Мұнайдың өндеу процестері


Мұнайдың өндеу процестері.
Ректификация
Адсорбция
Крекинг
Пиролиз
Экстракциялау
Мұнай өңдеу заводтардың технологиялық процесін 2 топқа бөледі: физикалық және химиялық
Мұнайдың өндеу процестері.
Мұнайдың құрамы күрделі болғандықтан оны компоненттерге бөлуге түрлі әдістерді қолданады. Оларға: айдау, ректификация , вакуумда айдау, адсорбция, экстракция, крекинг.
Айдау.Айдау — қоспаларды қыздырып бөлу процесі мен әдісі; ол сұйықтық құрамының одан түзілетін бу құрамынан айырмашылығына негізделген сұйық; сұйықтықты ауа қатыстырмай қыздырып, буға айналдырып, буды салқындатып қайтадан сұйылту; қоспадағы сұйықтықтарды бір-бірінен бөлу үшін қолданылады. Көмірсутектердің қайнау температурасы құрамындағы көміртек атомдарының саны артқан сайын жоғарлайды. Мысалы , бензол 80,10С-та, ал толуол 110,60С-та қайнайды. Керісінше, бензолдың буын қайнау температурасынан төмен температураға дейін суытсақ, ол сұйыққа айналады. Мұнайды айдап құрам бөліктеріне бөлу әдісі осыған негізделген.
Мұнайды айдау аппаратында қыздырады. Сұйықтың температурасы 800С-ден асқанда одан бензол ұшып шығады. Онымен бірге қайнау температурасы бензолдікіне жақын басқа да көмірсутектер ұшады, яғни мұнайдан қайнау температурасы 800С-қа жуық фракция бөлінеді.
Ректификация(лат. rectіfіcatіo — түзету, дұрыстау) — көп компонентті сұйықтық қоспасын жекеленген компонеттерге бөлу процесі. Ректификаттау процесі диффузия және тепе-теңдіктің сақталу заңдарымен басқарылады. Ректификаттау арнайы қондырғылар — ректификац. колонналарда жүргізіледі. Биіктігі 14 м ректификац. колоннада қысым мен температураны қоспаның түріне байланысты өзгерте отырып, іске асырылады. Ректификаттау арқылы металл балқымалары, ауа, этан-пропилен, жоғары май қышқылы, мұнай, т.б. қоспаларды бөлу орындалады.
Адсорбция(лат. adsorbtia; лат. ad — үсті, беті; лат. sorbeo — сіңіру, түту) — қоймалжың жасуша цитоплазмасының сыртқы бетіндегі коллоидты бөлшектер — мицеллдер кешенінің, беткейлік қуаттың (энергияның) әсерінен еріткіш (дисперстік) ортадағы электролит иондарын не басқа ерітінді қүрамындағы немесе газдардағы бөлшектік заттарды түтып сіңіруі. Түтылған бөлшектер өздерін ұстап тұрған клетка цитоплазмасының мицеллдер кешенінін құрылымын, оның зарядтарына эсер етіп, өзгертіп отырады. Цитологияда — адсорбция құбылысынорганизмніңтірікүніндегіұлпалардыбояукезіндепайдаланады.
Адсорбция (үстінде (на, при) және sovleo — жұтамын (поглощаю)) — газ немесе сұйық көлемінен оның сұйық не қатты денемен (адсорбентпен) бөліну бетінде заттың (адсорбаттың) шоғырлануы. Адсорбция зат бөлшектерінің (мөлекулаларының, атомдарының, иондарының) тартылыс күші әсерінен адсорбенттің беткі қабатында жүреді. Адсорбенттің және мөлекулалардың адсорбаттық (атомдарының, иондарының) өзара әрекеттесу сипатына байланысты адсорбция физикалық және химиялық болып бөлінеді.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Бишимбаева Г.Қ., Букетова А.Е. Мұнайды және газ химиясы мен технологиясы: Оқу құралы.- Алматы: Бастау ,2007.-242б.
2. Мұнай және газ геологиясы танымдық және кәсіптік-технологиялық терминдерінің түсіндірме сөздігі. Алматы: 2003.
3. https://ru.wikipedia.org

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 5 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Қазақстан Республикасының
Шәкәрім атындағы
Семей Мемлекеттік Университеті

СӨЖ
Тақырыбы: Мұнайдың өндеу процестері.

Орындаған: Қабдрақман Бибінұр , ХО-403
Тексерген: Баяхметова Бұлбұл Баяхметовна

2015 жыл.

Мұнайдың өндеу процестері.
Мұнайдың құрамы күрделі болғандықтан оны компоненттерге бөлуге түрлі әдістерді қолданады. Оларға: айдау, ректификация , вакуумда айдау, адсорбция, экстракция, крекинг.
Айдау. Айдау -- қоспаларды қыздырып бөлу процесі мен әдісі; ол сұйықтық құрамының одан түзілетін бу құрамынан айырмашылығына негізделген сұйық; сұйықтықты ауа қатыстырмай қыздырып, буға айналдырып, буды салқындатып қайтадан сұйылту; қоспадағы сұйықтықтарды бір-бірінен бөлу үшін қолданылады. Көмірсутектердің қайнау температурасы құрамындағы көміртек атомдарының саны артқан сайын жоғарлайды. Мысалы , бензол 80,10С-та, ал толуол 110,60С-та қайнайды. Керісінше, бензолдың буын қайнау температурасынан төмен температураға дейін суытсақ, ол сұйыққа айналады. Мұнайды айдап құрам бөліктеріне бөлу әдісі осыған негізделген.
Мұнайды айдау аппаратында қыздырады. Сұйықтың температурасы 800С-ден асқанда одан бензол ұшып шығады. Онымен бірге қайнау температурасы бензолдікіне жақын басқа да көмірсутектер ұшады, яғни мұнайдан қайнау температурасы 800С-қа жуық фракция бөлінеді.
Ректификация(лат. rectіfіcatіo -- түзету, дұрыстау) -- көп компонентті сұйықтық қоспасын жекеленген компонеттерге бөлу процесі. Ректификаттау процесі диффузия және тепе-теңдіктің сақталу заңдарымен басқарылады. Ректификаттау арнайы қондырғылар -- ректификац. колонналарда жүргізіледі. Биіктігі 14 м ректификац. колоннада қысым мен температураны қоспаның түріне байланысты өзгерте отырып, іске асырылады. Ректификаттау арқылы металл балқымалары, ауа, этан-пропилен, жоғары май қышқылы, мұнай, т.б. қоспаларды бөлу орындалады.
Адсорбция(лат. adsorbtia; лат. ad -- үсті, беті; лат. sorbeo -- сіңіру, түту) -- қоймалжың жасуша цитоплазмасының сыртқы бетіндегі коллоидты бөлшектер -- мицеллдер кешенінің, беткейлік қуаттың (энергияның) әсерінен еріткіш (дисперстік) ортадағы электролит иондарын не басқа ерітінді қүрамындағы немесе газдардағы бөлшектік заттарды түтып сіңіруі. Түтылған бөлшектер өздерін ұстап тұрған клетка цитоплазмасының мицеллдер кешенінін құрылымын, оның зарядтарына эсер етіп, өзгертіп отырады. Цитологияда -- адсорбция құбылысын организмнің тірі күніндегі ұлпаларды бояу кезінде пайдаланады.
Адсорбция (үстінде (на, при) және sovleo -- жұтамын (поглощаю)) -- газ немесе сұйық көлемінен оның сұйық не қатты денемен (адсорбентпен) бөліну бетінде заттың (адсорбаттың) шоғырлануы. Адсорбция зат бөлшектерінің (мөлекулаларының, атомдарының, иондарының) тартылыс күші әсерінен адсорбенттің беткі қабатында жүреді. Адсорбенттің және мөлекулалардың адсорбаттық (атомдарының, иондарының) өзара әрекеттесу сипатына байланысты адсорбция физикалық және химиялық болып бөлінеді. Адсорбция микроэлектроникада қолданылатын өте таза заттарды, үлдірлік құрылымдарды алу технологиясында кеңінен пайдаланылады.
Адсорбция (лат. ad -- барысында + sorbere -- сіңіруі) -- адсорбция -- ерітіндіден немесе газ қоспасынан бір затты екінші бір қатты не сұйық заттың өз бетіне сіңіруі. Бұл физика- химиялық құбылыс кенді флотациялау процесінде, химия және металлургия өнеркәсібі салаларында кеңінен қолданылады.
Абсорбция- газ және сұйық күйдегі заттардың барлық массасы бойынша басқа затқа сорылуы. Абсорбциялық процесс (латынша аЬsогЬео -- сіңіремін) -- газдар мен буларды сұйықтықтың көлемдік сіңіру процесі; нәтижесінде ерітінді пайда бодады. Сіңіретін сұйықтықты абсорбент деп атайды. Өндірісте абсорбция процесі арнаулы қондырғылар -- абсорберлерде жүргізіледі.
Крекинг (ағыл. crackіng - бөлшектену, ыдырау) - жанармай алу үшін мұнайды немесе оның жеке фракцияларын өңдеу. Крекинг - мұнай өңдейтін зaттардағы негізгі термиялық процесс.470 - 540С температурада және 4 - 6 МПа қысымда көмірсутектер ыдырап, изомерлену реакциясы жүреді. Бензинмен қатар ауыр қалдықтар (кокс) және көп мөлшерде газ түзіледі. Реакцияныңбағыты мен жылдамдығы, алынған өнімнің құрамы бастапқы алынған заттың химиялық құрамына, температураға, жылу әсерінің ұзақтығына, қысымға, қолданылған катализаторға байланысты. Крекингтің бірнеше түрі бар. Термиялық крекинг ашық түсті мұнай өнімдерін алу үшін жоғары температура (470 - 500ӘС) мен қысымда (5 - 6 МПа) өтеді. Мұнда 25 - 40% бензин алынады, оның октан саны төмен '(56 - 60). Күкіртті, шайырлы, жоғары парафинді мұнайда термиялық крекинг өнімнің сапасы төмен ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мұнайды дайындау туралы
Мұнайды атмосфералық және атмосфера-вакуумды айдау қондырғысының технологиялық сызба нұсқасы
Мұнай өңдеу кезіндегі химиялық процестерді талдау
Мұнай құрамы
Мұнай өңдеу процестеріндегі қауіпсіздік ережелері
Мұнайды өңдеу технологиялары
Мұнайды біріншілік өңдеу
Мұнай өңдеудің біріншілік процестері
Мұнайды тасымалдау және өңдеу алдындағы тұрақтандыру
Мұнай және мұнай өнімдерінің физикалық-химиялық қасиеттерінің маңызды параметрі тығыздықтың әсерін зерттеу
Пәндер