Саз әлемінің сардары

А.Жұбановтың қазақ мәдениетіне қосқан үлесі ұшан-теңіз. 1933 жылдың ақпанынан басталған еңбек жолы қазақ өнері мен мәдениетінің қалыптасуы, дамуы және өркендеуі жолында алтын әріптермен жазылған жемісті беттеріне айналды. Бұл кезең жаңадан қаулап пайда бола бастаған оқу, мәдени-өнер ордаларының құрылуы мен кәсіби ұжымдардың қалыптасу кезеңі болатын. Бүгінгі таңда құ­рылғанына 70, 60 жыл толған республикалық деңгейдегі: Құрманғазы атындағы мемлекеттік академиялық ұлт-аспаптар оркестрі, Жамбыл атындағы филармония, Құрманғазы атындағы мемлекеттік консерватория және сол оқу орнындағы қазақтың халық аспаптар кафедрасы, Ұлттық ғылым академиясы, М.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институты құрамындағы Өнертану секторы қазақ мәдениетінің ірі қайраткері Ахмет Қуанұлы Жұбановтың тікелей араласуымен және жетекшілік етуімен өмірге жолдама алған ұжымдар.

А.Жұбановтың жетекшілігімен музыкалы-драмалық техникум жанынан ашылған қазақ фолклорын ғылыми тұрғыдан зерттеу кабинеті алғаш құрылған күнінен бас­тап, Алматыға кең-байтақ республиканың түкпір-түкпірінен жиналған өнерпаз­дардың орындауындағы ән-күйлерді нотаға түсіріп қор жинай бастады. Жазылып, жиналған бұл халықтың баға жетпес музыкалық байлығы халықтың өлмес мұрасы болып келер ұрпаққа қалды. Ұлттық музыка аспаптарын жетілдіру шеберханасы ұлт аспаптар оркестріне қажетті музыкалық аспаптар, домбыра мен қобыз, өзге де халық аспаптарының үлгілерін жинап, сол үлгіде жасау және олардың сапасын жетілдіру жұмыстарын жолға қойды. Кәсіби оркестрге сапасы жоғары музыкалық аспаптар қажеттігін уақтылы түсінген А.Жұбанов бұл мәселеге де ерекше мән береді. Осы саланың жауапкершілігін өз мойнына алған ол шеберханаға композитор Е.Брусиловскийді және ұлт аспаптарын жасаушы шеберлерді жұмысқа шақырды. Олардың қазақ музыка өнерін дамытуға, “қара домбыраның” үні жетіліп, әуезінің, дыбыс бояуының, диапозонының өсіп, бүгінгі таңдағы орындау мүмкіндігі мол аспапқа айналуына сіңірген еңбектері өзінше бір тақырып.

Құрманғазы атындағы ұлт аспаптар оркестрінің негізін қалап, көркемдік жетекшісі және бас дирижері болған А.Жұбанов дала салтында бұрын болмаған ұжымдық орындаушылық дәстүрінің негізін қалады. Алғашында саусақпен санарлық қана өзіндік орындаушылық мәнерлері бар жеке домбырашылардан жиналған ансамбль аз уақыт аралығында халық ілтипатына бөленді. Бұл еңбекке орынды баға берген Ғ.Мүсірепов: “Зерттеу жұмысымен айналысуға мүмкіндік берерліктей болмашы ғана жағдайлар жасалғаннан кейін бірер жыл өтпей-ақ, күлден көтерілген Феникс сияқтанып қазақтың ұлт аспаптар оркестрі пайда болды. Мен Ахмет Қуанұлының көп дауысты ұлттық оркестрді құруы – аса елеулі, сонымен қатар тарихи еңбек деп санаймын. ...Ұлт оркестрінің кіндік атасы – Ақаң.”-дейді [А.Жұбанов “ Ғасырлар пернесі” 6 б.] Қазақ өнері мен мәдениетінің зор жетістігі болған Құрманғазы оркестрі 1936 жылғы алғашқы декададан бастап ұлттық мақтанышымызға айналды. Қазақ өнерінің қай саласына болмасын тән құбылыс болған қалыптасу кезеңі музыкалық ұжым құруда да айқын байқалады. Халық арасынан іріктеліп шыққан тума таланттардың алғашқы шоғыры: Махамбет пен Науша Бөкейхановтар, Дина Нұрпейісова, Лұқпан Мұхитов, Оқап Қабиғожин, Қали Жан­тілеуов, Қамбар Медетов т.б. сынды тамаша домбырашы-күйшілер халық музыка мәдениетінің таусылмас кені болатын. Олардың әрқайсысының шебер орындаған күйлері, оны шығарушы композитор және күйдің шығу тарихы жайлы айтқан әңгімелері Ахмет Қуанұлының болашақ ғылыми-зерттеу жұмыстарының да тау­сылмас тақырыбына айналған секілді.
        
        Саз әлемінің сардарыА.Жұбановтың қазақ мәдениетіне қосқан үлесі  ұшан-теңіз.  1933  ... ... ... жолы  ...  өнері  мен  мәдениетінің  қалыптасуы,дамуы және өркендеуі жолында алтын  ...  ...  ...  ... Бұл ... жаңадан  қаулап  пайда  бола  бастаған  оқу,  мәдени-өнерордаларының құрылуы мен кәсіби ұжымдардың қалыптасу кезеңі болатын.  ... ... 70, 60 жыл ...  республикалық  деңгейдегі:  Құрманғазыатындағы мемлекеттік  академиялық  ұлт-аспаптар  оркестрі,  Жамбыл  атындағыфилармония, ...  ...  ...  консерватория  және  сол  оқуорнындағы қазақтың  халық  аспаптар  ...   ...  ...  ... ... ... және өнер ... құрамындағы  Өнертану  секторықазақ   мәдениетінің  ірі  ...  ...  ...   Жұбановтың   тікелейараласуымен және ... ... ... ... ... ... ... музыкалы-драмалық техникум жанынан ашылғанқазақ фолклорын ғылыми тұрғыдан  зерттеу  кабинеті  алғаш  құрылған  күніненбас­тап,  ...  ...  ...   ...   ... ... ән-күйлерді нотаға түсіріп қор  жинай  бастады.Жазылып, жиналған бұл халықтың баға жетпес музыкалық байлығы халықтың  өлмесмұрасы  болып  ...  ...  ...  ...  ...  аспаптарын  жетілдірушеберханасы ұлт аспаптар оркестріне қажетті музыкалық аспаптар, домбыра  ... өзге де ... ... ... ...  сол  ...  ...  жәнеолардың сапасын жетілдіру жұмыстарын жолға қойды.  Кәсіби  ...  ...  ...  ...  қажеттігін  уақтылы  түсінген   А.Жұбанов   бұлмәселеге де ерекше мән береді. Осы саланың ... өз ...  ... ...  ...  ...  және  ұлт  ...  жасаушышеберлерді жұмысқа шақырды. Олардың  қазақ  ...  ...  ...  ...  үні  ...  әуезінің,  дыбыс  бояуының,  диапозонының  өсіп,бүгінгі таңдағы ... ... мол ... ... ...  ... бір тақырып.Құрманғазы атындағы ұлт аспаптар оркестрінің негізін қалап,  көркемдікжетекшісі және бас дирижері болған А.Жұбанов дала  салтында  ...  ...  ...  ...  ...   қалады.   Алғашында   саусақпенсанарлық  қана  өзіндік  ...  ...  бар  жеке  ... ... аз уақыт аралығында халық ілтипатына бөленді. Бұл  еңбеккеорынды баға ...  ...  ...  ...  ...  мүмкіндікберерліктей болмашы ғана  жағдайлар жасалғаннан кейін  бірер  жыл  ... ... ... ...  ...  ұлт  аспаптар  оркестрі  пайдаболды. Мен Ахмет  Қуанұлының  көп  дауысты  ұлттық  ...  ...... ... ... ... ... деп санаймын. ...Ұлт  оркестрінің  кіндікатасы – Ақаң.”-дейді [А.Жұбанов “ Ғасырлар пернесі” 6 б.]  ...  ...  ... зор жетістігі болған Құрманғазы  оркестрі  1936  жылғы  ... ... ... ... ... ... ... қай  саласынаболмасын тән құбылыс болған қалыптасу кезеңі музыкалық ұжым ... да  ...  ...  арасынан  іріктеліп  шыққан  тума  ...   ... ... пен ... ... Дина ... Лұқпан  Мұхитов,Оқап  Қабиғожин,  Қали  Жан­тілеуов,  Қамбар  Медетов  т.б.   ...   ...  ...  музыка  мәдениетінің  таусылмас   кені   болатын.Олардың әрқайсысының шебер орындаған күйлері, оны шығарушы  композитор  ... шығу ... ... айтқан әңгімелері Ахмет Қуанұлының болашақ  ғылыми-зерттеу жұмыстарының да тау­сылмас ... ... ... ... ... және он ... аса көркемдік жетекшісі және басдири­жері  болған  ұлт  аспаптар  оркестріне  ...  ...  ...  ... ... Орындаушылық шеберлігі  өсіп,  өнерімен  елге  танылғаноркестрді жас  та  болса  бойында  ұжымға  ...  ...  ...  ... да ... ...  таба  білді.  Ахмет  Қуанұлының  берген  ақбатасымен ...  ...  ...  Шамғон  Қажығалиев  өз  қолынаалып, үзіліссіз 40 жылға жуық көркемдік ... және бас  ...  ... ... ... ... ...  көтерілген  көркемдік  биігі,халық композиторлары мен классикалық, бүгінгі композиторлардың  ...  ...  ...  ...  тарихына  алтын   әріптерменжазылған кез.Ел арасында өнерпаз әнші-күйшілердің  ...  кең  ...  ...  ән-күйлерін  жинап,  жүйелеу  ісі  жиырмасыншы  ғасырдыңалғашқы жар­тысында кең ... ... Осы ... ...  ... ...  келген  мәдени  мұраларын  өзге  халық  ...  ... ... жинаған қажырлы еңбегін ерекше атап өткен  ... ... ... ... ... ...  дайындауда  А.Затаевичтіңсіңірген еңбегі,  қосқан  үлесі  ұшан-теңіз.  Өз  өмірінің  16  ...  ... ... ... ...  кеткен  жинаушылық  және  өңдеушілікдәстүр қазақтың ауыздан-ауызға беріліп келе жатқан ән-күйлерін жүйелі  түрдезерттеп-жазуға  жол ... ...  ...  ...  жеке  кітап  етіпбаспадан шығарған “Қазақ халқының 1000  ...  және  ...  500  әні  ... атты еңбектері кейінгі  қалыптаса  бастаған,  қазақтың  кәсіби  музыкамәдениетінен сусындауға бой ұрған ...  мен  ...  ... ... ... ... ...  музыкасына  арналған  көлемдіжұмысы Ахмет Қуанұлының ғылыми-зерттеу еңбектерінде жүйелі  жалғасын  тауып,толыққанды аяқталған формаға ие ... ... ... негізін  қалаған  А.Жұбанов  өзініңғылыми-зерттеу   жұмыстарында   ...    ...    ... ... ...  ... мен шығармашылығын  жан-жақты  зерттеді.Қазақ халқының кең  ...  ...  және  ән  ...  ... жадында  қалған  танымал  тұлғаларының  шығармашылық  жолына  арналған“Ғасырлар пернесі” және ... ...  атты  ...  туындыларыжеке кітап болып басылып шықты.  Өмірлік  тақырыбына  айналған  ... ... ... буын зерттеушілерден кеткен  олқылықтарды  жан-жақты толықты­рып, ұлы күйшінің  есімін  ...  ...  ...   ...   ...   ...    ...    қалыптасқан    композиторлық,орындаушылық дәстүрлер жайлы мол  мағлұматтар  беретін  А.Жұбанов  қалдырғанғылыми,  ...  ...  ...  қымбат  қазыналарымыз.   Белгіліөнертанушы Б.Ғизатовтың ... ...  мен  ...  ...  қазақмузыкасына қойылған үлкен  ескерткіш  іспеттес”  деп  айтқан  пікіріне  алыпқосарымыз жоқ.Құдіретті  күй  ...  ...  бұл  ...  ...  ...  ...  Құрман­ғазы,  Дәулеткерей,  Тәттімбет,  Махамбет,  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  Сүгір,  Дина  сындыдүлдүлдер  есімдері  тілге  алдымен  оралады.  Cолардың  ішінен  күй   ...  ...  ...  Десек  те,  Құрманғазының  ұлан-ғайыр   күйлерінжинақтап, оларды ғылыми ...  ...  ...  ...  ...  жайлы  салихалы  пікір  айтқан   академик   Ахмет   Жұбанов   ...  және  оның  ...  ...  ...   ...   ... өнер зерттеушісі  З.Қоспақов  “Көркем  әдебиетте  Абай  ... ... ...  ұлы  ...  ...  ...  ... жасаған  қазақ  өнерінің  көшбастаушысы,  ака­демик  Ахмет  ... ... ... ... ... ... Жұбанов есімі  қатароралатындығы да сондықтан” дейді. [“Қазақтың әншілік өнері.” А. “Өнер”  1999ж. 170 б.]1933  жылы  ...  ...  ...  ...  ...  оқупроцесіне  же­текшілік  жасай  жүріп  бастаған   зерттеу-жинаушылық   ...  ...  ...  қос  ...  қабаттаса  өріліпА.Жұбановтың өмірлік тақырыбына айналды. Қазақтың көрнекті  қаламгері  ҒабитМүсірепов замандасы Ахмет Жұбановтың  ...  ...  ...  ... ете ... ... ... сүйікті бейнесін  жасау  үшін  ол  өмір  бойыжұмыс істеді десе болады. 1936 жылы ... ... ... осы  операғадейінгі аралықта  Ақаң  Құрманғазыны  бір  күн  де  ...  ...  ...... ... 8 б.] ... ...  да,  әр  жылдары  жарықкөрген көлемді мақалалар  мен  кітапшалар:  ...  ...  ...  ... /1936  ж./,  ...  ...  жаңа  мәліметтер”  /1942  ж./,“Құрманғазы жаңа зерттеу тұрғысында” /1952 ж./  атты  ...  ... ... тың  деректер  мен  нотаға  түсіріліп,  сұрыпталған  күйлержинақтала келіп, ұлы ...  ...  ...  ...  күйлері”(1960 ж.) атты жинағына арқау болып, баспадан шықты.Ахмет ... ... ......  көп  көріп,  басбостандығы  үшін  ...  зор  ...  ...  ...  “ең  ... ... бейнесін музыкалық театр сахнасына шығару болатын”  дейдіқызы   Ғ.Жұбанова  (Мир  мой  —  ...  34  б.)   ...  ...  1944  ...  ...   ұлы   ...   ...   сахнасынан   сәтті   сөйлеткенА.Жұбановтың  келесі  жолы   ...   ...   ...   ... бұл ұзақ ... ... қорытындысы. Автор Құрманғазы  өмірімен  шығармашылық  жолын  бүге-шігесіне  дейін  айқындап,  жазылатын   ...  өмір  ...  ...  мен  ...  ...   ...   ... опера  либреттосын  “...бір  жазса,  М.Әуезов  жазады”   [бұл  дасонда, 47 б.]   ... ... ... ... ... өзінің алғашқы  сахнағақойылған “Абай” операсының сәтті шығып, бірнеше онжыл­дықты кейінге  тастап,зор табыспен сахнада орындалып келе ... ...  ...  ... ... зор ... ... дұрыс  бағалаған  еді.  Сахнада62 жылдық тарихы бар  қазақтың  классикалық  ...  ...  ...  кезіндебаспа бетінде көп жазылғасын, біз бұл шығармаға көп аялдауды  жөн  көрмедік.Заңғар  жазушымен  бірлесіп   ...   ...   ...   операсыныңлибреттосы көп ұзамай драматургтің денсаулығына  байланысты  іркіліп,  кейінол дүниеден қайтқанда мүлдем ...  ...  ...  себептермен  аяқталмайқалған операны бітіруді  перзенттік  парызым  деп  білген  ...   ... ақын ...  бірге  оны  қазақтың  тұңғыш  радиооперасы  ... ... ... оған ... ... кірістіріп, 1986 жылы үш  актілі“Құрманғазы” операсының толық сахналық нұсқасын аяқтады.Шығармадан-шығармаға   жаңашылдық   принциптерімен    ...    ... ... ... ... бейнесін толымды етіп  музыкалық  театрсахнасына шығаруда алғаш рет ... төл ... ...  домбыраға  арналғанкүйлер негізінде опера жазуды жүзеге асырды.Қазақ  күйінің  ...  ...  ...  ...   ... қобыз, сыбызғы күйлері симфониялық оркестрге арналған  шығармаларғатікелей   арқау   болды.   Ол   бұған   ...   аға   буын   ... ... т.б. ... ... арқылы  кеңінен  белгілі.Күй сазы бұл композиторлардың ... ...  ...  ... би, ... бөліктерінде  кездесетін.  Осылай  дамыған  күй  жанрысимфониялық, ұлт аспаптық оркестрлерінің репертуарынан кең орын ... ... ... ... өмір  жолы  мен  оның  шығармашылығынаар­налған операда,  ...  ...  ...  ...  арасындажаңа сүрлеу жол салынды. Күй  енді  тек  ...  ...  ғана  ...  ән-арияларында,  вокалдық   ансамбльдерде,   хормен   өтетінкөлемді ... ... ... “өз тілінде” қолданыс тапты. Ал  кейбіржеке  сахналар  тұтас­тай  бір  күй  ...  ...   ...   ...  ...  ...   ...   Ахмет   Қуанұлының   әдепкідеайқындаған жоспары бойынша сақталды. Ахмет  және  ...  ...  ... құлаққа сіңісті болған “әннен-операға,  күйден-симфонияға”  дегендәстүрлі сөз  тіркесінің  көбесі  сөгіліп,  мән-мағынасы  ...  ... мен ... музыканың өзара қатынасының көкжиегі кеңейе түсті.1985 жылы  сәуір  ...  ...  ұзақ  ...  ...  ... ... ... қоғам  өміріне  сілкініс  әкелгені  белгілі.  ... ... тең ... іс ...  ...  әміршіл-әкімшілдікжүйесіне  бағынышты  “үлкен  ағаға  инабатты  іні”  болып   келген   ... ... ... ... қазақ  жастары  1986  жылы  бас  ... ... ...  жүре  алмайтынын  паш  етіп,  Республика  алаңынашыққан болатын.  Бұл  бас  ...  “не  ...  де,  өзім  ...  ...  ...  мызғымастығына  терең  түсер  сызаттың  алғашқы  қуаттыдүмпуі болатын. “Құрманғазы” спектаклінің осындай қоғамдық-саяси маңызы  ...  ...  ...  дайындалып,  көп  ұзамай   тұсауы   кесілуікеңестік жүйенің жазалау шаралары ... ... ...  ...  ... елге үлкен серпіліс әкеліп, қуат берген  зор  мәдени  құбылыс  ...   ...   ...   оқиғасына   байланысты   азаматтық,суреткерлік позициясы дәл осы сәтте  айқын  ...  ...  ... ... мен ... осы ... де лезде көрініс берді.Опера   партитурасы   театрға   1986   жылы   ...    ...  ...  ...  жұмыстарынан  кейін  желтоқсан   айындарепетицияның  ...  ......  жүріп   жатқан.   Шығарманы   қоюшырежиссерлер  ...   пен   ...   ...   ...   ... алғаш  сахнаға  дайындаған  әнші  Ғ.Есімовпен  осы  кезең  жайлысұхбаттасқанымызда,  қалың  көпші­лік  біле  ...  ...   ...  ...  ...  көрініс,  бірінші  суретінде  жорықтан  келгенҚұрманғазының көтерілісшілерден  ... ... ... ... ... ... ... білдім оңбасын,Оңбаған емей немене.Өтірік сөзге алданып,Бақытым ауып басымнан.Әскерім ... ... ... ... ... ... — деп ... Махамбет — Исатай  жайлыбаллада-термесінің  сөзі  Алматы  қаласында  ...  ...  ... ... ... өзгертіліп:“Ей, ағайын, ағайын,Мен айтсам кәрі жасыңа.Қара күн туды басыңа,Қара күн демей не ... туы ... ... ... ... өлікке,Қан жоса болды сай-сала,  (“Құрманғазы”  Опера  клавирі.  Қолжазба)  –деген  сөздермен  ауыстырылғанын  ...  ...   ...   ...  ...  ...  ...  алып   келер   жаңалық   хабары,көтеріліс  басшылары  Махамбет   пен   ...   жеке   ...   ... ... айтар болса, өзгертілген,  екінші  нұсқада  “Ей,  ағайын,ағайын, Мен айтсам  кәрі  ...  деп  ...  ауыр  ...  ... ... ауыр ... нақтылы  меңзейді.  Дәл  сол  тарихи  кезеңдегідүбірлі күндердің жанды  суретін  ...  ...  өлең  ...  сол  біреңсені басқан  ауыр  күндердің хатқа басылған айғағы секілді тарихта  ...  ...  елі,  ...  ...  қамын  ойлайтын  кез  келген  ұлтжандыазаматтың іштен тынып, амалсыздан тұншыққан  жан  ...  ...  ... қылышынан қаны сорғалап тұрған кезеңде Құрманғазыға  айтқызуы  —үлкен ерлік. Осы жерде әрбір жаңа қойылымды үтір, нүктесіне  ...  ... ... ... ... ... — цензура қайда дейтін  сұрақтыңтуындауы заңды. ...  бұл  ...  ...  ...  бірге  санаулыадамдар  ғана  білетін.  Екіншіден,  үкіметтің  барлық  идеология  аппараты,тергеу, жазалау ... ...  ...  ...  ...  мұрнынаншаншыла “жұмыс істеп  жатты”.  Өнер  ...  ...  ...  ...  ...   ...   жанр   ...   есептелетін   операдан,   мұндайұшқырлықты, әрине, күтпеген болатын.А.Жұбановтың композиторлық  қыры  30-шы  ...  ...  ... ... Ұлт аспаптар оркестріне арнап өңдеген халық күйлері  мен  орысжәне  батыс  композиторларының  туындыларымен  көрінеді.  ...   ... ...  ...  ...  арнап,  М.Гнессинмен  бірге  шығармашылықодақта музыка жазды. Бұдан басқа да елге кеңінен ... ...  ... увертюра, ән-романстар, хорлар мен камералық,  аспаптық  туындыларындакомпозитордың ... ... ...  ...  ...  жаулап  алатыннәзік әуен  ырғағы  оның  лирикалық  шығармаларының  бастау  ...   ...  ...  ...  ...  ...  5  ...  тұратын“Абай”  сюитасын,  “Төлеген  Тоқтаров”   ...   ... ... ... ... ... ... “Абай” және  “ТөлегенТоқтаров” операларын жазып шықты.“Абай” қазақ опера репертуарының маңдайалды классикалық  туындыларыныңбірегейі. ... ... Абай  ...  ...  академиялық  операжәне  балет  театры  ...  62  жыл  бойы   ...  ...   ...   ...   ...   ...    тарихында    ...    ...  ...  ...  берік   қаланғандығын   көрсетеді.   Бұлоперамен қазақ  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ... сахнадан қайталанбас жұлдызды сәттерін  басынан  өткерді.  Сахнаданқолына шам алып айналасындағы қараңғылыққа жарық  шашуға  ұмтылған  ...  ...  ...   ...   ...   ...   сомдағанР.Абдуллиннен  бастап,  бүгінге  дейінгі  орындаушылардың  бәрі  де   жұртынелдікке, бірлікке ... ... Ұлы ...  ...  ...  ...  әні,музыкасы бәрі де бүгінгі  күннің  тыныс-тіршілігімен  терең  ...  ...  ...  сақталып,   ауыздан-ауызға   беріліп   келген   музыкалықмұраларын келер ұрпақ үшін ... ...  ...  етіп  ...  А.Жұбановтың  төл  туындылары  да   сол   дала   абыздарының   ... ... ... ... ... мұра  қалдырған  композитор  А.Жұбановтың  туындыларыкелер ұрпағымен  бірге  жасап,  ...  ...  да  аяқ  ...  ... ... шығармашылық табыс  сирек  болатын  құбылыс.  ...  ... мен ... ... қазақ кәсіби музыка өнерінің дамуына  сарпеткен шынайы талант иесіне берілетін  халқының  нақтылы  ...  да  ... ... ... МҰҚАН, өнертанушы.  
        
      

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
XVIII ғасырдың басындағы қазақ жерінің Ресей империясының құрамына қосылуының алғышарты7 бет
Бөгембай Ақшаұлы3 бет
Сұлу сөздің сардары – Сәбит Мұқанов35 бет
Батыр-жырау Қожаберген туралы230 бет
Ислам мәдениеті9 бет
Мұсылман әлемінің философиясы7 бет
Әлемдiк тұтастану14 бет
Абай және Шәкәрім – сазгерлік өнер мәселесі61 бет
Антика әлемінің мәдениенті10 бет
Жайық өзеніндегі сазан және торта балықтарының бауырының морфологиясы23 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь