Селекцияның негізгі әдістері: сұрыптау, будандастыру және мутациялық селекция

Жоспар
Кіріспе
Негізгі бөлім:
1. Селекция ғылымы
2. Селекцияның негізгі әдістері: сұрыптау, будандастыру және мутациялық селекция.
3. Саналы сұрыптау.
4. Будандастыру әдісі.
5. Гетерозис.
Қорытынды.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Кіріспе
Селекция жануарлардың асыл тұқымын, өсімдіктердің сорттарын, микроорганизмдердің штампыларын шығарудың, жаңартудың әдістерін және биологиялық негізін зерттейтін ғылым. "Селекция" — сұрыптау деген мағынаны білдіреді. Генетика селекцияның ғылыми негізі болып есептелінеді. Тұқым қуалаушылық пен өзгергіштіктің негізгі заңдылықтары барлық организмге тән қасиет. Жануарлардың, өсімдіктердің жаңа тұқымы мен сорттарын шығаруда осы заңдылықтарды білудің маңызы зор. Себебі, ол тұқым қуалайтын өзгергіштікке негізделген. H.И.Вавилов селекцияның теориялық негізін қалады.
1. Жануарлардың, өсімдіктердің және микроорганизмдердің тұқымдық, сорттық, түрлік және туыстық ерекшеліктерін зерттеуді көрсетті.
2. Тұқым қуалайтын өзгергіштік белгілер мен қасиеттердің дамуына сыртқы орта факторларының әсер ететіндігін анықтады.
3. Организмдердің пайдалы белгілері мен қасиеттерінің тұрақтандырылуына жағдай жасайтын қолдан сұрыптау жүйесін жасады.
Селекцияның басты мақсаты мен міндеті — адам баласына қажетті мол өнім беретін, суыққа, ауруға төзімді өсімдік сорттарын, мал тұқымдарын және микроорганизмдердің штампыларын қысқа мерзімде шығару және жақсарту. Сорт немесе тұқым дегеніміз не? Жануарлардың асыл тұқымы немесе есімдіктердің сорттары деп тұқым қуалайтын морфологиялық, биологиялық және шаруашылық белгілері мен қасиеттері ұқсас, сұрыптаудың нәтижесінде шығарылған бір түрге жататын даралар жиынтығы. Н.И.Вавиловтың айтуы бойынша: "Селекция үшін қажетті бастапқы материалды білмей, олардың шығу тегі мен эволюциясын зерттемей тұрып, жануарлардың, өсімдіктердің қазіргі сорттарын, тұқымын жаңарту, жақсарту мүмкін емес". Сонымен қатар жануарлардың, өсімдіктердің жабайы арғы тегі формаларының, мәдени формаларына қарағанда бай екенін көрсетті. Сондықтан өсімдіктердің жаңа сорттарын, малдардың асыл тұқымын шығаруда олардың ата тегінің бағалы белгілері бар түрлерін будандастыруға пайдалану қажет екендігін анықтап берді. Ол мәдени өсімдіктердің ата тегінің шығу орталықтарын анықтау, зерттеу және олардың генофондысын сақтау мақсатында дүние жүзінің әр түкпірінде 180-нен астам экспедиция ұйымдастырды. Осы жұмыстың нәтижесінде 1700 түрге жататын 250 мыңнан асатын ауыл шаруашылығы есімдіктері үлгілерінің коллекциясын жасады. Өсімдіктердің сол уақыттағы жиналған коллекциясы осы күнге дейін мәдени өсімдіктердің жаңа сорттарын шығаруға пайдаланылады. Н.И.Вавилов барлық географиялық аймақтарда мәдени өсімдіктердің алуантүрлілігі бірдей емес екендігін анықтай келіп, аса маңызды жаңалық ашты. Ол мәдени өсімдіктер шығуының жеті орталығын белгіледі. Әрбір орталық белгілі бір мәдени өсімдіктердің шыққан отаны болып есептелінеді.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Мал өсіру және селекция — 2011 жылы Алматы қаласы «Дәуір» —
Т. С. Садықұлов, Т. К. Бексейітов.
2. Микробиология жәнеиммунология :оқулық / Б. Т. Толысбаев, К. Б. Бияшев. - Алматы :Нур-Принт, 2006.
3. Ауыл шаруашылығы мен орман шаруашылығы.Жалпы өсімдік шаруашылығыӘрінов Б. К. – Астана.
4. Интернет желісі.
        
        ЖоспарКіріспеНегізгі бөлім:* Селекция ғылымы* Селекцияның негізгі әдістері: сұрыптау, будандастыру және мутациялық селекция.* ... ... ... ... ... ... ... жануарлардың асыл тұқымын, өсімдіктердің сорттарын, микроорганизмдердің штампыларын шығарудың, жаңартудың әдістерін және биологиялық негізін зерттейтін ғылым. "Селекция"  --  ... ... ... білдіреді. Генетика селекцияның ғылыми негізі болып есептелінеді. ... ... пен ... ... ... ... ... тән қасиет. Жануарлардың, өсімдіктердің жаңа тұқымы мен ... ... осы ... білудің маңызы зор. Себебі, ол тұқым қуалайтын өзгергіштікке негізделген. H.И.Вавилов селекцияның ... ... ... ... өсімдіктердің және микроорганизмдердің тұқымдық, сорттық, түрлік және туыстық ... ... ... ... ... ... белгілер мен қасиеттердің дамуына сыртқы орта факторларының әсер ететіндігін анықтады.* Организмдердің пайдалы ... мен ... ... ... ... ... ... жүйесін жасады.Селекцияның басты мақсаты мен міндеті  --  адам ... ... мол өнім ... суыққа, ауруға төзімді өсімдік сорттарын, мал тұқымдарын және микроорганизмдердің штампыларын ... ... ... және ... Сорт ... ... ... не? Жануарлардың асыл тұқымы немесе есімдіктердің сорттары деп тұқым қуалайтын морфологиялық, биологиялық және шаруашылық белгілері мен ... ... ... ... ... бір ... ... даралар жиынтығы. Н.И.Вавиловтың айтуы бойынша: "Селекция үшін қажетті бастапқы материалды білмей, олардың шығу тегі мен эволюциясын зерттемей тұрып, жануарлардың, ... ... ... ... ... жақсарту мүмкін емес". Сонымен қатар жануарлардың, өсімдіктердің жабайы арғы тегі формаларының, мәдени формаларына қарағанда бай екенін көрсетті. Сондықтан өсімдіктердің жаңа ... ... асыл ... ... олардың ата тегінің бағалы белгілері бар түрлерін будандастыруға пайдалану қажет екендігін анықтап берді. Ол мәдени өсімдіктердің ата тегінің шығу ... ... ... және ... ... ... ... дүние жүзінің әр түкпірінде 180-нен астам экспедиция ұйымдастырды. Осы жұмыстың нәтижесінде 1700 түрге жататын 250 ... ... ауыл ... ... ... ... жасады. Өсімдіктердің сол уақыттағы жиналған коллекциясы осы күнге дейін мәдени өсімдіктердің жаңа ... ... ... ... ... географиялық аймақтарда мәдени өсімдіктердің алуантүрлілігі бірдей емес екендігін анықтай келіп, аса ... ... ... Ол ... ... ... жеті орталығын белгіледі. Әрбір орталық белгілі бір ... ... ... ... болып есептелінеді. Бұл орталықтар, негізінен, жазық жер емес, таулы аудандар. Көптеген орталықтар ертедегі егін шаруашылығы орталықтарымен сәйкес келеді. Н.И. ... ... ... шығу ... ... барысында жалпы бір заңдылықты байқаған. Өсімдіктер өзінің түр ретінде түзілген орталықтарынан алыстаған ... ... ... өзгеретінін көрген. Мысал ретінде, Мексикада өсетін жүгері сабағының боялған қара түсі, Тынық және ... ... ... аудандарда ағаратынын көрген. Ал Еуропада өсетін бидайдың, арпаның, қара ... ақ ... ... ... ... ... Мәдени өсімдіктер шығу орталықтарынан басқа аудандарға тараған сайын олардың доминатты белгілері (гендерінің әсері) төмендеп, рецессивті формалары арта бастайды. Бұлай болу ... ... ... және ... аймақтар рецессивті гені бар формаларды оқшауландырып, олардың көбеюіне жағдай ... ... бір ... Арал ... ... ... Қарақұм алқабы қоршаған Хиуа (Өзбекстан) жерінде Н.И.Вавилов бастаған экспедиция зығыр өсімдігінің гүлінің түсінде рецессивті белгілері бар және дөні ақ ... ... ... шығу ... алыстаған сайын есімдіктердің доминантты гендері әсерінің төмендеуін, ал керісінше, рецессивті формаларының арту заңдылығын "Вавилов ... деп ... ... ... әдістері: сұрыптау, будандастыру және мутациялық селекция.Адамның қатысуымен жүретін сұрыптауды қолдан ... деп ... ... ... өзінің қолдан сұрыптау туралы ілімінде оның екі түрін анықтаған: мақсатсыз және мақсатты сұрыптау. Адамдар ... үй ... ... ... ... ... мақсатсыз сұрыптауды пайдаланды. Олар өздеріне ыңғайлы, жуас ұрпақ ... ... мен мол өнім ... өсімдіктердің түрін қалдырып, қолға үйретуге қиын, мінез-құлқы шәлкес малдарды жойып немесе күштеп үйретуге тырысты. Сонымен адам санасыз сұрыптаудың ... ... ... құлқына қарап, біртіндеп үй жағдайына үйрете бастады. Мысалы, қазіргі иттердің арғы тегі ... ... ... ... ... ... де санасыз сұрыптады. Мысалы, астық тұқымдас өсімдіктердің жабайы түрінің орта жағдайына бейімделуіне ... ... ... ... Олардың масағынан дәндері төгіліп тұрады. Адам бидай өнімін жинау барысында масағы мықты өсімдіктерді сұрыптау арқылы оның осы уақыттағы мәдени ... ... ... ... ... ... ... тұқымы мен өсімдіктердің түрлері жаңара түсті. Әйтсе де, осы санасыз сұрыптау, ... ... ... үй ... ... ... ... ықпалын тигізді.3. Саналы сұрыптау.Үй жағдайында жануарлар мен ... ... ... ... ... ... ... бар ата-аналық даралар өздеріне ұқсас, жетілген ұрпақ әкелетінін байқаған. Оларды бірнеше ... бойы ... ... ... ... Адам ... ... барысында белгілі бір мақсат қойып, қандай нәтиже шығатынын да ... ... Осы ... ... жануарлардың белгілері өзгеріп, адам қажетіне керек, жабайы ата тегінен өзгеше, жаңа түрлері пайда болады. Сұрыптаудың шығармашылық ... ... ... ... екі түрі бар. Ол  --  ... және жеке сұрыптау. Жаппай сұрыптау деп фенотипі ... ... ... ... ... айтады. Мұнда генотип есепке алынбайды, фенотип жағынан бірдей даралардың тобын іріктейді. Жеке сұрыптау кезінде жекеленген өсімдіктің немесе ... ... ... оның ... ... ... ... бағалы, қажетті қасиеттер мен белгілерін тұрақты беретін дараларды сұрыптайды. Жеке сұрыптаудың маңызы генотипі жағынан бағалы бір дарадан көп ... ... ... ... қолдан ұрықтандырудың тәсілдерін пайдалана отырып, бір бұқадан, қошқардан ондаған, жүздеген ұрпақ алуға ... Жеке ... ... сұрыптаумен салыстырғанда маңыздылығы жоғары. Өсімдіктерде жеке сұрыптауды кеңінен қолданады. Кез келген өсімдікті оның ұрпағы бойынша бағалау жүргізу үшін ... ... таза ... ... ... Таза ... дегеніміз  --  бір жұп ата-анадан тараған белгілері ... ... ... Адам ... ... ... арқылы популяцияда қажетті, бағалы белгілері бар дараларды көбейтеді.4. Будандастыру ... ... ... жаңа ... ... үшін будандастыру әдісін қолданады. Олар туыстық будандастыру (инбридинг) және ... емес ... ... ... ... ... будандастыру немесе инбридинг будандастыруда туылған ұрпақта гендердің гомозиготалы күйге ауысуына ... ... ... үлесі арта түседі. Мал шаруашылығында бір ата-анадан туған төлдерді бір-бірімен, не ата-анасын өз төлімен шағылыстырады. Бұл ... ... ... ... және гомозигота санын кебейтуге әкеледі. Осымен қатар ұрпақта пайда болған (рецессивті гомозиготалы жағымсыз) мутациялар даралардың өнімділігіне, ... ... кері әсер ... ... ... бір-бірімен будандастырудың тиімді жағы да бар. Ұрпақта бағалы белгілер беки түседі және бұл қасиет ата-анасында ... ... ... ұрпақтарына беріліп отырады. Туыстас будандастыру жануарлар мен өсімдіктердің селекциясы үшін қажетті сорттармақтар алу үшін кеңінен ... Туыс емес ... ... ... деп ... ... түр ішіндегі будандастыру және әріден будандастыру болып бөлінеді.5. Гетерозис.Гетерозис кезінде ата-анасымен салыстырғанда буданның тіршілік қабілеті артып, мол өнім береді. ... бұл ... ... ұрпақтарында біртіндеп төмендеп өше бастайды. Гетерозис құбылысын өсімдіктер және жануарлар селекциясында жиі қолданады. Бұл құбылысты ең алғаш 1914 жылы ... ... В. Шелл ... өсімдігінен байқайды. В. Шеллдің тәжірибесі бойынша, жүгері өсімдігі ... ... ... ұрпағының өнімі екінші ұрпағының өніміне қарағанда  --  35%-ға, үшінші ұрпағында 50%-ға төмендегенін көрсеткен. Гетерозистің швед ғалымы А. ... ... ... ... түрі бар. Олар ... гетерозис  --  жыныс органдарының жақсы дамуына байланысты тұқым мен жемістің ... ... ... ...  --  вегетативті органдарының іріленуі. Бейімделгіш гетерозис  --  будан өсімдіктердің ортаға бейімделіп тіршілік ... ... ... ... ірі қара малдарда жиі кездеседі. Мысалы, ірі қара малдың Герефорт және Шортгорн тұқымдарын будандастырғанда, будандардың еті мол және өте жоғары ... ... Ал ... Ақ бас ... ... ... будандастырғанда, будан ұрпақтары етті болады. Бір өркешті түйені (нарды) екі өркешті түйемен будандастырғанда, сондай-ақ жылқы мен есекті будандастырғанда, ... ... ... ... ...  --  екі түрге жататын жылқы мен есекті шағылыстыру нәтижесінде алынған ұрпақ, бермейтін будан. Күші ... ата- ... ... есе ... ... Гетерозигота құбылысының табиғаты, оның молекулалық сыры әлі толық анықталған жоқ. ... ... Әр ... және туысқа жататын организмдердің будандасуын әріден будандастыру дейді. Мұндай шағылыстырудың мақсаты  --  бір ... ... ... будандастыруда беріле алмайтын белгілер мен қасиеттердің тұқым қуалауын зерттеу. Өсімдіктердің ... ... ... ... будандастыру арқылы сапалы будан алуға болады. Мысалы, ... мен ... ... мен эгилопс деп атайтын жабайы астың тұқымдастың будандары бар. Әріден будандастыруды алғаш зерттеген И.Г. ... ... Ол 1760 жылы ... мен ... ... алғаш рет будан алды. Әріден будандастырумен Г. Мендель, И.В. Мичурин, Н.В. Цицин, т.б. ғалымдар айналысты. Түраралық, туысаралық будандардың саны аз, ... ... ... ұрпақ бермейді. Ұрпағының болмау себебі, бір жағдайда  --  ... ... ... дамып, пісіп жетілмеуінен болады. Өсімдіктерде тозаңның толық пісіп жетілмеуінен тозаңқап ... ... ... ...  --  ... алынған организмдердің хромосомалар санының және жұптарының өзгеруінен туады. Мысалы, будандастыруға алынған А түрге жататын ... 14 ... Б ... ... 28 ... бар ... Бірінші ұрпақ буданында 21 хромосома болады. Сонда Б түрге жататын дараның 7 хромосомасымен конъюгацияға түсетін жұп (гомологті) ... жоқ. Бұл ... ... ... ретсіз бөлінуіне және тіршілігі жоқ гаметалардың пайда ... ... ... ... ... ... бермейтін кемшілігін, оларды полиплоидті түрге ауыстыру арқылы түзеуге болады. Бірінші рет Ресейде 1924 жылы Г.Д. Карпеченко қырыққабат пен шомырды будандастыру ... мол ... ... ... ... ... Бұл жағдайда будан өсімдіктердің хромосома санын екі есе көбейтеді. Хромосомалар санының екі еселенуі барысында мейоз процесі дұрыс жүріп, ... мен ... ... өз ... тауып, конъюгацияланады. Әріден будандастыруда академик Н.В. Цицин бидайды бидайықпен будандастыру арқылы дәнді дақылдардың құнды сорттарын ... И.В. ... ... ... ... пайдаланып, сиырбүлдірген мен таңқурайдың, алхоры мен шомырттың, шетен мен сібір ... ... ... ... ... жолмен көбейтті. Мутациялық селекция. Өсімдіктердің сорттарын микроорганизмдердің жаңа штампыларын шығаруда дәстүрлі әдістермен қатар мутацияларды да пайдаланады. Мутацияны шығу табиғатына қарай: ... ... және ... ... ... деп ... Табиғи мутациялар ғалымдардың пікірі бойынша, зат алмасу кезінде ДНҚ ретінің рекомбинациясы, екі еселенуі, репарация және репликация процестерінен туындайды деген ... бар. ... ... гендік, хромосомалық, соматикалық, генеративтік мутациялар болып бөлінеді. XX ғасырдың 20 -- 30-жылдарында рентген сәулелері және ... ... ... түрлері тірі организмде тұқым қуалайтын мутациялар тудыратыны анықталды. Селекция үшін генетиктер мутацияны қолдан тудыратын ... ... ... ... ... ... пайда болды. Мутация тудыратын факторларды мутагендер деп атады. ... ... болу ... ... дейді. Көпшілік жағдайда организмде пайда болған мутациялар жағымсыз әсері болғандықтан, оның тіршілік ... ... ... қатар селекция үшін маңызы бар мутациялар да кездеседі. Әсіресе олар микроорганизмдер селекциясында кеңінен ... ... ... ... әсер ету ... ... ... жаңа штампысы алынды. Олар бастапқы түрлеріне қарағанда пенициллинді мың есе көп түзеді. Сол сияқты рентген және басқа да ... әсер ... ... ... ... ... ... жаңа қасиетке ие жаңа түрлері алынды. Осы мәселеге байланысты ... ... ... ғылым академиясының микробиология және вирусология институтында сүт қышқылы бактерияларынан ... ... ... ... ... ... ... көмегімен мыңдаған тонна сүрлем дайындалды. Институт ғалымдары пропион қышқылы бактерияларынан жаңа ашытқылардың штампыларын шығарып, оларды сынақтан өткізді. Жүгеріні пропион ... ... мен ... ... ... ... ... сапасы жақсарып, ондағы "В" витаминдерінің мөлшері артты. Осының әсерінен сиыр сүтінің майлылығы, тауықтың, үйректердің жұмыртқалағыштығы артатындығы байқалды. Әр ... ... ... ... өсімдіктердің де жаңа сорттары алынды. Дүние жүзінде осы әдістің ... ... ... ... жаңа ... ... ... Мысал ретінде Новосібірқаласындағы Цитология және генетика институтының ғалымдары шығарған жаздық бидайдың "Новосибирская-67" сортын айтуға болады. Бұл сорт "Новосибирская-7" сортының тұқымын ... ... ... ... ... нәтижесінде алынған. Қазақстанда Қазақтың егіншілік ғылыми-зерттеу институтында химиялық және физикалық факторларды ... ... ... және ... ... және ... ... мол өнім беретін, жоғары сапалы мутантты түрлері алынды. Полиплоидия. Полиплоидия  --  ... ... ... өзгеруінен туындайтын геномды мутацияларға жатады. Егер эукариотты организмдер жасушасының хромосома жиынтығы екіден артық рет еселенсе, ондай ... ... ... ... ... кең ... құбылыс. Бұл әсіресе гүлді есімдіктерде жиі кездеседі. Полиплоидия жасушаның митоздық, мейоздық бөліну фазаларына ішкі-сыртқы орта факторларының әсер ... және ... да ... ... ... Бұл ... ... сирек кездеседі. Академик Б.А. Астауров жібек құртының жұмыртқаларына әр түрлі температурамен әсер ету арқылы партеногенез ... ... ... алды. Өсімдікте полиплоидия құбылысын қолдан тудыру арқылы, олардың өнімділігін арттыруға болады. Мысалы, ғалымдар қызылша өсімдігінің тұқымын алкалоид ... ... ... ... ... ... ... Оңтүстік Қазақстан облысының шаруашылықтарына енгізді. Өсімдіктердің ішінде маңызды полиплоидтік топқа астық тұқымдастарын жатқызады. Дүние жүзінде кең тараған бидайдың түрі  --  ... ... Оның ... 2п = 42 ... бар. ... ... осыдан 8000 жыл бұрын орталық Еуропада өсірілген 2п=28 хромосомасы бар бидайдың түрі, 2п=14 хромосомасы бар жабайы бидай түрімен ... ... ... нәтижесінде пайда болған. Ертеде олардың қажетті қасиеттерін байқаған диқандар егіп, өсіріп, ұрпақтан-ұрпақка қалдырып отырған. Ал жұмсақ бидайдың арғы тегінің бірі  --  28 ... ... Таяу ... ... (2п х 14) ... жабайы бидайдың екі түрінің будандасуынан шыққан. Қазір 28 хромосомалы бидайдың түрлерін, 42 хромосомалы бидайлармен қатар егіп жүр. Қазақстанда 28 ... ... ... ... "Алмаз", "Меляно-пус-40", "Харьковская-46" "Саратовская-40" Солтүстік және Орталық аумақтарда егіліп, сапасы жоғары болғандықтан макарон жасауда қолданылады. Табиғатта өсімдіктердің полиплоидті ... ... ... ... орта ... ... Сондықтан өсімдіктер дүниесін жартысынан артығы  --  полиплоидті. Ауыл ... ... ... ... ... полиплоидті мақта, балқурай, банан, картоп және басқа мәдени өсімдіктердің түрлері бар.Гетерозис(грек.heteroiosis-өзгеру)  -  ... пен ... ... ... ... пен аналық формаларымен салыстырғанда ,бірінші ұрпақ буындарының тез өсіп,мөлшерінің ұлғайуы,ұрпақ беру қабілетінің күшеюі, ... күш". ... ... ... ... ... ... Г.Шелл (1914). Екінші және одан кейінгі ұрпақтарда буданның қуаттылығы біртіндеп кеміп,жойылады. Мыс.,жүгерінің будан дәнінің өнімділігі бірінші ұрпақпен екінші ... 35%-ке ... , ал ... 50%-ке ... ... ... ... қалпына келтіру үшін будандастықты қайта жүргізуге тура келеді. Гетерозис селекцияда өсімдіктер түсімдігін молайтып,жануарлардан алатын өнімді ... үшін ... әдіс ... табылады.ҚорытындыӨсімдік селекциясы (лат. selectіo  -  таңдау, сұрыптау)  --  ауыл шаруашылықтың өсімдіктерінің жаңа сорттарын, гибридтерін шығаратын және ... ... ... ... ... өсімдік сорттары мен гибридтерін шығару әдістері туралы ғылым. Өсімдік селекциясы ғылым ретінде ... ... ... ... ... егіншілікке, агрохимия, өсімдік өсіруге қарағанда селекция ғылымы өсімдіктің өз табиғатына әсер ету ... ... ... қуу ... ... ... өзгертуді көздейді. Сондықтан өсімдік селекциясының теориялық негізі - генетика. Өсімдік селекциясы ботаника, цитология, ... ... ... ... экология т.б. ғылымдар мен тығыз байланысты. Өсімдік селекциясы жұмыстары нәтижесінде шығарылған жаңа сорттарды өндіріске енгізу - ... ... ... ... арттырудың ең бір тиімді әдісі.Өсімдік селекциясы тарихи ... ... ... басталады. Селекцияның қарапайым түрі ерте заманда-ақ ірі дәнді келесі жылы себуге ... ... ... ... ... ... ... бірқатар сорттардың маңызы әлі күнге дейін орасан зор. ... ... ... ... Еуропа елдері селекционер-практиктері 1774 жылы Париж маңында құралған  ...  ... ...  ...   ...  ... ... К.А.Тимирязевтің тұқым қуу және өзгергіштік туралы ілімі, И.В.Мичуриннің сұрыптау нәтижесінде жемістердің жаңа сорттарын шығару жұмыстары үлкен әсер етті. КСРО-да ... алым ... 19 ғ. аяғы мен 20 ... ... 1885 жылы ... 1903 ... Мәскеуқұрамындаселекциялықарнаулықтәжірибестанциясықұрылып, дәндідақылдар мен зығырдыңалғашқыжаңасорттары шығарылған.1909жылы Харьковтет.б. қалалардатәжірибестанцияларқұрылды. 1921 жылы В.И.Ленинқолқойған  декрет шықты, бұл селекция, тұқыммәселелеріменайналысатынмекемелержұмысыныңнегізінеалынды. 1924 жылы ... ... ... ... құрылып, ол 1930 жылы Бүкілодақтықөсімдікөсіруинтернатынаайналды. Бұлинтернаттыұзақуақыт Н.И.Вавилов басқарып, өсімдікселекциясыныңтеориялықнегізінқұрдыжәнееліміздетәжірибе-селекция жұмысынұйымдастыруғакөпеңбексіңірді. П.П.Лукьяненконың басшылығымен Краснодар ауылшаруашылықғылыми-зерттеуинститутындакүздікбидайдыңжоғарыөнімді ,  және  ... ... (12-18 ц ... ц ... ... ... Мал ... және селекция  --  2011 жылы Алматы қаласы    -- Т. С. ... Т. К. ... ... ... ... / Б. Т. ... К. Б. ... - Алматы :Нур-Принт, 2006.* Ауыл шаруашылығы мен орман шаруашылығы.Жалпы өсімдік шаруашылығыӘрінов Б. К.  -  Астана.* ... ...  
        
      

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Селекция туралы жалпы түсінік14 бет
Селекция туралы жалпы түсінік туралы10 бет
Өсімдіктер, жануарлар мен микроағзалар селекциясы. Селекцияның генетикалық негіздері8 бет
"Гетерогенді және өзгермелі ортадағы сұрыптау"4 бет
MS Access-те деректерді сұрыптау5 бет
«Асыл тұқымды көк түсті қаракөл қой шаруашылығында жұптау түріне байланысты селекциялық белгілерінің көрсеткіші»30 бет
«сұрыптау станциясының жұмысын ұйымдастыру»28 бет
Іздеу және сұрыптау алгоритімдері5 бет
Аудиттегі сұрыптау39 бет
Ауыл шаруашылық малдарын өнімділігі бойынша сұрыптау3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь