Темперамент жөнінде түсінік


Жоспары:
1. Темперамент жөншде түсінік.
2. Темперамент туралы теориялар.
3. Темперамент түрлері және олардың психо.тогиялық сипатгамасы.
4. Темперамент және іс.әрекет.
1. Темперамент жөнінде түсінік
Темперамент - 25 ғасырдан бері ғылыми ойды қызық-тырған мәселелердщ бірі. Оған деген қызьнушылыктың төркіні - адамдар бойында болатын дара өзгешеліктер. Әр адамның жан дүниесі өз алдына бір болмыс. Оның кайталан-бастығы, бір жағынан, адам тәнінің биологаялық және физиологиялық құрылымы мен дамуына байланысты болса, екіншіден - әлеуметпк ерекше байланыстар мен қатынастарға негіз бола алуында. Темперамент адамньщ биологиялық сипатынан көрінеді Адамдар арасындағы көптеген психика-лық айырмашылықтар: эмоция тереңдігі, қарқындылығы, түрақтылығы, ауыспалы-қозғалғыштығы - бэрі осы темпера-мент табиғатымен түсіндіріледі. Дегенмен, осы күнге дейін темперамент мәселесінің шешілмеген, талас-тартысты қыр-лары баршылық. Бірақ проблемаға байланысты көзқарас-тардың көптігіне қарамай, ғалымдардың бәрінің мойындай-гыны: темперамент - жеке адамның әлеуметгік тұлға ретінде қалыптасуыньщ биологиялық, яғни табиғи ірге тасы. Тем-яерамент кобіне адамға тума берілген әрекет-қылығының үдайы қозғалыстағы сипатын бейнелейді. Сондықтан, темпераменттік қасиеттер басқа психикалық құбылыстарға қарағанда түрактанған, өзгеріске келе бермейді Назар аударарлықтай ерекшелік, темпераментгің әрқилы қасиеттері бір-бірімен кездейсоқ қосылмай, заңдылықтар негізіяде түрлі темпераментгің бежілі қүрылымын түзедг
Сонымен, темперамент - адамның психикалык. әрекеті-нің накты динамикасын айкындайтын психиканың дара касиет-теріяің жиынтығы. Бұл психикалық ерекшеліктер адамның барша іс-әрекетінде оның мазмұны, мақсаты және сеп-түрткілеріне тәуелсіз бірқалыпты көрінеді, есейген шақта да өзгеріске туспей, езара байланыста темперамент кейпін өрнектейді
Темперамент түрлерінің жақсы не жаманы болмайды.
Олардың әрқайсысы өзінің ұнамды тараптарына ие, сондық-тан басты назар темпераментті реттеп, түзетуге қаратылмай, нақты іс әрекетге оның тиімді жақтарын саналы әрі өз орны-мен пайдаланудың жолдарын табуға бағытгалғаны жөн. Адам ежелден-ақ әрқилы тұлғалардың психикалық бітістерін айыра танумен, олардың барлығын жалпыланған аз санды саналык бейнелер тобына біріктіруге тырысқан. Мұндай жалпыланған бейнелер бірігімін психология тарихында алғашқыдан тем-перамент типтері деп атаған. Темпераменттердің бүл бірігімдік (типологиялық) жүйесі өмірлік іс-әрекет тұрғысынан өте тиімді, себебі оны пайдалана отырып, нақты тұрмыстық жағ-дайларда белгілі темперамент типіне жататын адамның бола-шақ әрекет-қылығын күні ілгері пайымдауға әбден болады.
2. Темперамент туралы теориялар
Темпераментгер жөніндегі ғылымның ірге тасын қалаған ежелгі грек дәрігері - Гиппократ (б.э.д V ғ.). Оның тұжырымы бойьшша, адамдар төрт "дене шырындарының" -қан, шырыш, өт, запыран - өзара қатынасымен ажыраты-лады. Осы психологаялық тағылымды арқау ете отырып, ежелгі дүние дәрігері Клавдий Гален (б.э.д II ғ.) алгашқы рет гемперамент түрлеріне ғылымдьгқ сипат берді. 'Гален темпера-мент түрін денеде жоғарыда аталган шырындардың бірінің басымдылығымен байланыстырды. Ол біздің заманымызға дейін жеткен темперамент атауларын, белгіледі: сангвиник sangius - қан), флегматик phlegma - шырыш), холерик (chole - өт), меланхолик (melaschole - запыран). Гален ендірген бұл ғажайып жаңалық кейінгі жүзжылдықтар желісінде көптеген галымдар ізденісіне күшті ықпалын тигізді
Ежелгі дәуірлерден бастап зерттеушілер адамдардьщ дене қүрылымы және физиологиялық қызметінің ерекшелік-герімен сай келетін көп түрлі әрекет-қылықтарды топтап, ретке келтіруге ат салысты.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ТЕМПЕРАМЕНТ
Жоспары: 1. Темперамент жөншде түсінік.
2. Темперамент туралы теориялар.
3. Темперамент түрлері және олардың психо-тогиялық сипатгамасы.
4. Темперамент және іс-әрекет.
1. Темперамент жшшде түсінік
Темперамент - 25 ғасырдан бері ғылыми ойды қызық-тырған мәселелердщ бірі.
Оған деген қызьнушылыктың төркіні - адамдар бойында болатын дара
өзгешеліктер. Әр адамның жан дүниесі өз алдына бір болмыс. Оның кайталан-
бастығы, бір жағынан, адам тәнінің биологаялық және физиологиялық құрылымы
мен дамуына байланысты болса, екіншіден - әлеуметпк ерекше байланыстар мен
қатынастарға негіз бола алуында. Темперамент адамньщ биологиялық сипатынан
көрінеді Адамдар арасындағы көптеген психика-лық айырмашылықтар: эмоция
тереңдігі, қарқындылығы, түрақтылығы, ауыспалы-қозғалғыштығы - бэрі осы
темпера-мент табиғатымен түсіндіріледі. Дегенмен, осы күнге дейін
темперамент мәселесінің шешілмеген, талас-тартысты қыр-лары баршылық. Бірақ
проблемаға байланысты көзқарас-тардың көптігіне қарамай, ғалымдардың
бәрінің мойындай-гыны: темперамент - жеке адамның әлеуметгік тұлға ретінде
қалыптасуыньщ биологиялық, яғни табиғи ірге тасы. Тем-яерамент кобіне
адамға тума берілген әрекет-қылығының үдайы қозғалыстағы сипатын
бейнелейді. Сондықтан, темпераменттік қасиеттер басқа психикалық
құбылыстарға қарағанда түрактанған, өзгеріске келе бермейді Назар
аударарлықтай ерекшелік, темпераментгің әрқилы қасиеттері бір-бірімен
кездейсоқ қосылмай, заңдылықтар негізіяде түрлі темпераментгің бежілі
қүрылымын түзедг
Сонымен, темперамент - адамның психикалык. әрекеті-нің накты динамикасын
айкындайтын психиканың дара касиет-теріяің жиынтығы. Бұл психикалық
ерекшеліктер адамның барша іс-әрекетінде оның мазмұны, мақсаты және сеп-
түрткілеріне тәуелсіз бірқалыпты көрінеді, есейген шақта да өзгеріске
туспей, езара байланыста темперамент кейпін өрнектейді
Темперамент түрлерінің жақсы не жаманы болмайды.
Олардың әрқайсысы өзінің ұнамды тараптарына ие, сондық-тан басты назар
темпераментті реттеп, түзетуге қаратылмай, нақты іс әрекетге оның тиімді
жақтарын саналы әрі өз орны-мен пайдаланудың жолдарын табуға бағытгалғаны
жөн. Адам ежелден-ақ әрқилы тұлғалардың психикалық бітістерін айыра
танумен, олардың барлығын жалпыланған аз санды саналык бейнелер тобына
біріктіруге тырысқан. Мұндай жалпыланған бейнелер бірігімін психология
тарихында алғашқыдан тем-перамент типтері деп атаған. Темпераменттердің бүл
бірігімдік (типологиялық) жүйесі өмірлік іс-әрекет тұрғысынан өте тиімді,
себебі оны пайдалана отырып, нақты тұрмыстық жағ-дайларда белгілі
темперамент типіне жататын адамның бола-шақ әрекет-қылығын күні ілгері
пайымдауға әбден болады.
2. Темперамент туралы теориялар
Темпераментгер жөніндегі ғылымның ірге тасын қалаған ежелгі грек дәрігері -
Гиппократ (б.э.д V ғ.). Оның тұжырымы бойьшша, адамдар төрт "дене
шырындарының" -қан, шырыш, өт, запыран - өзара қатынасымен ажыраты-лады.
Осы психологаялық тағылымды арқау ете отырып, ежелгі дүние дәрігері Клавдий
Гален (б.э.д II ғ.) алгашқы рет гемперамент түрлеріне ғылымдьгқ сипат
берді. 'Гален темпера-мент түрін денеде жоғарыда аталган шырындардың
бірінің басымдылығымен байланыстырды. Ол біздің заманымызға дейін жеткен
темперамент атауларын, белгіледі: сангвиник sangius - қан), флегматик
phlegma - шырыш), холерик (chole - өт), меланхолик (melaschole - запыран).
Гален ендірген бұл ғажайып жаңалық кейінгі жүзжылдықтар желісінде көптеген
галымдар ізденісіне күшті ықпалын тигізді
Ежелгі дәуірлерден бастап зерттеушілер адамдардьщ дене қүрылымы және
физиологиялық қызметінің ерекшелік-герімен сай келетін көп түрлі әрекет-
қылықтарды топтап, ретке келтіруге ат салысты. Осыған орай темпераментгің
көп түрлі типологиясы қальштасты. Бұлардьщ ішіяде назар салар-лықтай тип -
адамның дене құрылымына байланысты дара-ланып, тума темперамент
қасиеттеріне негізделген — консти-уциялық типология (Э. Кретмер). Бұл
теориянын мәні әр адам өз дене құрылымына орай өзіндгк психикалық ерекше-
лікке ие. Осыдан, дене мүшелерінің (қол, аяқ, бас, кеуде т.б.) сыртгай
өлшемдеріне байланысты төрт конститупионалды психикалық тип белгіленген:
1. Лептосоматик - бойшаң, нәзік денелі, кекірек түсы жайылыңқы, тар иықты,
қол-аяғы ұзын, сидыйған.

2. Пикник - мығым, семізшең, кіші немесе орта бойлы, карны
қампиған, домалақ бас, қысқа мойьш.
3. Атлетик - бұлшық еттері күшті дамыган, денесі мығым, берік; ұзынша не
орта бойлы, кең иықты, жамбас сүйектері тартылған.
4. Диспластик - дене бітімі қисынсыз. Бұл адамдар әрқилы мүшелік зақьгм-
сырқаттарға ұшырагандар ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Темперамент туралы түсінік
Темперамент туралы жалпы түсінік
Мінез жөнінде түсінік
Ерік жөнінде түсінік
Қабілет жөнінде түсінік туралы
Тiл қатынасы жөнiнде түсiнiк
"Темперамент."
Органикалық қосылыстар жөнінде түсінік
Темперамент
Ес жөнінде түсінік
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь