Қазақстанның ерекше қорғалатын жерлері

МАЗМҰНЫ

1. Экология және табиғатты қорғау
2. Қазақстанның ерекше қорғалатын жерлері
3. Қорық ұйымдастыру ісінің болашағы
4. Алматы қорығы
5. Наурызым және Қорғалжын қорықтары

ҚОРЫТЫНДЫ

ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Табиғатты қорғаудың экологиялық негіздері
Табиғат- адам баласының тіршілік тынысы әрі таусылмас қазынасы. Адам табиғаттың туындысы ретінде біте қайнасып, өміріне қажетті азық қорын алады. Биологиялық түр ретінде алғашқы адамдар табиғат ресурстарын тұрпайы күйінде пайдаланып келді. Бертін келе, саналы түрде үй шаруашылығы мен айналысып, өсімдіктерді баптап өсіріп, жануарлардың кейбір түрлерін қолға үйретті.
Табиғат қорғау дегеніміз табиғат ресурстарын пайдалану барысында оның тиімді жолдарын іздеу, қайта түлету, бүліну, ластану жолдарынан сақтау және қорғауды жүзеге асыру. Табиғат қорғауға ғылыми тұрғыда бағытталған халықаралық, мемлекеттік және қоғамдық ауқымдағы іс шаралар жатады.
Соңғы жылдары жер шарында барлық табиғат қорлары бұрын-соңды болмаған антропогендік өзгерістерге ұшырап отыр. Олардың ең бастысы- әлемдік климаттағы өзгерістер. Күн мен жел энергиясы сарқылмайтын қор болғанымен, өнеркәсіптік қарқындап дамуына байланысты ауаға зиянды газдар, шаңдар көтеріп, адамдардың денсаулығына қауіп төндіруде. Бұл апатты құбылыстар өнеркәсібі шоғырланған ірі қалаларда өріс алып отыр. Ауа кеңістігінің ластануы Дүниежүзілік мұхиттар мен теңіздерге де өз ықпалын тигізуде.
Өркениетті елдер сияқты біздің республикамызда да табиғат қорғауға көп көңіл бөлініп отыр. 1997 жылы қоршаған ортаны қорғау туралы заң қабылданды. Заңның негізгі мақсаты еліміздің табиғатын қорғау мен оның байлығын халық қазынасы ретінде болашақ қрпақтардың салтанатты өмір сүру үшін сақтау.

Табиғатты қорғаудың бірнеше ұстанымдарын айта кетсек:

• Табиғат байлықтарын пайдалануды тұтынушылардың мақсатын ескере отырып жүзеге асыру. Мысалы: орман тек қана құрылыс материалы ретінде емес, ол ауа райын реттеуші, ылғал көзі, дәрі дәрмек, аң мен құстың мекені, топырақты қорғаушы және адам үшін днесаулық кепілі екенін ескеру қажет.

• Табиғат байлықтарын пайдалану барысында оның жергілікті жер үшін маңызы мен қорын қатаң есепке алу. Бұл әсіресе орман, су қоры үшін қажет. Мысалы: Әмудария мен Сырдарияның өзендерін ауыл щаруашылығы барынша пайдаланып, оның Арал теңізі үшін маңызы ескерілмеді. Нәтижесінде, Арал теңізінің біржола құрып кету қаупі төніп тұр.

• Табиғат қорларын пайдаланғанда олардың бір-бірімен байланысты екендігін есте сақтау керек. Яғни, табиғаттың тарихи-табиғи байланысын, тепе-теңдік процесін бұзбау деген сөз. Мысалы: Семей өңірінің Шыңғыстау ормандарының құрылыссүшін кесілуі-осы өңірді аң-құсы мен шұрайлы жайылымынан айырды.

Табиғатты тиімді пайдалану және оның негізгі ұстанымдары
Экология мен табиғат қорғау ғылымдары бірін-бірі толықтырып отырады. Экология ғылымы табиғатты тиімді пайдалану мен қорғаудың ғылыми-теориялық негізін жасайды. Сонымен бірге табиғат ресурстары мен оның құрауыштарында экологиялық факторларды қоршаған ортамен және адамның іс-әрекетімен байланыстыра отырып зерттеп, оны жүзеге асырудың негізгі тұжырымдары бекітілді. Ал табиғат қорғау ғылымы-экология ғымымының негізгі тұжырымдарын жүзеге асыратын мемлекеттік немесе қоғамдық игі істер жиынтығы. Экология мен табиғат қорғау апаттарына жол бермейді. Нәтижесінде, табиғат ресурстарын тиімді пайдалану мен оны қорғаудың жоспары жүзеге асады. Сондықтан «табиғат қорғау» ұғымының мәні зор. «Табиғат қорғау» ұғымына жақын «қоршаған ортаны қорғау» ұғымы да жиі қолданылады. Ол адам баласының қоршаған табиғи ортаны әлеуметтік-экономикалық тұрғыда қорғаудың жиынтығы. Ал табиғатты тиімді пайдалану-табиғат ресурстарын пайдалану мен оны қайта түлетүдің ең ұтымды әрі адамға пайдалы технологиясы.

Адам баласы табиғатты қорғау үшін оның заңдылықтары мен негізгі ұстанымдарын білуге міндетті:
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Д.Шардарбеков «Алматы облысының экологиялық жағдайы»
(Әдістемелік нұсқау) Алматы 2000.

2. Бейсенова Ә,
Шілдебаев Ж «Экология» Мектеп баспасы. 2002.
        
        МАЗМҰНЫ
1. Экология және табиғатты қорғау
2. Қазақстанның ерекше қорғалатын жерлері
3. Қорық ұйымдастыру ісінің ... ... ... ... және ... ... ... қорғаудың экологиялық негіздері
Табиғат- адам баласының ... ... әрі ... Адам табиғаттың туындысы ретінде біте ... ... азық ... алады. Биологиялық түр ретінде алғашқы адамдар
табиғат ... ... ... ... ... ... келе,
саналы түрде үй шаруашылығы мен ... ... ... ... ... ... қолға үйретті.
Табиғат қорғау ... ... ... пайдалану
барысында оның тиімді жолдарын іздеу, қайта түлету, бүліну, ... ... және ... жүзеге асыру. ... ... ... бағытталған халықаралық, мемлекеттік және ... іс ... ... ... жер ... барлық табиғат қорлары бұрын-соңды
болмаған ... ... ... ... ... ең ... ... өзгерістер. Күн мен жел энергиясы ... ... ... ... ... байланысты ауаға
зиянды газдар, ... ... ... ... қауіп
төндіруде. Бұл ... ... ... ... ірі
қалаларда өріс алып отыр. Ауа ... ... ... мен ... де өз ... ... ... сияқты біздің республикамызда да ... көп ... ... ... 1997 жылы ... ортаны қорғау
туралы заң қабылданды. ... ... ... ... табиғатын
қорғау мен оның байлығын халық қазынасы ... ... ... өмір сүру үшін ... қорғаудың бірнеше ұстанымдарын айта ... ... ... ... ... ... ескере
отырып жүзеге асыру. Мысалы: орман тек қана құрылыс ... ... ол ауа ... ... ... ... ... аң мен құстың мекені, топырақты қорғаушы және ... ... ... ... ... қажет.
• Табиғат байлықтарын пайдалану барысында оның ... ... ... мен ... ... ... алу. Бұл әсіресе орман,
су қоры үшін ... ... ... мен ... ауыл ... ... ... оның Арал
теңізі үшін ... ... ... Арал ... құрып кету қаупі төніп тұр.
• Табиғат қорларын пайдаланғанда олардың бір-бірімен ... есте ... ... ... ... ... тепе-теңдік процесін бұзбау деген сөз. Мысалы:
Семей өңірінің ... ... ... ... ... мен ... ... айырды.
Табиғатты тиімді пайдалану және оның негізгі ұстанымдары
Экология мен ... ... ... ... ... Экология ғылымы табиғатты ... ... мен ... ... ... ... бірге табиғат ресурстары
мен оның ... ... ... ... ... ... ... байланыстыра отырып зерттеп, оны жүзеге
асырудың негізгі тұжырымдары ... Ал ... ... ... ғымымының негізгі тұжырымдарын жүзеге асыратын ... ... игі ... ... ... мен ... ... жол бермейді. Нәтижесінде, табиғат ресурстарын ... мен оны ... ... ... ... Сондықтан «табиғат
қорғау» ұғымының мәні зор. ... ... ... ... ... ... ұғымы да жиі қолданылады. Ол ... ... ... ортаны әлеуметтік-экономикалық тұрғыда
қорғаудың жиынтығы. Ал табиғатты тиімді ... ... мен оны ... түлетүдің ең ұтымды әрі адамға пайдалы
технологиясы.
Адам ... ... ... үшін оның ... ... ... білуге міндетті:
1. Биосфера шегінде барлық тірі ... ... ... ... ... ғана ... ... бейімделген.
Бұл байланыстардың біреуінің бұзылуы табиғаттағы тепе-теңдікке
өзгерістен әкелуі ... ... адам ... ... ... орта мен табиғи экожүйедегі ... ... ... ... ... зат ... кетпейді. Егер адам баласы жаңа
бір затты дүниеге ... оны ... да ... ... ... зат табиғи айналымға түсуі ... ... адам ... ... ... ... айналымға түспейді.
Себебі, оны ыдырататын ... яғни ... жоқ. ... жер ... ... ... ... барлық өзгерістер энергия жұмсау мен жүзеге ... ... ... заңы ... ... істейді. Сол үшін
адам баласы табиғатты пайдаланған ... оны ... мен ... үйлестіре отырып, адам мен табиғаттың ... ... ... ... мен ондағы қарым-қатынас ұзақ жылғы
тұрақты даму ... ... ... адам ... ... ... Ал бұзған жағдайда қайтымсыз ... алып ... ... ... ... ... ... алдында бірнеше маңызды міндеттер тұр:
• өндірісті, өнеркәсіпті және агрокешендерді ... ... ... ... ең аз ... ... керек;
• өндірісті пен өнеркәсіп ... ... ... ... мен ... арасында экологиялық қауіпсіздік
сақталуы тиіс;
... ... ... кезінде оның қоршаған ... ... ... ... керек;
• табиғат ресурстарын сорл ... ... ... ұлттық сая бақтар мен ... да ... ... ... ... қоршаған орта мен адам ... ... ... ... ... ... ... отырады.
Табиғат қорғаудың міндеттері мен ұстанымдарын жүзеге ... ала ... және ... ... ... ... ... ала ескерту шаралары белгілі бір ... ... ... оны ... мен ... келтіруді жоспарлап
отырады.
Нақты шешім қабылдау ...... ... ... ... ... ... жарамсызданған обьектіні
қалпына келтіру ... жою ... ... ... ... эрозиясы, орманның қырқылуы т.б.
Табиғатты қорғаудың тағы бір мақсаты-экологиялық ... ету. Ол ... және ... ... салауатты өмір
сүруі үшін адамның ... ... ... және ... ... ... Оны ... асыратын Қазақстан
Республикасының Конституциясы және ... ... ... ... ... ... негізгі бағыттары.
Табиғат қорғаудың негізгі бағыттарын білу әрбір азаматтың
міндеті болып ... ... ... қарастарсақ:
1. Жекеленген өндіріс орындары мен өнеркәсіптерді, агроэкологиялық
кешендерді игеруде қазіргі заманғы ... мен ... ... ... аз ... немесе қалдықсыз
технологияны енгізу;
2. Экологиялық заңдардың ... ... ... Ірі ... ... ... т.б. ... салуда
экологиялық сараптама жасау;
4. Табиғатты қорғау ... шешу ... оның ... ... үгіт ... және ... жүйесін ұйымдастыру.
Жоғарыда аталған шараларды жүзеге асыру әрбір ... мен ... ... ... ... ғана біз туған жеріміздің
табиғатын өз ... ... ... ... қайта түлетуге үлес
қоса аламыз.
Қазақстанның ... ... ... бұл табиғат обьектілерін қорғаудың ең ... ... ... ... кешендерінен босатылып, онда кен
өндіру, құрылыс салу, аң-құс ату, ... ... шөп ... мал ... ағаш ... ... ... байлықтарына нұқсан
келтіретін ... ... ... Сонымен қатар қорық ... ... ... және басқа жерлердің өсімдіктері мен
жануарларын ... ... Бір ... ... ... жердің табиғаты сол аймақтың ... ... ... ... ... ... қорғалуы қажет. Қорықтағы
экологиялық ... ... ... араласуынсыз табиғи
жағдайда өтеді. Адам оның бақылаушысы және ... ... ... де ... ... ... ашық аспан астындағы нағыз
табиғат лабораториясы деп те атап жүр. ... ... ұзақ ... ... кешендерін табиғи жағдайда ғылыми зерттеу, табиғат
жылнамаларын ... ... ... ... ... ... асырылады.
Қорықтар тек саны азайып, жойылып ... ... ... ... мен
аса бағалы өсімдіктер ғана қамқорлыққа алынып қоймай, ... ... ... ... кешендері сол қалпында
сақталады. Міне ... да ... ... табиғат байлықтарын
кемелінне келтіре, сол көркейген ... ... ... орны ерекше.
Шындығында да кең байтақ ... ... ... ... да ойландырмай ... ... ... (1926), ... (1931), ... (1934), Барсе келмес (1939),
Қорғалжын (1958), Маркакөл (1976), Үстірт (1994), ... ... ... (1998) ... ... байлықтарын қорғау ісіне орасан
зор үлес қосып отыр.
Енді осы ... ... ... ... тереңірек тоқталып
кетсек:
Талас Алатауының солтүстік-батыс сілемдерін және оған ... Өгем ... ... ... ... қорығы-1926
жылдың 14 маусымында ... Бұл ... ... ... - ... ... ... өзіндік ерекшелігі бар
табиғат ландшафтыларын ... ... ... қалу еді. ... ... ... ... облысының оңтүстік шығыс
бөлігінде, яғни жамбыл ... мен ... ... ... ... шекаралары мен ... ... ... ... ... жоғары төменгі
сатыдағы өсімдіктердің 1465 түрі ... ... ... ... 16 түрі және ... 62 түрі ... ... мекендейтін жануарлардың ішінде кәсіптік маңызы
бар ... ... ... ... ... ... сияқты аңдар өздерін
еркін сезеді.
Фаунасы мен ... өте бай ... ... ... ... ... зерттеу жұмыстары қорықты ұйымдасырған
алғашқы жылдардан бастап-ақ жақсы ... ... ... өзінің жарты ғасырлық тарихында
республиканың табиғатын қорғау ... ... зор үлес ... ЮНЕСКО
белгілеген халықаралық маңызы бар қорықтар қатарына жатқызылған.
Алматы қорығы
Іле Алатауы ... орын ... ... ... ... ... астанамыздан бар жоғы 25км қашықтықта жатыр.Ол 1931 ... ... ... ... аумағы Іле Алатауын, Сөгеті
жазығынан Қаскелең өзені аңғарына ... ... алап ... ... Іле ... жағалауы кіреді. Қорықтың ... алып ... жер ... Оның ең ... нүктесі
1000м болса, ең биік жері-5017м Талғар шыңына ... ... ... ... ... ... өзенінің сол жақ арнасы
мен , ал солтүстік шекарасы ... ... оң жақ ... ... көлі ... шұңқыры мен ... ... Есік ... ... ... ... ... одан әрі Қырзызстан
шекарасына кіреді.
Наурызым және ... ... ... ... 1934 жылы ... ... ... қорығы Қазақстан Республикасының табиғи ресурстар
және қоршаған ортаны ... ... ... болды.
Қорғалжың мемлекеттік қорығы 1958 жылы ... ... ... ... және ... ... ... бөлігін
қамтиды.
Қорыта айтқанда адам баласы табиғат қорларын ... ... ... ... ... ... ... ғылыми негізде қайта
түлете отырып пайдалану және ... ... ... ... ... заңдарында көрсетілген ұстанымдар мен ... ... ... ... ... Табиғат қорғау және ... ... ... ... ... ... ... мақсаты мен міндеттері ... ... ... ... үшін оның ... ... ... ұстанымдарыен білу
әрбір азаматтың борышы ... ... ... осы айтылған
жағдайларды бәріміз саралап ары ... өз ... ... нұр үстіне нұр болар ... ... ... ... ... ... жағдайы»
(Әдістемелік нұсқау) Алматы
2000.
2. Бейсенова Ә,
Шілдебаев Ж «Экология» Мектеп баспасы. 2002.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жылу энергетикасы және қоршаған орта6 бет
Табиғи ресурстарға меншік құқығы5 бет
ШҚО туризмнің даму жағдайы және болашағы35 бет
Қазақстан Республикасының ШҚО және Оңтүстік Қазақстан облыстарының туристік потенциалдары. Шекара қызметiнiң негiзгi функциялары4 бет
Жер қойнауы жерлерін құқықтық қорғау54 бет
АлЭС-1 ЖЭО 6/110 кВ кернеулі генератор-трансформатор блогының релелік қорғанысы және автоматикасы57 бет
Ауыл шаруашылығы мамандарының табиғат қорғау саласындағы міндеттері6 бет
Ауыл шаруашылық жер иелену,пайдалану жұмыс жобасы29 бет
Ағылшын революциялық аграрлық заңдары18 бет
Жер салығына жалпы сипаттама және оның құрылу ерекшеліктері12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь