Ақ орда мемлекетінің құрылуы, саяси тарихы

Жоспар.
І Кіріспе
ІІ Негізгі бөлім
А) Ақ Орда мемлекетінің құрылуы, саяси тарихы
В) Ақ Орда мемлекетінің мемлекеттік.әкімшілік құрылысы
Г) Ақ Орда мемлекетінің тұрмыс.тіршілігі
ІІІ Қорытынды
Тест сұрақтары
Сөзжұмбақ
Жауаптары
ІV Пайдаланған әдебиеттер
І Кіріспе
ХІV-ХV ғасырлырда Орта Азия мен Қазақстан халқы моңғол шапқыншылығының ауыр зардаптарын бірте-бірте арыла бастады. Бүліншілікке ұшыраған шаруашылықты, қираған қалаларды қалпына келтіруге бағытталған шаралар жемісін беріп, феодал-байлардың экономикалық және әлеуметтік жағдайлары біраз жақсарды. Сонымен бірге бұл тұста моңғолдардың қол астында болып келген ұлыстар мен елдер дербес тәуелсіз мемлекеттер қатарына шықты. Осындай тәуелсіздіктің арқасында Қазақстан жерінде алғашқы рет жергілікті этникалық негізде пайда болған ірі мемлекет – Ақ Орда хандығы. Ақ Орданың ішкі-сыртқы саяси жағдайы бөлінеді:
І. Ақ Орда билеушілерінің Алтын Ордадан бөлініп, жеке мемлекет болу үшін күрес жүргізуі.
ІІ. Ақ Орда хандарының Алтын Орданың ішкі істеріне белсене араласуы.
ІІІ. Ұрұс ханның және оның ұрпақтары Әмір Темірге қарсы күрес жүргізуі.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Асфендияров С.Д: «Қазақстан тарихы» 1995
2. Мыңжани.Н «Қазақтың көне тарихы» 1993
3. Қазақстан тарихы (көне заманнан бүгінге дейін). Бес томдық 1,2 томдар 1997
4. Айдаров Ғ. «Күлтегін ескерткіші» Алматы, 1996
5. Артыкбаев Ж.О «Кочевники Евразии в калейдоскопе веков и тысячелетий» 2005
6. Ермұханова Х.К. «Қазақстан тарихы:жоғары оқу орындарына түсушілерге арналған оқулық-тест» Алматы, Шың-кітап, 2008
7. stud.kz
8. e-history.kz
9. kk.m.wikipedia.org
        
        ҚАЗАҚСТАН  РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ  БІЛІМ  ЖӘНЕ  ҒЫЛЫМ   МИНИСТРЛІГІМ.ӘУЕЗОВ   АТЫНДАҒЫ  ...  ...  ... ...  ТЕХНОЛОГИЯЛАР  ЖӘНЕ  ЭНЕРГЕТИКА  ЖОҒАРЫ  МЕКТЕБІ кафедрасыКейсТақырыбы: Ақ Орда ... ... ИП ... аға ... Қабыл.АШымкент 2016ж.Жоспар.І КіріспеІІ Негізгі бөлімА) Ақ Орда мемлекетінің құрылуы, саяси тарихыВ) Ақ Орда мемлекетінің мемлекеттік-әкімшілік құрылысыГ) Ақ Орда ... ... ІІІ ... Тест ... ... ... КіріспеХІV-ХV ғасырлырда Орта Азия мен Қазақстан халқы моңғол шапқыншылығының ауыр зардаптарын бірте-бірте арыла бастады. Бүліншілікке ұшыраған шаруашылықты, қираған қалаларды ... ... ... ... ... ... феодал-байлардың экономикалық және әлеуметтік жағдайлары біраз жақсарды. Сонымен бірге бұл тұста ... қол ... ... ... ... мен елдер дербес тәуелсіз мемлекеттер қатарына шықты. Осындай тәуелсіздіктің ... ... ... ... рет ... этникалық негізде пайда болған ірі мемлекет  -  Ақ Орда ... Ақ ... ... саяси жағдайы бөлінеді:І. Ақ Орда билеушілерінің Алтын ... ... жеке ... болу үшін ... ... Ақ Орда ... Алтын Орданың ішкі істеріне белсене араласуы.ІІІ. Ұрұс ханның және оның ұрпақтары Әмір ... ... ... жүргізуі. ІІ Негізгі бөлімА) Ақ Орда мемлекеті (ХІІІ-ХV ғ. ... ... ... ... жерінде құрылды. Ақ Орданың негізін қалаған Шыңғыс ханның немересі Жошы ... ... ұлы Орда ... Ақ Орда ... ... ... Алтын Ордаға тәуелді иелік болып есептелді, ал іс ... өз ... ... ... ... ...  Оның шекарасы Жайық өзенінен Ертіске, Батыс Сібір ойпатынан Сырдың орта шеніне дейін созылып жатты. Ақ Орданың астанасы  -  ... ... орта ... бойында орналасқан Сығанақ қаласы. Алғашқы ханы  -  Сасы Бұға. Ол 1309- 1315 жылдар аралығында билік жүргізген. Алғашында Ақ Орда ... ... деп, ... орыс ... Көк Орда деп ... ... Сасы Бұға ... ғана Ақ Орда деген атауға ие болды. Сасы Бұға хан Сауран қаласында жерленді деген деректерде бар. Сасы ... ... ... басына Ерзен хан келді. Ол 1315-1320 жылдары ... ... ... хан тұсында Ақ  Орда өркендеп, гүлденді. Қалалық мәдениет дамыды, қолөнер өркендеді. Сығанақ Орта Азия мен ... ... ... ... ... сауда орталығына айналды, сауда дамыды. Ұлыстардың шекараларын белгілеп, басқаруға өз сұлтандарын қойды. Ислам ... ... ... ... ... Жент ... ... медреселер, ханака секілді қайырымдылық мекемелерін салдырды. Натанзи Ерзен хан жөнінде былай деп жазады: . Ерзен ханның 2 ұлы болды, олар ... пен ... ... хан Сығанақта жерленеді. 1320-1344 жылдары билік басына Мүбәрәк хан келеді. Ол өзінің билік жылдарында 1327-1328 жылдары Сығанақта өз ... ... ... 1327-1369 жылдар аралығында билік үшін тартыста 12 хан қаза тапты. 1361-1380 жылдары ұрыс хан билік жүргізді. Ақ Орда ... ... ... ... ... болып жарияланды. 1368-1375 жылдары Сығанақта өз атынан теңге соқтырады. Ол ең ... Ақ ... ... ... ... күш ... Оның ... саясаты негізінен Әмір Темірдің шапқыншылық жорығына тойтарыс беруге ... Ал ішкі ... Ақ ... ... өркендетіп, мемлекеттік қуатын арттыруды көздеді, ол ең алдымен Сырдария алқабындағы отырықшы егінші аймақтардың егін шаруашылығын өркендетуге және осы ... ... ... ... ... ... ... баса мән берді. Ұрұс хан Алтын Орда тағы жолындағы күреске белсене қатысты. Ол хан болып нығайып алған соң ішкі ... ... ... ... ... өзіне бағындыруға әрекет етті. Бұл мақсатын жүзеге асыру үшін  1368 жылы еділ ... ... ... ... ... ... Қажы-Тарханды (Астрахань) алып, Кама бұлғарларын бағындырады.Ақ Орданың саяси қауіпсіздігінен үрейленген Әмір Темір Ақ Орда ... ... ... жақын Тоқтамысты отырғызуға ұмтылған. Темір өзіне көршілес  мемлекеттердің шаруашылық және саяси-әскери жағынан тәуелсіз болғанын қаламады. Осыған орай, ХІV ғасырдың ... ... ... ... ... ... алу жорықтарын бастады, бұл соғыстар тұрғылықты халықты қатты дүрліктірді.  1374-1375 ... ... ... ... Ақ ... ... ... шайқас қырғын соғысқа ұласты. Соғыста Ұрұс ханның ұлы Құтлұқ-Бұқа қаза табады. Бұл соғыстың соңында Тоқтамыс әскері толығымен талқандалды.Тоқтамыс бас ... тірі ... Тағы да ... жинап, қайта шабуыл жасады, бірақ бұл да сәтсіз болды. 1375-1376 жылдары Ұрұс хан соғысты аяқтауға бел байлады. Өз әскерін жинап, ... ... бет ... Екі ... ... қаласының маңында кездесті. Алайда күннің күрт суытып кеткендігіне байланысты, ... ... жоқ. ... екі жақ ... ... бір жылдан соң қайта кездесті. Соғыстың тура нәтижелері белгісіз. Низам ад-дин Шами мен Шааф ад-дин Эли Иезияның мәліметі бойынша, бұл ... ... ... Ұрұс хан қаза ... Енді бір деректер бойынша, ол 1380-81 жылдары қаза ...  1377 жылы ... Ақ ... астанасы Сығанақ пен Сауран қалаларын басып алды. Низам ад-дин Шамидің мәліметі бойынша, Сығанақты Тоқтамыс 1378-1379 жылдары жаулап алған екен. Ол ... ... ... ... мен Еділ ... ... ... Алтын Орда мен Ақ Орданың көптеген қалалары Тоқтамыстың иелігінде болды. Ұрұс хан  -  ... ... ... қалаушы. Өзара қырқысуларды тоқтатуға белсене ат салысқан. Мемлекет ... ... да зор ... ... Ұрұс ханнан кейін таққа Темір Мәлік отырды. ... осы ... ... үстіртінің билеушісі  - Жошы әулеті Түй хожа оғланның баласы ... Орта Азия ... ... ... ... ... Мәліктің әскерін талқандайды. Өзін 1379 жылы Ақ Орда әмірлерінің қолдауына ие болған ол, 1380 жылы ... ... және ... ... ... алды. Тоқтамыстың бұл табысы орыс жеріне басып кірген Алтын Орда ханы Мамайдың 1380 жылы Куликово даласында орыс әскерлерінен ... ... ... ... Тоқтамыс мұнымен тоқтаған жоқ. Атап айтқанда, Тоқтамыс Ақсақ Темірдің қамқорынан босануға тырысады. Бірақ 1380, 1391, 1395, ... ... ... ... ... ... аса ... үш жорығынан кейін Ақ Орда әлсіреп қалады. 1423-1424 жылдары Ұрұс ханның немересі ... ... ... жеңіп шығып, Ақ Орда да хандықты өз қолына алды. Алайда, Ақ ... ... ... ... ... орта ...  аудандар Темір әулетінің қолында еді. 1425-1426 жылдары Барақ Ақсақ Темірдің немересі Ұлықбекке қарсы жорыққа аттанып, Сығанақты және Сыр ... ... да ... ... ... ... ... қаза тапқаннан кейін Шығыс Дешті Қыпшақтың билігі Шайбан әулетіне көшті. Барақ өлген соң олар Ақ Орданың елеулі бөлігін жаулап ... ... 1227 жылы Жошы ... оның ... екіге жіктелгенде пайда болған Ақ Орда екі ... өмір ...  В) Ақ Орда ... ... құрылысына келетін болсақ.* Хандық биліктің ең жоғарғы өкілдері  -  хан. * Хан кеңесінің құрамы  -  хан ... ... ... бек, би.* Хан ...  -  ... ... ... жоғарғы жиыны  -  құрылтай жылына 1 рет, жазда шақырылған.* Түрік тайпаларының басшылары  -  ... * ... ...  -  ... ... лауазым иелері  -  атабек, көкілташ, наиб.* Атабек  -  мұрагердің ... ...  -  ... .* Наиб  -  жас ... ақыл ... ... Жасауыл  -  мереке, той, жиындарда тәртіп пен салт-дәстүрді қадағалаушы.* Даруғалар  -  ... ... ... ... ... мұрагерлік жолмен атадан балаға беріліп отырған. Мемлекет басқаруда ... ... зор ... мұрагерлерді таққа отырғызу, әскер басқару, дипломатиялық қатынас ... ... ... ... ... ... мүддесін қорғауға бағытталған. Ақ Орданың негізгі халқы ерте заманнан осында ... ... ... ... ... Алтайдан қоныс аударған наймандар,қоңыраттар, керейіттер, үйсіндер, қарлұқтар болдыАқ Орда хандары: Орда Ежен хан, Күнқыран хан, Қоныш хан, Баян хан, ... хан, ... хан, ... хан, ... хан, Ұрұс хан, ... хан, ... хан. ... жер иелену түрлері* Інжу (жасау)  -  Шыңғыс әулетінен ... ... ... үлестік жер.* Сойырғал  -  әскери немесе азаматтық қызмет атқарғаны үшін шартты ... ... ... ... жер.* Вакф  -  ... ... ... Мильк  -  жер иеленудің жеке меншік түрі.Г)Ақ Орда мемлекеті жартылай көшпелі мал ... ... ... мен ... күнгей беткейінен ағып келіп құятын көпетеген салаларының алқаптарында ... ... ... ... жайылатын мал шаруашылығы дамыды. Қыстақтар мен қалалардың тұрғындары бұл жерде мал шаруашылығын суармалы және телімді егіншілікпен, ішінара балық ... де ... Мал ... ... жыл ... ... жайылымға үздіксіз көшіп отырған. Мұнда отырықшы және жартылай ... ... ... ... Көктемгі мен жазғы маусымда Шығыс Дешті Қыпшақ даласынада көшіп баратын ауылдар қыстау үшін Сырдария бойына қайтып келетін еді. Ақ Ордада ... ... ... ... ... Сыр бойындағы қала өмірінің жандануымен тығыз байланысты болды. ХІІІ ... ... ... шаруашылықтың жандану процесі ХІV ғасырда кең құлаш жая бастады.  Бұл Сығанақтың қалпына келтіріліп, ... пен ... ... ... ... ... айналымы да дамый түскен кезең еді. Сонымен қатар Шығыс Дешті Қыпшақ халқының ұлғайып келе жатқан мал шаруашылық өнімдерін өткізуге, өз ... ... де ... мен ... ... ... ... қанағаттандыруға ұмтылуы мал шаруашылықты аудандарының отырықшы-егіншілікті аудандермен экономикалық байланыстарын берік орнықтырып,  Оңтүстік ... ... қала ... мен ... ... алып келді: мал басы өсті, мал өнімдерін өндіру мүмкіндіктері артты. Қала мен оның төңірегіндегі қыстақтардың халқы суармалы егіншілікпен айналысты, ... ... ... ... бау ... мен ... дақылдары өсірілді, дәнді дақылдар егілетін суармалы және тәлімді жерлер одан алысырақ орналастырылды. ІІІ ҚорытындыАқ Орда  -  Алтын ... ... ... ... ... ... мемлекет. Ақ Орда алғашқы құрылған кезде Алтын Ордаға тәуелді иелік болып есептелді, ал іс жүзінде өз алдына тәуелсіз саясат ... ... Ақ Орда екі ... өмір ... де ... елеулі орны бар мемлекет болды. Ақ Орда Қазақ ханыдығының қалыптасуына алғышарттар ... Ақ ... ... ... ... ... ... хандығын құрды. Ақ Орда мемлекеті қала мәдениетінің жандануына әсер етті. Моңғол шапқыншылығынан кейін қалаларды қалпына келтірген ... бірі ... ... ...  ... сөзі Ақ Орда ... ... тарихындағы орнын айқындайды. Тест сұрақтары1.Ақ Орда қай хан тұсында түпкілікті тәуелсіз ... ... ... Орда Ежен* Ұрұс хан* Барақ хан* Уаис хан* Сасы-Бұға хан2.Барақ ханның билік еткен жылдары:* ... ... ... 1421-1428* 1423-14283.Ақ Орданың негізін қалаушы:* Орда Ежен* Сасы-Бұға* Ерзен* Ұрұс* Барақ4.Ақ Орданың алғашқы ханы:* Орда Ежен* Сасы-Бұға* Ерзен* Ұрұс* Барақ5.Ерзен хан ... ... ... ... ... ... 1354-1364* 1369-13746.Мүбәрәк ханның өз атынан қай қалада теңге соқтырды?* Сауран* Шауғар* Тараз* Сығанақ* Түркістан7. Мұрагердің ?* Атабек* Наиб* Хан* ... ... Жер ... жеке ... ... ... Хардж* Вакф* Мильк* Әмір9. Ұлыстардың шекараларын белгілеп, басқаруға өз сұлтандарын қойған қай хан?* ... ... ... ... ... Ұрұс ... ... таққа кім отырды? * Барақ* Қоныш* Баян* Темір-Мәлік* ... Орда қай ... ... ... ... Ақсақ Темір кімге қарсы үлкен 3 жорық жасады?3.Ақ Орданың негізін салушы кім?4. 1368-1369 жылы өз атынан теңге соқтырған қай ... ... ... ... ... ... ... Ақ Орданың соңғы ханы кім?Жауаптары.Тест сұрақтары 1b2e3a4b5bCөзжұмбақ6d7e8d9d10d* ... ... ... Орда Ежен* Ұрұс* Даруғалар* БарақІV Пайдаланған әдебиеттер1. Асфендияров С.Д:  19952. Мыңжани.Н  19933. Қазақстан тарихы (көне заманнан бүгінге дейін). Бес ... 1,2 ... 19974. ... Ғ.  ... 19965. ... Ж.О  20056. ... Х.К.  ... Шың-кітап, 20087. stud.kz8. e-history.kz9. kk.m.wikipedia.org  
        
      

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан тарихы жоғары және арнаулы орта оқу орындарына арналған оқулық440 бет
"Алтын орда."6 бет
1836 – 38 ж. Бөкей ордасындағы шаруалар көтерілісі18 бет
XIV-XV ғасырдағы Ақ Орда мемлекеті5 бет
«Алтын Орда» мемлекетінің құрылуы7 бет
«Алтын орда» мемлекетінің құрылуы туралы13 бет
Алаш орда6 бет
Алаш Орда құрылтайы8 бет
Алаш орданың саяси-құқықтық нормалары14 бет
Алтын Орда 6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь