Кірпікшелі инфузориялар класы – ciliata


Кірпікшелі инфузориялар тұщы суларда теңіздерде, планктонды, су түбінде, су өсімдіктерінде немесе теңіз жағасындағы құмның арасында (псаммофильді түрлері) тіршілік етеді. Паразит инфузориялар да кездеседі. Денелерінің ұзындығы 30-40 мкм-нан 1 мм-ге дейін.
Кірпікшелі инфузориялардың денесін (өмір бойы) кірпікшелер қаптам тұрады. Кірпікшелілер жыныссыз және жынысты – конъюгация жолымен көбейді.
Инфузориялардың көп таралған белгілі түрлерінің біреуі – инфузрия туфелька немесе парамеция – Paramaecium caudatum (10- сурет). Ұзынша сопақтау болып келген тұщы суларда өздігімен қозғалып жүретін күрделі құрылысты қарапайым жәндік.
Денесін кірпікшелер біртегіс жауып тұрады, тек артқы жағында кірпікшелері ұзындау болады. Кірпікшілері қозғалу қызметімен бірге асты ауыз тесігіне жеткізу қызметін де атқарады.
Ауыз ойықтың айналасында толқын тәрізді әрдайым қозғалып тұратын мембранелла орналасқан. Цитоплазмасы эктоплазма және эндоплазмаға бөлінген. Эктоплазма қабаты сыртынан мықты майысқақ пелликуламен қапталынған. Пелликула екі сыртқы және екі ішкі мембранадан құралған. Пелликуланың сыртын алты бұрышты, қатар орналасқан құрылым жауып тұрады, соған байланысты парамеция денесінің пішіні өзгермейтін тұрақты болып келеді.

10-сурет. Инфузория туфелька - Рагао’аесiцш саца iлт: 1 кiрпiкшелер, 2- ас қорыту вакуолi, З - микронуклеус, 4 - ауыз тесiгi, 5 - жутжыншаь (цитофаринке), б - кылаулатiыш, 7 - жиырылгьоц вакуолi, 8 макронуклеус, 9 – трихоцисталар
Пелликуланың астында бір-бірімен ұштасып жатқан фибрилл торы болады – олар тірек қызметін атқарады. Эктоплазма қабатында қорғаныш қызметін атқаратын қысқа таяқшалар – трихоцисталар орналасқан. Олар тітіркенген кезде ұзын, серпінді жіпше түрінде сыртқа атылады.
Инфузория денесінің алдынғы жағында ауыз ойығы немесе перистомы болады. Перистомның түп жағында ауыз тесігі – немесе цитостом орналасқан, ол жұтқыншаққа – цитофаринкске жалғасады. Жұтқыншақ цитоплазмаға ашылады. Инфузориялар ұсақ организмдермен коректенеді (бактериялармен, көк-жасыл балдырлармен, ұсақ қарапайымдылармен).
Перистом айналасындағы кірпікшелердің қозғалуы нәтижесінде коректік заттар сумен бірге ауыз тесігіне және жұтқыншаққа түсіп жатады. Жұткыншақтың түбінде ас қорыту вакуольдері коректік затқа толып цитоплазмаға ауысады. Ас қорыту вакуольдері дененің ас қорыту циклозы (айналымы) жолымен қозғалады, ферменттер арқылы асты қорытып, плазмаға өткізіп тұрады. Сінбеген қалдықтарды арнайы тесігі арқылы (қылаулатқыш) шығарып тастайды. Ак қорыту вакуольдердің құрылуы сыртқы температураға байланысты. Қоршаған ортасы неғұрлым жылы болса вакуольдің түзілуі де тез болады, инфузорияның коректенуі де жиілейді.

Пән: Биология
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге
Таңдаулыға:   




          Бұл типке көп ұсақ кірпікшелері бар қарапайым жәндіктер жатады,
7000-нан астам түрі белгілі. Бұлардың ерекшелігі – денесінде екі түрлі
ядросының болуы – үлкен вегетативті ядро макронуклеус және кішкене
генеративті – микронуклеус.
         Инфузориялар типі екі класқа бөлінеді. Кірпікшелі инфузориялар-
Ciliata және сорғыш инфузориялар – Suctoria. Кірпікшілері инфузориялардың
кірпікшелері тіршілік циклының барлық кезендерінде болады, ал сорғыш
инфузориялардың даму циклының алғашқы кезеңінде ғана кірпікшелері болады
да, содан кейін жойылады.
  КІРПІКШЕЛІ ИНФУЗОРИЯЛАР КЛАСЫ – CILIATA
Кірпікшелі инфузориялар тұщы суларда теңіздерде, планктонды, су
түбінде, су өсімдіктерінде немесе теңіз жағасындағы құмның арасында
(псаммофильді түрлері) тіршілік етеді. Паразит инфузориялар да кездеседі.
Денелерінің ұзындығы 30-40 мкм-нан 1 мм-ге дейін.
Кірпікшелі инфузориялардың денесін (өмір бойы) кірпікшелер қаптам
тұрады. Кірпікшелілер жыныссыз және жынысты – конъюгация жолымен көбейді.
Инфузориялардың көп таралған белгілі түрлерінің біреуі – инфузрия
туфелька немесе парамеция – Paramaecium caudatum (10- сурет).  Ұзынша
сопақтау болып келген тұщы суларда өздігімен қозғалып жүретін күрделі
құрылысты қарапайым жәндік.
Денесін кірпікшелер біртегіс жауып тұрады, тек артқы жағында
кірпікшелері ұзындау болады. Кірпікшілері қозғалу қызметімен бірге асты
ауыз тесігіне жеткізу қызметін де атқарады.
Ауыз ойықтың айналасында толқын тәрізді әрдайым қозғалып тұратын
мембранелла орналасқан. Цитоплазмасы эктоплазма және эндоплазмаға бөлінген.
Эктоплазма қабаты сыртынан мықты майысқақ пелликуламен қапталынған.
Пелликула екі сыртқы және екі ішкі мембранадан құралған. Пелликуланың
сыртын алты бұрышты, қатар орналасқан құрылым жауып тұрады, соған
байланысты парамеция денесінің пішіні өзгермейтін тұрақты болып келеді.
 
10-сурет. Инфузория туфелька - Рагао’аесiцш саца iлт: 1
кiрпiкшелер, 2- ас қорыту вакуолi, З - микронуклеус, 4 - ауыз тесiгi, 5 -
жутжыншаь (цитофаринке), б - кылаулатiыш, 7 - жиырылгьоц вакуолi, 8
макронуклеус, 9 – трихоцисталар
 Пелликуланың астында бір-бірімен ұштасып жатқан фибрилл торы болады –
олар тірек қызметін атқарады. Эктоплазма қабатында қорғаныш қызметін
атқаратын қысқа таяқшалар – трихоцисталар орналасқан. Олар тітіркенген
кезде ұзын, серпінді жіпше түрінде сыртқа атылады.
Инфузория денесінің алдынғы жағында ауыз ойығы немесе перистомы
болады. Перистомның түп жағында ауыз тесігі – немесе цитостом орналасқан,
ол жұтқыншаққа – цитофаринкске жалғасады. Жұтқыншақ цитоплазмаға ашылады.
Инфузориялар ұсақ организмдермен коректенеді (бактериялармен, көк-жасыл
балдырлармен, ұсақ қарапайымдылармен).
Перистом айналасындағы кірпікшелердің қозғалуы нәтижесінде коректік
заттар сумен бірге ауыз тесігіне және жұтқыншаққа түсіп жатады.
Жұткыншақтың түбінде ас қорыту вакуольдері коректік затқа толып
цитоплазмаға ауысады. Ас қорыту вакуольдері дененің ас қорыту циклозы
(айналымы) жолымен қозғалады, ферменттер арқылы асты қорытып, плазмаға
өткізіп тұрады. Сінбеген қалдықтарды арнайы тесігі арқылы (қылаулатқыш)
шығарып тастайды.  Ак қорыту вакуольдердің құрылуы сыртқы температураға
байланысты. Қоршаған ортасы неғұрлым жылы болса вакуольдің түзілуі де тез
болады, инфузорияның коректенуі де жиілейді.
Барлық инфузориялардың жиырылғыш вакуольдері эктоплазма және
эндоплазманың арасында орналасқан. Олардың қызметі амеба мен ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Кiрпiкшелi құрттар класы - (тuгbеllагiа)
Инфузориялар типі
Споровиктер және инфузориялар. Жалпы сипаттамасы, жіктелуі және практикалық маңызы
Көпқылтандылар класы
Өрмекшітәрізділер класы
Таспа құрттар класы
Таспа құрттар класы – cestoda
Бунақденелілер класы
Құстар класы.
Қалталы саңырауқұлақтар – ascomycetes класы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.



WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь