Әлемдегі ең ашық-шашық полигон


Қазақ даласында алғашқы ядролық жарылыс жасалғанына биыл 56 жыл толады.1991 жылғы тамыздың 29- ында халықтың жаппай талап етуімен әлемдегі аса ірі полигондардың бірі жабылды.Қазақстан өзінің тәуелсіздігінің алғашқы күнінен бастап сыртқы саясатының бейбіт жолын таңдап алды. Ядролық сынақтар тоқтатылды. Енді қазақ даласы қорқынышты жер асты дүмпулерінен тітіркенбейтін болды. Осыншама зұлматқа негізгі кінәлі саналған әскерилерде жөніне кетті. Полигон жабылды. Жабылғанымен де, қазақ ұлтына Абайдай, Шәкәрімдей ұлы азаматтарын сыйлаған дарқан дала бұрынғысынша қауіпті болып отыр. Тек сол қауіптің әлпеті ғана өзгерген. Оның үстіне Семей полигоны әлемдегі ең ашық-шашық полигон есебінде қалып отыр. 40 жыл юойы жарылыстан көз ашпаған қазақ даласының ұрпақтан-ұрпаққа жалғасып жатқан зардаптары жан түршігерлік. Егер ғалымдардың нақты деректеріне сүйенсек, Семей өңірінде полигон жұмыс істеген жылдары жасалған ядролық жарылыстардың жиынтық қуаты 1945 жылы американдықтардың Жапонияның Хиросима қаласына тастаған бомбаның қуатынан 2,5 мың есе күшті екен. Солай бола тұрса да, кезінде «бейбіт жарылыстар» деп айдар тағылған қасіреттің зардаптарына қарағанда әлем жапон трагедиясы туралы әлдеқайда көп хабардар. Ауызға да соны бірінші алады. Енді осы қайран қазақ даласының сынақтан кейінгі зардаптарына тоқталсақ. Бұрынғы Семей ядролық сынақ полигоны Қазақстанның солтүстік-шығыс бөлігінің жалпы алғандағы 18 мың 500 шаршы шақырым жерін қамтып жатыр. Бұл полигон Шығыс Қазақстан облысының 54 пайызына, Павлодар облысының 39 пайызына, Қарағанды облысының 7 пайызына өз залалдарын бүгінгі күнге дейін тигізіп келеді. Ал, Семей ядролық сынақ полигонының әкімшілік шекарасының ұзына бойы-600 шақырымдай. Қарап отырсаңыз, мұның өзі шаруашылық мақсаттарға пайдалануға болатын орасан үлкен аумақ емес пе Сонымен бірге зардап шеккен жерлердің көлеиі полигонның өзінен 16 есе үлкен- шамамемн 304 мың шаршы шақырым. Алғашқы ядролық жарылыс 1949 жылғы тамыздың 29-ыында жасалды. Ал, 1953 жылы тұңғыш рет термоядролық қондырғы сынақтан өтсе,1955 жылы әлемдегі алғашқы сутегі бомбасы осы қазақ даласында жарылды. Полигонның жұмыс істеген 1949-1989 жылдары аралығында осы аймаққа жалпы саны 468 ядролық жарылыс өткізілген. Олардың 125-і атмосфералық (26-сы жерүсті, 91-і ауада,8-і биіктіктегі ) жарылыс болса, 343-і жерасты (215-і көлденең қазбалы, 128-і ұңғылы) сынақтар. Яғни, мәлімет бойынша айтсақ, кезіндегі қызыл империяның барлық ядролық сынақтарының үштен екі бөлігі қазақ даласында жасалды. Ал, жарылған ядролық оқ дәрілердің саны әлі күнге дейін саналатын көрінеді әрі бір сынақтың өзінде екі-үш оқ-дәріні бірден жарған кездер аз болмаған. Маусымның 24-інде Парламент Мәжілісінде «Бұрынғы Семей ядролық сынақ полигоны әсер ететін аймақта тұратын халықтың денссаулығын сақтау және оларды әлеуметтік қорғау туралы» Парламеттік тыңдау өтті. Осы шара барысында полигонның проблемаларына байланысты осы аймақтардағы тұрғындарды толғандырып жүрген өзекті мәселелер айтылды.

Пән: Саясаттану
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге
Таңдаулыға:   




Әлемдегі ең ашық-шашық полигон

Қазақ даласында алғашқы ядролық жарылыс жасалғанына биыл 56 жыл толады.1991
жылғы тамыздың 29- ында халықтың жаппай талап етуімен әлемдегі аса ірі
полигондардың бірі жабылды.Қазақстан өзінің тәуелсіздігінің алғашқы күнінен
бастап сыртқы саясатының бейбіт жолын таңдап алды. Ядролық сынақтар
тоқтатылды. Енді қазақ даласы қорқынышты жер асты дүмпулерінен
тітіркенбейтін болды. Осыншама зұлматқа негізгі кінәлі саналған әскерилерде
жөніне кетті. Полигон жабылды. Жабылғанымен де, қазақ ұлтына Абайдай,
Шәкәрімдей ұлы азаматтарын сыйлаған дарқан дала бұрынғысынша қауіпті болып
отыр. Тек сол қауіптің әлпеті ғана өзгерген. Оның үстіне Семей полигоны
әлемдегі ең ашық-шашық полигон есебінде қалып отыр. 40 жыл юойы жарылыстан
көз ашпаған қазақ даласының ұрпақтан-ұрпаққа жалғасып жатқан зардаптары жан
түршігерлік. Егер ғалымдардың нақты деректеріне сүйенсек, Семей өңірінде
полигон жұмыс істеген жылдары жасалған ядролық жарылыстардың жиынтық қуаты
1945 жылы американдықтардың Жапонияның Хиросима қаласына тастаған бомбаның
қуатынан 2,5 мың есе күшті екен. Солай бола тұрса да, кезінде бейбіт
жарылыстар деп айдар тағылған қасіреттің зардаптарына қарағанда әлем жапон
трагедиясы туралы әлдеқайда көп хабардар. Ауызға да соны бірінші алады.
Енді осы қайран қазақ даласының сынақтан кейінгі зардаптарына тоқталсақ.
Бұрынғы Семей ядролық сынақ полигоны Қазақстанның солтүстік-шығыс бөлігінің
жалпы алғандағы 18 мың 500 шаршы шақырым жерін қамтып жатыр. Бұл полигон
Шығыс Қазақстан облысының 54 пайызына, Павлодар облысының 39 пайызына,
Қарағанды облысының 7 пайызына өз залалдарын бүгінгі күнге дейін тигізіп
келеді. Ал, Семей ядролық сынақ полигонының әкімшілік шекарасының ұзына
бойы-600 шақырымдай. Қарап отырсаңыз, мұның өзі шаруашылық мақсаттарға
пайдалануға болатын орасан үлкен аумақ емес пе Сонымен бірге зардап шеккен
жерлердің көлеиі полигонның өзінен 16 есе үлкен- шамамемн 304 мың шаршы
шақырым. Алғашқы ядролық жарылыс 1949 жылғы тамыздың 29-ыында жасалды. Ал,
1953 жылы тұңғыш рет термоядролық қондырғы сынақтан өтсе,1955 жылы әлемдегі
алғашқы сутегі бомбасы осы қазақ даласында жарылды. Полигонның жұмыс
істеген 1949-1989 жылдары аралығында осы аймаққа жалпы саны 468 ядролық
жарылыс өткізілген. Олардың 125-і атмосфералық (26-сы жерүсті, 91-і ауада,8-
і биіктіктегі ) жарылыс болса, 343-і жерасты (215-і көлденең қазбалы, 128-і
ұңғылы) сынақтар. Яғни, мәлімет бойынша айтсақ, кезіндегі қызыл империяның
барлық ядролық сынақтарының үштен екі бөлігі қазақ даласында жасалды. Ал,
жарылған ядролық оқ дәрілердің саны әлі күнге дейін саналатын көрінеді әрі
бір сынақтың өзінде екі-үш оқ-дәріні бірден жарған кездер аз болмаған.
Маусымның 24-інде Парламент Мәжілісінде Бұрынғы Семей ядролық сынақ
полигоны әсер ететін аймақта тұратын халықтың денссаулығын сақтау және
оларды әлеуметтік қорғау туралы Парламеттік тыңдау өтті. Осы шара
барысында полигонның проблемаларына байланысты осы аймақтардағы тұрғындарды
толғандырып жүрген өзекті мәселелер айтылды. Ең алдымен халықты әлеуметтік
қорғау мәселесіне ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Әлемдегі ең бай адам
Әлемдегі ең бай адамдар
Әлемдегі ең қауіпті тоғыз секта
Әлемдегі ең қысқа әсерлі әңгімелер
Әлемдегі ең бай актер-бизнесмен Ален Делон
Әлемдегі ең үздік білім беру жүйелері
Полигон және қоршаған орта
Әлемдегі ең бай адамдар. Уоррен Баффетжәне Билл Гейтс
"Қазақстанға полигон зардабының өтемі қайтарылмады"
Таңдама үлестірімі. Полигон және гистограмма
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь