Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: болашағы мен проблемалары туралы

МАЗМҰНЫ


КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ НЕСИЕ РЕСУРСТАРЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУДАҒЫ ДЕПОЗИТТЕРДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ...6

1.1 Депозиттер мен несиелік ресурстардың экономикалық мәні, түсінігі және олардың жіктелуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6
1.2 Коммерциялық банктердің несие ресурстарын қалыптастырудағы депозиттік емес көздер және олардың ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.3 Банк ресурстарын басқару жүйесіндегі коммерциялық банктердің депозиттік саясатының құрылуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...14
1.4 Нарықтық экономикасы дамыған елдердегі депозиттік қызмет көрсету нарығының дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22

2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРІНІҢ ДЕПОЗИТ ЖӘНЕ НЕСИЕ НАРЫҚТАРЫН ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ...25

2.1 Коммерциялық банктердің депозит портфелінің құрылымын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..25
2.2 Коммерциялық банктердің несие және депозит нарықтарындағы операцияларын салыстырмалы талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .35
2.3 Банк жүйесі үшін жалпы депозиттік ресурстарды басқару моделі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .44

3 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ НЕСИЕЛІК РЕСУРСТАРЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУДАҒЫ ДЕПОЗИТТЕРДІҢ РОЛІН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...48

3.1 Жеке тұлғалардың депозиттік салымдарын сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .48
3.2 Жалпы Қазақстан Республикасындағы депозиттік салымдарды сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..55

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .60

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..63
КІРІСПЕ

Қазақстан Республикасының Коммерциялық банктерінің қызмет ету сапасы соңғы жылдары едәуір жоғарғы деңгейге көтеріліп, экономика секторының барлығына дерлік толық қызмет көрсетуде. Бүгінгі таңда бұл жетістіктерді олардың несие ресурстарымен қарыз алушыларды қамтамасыз етуінен көруге болады.
Бітіру жұмысының мақсаты коммерциялық банктердің несие ресурстарын қалыптастырудағы депозиттердің ролін жетілдіру болып табылады. Сонымен қатар депозиттердің несиелік ресурстарды қалыптастырудағы жағдайын теориялық және тәжірибелік талдау арқылы әлі де болса шешімін таппаған мәселелерді шешу болып табылады.
Көзделген мақсаттарға жету жолында келесі міндеттерді шешу көзделініп отыр:
1) коммерциялық банк түсінігіне анықтама беру және оның негізгі мақсаттары мен қызмет түрлері көрсету;
2) банктік ресурстар классификациясын зерттеу;
3) коммерциялық банктің депозиттік операцияларына классификация беру және олардың ерекшеліктерін бөліп көрсету;
4) еліміздің алдыңғы қатарлы банктері бойынша депозиттік операциялар нарығын зерттеу.
Коммерциялық банк болып – қызмет көрсету және операция жүргізу жолымен заңды және жеке тұлғаларға несие–есептілік және т.б. да банктік қызмет көрсетулерді келісім – шарт негізінде жүзеге асыратын мекеме болып табылады. Олардың қызметінің негізгі мақсаты табыс табу болып табылады.
Жалпы алғанда коммерциялық мекеменің бір түрі ретінде банк ерекшелігі оның ресурстық базасының өз қаражаттары мен тартылған қаражаттары есебінен қалыптасуы болып табылады. Бірақ банктердің қаражаттарды тартуы шектеусіз емес және Орталық банк тарапынан реттелініп отырады.
Банктер тартатын қаражаттары құрамы бойынша ерекшеленеді, олардың негізгілері банктің клиенттермен жұмысы барысында тартылған қаражаттары (депозиттер) болып табылады.
Депозит экономикалық категория ретінде жинақ ақшаның құрамдас бөлігі болып табылады. Бірақ, егер жинақ ақша табыстарды бөлу және қайта бөлумен тығыз байланысты болса, депозит қайта бөлу қатынастары аясын қамтиды.
Коммерциялық банк депозиттік саясаттың субъектілері құрамына банктің клиенттері, коммерциялық банктер және мемлекеттік мекемелер кіреді. Ал депозиттік саясат объектілеріне банктің тартқан қаражаттары және банктің қосымша қызметтері жатады.
Жұмыстың бірінші бөлімінде банктің экономикалық тұрақтылық жүйесіндегі депозиттік саясатын қалыптастыру мақсаттары қарастырылған. Осы мақсатқа жету барысында келесі мәселелер өз шешімін тапқан:
1) банктік ресурстар классификациясы зерттелген;
2) коммерциялық банктің депозиттік операцияларының классификациясы,ерекшеліктері берілген;
3) коммерциялық банкте депозиттік саясат қалыптасуының теориялық негіздері мен құрылу ерекшеліктері, мақсаттары мен міндеттері қарастырылған;
4) жеке және заңды тұлғалардан қаражаттарды тарту барысындағы банк жүйесінің қызметіне талдау жасалған;
5) коммерциялық банктің депозиттік операцияларының классификация берілген және олардың ерекшеліктері көрсетілген;
6) банктік мекемелер бойынша депозиттік операциялар нарығы зерттелген;
7) коммерциялық банктің тұрақтылығын бекіту мақсатында перспективалық бағыттар құрастырылған.
Келесі бөлімде коммерциялық банктердің несие және депозит нарықтарына талдау жасалған. Сонымен қатар еліміздің алдыңғы қатарлы коммерциялық банктеріндегі депозиттерінің жағдайына талдау жүргізілген.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. “Қазақстан Республикасындағы банктер және банктік қызмет туралы Қазақстан Республикасының заңы” 31.08.1995ж.
2. Вступление Президента РК Назарбаева Н.А. На 12 конгрессах финансистов Казахстана РЦБК, декабрь 1999-2000гг.
3. Жукова Е.Ф. Деньги, кредит, банки. – М.: ЮНИТИ, 2001г. 244 - 249 стр.
4. Саниева М.С. Деньги, кредит, банки. – А.: 2000г. - 183 стр.
5. Жуков Е.Ф. Банки и банковские операции: Учебник. – СПб.: Питер, 2001г. 180 – 202 стр.
6. Долан Э.А., Кембелл Н.Д. Деньги, банковское дело и денежно-кредитная политика. – М.: ИНФРА, 1991г. 156 – 166 стр.
7. Лаврушин О.И. Банковское дело – М.: Финансы и статистика, 1998г. 69 – 71 стр.
8. Сейткасимов Г.С. Деньги, кредит, банки. – А.: Экономика, 1999г. 55 – 62 стр.
9. Мақыш С.Б. Ақша айналысы және несие. А.: Қазақ Ұлттық Университеті, 2000ж. 99 б.
10. Козлов Г.А. Теория денег и денежного обращения. М.: 1960г. 56 стр.
11. Виноградова И. В. Особенности формирования депозитной политики коммерческих банков в современных условиях // Internet resource: http://www. atrus. 120nt. Ru
12. Калиева Г.Т. Кредитное дело – А.: Каржы – каражат, 1997г. 53 стр.
13. Маженова Б. Казахстанский фонд гарантирования депозитов: опыт, достижения, перспективы // Банки Казахстана Журнал – А.: 2005г. №10. 24 – 26 стр.
14. Кузгибекова С.Б. Критерии управления банковскими ресурсами // Банки Казахстана Журнал – А.: №12. 2004г. 17 – 19 стр.
15. Кабашев С. Депозитная составляющая оценки кредитного развития банковского сектора республики // Каржы – каражат Журнал – А.: 2003г. № 5. 58 – 60 стр.
16. Бюллетень банковской статистики Национального банка РК. – 2004. – №12 (91).
17. Годовой отчет Национального банка РК за 2004 год. http: //213.211.77.60 /cont/ publish 750261_3668. pdf.
18. Бюллетень банковской статистики Казкоммерцбанка. – 2003. – №12 (103).
19. Бюллетень банковской статистики Банка Туран Алем. – 2003. – №12 (115).
20. Финансовая отчетность – А.: Банки Казахстана, №4. 2004г. 5 – 7 стр.
21. Вятко Л. Д. Банки и их депозиты// Internet resources: http://www.IZV.info/economic/news 401452

22. О необходимости целостной системы гарантирования вкладов и ликвидности банков // Деньги и кредит. – 2002. – №10. – С. 14-20.
23. Қазақстанның депозиттік салымдарын кепілдендіру Қоры: тарихы мен жылдық есебі (СГД)// Internet resources: http://www.kdif.kz
24. Жукова Е.Ф. Общая теория денег и кредита Учебник. – М.: Банки и биржи, «ЮНИТИ», 1999. – 344с.
25. Парфенов К. Г. Банковский учет и операционная техника в коммерческих банках (кредитных организациях). – М.: ЗАО «Бухгалтерский бюллетень», 2001. – 289с.: ил.
26. Лаврушин О. И. Деньги, кредит, банки. – М.: «Финансы и статистика», 2000. – 590с.
27. Казимагомедов А. Ю. Защита и страхование депозитов // Финансовый бизнес. – 1999. – №11. – С. 55-57.
28. Банковское дело: Учебник. Под ред. Колесникова В. И. – М.: Финансы и статистика, 1999. – 536с.: ил.
29. Батракова Л. Г. Анализ процентной политики коммерческого банка: Учебное пособие. – М.: Логос, 2002. – 152с.: ил.
        
        ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІЭкономика және бизнес факультетіМакро-микароэкономика кафедрасыБІТІРУ ЖҰМЫСЫКОММЕРЦИЯЛЫҚ ... ... ... ... ... ... МЕНПРОБЛЕМАЛАРЫОрындаған:4                               курс                                ... ...                                                              ... ... доцентНормабақылаушы:М.СаметееваКафедра меңгерушісіменқорғауға    жіберілді                   ...                ... ... ... 31    ...  БАНКТЕРДІҢ   НЕСИЕ   РЕСУРСТАРЫН   ҚАЛЫПТАСТЫРУДАҒЫДЕПОЗИТТЕРДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ...  ... мен ... ... ... мәні,  түсінігіжәне                                                                 ...   ...  ...  ...   ...   ...           емес           ...           және            ...  Банк  ...  ...  ...  ...  ...                                                        ...  ... ... дамыған елдердегі депозиттік қызмет  көрсетунарығыныңдамуы...................................................................................222 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРІНІҢ  ДЕПОЗИТ ЖӘНЕ  ...  ...    ...   ...    ...   портфелінің    құрылымынталдау......................................................................................................................252.2   Коммерциялық  ...   ...  және  ...   ...                                                   ...   Банк   жүйесі  үшін   жалпы   депозиттік   ресурстарды   ...   ...  ...  ...  ...   ...                        ...                         ...         Жеке        ...        ...        ...   Жалпы   Қазақстан   Республикасындағы   депозиттік    ...                                                 ... ... ... ... ...  ету  сапасысоңғы  жылдары  едәуір  жоғарғы  ...  ...  ...  ... ... толық қызмет көрсетуде.  Бүгінгі  таңда  бұл  жетістіктердіолардың несие  ресурстарымен  қарыз  алушыларды  ...  ...  ... ... ...  ...  банктердің  несие  ресурстарынқалыптастырудағы  депозиттердің  ролін  жетілдіру  болып  табылады.  Соныменқатар   ...   ...   ...   ...   ... және ... талдау  арқылы  әлі  де  болса  ...  ... шешу ... ... ... жету ... келесі міндеттерді шешу  көзделініпотыр:1)  коммерциялық банк  түсінігіне  анықтама  беру  және  оның  ... мен ... ... ...  ... ресурстар классификациясын зерттеу;3)  коммерциялық банктің депозиттік операцияларына классификация  беружәне олардың ерекшеліктерін ... ...  ... ... ... ... ... депозиттік  операцияларнарығын зерттеу.Коммерциялық банк  болып  –  ...  ...   және  ...  ... ... және жеке тұлғаларға  несие–есептілік  және  т.б.  да  банктікқызмет көрсетулерді ... – шарт ... ...  ...  ...  болыптабылады. Олардың қызметінің негізгі мақсаты табыс табу болып ...  ...  ...  ...  бір   түрі   ...   ...  оның  ресурстық   базасының   өз   қаражаттары   мен   ...   ...   ...   болып   табылады.   ...   ... ... ... емес және Орталық  банк  тарапынан  реттелініпотырады.Банктер тартатын қаражаттары құрамы  бойынша  ерекшеленеді,  олардыңнегізгілері банктің ... ...  ...  ...    ... ... ... экономикалық категория ретінде жинақ ақшаның  құрамдас  бөлігіболып табылады. Бірақ, егер жинақ ақша табыстарды бөлу  және  ...  ... ... ... ... ... бөлу ... аясын қамтиды.Коммерциялық банк депозиттік саясаттың субъектілері  құрамына  банктіңклиенттері, коммерциялық  банктер  және  ...  ...  ...  ... саясат объектілеріне банктің  тартқан  қаражаттары  және  ... ... ...   ...   ...   ...   ...    тұрақтылықжүйесіндегі депозиттік саясатын қалыптастыру мақсаттары  қарастырылған.  Осымақсатқа жету барысында келесі мәселелер өз ... ...  ... ... ... зерттелген;2)      коммерциялық      банктің      ...      ... ...  ...  ...  депозиттік  саясат  қалыптасуының  теориялықнегіздері   мен    құрылу   ...   ...    мен    ...  жеке және ... ...  қаражаттарды тарту барысындағы   банкжүйесінің қызметіне талдау жасалған;5)   коммерциялық  банктің  депозиттік  операцияларының  ... және ... ... көрсетілген;6)   банктік   мекемелер   бойынша   депозиттік   операциялар   ...    ...    ...     ...    бекіту    мақсатындаперспективалық бағыттар құрастырылған.Келесі бөлімде коммерциялық банктердің несие және депозит  ...  ...  ...  ...  ...  алдыңғы  қатарлы  коммерциялықбанктеріндегі депозиттерінің жағдайына талдау жүргізілген.Қазақстан Республикасының депозит нарығы  ...  де  ...  ... ... жүйе болып табылады. Ал оның негізгі субъектілері  өз  кезегіндеәр түрлі ұйымдар мен жеке ... ... ... ... бөлімде банктің несие ресурсатындағы  депозиттердің  ролітуралы және салымдарды сақтандыру мәселелері ... ... ... ... ...  салымдардың,  депозиттердіңрөлінің   жоғары   екенін   ...   ...   ...    ... банктеріндегі  жеке  тұлғалардың  салымдарын  сақтандыру  ... ... ... ... ...  жүзі  ...  нәтижелі  қызметкөрсетіп жатқан осындай  қорлардың  тәжірибесінен  таңдап  іріктеліп  ... ... озық  ...  ...  АҚШ,  ...  ...  Англия,Жапония  және  т.б.  елдерде  бар.  Үкімет  тарапынан  ҚР-ның   ... ... ... ... мақсатында әртүрлі несиелік  ресурстарту көздері, яғни, шетел үкіметтері, Халықаралық қаржы ұйымдары және  т.б.пайдаланылуда.Бұл ... ... ...  ...  ...  өздерінің  рейтингісініңөсуіне байланысты халықтың, заңды  ұйымдардың,  реидент  еместердің  уақытшабос  ақшалай  қаражатын  ...  ...  ...  ...  ...  ... пайдаланып жатыр. ҚР-ның  Коммерциялық  банктерінің  ...  ... ... ... ...  ...  ...  Олай  деуімізге  себеп-біздің  еліміздің  ...  ...  ...  ...   ... қолхат (АДҚ)  және  Дүние  жүзілік  депозитарлық  ...  ...  ...  ...  ...  шетелдік  инвесторлардың  қатысуыменашылуы, шетел тұлғаларының Қазақстандық банктерде  депозиттік  шоттар  ашып,ақшаларын сақтауы және ...  ...  ...  ...  ...  да,  әлі   де   көптегенкемшіліктердің бар екендігін  атап  айтуға  болады.  Бұл  ...  ... ... ... ... ... түскеніне онша  көп  болақоймағандығымен түсіндіріледі. Ең бір өзекті проблемалы мәселенің  бірі-  олбанктік жүйенің халық пен ... ... ...  мезгіліндеорындай алмай қалып отыруында болып тұр.Коммерциялық банктердің өздеріндегі бар несие ресурстарын сұранысқа иеболып  отырған  ұзақ  ...  ...  бере  ...  ол  да   ресурстардыорналастыру  барысындағы  әлі  де   шешілмеген   мәселелердің   бар   ... ...   ... ... ... ... және орта мерзімдегі  салымдарүлесінің көп болуы, бұл банктердің ресурстарды ұзақ мерзімге  бере  ... ... ұзақ ...  ...  ...  ...  ... орнаған уақытында жүргізіледі.Қазақстан Республикасының  Коммерциялық банктері қазіргі уақытта  ... ... ... ... бос ... ... банк жүйесінде  депозиттүрінде  тарту  мақсатында  ...  ...  ...   жатыр.   Олар   өзтәжірибелерімен бірге шетелдік банктердің озық тәжірибелерін де енгізуде.Бұл қызметтердің барлығы да банктерге  ...  ...  ... ... ... көбеюіне әсер етіп отыр.Қорытындыда жалпы жұмыстың өзекті  мәселелері  талданып,  коммерциялықбанктердің  несие   ...   ...   ...   ...  ...  өз  шешімін  тапты  деуге  болады.  Осының  негізіндебанктердің тиімді қызмет етуінің негізі деуге болады.Бітіру ...  ...  65 ... және  ...  ...  үшбөлімнен, қорытынды мен қолданылған әдебиеттер  тізімінен  тұрады.  Жұмыстыңнегізгі бөлімінде 14 ... және 10 ... ... ... ... ... РЕСУРСТАРЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУДАҒЫ ДЕПОЗИТТЕРДІҢТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ1.1 Депозиттер мен несиелік ресурстардың экономикалық  мәні,  түсінігіжәне олардың жіктелуіҚазақстан Республикасының Коммерциялық банктері Конституцияға  ... мен ...  ...  ...  1995  ...  31  ...  ҚР-ныңзаңына, “Салық және бюджетке түсетін басқа да міндетті төлемдер  туралы”  15маусым  2001  жылғы,  ...  ...  ...   ...   ... ... ... ашу, жүргізу және жабу  тәртібі  туралы”  1997жылғы 4 наурыздағы заңға сәйкес депозитті ... ... банк  ......  ...   және  ...  ... заңды және жеке тұлғаларға  несие–есептілік  және  т.б.  да  ... ... ... – шарт ... жүзеге  асыратын  мекеме  болыптабылады. ... ... ...  ...  ...  табу  ...  ... басты міндеті  несие  берушіден  заемшыға  және  сатушыдан  сатыпалушыға ақша ... ... ... болу.Коммерциялық банктер орталық банктен алатын лицензия негізенде банктікоперацияларды жүзеге асырады.“Банктер және ... ... ... ... ... ... ... - бір тұлғаның екінші тұлғаға – банкке ... ...  ...  оларды  номиналды  түрде  қайтару  шартымен,  бірінші  ...  ... ...  ...  бір  ...  ...  кейін  қайтарылу  шартынабайланыссыз, толығымен немесе бөліктеп, алдын-ала келісілген өсіммен  немесеөсімсіз,   тікелей   депозиторға   ...   ...   оның    ... ... ... ... [1]Депозиттік қатынастардың субъектілері бір жағынан банк екінші  ... ... ... ... ... ... заңды,  жекетұлғалар, Қазақстан Республикасы  резиденттері және резидент емес  ... ... және ... емес  ...  бола  алады.  Шотты  ашқанкезде банк  пен  ...  ...  ...  ...  құқықтыққатынастар  пайда  болады.  Бұл  ...  ...  ...   ...  ...  ...  есептелуге  тиіс  салықтарды  төлегеннен,есептелген мүдде  мен  ...  ...  ...  толығымен  қайтарғаннанкейін   ғана   тоқтатылады.   Бұл   қатынастар   депозитік   ... ... ... ... ... ...  ...  бөлігіболып табылады. Бірақ, егер жинақ ақша табыстарды бөлу  және  ...  ... ... ... депозит қайта бөлу қатынастары аясын қамтиды.Депозиттің экономикалық категорияларын ... ...  ... ... ... Депозиттер банктермен ақшалай қайта бөліну процестерін қарастырады,яғни  салынған  салымдардың  алу  мерзімі   келген   ...   ...   ... ... ... ... ... жеке табыс бөлігі ретінде капиталмен  тығыз  байланысты.Мұндай қайта бөлу ...  ...  ...  ...  салымдарды  өтеукезінде  есептелген  пайыздар   ...   ...   алу   ...   ...  Депозиттер  қайтарылу   мерзімдері   бойынша   көп   түрлілігіменсипатталады. Бұл ... ... және  ұзақ  ...  салынған  салымдарболуы мүмкін.Депозит  термині  ...  ...   ...   ... ... ... болады:Дж.  Кейнс  –  тұрғындардың  қолма-қол   ақша   түріндегі   сақтайтынтабыстарының үлесі. ... ...... ...  капитал  ретінде  тартылған  ресурстары.Банк өзінің меншік капиталын пайдаланудан ...  алып  ...  ...  ... ... ... бола алмайтын еді. Банктің  негізгі  пайдасы  тек  ... ... ... кезде ғана пайда болады. [4,183б]И. Фишер көзқарасы бойынша, бұл несие ресурстарының болуын  анықтайды.Ол ... ... ... ... үшін ...  ... отырып, банкирлер тұрғындардан  нақты  құндылықтарды  мәжбүрлі  ...  ...  бұл  ...  ...  ...   ...   ағымдарынкөбейтеді және қысқа – ұзақ  ...  ...  ...  ...  ...  ... ...  [3,249б].Депозиттерді  ақшалай  қаражаттар  немесе  әртүрлі  құндылықтар   депзерттеу бойынша жалпы экономист –  ...  ...  ... Бұл ... ... ... банк  операцияларының  немесеқызметтерінің өркендеп дамуымен өз шешімін тауып жатыр.Депозиттердің қалыптасуы және құрылуы тіптен пайда болуы несиеге  ... ... Олай болу ... ... есеп шот  ашылып,онда ақшалай қаражат түрінде салымдардың  пайда  болып,  депозиттің  ... ...  ...  ...  үшін  ...  алдында  міндеттемелертуғызады,  ал  клиенттердің  ...  ...  сол  ...  қатынасыбанктерге деген мүліктік  талап  ету  құқығын  туғызады.  Себебі,  ...  ...  емес   ...   ...   ақшалай   қаражаттарға   дегенқаражаттарды уақытша пайдалану құқығы өзгергенмен меншік құқығы  ... ...... ... тобы ...  А.Г.,  ... ... О.И.,  Панова  Г.С.  коммерциялық  банктердің  қаратып  алғанқаражаттарының негізгі бөлігін депозиттер құрайды, яғни  банк  ... ... ... ...  ...  және  банктік  операцияларды  жүргізубарысында банктегі шоттарда белгілі бір ... ...  ...  ... деп ... ... ... берген  түсінігіне  қосыла  отырып,  қазіргінарықтық  экономикалық  қатынастардың  ерекшеліктерін  ...  ... ... берген дұрыс болар еді:Депозиттер деп депозиттік  операциялардың  субъектілері  –  жеке  жәнезаңды  ...  ...  ...  ...  бір  ...  ...  талапеткенге дейін әртүрлі шарттармен салған ақша қаражаттарын айтамыз.Қазақстан Республикасының нарықтық экономикасының  дамуы  жағдайындағыдепозиттік ... ... ... ...  онда  ...  ... болып түсіндірілуі керек:Депозит дегеніміз коммерциялық банктерге  ...  бір  ...  ... ... ...  пайыз  төленуі  тиіс  болып,  ... ... ... және сақтандырылусыз салынған кәсіпорындардың  ақшақаражаттары.Депозиттердің қызметіне келетін ... оның  ...  ... ... ...  ...  қызмет  –  жеке   және   ...   ...   ... ... белгілі бір мүдде төлеу  шартымен  тарта  отырып  ... ... ... ... ... ... өзінің белгілі  үстеме  ақысынқолдана отырып сатады.2.  Ынталандыру  қызметі  –  ...  ...  ...  шартпенқұрылуы, салымшылардың белгілі бір шарттағы салым түріне  ақша  ... ... ... ... деген қызығушылығын туғызады.3. Қорлану қызметі –  депозитке  тартылатын  қаражаттар  ақша  түріндеболғандықтан, ол ... ... бір ... ... ...  болады.  Олар  –банктің өтімділігін жоғарғы деңгейде ұстап тұруға негізделген қорлар.4.  Банк  ...  құру  ......  ...  ... ... олар  ...  ресурстарды  құрудың  негізгі  көзі  болыптабылады. Өйткені бұл ... банк үшін ... және әр  ...  бар  ... ... ... ... теориялық ашылуы үшін несиелік  ресурс  түсінігінғылыми тұрғыдан зерттеп, жан – жақты талдауымыз қажет. Сонда  ғана  ... ...  ...  ...  мәні  мен  рөлі  ... ... ... ресурстар банктік ресурстардың  бір  құрамдас  бөлігіретінде   қарастырылады   және    ...    ...    ...  ...  ...  ...   зерттемес   бұрын   банктікресурстар түсінігін анықтау қажет.Ресурстар (француз сөзі – resources) –  ...  бір  ...  ... ... қоры және ... банктік  ресурстарға  қаржылық  -  несиелік  ...  ... ... ......  иелігіндегі  оның  несиелік  және  тағыбасқа да  активтік  ...  ...  үшін  ...  ... мағынадағы, Коммерциялық банктердің несиелік ресурстары  дегеніміз– бұл оның ... ... мен ... да ... ...  ... және ... бос тұрған ақшалай қаражаттарының жиынтығы.Тар мағынада, Банктің несиелік ресурстары –  бұл  меншікті  ...  ...   ...   ...   ...   ...   –   несиелікоперацияларға бағытталатын бір бөлігі.Банк тәжірибесіне және теориялық зерттеу  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  жіктеп   көрсетугеболады. Олар:1. Пайдалану көздеріне байланысты:- жоспарланған;- орналастырылған.2. Өтімділігіне байланысты:- мезеттік;- ағымдағы.3. ... ... ... ... ... ... Орналастыру мерзіміне байланысты:- қысқа;- орта;- ұзақ.Коммерциялық банктердің коммерциялық  кәсіпорын  түріндегі  басты  біререкшелігі  –  оның  ...  ...  ...  ...  қаражаттарменқатар, сырттан  тартылған  қаражаттар  құрайды.  ...  ...  ... ... сырттан тартылған қаражаттарға тікелей байланысты болады.Депозиттер депозиттік операциялардың  объектілері ... ... ... – бұл ... және жеке ...  қаражаттарынбелгілі  бір  мерзіміндегі  немесе  қажет  уақытында  ...  ...   ...  тартуға  байланысты  жүргізілетін  банктің  ...   ... ... ... ... 2 ... бөлінеді:1. Депозиттік қаражаттар2. Депозиттік емес қаражаттарДепозиттік  операциялар  мазмұнына  ...   ...   ... ... 4 ірі ... ...  мерзімді  депозиттер,  олардың   басқа   да   түрлері   депозиттіксертификаттар;2. қажет уақытында ... ... ... халықтардың жинақ салымдары;4. бағалы қағаздар.Сонымен қатар Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі  өз  ...  ... ... ... ...  депозиттерді  олардың  “ұшқындылығы”  деңгейібойынша келесі түрлерге жіктейді:1 сурет – Сырттан тартылған қаражаттарАударылатын ... Әр ... ... ... ... ... және шектеусіз  ақшағаайналдыруға болады;б)  Чектер,  тратталар  ...  ...  ...   ... Басқа депозиттер – егер олардың депозиттік  сипаты  болса,  орталықбанкке, басқару органдарына және т.б. ... ... ...  ... бір ... ... ...  кезде  алынатын  немесе  оларды  қарапайымкоммерциялық операцияларда қолдану үшін  ...  және  ...  ... ... ...  бере  ...  ...  шектеулер  болуы  мүмкінжинақ және мерзімді депозиттер ... ...  ...  ...  ...  ...  қалыптастырудағыдепозиттік емес көздер және олардың ерекшеліктеріБанкаралық несие жүйесі барлық банктік жүйе сияқты екі деңгейде қызмететеді. ... ...  ...  банк  пен  ...  ...  арасындағы,екінші  деңгейі  коммерциялық  банктер  арасындағы   қаражаттар   қозғалысынкөрсетеді. Банкаралық ...  ...  ...  ...  ...  ... тұрақтылығының қажетті жағдайы деп атауға болады.Банкаралық несие – бұл банктердің бір-бірін несиелеу нысаны,  яғни  ... ... ... ... ... ... көзі.Несиелік ресурстарды орналастыру мерзімі әртүрлі. Халықаралық  банктіктәжірибеде мерзімі 1, 3 және 6 ай, шекті  мерзімі  1  ...  ...  ... ... ... ... ... нарығы 3 сегментке бөлінеді;- үш айлық несиелер;- бір екі айлық несиелер;- “қысқа ақшалар” (ең аз ... ... 1-2 ...   ...   ...   ...   яғни   ...   шарттыңмерзімсіздігі несиені сол келісім – шартта  белгіленген  минималды  мерзімгеберуді қарастырады, мерзім біткенде несие мерзімсіздердің ...  ... банк  –  ...  ...  ...  мерзімде  алуды  алдын  алахабарлаумен талап етілуі мүмкін. Егер  ...  ...  ...  ... ... қайтара алмайтындай жағдайда болса,  онда  ол  басқа  банктерденмерзімді несие алуға ... ... ... ... – бұл ... Орталық банк міндеттірезервтер сомаларын есептегенде ресурстар құрамына алмайды. Халықпен  ... ... әлі ... ...  ...  банктер  үшін  банкаралық  несиеқымбат болса да, маңызды қосымша ресурс болып табылады.Банкаралық  несиелік  ...  ...  ...  ...  ... бар:-   ... өте қысқа мерзімге беріледі;- Банкаралық несие бойынша пайыздық ставканың деңгейі  басқа  ... ... ... банктің  ағымдағы  өтімділігін  реттеу  үшін  өтеқажет;-  Банкаралық несиелік нарықтан алынған қаражаттарға  ...  ... ... - ... ...  таңда  Қазақстан  Ұлттық  банкініңнесиелерін айтуға болады. Қазақстан Ұлттық банкінің  несиелеріне  ломбардтықнесие, овернайт және ... ... ...  несие   екінші   деңгейдегі   банктерге   қысқа   ... ... ... ... ... бағалы  қағаздарын  кепілгеала  отырып,  Ұлттық  банк  ...  ...  ...  бір  түрі  ... ... деп ...  деңгейлі  банктердің  өтімділігін  қолдапотыру мақсатында Ұлттық банк тарапынан  ...  Бұл  ...  ...  біререкшелігі - өзінің атына сәйкес,  бір  түнге  ғана  ...  Бұл  ... ... аяқ астынан қаржылық қиындықтар туындай қалған  жағдайлардаалады  ...  ...  ...  қағаздардың  келесі  түрлерін  жарғылықкапиталды    ...    ...    ...    өзінің    қарыздықміндеттемелерін:  облигацияларды,  ...  және  ...  ...... қаражат тарту үшін шығара алады.Акцияны эмиссиялау нәтижесінде бастапқыда акционерлік банктің капиталықалыптасады және оның көбеюі жүргізіледі.Коммерциялық банктің акциясы – оның ... ... ... бөлігіне иелік ету;- дивидент түрінде банктің таза пайдасын алу;- акция жай болғанда ... ... ... ...  ...  ... бағалы қағаз.Акционерлік коммерциялық банктердің акциялары жай және артықшылығы барболып  бөлінеді.  ...  бар  ...  өз  ...  ...  жойылуыжағдайында артық  талап  қоюға  және  ...  ...  алу  ... ... ... ... ...  Банктердің  жай  акциясы  акционерлержиналысында бір  дауыс  құқығын  ...  және  ...  ...  ...  бар  ...  ...  ...  төлегеннен  кейінгі   тазапайданы  бөлуде қатысады.Акция эмиссиясын тіркегенде ...  ...  ...  ... туралы  куәлік  беріледі  және  ...  ...  бір  ... орган тарапынан  бекітілген  әр  шығарылым  акциясының  бір  үлгісіқайтарылып беріледі.Дәстүр ... ... ... кең ... ... міндеттемелердің бірі–  облигациялар  болып  табылады.  Облигацияны  шығару  ...  өте   ... ... бұл ... ... тарту үшін  қолданудан  көбінесебас тартады.Облигация – бұл банктік қарыздың міндеттемесі. Облигация иесі берілгенмерзімнен кейін оның номиналдық құны мен ... өсім ақы ...  ...  бар.Облигацияның акциядан ерекшелігі –  соңғы  өтелу  мерзімі  бар  және  банктібасқару ісіне ... ... ... ... жинақ сертификаты – бұл эмитент –  банктің  салымыныңақшалай қаражатты салғаны туралы немесе оның құқығын  қабылдаушының  белгілібір ... ... ... ... ... ...  ...  [5,163б].Депозиттік және жинақ сертификаттарын шығару  процедурасы  облигацияғақарағанда жеңілірек. Бұл жағдайда сертификаттарды шығару жағдайларын  тіркеуғана ... ... ... ... қоса  ...  банк  ...  болуы,  мерзімі  өтіп  кеткен  қарыздың  болуы  т.б.  жағдайларкедергі жасамайды. ... бұл ... ...  ... ...  эмитент– банктің іс-әрекеті мен қаржылық есебіне көңіл аударғаны жөн.Әлемдік тәжірибеде коммерциялық банктердің  вексельдерді  шығаруы  кеңтараған, бұл ... ... ... қаражаттар көлемін ұлғайтуға, ал  оныңклиентіне әмбебап төлем құралын алуға мүмкіндік береді.Банктік вексель – бұл ...  ...  жеке  ...  ...  ... сома мен  ...  депозитті  салғанын  куәландырады.  Банк  өзкезегінде мұндай  вексельді  онда  ...  ...  ...  ... ... ... екі ... қамтамасыз етіледі:- банк – эмитентте өз мерзімінен бұрын өтеледі;- вексельді коммерциялық ... ... ... алу ... – бір  ...  ...  ...  екінші  жақтан,  вексельбойынша міндетті жақтан  (вексель  беруші),  вексельде  ...  ... ... бір ... және  ...  бір  ...  ...  талап  етугеқұқық беретін және белгілі бір жағдайларда сақтаумен жасалған құжат.Банк ... ... ақша  ...  ...  құрайды.Нарықтық  экономика  жағдайындағы  коммерциялық  банктің   операцияларын   ... ... ... ... (2 ... ...... банктің негізгі операциялары- пассивті операциялар (банкке қаражат тарту  операциялары  және  ... ... ... ... ...  ресурстарын орналастыру);- активті - пассивті (делдалдық операциялар).Коммерциялық  банктер  басқа  да  ...  ...  ... өзінің коммерциялық және шаруашылық  қызметін  жүргізу  үшін  ... ақша ... ... яғни ... ... ... қызметінің масштабы олардың өздері тартқан және  орналастырғанресурстарының жиынтық көлеміне тәуелді  болады.  Банктік  ...  ... және ... қаражаттарды құрайды.Меншікті  қаражатар  –  банктік  ресурстардың  негізгі  көзі.  Банктіңменшікті қаражаттары – ...  ...  ...  және  қызмет  етутұрақтылығын қамтамасыз ... ... ...  ...  мен  бөлінбегенпайда жиынтығы.Меншікті қаражаттар мақсатты  бағытта  және  түрлі  құрылу  ... әр ... ... ... (3 ... сурет – Коммерциялық банктің меншік қаражаттарының құрылуыБанктің меншік қаражаттары бірнеше маңызды функциялар ... ... ... Банк ... ...  ...  ...  88%)салымшылармен қаржыландырылады. Сондықтан  банктің  акционерлік  капиталыныңбасты  қызметі  салымшылардың  мүддесін  қорғау  болып   ...    ... ... ... банк банкрот  болған  жағдайдағы  салымшыларғакомпенсация  төлеу  мүмкіндігі.   Банктің   ...   ...   ...  ...  ...  ...  болып  отыр,  өйткені   біздің   еліміздешешілмеген  мәселелер  жеткілікті  көлемде.  Бір  ...   әлі   де   ... ... ... жүйесі құрылмаған, ал  бір  жағынан  ... ... мен ... өз қаражаттарынан айырылуы  салдарынанбанктер  банкроттыққа  ұшырап  ...  ...   ...   ...   ... ... банк сенімділігінің бірінші шарты болып табылады.2. Оперативті функциясы.  ...   ...  ...  ...  үшін  оғанбастамалық капитал қажет  (жер,  ғимарат,  құралдар  сатып  алу  ...  ... үшін ... ... ... ... да қолданылады.3.   Реттеушілік   функциясы.   ...   ...   ...    ... ... ... қатар банктердің меншік қаражаттары  реттеуқызметін  де  ...  Ол   ...   ...   ...   ... ... бірге  жүзеге  асыратын  операцияларды  мемлекеттікоргандардың   қадағалауына   мүмкіндік   ...   ...   мен   ...  меншікті  қаражаттары  –  оның  активті  ...  ... ...  Сондықтан әрбір банк үшін  оны  ұлғайтудың  көздерін  ...  ...  ...  ...  ...  капиталды  бөлуқажет,  оған:   ...   қор   ...   ...   ...   ... ... резервтік қорлар, бөлінбеген пайда.Банктің қызмет ету мерзімінде меншікті капиталдың жалғыз  қайнар  көзіболып жарғылық капитал ... ... ... қызмет ету мерзімінде жарғылық және  меншікті  капиталұғымдары бірдей болады. Ал ... ...  ...  және  ...  ...  ...  соң,  ...  капитал  меншікті  капиталдың  бөлігінеайнала бастайды.Жарғылық капиталды ұлғайту:- жаңадан акция шығару немесе айналыстағы  акцияның  капиталдық  ... ... ... ... ... үлес ... есебінен;- пайдадан аударымдар есебінен ұлғайтуға болады.Меншікті қаражаттардың ең маңызды құрылымдық элементтеріне  бөлінбегенпайда жатады:Бөлінбеген пайда – банктің  әртүрлі  ...  ...  ... ... және ... емес ...  ...  құрылған  пайдасы.[7,70б].Жылдың соңында банктің барлық  ...  ...  ...  ... зиян ... ... бұл соманың бір  бөлігі  резервтік  қорға,  бірбөлігі дивиденттерді төлеуге, бір бөлігі салық төлеуге жұмсалады. Ал  ... ... ... ... үшін  ...  осы  ...  банктіңбөлінбеген пайдасы деп атайды.Банктің меншікті қаражаттарының негізгі құрамдас бөлігі  –  сақтандырурезервтері,   оларды   банк    ...    ...    ...    асырғандақалыптастырады. Оларға  бірінші  кезекті  бағалы  қағаздарға  ... ... ... ... сол ... ... ...  мүмкінболар зиян шегушілікке арналған резервтер кіреді. [8,144б].Банктің қолында  бар  меншікті  қаражаттар  мөлшері,  оның  ... ... ... ... ... ... болады:- меншікті қаражаттар мөлшері банктің активтік  операцияларының  шектімөлшерін анықтайды;- ...  ...  ...  ...  мөлшері,  оның  клиенттерініңспецификасына байланысты;- банкте  қажетті  меншікті  ...  ...  ...  ... даму ... мен ...  банктің  несиелік  саясатына  байланыстыкеледі.Тартылған қаражаттар.Тартылған ... ... ... ...  асыру  үшін  барлықақша  ресурстарына  деген  қажеттілігінің  90%   ...   Бұл   ... ... қатар контокоррентті және корреспонденттік  шоттар  болыптабылады. Несие ... ... ... және жеке  ...  бос  ... жұмылдыра отырып, коммерциялық  банктер  олардың  ...  ... ... айнымалы  қаражаттарға  деген  қажеттілігін,  ақшаныңкапиталға   айналуын,   ...   ...    ...    ... ... ... ... құрамы бойынша әртүрлі  болып  келеді.Олардың ең ... ... ...  ...  процесінде  тартылатынқаражаттар  (депозиттер),  өзінің   ...   ...   бір   ...   ...   ...   ...   ...   және   жинақтаусертификаттары, вексельдер, облигациялар) және т.б.Сонымен, банктің меншікті қаражаттары  –  оның  өмір  ...  ... ... ... қызмет етіп, пайда табуға қажетті  қаражаттар  жиынтығыболып табылады.1.3  ... ... ... жүйесіндегі  коммерциялық  банктердіңдепозиттік саясатының құрылуыКоммерциялық  банктердің  жарғысында  қабылданған   міндеттері,   ... ... табу және банк  ...  ...  ...  ресурстартарту  мақсатында  коммерциялық  банктер  депозиттік   саясат   стратегиясынқұрастыру қажет. Депозиттік  саясат  ең  ...  ...  ...  ... ...    ... мақсатқа сәйкестілік (лайықтылық);- бәсекелестік;- ішкі қарама - қайшылықсыз.Экономикалық сәйкестілік мағынасында  халықтың  тартылған  ресурстарынқолдану ... ... Жеке ... ...  ...   ...   ...   тиімділігін   есептеуде   олармен   байланыстышығындарды,  резервтік  аударымдарды,  ...  ...  ...  ... ... ...  қойылымы  жүйесі  нарық  конъюнктурасына  бағытталуы  қажет.Осылайша, банк қойылымды төменгі деңгейде  ұстап  тұрады,  ...  ... бір ... жоғалту қаупі төнеді.Депозиттік саясаттағы ішкі қарама –  ...  ...  ...  ...  ...  Бұл   ...  ...  уақытшақұрылымы  және  олардың  сома  түрі,  ...  ...   ...   ...   бойынша   (мысалы,   заңды   және   жеке   ...    ...   ...   ...   ...   ...   оның   объектісін,субъектілерін және де депозиттік саясаттың құрылу қағидалары мен  депозиттіксаясат шекараларын қарастыру қажет.Коммерциялық банк депозиттік ... ...  ...  банктіңклиенттері, коммерциялық  банктер  және  ...  ...  ...  ... ... ... банктің  тартқан  қаражаттары  және  ... ... ...   депозиттік   саясатының    объектісі    мен    ... 4 ...  ... ... банктердің депозиттік саясатының құрылуы негізінде  жалпыжәне ерекше ... ... ол 5 ... берілген.4 сурет – Коммерциялық банктің  депозиттік  саясатының  ...  ...   ...   ...   саясаты   жалпы   қағидаларынамакроэкономикалық  деңгейде  жүргізілетін  барлығына  ортақ   және   ... ... ақша – ... ... және ... ... коммерциялық  банкдеңгейіндегі саясаты ортақ қағидаларда түсіндіріледі.  Оған  кешенді  тиімдіжәне ...  келу  ...  ...  ...  ...  ... ... тұтастығын жатқызуға болады.Депозиттік  саясаттың  ерекше   ...   ...   ...  ...  ...  ету,  ...  ...  өткізудегіқауіпсіздік, сенімділік, яғни табысты кез келген  бағада  емес  уақытша  босақша  қаражаттарын  ...  ...  ...  өз  ...  ... ... ...  алу  жатады.  Аталған  қағидаларды  сақтап  отырубанкке тек қана стратегиялық емес, сонымен қатар депозиттік ...  ...  ...  ...  ...   ...   ...   негізіндедепозиттік саясаттың тиімділігі мен оптималдылығын қамтамасыз етеді.5 сурет – Коммерциялық банкте депозиттік саясаттың ... ...  банк  ...  саясаты  шекаралары   классификациясыкелесі белгілер бойынша ... ... ... ... пен ... байланысты  (экономикалықшекаралар);- Қазақстан  Республикасы  Орталық  банкінің  нормативтері  және  банклимиттеріне әсеріне қарай (әкімшілік ... ... ... субъектілеріне байланысты  (ішкі  және  сыртқышекаралар);- депозиттік қатынастардың мерзіміне байланысты (уақытша шекаралар);-  географиялық қағидаларға қатысты (территориялық шекаралар);-  ... ... ... мен ... ... ...  жәнесапалық шекаралар) [10, 56б]Шекаралар  классификациясын   жалпы  түрде  ...  ...   ... (6 ... ... – Коммерциялық банк депозиттік саясатының шекараларыБанк саясатының бір ... ... ... ... саясатын жалпытүрде  қарастыра  отырып,  депозиттік   саясаттың  мақсаты  аз  бағада  ... көп ... ... ...  ...  ...  ...  депозиттіксаясатының  көпқырлы  мақсатын  сәтті  жүзеге  ...  ...  ... ... ...  ...   банктің    пайда  табуы  үшін  жүргізугеқатысу немесе ... ... табу үшін ... жасау;- банк өтімділігінің қажетті деңгейін қолдау;- депозиттік операциялар субъектілерінің диверсификациясын  қамтамасызету және депозиттердің әр түрлі формаларының  сәйкес келуі;-  ...   ...   және   ...   ...   ... мен сомасы бойынша ссуда  беру  операциялары  арасындағы   ... пен ... ... ... ... ...  бос ... минималдау;- икемді  пайыз  саясатын жүргізу;- үнемі тартылған ресурстар бойынша пайыздық шығындарды азайту жолдарымен қорларын ... ... ... ... ... және ...  қызмет  көрсетусапасы мен мәдениетін дамыту.Аталған   жағдайда   сонымен   қатар  7  ...   ...    ...  ...   ...  ...  ...  да  мақсатты   болыптабылады.Коммерциялық  банктің  депозиттік  саясатының  әрбір   құрылу   ... ... ... және  ... процесті құру үшін  міндеттіболып табылады. [11]7 сурет – Коммерциялық банктің депозиттік сясатының құрылу механизміБерілген  ...  айта  ...  жайт  банк  ...  ... ... оның сапалы депозиттік базасы  жатады.  Тұрақтылық  депозитсапалығының критерийі  ...  ...  ...  ...  ...  көпболған сайын банк өтімділігі соғұрлым жоғары  болады,  өйткені  осы  бөліктежинақталған ресурстар банкте қалады.Шетел зерттеушілерінің зерттеулері ... ... ...  ... ... ... ...  дейінгі депозиттер ие. Бұл  депозит  түріпайыз  қойылымы  ...  ...  Ал  ...  ...  ...   азтұрақтылыққа ие депозиттер бұл  –  мерзімді  және  жинақ  депозиттері  болыптабылады.Тәжірибе көрсеткендей кез ... ... ...  ...  құрылупроцесі субъективті және сол сияқты объективті сипаттағы мәселелердің  үлкенкөлемімен байланысты  күрделі және жемісті поцесс болып табылады.1.4  ... ... ... ... ... қызмет  көрсетунарығының дамуыҚазақстандық  депозит  нарығы  әлі  де  болса  ...   ... ... экономикасы дамыған елдердің  депозит  нарығымен  ... ... ...  ...   мұндай  танысу  енді  дамып  келе  ... үшін ... ... ... депозиттік нарық  үшін  маңыздыбағыттарды анықтауға мүмкіндік  ...  ...  ...  ...  мүмкін   және   соның   негізіндеквалификацияларының  салым   көзі  ...  ...  ...  ... ... ...  критерилер  бар,   дегенмен  жиі  жағдайда  мұндайкритерий  ретінде   салымшы  ...  ...   ...   ...   ...  экономикасы  бар  елдерде   депозиттер  ақша  ... көзі ... ... Яғни  барлық  банктер  мен  басқа  да  қаржылықмекемелердің   ...   ...   ...   депозиттерді   тартуғабағытталады. Депозиттердің маңыздылығының айғағы  ретінде АҚШ халқының  1989жылғы қаржылық активтерінің құрылымын қарастырамыз (1 - ... ... 1 – ... ... ...                   ... млрд. долл.  |Пайызбен          ... ... ...  |13 812               |100               ... ...              |                     |                  ||1. ...                |3 326                |24                ||2. ... ...       |1 791                |13                ||3. ... ...    |2 613                |19                ||4. ... полисі       |352                  |3                 ||5. ... ...  |2 857                |21                ||6. ... ...  |2 619                |19                ...                     |                     |                  ||7. ...                |152                  |1                 ... ...  1 ... В.И. редакциясынан «Банктік қызмет» оқу  құралы// Мәскеу, «Қаржы және статистика» - 1995жыл.Жоғарыда берілген ... ... АҚШ ... ...  дамуынақарамастан жинақ депозиттерінің маңызды орын алатыны көрінеді.Енді АҚШ – тың коммерциялық банктерінде  ашылатын  негізгі  депозиттертүрлерін ... ... ... ...  -  салымшыға  төлемдер  жасау  үшін  ...  ...  ... ... ...  ...  чек  иесі  кез  келген  ...  өз  ... ... ... ақша ...  мүмкіндігі бар.  Қазіргі  кезде   ... ... ... ... еткенге дейінгі салымдар және NOW –  шоттарыболып табылады.Талап еткенге дейінгі салымдар бойынша  проценттер  төленбейді.  Бірақмұнда «анық» ... ... ... бірге банк  бұл  шоттарды  қолданғаныүшін клиеттерден  ақы  ұстамайды,  бірақ  ...  ...   банк  ... ... отырады.Депозиттік   қызмет   көрсету   ...   ...    ... ... жаңа түрлерінің пайда болуына негіз болды.Осылайша 1987 жылы Merrill Lynch фирмасымен   қызмет  әлемінде  бірденмойындалмаған ... ... ... түрі ... Бұл ...  CMA  ...  account)  –  қолма  -  қол  ...  ...  ...  болыптабылады. Мұндай шотты ашқан кезде толық қызмет  ...  ...  ... ...  ...  жаңашылдық  сипатымен  ерекшеленетін,  процент  алыпкелетін және CMA шоттарына дивиденттер мен  ...  ...  ...  ... отыратын қызмет түрлері ерекшеленеді.Осы 1987 жылы банктер қаражаттарды автоматты  ...  ...  ATS  ... ... ... Бұл  ATS  –  ...  ...  салымшы  пайыздаралып отырды. Ал қажет  болған  жағдайда  сәйкес  шот   қалдығын  ...  ...  жабу  ...  банк  ...  ...   ...   ... автоматты түрде ATS – шотынан талап еткенге дейінгі  салымдарғааударып отырады. Осылайша  ATS  –  шоттары  ...  ...  ...  ...  ие  ...  ...  салымшыға  қалдық  шотының  минималды  көлемінегізінде бір уақытта  ATS – шоты бойынша  пайда  ...   ...  ...  ...  ...  түрлері   қолма-қол   ...   ...  ...  жаңа  ...  ...  арқылы  талап  еткенге   дейінгісалымдардағы банк қалдығын минимум көлемге   ...  ...  бұл  ... салымшының мүддесі болып табылады.80 – жылдары банктердің  NOW  –  ...  ашу  ...  ...  кеңтарады. Бастапқыда NOW – шоттары жинақтау  салымдары  ретінде  қарастырылды.Бірақ 1981 ... ... қана олар ... депозиттер түрінде  сыныпталды.1983 жылдан бастап Super now  –  шоттары  деп  ...   жаңа  ... ... Бұл  ...  екі  ...  ...  ...  ие  болды.Шоттағы баланстық қалдық кезінде 1500$ дан 5,25% төленіп отырды  және  әрбіроперацияны жүзеге асырғаны үшін ... ...  бір  ...  ақы  алыныпотырды.NOW – шоттары түрлі клиенттер тобына бағытталды.  Олардың  кең  тарауыATS – шоттарының көп бөлігінің ... алып ... ... ... ... ... ... келесілер жатады:- жинақтау кітапшаларындағы депозиттер;- жинақтау салымдарының жағдайы туралы шоттар;- ақша нарығының депозиттік шоттары.1986  жылға  дейін  ...  ...   ...   ...   ...  ...  шегі  –  5,5%  ...  шектелді.  Осы   шектеуді   алыптастағаннан кейін, банктер әлі де болса  осы  ...  ...  ...... өзара ақшалай нарық қорлары банктер  үшін  күрделі  ... Бұл ... ... ... ...  өз  акцияларының  пайдасынқысқа мерзімді бағалы қағаздар сатып алуға  жұмсады.  Олардың   сатып  алғанбағалы   ...   ...   ...   және   коммерциялық   қағаздар,вексельдер, банктік депозиттік сертификаттар.Ақшалай нарықтың  ...  ...  ...  өсімі  бір  жағынан  “Qнұсқауымен” анықталған ФРС (5,25%) банктік ... ... ...  ...  ... бар ... ... Қысқа  мерзімді  бағалы  қағаздарнарығының пайыз қойылымы 5,25% - дан асып түскенде, банктерден ақша  қайтымыбасталды. Және бір ... ақша ...  ...  қорлары  осы  себептерденФРС – те міндетті резервтерді  ұстау  ...  ...  Бұл  ... үшін ... ... ... қолдануға мүмкіндік  береді.Ақшалай нарықтың  депозиттік шоттары 1982  ...  ...  ... ... ...  ...   ...  бұл  шоттар  бойынша  ... ... ...  ...  Ақшалай   нарықтың  өзара  шоттарыныңпайыздық  қойылымы нарықтық пайыз ...  ...  ...  өсіп  ... өз ... осы ... басқа да депозиттер  түрлерінен  қаражаттардыңағымына және  ... ... алып ... – тың депозиттік нарығы Қазақстандық депозиттік нарықтан қуатымен,даму ... және ... ... ...  ерекшеленеді.   Дамығанқаржылық жүйе эволюциясын зерттеу бізге Қазақстандағы  депозиттік  ресурстарнарығының мүмкін даму жолдарын іздестіруге мүмкіндік береді.Дамыған ... ...  ...  ...  ...  ...  қорсақтау саясаты болып табылады. Минималды резервтер қоры саясаты  экономикасыдамыған елдер мен банктік құрылымы дамыған елдерде кеңінен қолданылады.Минималды резервтер ... ... ... ...  ...  ...  ...  рет  Германияда  неміс  жерлерібанктік мекемесімен енгізілген. 1934  жылғы  ...  жүйе  ...  ... ...  ...  ...  ...  банктер  өздерінің  депозиттерібойынша   пайыздарының  ...   бір   ...    ...   ...   ... ... қамтамасыз етуі қажет  болды.  Бұл  жалпы  ...... ... ең ... банктегі клиенттер  салымдарының  ликвидті  кепіліболып табылды.II ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРІНІҢ ДЕПОЗИТ ЖӘНЕ ... ... ... ... ... ... ... талдауҚазақстан  Республикасының  коммерциялық  банктері   –   ...   ... ... ... бүгінгі  таңдағы  қарқынды  дамып  отырғаналдыңғы ұйымдардың бірі. Өйткені бұл ұйымдардың қызметі шетелдердегі  барлықозық тәжірибелерді ... ...  ...  Осы  банктердің  қызметіндегідепозиттік және  несиелік  ...  ...  орны  ...  ...  ...  ...  ...  тартуға  бағытталған   болса,несиелік  активтік  операциялар  осы  ...  ...  ... ...  айта  ...  бір  ......  қатынастардыңсубъектілері де бола алады. Сондықтан банктің бұл екі операциясы да –  ... ... ... ... ... пен ... ... субъектілері  әртүрлі  ұйымдар  менжеке тұлғалар.4  сурет  -  Коммерциялық  ...  ...  мен   ... ... депозит нарығы  күрделі  де  қарқынды  дамыпкеле жатқан жүйе бола  отырып,  ішкі  және  ...  ...  ...  әруақытта  өзіне  қабылдап  отырады.  Депозиттерге  әрбір  кезең   мәліметтерібойынша  ...  ...  ...   ...   болсақ,   банк   жүйесіндегідепозиттердің 2001 жылдың қаңтарынан ... 2005 ...  ...  ...  ... ... ... болады. Бұл өнім 2000  жылдың  қаңтарында  73464млн. теңгеден 2003 ... ... 497904 млн. ... дейін өсіп, 7  есегежуық көлемді құрады.2 кесте - ... ... ... және ...   ... соңындағы депозиттер (млн.тг.)                            ||           ...  ... түрі     ...     ... ... ||           |         ...         ...          ...            ||           |         ...  ...  ...    ...    |мерзімді ||           |         ...  ...   ...  ... ||           |         |        |сы     ...  |        |дейінгі  |тер      ||           |         |        |       ...  |        ... |         ||           |         |        |       |       |        |тер      |         ... ...    |54226   |19288  |45648  |27866   |51426    |22088    ... 1999 |85457    |55585   |27872  |51901  |31552   |50510    |32947    ... ...    |44497   |28967  |44511  |28958   |42566    |30898    ... 2000 |120681   |63424   |57257  |80781  |39900   |70780    |49901    ... ...   |83674   |83492  |113301 |54855   |91543    |76613    ... 2001 |248750   |117947  |130804 |175661 |73090   |122632   |126219   ... ...   |134744  |149788 |192826 |91706   |119499   |165034   ... 2002 |391463   |161581  |229882 |226772 |164691  |152985   |238478   ... ...   |150284  |270440 |233255 |187470  |126125   |294599   ... 2003 |497904   |206371  |291533 |275647 |222257  |144451   |343553   ||қаңтар 2004|581933   |235466  |346467 |327809 |254123  |175752   |406180   ... 2004 |703135   |362834  |340301 |299184 |299184  |234214   |468921   ... 2005|954 695  |486 514 |468 181|358 124|382 352 |422 552  |532 143  ... 2005 |997857   |564 732 |487 381|459 891|483 146 |495 879  |556 234  |5 сурет - Банк ... ... ... бойынша өсу қарқыны2002 жылдың қаңтарында депозиттер сомасы 284 533 млн. ...  ...  ...  ...  бұл  ...  420  725  млн.  ...  ...  Бұлкезеңдегі өсім 136 000 млн.  теңгеге  өсті.  Ал  осы  ...  107 000  ... 2002 ... қаңтар айы мен тамыз  айлары  ...  банк  ... ... өсім ... тарапынан экономикамызға ақшалай қаражаттарды  тартумақсатында шетелдердегі банктердің шотында жатқан  және  көлеңкелі  бизнестеақша қаражаттарын жария ету процесін ... ... ...  болды.  2003жылдың басынан бастап тамыз айына дейінгі депозиттердің өсу қарқыны  420 725млн. теңгеден, 497 904 млн. теңгеге артып, нақты осы ...  өсім  ... ... құраса, 2004 жылдың тамызында 703 135 млн. теңгеге жетті.  ... ... ... келсек  депозиттік  салымдар  954 695  млн.теңгені құрады, ал тамыз айында бұл ... 997 857  млн.  ...  ...  банк  ...  ...  ...  өсу  тенденциясын   көрсететінмәліметтер болып ...  енді  ...  ...  ...  ...   ... жағдайына талдау жасайтын болсақ, Қазақстанның Халық  банкіндебарлық депозиттер 2002 жылдың қаңтар ... 29 036 731 ... 2003  ... ... 35 741 568 теңгені құрап,  алдыңғы  жылмен  салыстырғанда  6704 837 ... ... 2004 ... ... ... барлық салымдар 54 754  752теңгені құрап, алдыңғы жылмен салыстырғанда 71  013  186  теңгеге  өсті.  Ал2005 ... ... ...  ...  келсек,  олар  76 532 355  теңгеге,яғни алдыңғы жылмен салыстыра қарасақ 21 777 603  теңгеге  өскенін  байқауғаболады.3 ... - ... ...  ...  ...  ... жағдайы|Банктер атауы  |Жылдар   |Салымның  |Талап     ...   ...    ||               |         ...   ...   |депозиттер-|ортал.    ||               |         |          ...   |дің ...  ...  ||               |         |          ...       ...    ||1. ...     |29036731  |14739050  |14297681   |-         ... ...    |         |          |          |           |          ||               |2003     ...  ...  ...   ...  ||               |2004     ...  |19218017  |33536737   |22158597  ||               |2005     ...  ...  ...   ...  ||2. Банк ...  |2002     |8601330   |1166103   |7435227    |-         ...           |         |          |          |           |          ||               |2003     ...  |2410509   ...   ...  ||               |2004     ...  |4435867   ...   ...  ||               |2005     ...  |6347869   ...   ...  ||3. ... |2002     |3554432   |740907    |2813525    |-         ...           |         |          |          |           |          ||               |2003     ...  |2202802   ...   ...  ||               |2004     ...  |3870620   ...   |23804349  ||               |2005     ...  |4169646   ...   ...  ||4. Банк ...  |2002     |2726914   |299453    |2427454    |-         ...         |         |          |          |           |          ||               |2003     |4938779   |574648    |4364131    |4164881   ||               |2004     ...  |848683    |9282502    |8758966   ||               |2005     ...  |1145062   ...   ...  ... Тұран Әлемде барлық депозиттер 2002 жылдың қаңтар  ...  8  601330 ... 2003 ... осы ... 19 358  766  ...  құрап,  алдыңғыжылмен салыстырғанда 10 575 436 ... ...  2004  ...  ...  ... ... 36 149 973 теңгені құрады.  2005  жылға  келер  болсақ,  бұлжылғы өсім  51 234 562 ... ... ... ...  салымдар  көлемі  2002  жыл  ...  ... 3 544 432 ... ал 2003 ... осы  кезеңінде  12 584 841  теңгеніқұрады. Бұл өз кезегінде  алдыңғы  ...  ...  ...  ... 2004  жылдың қаңтар айында барлық салымдар 43 673 448 теңгеге  жетті,ал 2005 жылғы депозиттер көлемі 65 325 117 теңгені ...  ... ... Кредитте  барлық  депозиттер  2002  жылдың  ...  ... ... ... 2003 жылы ... ... жетті.  Бұл  көрсеткішалдыңғы жылмен салыстырғанда 2 211 865  теңгеге  өсті.  2004  жылдың  ...  ...  ...  ...  ...  ...  2004  ...   қаңтарайындағы осы көрсеткіш сомасының 5 192 406 теңгеге  өскенін  айтуға  ... 2005 ... ... ... жетті  және  алдыңғы  жылмен  салыстырғанда5 434 242 теңгеге көтерілгенін көреміз.Қазақстанның  Халық  Банкінде  талап  ...  ...  ...  2001жылдың қаңтар айында 14 739 050 теңгені, 2002 ...  ...  ... 2003 ... осы ... 19 218 017 теңгені  құрады.  2001  жылдыңқаңтар айындағы осы көрсеткіш 2001 жылдың аталған кезеңіндегі талап  еткенгедейінгі ... 2002 ... ... ... ... өскен [16].6 сурет – Талап еткенге дейінгі депозиттердің салыстырмалы динамикасыБанк Тұран Әлемде ... ... ... ...  2002  ...  ... 1 166 103 теңгені, 2003 жылдың  қаңтарында  2 410 509  теңгені,  2004жылдың осы кезеңінде 4 435 867 теңгені құрады. 2003 ...  ...  ... ... 2002 ... ... ... теңгеге,  ал  2004  жылдыңаталған   кезеңіндегі   талап   еткенге   дейінгі   ...   2003   ...  ...  ...  ...  Ал  2005  ...  ...  көлемі26 785 311 теңгеге, яғни 2004 жылмен салыстырғанда 1 912 002 теңгеге  өскен.Казкоммерцбанкте талап ... ...  ...  2002  ...  ... 740 907 ...  2003  жылдың  қаңтарында  2 202 802  теңгені,  ... осы ... ... теңгені құрады. 2002 жылдың  қаңтар  айындағыосы көрсеткіш 2002 ... ... ... ...  ал  2004  ...   ...   ...   еткенге   дейінгі   салымдар   2003   жылменсалыстырғанда 1 667 818 теңгеге өскен.  2005  ...  ...  ...  ... ... 4  169 646  ...  яғни  алдыңғы  жылмен  салыстырғанда29 906 теңгеге өскен.Қазақстан Халық ...  ...  ...  ...  ...  2002жылдың  қаңтар  айында  20 060 699  ...  2004  ...   осы   ... ... құрады. 2003 жылдың осы кезеңіндегі  мерзімді  депозиттер2002  жылдың  қаңтар  ...  осы  ...  ...   ... 2004  ...  қаңтар  айында  алдыңғы  жылға  қарағанда  ... ... Ал 2005 ... ... ... 49 747 044   теңгеге  жетті.7 сурет – Мерзімді депозиттердің салыстырмалы көлеміБанк Тұран Әлемде осы депозиттер 2002 жылдың ...  ...  ...  2003  жылы  ...  ...  ал  2004  ...  ...  айында31 714 106  теңгені  құрап,  2003  жылдың  қарастырылып  отырған   кезеңіндемерзімді депозиттер алдыңғы ...  ...  ...  теңгеге,  2004жылы 2004 жылдың қаңтарындағы осы салымдардың көлеміне ...  ...  ...  2005   жылы  39  854 231  ...  ...  ...   ... 8 140 125 - ке  өскен.Казкоммерцбанкте мерзімді   депозиттердің  жалпы  сомасы  2002  ... ... ... ... 2003 ... ...  айында  10 382 039  мыңтеңгені, 2004 жылдың осы кезеңінде 39 802 828 теңгені  құрады.  2003  ...  ...  ...  депозиттер  2001  жылдың  қаңтар  айындағы   осыкөрсеткішпен салыстырғанда 7 568 514 теңгеге, ал 2004 жылдың  ...  ... ... ... ...  ...  ...  Ал  2005  жылғы  мерзімдідепозиттер көлеміне келер болсақ бұл көрсеткіш  ...  ...  ... осы жылдың алдыңғы кезеңімен салыстырғанда 13 352 643 теңгеге жетті.Банк Центр Кредитте осы депозиттер 2002 жылдың қаңтар айында 2 427 454теңгені, 2003 жылы ... ... 2004 ...  ...  айында  9 282 502теңгені  құрап,  2003  жылдың  қарастырылып   отырған   кезеңінде   ... ... ... ... ... ...  2004  жылы  ...  қаңтарындағы  осы  салымдардың  көлеміне  қарағанда  4 918 371   мыңтеңгеге өскен. 2005 жылы мерзімді салымдар 14  420 365  ...  ...  ... ... ... 5 137 863 теңгеге өскенін байқаймыз.Мерзімді депозиттердің  банктердегі  ...  ...  ...  ... болсақ,  онда әрбір банк  бойынша  жаппай  өсу  қарқынын  байқауғаболады. Бұл жағдайды  банк  ...  ...   ...  жеке  және  ... ... ...  сапалы  және  екі  жақ  үшін  де  тиімдіболуының нәтижесі деп  түсінуге  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  депозиттер  көлемі   тұлғаларға   көрсететінқызметтерінің сапасының ... ... ары да  ...  Осы  ...  ... сақтандырылған  депозиттердің  көлемінің  өсу  қарқынын  салыстырмалыталдайтын болсақ, онда келесі ... ... ... ... ... қор арқылы сақтандырылған салымдар  көлемі2003 жылдың қаңтар айында 20 032 186  теңгені, 2004 жылы 22 158 597  теңгеніқұрап, осы ... ... ... ... ... ...  қарағанда  осыдепозит түрі  2 126 411  мың  ...  ...  2005  ...   ...  айындасақтандырылған салымдар 31 275 462 теңгені құрап, өз кезегінде  2004  жылменсалыстырғанда 9 116 865 теңгеге ... ... ... осы ... 2003 жылдың қаңтар айында  16 841 821теңгені, 2004 жылдың қаңтарында 23 921 266 теңгені құрады. 2004  жылдың  ...   ...   ...   ...   ...   ...   жылменсалыстырғанда 7 079 445 теңгеге өскен. Ал 2005 жылғы  ...  ... ...  ...  ...  ...  ...  жылмен  салыстырғанда9 326 296 теңгеге өсімі байқалады.Казкоммерцбанкте қормен сақтандырылған  салымдар  көлемі  2003  ... ... ... мың ... 2004 жылы  ...  ...  ...  жылдың  қарастырылып  отырған  кезеңінде  алдыңғы  жылға  қарағана  осыдепозит түрі ...  ...  ...  2005  ...  ...  ...  қорменсақтандырылған салымдар 42 658 795 теңгені құрады.  Ал бұл  өсімді   алдыңғыкезеңмен салыстыра отырып талдасақ, ол  ... ... яғни  1,5  ... ... ...  сурет  –  Алдыңғы  қатардағы  қатысушы  банктердің   сақтандырылғанмерзімді депозиттерінің көлеміБанк ... ... ... депозиттер көлемі 2003 жылдың қаңтарайында 4 164 881 теңгені, 2004 жылдың қаңтарында 8 758 966  теңгені  ... ... осы ... ... ...  ...  көлемі  алдыңғыжылмен салыстырғанда 3 594 085 теңгеге өскен. Ал 2005 жылдың  қаңтарында  10257 448 ... ... ...  ...  ...  1  498 482  ... сақтандырылған мерзімді салымдар көлемінің бұл банктердегі  өсуқарқынының соңғы жылдардағы жоғары болуы  сақтандырылған  мерзімді  салымдаркөлемінің ... 200 мың ... 400 мың ... көтеруге алып  келді.  Егершетел тәжірибесін ескеретін босақ, бұл  салымдарды  сақтандыру  шегі  ...  тағы  да  ...  ...  ...  ...  ...   тартубарысында банктер тарапынан халық қолындағы банк жүйесіне тартылмай  отырғанақша ... ... ... негізгі іс-шаралар жүргізілуде.Халық қаражаттарын салымға тартудың негізгі себептері мыналар:1.  Халық  салымдары  –  банк  үшін  ...  ...   ... және ... да қаржылық құралдармен салыстырғанда арзан  ресурсболып табылады;2.  Коммерциялық банктердің көп ресурс тартуға мүмкіндіктері бар;3. ... ... ... – банк үшін  тұрақты  ресурс.  Депозитсипаттамасынан   ссудалық   операциялар   түрлері,   ...   ...    ... ... байланысты. Халық жинақтары банк  ресурстарының  бөлектобын құрайды. Халық қолындағы  құн  ...  ақша  ...  жеке  ... ... дейін уақытша банк басқаруында  болады.  Жеке  тұлғалардыңсалымдары шетел банктерінің банктік ... ... бабы ...  ...  ... ... ... нарықта халыққа  қызмет  көрсететін  банктер  арасындабәсекелестік туатыны қарастырылған.  ...  ...  ...  ...  ірібанктер үшін қолма-қол қаражаттардың негізгі көзі болып табылады.  ҚазақстанРеспубликасында халыққа қызмет көрсетуде алдыңғы қатарда келе ...  ...  ...  ...   мен   ...   ...   кестелернегізінде талдап көрсетуге болады.  Қазақстан  ...  ... ... ... ... ... – “Казкоммерцбанк” ААҚ салымдары түрлері|Атауы             ...    ... ... ...         ||                  |           |                    ...         ||1                 |2          |3                   |4                 ...           |6, 12, 18  ... жылына     |Сыйақы әр тоқсан  ||пенсионный"       |ай         ... ...     ... ...   ||                  |           ... ...   |қосымша салымдар  ||                  |           ... ...      ... ...  ...         |3, 6 ай    ... жылына     |сыйақы ақшаның    ||                  |           ... ... ... ... ...     ||                  |           ... ... |келіп түскенде    ||                  |           ...               ... ...   ||"Универсальный"   |2-12 ай    |Теңгемен жылына     |"Универсальный"   ||                  |           ... ...     ... бойынша ||                  |           ... ...   ... және    ||                  |           |8%-ға ...         ...  ...                  |           |                    ... қосымша және||                  |           |                    ... ...   ||                  |           |                    ... ...   ||                  |           |                    ...            |“Банк Тұран Әлем ” ААҚ салымдары түрлері.“Зейнетақы” депозиті.Салымдар зейнеткерлерден  3, 6, 12, 18, 24, 36 және 36 ...  ... ... куәлікті көрсеткен  жағдайда  ғана  ашылады.  ...  ...  ...   ...   ...   ...   ...   арқылытолықтырулар көзделген. Сыйақы әрбір сомаға оның сақталуына байланысты жеке-жеке аударылады. Банк  ...  ...  ...  жыл  ...  ... салымдарды қолма-қол және қолма-қол  ақшасыз  түрде  жүзеге  ... ... Ал 36 ...  жоғары  мерзімге  салынған  салымдар  бойыншасыйақы мөлшерлемесі бекітілмейді.Барлық ...  ...  ...  ...  асырылуы  керек.  Шарттыңмерзімі біткен соң ... ... ...  онда  оны  банк  оған  ... мөлшерімен дәл сол мерзімге,  дәл  сол  депозитқа  ұзартып  жібереді.Пайыздық ставкалар шарт мерзімінде өзгеріссіз болады.5 кесте – ... ... ... ... ... ...           |3 ай   |6 ай   |12 ай  |18 ай   |24 ай  |      |36     ||            |       |       |       |        |       |      ...  ||            |       |       |       |        |       |36 ай ... ...      |5,9%   |6,0%   |9,0%   |9,7%    |10,0%  |      |       ...    |       |       |       |        |       |10,0% |11,0%  ...       |3,9%   |4,0%   |5,0%   |6,5%    |6,5%   |      |       ... |       |       |       |        |       |6,5%  |7,5%   ... ... ең төменгі мөлшері бойынша белгіленеді:- ҚР ұлттық валютасында – 15 000 ... ... ... – 100 АҚШ ... ... ... ... 16 жасқа дейінгі балаларға  баланың  атына,  туысқандыққатынасқа ешбір қарамастан, жеке тұлғадан қабылданады.  Депозиттік  келісім-шарт мерзімі  үш  ...  кем  емес  және  бала  16  ...  ...  ... ...  ...  мерзімінде  салымшыдан  шотқа  қосымша  келесіжылдың  15-қаңтарына  дейін  ...  ...  ...  және  мына  ...  ...  1  ...  дейінгі   салымдар   үшін   ... ... 1 ... ... ... үшін ... ...  12айдан кейін Банк  бір  жақты  тәртіпте  өзгерістер  енгізуі  мүмкін.  Сыйақысалымды ... ... ... ... ... кесте – “Балалар” депозиті бойынша сыйақы ставкасы|               |3 ай      |6 ай     |9 ай     |12 айға    |12 ... ||               |          |         |         ...      ...   ... ...      |6,0%     |7,0%     |8,0%       |         ||               |          |         |         |           |10,0%    ...          |4,0%      |4,5%     |4,5%     |4,5%       |         ...    |          |         |         |           |6,5%     ... ... ең ... ... ... ҚР ұлттық валютасында – 15 000 теңге;- Шетел валютасында – 100 АҚШ доллары белгіленеді.“Формула ... ... ... ... ......  ай  сайынғы  төленуі.Салым бойынша ставка депозиттік шарттың ұзақ мерзімінде өзгеріссіз болады:7 кесте – ... ... ... ... сыйақы ставкасы|                 |3 ай       |6 ай        |9 ай        |12 ай      ... ...  |10%        |12%         |13%         |14%        ... ...         |5%          |7%          |8%         ... ... ...  салымшыларға депозиттік шарт  жасасқанда  тегін  Alem  Card  немесеVisa Electron пластикалық ... ... ... кітапшасы беріледі;- банк әр ай сайын салымшыға депозит бойынша  ...  ...  ...  ...  ...  кітапшалыққа   төленеді.   Тұлғалықкарточкалық шот (жинақтаушы  кітапша  шоты)  ...  ...  ...  ... ... ... үшін де ... алады.2.2  Коммерциялық  банктердің  несие   және   депозит   нарықтарындағыоперацияларын салыстырмалы талдауКоммерциялық ... ... және ... ...  ...  ... кездегі  Қазақстан  Республикасы  банк  ...  ...  ...  ...   тоқтала   өтейік.   Қазіргі   кезде   өткен   ... ... саны  42 ...   36-ға ... ... жылы ... жиынтық активтерінің көлемі 328,4  млрд.  теңгегеөсіп, 2004  жылдың  1  ...  1145  ...  ...  ...  Банктердіңактивтерінің құрылымына үлкен үлесті банктердің алған заемдары алады.  Бұғанқарамастан  ...  жыл  ...  ...  ...  ...  стандарттыактивтердің және шартты міндеттемелердің  үлесі  75,6%-дан  78,8%-ға  артты.Осы уақыт мезетінде күдікті  активтердің  үлес  ...  ...  ... ... ... стандартты несиелердің  үлесі  1,9%-дан 71,3%-ға өсті, күдікті несиелердің үлесі  28,9  %-дан   26,7%-ға  ... ... ... ... дейін төмендеді.2003  жылы  банктердің  жалпы  міндеттемелерінің  сомасы  326,5  ...  ...  ...  өсіп,  1010,4  млрд.  теңгені  немесе  6494  млн.долларды құрады.2003 жылы жеке ...  ...  ...  ...  оның  ... ... 65 млрд. теңгеге, талап  еткенге  дейінгі  депозиттер  6млрд. ... ...  ...  бірге,  жеке  тұлғалардың  сақтандырылуы  тиісдепозит сомалары 39,5%-ға немесе 134,4 млрд. ... ... ...  ... ... ...  депозиттердің  үлесі  52,2%-ды құрады. Заңды тұлғалардың депозиттерінің көлемі 410,2 млрд.  теңгені,  алжеке тұлғалардың депозиттерінің көлемі 257,3 ... ... ...  ...  ...  бойынша  20,6  млрд.  теңге  ...  ... ...  ... ... ... 249,5 млрд. теңгені,  шығыстар  228,9млрд. теңгені (2002 жылы – 155,8 млрд. теңге) құрады.Банктердің  депозит  және  ...  ...  ...   ... банк ... ... ... экономика  үшін  тиімді  екенінкөруге  ...  Оны  ...  ...  ...  саны  мен  ... талдай отырып, ғылыми зерттеуге болады. (7 - кесте)Олардың көлемі 2000-2001 жылдардың қаңтар  айына  ...  ...  ... ... ... ... ... жылмен салыстырғанда үлкен ауытқу  орыналды. Яғни олардың көлемі 2001 жылы 286 390 мың теңгені, 2002 жылдың  қаңтарайында 489 110 мың ... ... ... Ал  2003  жылдың  қаңтар  ... ... 576 955 мың ... ... ... ал 2004   ...  ...  бұлкөрсеткіш 825 712 млн. теңгеге жетті.8 кесте – Экономикаға берілген несиелердің көлемі және құрылымы|Кезеңдер |Экономикаға берілген несиелер ... оның ...          ||         ... ... түрі    |Мерзімі бойынша |Субъектілері       ||         |        ...        |                ...            ||         |        ... ...  ...  ...    |банктік   |жеке    ||         |        ... ...    ...      ...  ||         |        |       |сы     |ді     ...    |ұйымдарға |ларға   ||         |        |       |       |       ...  ...   |50150   |31655  |18495  |41760  |8390    |48875     |1275    ||1997     |        |       |       |       |        |          |        ...    |57548   |35443  |22105  |39234  |18314   |55538     |2010    ||1997     |        |       |       |       |        |          |        ...   |63771   |37382  |26389  |43803  |19968   |61505     |2266    ||1998     |        |       |       |       |        |          |        ...    |69778   |39550  |30228  |52816  |16962   |66468     |3310    ||1998     |        |       |       |       |        |          |        ...   |74247   |42438  |31809  |52409  |21839   |70014     |4233    ||1999     |        |       |       |       |        |          |        ...    |93243   |48706  |44537  |59235  |34008   |87970     |5273    ||1999     |        |       |       |       |        |          |        ...   |94763   |55149  |39614  |59551  |35212   |89247     |5516    ||2000     |        |       |       |       |        |          |        ...    |131136  |60690  |70446  |70436  |60700   |124006    |7130    ||2000     |        |       |       |       |        |          |        ...   |151083  |69135  |81948  |74718  |76365   |142885    |8198    ||2001     |        |       |       |       |        |          |        ...    |206726  |97768  |108958 |104046 |102680  |194856    |11870   ||2001     |        |       |       |       |        |          |        ...   |286390  |134028 |152361 |145778 |140612  |271366    |15024   ||2002     |        |       |       |       |        |          |        ...    |412523  |190282 |222241 |204640 |207883  |385543    |26980   ||2002     |        |       |       |       |        |          |        ...   |489110  |137401 |351709 |228957 |260153  |458634    |30476   ||2003     |        |       |       |       |        |          |        ...    |576955  |189701 |387254 |255281 |321673  |530870    |46085   ||2003     |        |       |       |       |        |          |        ...   |696281  |216338 |479943 |311024 |385257  |636786    |59495   ||2004     |        |       |       |       |        |          |        ...    |825712  |351386 |474326 |307196 |518516  |729060    |96652   ||2004     |        |       |       |       |        |          |        ...   |968 754 |452642 |516112 |413 205|555 549 |842 452   |126 302 ||2005     |        |       |       |       |        |          |        ...    |1011232 |561701 |659784 |502366 |659988  |984 798   |236 687 ||2005     |        |       |       |       |        |          |        ... және шетел валютасында берілеген несиелерге келсек, 1997  -  ... ... ... ...  ...  ...  ...  көреміз.Мысалы, 1997 жылдың қаңтар айында  берілген  несиелер  31 655  мың  ... жылы – 35 443 мың ... 1999 жылы – 37 382  мың  ...  ал  шетелвалютасында экономикаға берілген несиелер 1997 жылдың қаңтар  айында  18 495мың теңгені, 1998 ... осы  ...  22 105  мың  ...  1999  ... 26 389 мың теңгені құрады.9 сурет – Ұлттық және шетел валютасында берілген несиелер2000 жылдан бастап, экономикаға шетел  валютасында  берілген  ... ... ...  ... ... өсу тенденциясына  ие  болды.2001 – 2003 жылдар да шетел  валютасында  берілген  несиелер  ...  ...  ...  ...  ...  ...  2004  ...  мәліметтерібойынша ұлттық валютадағы берілген несиелер көлемі қаңтардағы  216 338  ... ... 351 386  млн.  ...  артып  өсім  135 048  млн.  теңгеніқұрады. Ал  осы  ...  ...  ...  ...  ...  ... қаңтардағы 479 943 млн. теңгеден тамыз айында  474 326  млн.  ...  5 671  млн.  ...  ...  Бұл  ...   көретініміз   елэкономикасында тұрақтылықтың пайда  болып,  инфляцияның  төмендеуімен  қарызалушылардың  ... ... ... ...  ...  ... берілген қысқа және орта, ұзақ мерзімді несиелерді  талдайотырып,  1997  –  2000  ...  ...  ...   ...   ... көп ... 2001 – 2003 ...  қаңтар  айларында  орта  жәнеұзақ мерзімді несиелер көлемі өсе бастады. 2001 жылдың қарастырылып  отырғанкезеңінде қысқа мерзімді ... 74 718 мың  ...  ал  орта  және  ... ... 76 365 мың  теңгені  құрап,  екінші  көрсеткіш  біріншіменсалыстырғанда 1 547 мың ...  ...  2002  ...  осы  ...  ... ... 204 640 мың теңгені,  орта  және  ұзақ  мерзімді  ... мың ... ... алдыңғы жылмен салыстырғанда 67 271  мың  теңгегеөскен. 2003 жылдың қаңтарында қысқа мерзімді ... 228 957  мың  ... және ұзақ ... ... 260 153 мың ... құрап,  алдыңғы  жылменсалыстырғанда екінші көрсеткіш 119 541 мың теңгеге өскені байқалады.10 сурет  –  ...  және  ...  ұзақ  ...  ...  ... көлемі2004 жылдың тамызында бұл көрсеткіш сәйкесінше 307 196  млн.  теңгемен518 516 млн. теңгені құрады. Мұнда 2004 жылдың қаңтар ...  ...  ... ұзақ ... ... 133 259  млн.  теңгеге  өскенін  ал,  қысқамерзімді несиелердің 3 282 млн. теңгеге азайғанын ... ... Бұл  ... банктердің экономиканы  ұзақ  мерзімді  несиелермен  қамтамасызетуге бет бұрғандығына дәлел.11 ...... және жеке ... берілген несиелерБанктік  емес  ұйымдарға  және  жеке  тұлғаларға  берілген  несиелергетоқталсақ, 1997 – 2003  ...  ...  ...  ...  емес  ұйымдарғаберілген несиелердің барлық қайтарылып отырған кезеңдерімізде  басым  екенінкөреміз. 1997 – 2001  ...  ...  емес  ...  ...  ... ... өсіп отырған, яғни 1997 жылы  48 875  мың  теңгеден,  ... 142 885 мың ... ... 2002 ... ... 271 366  мың  ... осы  жылға  үлкен  ауытқу  келеді.  2003  ...  ...  ...  ... 458 634 мың ... ... ... жылмен  салыстырғанда,  187 268мың теңгеге өскен. Ал жеке ... ... ... 1997 - 2002  ... өсіп ... яғни 1997 жылдың қаңтар айында 1 275  мың  теңгені,ал 2002 жылы 15 024 мың теңгені құрап, 2003 жылдың ...  ...  ... ... Осы жеке тұлғаларға берілген несиелер көлемі 30 476  мың  теңгеніқұрап, алдыңғыжылмен  ...  2  есе  ...  ...  2004  ... емес ұйымдарға және жеке тұлғаларға берілген несиелер  көлемі  тамызайында  729 060  млн.  ...  996 612  мың  ...  ...  ...  ... және ... емес  ...  берілетін  несиелер  көлемі  жылданжылға артып отырғанын байқауға болады.Банк жүйесіне барлық  тартылған  депозиттер  мен  ...  ...  ...  ...  1999  ...  ...  айында  73 514  мың   ...  ...  74 247  мың  ...  ...  берілген.  Бұл   тартылғандепозиттерге  қарағанда  несиелердің  733  мың  теңгеге  көп   ... ... – Банк ... ... ... мен несиелер көлемі|         ...            ... ...     ... ...    ||         ... |Депозиттер|Несиелер |Депозиттер|Несиелер  ||қаңтар   |73 514    |74 247   |54 226    |42 438   |19 288    |31 809    ||2000     |          |         |          |         |          |          ...    |83 457    |93 243   |55 585    |48 706   |27 872    |44 537    ||2000     |          |         |          |         |          |          ...   |73 464    |94 763   |44 497    |55 149   |28 967    |39 614    ||2001     |          |         |          |         |          |          ...    |120 681   |131 136  |63 424    |60 690   |57257     |70 446    ||2001     |          |         |          |         |          |          ...   |168 156   |151 083  |83 764    |69 135   |84 392    |81 948    ||2002     |          |         |          |         |          |          ...    |248 750   |206 726  |117 947   |97 768   |130 804   |108 958   ||2002     |          |         |          |         |          |          ...   |284 533   |286 390  |134 744   |134 028  |149 788   |152 361   ||2003     |          |         |          |         |          |          ...    |391 463   |412 523  |161 581   |190 282  |229 882   |222 241   ||2003     |          |         |          |         |          |          ...   |420 725   |489 110  |150 284   |137 401  |270 440   |351 709   ||2004     |          |         |          |         |          |          ...    |497 904   |576 955  |206 371   |189 701  |291 533   |387 254   ||2004     |          |         |          |         |          |          ...   |581 933   |696 281  |235 466   |216 338  |346 467   |479 943   ||2005     |          |         |          |         |          |          ...    |703 135   |825 712  |362 834   |351 386  |340 301   |474 326   ||2005     |          |         |          |         |          |          |2001 ... қаңтар айында барлық тартылған депозиттер 83 457  теңгені,ал берілген  несиелер  93 243  мың  ...  ...  ...  ...  ... ... арасындағы 9 786 мың теңге ауытқу болғанын байқаймыз.2002 жылы барлық тартылған депозиттер 168 156  мың  теңгені,  берілгеннесиелер 151 083 мың ... ... ... ... ... 1999  ... 76 838 мың ... өскенін айтуға болады.2003 жылдың қаңтарында 284 533 мың теңге депозиттер тартылып,  286 390мың  теңге  несиелер  берілді.  ...   ...   ...   ... көлемі мен берілген несиелер 21 060 мың артты.2004  жылдың  қаңтарында  барлық  тартылған  ...  420 725   ... ... ... 489 110 мың ... ... ең  ...  ауытқу  осыжылда  болған,  яғни  1999  ...  ...  ...   осы   ... 2004 жылдың  осы  кезеңіндегі  барлық  депозиттер  347 211  мыңтеңгеге,  ал  ...  ...  502 708  мың  ...  артқанын  көругеболады. 2005 жылдың тамыз  айында  бұл  көрсеткіш  ...  703 135  ... 825 712 млн. ... ... ... – Банк  жүйесіндегі  депозиттер  мен  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  депозиттер  420 725  мыңтеңгені, берілген несиелер 489 110 мың теңгені құрап, ең  үлкен  ...  ... ...  яғни  2000  ...  ...  ...  осы  ... 2004 жылдың  осы  кезеңіндегі  барлық  депозиттер  347 211  мыңтеңге, ал берілген несиелер 502 708 мың  ...  ...  ...  ... ... айында бұл көрсеткіш сәйкесінше  703 135  млн.теңгемен  825 712млн. теңгені құрады.Банк  жүйесіне  ...  ...  ...  ...  мен  берілгеннесиелерге келсек, 2000 жылдың  қаңтарында  54 226  мың  теңгеге  ...  42 438  мың  ...  ...  ...  Бұл  ...   ...  қарағанда,  депозиттер  11 788  мың   ...   көп   ... 2001 жылы ... берілген несиелердің  тартылған  депозиттергеқарағанда 10 652 мың теңге көп ... ...  2002  жылы  ... ... ... ... ... 14 629 мың  теңгегеартқаны байқалады. 2003 жылдың  қаңтарында  бірінші  көрсеткіш  134 744  мыңтеңгені, ал ...  –  134 028  мың  ...  ...  2000  ...  қаңтарайындағы көрсеткіштің  көлемімен салыстырғанда,  ұлттық  валютада  тартылғандепозиттер 80 518 мың ... ... ... 91 590 мың ...  ... ... ... айында   ұлттық валютада  тартылған  депозиттер  менберілген несиелердің көлемі  алдыңғы  ...  ...  ...  ... 2 есе жуық өсім  орын алған.13 сурет – Депозиттер мен ...  ... ... ... жүйесіне шетел  валютасында  тартылған  депозиттер  мен  берілгеннесиелердің өсу  тенденциясына  келсек,  2000 жылдың  ...  ...  ... ... депозиттер тартылып,  31 809 мың  теңге  несиелер  берілген.  2002жылдың қаңтар айында шетел валютасында  тартылған  ...  мен  ...   ...  ...  ауытқуы  ұшыраған.  2003  жыл  осы   ... ... 84 392 мың  ...  ал  ...  ...  81 948  ... артқан, яғни  күрт ауытқудың  болғанын көреміз.2004 жылдың қаңтар айындағы  осы  көрсеткіштер  көлемі  мен  1999  ... ... ... ... ...  ...  депозиттер  менберілген несиелерді салыстырсақ үлкен ауытқу болған. 2004 жылдың  қаңтарындабірінші ...  ... 270 440 мың ...  екіншісі  –  351 709  мыңтеңгені ... 2004 жылы ... ... тартылған депозиттер 251 152  мыңтеңге, ал берілген несиелер  319 900  мың  ...  ...  ...  ... ... депозиттер  мен  берілген  несиелер  ...  ... өсіп  ...  ...  2005  жылдың  ерекшелігі   қаңтар  айындағымәліметтерге ...  ...  ...  шетел  валютасындағы  депозиттер  менберілген несиелер төмендеу қарқыны  байқалады.Олар  сәйкесінше  ...  346 467  млн.  ...  340 301   ... ... ... ...  479 943  млн.  теңгеден  474 326  ... ... ... ...... ... ... мен несиелердің өсуіЖалпы  халықтың  көзқарасы  бойынша  банк  жүйесіне  ...  ... ... барлығы несиелік  операцияларға пайдаланылады  дегенболжамдар бар. Бұл  сырт қараған  ...  ...   ...  ...  Өйткені,әрбір   банк   өзінің   ...   және    ...   ...    ...  ... ... ала ... құрады. Сонда  ғана  банктертұрақты  жоспарланған  табыс   алу  мүмкіндігіне  ие   болады.   ...   ...   ...   ...   яғни    ... ... бір уақыт ішінде бірнеше  есе  депозиттік  салымдар  ...  ... ...  ... онда ...  ...  банкжүйесіне  тартылмай  отырған  қаражаттардың   ...   ...    ...  ...  Бұл  ...  ...  ...  мына  келесі  13  –суреттен  көруге болады.Осы  ...  ...  ...  ...  ...   және   ...  іске ... Өйткені   жеке  және  заңды  тұлғалардың   ...  ...  және  ...  көрсету  салаларында  еңбек  етеді  және   ... ... ... және  ...  ...  сата  ...  ... Осы тапқан табыстарының қорланатын бөлігін депозит  нарығында  салымретінде ... алу ... ...  ...  ...  салыстырмалы  талдау  нәтижелерін  негізінде  алаотырып айтар  ...  ...  ...  үшін  несиелік  операциялардыңбүгінгі таңдағы табыстылығы ... ...  ...  ...  ... жоғары. Оның себебі банк  несиесінің  қайтарылу  шартының  банктер  үшіныңғайлы болып ... ...... ... ... механизміҚазақстан  Республикасының  банктері  жеке  және  ...   ... ... ... бір ... тарта  отырып,  мерзім  уақытыныңаяқталуымен қайтарып беруге  міндеттеме  қабылдайды.  Ал  өз  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  сома  мен  оныңпайызын әр ай сайын қайтарып отыру  шартыменен  береді.  Мұнан   ... ... үшін ... орын алып ... ... ... ай  сайынтапқан  табысын  немесе  табысы  болмай  ...  ...  ...  ... бір ... ... өтеуі  ретінде  банкке  қайтарып  беріп  отыруғамәжбүр болады. Сондықтан ... алу және оны   ...  ...  ...  ... ... ең бір өзекті мәселесі болып тұр.Осы жағдайды зерттей келе депозиттер мен несиелер банктер үшін  табыстың  ...  ...  ал  ...  ...  шарты  мен  пайызының   жоғары   болуыкәсіпкерлікті  дамытудағы ... күш деп ... ...  Банк ... үшін ... ...  ... басқару модельіРесурстарды басқару  процесінде  олардың  оптималды  бөліну  ... ... ... Сонымен қатар,  бар  ресурстық   база  негізінде  табыстымаксималдау мәселесі маңызды.Берілген мәселе  ...  үшін  ...  ...  ...  ...  ...  ...  Банк  жүйесі  үшін  ұсынылып  отырған   депозиттікресурстар басқару модельін қарастырайық.Өндірістік теориясының шығу ... ... ... ... = ... жазылатын  мысалы,  бір  өнімнің  түрін   шығару  үшін  ...  ... ... ... ... ... идеясы табылады.мұндағы, K – капиталL – еңбекБірақ,  экономика  бұл   ...  үшін  өте  ...   ...   ... Ол ... өнімдердің өте үлкен мөлшерімен  жұмыс   жасайды.  Мұндайүлкен экономикалық ... ...  ...  ...  бола  ...  ... модельдерді зерттеумен ғана шектелуге тура келеді.  Модельдердіқолдану мақсатқа сай, өйткені  бұл  дегеніміз  мәнсіз  ...  ... ... және ... ...  ...  ...   мүмкіндікбереді. Бұл нақты бөлу мәселесін зерттеуді бірнеше банктердегі  экономикалықсубъектілердің бірлескен  іс-әрекетін  көрсететін  модельдерді  ... ...  m  –  ...  құралатын   экономикалық   жүйеніқарастырушы өзара әрекет модельін көрсетеміз. n –  санын  берілген  ... түрі  деп  ...  ...  ...  ...  дейінгі  депозиттер,теңгелік, жедел және мерзімді депозиттер түрін бөліп көрсетуге болады.  ...  емес  ...  бар   n  ...  ...  ...  t   ... депозиттік базаны анықтайды, яғни бұл  өз  кезегіндеэкономикалық  жүйенің  ...  ...  ...  вектордың   i  –   ... осы ... i – ші ... мөлшерін анықтайды.Тәжірибе жүзінде бір қалыпты жағдайдан басталатын  депозиттік  базаныңтүрлі өзгеру траекториялары мүмкін. Бір  қалыпты  ...  ...  ... өту  ...  ...  нақты  көптік  а  бейнелеудің  көмегіменкөрсетуге болады, егер  де  депозиттік  базаның  ...  ...  ... х ... онда a(x) өзінде депозиттік базаның бір жағдайдан  келесінеөту сәті мүмкін, яғни  а  банк  ...  ...  ... ...  ...  ...  тек  ...  емес,  сонымен  қатармаркетингтік мүмкіндіктерін, сондай-ақ  ...  ...  ...  ... өндіру сияқты тағы да басқа мүмкіндіктерді білдіреді.Экономиканың (банктің) i – ші қатысушысының [t1t+1] ...  ... ... ait  инвестициялық бейнелену  сәтінде  көрінеді.  ... ... х ... ... сөз ... бұл ұяшық t+1  уақытмезетінде кез келген yt+1 көп  ...  ...  ...  ...  яғниyit+1 Є ait (x) ait инвестициялық бейнелену арқылы берілетін  х  шығынындағынесиелер векторын анықтайды.а ... ...  табу  ...  ...  ...  тиімдісалу бойынша банктің инвестициялық қызметін көрсетеді.Ереже  ...   ...   ...   инвестициялық   мүмкіндігінбілдіруші көп мағыналы а супер сызықты болып табылады.Супер аддитивтілік а(x1+x2) > a(x1) + a(x2) ...  ...  ... ... ... ғана ... ...  білдіреді.  a(0)={0}талабы “жоқтан ешнәрсе алуға болмайды дегенді білдіреді” (сақтау заңы,  яғнидепозиттік базасыз пайда алуға болмайды).Экономикалық ... ... ... ...  ...  ...  мүмкіндеп жоспарлаймыз. a(kx)=k(a(x)) шарты  ресурстардың  көп  шығарылымы  к  ретөзгерген жағдайда сондай-ақ  к рет ... ... ...  динамика  көрінісін  модельде  инвестициялықнақты суреттеуге мүмкіндік береді.m  банктерден  тұратын  барлық  ...  ...    ... At=a1t ... ... беріледі.Егер х=(xi,…xm) болса,  xi–i  - ші  ...  ...  ... және х ... ... жүйесінің жағдайын көрсететін болса, ондаAt(x) = {Y=(y1….ym) : yit+1 Є ait (xi)}(2)Экономика  жүйесінің  әрбір  ...  ...  ...  xi  ... ai ... ...  ...  отырып  өзінің  жиынтық  пайдасынмаксимизациялау болып табылады. t+1 уақыт  мезетінде  тең  ...  ...  ...  берілген  деп  есептейік.  Онда   i  –   ші    қатысушыq=(q1,…qn) ...  y   ...  ...   ...  максималдауға  ұмтылады.y=(y1,…yn)  несиелеу векторы, ал q=(q1,…qn) баға ... онда  ...  ... ... жалпы құнын құрайды:[q,y] = qi yi+………..+qn yn (тік  ...  ...  ...  ... i –  ші   қатысушының  жиынтық  пайдасының  мақсатты  функциясынкелесі түрде көрсетуге ... (x) = max {[q 1y]: y Є ai ... ...  ...  ...  ...  ...  инвестициялықмүмкіндіктеріне  тәуелді  экономикалың  барлық  қатысушылары  мен   t  уақытмезетіндегі x=(x1,….xn) берілген депозиттік ... ...  ... ... Бұл бөлу ... түрінде көрсетіледі:X = (x1,…..., xm), Σ xi=x, x=(x1,….xn)(4)- t ... ... ... ... ... экономика жүйесінің жиынтық пайдасының жалпы функциясы [t, t+1]кезінде q=(q1,…qn) құнымен ... y = Σ yi  b  ...  ... ... жиынтық пайдасын құрайтын болады.S функциясы арқылы барлық жүйенің ... ...  ... ... (X = Σmt=1 qi (xi) ─> ... біз ... экономика – математикалық теңдеуді аламыз:Барлық экономика жүйесінің жиынтық пайдасын максималдауS (X) = Σmt=1 qi (xi) ─> ... ... ... ... ... алу ... ... қатысушыларбойынша ұлттық пайданы t уақыт мезетінде келесі шарт бойынша бөлу:Σ xi  = x,  x ≥ ... ... ...  ...   ...  ...   көмегімен берілсін:ai (x) = < 0,  Tix >мұндағы, Ti  - шығындар матрицасы.Онда i – ші қатысушының ... ... ... ... болады:qi (x) = [q, Tix ](7)және барлық ... ... қор ... ... ... ... (X) =  Σmt=1 [q, ... оптималды  теңдеулерді  шеше  отырып  біз  оптималдылықтың  келесібелгілерін көрсетеміз: k ... ... i  –  ші   ...  тек  ... ... баға ... = sup ((T*)iq)k(9)кезінде ғана (бөлінеді) үлестіріледі.Үлестірілудің  нақты  механизмі  экономикалық  субъектілердің   ... ... ...  ...  тиімді  әдіс  механизмін  өндіруге,барлық банк жүйелерінің жиынтық ...  ...  ...  ... оптималды пайдалануға мүмкіндік береді.Экономика қатысушыларының өзара әрекетінен көрінетін экономикалық әсеркелесі міндеттерді шешуге мүмкіндік береді:- екі ... одан да  көп  ...  ...  ...  ... әрекеттегі инвестициялардың ауқымын  ұлғайтуға  мүмкіндік  береді(масштабтың жағымды әсері);-  бәсекеге қабілетті өнім түрлерін тек қана ішкі ...  ғана  ... ... сыртқы нарыққа шығару мүмкіндігі;-   сұраныс пен ұсынысқа байланысты икемді бағаны қалыптастыру;- шығарылатын өнімнің сапасын жоғарлату және ... ...  ......  ...  ...  біріккен  өндірістікдәрежеде  игеруге  деген  және  өндірістік,   ...   цикл   ... ... ... жаңа ...  ... үшін уақытылы ірі капитал салымдарын тарту.Қазіргі таңда Қазақстан Республикасының экономикасын  құрлымдық  ... ... ... және ... ... ...  пайдалану  ұзақмерзімдегі міндеттерді ұтымды шешуге мүмкіндік береді.III КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ НЕСИЕ РЕСУРСТАРЫН ҚҰРУДАҒЫ ... ... ...   Жеке  ...  ...  ...  жүйесінің  қызметінталдауҚазақстан Республикасы банк жүйесінің  екінші  деңгейлі  ...  ...  ...   ...   ...   (кепілдендіру)қажеттігі көп жылдардан бері шешімін таппай келе  жатқан  мәселелердің  біріболатын. Мұндай мәселенің ... ... ...  ... қатынастарға өтуіне және  халықтың  банктеріндегі  көптеген  жылдарбойы жинаған ақша  қорларының,  яғни  ...  1990  ...  ... ... ... ... салдарынан жоғалып кетуімен  байланыстыболып отыр. Бірақ  жеке  тұлғалардың  салымдарын  (депозиттерін)  сақтандыру(кепілдендіру)  ...  құру  оңай  ...  ...  ...   ... салымдарын сақтандырудың біріншіден, халық  қолындағы  айналысқатүспей отырған  ақшалай  қаражаттарын  экономикаға  ...  ...  ... ...  өсіру,  үшіншіден,  банк  жүйесін  ақша  ресурстарыменқамтамасыз ету, төртіншіден, экономиканың  нақты  ...  ... ... ... ... өндірістерге ішкі инвестицияны  тартужәне тағы басқа да  көптеген  пайдалы  ...  бар.  Бұл  ...  ... ... ... ұйымдастыру мүмкін емес.Соңғы  жылдардың  тәжірибесі  көрсеткендей  экономиканы   ...   ...  ...  ...  ...   және   ұйымдастырушылықнегізде  органикалық  бірігуді  қажет  етеді.  Осы  үш  ...   ...  ...  -  ...  ...  ...   кері   әсерінтигізеді  және  ақша  –  ...  ...  ...  ...   ... ... ... соқтырады [13,24б].2000   жылы   өткен    ...    ...    ... ...  Д.  Сенбаев  400  млн.  доллардан  астам  ақшалайқаражат халық ... ...  ...  оны  ...  банк  жүйелері  арқылытарту халықтың банктердегі салымдарын сақтандыру қорын ашуыменен іске  ... ... ...  ...  ...  ...  ...  осықаржыгерлердің конгресінде халық қолында 1 миллиардтан  астам  қаражат  ... ... ... ... бар, ол ...  ...  қаражатиелеріне   де,   ел   ...   да   ...   дей   ...    ...  коммерциялық  банктердегі  жеке  тұлғалардың   салымдарынсақтандыру – ... ... ... ... бірақ  мемлекет  тұсынанкөмек пен реттеуді қажет етеді деп тұжырымдады [2].Екінші деңгейдегі банктердегі тұрғындардың және ұйымдардың  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...   етумақсатында Ұлттық банкке екінші деңгейдегі  ірі  банктермен  ...  ... ... ... ... ... сақтандыру  жүйесін  құрудыжәне оны іске қосуды тапсырды. Көп ... 1999 ... 5 ...  ... ... ... ... банктер ассоциациясымен  және  қаржыгерлерассоциациясымен  бірлесе   отырып   екінші   ...   ...   ... салымдарын міндетті түрде ұжымды  сақтандыру  ережесін  енгізді.Осы сақтандыру жүйесі шеңберінде жарғылық қоры бір миллиард теңгені  ...   жеке  ...  ...  ...   кепілдендіру(сақтандыру) қоры” ЖАҚ құрылды  [13,25б].Бұл қорға қаржы  жағдайы  ...  ...  ...  ... ... ... ... салымдарының  90%  мөлшерін  өздерінежинақтаған 17 банк ...  мүше  ...  ...  Бұл  ...  ... “ЦентрКредит  Банкі”,  “Қазақстанның  Халық  жинақ  Банкі”,  “АлматыСауда Қаржы Банкі”, “Темір Банкі”, “Көмір Банкі”, “Демир  ...  ... ... ...  ...  ...  ...  Банкі”,  “КаспийБанкі”,   “Қазақстанның   Сити   ......   HSBC   ...   жеке  тұлғаларының  салымдарын  сақтандыру  Қоры   “ҚазақстанРеспубликасы ... ...  ...  жеке  ...  ... түрде ұжымды кепілдендіру  (сақтандыру)  Ережесі”  негізінде   жәнебасқа  да  ...  ...  ...  Заңдарына,  нормативтіактілеріне сүйене отырып қызмет ететін қаржы   ... Бұл ...  ... – қатысушы-банктердің еріксіз жойылуы  жағдайында  жеке  тұлғалардыңсалымдарын кепілдендіру жолымен ... ... ...  Қор  ... ... ...  қатынаста  салымның  сақталынуының   кепілі  ... ... ... ... ... ... ... қорғау  банктергедеген  тұрғындардың  сенімін  қайта  қалыптастыруға   бағытталған.   ... ... ...  басқа  да  қаржы  мекемелеріне  деген  ... бес – алты ...  өте  ...  ...  Бұған  себеп  аталып  отырғанмекемелердің өз қызметтерін дұрыс атқара алмауы нәтижесінде  жабылып  қалуы,банкротқа   ...   ...   өз   ...   ...   ... ... ...  болмауы  және  тағы  да  басқа  көптегенжағдайлар ... ... ... ... ... ...  сақтандыру  қорларыныңжеке  тұлғалардың  сұранымды,  мерзімді  салымдарын  және  жеке  ... ... ...  сақтандыру  мүмкіндігін  өз  қаржы  қаржыжағдайы күшейіп  алғаннан  кейін  енгізуіне  болады.  ...   ...  ...  ...  банк  ...  ...  бөлінбес   бөлігі   –салымшыларды сақтандыру қоры болып табылады. Өйткені  салымдарды  ...   ...   ...   ...   және   ...    салымдарыныңжоғалмауына,  тәуекелден  қорғалуына  кепілдік  береді.  Қазақстанның   ... ... ... ... ... тәжірибесіндегі  сақтандыружүйелерінің Қазақстан экономикасы жағдайында қолайлы, тиімді жақтарын  алып,қалыптасуда.  Қор ... күні өз ... ... ...  ...  нашарлағанбанкті банкрот  деп  сот  шешімінің  жариялануымен  ...  ...  ... сақтандырылған салым сомасын төлеуді  ғана  міндеттеніп  отыр.Қаржылық қиыншылық  көріп  отырған  банкке  ...  ...  ...  ... бір ... ... тұрақты банкке осы банктің активтерін  сату  туралыешқандай  сөз  ...  Қор  өз  ...   ...... ... ... ...  ескеріп  өз  Ережесіне  шетелдерсақатандыру жүйелерінің озық ... ... ... салымшыларды сақтандыру қорының  қарамағында  әр  уақыттаөсіп отыратын қордың резервін құрайтын ... ... ...  ...  ...  арналған  ақша  сомасы  бар.   Әр   тоқсан  сайын   ...  ...  ...  ...  ...   ...    ... Егер қатысушы-банктердің бірінің жойылуы  барысында  сақтандырылғансалымдар сомасын өтеуге арналған ... ... ...  ...  ... ...  ақша  ...  жартысы  қатысушы-банктердің  қосымша  жарнатөлеуі есебінен, ал жартысы Қордың қарыз алу ... ... ...  өтеу  ...  қатысушы-банктер  арасынан  тендр   өткізіпанықтаған агент-банкі арқылы іске асады. Осы ...   ...  ... ... алуына болады.  Ал   қордың   алған  ...  ...  ... ...  және  ...  жұмсалынған  алғашқы  қордағы  бар  резервтікактивтер  сомасы  жойылып  ...  ...  ...  ...   қою   ... ... ... қарызы және жарғылық қор  есебінен  сақтандырылғансалымдар сомасын өтеуге жұмсалынған қаражаты қатысушы-банктердің  күтілмегенжарнасы  есебінен  ...  ...  ...   түсінетініміз   –   ... ...  ...  ...  ...  Сондықтан  да  қатысушы-банктереріксіз жойылып жатқан банктің салымдарын өтеу  (қайтару)  бойынша  бірлесіпжауапкершілік  жүктейді.  ...  ...  банк   ...   салубарысында салымшы ол банктің сақтандыру жүйесінің  мүшесі ме,  әлде  жоқ  паекенін білу керек.  ...  ...  ...  мүше  ...  ... мерзімді депозит қана сақтандыру объектісі  болып  табылады,  албасқа депозиттер сақтандыруға жатпайды. [22]2002 жылдың шілде айына дейін депозиттерді ... ...  ... егер ... еріксіз жабылатын болып  жатса,  онда  Қор  агентарқылы  салымшыға  200 000  теңгеге  ...  ...   ...   100%   өтеужүргізіледі, ал  одан  ары  ...  ...  ...  ...  ... бір ...  ...  бойынша  максималды  өтеу  көлемі1 000 000 ... ... Бұл ... өтеу ...  жеке  ...  ... жағдайларды түсініксіз және сақтандыру  қоры  мен  банктер  үшін  көпжұмыс уақытын алатын тиімсіз ...  бұл  ...  ...  ... ... ... жеке тұлғалардың депозиттерінің көлемін  сақтандырудеңгейі теңге бойынша 400 000  ...  ал  ...  ...  ...  360 000теңге немесе 90  пайыз  мөлшерінде  және  ...  ...  ...  ... ... ... ставкасын  50%  есебінде  қайтарылу  жағдайымененқайта ... ...  ...   Ұлттық  банкінің  басқармасының  бекіткен“Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктеріндегі жеке  ...  ...   ...   ...   ...   ... ... басқарудың негізгі құжаты болып табылады.Ұлттық банк  қормен  ...  ...  ...  ...  ... түсу мақсатында жұмысын жалғастыруда.Бүгінгі  таңда  ...   ...  ...   ...   Банкжүйесіндегі 34 банк мүше. Бірақ бұл банктердің ішінде “Көміт  банк”  ...  ...  ...  ...  ...  ...  отыр.  Бұл  банктіңсалымдары сақтандырылған клиенттерінің ақшалай қаражаттарын сақтандыру  ... ... ... ... ... 2002 жылдың  қаңтары  мен  2003  ...  ... көп ...  ...  Ол  ...  мына  ...  ... қызметін сандық салыстырмалы талдау  нәтижесінде  көругеболады.Осы аталған қатысушы-банктердің  ...  ...  ...  етуініңерекшеліктеріне   байланысты   бірнешеуінің   әрбір   кезеңдердегі    сандықмәліметтерін салыстыра отырып, ... ... ... - ... есеп беру  ...  ...  ...  қатысушы-банктіңсалымдары (депозиттері) туралы мәлімет*|Қатысушы-банкт|Есеп   |Салымдар-|Мерзімді депозиттер, соның ішінде:|Салымдар-||ер            ...   |дың      |                                  |дың ...              ...   |барлығы  |                                  ... ||              |       |         |                                  ...     ||              |       |         |                                  ... ||              |       |         |                                  ... ||              |       |         |                                  ...    ||              |       |         ... ...     |Мерзімді   |         ||              |       |         ...         ||              |       |         |р- дің   ...      |дің ...  |         ||              |       |         ...    ...  ...         ||              |       |         ...   |кепілденді-|кепілдендір|         ||              |       |         |         ...      |іл- ген    |         ||              |       |         |         ...         ||              |       |         |         ...     |ің ...   |         ||1             |2      |3        |4        |5          |6          |7        ||1.            ...   |20 060   |20 032 186 |99,86%     |56,13%   ... |3      |568      |699      |           |           |         ... Жинақ   |       |         |         |           |           |         ... ААҚ    |       |         |         |           |           |         ||              ...   |21 283   |21 262 075 |99,90%     |57,04%   ||              |3      |013      |411      |           |           |         ||              ...   | 21 312  |18 129 937 |85,07%     |50,57%   ||              |3      |010      |249      |           |           |         ||              ...   |29 641   |17 897 437 |60,38%     |63,07%   ||              |3      |751      |215      |           |           |         ||              ...   |33 536   |22 158597  |66,07%     |63,57%   ||              |4      |754      |737      |           |           |         ||2.  ...    ... |99,37%     |87,55%   ... ...   |3      |6        |7        |           |           |         ||ААҚ           |       |         |         |           |           |         ||              ... |99,33%     |87,47%   ||              |3      |2        |7        |           |           |         ||              ... |98,95%     |80,66%   ||              |3      |1        |9        |           |           |         ||              ... 825 |87,73%     |87,05%   ||              |3      |9        |7        |           |           |         ||              ...   |31 714   ... |75,43%     |87,73%   ||              |4      |973      |106      |           |           |         ||3.            ...   |10 382   |10 094 876 |97,32%     |82,50%   ...      |841      |039      |           |           |         ||к”            |       |         |         |           |           |         ||ААҚ           |       |         |         |           |           |         ||              ...   |14 656   |12 918 172 |88,14%     |86,62%   ||              |3      |437      |690      |           |           |         ||              ...   |16 361   |11 803 817 |72,14%     |57,89%   ||              |3      |166      |831      |           |           |         ||              ...   |27 754   |24 348 825 |87,73%     |87,05%   ||              |3      |789      |347      |           |           |         ||              ...   |39 802   |23 804 349 |59,81%     |91,14%   ||              |4      |448      |828      |           |           |         |9 ... ...              |2        |3        |4        |5        |6       |7        ||4. ... ... ... |4 938 ... ... ...  |88,36%   ||Кредит” ААҚ    |         |         |         |         |        |         ||               ... |6 347 ... ... ...  |91,29%   ||               ... |8 096 ... 809|6 598 397|95,42%  |85,41%   ||               ... |9 217 ... ... ...  |92,20%   ||               ... |10 131   |9 282 ...  |91,62%   ||               |         |185      |         |         |        |         ||5.  ... ABN   |01.01.03 |1 996 172|945 564  |936 694  |99,06%  |47,37%   ||AMRO Bank      |         |         |         |         |        |         ... ЖАҚ|         |         |         |         |        |         ||               ... |2 111 959|930 184  |918 236  |98,72%  |44,04%   ||               ... |2 504 845|994 684  |980 452  |98,57%  |39,71%   ||               ... |2 786 107|963 328  |945 721  |98,17%  |34,58%   ||               ... |3 705 979|777 115  |777 040  |99,99%  |20,97%   ||6.  ... |712 596  |603 165  |601 184  |99,67%  |84,64%   ||ААҚ            |         |         |         |         |        |         ||               ... |718 763  |582 096  |580 428  |99,71%  |80,99%   ||               ... |700 232  |574 063  |573 132  |99,84%  |81,98%   ||               ... |718 139  |598 224  |596 104  |99,65%  |83,30%   ||               ... |771 368  |634 828  |631 945  |99,55%  |82,30%   ||7.  “Темірбанк”|01.01.03 |2 014 ... ... ...  |85,58%   ||ААҚ            |         |         |         |         |        |         ||               ... |2 323 ... 819|1 900 072|94,87%  |86,21%   ||               ... |2 545 ... ... 466|97,41%  |81,24%   ||               ... |2 700 ... ... 946|94,99%  |85,58%   ||               ... |2 978 ... ... 527|80,60%  |86,64%   ||8. “Евразия    ... |667 253  |321 505  |109 980  |34,21%  |48,18%   ... ЖАҚ     |         |         |         |         |        |         ||               ... |719 095  |343 054  |145 527  |42,42%  |47,71%   ||               ... |2 047 587|349 435  |161 662  |46,26%  |17,07%   ||               ... |2 985 455|973 577  |785 487  |80,68%  |32,61%   ||               ... |2 675 612|634 686  |634 686  |100,0%  |23,72%   ||9. ...   ... |1 149 417|581 863  |39 488   |67,86%  |50,62%   ||ААҚ            |         |         |         |         |        |         ||               ... |839 934  |732 413  |485 636  |66,31%  |87,20%   ||               ... |3 355 455|737 508  |516 994  |70,10%  |21,98%   ||               ... |10 340   |8 687 ... ...  |84,02%   ||               |         |386      |         |         |        |         ||               ... |8 561 ... ... 769|55,95%  |96,52%   ||10.  ЕБ “HSBC  |01.01.03 |1 268 537|620 968  |597 665  |96,25%  |48,95%   ...      |         |         |         |         |        |         ... ААҚ     |         |         |         |         |        |         ||               ... |1 554 627|775 995  |666 937  |85,95%  |49,92%   ||               ... |1 764 663|870 720  |696 410  |79,98%  |49,34%   ||               ... |1 950 449|960 440  |785 552  |81,79%  |49,24%   ||               ... |2 094 703|949 567  |737 608  |77,68%  |45,33%   ||11.  ...   |01.01.03 |797 488  |530 265  |511 199  |96,40%  |66,49%   ...    |         |         |         |         |        |         ... ААҚ   |         |         |         |         |        |         ||               ... |1 082 586|828 309  |622 277  |75,13%  |76,51%   ||               ... |2 044 594|919 984  |640 669  |69,64%  |45,00%   ||               ... |3 945 216|3 406 831|973 018  |28,56%  |86,35%   ||               ... |4 642 ... 659|948 438  |24,25%  |84,26%   ||12.            ... |423 759  |396 045  |372 812  |94,13%  |93,46%   ... ААҚ|         |         |         |         |        |         ||               ... |671 690  |606 083  |581 545  |95,95%  |90,23%   ||               ... ... 294  ...  |64,31%  |62,32%   ||               ... |1 585 263|1 519 354|1 336 667|87,98%  |95,84%   ||               ... |1 678 ... 201|747 903  |45,91%  |97,05%   ||13.  ... |228 147  |178 179  |173 466  |97,35%  |78,10%   ||Демір Банкі”   |         |         |         |         |        |         ||ААҚ            |         |         |         |         |        |         ||               ... |183 019  |126 581  |118 354  |93,50%  |69,16%   ||               ... |127 184  |82 093   |70 189   |85,50%  |64,55%   ||               ... |105 025  |46 809   |35 705   |76,28%  |44,57%   ||               ... |121 282  |46 770   |36 771   |78,62%  |38,56%   |9 ... ...            |2        |3         |4         |5         |6       |7      ... ... ... |785 117   |655 514   |509 072   |77,66%  |83,49% ||ААҚ          |         |          |          |          |        |       ||             ... |1 197 472 |1 051 073 |446 424   |42,47%  |87,77% ||             ... |1 488 800 |957 619   |411 813   |43,00%  |64,32% ||             ... |1 793 879 |1 651 212 |577 716   |34,99%  |92,05% ||             ... |-         |-         |-         |-       |-      ...      ... |702 296   |592 856   |218 311   |36,82%  |84,42% ... ААҚ   |         |          |          |          |        |       ||             ... |762 420   |651 362   |285 570   |43,84%  |85,43% ||             ... |1 081 262 |819 473   |333 470   |40,69%  |75,79% ||             ... |1 616 301 |1 288 281 |417 167   |32,38%  |79,71% ||             ... |1 792 690 |1 533 794 |508 375   |33,14%  |85,56% ...    ... |196 223   |43 294    |43 294    |100,00% |22,06% ...   |         |          |          |          |        |       ||ЖАҚ          |         |          |          |          |        |       ||             ... |243 309   |67 801    |63 437    |93,56%  |27,87% ||             ... |253 910   |71 537    |65 677    |91,81%  |28,17% ||             ... |283 867   |69 635    |69 935    |100,00% |24,53% ||             ... |326 416   |56 802    |56 802    |100,00% |17,40% ... ... |841 430   |804 140   |802 270   |99,77%  |95,57% ... ААҚ    |         |          |          |          |        |       ||             ... |1 226 135 |1 167 252 |1 151 254 |98,63%  |95,20% ||             ... |1 488 421 |1 412 798 |1 351 725 |95,68%  |94,92% ||             ... |1 645 988 |1 572 182 |936 082   |59,54%  |95,52% ||             ... |1 828 751 |1 790 164 |896 793   |50,10%  |97,89% ... ... |570 054   |320 582   |289 519   |90,31%  |55,85% ||ААҚ          |         |          |          |          |        |       ||             ... |738 481   |423 594   |379 827   |89,67%  |57,36% ||             ... |1 128 086 |558 715   |534 233   |95,62%  |49,53% ||             ... |1 329 505 |791 045   |740 291   |93,58%  |59,50% ||             ... |1 260 972 |792 530   ...   |88,49%  |62,85% ... |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||т ... ААҚ  |         |          |          |          |        |       ||             ... |2  074 ... 937 |1 937 510 |99,98%  |93,43% ||             ... |4 624 141 |2 039 510 |2 039 144 |99,98%  |44,11% ||             ... |2 555 866 |2 371 510 |2 371 043 |99,98%  |92,79% ||             ... |3 004 495 |2 858 893 |2 858 468 |99,99%  |95,15% ||“Texakabank” |01.01.03 |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||ААҚ          |         |          |          |          |        |       ||             ... |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||             ... |1 485 617 |1 033 371 |1 029 969 |99,67%  |69,56% ||             ... |1 592 451 |1 303 477 |1 300 209 |99,75%  |81,85% ||             ... |1 854 946 |1 564 459 |822 210   |52,56%  |84,34% ... Қазақ  |01.01.03 |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ... ЖАҚ ЕБ|         |          |          |          |        |       ||             ... |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||             ... |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||             ... |-         |-         |-         |0,00%   |0,00%  ||             ... |30 632    |3 137     |3 137     |100,00% |10,24% ...      |01.01.03 |84 981 361|60 073 493|58 272 968|97,00%  |70,69% ||             ... |98 840 ... ... ...  |73,90% ||             ... |133 172   |80 429 891|69 763 392|86,74%  |60,40% ||             |         |049       |          |          |        |       ||             ... ...   ...   |91 305 ...  |78,98% ||             |         |961       |871       |          |        |       ||             ... ...   |144 473   |96 109 905|66,52%  |79,26% ||             |         |166       |403       |          |        |       ... ... ... ... ... ...           ...                                                             ... ... ... жыл, ... 2002 жыл ... ... бұл  жылы  ...  қолындағы  айналысқа  түспей  отырған  ақшалайқаражаттарын  Банк  жүйесіне  тарту  мәселесі  бойынша  ...   ... ... депозиттің әр  түрлерін  ашу;  депозиттер  түрлері  ... ...  ...  ...  қоры  тарапынан  жарнамалардың  көптепжүргізілуі және ең басты ...... ... ...  ...   ...   ...    шоттарында    сақталынып    жатқанзаңдастырылмаған  (легализацияланбаған)  және  көлеңкелі  ...  ... ақша ... ... процесті жариялау  арқылы  еліміздіңэкономикасына тарту.Атап ... 2003 ... ... ...   ...  да  ...  ...  көлемі   35  741 568  теңге  болса,  оның  ішіндегі   ... ... ...  20 060 699 теңгені құрады. Бұл  салымдардың  жалпысомасындағы мерзімді ...  ...  ...  56,13%   ...  ...  ...  ...  салымдар  сомасы  20 032 186  теңгені  құрап,мерзімді  депозиттердің  жалпы  сомасындағы  кепілдендірілген  ... 99,86% - ке ... ... ...  ...  кезең  мен  2004  жылдың  ... ...  ...  ...  онда  салымдардың  жалпы  сомасы52 754 754 теңгеге жетіп, оның ішіндегі мерзімді ... ...  ... 536 737 теңгені  құраған.  Бұл  ...  ...  ...  ... ... 63,57% - ті  құрағанын  көрсетеді.  Сонымен  бірге,  қорарқылы  қайтаруды  ...  ...  ...  ...  ...   мерзімді   депозиттердің   жалпы    ...    ... ... 66,07% - ке  ...  Бұл  ...  ...  кезеңде99,86% болса, ал қазір 34% - ке төмендеп, 66,07% - ті ... ... ... ... қызмет  етіп  жатқан  қатысушы-банктердің  бірі  ҚКБ  –  нің  2003  ...   ...   ...   ...  ...  12 584 841  теңге  болса,  оның   ішіндегі   мерзімдідепозиттердің жалпы  ...  ...  мың  ...  немесе  82,5%  -  ...   Ал   қор   ...   ...   ...   ... сомасы 10 094 876 мың теңгені немесе 97,32% - ті ...  ...  мен  2004   ...   ...   ...   мәліметтердісалыстыратын  болсақ,   онда   мына   нәтижелерді   көруге   ...   ...  ...  ...   ...   ...   оның   ішінде   мерзімдідепозиттердің жалпы сомасы ... ... ... 91,14%  -  ті  ... ... кепілдендірілген жеке тұлғалардың салымдарының  сомасы  23804  349теңге немесе 59,14%  -  ке  ...  ол  ...  ...  ... ... ... 97,32% - тен 59,8% -ке ... кезеңдердегі мәліметтерді  салыстырып  қарау  барысында  тағы  бірқатысушы-банктің депозит нарығындағы қызметінің  айрықша  болғандығын   ... ... Ол – ... ... жылдың  бірінші  қаңтарындағы  сандық  мәліметтер  бойынша  жалпыдепозиттердің  ...  1  149 417  ...  ...  оның   ...   ... ... 581 863 ... немес  50,62%  -  ті  құрады.  Мерзімдідепозиттер сомасындағы сақтандырылған депозиттердің көлемі  394 880  ... 67,86% - ті ... Осы ... ...  қарайтын  болсақ,  2004жылдың  бірінші  қаңтарында  келесі   ...   ...   ...   ...  сомасы  8  561 743  теңгені  құрап,  оның  ...  ... ...  8  263 818  ...  ...  96,52%  -ті  ...  Алмерзімді  депозиттердің  көлеміндегі  сақтандырылған  депозиттер  ...   ... ... ... 55,95% - ті ...  Мұндағы  айта  кетер  ерекшелік:“НұрБанк” барлық қатысушы-банктердің арасындағы жалпы  салымдар  көлеміндегімерзімді  ...  ең  ...  ...  ...  (96,52%)   және   ... 9 ... ... көрсетудің нәтижесінде 10 есеге  жуық  (01.10.02)салымдар сомасын тарту мүмкіндігіне ие ... ...  ...  жеке  тұлғалардың  депозиттерін  тартубойынша қызметтеріне талдау жасайтын  болсақ,  әртүрлі  өзгерістерді  ... ... бір ... жай –  ол  ...  ...  ... ... өсіп отыруы.Осы  депозиттерді  сақтандыру  жүйесіне   қатысушы-банктердің   ... ... ... ... ...  ...  ...  дабар. Ол – қатысушы-банк - “КөмірБанк” ААҚ. Бұл банктің банкрот  деп  табылыпжабылуы  барысында,  яғни  2003  ...  1  ...   жеке   ... ... ... ... ... болатын: бұл  банктегі  жекетұлғалардың жалпы салымдарының көлемі  1 793 879  теңгені  ...  ... ... мерзімді депозиттердің көлемі 1 651 212 теңге болған.  Ал  осымерзімді депозиттердің қор тарапынан кепілдендірілген мөлшері 577 716  теңгенемесе 34,99%  ...  яғни  жеке  ...  ...  ... ... ... осы банк клиенттерінің алдындағы  қайтарыпберуге тиесілі міндеттемесі 577 716 теңге болса, ал қордың  өтеуге  ... ... ... ... есе көп.Қордың өз міндеттеқатысушы-банктерден  қосымша  жарналарды  тартпай-ақөтеуге мүмкіндігі бар.3.2   Қазақстан ...  ...  ...  ... ...  ...  ...  банктерге  сеніп  тапсырғансалымдарын қорғау проблемасы халық салымдарының  жинақ  банктерде  құлдырауымен  жекеленген  қаржылық  ...  ...  және  ...  ... банктердің тиімділігінің болмау  нәтижесінде  туындап  отыр.  Қазіргікоммерциялық  банктердің   клиенттік   ...   ...   ... саны ... ... ... мөлшерлері көбеюде және  осығанбайланысты депозиттерді қорғауды жетілдіру қажетті де туындады. Ұлттық  банктарапынан жеке тұлғалардың  ...  ...  және  ...  ... ... ...  жұмыс  атқаруына  бағытталған  шаралар  жүргізілуде.Бірақ аталған жүйенің ... ... мен  ...  тұстары  бар  жәнеоны жетілдіру үшін біздің шаруашылығымызда  шетелдік  тәжірибені  ескеруімізкерек. Көптеген  елдерде ... ... мен ...  көптегенжүйелері қызмет атқарады, олардың тәжірибесін біз өз еліміздегі  осы  тектесжүйені жетілдіруге ... ...  ...  ...  ...  ең  ...  жағдай  –   олардыңөміршілігін  ...  ...  ...  ...  ...   ...   дамығанелдердің көпшілігінде бар және ол  өзара  байланысты  екі  ...  ... ... ...  ...  жеткенде  экстремалды  жағдайлардабанктерге  қаржылық  көмек  ...  яғни  ...  ...  ...  ...  ...  ...  олардың   салымдарын   сақтандырады.Осындай жолмен банктік жүйе үшін өте бір  күрделі  ...  –  шот  ... ... ... алуларынан сақтандырады. Әр елде  коммерциялықбанктердегі салымдарды қорғаудың әр түрлі механизмдері бар.Қордың құрылтайшысы Ұлттық  банк  ...  ...  ...  ... ... ... және қатысушы-банктер сатып  алуы  мүмкін.Қордың жарғылық капиталы 1 млрд. теңгені құрайды. Қордың  ... ...  ... ... ... ... тоғыз  адамнан  тұрады.   Қор   басқармасықұрамына ... ... мен ... ... екі ...  ...  ... өкілі және Қазақстан Қаржыгерлер  ассоциациясының  бір  өкілі   кіреді.Қор  басқармасының  төрағасы  ...  ...  ...  ...  ... ... банктік шоттары тек Ұлттық  банкте  ашылады.  Қордың  ақшаларынорналастыру төмендегідей:1) Қор активтерінің  80  ...  кем  емес  ...  ... ... ... ... ... 10 %-тен астам (депозиттерге).Қор мына негізгі қызметтреді атқарады:- қатысушы-банктің еріксіз  таратылуы  жағдайында  оның  ...  ...  ...  ...  ...   анықталғанкөлемі мен тәртіптер өтемақы төлейді;- активтерді басқаратын;- ... ... ... жүргізеді;- қор жарғысында  қарастырылған  және  қазіргі  ережелерге,  ...  ...  ...  да  ...  ...  ... қызметтерді де атқарады. [23]Қор өз қызметтерін атқаруда мынадай құқықтарды ... ...  ...  ақпарат  алмасу  жән  жеке  тұлғалардың,  ...  ...  ...  ...   ...   ...   ... міндетті ұжымдық кепілдендіру (сақтандыру) объектісі  болыптабылатын салымдардың (депозиттердің)  жалпы  сомасы  мен  қаржылық  ... ... алып ... ... ...   ...  қазіргі  ережелер  мен  банктікзаңнама ... бұзу ... ... хабардар етуге;- Қазіргі ережелер мен бекітілген тәртіп бойынша ...  ...  ...   (депозиттерін)   міндетті   ұжымдық   кепілдендіру(сақтандыру) ... ... ... куәлігін қайтып алуға;- салымшылардан (депозитарлық) еріксіз таратылатын қатысушы банктерденсалымдар ... ...  ...  ...  ...  мен  ...  ... сатып алуға;- салымшыдан берілген банктің салымшыларға қормен  өтемақы  ... ... ... ...  ...  қанағаттандыруды  талапетуге;-  банкті  басқару  бойынша  ...  ...  ...  өз   ... қатысушы банкті  тарату  комиссиясының  құрамына  өз  өкілін  енгізутуралы сот алдында өтініш жасауға;- өз құзыретінің ... ... да ... ... ...  құқылы.Өз қызметтерін жүзеге асыру барысында қор:1. еріксіз таратылатын қатысушы банктерге регрестік талап қою  ... ... ... ... ... ... ... есеп беру, соның ішіндеҰлттық банк анықтаған тәртіпте, формада, мерзімде аудиторлық  ұйым  ... ... ... ... ... Банктерде жеке тұлғалардың салымдарын міндетті ұжымдық кепілдендіружүйесіне енгізу туралы шешім қабылдау.2. Қазіргі ережелерге сәйкес қорғ міндетті ... және  ...  ... ... ... мөлшерлемесін салу мерзімдерін бекітеді.3.  Банк  қатысушы-банктерді  ...  ...  ...  ... ... ... ету  ...  мен  санкцияларды  қолданады,  банктікжарнамада   қарастырылғандай   депозитті   қабылдауға,   ...   және   ... ...  ...  ...  ...  ...  жоюнемесе  қызметін  тоқтату  туралы  Ұлттық   банкке   өтініш   беруге   ...  ...  жеке  ...  ...  ...   ... жүйесінен шығару туралы шешім қабылдау.5. Қор активтерін Ұлттық банкке  ...  ...  ...  ... ... ... ... Еріксіз таратылатын қатысушы-банктердің салымдар бойынша өтемақысынтөлеу туралы шешім қабылдайды.7.  ... ... Қор ... ... ... және ... ... тұлғаларынтағайындау.9.  Қордың жыл сайынғы кірістер мен шығыстар сметасын бекітеді.10. Қазіргі ережелерге сәйкес басқа да өкілеттіктер.Қордың ... ... мен  ...  өз  ...  ...  ...   ...   қызметі   туралы   белгілі   болғанақпараттардың  барлығын   тек   ...   ...   ғана   ...   ... ... ... ... міндеттері:1) Уақытылы және толық көлемде  міндетті  күнтізбелік  және  ...  ... Қор ... ... сай ... отыру.2) Мәліметтерді уақытында және толық көлемде Қорға ұсынып отыру.3) Еріксіз ... ... ...  сот  ...  ...  ... бастап  салымшы  алдындағы  міндеттеменің  ...  ...   ... ... ... Жеке тұлғалардың салымдарын міндетті ұжымдық кепілдендіру жүйесініңобъектісі болып табылатын ... ... ... ...  ...  ... енгізу, салымдар бойынша  өтемақы  төлеу,  соның  ішінде   валюталықөтемақы, салымшыдан Қорға ...  мен  ...  ...  ...  туралыақпаратты еріксіз таратылу жағдайында беруге талап ету құқына көшу.5) Клиенттеріне  өзінің  жеке  тұлғалар  ...  ...  ... ...  қатысатындығын  қатысушы-банктің  берілген  күні  меннөмірі  көрсетілген  ...   ...   ...   жазбаша   хабарлаудыңкөмегімен клиеттер сұрақтарына жазбаша  және  ...  ...  ... ... ... ... ...  Салымшылар  алдындағы  міндеттемелердің   уақытылы    және   ... ... ... ... ... ...  ... ету.7) Қордағы еріксіз  таратылу  жағдайындағы  ...   ... ...  ақша  қабылдауын  дәлелдейтін  мәліметтер  мен  банкрастаған  ...  ...  яғни  Қор   ...   ...   ... ... бойынша  салымдарының  міндетті  ұжымдық  кепілдендіруобъектісі болып табылатынын ... ...  ... ... ережелерге сәйкес басқа да талаптарды орындау.Қатысушы банк қазіргі ережелер  мен  талаптарды  орындамаған  жағдайдаҰлттық банк  оларға  ...  ...  ...  ...  ықпал  етушаралары мен санкциялар қолдануға құқылы.Банктер өтініш пен құжаттарды  бергеннен  кейін  ...  ...  ...   ...   қазіргі   ережелердің   қосымшаларына   сәйкестолтырылатын қатысушы куәлігін  алады.  Қор  ...  ...  ...  ...  ...  ...   сәйкес   жүргізеді.   Қатысушыкуәлігін алған банктер қатысушы-банктер реестрінде тіркеледі.Банктер  жеке  ...  ...  ...   ...   ... ... қатысушы куәлігі мына жағдайларда қайтарып алады:- қатысушы-банкке  депозиттер қабылдауға жеке тұлғалардың  банктердегішоттарын ашу және жүргізуге берілген лицензияның ...  жою  ...  ... ... ... жыл бойында бірнеше мәрте (екі немесе одан да көп) ...  ... ... ... ... аударымдарды толық көлемде жасамаса;- қазіргі ережелер мен ... ... да ... ... тұлғалардың салымдарын міндетті  ұжымдық  кепілдендіру  жүйесіненшығарылған  ...  және  оның   ...  ...   қайтарылғанан   кейінқатысушы  банк  реестріне  шығарылады.   Қатысушы   банкке   жеке   ... ... ...  кепілдендіру  жүйесінен  шығарылғандығы  туралыҰлттық банк осы ...  ...  ...  үш  күн  ішінде  хабарланады.Мұндай хабарды алғаннан соң банк  қорға  қатысушы  куәлігін  үш  күн  ... ... ...  ...  қатысушы  куәлігін   банкке   беру   ...   ... ... ұжымдық  кепілдендіру  жүйесінен  банк  қатысушы-банктішығару туралы шешімі үш жұмыс күні ...  ... ...  Республикасының  экономикасының  қарқынды  өсіп,      ... ... ...  ...  ...  ...  отыр.  Кәсіпкержәне ірі кәсіпорындар банктің несиесіз өз қызметтерін толығымен дұрыс  ... ... ... әр ...  ақша  ...  деген  қажеттілік  туыпотырады. Ол қажеттілікті банк несиесі арқылы ... ...  ... ...  ... осы  ...  ...  үшін  жеткіліктіқорларға  ие  болуы  керек.  олар  пассивтік  операцияларды,  соның   ... ... ... ... нәтижесінде қалыптасады.  Депозиттербанктердің  жалпы  ...  ...  ...  70  -  80%-ын   ... банктердің барлық активтік  операциялар  құрамына  депозит  арқылытартылған ақша қаражаттарын көруге болады.Ал өз кезегінде ... ... ... ...  ... меншік қаражаттары жатады.Банктің меншікті қаражаттарының негізгі құрамдас бөлігі  –  сақтандырурезервтері,   оларды   банк    ...    ...    ...    асырғандақалыптастырады. Оларға  бірінші  кезекті  бағалы  қағаздарға  жұмсалымдардыңқұнсыздану жағдайына құрылған резервтер, сол ... ... ...  ... зиян шегушілікке арналған резервтер кіреді.Осы депозиттік қаражаттар банктің несие ресурстарының  негізін  немесебанктің депозиттік саясаты негізімен қарайтын ... 60 -  70%-ын  ... ...  ...  ...  ...  теориялық  жәнетәжірибелік талдау қазіргі таңда әлі де болса шешілмей  жатқан  ... ...  ... ...  банктердің  жарғысында  қабылданған  міндеттері,  яғнимаксималды пайда табу және банк  ...  ...  ...  ресурстартарту  мақсатында  коммерциялық  банктер  депозиттік   саясат   стратегиясынқұрастыру қажет.Экономикалық сәйкестілік мағынасында  ...  ...  ... ... ... Жеке ... ...  ресурстарынтарту   барысында   қатысты   тиімділігін   есептеуде   ...   ...  ...  ...  ...  ...  ...  анықталмағанликвидтілігін ескеру қажет.Депозиттік   саясат   мәнін   қарастырған   кезде   оның   ... және де ... ... ... қағидалары мен  депозиттіксаясат шекараларын қарастыру қажет.Коммерциялық банк ... ... ...  ...  ... коммерциялық  банктер  және  мемлекеттік  мекемелер  кіреді.  Алдепозиттік саясат объектілеріне банктің  тартқан  ...  және  ... ... ...  ...  ...  ...  банк  жүйесіне  депозит   ретіндетартылған ... ... ...  ... ...  ... бар. Бұл  сырт ...  көзге  осылай   көрінуі  ...  ...   банк   ...   ...   және    несиелік   саясатын    қаржылықоперациялардың  тұрақтылығын негізге ала ... ... ...  ғана  ...  ...  ...   алу  мүмкіндігіне  ие   болады.   ...   ...   ...   ...   яғни    ... ... бір ... ішінде бірнеше  есе  депозиттік  салымдар  меннесиелік  ресурстарды көбейтетінін  ескерсек, онда халықтың  ...  ...  ...  ...  ...   қаншалықты   маңызды    екенінтүсінуге болады.Осы ... ... ... ... ... ... ала отырыпайтар болсақ, коммерциялық  банктер  үшін  несиелік  операциялардың  бүгінгітаңдағы  ...  ...  ...  ...  ...  ...  өтежоғары. Оның себебі банк несиесінің қайтарылу шартының банктер үшін  ыңғайлыболып құрылуында.Экономикалық тұрақтылық факторының бірі болып банк  ...  ... ... асуы ... ...  ...  екінші  деңгейлі  банктердіңқызметі өзекті,  ал  салымшылар  мүддесін  қорғауға  кепілдік  ...  ... ... ...  болып табылады.ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ1.  “Қазақстан Республикасындағы банктер және  банктік  қызмет  туралыҚазақстан Республикасының заңы” 31.08.1995ж.2.  ...  ...  РК  ...  Н.А.  На   12   ... ... РЦБК, декабрь 1999-2000гг.3.  Жукова Е.Ф. Деньги, ... ... – М.: ... 2001г. 244  -  249стр.4.  Саниева М.С. Деньги, кредит, банки. – А.:  2000г. - 183 ...  ... Е.Ф. ... и банковские операции: Учебник.  –  СПб.:  Питер,2001г. 180 – 202 стр.6.  Долан Э.А.,  Кембелл  Н.Д.  ...  ...  дело  и  ... ... – М.: ... 1991г. 156 – 166 ...  Лаврушин О.И. Банковское дело – М.: Финансы и  статистика,  1998г.69 – 71 стр.8.  ... Г.С. ... ... ... – А.: ... 1999г. 55– 62 стр.9.   Мақыш  С.Б.  Ақша  ...  және   ...   А.:   ...   ... 2000ж. 99 б.10. Козлов Г.А. Теория денег и денежного обращения. М.: 1960г. 56 стр.11. Виноградова И. В.  ...  ...  ...  ...  ...  в  ...  ...   //   Internet   resource:http://www. atrus. 120nt. Ru12.   Калиева Г.Т. ... дело – А.: ......  1997г.  ...  Маженова Б. Казахстанский фонд  гарантирования  депозитов:  ... ...  // ... Казахстана  Журнал  –  А.:  2005г.  №10.24 – 26 ...  ... С.Б. ... ...  ...  ...   ... Казахстана  Журнал  – А.:  №12. 2004г. 17 – 19 стр.15.  Кабашев С. Депозитная  составляющая  ...  ...  ... ... ...  // Каржы – каражат  Журнал  –  А.:    ... 5.  58 – 60 ...  ... банковской статистики Национального банка РК. – 2004. –№12 (91).17.  Годовой  отчет  ...  ...  РК  за  2004   год.   ... /cont/ publish 750261_3668. pdf.18.  Бюллетень банковской статистики Казкоммерцбанка. –  2003.  –  ...   ... ... ... ... ... Алем. – 2003. – №12(115).20.  Финансовая отчетность – А.: Банки Казахстана, №4. 2004г. 5 –  7стр.21.   ...  Л.  Д.  ...  и  их  ...  Internet   ... ...  О  необходимости  целостной  системы  гарантирования  ...  ... ... // Деньги и кредит. – 2002. – №10. – С. 14-20.23.  Қазақстанның депозиттік салымдарын кепілдендіру Қоры: ... ... ... ...  Internet ... ...  ... Е.Ф. Общая теория денег и кредита  Учебник.  –   М.: ... ... ... 1999. – ...  ...  К.  Г.  ...  учет  и  операционная  техника   вкоммерческих банках ...  ...   –  М.:  ЗАО  ... 2001. – 289с.: ил.26.   ...  О.  И.  ...  ...  банки.  –  М.:  «Финансы   истатистика», 2000. – 590с.27.  ... А. Ю. ... и ... ... //  Финансовыйбизнес. – 1999. – №11. – С. 55-57.28.  Банковское дело: Учебник.  Под  ред.  ...  В.  И.  –  ... и ... 1999. – 536с.: ил.29.  ... Л. Г. Анализ процентной политики  коммерческого  банка:Учебное пособие. – М.: ... 2002. – 152с.: ...  ... 2003 ... соңындағы салымдары бойынша өтеуге қажетті өтімдіактивтерінің көлемін болжау есебі*мың, теңге|Көздер атауы                        ...                              ||1.  ... ... ... 50% |500 000                             ||  2.   ...          |484 221                             ... ... ...      |                                    ... ... резервтері        |                                    ||3.  ... ... ...      ...                             ... ... табыс       |                                    ...                             |1 093 221                           ...  ...   ...   ...   ...   кепілдендіру   қорыматериалдары негізінде әзірлендіҚОСЫМША  Б2003 ... ... ... ... ... түсімі*мың, теңге|Қатысушы-банктің|1-ші тоқсан|2-ші тоқсан|3-ші тоқсан|4-ші      |Жыл       ...           ...    ...    ...    |тоқсан    |бойынша   ||                ...      ...  ...  ...   ...   ||                ...     |түсім      |түсім      ... |          ||                |           |           |           ...     |          ||1               |2          |3          |4          |5         |6         ||1)  ААҚ         |34538      |42224      |51155      |59463     |188002    ...   |           |           |           |          |          ... ...     |           |           |           |          |          ...          |           |           |           |          |          ||2)  ААҚ ...  |26406      |34224      |42043      |49861     |152534    ... ...     |           |           |           |          |          ||3)   ААҚ        |10491      |14246      |18001      |21756     |64494     ...           |           |           |          |          ||4)  ААҚ ...   |7509       |9203       |10896      |12590     |40199     ... ...   |           |           |           |          |          ||5)  ААҚ         |1187       |1396       |1605       |1815      |6003      ...     |           |           |           |          |          ||5)  ... 12   |6936       |7473       |8685       |9896      |32990     ...            |           |           |           |          |          ...         |87067      |109389     |132385     |155380    |484221    ...   сақтандырылған   мерзімді    ...    ...    ... ... ... ... ... тұлғалардың  салымдарын  кепілдендіру  қоры  материалдарынегізінде әзірленгенҚОСЫМША  ГҚатысушы-банктердің бірін мәжбүрлеп жою барысындағы  қажетті  төлемдересебі*|Қатысушы-бан|01.01.2001 ... ... ... ... алып  ...     ...       |-ған       ...  ... ... ...       ...  ...   |үшін қажетті  сома          ||            ... ...   ...   |                            ||            |-          ...   ...   |                            ||            |ған        ... |         |                            ||            ...       |         |                            ||            |ің ...  ...    |         |                            ||            |           |           |         ... |Ұлттық   |Қатысу- ||            |           |           |         ...     ... |шы      ||            |           |           |         ...   ...            |           |           |         |         ...     |дің     ||            |           |           |         |         ... да ... ||            |           |           |         |         ...            |           |           |         |         |ың       |ры (50%)||            |           |           |         |         ...        ||            |           |           |         |         |(50%)    |        ||1           |2          |3          |4        |5        |6        |7       ||1. ...    |23 785     |38,30%     |1 093    |22 692   |11 346   |11 346  ...       |           |           |         |         |         |        ||2. ...    |19 944     |32,10%     |1 093    |18 851   |9 426    |9 426   ... ...  |           |           |         |         |         |        ||3.          |8 702      |14,00%     |1 093    |7 609    |3 805    |3 805   ... |           |           |         |         |         |        ...        |           |           |         |         |         |        ||4. ...    |5 036      |8,10%      |1 093    |3 943    |1 971    |1 971   ... Банкі|           |           |         |         |         |        ||5. ...    |726        |1,20%      |-        |-        |-        |-       ...       |           |           |         |         |         |        ||6. ... 12|3 959      |6,40%      |-        |-        |-        |-       ...        |           |           |         |         |         |        || ...     | 62152     |100,00%    |         |         |         |        ...  |           |           |         |         |         |        ... 12   |330        |0,50%      |-        |-        |-        |-       ... 1-не|           |           |         |         |         |        ...    |           |           |         |         |         |        ...  ...  ...  ...  қоры  ...   ... соңындағы барлық (млрд.тг.): |2000жыл |2001жыл |2002жыл |2003жыл |2004жыл |2005жыл |2006жыл | |Депозиттер |290,6 |444,8 |603,3  |732,5  |1255,4  |1653,5  |1771,5  ... |276,2 |489,8 |672,4 |978,1 |1484,0 |2592,1 |2665,3 | ...                             2004ж                        ...                              2004ж                       ... ... және ұзақ ... ... тұлғаларғатам04жқаң04жтам03жқаң03жтам02жқаң02жтам01жқаң01жтам00жқаң00жтам99жқаң99жтам98жқаң98жтам97жқаң97ж80000070000060000050000040000030000020000010000000100 000200 000300 000400 000500 000600 000700 000800 000900 000қаң00жтам00жқаң01жтам01жқаң02жтам02жқаң03жтам03жқаң04жтам04жқаң05жтам05жДепозиттерНесиелерДепозиттік операцияларды жүргізу процесіндегі басқару және бақылау ұйымыРесурстарды тартуға ... ... ... ... ... бөлу және банк ... өкілеттіліктерін бөлуЖүргізілетін депозиттік саясат мақсатын анықтау және құруЭкономикалық шекараларСапалық шекараларӘкімшілікшекараларГеографиялық шекараларУақытша шекараларСыртқы шекараларІшкі шекараларСандық шекаралар050 000100 000150 000200 000250 000300 000350 000400 ... 000400 000600 ... ... ... әдіс қағидасыДепозиттік саясат элементтері-  нің біртұтсатық қағидасыСенімділікті қамтамасыз ету қағидасы•Банк операцияларының қауіпсіздік қағидасыОптималдылық және тиімділік қағидасыҒылыми негізделген қағидаларШығындардың оптималды ... ... ... ... ... банктің  депозиттік саясатының құрылу қағидаларыБанктің қосымша қызметтері:(комплекстік қызмет көрсету)Банк ... Жеке ... ... ... ... ... банк.▪ Салықтар мен алымдар Министрлігі.Коммерциялық банкТартылған қаражаттар:▪ Депозиттер.▪ МБК.▪ Вексельдер.▪ СертификаттарДепозиттік ... ... ... ... ... ... саясатыКоммерциялық банк операцияларыПассивті операциялар:➢ Қызмет көрсетуге байланысты клиенттер қаражаттарын тарту.➢ Қызмет көрсету ... ... ... ... Басқа да көздерден қаражаттар тарту.Активті операциялар:➢ Өндірістік, сауда және басқа да ... ... ... ... ... Валюта, асыл тастармен және құнды қағаздармен операцияларАктивті пассивті (делдалдық) операциялар:➢ Клиенттер тапсырысы ... ... ... Клиенттерге кассалық қызмет көрсету.Банктің бөлінбеген табыстарыРезервтік капиталЖарғылық капиталБанктің меншік қаражаттарыСалық салғанға дейінгі табыстан құрыладыАқша қаражаттары мен материалды ... ... ... қорларСалық салғаннан кейінгі табыстан құрыладыБанкЦентрКредитКазкоммерцбанкБанкТұранӘлемХалықБанк2002ж                  2003ж                2004ж            ... ... ...  
        
      

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 65 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: болашағы мен проблемалары28 бет
Коммерциялық банктердің депозит операциялары74 бет
Коммерциялық банктердің несиелік саясаты және оның банктің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етудегі ролі83 бет
"АТФ Банкі" АҚ-ның тартылған қаражаттарын талдау және бағалау61 бет
"Депозит және депозиттік салымдарды кепілдендіру туралы түсінік."25 бет
«Казкоммерцбанк»30 бет
Ақша массасы мен ақша базасының құрылымын реттеу7 бет
Ақша нарығындағы тепе-теңдік10 бет
Ақша Қазақстан халқының сақтау және жинақ ретінде28 бет
Ақша қаражаттарының есебі туралы22 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь