Каспий теңізіне жалпы сипаттама

Жоспар

І. Кіріспе

ІІ. Негізгі бөлім

І Каспий теңізіне жалпы сипаттама .
1.1. Каспий теңізінің рельефі.
1.2. Геологиялық құрылысы мен пайдалы қазбалары.
1.3. Гидрологиялық режимі.

ІІ Деңгейінің ауытқуы.
2.1. Флорасы мен фаунасы.
2.2. Шаруашылық маңызы.
2.3. Зерттелу тарихы.

ІІІ Каспий маңы артезиан алабы.
3.1. Каспий маңы ойпаты.
3.2. Каспий маңы синеклизасы.
3.3. Каспий теңізінің экологиялық жағдайы.

ІІІ. Қорытынды.

ІV. Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе

Каспий теңізі суы бұдан 13 мың жыл бұрын қазіргі деңгейінен 75 метр биік болған.
Ерте заманнан бері Каспий теңізінің аты бірнеше рет өзгерген, тарихи деректерге сүйенсек жетпіс түрлі аты болған. Қазіргі Каспий аты біздің эрамызға дейін 1 ғасырда теңіз жағалауында өмір сүрген «Каспий» тайпасының атына байланысты аталған.
Ертедегі араб ғалымдары Каспий теңізін Гиркан, Обескун, Журджан, Дайлем, Колзум, Хазар деп атаған.
Орыстар Хвалын (Х-ХІІІ ғ.) Мазандаран, Табаристан, Орыс, Астархань, Ширван, Албан және тағы басқа көптеген аттары болған.
ХХ ғасырдың алғашқы жартысында теңіз суы тартылып, деңгейі төмендей бастады. Мұндай құбылыс 1929 жылы, 1933 жылы, 1941 жылдары байқалған.
1977 жылы Каспий суының көлемі 424 мың текше метрден 360 мың текше метрге азайған.
1978 жылдан бастап теңіздің деңгейі қайта көтеріле бастады.
1991 жылдан бастап теңіздеңгейі 2,06 метрге көтеріліп жағалауындағы көптеген жер су астында қалды.
Каспий теңізі - түркі тілдес елдеріне дүние жүзіне ортақ орналасқан ең үлкен тұзды көл. Жалпы көлемі 400 мың м3- ке жуық , айдыны өте үлкен болғандықтан , теңіз деп аталады. Каспий теңізі 13 мың жыл бұрын Қара теңіз бен Жерорта теңізі арқылы дүние жүзілік мұхитпен жалғасқан. Ол кездегі теңіз суының деңгейі қазірден 75 м жоғары болған. Каспий аты ерте заманда теңіз жағасын қоныстанған «Каспий » тайпаларына байланысты айтылған, Олар туралы алғашқы деректер ежелгі грек ғалымы Геродот еңбектерінде жазылған. Каспийдің табиғаты туралы жан-жақты зерттеу ХVІІІ ғасырда І Петрдің жарлығына сәйкес жүргізілді. Орыс патшалығы Каспий теңізі арқылы Азия елдерімен сауда – саттық жасауды көздеп жасауды көздеп әрі оның байлығын игеру мақсатында теңізге жан- жақты зерттеу жүргізді. Теңіздің су деңгейі дүниежүзілік мұхит деңгейінен 28 м төмен жатыр. Каспий теңізінің Қазақстан жеріндегі бөлігі онша терең емес (200-300м) , ең терең жері Оңтүстік бөлігіде (1025м). Теңіз солтүстіктен оңтүстікке қарай 1200 км созылып жатыр. Орташа ені 320км.
Климаты. Қысы суық, жазы құрғақ континетті. Қыста Азия максимумы, ал жазда Азор максимумы мен Оңтүстік Азия минимумы тармақтары әсер етеді. Сондықтан жауын-шашын аз , теңіз айдынында 200 мм шамасында жауады. Жазда орташа температурасы +26ºС, шығыс жағалауында кейде +44ºС жетеді. Теңіз бетінің жылдық булану мөлшері жоғары 1000 мм-ге, ал шығыс жағалауында 1400 мм-ге жетеді. Теңіз әр түрлі климаттық белдеуде орналасқандықтан (солтүстігінде қоңыржай, батысында ылғалды субтропиктік, оңтүстік шығысында құрғақ субтропиктік), су бетінде ірі толқын туғызатын жел тұрады.
Апшерон шоңғалында толқынның биіктігі 11м – ге жетеді. Жазда судың беткі қабаты солтүстігінде +26ºС – қа дейін, ал оңтүстүгінде +32ºС – қа дейін жылынады. Теңіз суының тұздылығыда әркелкі, әр түрлі өзендер келіп құятын солтүстік бөлігінде 13%, ал оңтүстігінде тым жоғары 28-30%. Қыс айларында судың температурасы 0-5ºС – қа, ал оңтүстік бөлігінде -10ºС шамасында. Мұз тек солтүстігінде қарашадан наурызға дейін қатып жатады. Соңғы жылдары Каспий суының деңгейі 1 м-ге көтеріліп, жағалауында орналасқан елді мекендерге көптеген қиындықтар туғызып отыр.
Теңіздің табиғи байлықтары. Каспий теңізі аймағындағы алғашқы мұнай 1870 жылы табылған. Қазір Каспий теңізі аумағы 4 мұнайлы- газды аймаққа бөлінеді.
1. Оңтүстік Каспий мұнайлы – газды алабы (бассейн)
2. Терек-Каспий, Индол – Кубан алабы
3. Үстірт – Арал және Маңғыстау алабы
4. Солтүстік Каспий алабы
Ғалымдардың есептеуі бойынша, солтүстік Каспий мұнайлы – газды алабының геологиялық ең көп (12 млрд. тонна) орналасқан жері.
Каспий теңізінің солтүстігінде, Қазақстанға қарасты жерінде мұнай мен газ кен орнын іздеу мақсатында көмірсутекті пайдалы қазбаларды барлау және өндіру ісіне маманданған бірнеше халықаралық ірі Арджип (Италия), Бритиш Газ интэрнэшнэл, БП Мобил, Инпекс бірлескен кәсіпорыны, Шелл, Тотал және Филипс мұнай – газ компанияларының консорциумы құрылды.
Қолданылған әдебиеттер

1. Қазақ Совет энциклопедиясы

2. Қазақстан , Москва -1969ж

3. Очерки по физической географии Казахстана
Алматы -1952 г.

4. Қазақстанның физикалық географиясы – 1993 жыл

5. Қазақстанның физикалық географиясы –
К.Карпеков, Ә. Бейсенова, Н.Молдағулов, М.Қалиев
56-74 беттер
6. «Құрлықтар мен мұхиттардың физикалық гографиясы» В.И. Власова І
том 73 – 74 бет
7. «Құрлықтар мен мұхиттардың физикалық гографиясы» В.И. Власова
ІІ том 63 – 69 бет
        
        Жоспар
І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
І Каспий теңізіне жалпы сипаттама .
1.1. Каспий теңізінің рельефі.
1.2. ... ... мен ... қазбалары.
1.3. Гидрологиялық режимі.
ІІ Деңгейінің ауытқуы.
2.1. Флорасы мен фаунасы.
2.2. ... ... ... ... Каспий маңы артезиан алабы.
3.1. Каспий маңы ойпаты.
3.2. Каспий маңы синеклизасы.
3.3. ... ... ... жағдайы.
ІІІ. Қорытынды.
ІV. Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе
Каспий теңізі суы бұдан 13 мың жыл ... ... ... 75 ... ... заманнан бері Каспий теңізінің аты бірнеше рет ... ... ... жетпіс түрлі аты болған. Қазіргі Каспий аты ... ... 1 ... ... ... өмір ... «Каспий» тайпасының
атына байланысты аталған.
Ертедегі араб ғалымдары Каспий теңізін Гиркан, ... ... ... ... деп ... ... ... ғ.) Мазандаран, Табаристан, Орыс, Астархань,
Ширван, Албан және тағы басқа көптеген аттары болған.
ХХ ғасырдың алғашқы ... ... суы ... ... төмендей
бастады. Мұндай құбылыс 1929 жылы, 1933 жылы, 1941 ... ... жылы ... ... ... 424 мың текше метрден 360 мың ... ... ... ... теңіздің деңгейі қайта көтеріле бастады.
1991 жылдан ... ... 2,06 ... ... ... жер су ... ... теңізі - түркі тілдес елдеріне ... ... ... ең ... тұзды көл. Жалпы көлемі 400 мың ... жуық , ... өте ... ... , ... деп ... ... 13 мың жыл бұрын Қара теңіз бен Жерорта теңізі ... ... ... ... Ол ... теңіз суының
деңгейі қазірден 75 м жоғары болған. ... аты ерте ... ... ... «Каспий » тайпаларына байланысты айтылған, Олар
туралы ... ... ... грек ... ... еңбектерінде
жазылған. Каспийдің табиғаты туралы ... ... ... ... ... жарлығына сәйкес жүргізілді. Орыс ... ... ... Азия елдерімен сауда – саттық жасауды ... ... әрі оның ... ... ... ... жан- ... жүргізді. Теңіздің су деңгейі ... ... ... м ... жатыр. Каспий теңізінің Қазақстан жеріндегі ... ... емес ... , ең ... жері Оңтүстік бөлігіде (1025м).
Теңіз солтүстіктен ... ... 1200 км ... жатыр. Орташа
ені 320км.
Климаты. Қысы ... жазы ... ... ... ... ал жазда Азор ... мен ... Азия ... әсер етеді. Сондықтан жауын-шашын аз , теңіз ... мм ... ... ... ... ... ... жағалауында кейде +44ºС жетеді. Теңіз ... ... ... ... 1000 ... ал ... жағалауында 1400 мм-ге жетеді. Теңіз
әр түрлі ... ... ... ... ... ылғалды субтропиктік, оңтүстік ... ... су ... ірі ... ... жел ... ... толқынның биіктігі 11м – ге ... ... ... ... солтүстігінде +26ºС – қа дейін, ал оңтүстүгінде
+32ºС – қа ... ... ... суының тұздылығыда әркелкі, әр
түрлі өзендер келіп ... ... ... 13%, ал ... жоғары 28-30%. Қыс айларында судың температурасы 0-5ºС – қа, ... ... -10ºС ... Мұз тек ... ... ... ... жатады. Соңғы жылдары Каспий суының ... 1 ... ... жағалауында орналасқан елді мекендерге көптеген
қиындықтар ... ... ... ... ... ... аймағындағы алғашқы
мұнай 1870 жылы ... ... ... ... аумағы 4 мұнайлы-
газды ... ... ... ... мұнайлы – газды алабы (бассейн)
2. Терек-Каспий, ...... ... ... – Арал және ... ... ... Каспий алабы
Ғалымдардың есептеуі бойынша, солтүстік ... ...... ... ең көп (12 ... тонна) орналасқан жері.
Каспий теңізінің солтүстігінде, Қазақстанға қарасты ... мен газ кен ... ... ... ... пайдалы
қазбаларды барлау және өндіру ісіне маманданған ... ... ... ... ... Газ интэрнэшнэл, БП Мобил, Инпекс бірлескен
кәсіпорыны, Шелл, Тотал және ... ... – газ ... құрылды.
КАСПИЙ ТЕҢІЗІНІҢ РЕЛЬЕФІ - ... ... ... ... солттустік каспий, орталық каспий және оңтүстік
каспийге бөлінеді Солттүстік ... ... 80 мың км2 , ... ... ... ... ... белесті келген аккумуляциялық жазық қайырлар және
аралдар ... ... ... ... ... ... ... бөлінген орталық Каспийдің ауданы 138 мың км2 ; мұнда
теңіздің ... ... ... ... ең терең жері 788 м ... және ... ... ... байқалады. Құрлықтық беткейінде су
астылық жылжымалар , коньондар және ... ... көп. ... ... ... Апшерон шоңғалы арқылы бөлінген. Оңтүстік Каспий табаны
абиссальды жазық (ені 30 км.) болып ... ... ... 1025 м.) ... ... ҚҰРЫЛЫСЫ МЕН ПАЙДАЛЫ ҚАЗБАЛАРЫ – ... ... ... ... ... платформасының құрамына кіретін Каспий маңы
синеклизасының оңтүстік шетін қамтиды, ал Маңғыстау шоңғалы ... су ... ... Карпинск бұйраты мен шығысындағы Маңғыстау
сілемдерінің жалғасы болып табылады. Орталық бөлігінің түбі ... ... Оның ... - ... Тұран платформасының су
түбіне шөккен аймағы, ал Дербент шұңғымасы мен батысындағы ... ... мен ... ... – Үлкен Кавказ геосинклиникалық ... ... ... ... түбіне шөккен Үлкен Кавказбек ... ... ... құрылымның бір тармағы. Оңтүстік ... ... ... шұңғымасы.
Каспий теңізінде мұнай мен газдың мол қоры бар. ... және ... ... ... ... және ... жатады. Қара –Бұаз көл шығынағында мирабилиттің (химиялық шикі
зат ) мол қоры бар.
КЛИМАТЫ - ... ... азия ... мен ... азор ... ... азия ... тармақтары басып өтеді .Осыған байланысты
ауа райы антициклонды болып қысы суық , жазы ... ... ... ... қалыптасқан. Климатында циклонды ауа-райының тигізетін
әсері шамалы. Солттустік орталық бөліктерінде жел қазан ... ... , ... ... ... батыстан соғады. Оңтүстігінде
муссондық желдер байқалады. Жылы айларының орташа ... ... ... ... (440) ... ... ... -10-120С. Каспий теңізінің ... ... ... 200мм, ал ... ... 1700 мм ... түседі. Буланудың
орташа жылдық көрсеткіші 1000 мм, ал Апшерон түбегінде 1400 ... ... - өзен ... мен ... ... ... араласуы байқалады. Су массасы батыс жағамен солтүстіктен,
оңтүстікке қарай қозғалады да, ... ... ... ... екі тармаққа
бөлінеді. Оның біріншісі бағытын жалғастыра береді, ал ... ... ... ... ... бағыт талғап ағысқа қосылады. Судың
осындай циклонды циркуляциясын каспий теңізінің ... ... ... ... ... ... желдердің әсіріне байланысты пайда
болатын ... ... ... бар. Жел ... ... туғызады. Олардың
биіктігі Апшерон шоңғалында 11м-ге жетеді. Жаз айларында судың ... ... ... ... ... 290С, ... 320 С, Шығыс жағалауында июль-август ... ... ... беткі қабатын күшті жел ығыстырып ... де ... ... суық су ... ... ... төмендетеді.
ДЕҢГЕЙІНІҢ АУЫТҚУЫ- Каспий теңізі деңгейінің маусымдық және ... ... ... ... ... ... байланысты болады. Теңіз
деңгейі солтүстік бөлігінде ... ... 2м-ге ... ... ... байланысты Каспий теңіз деңгейінің көпжылдық және
ғасырлық ауытқулар болады. ... ... ... ... ... қарағанда Каспий теңізінің ең ... ... ... ... және 19 ... басында байқалған.
ФЛОРАСЫ МЕН ФАУНАСЫ – ... ... ... мен ... кедей.
Өсімдіктердің 500 , балық пен жануарлардың 854 ... бар ... көк ... және ... ... ... көп. ... кезде
қызыл және қоңыр балдырлардың түрлері көп. Соңғы кезде қызыл және қоңыр
балдырларда өсе ... 600 ... ... ... ... және ... ... Балық пен теңіз ... 854 түрі ... ... ... жүзінде ауланатын бағалы бекіре ... ( ... , ... ... ) 82 ... ауланады.
Каспийде өсетін ит балығының маңызы зор.
ШАРУАШЫЛЫҚ МАҢЫЗЫ – Каспий теңізі ... ... ... ... ... тұқымдас балықтар (Дүние жүзі ... 82% -і ... ... тұщы су ... ... ... ... Каспий теңізі деңгейінің төмендеуіне Еділ бойының гидротехникалық
құрылыстардың салынуына, теңізге ... ... лас ... ... ... ... байланысты ауланатын ... ... Егер 1936 ... 500 мың ... балық ауланса, 1956 жылы
491 мың тоннадан ... ... ... тұқымдас балықтар мен
майшабақтардың өнімі ... ... ... ... өсіру жұмыстары
жүргізілуде. Каспий теңізінде теңіз-жол транспорты да ... ... ... ... күріш, сульфат сиақты жүктер тасымалданады.
Каспий теңізі мұнай ... ірі ... ... ... ... ... миробилит және псолит ... ... ... ... суын ... атом ... істейді. Теңіз транспорты жақсы дамыған. Тіркі тілдес ... ... ... ... ... ... Баку,
Түркменбасшы , Атырау, Актау , Баутутино, Ералиев порттары ... ...... теңізін зерттеу 9-10шы ғасырдан басталған
алайда ... ... ... Петр І ... ... ... ... Черкасский бастады. Ол Кааспий ... ... ... 18 ... 20-шы ... И.Ф. ... ... 18-ғасырдың 2-жартысында, 19- ... ... ... рет ... ... жағалауын компастың
қағаз бетіне түсірді.1904-1915ж Н.М ... ... және ... ... ... Каспий
теңізінің зерттеу жұмыстары Октябрь ревалюциясынан кейін кең ... ... ... ... ... ... одан ... өзен ағып шықпайды. Соңғы жылдары Каспий ... оған ... ... ағып ... ... ... ... ластауда. Каспий
теңізінің түбі мен ... ... ... ... мен газ өндіріледі.
«Теңіз»мұнай кен орнынан өндірілетін мұнайдың құрамында 20 процентке дейін
күкіртті газ бар. ... газ ... ... ... ... тигізеді.
Сонымен қатар бұл ауданның экологиялық жағдайы Каспий теңізінің деңгейінің
көтерілуіне және жағалаулық ... эко ... ... әсерге
ұшырауына байланысты болады. Ғалымдардың болжамдары ... ... ... ... ... 2400-2700км ұзарып су ... ... ... 1,2-2,2 млн.га қосылуына әкелуі мүмкін.
Су астында қалып қалу қалпы әсіресе Ксапийдің ... ... ... ... кен орындарына төніп тұр. Су астына
қалу қалпы төніп отырған 43 ... кен ... 32-сі ... ал ... ... орналасқан.
Каспий теңізі дүние жүзіндегі бекіре тәрізді балықтардың ең ірі ... ... ... ... ... ... ... тек мемлекет аралық
қана емес, ғаламдық мәселе болып табылады. Каспийдәң биологиялық алуан
түрлілігін ... ... ... ... жұмысы. 1995 жылы Тегеранда
Каспий маңындағы мемлекеттердің өкілдерінің кездесуі өтті. Бұл кездесудің
мақсаты Каспий ... ... ... мен оның ресурстарын
пайдалануды ... ... ... ... ... ... ... бағдарламаның іс жүзінде асуына, оның ірі мұнай – газды аймақ
ретінде маңызының артуы ... ... ... ... ... ... Каспий маңы ойпатында
орналасқан елді мекендерді (Қаламқас Қаражанбас) су басу ... ... ... ... ... жайылған сумен бірге мұнай қалдықтары
теңізге шайылып төгілуде Мұның өзі ... ... ... ... ... ... Каспийден ауланатын балықтардан ауланатын ауру ... оның ... ... ... ... ... организмдердің
улануына байланысты екенін анықтады.
Каспий теңізі жағалауына орналасқан көптеген ... ... ... ... суды ... ... теңізге ағызып,
суын ластауда. Мысалы: Ақтау қаласындағы Каспий ... тау ... ... ... ... суы мен ... аққан қалдық
заттар әсерінен Қощқар – ата көлі тіршілгі жоқ өлі көлге айналған. ... ... ... Қазақстанға ғана ... ... ... Иран ... ... айналып отыр. Олар бірігіп бұл проблеманы ... ... МАҢЫ ... ... ... ... ... Ресей және
Қазақстандағы ең терең геологиялық ойысты алып жатқан сулы алап, солтүстік-
батыста Ергени , Еділ бойы және ... ... , ... ... Шығыста Орал тауы мен Мұғалжарға, Оңтүстікке Үстірт пен Каспий
теңізіне дейін созылған; ... ... 700 мың км2 кең ... ... МАҢЫ ... АЛАБЫНЫҢ геологиялық ішкі құрамы ішкі құрамы ... әлі ... ... ... ... дәуірінен бастап қазіргі
кездегі шөгінділерге дейін үздіксіз жиналып ... тым ... ... жер қыртыстары балшық, құм және әк ... мен ... ... де ... бұл арада күмбезді құрылымдар көп. Құм
және құм тасты шөгінділерде ... ... сулы ... оның орталығында 15-18 км-ге дейін жетеді. Бұл қабаттардағы
судың сапасы да әр ... жер ... ... тереңдікке және кейбір
жоғарғы қабаттарды минералдығы 1-2 г/л-ден аспайтын тұщы болса ... ... ... ... одан да ащы ... өте қанық тұздық
қабат. Бұл ... ... ... ... ... Көрсетілген
сулы қабаттардан келешекте тәулігіне ( ғылыми болжамдар бойынша 10 ... ... ... 120 м3 тұщы су алып ... ... Ал қазіргі
кезде пайдаланылып жүрген су мөлшері тәулігіне 250-260 мың м3 тұщы су алып
пайдалануға болады. Басқа сулы ... ... тым ... ... жерлердің шапшымалы, ащы, тұздық суларында йод (5-25мг/л), калий
(1000-5000 ... ... ... мг/л) т.б өндіріске ... көп ... МАҢЫ ...... ... ... қоршап жатқан
ойпат.Батысы – Волга маңы және ... ... ... – Жалпы
Сырт, шығысы – Орал алды және ... 200 мың км2 ... алып ... ... ... ... ... теңізге қарай еңкіштене келген жазық. Индер
таулары , Үлкен Богдо , Кіші Богдо т.б. қырататры да бар. Ең биік жері ... м. ... жағы ... ... 28 м ... жатыр. Бірнеше
тектоникалық құрылымдардан, Ергени дөңі, Ноғай, Терек қазан шұңқырларынан
тұрады. Антропогендік дәуірде Каспий маңы ... ... ... ... ... ... ... жазы ыстық, қысы суық. Жылдық жауын
шашын мөлшері 150-350 мм, көпшілігі ... ... ... ... ... 100 мм-дей. Каспий маңы ойпатынан Волга, Жайық, Терек,
Кума ... ... ... ... ... құяды. Каспий маңы ойпаты шөлейт
зонада орналасқан ашық түсті қызыл қоңыр, сор және ... ... ... ... ... бұйырғын аралас шайыр шөптер өседі. Ақбөкен,
түлкі, қасқыр, саршұнақ, қосаяқ, ... өзен ... ... ... кездеседі.
КАСПИЙ МАҢЫ СИНЕКЛИЗАСЫ – Шығыс Европа платформасының оңтүстік
шығыс шетінде Волга, Жайық, Жем ... ... , ... ... ... қамти орналасқан жазық ... ... шегі ... ... ... шегі ... жағалауына Жем өзенінің сол ... ... ... Орал ... ... өтеді.Солтүстікте
Волна-Орал және Воронеж антеклизаларымен көптеген ... ... ... ... ... ... ... ендік бойынша 900 км,
көлденеңнен 500 км ден астам.
Кристаллдық табанның беті ... 10 – 14 км ... ... ... 5000 м – ге ... Девон, таскөмір жүйелерімен
пермьнің теңіз шөгінділері басқан. Олар көбнесе әк ... ... ... ... тұз ... ... мүмкін деген жорамал бар.
Аталған қабаттан жоғары қалыңдығы 300 м-ге жеткен күрделі құрылымды ... мен ... ... ... тұз ... орналасқан. Саны
қазір 1200-ден асқан тұз ... мен ... ... ... таралауы- Каспий маны синеклизасының айрықша белгісі. Күмбездер
арасындағы ойыстарды жоғарғы пермь мен триастың 6000 м-ге ... ... құм, саз ... толтырған. Одан жоғарғы қалындығы 3000 м-ге
жақын юра, бор, палеоген, неоген жүйелерін құрайтын ... саз – ... ... ... ... ... 1000 м-ге жететін плиоцен-
антропоген дәуірлерінің теңіз , көл, ... ... ... басқан. Мезазой- кайназой топтары горизанталь ... ... ... маңы ... ... емес.
КАСПИЙ МАҢЫ СИНЕКЛИЗАСЫНЫҢ- негізгі байлықтары – пермь, триас, ... ... тұз ... ... ... мен газ кендері.
Каспий теңізінің мұхит пен шектеспейтін жалғыз теңіз екендігі және
оның өзіне ғана тән әр ... ... бар ... ... жұмыстар
тек осыған ғана негізделуі ... ... ... жүрген бәлен теңізде
мынадай болыпты, соның тәжірибесіне жүгінуіміх ... ... ... ең бірінші теңіздің экологиясы – ол біздің ең үлкен байлығымыз.
Бекіре тұқымдас ... ... ... 90 ... осында, тюлендер,
итбалықтар, аққулар, қызғылтқоқиқаздар оданда өзге ... ... ... ... ... ... душар болғалы тұр. Каспийдің
биоресурстық қоры 500 ... ақш ... ... ... 17 млрд тонна мұнай үшін осынша байлығымызды ... ... ... ... ... – Маңғыстау мен Атырау ... ауыз су ... ... ... 55 пайызы тұшытылған
теңіз суын ішіп отыр. Ал теңіздің ... қиын ... ... шығатыны және қабаттардағы жоғарғы қысымның қауіптілігі (1200
атмосфера) ... ... ... ... өте ... ... ... көптігі (газ фазасының 20 ... ) ... бәрі ... ... ... ... Қалай болғанда да енді өндірісті ... ... ... ... талаптарды мүлтіксіз орындау
керек, ал экологтардың теңіздегі жұмыстарға ... ... деп ... ... тек ... ... ... яғни бірінші кезекте тұрған
4 мәселені айтайық. Ол. Ең ... ... ... ... нақтылап алуымыз керек. Екіншіден,
толыққанды ... ... ... ... қалыптастыруымыз
керек. Үшінші, ... ... ... ... ... ... 170-тей ұңғылар бар, ... ... ... экологтарды кең көлемдерде бақылау ... ... ... ... ... ете ... ... базамен
жабдықтау қажет.
Экологиялық сиымдылық дегеніміз не?
Егер 2015 жылға дейін қарқын ала кететін болсақ онда жылына тұрақты ... млн. ... ... ... ... деп айтылады . Өндірістік есептен бұд
жоба дұрыс шығар. Бірақ оны теңіздің экологиялық жағдайы көтере ме? ... бас ... осы ... ... ... ... бойынша
дүние жүзінде өндірілетін мұнайдың 0,1% теңізге төгіледі. Ал теңіздің мұнай
концентрациясын бейтараптай алатын мөлшері -0,05 мг/л. ... ... ... ... ... ... улап кетеді.
Ал толыққанды мемлекеттік экологиялық ... ... ... ... ... ұлттық компанияның еншілес немесе медігер
мекмелері ... ... ал ... ... ... компания мен
экологияны бағалайтын ... ... ... болуы қажет. Бізде қазір ... ... ... жоқ. Ең ... ... осындай болып тұр.
Мониторинг жүргізетін мекеме 100% мемлекет болуы ... ... ... жұмыстарын жүзеге асыратын базасы ... ... ... ... ... бағалау жөнінде құқықтық нормативтік
актілер жасалып, бекітілуі тиіс.
Каспий теңізінің әк-тасты шығыс жағалауы. ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан , Москва -1969ж
3. Очерки по физической географии ... -1952 ... ... физикалық географиясы – 1993 жыл
5. Қазақстанның физикалық географиясы –
К.Карпеков, Ә. Бейсенова, Н.Молдағулов, ... ... ... мен ... ... гографиясы» В.И. Власова І
том 73 – 74 бет
7. «Құрлықтар мен ... ... ... В.И. ... том 63 – 69 бет

Пән: География
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Арал11 бет
Арал теңізі туралы6 бет
Батыс түрік және Түргеш қағанаттары туралы5 бет
Еуропа6 бет
Еуропа туралы29 бет
Жайық өзені туралы62 бет
Жерді антропогедік әсерден қорғау4 бет
Каспий теңізі туралы10 бет
Каспий теңізі. Казақстанның батыс өңірінде қалыптасқан экономикалық жөне экологиялық жағдай.4 бет
Каспий теңізінің экологиясы мен құқықтық мәртебесі9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь