Экологиялық мониторинге түсінік және оның міндеттері

Экологиялық мониторинг – табиғи құбылыстардың және антропогендік іс-әрекеттердің әсерінен қоршаған орта жағдайының өзгеруін бақылау,тексеру және болжау жүйелері. «Мониторинг» деген термин «Монитор»- сақтандырушы,қадағалаушы деген латын сөзінен алынған. Бұл термин Б.Ұ.Ұ-ның қоршаған орта жөніндегі Стокгольм конференциясының алдында (1972 жыл,маусымда), «бақылау» ұғымын толықтыру ретінде пайда болды.
Табиғи және антропогендік әсерлердің ерекшеліктері жеткілікті. Антропогендік әсердің деңгейін шектеуші көрсеткіш болып экологиялық шектеулі рауалы жүктеме саналады. Экологиялық шектеулі рауалы жүктеме былайша айтқанда, бұл экожүйенің тұрақтылығы шегінен аспайтын адамның шаруашылық қарекеті. Бұл шектен асушылық экожүйенің тұрақтылығының бұзылуына және ыдырауына апарып соғады. Барлық экологиялық жүктемелердің жердегі бүкіл жиынтығы биосфераның шаруашылық сиымдылығы шегінен асып кеткенде ғана қауыпті ахуал, экологиялық дағдарыс басталып, ол бүкіл биосфераның азуына, қоршаған ортаның адамның денсаулығы мен оның шаруашылығының тұрақтылығы үшін ауырып соғады. Қазіргі уақытта бұл шектен асушылық орын алып отыр деп пайымдауға барлық негіз бар, яғни жергілікті экологиялық шектеулі жүктемелердің жиынтығы ғаламдық экологиялық шектеулі жүктеме шамасынан асып кетті.
Табиғи факторлардың әсерінен биосфера жағдайының үздіксіз өзгеруі қайтадан әдетте бастапқы жағдайға оралып отырады. Мысалы, ауа мен топырақтың температурасының, қысымның, ылғалдықтың өзгеруі кейбір тұрақты орташа шамалар шегінде өтеді. Не болса да дағдыдағыдай, табиғи процестердің әсерінен аумақты экожүйелер өте баяу түрде өзгереді. Себебі,
Қолданылған әдебиет.

А. Ж. Ақбасова, Г. Ә. Сайнова «Экология» Алматы 2003
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігі
Реферат
Тақырыбы: Экологиялық мониторинге түсінік
және оның міндеттері.
Экологиялық ... ... және ... ...... ... және антропогендік іс-
әрекеттердің әсерінен қоршаған орта жағдайының ... ... ... жүйелері. «Мониторинг» деген термин ... ... ... ... ... Бұл термин Б.Ұ.Ұ-ның
қоршаған орта жөніндегі Стокгольм ... ... ... ... ... ... ретінде пайда болды.
Табиғи және антропогендік әсерлердің ... ... ... ... ... ... ... экологиялық
шектеулі рауалы жүктеме саналады. Экологиялық шектеулі рауалы жүктеме
былайша ... бұл ... ... ... ... ... ... Бұл шектен асушылық экожүйенің тұрақтылығының
бұзылуына және ыдырауына апарып соғады. ... ... ... ... ... ... ... сиымдылығы шегінен асып
кеткенде ғана қауыпті ахуал, экологиялық дағдарыс ... ол ... ... ... ... ... денсаулығы мен оның
шаруашылығының тұрақтылығы үшін ауырып соғады. Қазіргі уақытта бұл ... орын алып отыр деп ... ... негіз бар, яғни жергілікті
экологиялық ... ... ... ... экологиялық шектеулі
жүктеме шамасынан асып кетті.
Табиғи факторлардың әсерінен ... ... ... ... ... ... жағдайға оралып отырады. Мысалы, ауа мен
топырақтың температурасының, қысымның, ылғалдықтың өзгеруі ... ... ... шегінде өтеді. Не болса да дағдыдағыдай, табиғи процестердің
әсерінен аумақты экожүйелер өте баяу ... ... ... қоршаған
ортаны өзгертетін сыртқы әсерді жоюға ... ... ... ... ... бар. ... ... қоршаған ортаның тұрақтылығын
антропогендік әсерлерге төтеп бере ... ... ... яғни ... ... ... сақтай алады. Биота мен қоршаған орта өздерінің
тұрақтылығын кез ... ... ... мыңдаған жылдар бойы
өзгеріссіз сақтап отырады. Табиғи ... ... ... ... ... ... ... Осы процестердің өзгеруін бақылауды
дүниежүзіндегі барлық экологиялық ... ... ... ... ... және ... ... абиотикалық құрамының антропогендік өзгеруін және ... ... ... ... ... антропогендік әсердің
арқасында кезекті экожүйелерде болатын өзгеістерді өлшеуге, бағалауға,
болжауға экожүйе ... ... ... ... ... ... ... негізіг міндеттері:
1.антропогендік әсер тигізетін көздерді бақылау.
2.антропогендік әсер факторларын бақылау.
3.антропогендік факторлардың әсерінен табиғи ортада ... ... оның ... ... ... ... физикалық жағдайын бағалау.
5.антропогендік факторлар әсерінен табиғи ... ... ... және ... ... ... ... бағалау.
Мониторинг жүйесін топтастыру.
Экологиялық мониторинг үш сатыдан тұрады.
1.жағдайды бақылау
2.бағалау және болатын өзгерістерді болжау. ... ... 11.1 ... ... сурет. Мониторинг схемасы
Мониторинг объектілеріне атмосфера, атмосфералық жауын-шашын, құрғақ жердің
беткі ... ... пен ... жер асты ... ... ... ... жатады.
Бақылау объектілері келесі түрлерге бөлінеді.Атмосфералық, ауалық,
гидросфералық (жиынтықты түрде гидрометеорологиялық) топырақтық, климаттық
мониторинг, сейсмикалық, ... күн, ... ... ... ... ... мониторингі және т.б.
Мониторинг жүйесі факторларға, көздерге және әсер ... ... ... ... мониторингі- әртүрлі ... ... ... ... ... және физикалық факторлар
әсерінің (электр магнитті сәулелену күн радиациясы, шу діріл) мониторингі.
Ластағыш көздердің мониторингі- ... ... ... ... ... ... (қалалар, химиялық заттектер
ендірілетін егістік жерлер) көздер.
Әсер аумағына байланысты сипаттамасына қарай мынадай ... ... ...... ... ... ... әлемдік құбылыстар мен процестерді зерттеу арқылы назарға
ұстап, экстремальды ... ... ... ... ... ... отыру.
2.базалық (фондық)- жалпы биосфералық, абиғи құбылыстарды бақылау
3.ұлттық – бір ... ... ... ... ... ... мониторинг.
4.аймақтық – халық шаруашылығын ... ... ... ... ... ... мен ... зерттеу арқылы бақылау.
5.жерггілікті (локальды) – елді мекендерде, өнеркәсіп орталықтарында,
кәсіпорындарда қоршаған ортаның сапалық ... ... ...... қауіпті зоналар мен жердегі аймақтық және жергілікті
антропогендік әсерлердің мониторингі.
Дүние жүзінің 140 елі ... ... орта ... ... 1970 жылы құрылған. Бұл жүйенің мақсаты:
— қоршаған ... жай ... ... ... мен ... үйлестіру және оған жәрдемдесу.
— мониторингтің жаңа станцияларын құруда көмек көрсету
— атмосфера мен ... ... ... ... ... туралы
мәліметтерді жинау және тарату.
Химиялық мониторинг – атмосфераның, жауын-шашынның жер беті мен жер ... ... пен ... ... ... түрдің тұнбалардың,
өсімдіктердің, жануарлардың химиялық ластағыш заттардың таралуын тексеретін
жүйе.
Физикалық мониторинг – ... ... ... ... ... (су ... жанартау атылыстары, жердің сілкінуі,
құрғақшылық, топырақ эрозиясы және т.с ) ... ... ... ... ...... ... жүргізетін мониторинг
(яғни ортаның өзгеруін ... күйі мен ... ... ... мониторинг – қоршаған ортаның екі құрам бөлігін ... ... ... ... ... ... ... – зерттейтін объектілерді барлауға және
тәжірибелік мәліметтерді тіркеп жазып ... ... ... ... ... ... ... авиациялық, космостық
мониторинг.
Қоршаған ортаның құрама экологиялық ... ... ... бақылау объектісін белгілеу
— бақылауға белгіленген объектіні тексеру
— бақылауобъектісіне информациялық модель құрастыру
... ... ... ... ... ... және оның ... моделін
ұқсастыру.
— бақылаудағы объектінің жағдайының өзгеруіне болжам жасау
— мәліметтерді қолдануға ыңғайлы түрде дайындап қолданушыларға тапсыру.
Құрама экологиялық мониторингтің ... ... ... мәліметтерді
негізге алады.
1.Адам тіршілік ететін ортаның және экологиялық жүйелердің жағдайын
сипаттайтын ... мен ... ... ... ... көрсеткіштердің өзгеруі себептері анықтау және осы ... ... ... ... ... тіршілік ортаға және экожүйе
жағдайына диагностика жасап, көрсеткіштерді түзетуге ... ... ... ... қолайсыз жағдайлардың болмауын алдын-ала
ескертетін шараларды анықтап, солармен қамтамасыз ету.
Экожүйелердің ... мен ... ... ... популиациясының жағдайлары тұрақты түрде
өзгеріп отырады. Оған әр түрлі ... бар. ... ... ... ... ... мен биоталық қарым-қатынастар, маусымды температураның жыл
бойында қатты өзгеруі ... ... және ... ... түрлі кездейсоқ қосылуы жатады. Бірақ та осы барлық тұрақсыздану,
дағдыдағыдай, азды ... ... және ... ... ... ... географиялық және ауа райының жағдайына сәйкес болатын оның ... түр ... ... өнімділігінен ауытқымайды. Экожүйенің
осындай жағдайын климакс деп атайды. Климакс (ғылымға бұл ... ... 1916 жылы ... ... дамуының тұрақты, соңғы сатысы. Оның
сипаты, әдетте, климаттық, гемофологиялық, топырақтық, биоталық ... ... ... ... ... ... тұрақты болады. Себебі
оның өзін-өзі сүйемелдеуге және өздігінен реттелуге қабілеті бар. ... ... ... деп ... кері ... ... негзізделген. Мысалы, ... ... ... ... не ... не өлім-жетім артады.
Экожүйедегі заттентердің айналымдары мен ... ... ... ... ... ... яғни оны ... тұру үшін
сыртқы басқарудың қажеттігі жоқ.
Экожүйенің сыртқы әсерден туған өзгерістерге төтеп ... ... ... келе ... ... қабілеттілігін оның орнықтылығы деп
атайды. Экожүйенің орнықтылық ... ... ... ... ... Осы ... ... бойымен энергияға ағыны өтіп
жатқан кез ... ... жүйе ... ... қарай дамуға бейім болады
және өздігінен ... ... ... ... ... ... ... жасалған жағдайда бұл механизмдер жүйенің орнықты күйіне
қайтып оралуын қамтамасыз етеді. Экожүйенің ... оның ... ... және ... пен ... құрамы бай және әралуан түрлі
болса соғұрлым жоғары болады.
Қолданылған әдебиет.
А. Ж. Ақбасова, Г. Ә. ... ... ... ... ... бақылау
Ортаның сапасын реттеу
Болжамдалған жағдай
Жағдайларды болжау

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экология және қоршаған ортаны қорғау: жоғары оқу орындарына арналған оқулық106 бет
Бизнес жол картасы 2020 бағдарламасының жүзеге асырылу жолдары27 бет
Тиімді нәтижеге жетудің мақсатты бағыты бар салық әкімшілігі бойынша жұмысы3 бет
"Тіл және ұлттық мінез."16 бет
"Экологиялық нормалау түрлері."6 бет
12 – жылдық білім беру проблемалары11 бет
Access бағдарламасын меңгеру82 бет
Access мәліметтер базасымен жұмыс істеу11 бет
Html тілінде математикалық логика пәнінен электрондық оқулық құру40 бет
Salicornia europaea өсімдігінің жер үсті бөлігінен қышқылдық компоненттерді бөлуі71 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь