Жұқпалы аурулардың түрлері

Жоспар
І Кіріспе
ІІ Негізгі бөлім
2.1. Жұқпалы аурулардың түрлері
2.2. Инфекция
2.3. Вирусты гепатиттер
2.4. Кене энцефалиті.
ІІІ Қорытынды
ІV Пайдаланылған әдебиеттер
І Кіріспе
Жұқпалы аурулар — зардапты вирустардың, микоплазмалардың, хламидийлердің, риккетсиялардың, спирохеталардың организмге еніп, онда өсіп-өну және өмір сүру салдарынан туатын аурулар. Жұқпалы ауруларды кейде тек «инфекция» деп те атайды.
Жұқпалы аурулар туралы деректер ертеден белгілі болған. Ежелгі грек ғалымы Гиппократ, ортағасырлық ғалым Әбу Әли ибн Сина өз еңбектерінде кейбір аурулардың науқас адамнан, жануарлардан жұғып, тез таралатыны, оған көзге көрінбейтін “миазмалар” себепкер болатыны туралы айтқан. 15 ғасырда жазылған Ө. Тілеуқабылұлының “Шипагерлік баян” атты еңбегінің қолжазбасында дерттің пайда болуын адам денесіне құрттардың (көзге көрінетін және көрінбейтін) енуімен түсіндірген. 19 ғасырда бактериология, микробиология және иммунология ғылымдарының дамуы Жұқпалы ауруларды толық зерттеуге мүмкіндік берді. Әсіресе, француз ғалымы Л.Пастер, неміс микробиологы Р.Кох (1843 – 1910), орыс ғалымдары И.И. Мечников (1845 – 1916), Н.Ф. Гамалея (1859 – 1949), т.б. еңбектерінің маңызы зор болды. Жұқпалы аурулар пайда болуының үш факторы бар: ауру қоздырғышы (микроб), сыртқы орта және қабылдаушы сезімтал организм. Ауру қоздырғышына әр түрлі патогенді микроорганизмдер (мыс., бактерия, вирус, саңырауқұлақ, қарапайымдылар, риккетсия, микоплазма, хламидия, т.б.) жатады. Бұлар адам организміне әр түрлі жағдайда енеді. Мысалы, іш сүзегі, паратиф, дизентерия, т.б. – су, тағам, шыбындар арқылы; тұмау, қызылша, дифтерия, т.б. – ауру адамнан; әр түрлі тері дерттері – ауру адам мен жануарлардан; бөртпе сүзек, кене энцефалиті, безгек – сау адамға ауру адамнан (жануарлардан) қан сорғыш буынаяқтылар (мысалы, бит, безгек масасы,кене, т.б.) арқылы; сондай-ақ құрсақтағы анасының қанымен жұғады. Жұқпалы аурулар жасырын (инкубациялық), күмәнді (продромалдық), ауру дамуы және айығу (реконвалесцениттік) кезеңдерінен тұрады. Әрбір кезеңнің өту мерзімі аурудың түріне, организмнің жағдайына байланысты болады. Жалпы Жұқпалы ауруларға шалдыққан адамдарға ортақ белгі: селсоқтанып мазасы кетеді, дене қызуы көтеріледі, басы ауырады, ұйқысы қашады. Бауыр мен талақтың ісінуі мүмкін. Осындай ерекше белгілеріне қарай іш сүзегін тырысқақтан, безгекті бөрте сүзектен, т.с.с. ажыратуға болады. 20 ғасырда диагноз қою, емдеу және одан сақтану әдістерінің жетілдіруіне байланысты Жұқпалы аурулардың кейбір түрлері жойылды. Бірақ микроорганизмдердің эвол. даму өзгергіштігінің, әлеуметтік, экология, ғұрып-дәстүрлік, т.б. себептердің нәтижесінде Жұқпалы аурулардың жаңа түрлері пайда болды. Мысалы, жүре пайда болатын иммундық тапшылық синдромы, гепатиттің ерекше түрлері, т.б. Жұқпалы аурулардың белгісі білінісімен-ақ санитарлық-эпидемиология стансаларға хабарлануы тиіс. Науқас адам ауруханаға алынып, аурудың түріне қарай емделеді. Жұқпалы аурулар клиникалық медицинаның арнайы бір зерттейтін саласы болғандықтан – бактериология, вирусология, иммунология, эпидемиология, паразитологиямен тығыз байланысты[1]
IV Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Вирусология, иммунология, генетика, молекулалық биология. Орысша-қазақша сөздік. – Алматы, «Ана тілі» баспасы, 1993 жыл. 231-323 бет
2. Вернер, Дэвид. Халыққа медициналық жәрдем көрсету жөніндегі (Анықтамалық). Қазақ тіліне аударғандар: Айымбетов М, Бермаханов А.—Алматы: "Демалыс", "Қазақстан", 1999 жыл. 506 бет.
3. О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова Аурудың алдын алу және сақтандыру бойынша орысша-қазақша терминологиялық сөздік. Шымкент. “Ғасыр-Ш”, 2005 жыл. 434 бет.
4. А.Қ.Дүйсенова. Жұқпалы аурулар. Алматы – 2009 жыл. 145 б.
5. Ә. Нысанбаев «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия.Алматы 1999 жыл. X том, 467 бет.
        
        ЖоспарІ КіріспеІІ Негізгі бөлім2.1. Жұқпалы аурулардың түрлері2.2. Инфекция2.3. Вирусты гепатиттер2.4. Кене энцефалиті.ІІІ ... ... ... ... ...  --  зардапты вирустардың, микоплазмалардың, хламидийлердің, риккетсиялардың, спирохеталардың организмге еніп, онда өсіп-өну және өмір сүру салдарынан туатын аурулар. Жұқпалы ... ... тек  деп те ... аурулар туралы деректер ертеден белгілі болған. Ежелгі грек ... ... ... ... Әбу Әли ибн Сина өз еңбектерінде кейбір аурулардың науқас адамнан, жануарлардан жұғып, тез таралатыны, оған көзге көрінбейтін ... ... ... туралы айтқан. 15 ғасырда жазылған Ө. Тілеуқабылұлының "Шипагерлік баян" атты еңбегінің қолжазбасында дерттің пайда болуын адам ... ... ... ... және ... ... түсіндірген. 19 ғасырда бактериология, микробиология және иммунология ғылымдарының ... ... ... ... ... ... ... Әсіресе, француз ғалымы Л.Пастер, неміс микробиологы Р.Кох (1843  -  1910), орыс ғалымдары И.И. Мечников (1845  -  1916), Н.Ф. ... (1859  -  1949), т.б. ... ... зор ... ... аурулар пайда болуының үш факторы бар: ауру қоздырғышы (микроб), сыртқы орта және қабылдаушы сезімтал организм. Ауру қоздырғышына әр түрлі ... ... ... ... вирус, саңырауқұлақ, қарапайымдылар, риккетсия, микоплазма, хламидия, т.б.) жатады. Бұлар адам организміне әр түрлі жағдайда енеді. Мысалы, іш ... ... ... т.б.  -  су, ... ... ... тұмау, қызылша, дифтерия, т.б.  -  ауру адамнан; әр түрлі тері дерттері  -  ауру адам мен ... ... ... кене ... безгек  -  сау адамға ауру адамнан (жануарлардан) қан сорғыш буынаяқтылар (мысалы, бит, безгек масасы,кене, т.б.) арқылы; сондай-ақ ... ... ... ... ... ... жасырын (инкубациялық), күмәнді (продромалдық), ауру дамуы және айығу (реконвалесцениттік) кезеңдерінен тұрады. Әрбір кезеңнің өту мерзімі ... ... ... ... ... ... ... Жұқпалы ауруларға шалдыққан адамдарға ортақ белгі: селсоқтанып мазасы кетеді, дене қызуы көтеріледі, басы ауырады, ұйқысы қашады. Бауыр мен ... ... ... ... ... ... қарай іш сүзегін тырысқақтан, безгекті бөрте сүзектен, ... ... ... 20 ... ... қою, емдеу және одан сақтану әдістерінің жетілдіруіне байланысты Жұқпалы аурулардың кейбір түрлері жойылды. Бірақ микроорганизмдердің эвол. даму өзгергіштігінің, әлеуметтік, ... ... т.б. ... ... ... ... жаңа түрлері пайда болды. Мысалы, жүре пайда болатын иммундық тапшылық синдромы, гепатиттің ерекше түрлері, т.б. Жұқпалы аурулардың белгісі ... ... ... хабарлануы тиіс. Науқас адам ауруханаға алынып, аурудың түріне қарай емделеді. Жұқпалы ... ... ... ... бір ... саласы болғандықтан  -  бактериология, вирусология, иммунология, эпидемиология, паразитологиямен тығыз байланысты[1]2.1. Жұқпалы аурулардың түрлеріЖұқпалы аурулар: а) ... ... ... ... ... қабықтардың аурулары болып бөлінеді.Ішек ауруларында (мысалы А-гепатиті) вирус ас қорыту жолдарына ... ... ... нәжіспен бірге шығады. Тыныс жолдары ауруында шырышты қабықтар зақымданады және организмге вирус: ауамен ... Қан ... ... ... (әртүрлі энцефаломиелиттер, гемаррагиялық безгектер) аурудан сау адамға және ... қан; ... ... арқылы беріледі, кейде қосалқы көмекшілері болады, көбінесе табиғи-ошақты болып келеді. Сыртқы қабықтардың аурулары (құтыру, аусыл, делбе) жанасудан, қарым-қатынаста болудан ... ... ... ... және шоғырлану ерекшеліктеріне сай оларды ошақты және жалпы деп бөледі. ... ... ... тек ... ... ... ол сол жерде есіп-өнеді (мысалы ішекте, не тыныс жолдарында). Екіншісінде вирустар енген жерінде көбейіп, денеге тарайды да, басқа ... ... ... ошақ ... ... қызылша, полиомиелит). Аурудың мерзімінің ұзақтығына, белгілерінің көрінуіне және ... ... ... ... ... байланысты олар жіті және созылмалы болып бөлінеді. Жітілері тез жазылады, вирустан да тез құтылады. Ал созылмалысы біресе айығып, біресе ... ... ... Өз ... бір ... түрі  --  баяу ... Бұл түрінде вирус организмде көпке дейін сақталып, ауру ұзаққа созылады және клиникалық белгілері ... ... Ал ауру ... ... ... ... инаппаранттык деп атайды. Мұнда организмнен ауру қоздырғышы, шығып кетеді де, ... ... ... Аурудың латентті (жасырын) деген де түрі бар. Онда вирус организмде өте ұзақ ... өмір ... ... ... ... және ... организмдерден (жанды денелерден) пайда болады, олар организмге аса ... Олар әр ... ... ... инфекция туғызатын басқа да көптеген организмдердің ұсақтығы соншалықты, оларды микроскопсыз кере алмайсыз  --  ал ... ... ... сол ... зат ... ... көрінеді. Ал вирус тіпті бактериядан да ұсақ.Антибиотиктер (пенициллин, тетрациклин және т. б.)  --  бактерия туғызған белгілі бір ... ... ... ... ... пайда болған салқын тию, тымау, қызылша, мысқыл және т. б. сияқты ауруларға антибиотиктер әсер етпейді. Вирустық инфекцияларды антибиотиктермен ... ... Олар ... ... ... да ... мүмкін.[1]2.2. ИнфекцияЖұқпалы аурулар - жұқпалы (инфекциялық) аурулар ерте ... ... ... ... мен ауыр ... өтуін сипаттайтын әр түрлі атаулармен белгілі болды (індет, ... ... Бұл ... ...   --  ... улы булануымен байланыстырылады. Жұқпалы аурулар туралы ғылымның дамуында өр түрлі қоздырғыш микробтардың ашылуы үлкен рөл атқарды.  деген латын сөзі  ... ... ... аурулар адам ағзасына қоздырғыштың енуінен кейін пайда болады. ... ауру ... сау ... беріле алады. Белгілі бір жағдайларда ауру жаппай таралады (індет).Ауру туғызатын микробтар ... ... ... ... ... ... туғызатын микробтар, өдетте, сыртқы ортада тез өледі. Олардың өмір сүріп, көбейетін жері  --  адам ... мал ... ... адам ... көзі болып табылады. Зооноздардың көпшілігі табиғи-ошактық аурулар туғызады, яғни белгілі бір ... ... ... кездеседі, бұл жерде қоздырғыштарды табиғи сақтаушылары жабайы аңдар мен қоздырғыштардың ... ...  --  ... мен ... өмір ... аурулардың қоздырғыштары паразиттік емір кешеді, белгілі бір уақытка дейін қажетті нөрсемен камтамасыз ... осы ... ... кейін қожайынды ауыстыру қажеттілігі туады. Бұл берілудің тиісті механизмі көмегімен жүзеге асырылады. Бұл ... ... ... ... жөне өзара байланысты жұқпалы (инфекциялы) жағдайдың үздіксіз тізбегі, олклиникалық айқын немесе ... ... ... ... бұл эпидемиялық процесс деп аталады. Эпидемиялық ошақ дегеніміз -- инфекция көзінің өзін ... ... ... нақты жағдайда жұкпалы бастауды беруге қабілетті орны.Эпидемиялык процестін пайда болуы үшін фактордың өзара қимылы ... ... ... ... ... берілу механизмі жөне қабылдағыш ағза. Жоғарыда айтқандай, ауру адам ... ... ... ... ... көзі ... тағы бір ... кезі  --  тасушы (бацилло  --  ). ... ... ... ... іш ... ауру ... айығуы ағзаның қоздырғыштан босауымен кабаттаса жүреді, яғни клиникалық тұрғыдан сау адам коздырғыштар бөлуі мүмкін, бұл  деп аталады.Қоздырғыштың залалданған ... сау ... өтуі ... қалыптасқан әдіспен өтеді. Бұл  --  ... ... ... ... деп ... ... коздырғыштың орналасуы мен жұкпаның берілу механизміне байланысты бар жүқпалы аурулар 4 топқа ... ішек ... ... алу ... ... қан ... жөне ... кабат жұқпасы.Ішек жүқпасына қоздырғыштардың ішекте орнығуы мен соған сөйкес олардың сыртқы ортаға, ... ... ... тән. Бұл ... ... сау ... ауыз ... азық-түлікпен, ауыз сумен немесе лас қолдармен ағзаға түсуі нәтижесінде ... ...  --  ... іш сүзек, тырысқақ, ішек уыты жұқпалары жатады.Тыныс алу ... ... ... алу жолдарының шырышты кабықшаларда өсіп-енетін және сыртқы ортаға жөтелу, түшкіру, қатты сөйлеу, шулы тыныс алу кезіндегі ... ұсақ ... ... ... қоздырғыштары бар аурулар жатады. Сау адамға, сондай-ақ шырыштың жұкпаға ұшыраған белігінің жоғары тыныс алу жолдарына түсуі нөтижесінде ... Бұл ...  --  ... ... ... ... ... жұқпа тобына қоздырғыштары кан ағысына қансорғыш буынаяқтылардың (бүрге, маса) шағуы ... ... ... ... қанда орнығатын қоздырғыштары бар аурулар жатады. Бұл ауруларға  --  ... ... ... оба ... ... ... жұкпалары -- сау адамның шырышты қабыкшасы немесе керісінше ауру тудыратын қоздырғыштардың түсуі нөтижесінде жұғады. Қоздыр-ғыштардың берілу факторлары төсек ... ... ... ... су, ... ірумен немесе кабыкпен ластану. Жара жұқпа жарақат нөтижесінде сыртқы жамылғыш қабат тұтастығының бұзылуы төн. Сыртқы жамылғыш қабат жұкпасына  --  ... ... ... ... ... ауыр өтетін, өлім жағдайы көп кездесетін жөне жүғудың жоғары деңгейімен, яғни ... ... тез ... ... ... контагиозды) сипатталатын ауру аса қауіпті жұқпа деп аталады. ... оба, ... ... ... ... ... А, В, С, Е, Д, G ... гепатиттері, кене энцефалитеті жұқпалы аурулары туралы мәліметтер ... ...  --  өте ... ... ол асқынып кетіп тыныс жолын, нерв жүйесін, қан тамырды, жүректі ... ... ... ... ... (микробтар) тыныс жолының кілегей қабығында өсіп-өнеді. Тұмау тиген адам аурудың микробын жөтелгенде, түшкіргенде және қақырығы арқылы ... ... ... ... ... ... ... сүлгісі, қол орамалы, кітабы және т.б. арқылы жұғады. ... ... өте тез ... Бір ... бір ... өлке, тіпті бүкіл жер жүзі адамдарының жаппай ауруы ... Бір ... адам ... ... ... ... ... ауырмайды. Тұмау салқын кезде жиі, ыссыда сирек кездеседі. Кейде адамға суық тиіп, тыныс жолының жоғарғы бөліктері қабынып, оның ... ... да ... ... бұл ... ... Ол салқын тигенде мұрын, көмей, жұтқыншақтарды жайлайтын басқа микробтардың әрекеті. Тұмау вирусы күн ... және ... ... ... ... және т.б.) ... тез ... басталғанда адамның денесі дел-сал болып, көңіл-күйі нашарлайды және тағамға тәбеті шаппайды. Бір-екі күннен кейін дене қызуы көтеріледі, басы ауырады, ... ... ... ... сырқырайды, мұрны бітеді, дауысы қарлығып, жөтеледі, тамағы қызарып, жұтынғанда ауырады, көзі қызарып жасаурайды. Адам дереу дәрігерге көрініп, емделсе, ... ... ... дене қызу төмендеп, сауыға бастайды.Емі  --  дәрігердің бақылауында болып, оңаша, ауасы таза ... ... ... Дене ... дене ... ... пирамидон және т.б. дәрілер тез басады. Тұмау ... ... ... ... Ауру адам ... ... ... қолымен немесе орамалмен (шүберекпен) жабуға тиіс. Науқастың тек өзіне арналған ыдысы, орамалы т.б. ... олар жиі ... ... ... ... ... ...  -  бұл кең тараған және адам денсаулығына өте ... ... топ, ... ... бір  -  ... сәл ... бар, ... түрлі вирустардан тарауы мүмкін, бірақ бәрінің де белгі бір  -  ол ең алдымен бауырдың ... және ... әкеп ... Сондықтан да бауыр қабынуының түрлерін басқаша  деп ...  -  бұл ... ... кең ... түрі болып топталады.  эпидемиясы туралы біздің заманымызға дейін Гиппократ V ... ... ... ... бірақ оның қоздырушысы туралы тек өткен ғасырдың ... ... ... Бауырдың қабыну вирусы жұқпалы аурулардың ішінде аса өзекті мәселе болып табылады. ДДҰ-ның мәліметі бойынша В ... ... саны 1 ... ... ... С гепатитімен дүние жүзінде млн. шамасы белгілі. Жыл сайын бауыр берішінен (циррозынан) млн. аса адам көз жұмады. Жағдайдың көкейтесті ... ... ол ... ... ... ... шағында, аурудың жас кезінде пайда болуы болып отыр, мемлекеттің экономикалық жағынан да зиян келуіне, қаражат және адам ... ... ... белгілі. С жіті гепатитімен ауырған науқастың ауруы созылмалы түрге ауысады. Науқас адамның ... ... 3 ... ... ... ... рак ауруына шалдығуына қатер төндіреді. Этиологиялық құрылымы, патогенезі, эпидемиологиясы, клиникасы бойынша және бұл аурулардың соңы өте ұқсас емес. ... ... ... ... ауруының дербес 6 түрін ажыратады.Бауырдың қабынуы вирусы халықаралық классификация бойынша 2 топқа бөлінген:1. Энтеральды топ  - ... ... ... ... ішек жұқпасы, оған А вирустық гепатиті және Е ... ... ... Ас ... ... тыс тобы  -  ... ... инфекциясы  -  жұғу жолдары  -  қан және де организімнің сұйық ортасы (сілекей,сперма, емшек ... Бұл ... ...  -  В вирустық гепатиті, С вирустық гепатиті, D ... ... ... ... ... ... А түрінің көп тараған өңірлердің біріне жатады, сырқаттану вирустық гепатитпен ауырудың барлық жағдайының 60 %-нан 90 %- на ... ... ... Е ... ... жағдай біздің республикада тіркелмеген. Аурудың бұл түрі, халықты сумен қамтамасыз ету жұмыстары нашар ... ... Азия және ... елдеріне тән.Бауырдың қабыну вирусының В түрі әр түрлі жолдармен таралатын аурулардың қатарына жатады. Аса көп тараған түрі  -  ... ... және ... ауырған адамның қанымен араласқан түрі. Бауырдың қабыну вирусының В түрімен тіс ... ... ... татуировка жасау кезінде жұқтырып алуға болады  -  осыған ұқсас салондарда, операция барысында қан құю кезінде, ... егу ... ... ... қатар науқас ананың жүкті кезінде балаға жұғуы немесе туу кезінде жұқтырылуы болып ... үшін В ... өте ... ... сәби ... ... ... түрі созылмалы ауруға, кейін рак ауруына ауысатын бауырдың қабынуына әкеліп соғады. Жас кезінде ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін. Жаңа туған сәбилердің 90-95%  --  да аурудың белгісі білінбейді, сары ауру белгісінсіз және 70-90 % ... ... ... ал 35-50 % ... түрде болады.D вирустық гепатит, тек вирустық гепатиттің В түрі болғанда, ... ... ... қабыну вирусының ауыр түрі болып С түрі немесе қан құюдан ... ... ... болып саналады.Посттрансфузиялық бауырдың қабынуы  --  бұл аурудың ... қан ...  -  қан құю ... ... ... егу ... арқылы өтеді. Жыныс жолдары арқылы бауырдың қабыну вирусының С түрі сирек ... ... ... ... ұрыққа өтеді. Бауырдың қабыну вирусының С түрі вирустың басқа түрлерімен ... ... ... күрт ... ауру ... ... өлім халіне әкеліп соғуы мүмкін. Ғалымдардың осы бағытта бар күшін салып отырғанына қарамай, қазіргі күні бауырдың қабыну вирусының С ... тағы бір ... сау ... ... адамнан қорғау үшін әсер ететін вакцинаның болмауында.Соңында, вирустық ... G түрі  -  ... ... ... ... өкілі болып саналады  -  өзінің белгілерімен ол бауырдың қабыну вирусының С түріне ұқсас болады.Бірақ, ол ... ... ... ... ... С ... тән бауыр циррозының өрбуі және бауыр ісігіне әкеліп соғатын инфекциялық үдерісі G ... ... ... ... ... С және G ... ... қосылып өрбуі циррозға әкеліп соғуы мүмкін.Қазіргі күні бауырдың қабыну ... ... ... ... ... жүргізіліп, анықталады және аурудың енді ғана басталу ... ... көп ... ... ауру деуге болады. Алайда, бауырдың қабыну вирусының өрбуіне жол бермей, ... ... мен ... мекемелерде жүргізілетін алдын алу шаралардың аса күрделі емес талаптарын орындау қажет, тұрғындар мен жеке тұлғаларды дер ... ... ... ... ... ... гепатиттерА вирустық гепатитАВГ-нің берілу жолдары: 1)тұрмыстық  -  қарым-қатынас (отбасыларында және топтастырылған ... су, ... ... ... вирустық гепатиттің алдын алу мен бақылау стратегиясы:1) елді мекендердің санитарлық жағдайын жақсарту, халықты сапалы ауыз сумен қамтамасыз ету;2) тұрмыстық-жанасу ... ... ... алу үшін ... ... ... ... және басқа оқу орындарында тиесілі санитарлық-гигиеналық жағдайды, ... ... мен жеке бас ... ... үшін ... ... жасалуына (сабын, дәретхана қағазы) ерекше назар аудара отырып, қамтамасыз ету;3) санитарлық-гигиеналық талаптарды және техникалық ... ... ... ... ... сантораптарды, сыныптық бөлмелерді және рекреацияларды күнделікті жуып-жинау дұрыстығын сақтауды қамтамасыз ету;жүргізіледі.   В ... ...   В ... ... ... әрі  --  ВВГ) ... кезеңі орташа есеппен 60-90 күнді құрайды (диапазоны 45-тен 180 ... ... ... ... болған 5 жасқа дейінгі балалардың 10%-дан кемінде клиникалық белгілерімен білінеді. Алайда, бұл ретте ... ... түрі ... 30-90%-нда дамиды. 5 жастан асқан балалар мен ересектерде жіті манифестік жұқпа ... В ... ... ... бірақ жұқтырғандардың тек 5-10%-да ғана созылмалы ауру дамиды. В гепатитінің вирусы жіті де, созылмалы да ... ... жолы  --  ... (қан құю, ... ... мен тері ... ... ілесетін манипуляциялар, микрожарақаттар арқылы тұрмыстық жанасу), жыныстық, сондай-ақ жұқтырған анасынан ... ... ... өту кезінде беріледі.В және Д вирусты гепатиттерінің алдын алу. В вирусты гепатиті (бұдан әрі  --  ВВГ) мен Д ... ... ... әрі  -  ДВГ) ... ...  --  ... ВВГ-ге қарсы вакцинациялаудың басты мақсаты созылмалыларды қосқанда, В және Д ... ... ... жол ... ... ... ВВГ-ге қарсы моноваленттік вакцина сауыттарда сұйық түрінде, тек В гепатитінен ғана қорғайтын бір немесе ... ... ... ... ... қарсы поливаленттік вакцина бірнеше ауруларға қарсы қорғанышты дереу қамтамасыз ететін басқа да ... ... ... ... ... жұқпаға қарсы вакцинамен бірге) шығарылады.Туған кезде алғашқы доза ретінде міндетті түрде ВВГ-ге қарсы моноваленттік ... ... ... ... ... ... балаларға туылған кезінде енгізуге болмайды.Вакцинациялау кешені 3 дозадан тұрады. Нәрестелер үшін егу ... 0-2-4 ай ... ... 12 ... ...  -  ... 2 ...  -  өмірінің 4 айында); туылған кезінде вакцинацияланбаған 1 ... ... ... үшін ... үлгі ... 0-2-6 бірінші мен екінші егулердің аралығы 2 ай және ... мен ... ...  -  4 ай; 1 ... ... ... мен ... мынадай үлгі ұсынылған: 0-1-6 бірінші мен екінші егулердің аралығы 1 ай және екінші мен ... ...  -  5 ... ... ... ... түрі, сол сияқты инактивтендірілген вакциналармен бір мезгілде бөлек шприцтермен және дененің басқа ... салу ... ... болады.ВВГ-ге қарсы вакцинаның шығарылған барлық түрлері мен нысандары бір-бірін толығымен алмастыра алады, яғни вакцинаның кейінгі дозаларын енгізу үшін әр алуан ... ... ... ... ... ... ... қандай да бір дозасы салынбаған болса, ол мүмкіндігінше дереу енгізілуге тиіс, бұл ретте иммундаудың ... ... ... ... қажеті жоқ.Иммундаудың пайдаланылған үлгісіне қарамастан 3 дозадан тұратын HbsAg-ге (анти-HbsAg) қарсы антиденелердің қорғаныш ... ... ... ... қалыптасады. ВВГ-ге қарсы вакцина жасалғаннан кейін антиденелердің ... ... ... ... ... ... ВВГ жұқпасынан және дельта-жұқпасынан жақсы қорғалған. 15 жастан асқан адамдарды вакцинациялау алдын ала ... ... ... кейін жүргізіледі. ВВГ-ге зерделеуде оң нәтижелі адамдар вакцинациялауға жіберілмейді.Мыналар вакциналарды енгізуге қарсы ... ... ... шала ... ... кездегі салмағы 2000 грамнан кем;2) препараттың құрамдас бөліктеріне сезгіштіктің артуымен байланысты ... ... ... ... реакциясы (генерализдендірілген бөртпе  -  есекжем, тыныс алу ... өңеш пен ауыз ... ... ... шок). Бұл ... осы вакцинаның одан әрі қолданылуы доғарылады;3) 380С-тан жоғары температурасымен немесе жалпы жай-күйдің айтарлықтай бұзылуларымен білінетін ауырлығы ... және ауыр ... ... ... ... ... ... 2-4 аптадан соң вакцинациялауға рұқсат етіледі;4) жүктілік;5) ауыр емес жіті респираторлық ... ... ішек және ... жіті жұқпалы аурулар. Вакцинаны аурудан айыққаннан кейін бірден вакцинациялауға болады.Қан және оның компоненттері мен ... ... ... ... ... ... ... берілген тізіміне сәйкес аумақтық емханаларда жүргізілуге тиіс.   С вирусты гепатиті   С вирусты гепатиті (бұдан әрі  --  СВГ), ... ... ... жіті және созылмалы түрлерімен сырқаттар.инкубациялық кезеңі орташа есеппен 180-210 ... ... ... ВГВ ... ... гепатиті   Е вирусты гепатиті (бұдан әрі  --  ЕВГ)  --  ... жолы  -  су ... ... ... болған эпидемиялық бұрқ етулер 7-8 жыл аралықтармен;2)аурудың жарылыстық сипатымен;3)15-29 жастағы жас адамдардың басым зақымдалуымен;4)пәтердегі ошақтанудың төмендігімен;5)жүктіліктің ... ... 20 % ... өлім-жітіммен.Аурудың көтеріле бастауы жазғы айларға тән, бұл суды барынша көп тұтынуға және ... ... көзі ... ... жер асты ... ... ластануына байланысты.Алдын алу және эпидемияға қарсы іс-шаралар АВГ кезінде жүргізілетіндерге ұқсас.АВГ мен ЕВГ-нің алдын алу негізінде эпидемиологиялық қадағалау ... ... ... ... ... жағдайды тіркеу, есепке алу, эпидемиологиялық тексеру және сырқаттанушылықты ...   Д ... ...   Осы ... ... ... ұғымдар:1) Жіті вирусты гепатит (А, Е, В, С, Д) жағдайын стандарттық анықтау: вирусты гепатит  -  бұл ... ... ... ... ... кем дегенде 6 айға созылатын бауырдың жіті қабынуы.2) Энтералдық тетік  -  ... ... ... ... ... берілуі. Вирус ластанған сумен, тамақ өнімдерімен, кір қол арқылы организмге енеді.3) Парентералдық тетік  -  қан ... ... және ... да ... жасаған кезде тері қабаттары мен шырыштылардың тұтастығы бұзылуымен ... ... ... ... ... өту кезінде анадан балаға берілуі.   Энтералдық гепатиттермен сырқаттарды ауруханаға жатқызу клиникалық көрсеткіштер бойынша (ауыр түрлері), парентеральдық гепатиттерден ... ... ... ... ... ... ... жоқ, өйткені көбінесе жағдайлар аурудың өршу кезінде анықталады. Осы кезеңде сырқаттар қоршаған ... ... ... тоқтатады және эпидемиологиялық қауіп тудырмайды.ЖВГ-мен ауыратын жүкті әйелдер клиникалық айғақтар бойынша жұқпалы аурулар стационарларына, босанған әйелдер  -  ... ... ... ... ... ... ... оқшауланған палаталарына (бокстарына) жатқызылады.      ЖВГ сырқаттарын емдеу халықаралық ұсыныстар негізіндегі көпшілік ... ... ... жүргізіледі және ол сақтану тәртібін, арнайы диетаны, этиотроптық және патогенетикалық терапияны қамтиды.АВГ мен ЕВГ ... ... ... жоқ.Вирусқа қарсы препараттарды тағайындау жіті ВГ және ДГ прогредиенттік ағымында жұқпалық ... ... ... және жіті ГС ... қолданған орынды.Этиотроптық терапия халықаралық ұсыныстар мен консенсустар негізінде ... ... және ... хаттамаларына сәйкес және пегилирленген интерферондарды, нуклеотидтер мен нуклеозидтердің ... ... қоса ... ... ... ... кезде  Қазақстан Республикасы Үкіметінің 28.09.07 ж. № 853 Қаулысына сәйкес диагностикалық және емдеу шаралары көлемі медициналық көрсетілім ... ... ... ... ... ... және ... терапия ауру ауырлығына есепке ала отырып, көрсетілген. Глюкокортикостероидтерді қолдануға болмайды.ЖВГ-ні ... ... ... ... ... өте сақ болу керек. Көптеген препараттар гепатоуытты.ЖВГ-нің фульминанттық түрін емдеу.1)Су балансы мониторингі бар инфузиялық терапия.2)Психомоторлық қозу ұстамаларын тоқтату.3)Ішек аутоуыттануының ... ... ... ... ... ... ... әрі  --  ЖБЭ) емдеу.1)Ісік  -  ... ... ... ... ГКС, ... ... қан ... криоплазмалық-антиферменттік кешен.3) Жіті бүйрек функциясының жеткіліксіздігі: калийді сақтайтын дисталдық диуретиктер, дофамин.4)Жайылған қайталама жұқпасы: антимикотиялық препараттармен гепатоуыттылықты ескере отырып, антибиотиктер тағайындалады.Сондай-ақ, ... В ... ... ... ... алу мақсатында жаңа туған нәрестелер, медициналық қызметкерлер және эпидемиологиялық көрсеткіші бойынша қарым-қатынаста болғандарға вакциналық емдеу әдісі жүргізіледі. ... ... 6 ай ... 2 рет өткізіледі.[3]2.4. Кене энцефалиті.Кене энцефалиті (КЭ)  -  ауыр мержігуге, немесе өлім-жітімге әкеліп соғатын, ... ... ... Бұл сырқаттану жануарлар мен адамдарды иксод кенелері шаққанда таралатын ... ... ... ... жылы ... ... медициналық көмекке кене шаққан  -  800 адам жүгінді, оның 9  -  ы кене ... ... ... ... ... ... ... Сарқан, Талғар, Уйғыр аудандары және Талдықорған, Текелі ...  --  кене ... ... ... бар ... болып табылады. Осы аудандарда адамдар арасындағы сырқаттанушылық жыл сайын тіркеледі.Кенелердің сүйікті жерлері  -  ... ... ... бар ... ... Кенелердің иіс сезімі жақсы дамыған, олар адам мен жануарлар иісін 3-5 метр жерден ... ... ... ... ... ... астына және шап қатпарына қадалады. Жыл ішінде кенелердің белсенділігі мамыр мен шілденің ортасына дейін және ... ... ... дейін байқалады.Бірақ, адамның КЭ зақымдалуы мүмкіндігі жылдың барлық жылы мезгілдерінде де ... ... ... ... 1-30 ... дейін созылады. Сырқаттану аяқ асты қалтыраудан дене ... 38-390С ... ... бас ... дене сырқырауынан, әлсіздіктен, ұйқы бұзылудан, жүрек айнудан, құсудан басталады. Науқастың беті, көзі қызарады 3-5 ... ... ... ... зақымдалуы басталады.Кене шаққаннан қалай қорғану және егерде, кене шаққанын байқасаңыз не ... ... ... сақтаңыз! КЭ бойынша қауіпті аумақтарға барған кезде (тау, тау етектері), кене шабуылын және жағу мүмкіндігін төмендегі бірқатар қарапайым ережелерді сақтау ... киім ... ... бөлу керек. Шалбардың балағын етіктің, бәтіңкенің қонышына жіберген дұрыс, көйлегіңіз ұзын жеңді және жағалы болу керек. Орманға ... ... ... ... киген дұрыс.Киімді өңдеу және оның қорғаныс қасиеттерінің ұтымдылығын арттыру үшін алдын алу репелленті (қорқытатын) және инсектицидті (жәндіктер мен кенелерді ... ... ... ... ... бойы кенелерден максималды қорғанысқа киімді репеллент  -  инсектицидті препараттармен өңдеу арқылы жетуге болады.Егерде қадалған кенені ... ... ... ... ... жоқ ... ... оны өзіңіз алып тастауыңыз керек. Ол үшін кене денесіне өсімдік майын жағып, ... бас ... ... байлап, жіп үштарын жоғары және жан жаққа тартып, тербеліс қозғалыстарымен алып шығу қажет.Содан соң, серопрофилактика пунктіне, ... ... Онда ... ... кене энцефалитіне қарсы иммуноглобулин тегін енгізіледі.Кенеге қарсы туратын иммуноглобулин  --  кене шағуға дейін және кене шақаннан ... кене ... ... ... серопрофилактикасына арналған препарат.Бұл препаратты жұқпаның табиғи ошақтарына барғанға дейін, кенелердің белсенді кезеңдерінде, сондай  -  ақ, кене ... ... 96 ... (4 тәулік) ішінде енгізу ұсынылады. Егер, кене қадалғаннан кейін 96 сағат өтсе, бұл ... ... ... жоқ. Ал, негізгі алдын алу шараларының бірі  -  кене ... ... ... ... ... ...  ... кеткен конго-қырым геморрагиялық қызбасы дерті бойынша елімізде эпидемиологиялық ахуал алаң тудырып отырғаны белгілі. Ағымдағы жылдың алғашқы төрт ... ... ... ... ... 8 адам шалдығып, екеуі көз жұмды. Осыған орай, ... өзге ... ... ... ... шұғыл кірісті. Қанды безгек  --  екі толқынды ... ... ... және ... ... ... ... өлім-жітімінің жоғарылығымен сипатталатын жіті вирусты ауру. Ол ауру жұқтырған кенелер шаққанда, құрамында вирус бар материал теріге және сілемейлі мүшеге ... ... Мал ... және ... ... ... ... кезінде кенелердегі жұқпаның терінің ашық бөліктеріне түсуі, сырқаттың қаны мен қанды шығындылары арқылы да жұғуы ... ... адам бұл ... ... күту және ... медициналық көмек көрсету немесе аталған вируспен зертханалық жағдайда ... ... ... да ... ... ... жұғу жолдары әртүрлі жүретін, кенет көтерілген қызу мен интоксикацияның үстіне барлық денеге тараған капилляротоксиноз бен геморрагиялық ... ... ... ... ...  --  ... сақтайтын және вирустың көзі болып табылатын кенелердің белгілі бір түрлері. Ал, вирустың негізгі тіршілік ететін ортасы  --  ... ...  --  ... ... және ... табиғи демдеушілері, жабайы не үй жануарлары. Сондықтан да кенеге қарсы дезинсекциялық жұмыстардың көлемін анықтау және оны ұйымдастыру үшін тиісті аумақтағы ... ... ... ... мен ... ... түрлік құрамын, таралуын, олардың санының мау-сымдық өсімін және вирустың табиғи резервуарларын зерделеуі керек. ... ошақ ... шөл, ... және жылы ... далалық жерлерде зоологиялық-паразитотоло-гиялық тексеру жүргізілуі тиіс.ры ауру немесе вирусты гепатит  - ... кең ... ... ... Оcы ... ... ... өмірге бейімділігі жоғары кішкентай (майда) тірі организм вирус тудырады. Ол аурудың қаны мен зәрінде ... ... ... ... ... қол, су, ... ... арқылы айналадағыларға беріледі.[5]ІІІ ҚорытындыСанитариялық ережелерді сақтамай дайындаған тағам өнімдері, сондай-ақ вирусты ... ауру ... ... ... ... да осы ... ұшыратады. Сары ауру адам организмін бүтіндей зақымдайды. Бірақ өзгерістер ... ... ... үш ... ... ... белгілері білінбейді. Мұны жасырын инкубациялық кезең деп атайды. Зақымданған адамның асқа тәбеті нашарлайды, ішінің оң жағы және төс ... тұсы ... ... ... ... Дәл осы кезеңде дәрігерге қаралу өте маңызды, дәрігер зерттеу тәсілдерінің көмегімен диагнозды дұрыс қойып, ем береді және режим диета белгілейді, ... ... ... ... кезеңнен соң дененің сарғаюы басталады. Алайда аурудың сарғаймайтын формасы да кездеседі, аурудың мұндай түрі айналадағы адамдарға қауіпті. Егер ауырған адам дер ... ... үш ... соң дене ... ... ... ... кетеді. Құдықтарды таза ұстау қажет. Оларға жақын жерде кәріз жүйелері, қоқыс ... мал ... ... ... ... Ауыз су ... түбі мен ... лайдан қоқыстардан тазалап, оқтын-оқтын хлорды әк тәрісімен зарарсыздандыру керек. Әрбір нысандарда дәретханалары мен қоқыс жәшіктері болуға тиісті. ... ... ... ... арқылы да берілетін болғандықтан асқана, кафе, азық-түлік дүкендерінде санитария ережелері ұқыпты түрде орындалуы тиіс. Жеміс пен ... ... су мен жуу ... ... ... ... ... мекемелері мен мектептерде балалар санының артық болмауын және одарда тазалықтың сақталуын ... ... ... ... әрдайым медициналық тексеруден өтуі тиісті. Сапалы сумен, тамақпен жеткілікті мөлшерде ... ... ... Ауру ... үйлерде, мектептерде, балабақшаларда, т.б. нысандарда қорытынды дизенфекция 3% хлорлы дәрімен міндетті түрде өткізілуі қажет. 35 күн бойына ауру мен ... ... ... ... ... орнатылады күдікті адамдар оқшаулануға тиісті. Оқушылар күн сайын өздерімен ... ... су ... құты алып ... ...   ... ...  --  асқынған кезде соңы адам өліміне дейін соқтыруы мүмкін күрделі жұқпалы ауру. Туберкулезді зерттейтін ... ... ... деп ... XIX ... ... неміс дәрігері Г.Кох туберкулёзді тудыратын миробактерияны (туберкулёз таяқшасын) тапты. Осы ... ... ... арасында адам өлімі туберкулезден асып түскені жоқ. Әлемдегі әрбір үшінші адамда туберкулез бактериялары болады. Бұл ... ... ... ... ... ... мекен етушілер, нашақорлар, үйсіз жүрген қаңғыбастар, жезөкшелер мен шеттен келген келімсектер құрайды. Алайда, соңғы кездері әлеуметтік ... ... ... арасында да туберкулезге шалдығушылар саны артуда. Жоғарыда аталған ... ... ... жақын қатынаста болған адамдар  --  абақты ... ... ... ... ... қызметкерлер және науқас адаммен бірге тұратын туған-туыстары.Туберкулез таяқшалары бала кезден ... ... ... ... болады. Бірақ барлық адам ауыра қоймайды. Егер ... ... ... күтініп және салауатты өмір салтын (ішімдік ішпей, темекі шекпей, спортпен айналысып) ұстанатын болса, онда адамның иммундық жүйесі ... ... жол ...  --  ... ... ... Ол ... денесіне қотыр жұқтыратын кененің түсуінен пайда болады. Жұқтыру көзі болып табылатын  --  адам. Кене ... сау ...  үшін және ауру ... үшін міндетті түрде  байланыс болу қажет. Сондықтан басты қышыманың таралу ошағы тар жанұялық ... ... ... ... ... жыныстық серіктес арасында қалыптасады.Басқа қышыманың мүмкіншілік жолының ... ... орын ... киім-кешек, сүлгі, жөкелер, қолғап бұл заттармен науқас қолданғасын, белгілі уақыттардан кейін өзінде өмір ... ... ... ... ... егер ... ... өтпесе, таралу көзіне айналады.Ұйымдастырылған балабақшаларда таралу көзі болып табылатын жазу ... ... ... ... және т.б. ... ... сақтамаған жағдайда ауруды қоғамдық моншалардан, душ қабылдайтын орындардан, жатақханалардан, қонақ үйлерден, ... ... ... ... ... душ ... жылы ... сабынмен жуыну емделудің басы болып табылады (міндетті түрде қайнатылған жөкемен және жуылған сүлгіден ... және оның ... ... ... және ... ... ... препаратты қолданғаннан кейін бірінші күні мен ем аяқталғаннан кейін ... ... ... ... ... ... дене түбіне, беттің терісіне, бастың шашты бөлігіне жағылады және сүртіледі, ал 3 жасқа дейінгі балаларға жай ғана ... және ... ... ... және ... жағылады, бірақ препарат көзге түспеуі керек.Қышымаға қарсы ... жағу және ... ... ... ... ... немесе сүртіндіні қолданбастан жағылады, кешкі қышыма кенесінің белсенділігіне байланысты.Емделуден кейін терідегі қышуды сақтау қосымша спецификалық емді талап ... және өлі ... ... ... және өмір сүру тағамдары болып табылады. Бөтен адамның киімдерін, қолғабын, аяқ-киімін, төсек-орындарын, сүлгілерін, жөкелерін қолданбаңыз,Кездейсоқ жыныстық байланысқа түспеңіз.Қоғамдық орындардан үйге ... ... жол ... және т.б ... ... ... қолыңызды сабынмен жуыңыз.Жалаң аяқ душта, қонақүйде және басқа да жерлерде жүрмеңіз.[4]IV Пайдаланылған әдебиеттер:*  Вирусология, иммунология, генетика, молекулалық биология. Орысша-қазақша ...  -  ...  ... 1993 жыл. 231-323 бет * ... Дэвид. Халыққа медициналық жәрдем көрсету жөніндегі (Анықтамалық). Қазақ тіліне аударғандар: Айымбетов М, Бермаханов А. -- ... ... ... 1999 жыл. 506 бет.  * О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова Аурудың алдын алу және ... ... ... ... ... ... "Ғасыр-Ш", 2005 жыл.  434 бет.* А.Қ.Дүйсенова. Жұқпалы аурулар. Алматы  -  2009 жыл. 145 б.* Ә. ... : ... ...  1999 жыл. X том, 467 бет.  
        
      

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жұқпалы аурулардың негізгі топтары мен бактериологиялық зақым ошағына сипаттама. Карантин және обсервация туралы түсінік5 бет
Аса қауіпті инфекциялық ауру қоздырғыштары тараған кезде халықтың іс-әрекеті11 бет
Аса қауіпті инфекциялық аурулар10 бет
Балықтардың рикетсиоздық ауруларын ветеринариялық санитариялық сараптау және бағалау18 бет
Биологиялық қару3 бет
Гигиена туралы жалпы түсінік6 бет
ГОСТ және ОСТ,олардың су,ауа,топырақ,сүт,ет және басқа мал шаруашылығы өнімдерін микробиологиялық және вирусологиялық бағалауға қажеттілігі17 бет
Грипп туралы10 бет
Ет қоректілердің жұқпалы гепатиті ауруына қарсы ветеринариялық-санитариялық іс-шаралар33 бет
Ет қоректілердің оба ауруына қарсы ветеринариялық-санитариялық іс-шаралар31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь