Абай және адам мәселесі. Шәкәрім философиясында жан мәселесі. Шокан және географиялык детерминизм. Ыбырай және ағарту идеясы. Ницше және аса кушті адам. Экзистенциализм және өмір философиясы. Фейербах және антропологиялык материализм

1)Абай және адам мәселесі
2)Шәкәрім философиясында жан мәселесі 3)Шокан және географиялык детерминизм 4)Ыбырай және ағарту идеясы
5)Ницше және аса кушті адам 6)Экзистенциализм және өмір философиясы 7)Фейербах және антропологиялык материализм
Адам мәселесі – философияда толық шешімін таппаған іргелі тақырып. Филсофияның негізгі зерттеу нысандарының бірі адам екені көне заманнан белгілі. Ертедегі ойшылдардың адам жөніндегі, оның дүниедегі атқаратын қызметі мен алатын орны жайлы ой-толғауларына тоқталып көрейікші. Грек ойшылы Протагор: “Барлық заттың өлшемі-адам” деген қанатты сөзін тілге тиек етсе, Көне Қытай философы Лао Цзы : ”Басқаларды білетін адам-ақылды, өзін танып білген адам – данышпан“ депті. Үнді философиясының, буддизм ілімі өзінің алдына адамды қиналу азабынан құтқаруды мақсат етіп қояды. Ал қазақтың ұлы данышпаны Абай : “Атаңның баласы болма, адамның баласы бол” атты қанатты сөз қалдырған. Адам мәселесі және оның тарихи дамуы, философиялық тұжырымдар мен толғамдар қазақ ойшылдарын да бей-жай қалдырған емес. Адамды философиялық тұрғыдан түсінудің іргетасы осы қалыптасқан түсініктер, идеялар образдар мен ұғымдар негізінде, философия мен мифология арасындағы сұхбат нәтижесінде қаланды. Абай заманынан алыс кетсек те, даналық ойларын санамызға сіңіре отырып, оның рухани әлеміне жақындай береміз. Хәкім Абай өзінің азаматтық көзқарасын, халқының өмірін, болмыс тіршілігін, қара сөздері арқылы паш етті.
Абай философиясының бүгінгі күнгі өзектілігін Ел басы Н.Ә.Назарбаевта атап өтеді. Абайды оқи отырып, адам – таза, әділетті, қайырымды болып қалыптасады дейді. Олай болса, Абайдың рухани әлемі дүниетанымы ерекше бір тылсым, таптырмайтын құндылық. Оның ойшыл - дана ретіндегі философиялық орталық мәселесі адам. Абай өзінің азаматтық парызын түсініп, саналы түрде жаңа ізденістер мен ерекше әрекеттер жасап, адамтану адам болу ілімінде көп жаңалықтар ашты. Абай философиясының басты мақсаты адамды барынша жоғары денгейге жеткізіп, кемелдіктің онтологиялық-аксиологиялық мәнін ашу. Бүкіл өміріне азық етіп басқаларға да шарапатын тигізу. М.Әуезов Абайдың: “ұстаздық, әлеуметтік талабының түп мақсаты жеке адамдарды жаманшылдықтан арылтып, сол арқылы заманындағы қауым-қоғамын және бар халқын түзетіп өзгертпек болады”;- дейді. Бұл тұжырым Абайдың адамгершілік тәрбиеге, оның негізі болатын мораль философиясына орала беретін себебін ашып көрсетеді. Абай қазақтардың өткені мен бүгінін, болашағын, салт-дәстүрі мен рухани мәдениетін жетілдіру, жастарға адамгершілік тәрбие беру жолдарын тынымсыз ойлаумен өтті. Бүгінгі уақыттың талабына сай ой түйіндейтін болсақ, хакімнің ойлау мәдениеті қазақтың менталитеті, болмыс бітімі қандай, оған тән кемшіліктерді қалай жоюға болады, деген сауалдар төңірегінде өрбіді. Ол өзінің бүкіл болмысын, білімі мен өмірлік тәжірибесін, поэзия мен прозасын, ой-толғанысы мен философиясын адам бойынан таба білді. Ол кісілік қасиеті, білімі мен парасатын елдің қамын ғана емес, адамзаттың мақсат-мүддесін ойлайтын, дүниеге әлем тұрғысынан қарайтын адамды тәрбиелеуге жұмсады. Ұлы данышпанды адам өмірінің мәні, тұрмыс тіршілігі мен болмысы, ар – намысы сияқты мәселелер ерекше толғандырды.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ.
       Семей қаласының ... ... ... университеті.
                                   ... ...                      ... ... ...       ... : 1)Абай және адам мәселесі 2)Шәкәрім философиясында жан мәселесі ... және ... ... 4)Ыбрай және ағарту идеясы 5)Ницше және аса кушті адам 6)Экзистенциализм және өмір философиясы ... және ... ... ...                                                                  ... : ... Н.Қ
                                                                                      ВС  -  403 топ
                                                                  ... ... ...                                       

                                     

                                  ... ...                               Абай және адам ... мәселесі  -  философияда толық шешімін таппаған іргелі тақырып. Филсофияның негізгі зерттеу нысандарының бірі адам ... көне ... ... ... ойшылдардың адам жөніндегі, оның дүниедегі атқаратын қызметі мен алатын орны жайлы ой-толғауларына тоқталып көрейікші. Грек ... ... ... ... ... ... ... сөзін тілге тиек етсе, Көне Қытай философы Лао Цзы : "Басқаларды білетін адам-ақылды, өзін танып білген адам  -  ... ... Үнді ... ... ... ... алдына адамды қиналу азабынан құтқаруды мақсат етіп қояды. Ал қазақтың ұлы данышпаны Абай : ... ... ... ... баласы бол" атты қанатты сөз қалдырған. Адам мәселесі және оның тарихи дамуы, философиялық ... мен ... ... ... да ... ... емес. Адамды философиялық тұрғыдан түсінудің іргетасы осы қалыптасқан түсініктер, идеялар образдар мен ұғымдар негізінде, философия мен мифология ... ... ... ... Абай ... алыс ... те, ... ойларын санамызға сіңіре отырып, оның рухани әлеміне жақындай береміз. Хәкім Абай өзінің азаматтық көзқарасын, халқының өмірін, болмыс тіршілігін, қара ... ... паш ... 
         Абай ... ... күнгі өзектілігін  Ел басы Н.Ә.Назарбаевта атап өтеді. Абайды оқи отырып, адам  -  таза, әділетті, ... ... ... ... Олай болса, Абайдың рухани әлемі дүниетанымы ерекше бір тылсым, таптырмайтын құндылық. Оның ... - дана ... ... ... ... адам. Абай өзінің азаматтық парызын түсініп, саналы түрде жаңа ... мен ... ... ... ... адам болу ... көп ... ашты. Абай философиясының басты мақсаты адамды барынша жоғары денгейге жеткізіп, кемелдіктің онтологиялық-аксиологиялық мәнін ашу. Бүкіл өміріне азық етіп басқаларға да ... ... ... ... "ұстаздық, әлеуметтік талабының түп мақсаты жеке адамдарды жаманшылдықтан арылтып, сол арқылы заманындағы қауым-қоғамын және бар халқын түзетіп өзгертпек болады";- дейді. Бұл ... ... ... ... оның негізі болатын мораль философиясына орала беретін себебін ашып көрсетеді. Абай қазақтардың өткені мен ... ... ... мен ... мәдениетін жетілдіру, жастарға адамгершілік тәрбие беру жолдарын ... ... ... ... ... ... сай ой түйіндейтін болсақ, хакімнің ойлау мәдениеті қазақтың менталитеті, болмыс бітімі қандай, оған тән ... ... ... ... ... ... төңірегінде өрбіді. Ол өзінің бүкіл болмысын, білімі мен өмірлік тәжірибесін, поэзия мен прозасын, ... мен ... адам ... таба ... Ол кісілік қасиеті, білімі мен парасатын елдің қамын ғана емес, ... ... ... ... әлем ... ... ... тәрбиелеуге жұмсады. Ұлы данышпанды адам өмірінің мәні, тұрмыс тіршілігі мен болмысы, ар  -  намысы сияқты ... ... ... Ол ... ... Өлсе өлер ... адам ... Ол бірақ қайтып келіп, ойнап күлмес,  мен  айрылғанын,  деп ат қойыпты өнкей білмес.Өйткені, ... ... мен ... ... адам ... ... ... Бұл жерде "мен" деген не, "менікі" деген не, сауалдарға ... ... ... ... "Мен" ... ақыл мен жан. ... де ... түп негіз. "Менікі" деп сөзді тәнге қатысты айтып отыр. Абай адам баласының жаман-жақсы қасиеттеріне терең мән беріп, ... ой - ... атап ... Отыз ... ... ...  тебіренісінің негізінде ғана адам тез пісіп-жетіліп, өз өмірінің қайталанбайтын ерекше ... мән  -  ... ... ...      Өмip ... - 19-20        ...  ...  Германия  мен Францияда  пайда болған,  буржуазиялық философияның субъек   тивті-идеалистік бағыты, кең ... ... ... мәні ... мәселелерді қарастыратынфилософия. Иррационалстік бағыт ретінде  Германияда  (Шопенгауэр, Ницше, Дильтей, Зиммель) және Францияда(Бергсон) 19- 20 ғасырлар аралығында пайда болды. Олар ... ... ... ... Философияның бастауы ретінде  ұғымын пайдаланады.
   Өмір философиясы барлық тіршілік иелеріне рухқа, не ... ... ... ... ... ... тануға болатын өмір көрінісінің формасы және әлдеқандай бір алғашқы ... ... ... Бұл ... ... ... ... немесе психология сияқты ғылымдарының жедел дамуы әсер етті. Өмір философиясындағы ... ұғым - ... мәні мен ... ... ... оны қай ... қалай түсіндіруге байланысты. Мұндағы  ұғымы бәрінен бұрын тірі организм өмір сүріунің шарты ретіне биология-натуралисттік мағынасында қолданады. Сонымен қатар,  - ... ... ... ... болып табылады. Ол материя мен санаға қарағанда белсенді, көп мағыналы әрі мәнгі қозғалыста болады. Оны сезімдік немесе ақыл ой ... ... ... тек ... ғана ... ... әрі діни ... топшаланады.
      Өмір философиясының жекеленген нұсқалардың принциптік айырмашылықтарға ... оның әр ... ... ортақ негізі бар. Ол - қаншылдық пен позитивизм ықпалына ... 19 ... соңы мен 20 ... ... кең ... ... ... мотодологизмге қарсы күрес жүргізу. Қазіргі таңда, Өмір философиясы экзистенцириализм мен персонализмге ... ... және ... ...  Л. Фейербах 1804 жылы Лансугутта туып, 1872 жылы Нюренберг  қаласының маңында, ... ... ... ... болған. Негізгі еңбектері: , , . Философияға Гегельдің идеалистік философиясын сынау арқылы келеді. Фейербах: , - дейдi.
  ... ... жаңа ...... емес, антропологиялық болуы керек.Антропологизм - адам мен табиғаттың айырғысыз бірлікте және адамды табиғаттың жемісі деп ... ... - ... биологиялық жақтарын зерттейтін ғылым. Табиғат рухтың негізі болғандықтан, ол философияның да негізі. Табиғаттан сезім мен ... ... Адам жер ... тірі жан, ... бір ... ... мойындай отыра, оны қоғам мен және тарих дамуынан тыс, ... ... алып ... Адам мен табиғаттың өзара әрекетінің негізі, қоғамдық-тарихи практика екенін түсінбеді.
Таным туралы. Фейербах: . ... ... ... ... ... мүмкіндігі шексіз. Бірақ, бұл бірден пайда болмайды, ол адамның эволюциялық дамуы, тәжірибенің жиналуы, ғылыми-техниканын өсуіне ... ... ... [1] - ... ... ... материализмі секілді, таным теориясы да сырттай пайымдаушылық сипатта ... - бұл ... ... ... ... ... Ойлау адамнан тыс және одан тәуелсіз өмір сүре ... Ол адам ... ... байланыста болады. Тарихты түсінуде тарихи процестің қозғаушысы деп объективтi заңды емес, ақыл-ойды мойындайды.
Фейербах: - ... Адам ... ... ... ... деп, Фейербах діннің негізін қиялдан (фантазиядан) іздейді. Фейербах ... ... жағы - оның ... ашық ... ... психологиялық түп-тамырын ашып беруiнде. Құдайы бар дінді жойып, оның орнына құдайсыз, адамдардың сүйiспеншiлiгiне негiзделген жаңа дінді жасауды ұсынды.  
        
      

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Детерминизм4 бет
Ертедегі Шығыс философиясы8 бет
Зерттеу процессі кезіндегі экспериментті жоспарлау әдістері жайлы9 бет
Кеңістік және уақыт теориясының мәселелері5 бет
Кеңес психологиясындағы тұлға теориясы8 бет
"Ыбырай – шағын әңгіме шебері" тақырыбындағы ашық сабақ3 бет
1 Абай және казіргі заман 2 Шокан және географиялык детерминизм 3 З,Фрейд және психоанализ 5 Ф,Ницше және аса кушті адам15 бет
1. М.Қалтаевтың шығармашылық мұрасы 2. Ағартушы-демократтық бағыттағы ақын-жазушылар»15 бет
XIX ғасыр қазақ ағартушыларының дүниеге көзқарасы15 бет
XVII ғасырда Ресейде ағарту ісінің дамуы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь