Маркетинг жүйесі

МАЗМҰНЫ

Кіріспе

I.Тарау. МАРКЕТИНГТІҢ ӘЛЕУМЕТТІК НЕГІЗДЕРІ
1.1.Маркетингтің негізгі принциптері мен қызметтері
1.2. Маркетингтің нарықпен байланысы
1.3. Маркетингті басқару тұжырымдамалары
1.4. «Макдональдс» корпорациясының маркетинг концепциясын пайдалануы

II.Тарау.МАРКЕТИНГ ЖҮЙЕСІНІҢ САЯСАТЫ
2.1. Маркетинг жүйесінің мақсаттары
2.2. Маркетинг жүйесінің даму шеңбері

Қорытынды

Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе

Маркетинг («marketing» - нарықтық қызмет деген ағылшын сөзі) капиталистік кәсіпорынның өндірістік өткізу және сауда қызметін басқаруды ұйымдастыру тәсілі ретінде XIX-XX-шы ғасырдың басында өмірге келді. АҚШ-да оның басталуын 1901-1905-ші жылдарға саяды. Алғашқыда маркетингті өткізуді ұйымдастыратын тәсіл ретінде қарады. Алайда да қазір маркетингті тауарды бір жаққа өткізу қызметімен шектеп қана қоймайды. Қазіргі кездегі маркетинг үлкен ғылым әрі қызмет аясы болып табылады. Ол бәсекелестіктің дамыған кезінде кәсіпорынның тактикасы мен стратегиясын сатып алушыны қызықтыру тәсілін, нарықты билеу әдісін жасайды және көзделген пайда деңгейін қамтамасыз етуде нарық пен бағаны барынша бақылауды жүзеге асырады. Маркетингтің нағыз даму Еуропадағы дамыған капиталистік елдерде екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ғана басталды. Соңғы жылдары халықаралық көлемде маркетингті қолдану кәдімгідей ұлғайып, осы облыстағы зерттеу аясы кеңи түсті.
Экономикалық әдебиеттерде маркетингтің көптеген анықтамалары кездеседі. Соның біразына тоқталайық.
Маркетинг-қазіргі бар және әлеуетті тауарды сатып алушылардың жиынтығы.
Маркетинг-бұл тауарға, қызмет көрсетуге, адамдарды ұйымдастыру, территорияға және идеяға айырбас арқылы сұранымды қанағаттандыра басқару мен көріп келу деп түсінеміз.
Маркетинг-бұл кәсіпорын қызметінің сауда өткізу облысын зерттейтін, өндіріс процесі мен ұсынымына және өндірушіден тұтынушыға қызмет көрсетудің әсерін ескертетін барлық факторларды құрастырудың кешенді шаралары.
Маркетинг - бұл өзінің тұтынушысын іздеуге, сол сұранымын қалыптастыру мен ынталандыруға бағытталған кәсіпорынның (фирманың) нарықтық қызметі.
Қазіргі маркетинг теориясы оны басқарудың рыноктық бағыт алуын қамтамасыз ететін, күрделі динамикалық жүйе ретінде қарастырылады. Көркемдеп айтатын болсақ, маркетинг - бұл экономиканың, істің, жарнама, психология, сауда, жоспарлау мен болжаудың өзара біртұтас жиынтығы. Маркетингтің ұраны бір сөзбен мынаған сәйкес «Өндіргенің не болса да, соны өндіресің және сатасың». Біздің ойымызша, түптеп келгенде, маркетингтің мән-жайы көзқарастың үнемі өзгеруіне, экономикалық дағдарысқа тұрақты ұшырап отырған қазіргі нарық жағдайының өзгеруіне икемделуінде жатыр.
Терминологиялық дау-дамайға және 25010-ден астам маркетинг анықтамасының интерпретациясына қарамай-ақ, оның негізгі қасиеттері нарықтағы болып жатқан құбылыстарға кілт таба білуі. Маркетинг зерттеушілердің ойынша-бұл артық өндіру экономикасының феномені, сұранымның әбден толып, ұсынымға тым еркелеп кетуі. Басқаша айтар болсақ, ғылым ретінде Карл Маркс пайымдауынша, ұсынымның сұранымды күштеп алуы.
Пайдаланылған әдебиеттер:

1. Котлер Ф. Управление маркетингом. М. Изд. Прогресс, 1990
2. Эванс Дж., Берман Б. Маркетинг. М. Экономика, 1990
3. Современный маркетинг //Под ред. Хруцкого В.Е. М., Финанасы и статистика, 1991
4. Шеденов Ө.К., Байжомартов Ү.С., Жүнісов Б.А., Комягин Б.И. Жалпы экономикалық теория. Алматы-Ақтөбе, 2002
5. Экономикалық теория негіздері. Я.Ә.Әубәкіров, Б.Б.Байжумаев, Ф.Н.Жақыпов Алматы «Санат» 1998
6. Саяси экономия негіздері. Т.Қожамқұлов Алматы «Қайнар» 1991
7. Нарықтық экономика негіздері. Б.Жүнісов, Е.Мәмбетов, Е.Байжомартов Алматы 1994
8. Маркетинг негіздері. Филип Котлер, Солтүстік Батыс университеті, Алматы 2000
9. Қолданбалы экономика. Алматы 1997
10. Саяси экономия. Алматы 1990
11. Экономикалық теория негіздері. Жүнісов А. Алматы 1996
12. Нарықтық экономия негіздері. Ғасыров М.А. Алматы 1996
13. Экономикалық теория. Оқулық. Алматы 2000
14. Нарықтық экономика әліппесі. Алматы 1995
15. Сыртқы экономикалық саясат. Мадиярова Ю.М.
16. Өндірісті интенсификациялау және нарықтық қатынастар. Чалбаев К. 1990 .
17. Экономика. С.Фишер, Р.Дорнбуш, Р.Шмалензи. М.,1993
18. Авдокушин Е.Ф. Международные экономические отношения, М., ИВЦ «Маркетинг», 1996
19. Нарықтық экономика теориясына кіріспе. Б.Мәдешев. «Экономика» Алматы 1996 ж.
20. П.Кругман, М.Обстфельд. Международная экономика. М., 1997 ЮНИТИ
21. В.Д.Камаева. Экономика и бизнес. М., Изд. МГТУ, 1993
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе
I-Тарау. МАРКЕТИНГТІҢ ӘЛЕУМЕТТІК НЕГІЗДЕРІ
1.1.Маркетингтің негізгі принциптері мен қызметтері
2. Маркетингтің нарықпен байланысы
3. Маркетингті басқару тұжырымдамалары
4. «Макдональдс» корпорациясының маркетинг концепциясын пайдалануы
II-Тарау.МАРКЕТИНГ ... ... ... жүйесінің мақсаттары
2. Маркетинг жүйесінің даму шеңбері
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе
Маркетинг («marketing» - ... ... ... ... ... кәсіпорынның өндірістік өткізу және сауда қызметін басқаруды
ұйымдастыру тәсілі ... ... ... ... ... ... ... оның басталуын 1901-1905-ші жылдарға саяды. Алғашқыда ... ... ... ... ... Алайда да қазір маркетингті
тауарды бір жаққа өткізу қызметімен шектеп қана қоймайды. ... ... ... ... әрі ... аясы ... табылады. Ол бәсекелестіктің
дамыған кезінде кәсіпорынның тактикасы мен ... ... ... ... нарықты билеу әдісін жасайды және көзделген пайда
деңгейін қамтамасыз етуде нарық пен бағаны ... ... ... Маркетингтің нағыз даму Еуропадағы дамыған капиталистік елдерде
екінші дүниежүзілік ... ... ғана ... ... ... ... ... қолдану кәдімгідей ұлғайып, осы облыстағы
зерттеу аясы кеңи түсті.
Экономикалық әдебиеттерде ... ... ... ... ... ... бар және әлеуетті тауарды сатып ... ... ... ... ... ... және идеяға айырбас арқылы сұранымды қанағаттандыра басқару
мен көріп келу деп түсінеміз.
Маркетинг-бұл кәсіпорын қызметінің сауда өткізу ... ... ... мен ... және ... ... қызмет
көрсетудің әсерін ескертетін ... ... ... ... - бұл өзінің тұтынушысын іздеуге, сол ... мен ... ... ... ... қызметі.
Қазіргі маркетинг теориясы оны басқарудың ... ... ... ... ... ... жүйе ретінде қарастырылады.
Көркемдеп айтатын болсақ, маркетинг - бұл экономиканың, істің, жарнама,
психология, сауда, ... мен ... ... ... ... ... бір ... мынаған сәйкес «Өндіргенің не болса да,
соны өндіресің және ... ... ... ... ... мән-жайы көзқарастың ... ... ... ... ... ... ... нарық жағдайының өзгеруіне
икемделуінде жатыр.
Терминологиялық дау-дамайға және ... ... ... интерпретациясына қарамай-ақ, оның негізгі қасиеттері
нарықтағы болып ... ... кілт таба ... ... ... ... ... экономикасының феномені,
сұранымның әбден толып, ұсынымға тым ... ... ... айтар болсақ,
ғылым ретінде Карл Маркс пайымдауынша, ұсынымның сұранымды күштеп алуы.
I-Тарау. МАРКЕТИНГТІҢ ӘЛЕУМЕТТІК ... ... ... мен ... ... ... ... мен өнімді өткеруге деген кешенді
көзқарасымен анықталады. Ол нарықты дәйектілікпен қарастыруға, баға
құрылымына, ... ... ... мен ... ... тауарды
тұтынушыға жеткізуге және оған қызмет көрсету негізіне құрылған. Рыноктық
тұжырымдама ... ... ... ... ... ... өндіріс қызметінің түпкілікті нәтижесіне жету мақсаттылығы;
- рынокқа тауар өткерілуін тиімді ... ... ... және ... мақсат пен
міндеттерге кешенді көзқараспен қарап, ... ... ... ... ... ... ... етеді;
- рынокқа икемделудің тактикасы мен стратегиясы бірлігін және
өзара байланыстылығын қолдану, оған бір жағынан ... ... әсер ... оның ... ... ... кәсіпорын қызметін бір мезгілдік ... ұзақ ... ... жаңа ... жасау мен зерттеуді болжауға ... ... ... ... маркетингтің негізгі қызметін
айқындауға болады.
Бірінші қызметінен нарықты білу – зерттеу қызметін ... - әр ... ... ... ... ... мен ... жайлы,
тауар ұсынысы жайлы қажетті ақпаратты жинау процесін айтамыз. Сондай-ақ
жаңа ... ... ... бағытын немесе игерген ... осы ... ... ... ... – бұл ... ... қызметі. Бұл қолда бар нарық
сигменттерін нығайтуға бағытталып, сатушылардың жаңа ... ... ... - ... ... қызметін айтамыз. Бұл тауарды
белсенділікпен сатуды ... ... ... ... ... және тауарды төмен бағамен өткеруді, диллер ... ... ... арнайы агенттің болуы) және басқадай әр түрлі іс-
әрекеттерді қамтиды. Баға саясаты – маркетинг қызметінің ең маңыздысының
бірі. Ол ... мен ... ... ... ... ... ... маркетинг қызметі ретінде барлық тауар қозғалысы жүйесін қамтиды.
Бұл тауар процесінің ұйымдастырудың ... түрі – ... ... ... ... ... ... Маркетинг жүйесінде
тауар саясаты нақты топтарын, тұтыну әдістерін ескеріп құрылады. Сатып
алу жайында кім шешім қабылдаса, ол ... ие ... және осы ... ... өн ... қызмет көрсетудің қажеттілігі
ескеріледі. Аталған қызметтер кезекпен орындалмайды, олар ... ... және ... ... әсер бір ... жүзеге асады.
2. Маркетингтің нарықпен байланысы
Рынок жағдайында маркетинг тауарға салыстырмалы қалыпты сұраным
жасауға ... және ... таба ... ... ... ... ... экономикасы дамыған елдердегі көптеген фирма ... ... ... ... ... - лабораториялық
зерттеуге, конструкторлық жұмысқа, үлгіні ... оны ... ... ... ... ... ... мен шығаруды
игеруге кеткен сомаларға тең десе ... ... ... ... ... ... маркетингтік шығындар ... ... ... ... ... ... Батыс Еуропа мен
Жапония нарыққа қатысты шамамен осындай баға беріледі.
«Маркетинг» деген түсініктің ар ... не ... ... ... өткізумен және ынталандырумен теңестіреді.
Таң қалудың қажеті жоқ! Американдықтарды ... ... ... ... пошта арқылы тіке жіберілетен
жарнамалар тұрақты түрде мазалауда, қайсы біреу ылғи ... ... ... де ... ... және ... ... құтыла
алмайды.
Сондықтан тауар өткізу маркетингтің ең басты элементіне жатпайтынын
білген көпшілік таң қалады. Өткізу – маркетинг айсбергінің тек бас ...... ... тек бірі ... оның ... ол ең
елеулілер қатарына да жатпайды. Егер маркетинг қайраткері маркетингтің
тұтынушылар мұқтаждығын анықтау, жарамды тауарлар ... және ... ... қою, тарату жүйелерін жолға қою және тиімді ынталандыру
сияқты тарауларымен жақсы жұмыс атқарған болса, ондай ... ... ... өтімді тауарларды тұтынушылар өздері аңдып, іздеп жүретіні
әркімге ... ... ... фирмасы «Инстиматик» фотоаппаратын,
«Атари» фирмасы бірінші бейне ойындарын, ... ... ... ... ... олардың тапсырыс астында қалғанын сол ... ... сай ... ... ... ... басқаларға еліктелген емес, сол кездегі тауарлардан
айрықшыдығы бар және ... жаңа ... ... ... ... жетекші теоретиктерінің бірі Петер Друкер
былай дейді: «Маркетингтің ... - ... ... күштерді
қажетсіз ету. Оның мақсаты – клиентті жақсы білу және түсіну ... ... не ... оған ... дәл ... ол өзін ... деген түсінік».[1]
Бұл өткізуге керекті әрекеттер мен оны ынталандыру өз маңызын жойды
дегенге жатпайды. Төте ... ол ... ... ... ... ... ... максимальды түрде әсер ету үшін, маркетинг
құралдар жинағын бір-бірімен гармониялы түрде ... ... ... деп анықтама береміз:
Маркетинг – мұқтаждық және тұтыныс қажеттіліктерін алмастыру арқылы
орындауға ... ... ... түрі.
Осы анықтаманы түсіндіру үшін, мына түсініктемелерге тоқталық:
мұқтаждық, тұтыныс, ... ... ... келісім және нарық.
Мұқтаждықтар
Маркетинг негізіне алынатын бастапқы ұғым – адамдардың мұқтаждық
идеясы.
Мұқтадық – адамның өзіне ... ... ... ... көп түрлі және күрделі. Мұнда негізгі
физиологиялық тамаққа, киімге, ... және ... ... әлеуметтік-рухани жақындасу, әсерлену, құштарлық, сондай-ақ жеке
мұқтаждық – ... ... өзін өзі ... Бұл мұқтаждықтар
Медисон-авеню арқылы пайда болмайды, ол адам табиғатының бастамасында ... ... адам өзін ... бақытсызбын деп
санайды. Қайсыбір мұқтаждық неғұрлым мәнді болса, оның ... ... ... ... адам ... екі ... ... барады:
не мұқтаждығын қанағаттандыратын объектілерді іздейді, не оны бәсеңсітуге
тырысады.
Тұтыныстар
Маркетингтің пайда болуына ... ... ... идея – тұтыныс.
Тұтыныс – жеке адамның ... ... ... ... ... аралының аш тұрғынына манго жемісі, торай еті және фасоль
керек, ал ... АҚШ ... өз ... ... нан, ... бифштекс,
майға қуырылған картоп және кока-коламен қанағаттандырады.
Тұтыныстар нақтылы қоғамның мәдени әдет-ғұрпын қанағаттандыруға
арналған ... ... ... ... өркендеуіне байланысты оның мүшелерінің
тұтынысы да ... ... ... ... ... ... құмарлығын
оятатын сан алуан объектілермен кездесуде. өндірушілер өз ... алу ... ... бағытта әрекеттер жасауда. Олар
өздері шығаратын тауарларымен адамдар ... ... ... бір не бірқатар арнайы мұқтаждықтарды өтейтін құрал
ретінде насихаттауда. Маркетинг қайраткері мұқтаждықты өзі жасамайды. Ол
өзінен өзі ... ... ... мен тұтынысты көбіне шатыстырады. Бұрғылау
коронкасын ... ... ... сол ... керек деп ойлауы
мүмкін, ал ... ... ... керек. Егер скважинаны әрі
жақсы, әрі ... ... ... тауар шығарылса, клиентте жаңа тұтыныс
қажеттігі (жаңа тауарға) пайда болады, ал мұқтаждығы (скважина) баяғы
күйінде қалады.
Мүдделер
Адамның ... ... ... ал ... ... ... ... Сондықтан адам өз мүддесін қаражатына байланысты
шектеп, өзін толық қанағаттандыратын тауарларды таңдайды.
Мүдде – сатып алу ... ... ... ... ... ... ... мезетіндегі мүддесін есептеу онша
қиын емес. 80-ші жылдардың аяғында 200 млн. ... 67 ... 250 млн. ... 5 млн. шаш ... ... алумен
қатар, ішкі әуе желілерінде 133 млрд. ж. миль жолақы төлеген және ағылшын
тілі мен ... ... ... 20 млн. лекция оқыған. Осындай
және басқа тұтыныс тауарларды және қызмет мүдделерін орындауға 150 млн.
т. астам болат, 4 ... т. ... және ... басқа өндіріске керекті
тауарлар өндіруді талап еткен. Бұл экономиканың талабын орындауға қажетті
бағасы 1,5 трлн. доллар тұратын тек қана ... ... ... ... ... ... ... жылғы мүдделер жинағы
бойынша жоспарлауға мүмкіншілігі бар. Экономикасы орталықталынған ... ... ... нақ ... ... Дегенмен, мүдде
сенімсіз көрсеткіш. Адамдарды күнделікті пайдаланудағы ... олар ... ... ... ... ... ... өзгерту нәтижесіне және табыс деңгейіне
әсерін тигізуі мүмкін. К. Ланкастердің айтуынша, ... ... ... ... ... ... қасиеттер жинағы, ал адамдар өз ақшасына
ең жақсы пайда келтіретін өнімдерді сатып алады. Мысалы, ... ... оның ... ... ... екендігі, онша
жоғары емес сатып алу бағасы, отын үнемділігі және ... ... ... ал ... ... ... сән-салтанатты,
мәртебелілікті көрсетеді. Адам, оның ... ... ... есепке ала отырып, сайып келгендегі сапа-қасиеті ең жоғары
түрде қамтамасыз ете ... ... ... мұқтаждығы, тұтыныстары және мүдделері өз сұрансын
қанағаттандыру үшін оларды тауар қажет деген ойға келтіреді.
Тауар – ... ... ... ... және ... үшін ... мұқтаждық пен тұтынысты қанағаттандыруға арналған ... адам ... ... ... деп ... Осы мұқтаждықты өтеуге
арналған барлық тауарларды біздер таңдай тауар ассортименті деп атаймыз.
Бұл ... ... ... жаңа ... курортта күнге күю,
косметолог қызметі, пластикалық операция, т.б. ... Бұл ... ... ... ... Ең ... косметикалық құралдар,
киімдер не шаш алдыру сияқты қол ... және ... ... ... бар.
1 сурет. Тұтынысты қанағаттандырудың үш дәрежесі.
Нақтылы тауарды және нақтылы адам ... ... ... ... ал ... осы тұтынысты қанағаттандыруын олардың
қосарлану дәрежесімен көрсетуге болады. 1 суретте А – ... Х ... ... Б – тауары оны жартылай қанағаттандырады,
ал В – толық қанағаттандырады. Бұл ... В ... ... деп
аталады.
Тауар тұтынушының қажеттілігіне неғұрлым қажет ... ... ... ... Балмұздақ жасаушы тұтынушыдан сізге
балмұздақтың ... ... ... және ... ... деп ... Ал олардың жауаптары 2 суреттегі «Идеал нүктесі арқылы көрсетіледі
делік. ... ... ... үш сорт ... ... ... ... және тәттілік дәрежесін анықтауды қарастыралық. Әр ... 2 ... ... ... ... қарағанда Б сорты
қажетті идеалдық қасиеттер жағынан үйлесіңкірейді. Егер өндіруші тұтыныс
идеалы Б сортынан ... ... ... ... бұл ... ... және қол жету дәрежелері салыстырмалы түрде, нарықтағы Б
сортына қарағанда тәп-тәуір өтімдірек болады.
2 сурет. Балмұздақ сорттарын майлылық және ... ... ... ... ... ... өз ... сатқысы келетін
тұтынушыларды өзі іздеуі керек, олардың тұтынастарын анықтап, ... ... ... ... шығаруы керек.
Тауар деген түсінік физикалық объектілермен шектелмейді, қызмет
атқаратын, демек, мұқтаждықты қанағаттандыратын әрбір нәрсені ... ... ... Оған ... мен ... ... адамдар, орын,
мекеме, әрекет түрлнрі және идеялар да ... ... ... ойын ... ... ... келетінін, қандай идеяны қолдағысы
келетінін өзі шешеді. Кейбір кездерде «тауар» деген ... ... ... ... ... болса, оны басқа «тұтынысты қанағаттандырушы»,
«төлеу ... не ... ... ... болады. Осы терминдер
бәрі әр түрлі адамдар үшін әртүрлі бағалау маңызын анықтайды.
Алмастыру
Адамдар өз ... ... ... ... жағдайда ғана маркетинг түсінігі орынды болады.
Алмастыру - өзіне керекті ... ... ... алу үшін ... бірдеңені ұсыну.
Алмастыру жеке адамдар өзіне қажетті заттарды алу үшін ... ... бірі ... ... ... қарны ашқан адам ... төрт ... таба ... ... ... ... не ... жинау
арқылы өзін өзі тамақпен қамтамасыз ету (өзін өзі жабдықтау), ... ... ... алу), ... алу ... және ... берілген
тамақ орнына басқа бірдеңені, айталық, ақшаны, басқа тауарды не ... ... ... Осы ... мұқтаждықты қанағаттандырудың
төрт тәсілінің ең тиімдісі алмастыру болып табылады. Бұл жағдайда адамдар
басқа біреудің құқына ... ... ... ... болмайды. Қолынан келу, келмесіне қарамастан, өзіне күнделікті
қажетті кез келген затты өзі өндірудің ... ... ... ... ... затты өндіруге күшін шоғырландырып, одан кейін
оларды басқалар шығарған ... ... ... ... ... ... шығарылатын жалпы тауар көлемі өседі.
Алмастыру маркетингтің ғылыми пән ретіндегі негізгі түсініктемесі
болып саналады. ... ... ... ... үшін бес ... ... Ең кем ... екі жақ алмастырушылар болуы қажет.
2. Әр жақтың басқа жаққа бағалы саналатын бірдеңесі болуы керек.
3. Әр жақтың өз коммуникациясы мен ... ... ... ... Әр ... ... жақ ... қабылдау, қабылдамау бостаншылығы болуы
керек.
5. Әр жақ қарсы жақпен істес ... ... және ... екендігіне сенімі
болуы керек.
Бұл бес шарт алмастырудың болуының потенциальды мүмкіншіліктерін
көрсетеді. Ал алмастырудың болу-болмауы көп ... оның ... ... шарттасуына байланысты болады. Егер шарт
орындалған болса, алмастыру нәтижесінде оған ... ... ... ең кем ... зиян көрмейді) деген қорытындыға келуге ... ... ... ... ... ерікті болатын.
Келісім
Егер алмастыру маркетингтегі негізгі түсініктеме болса, келісім
маркетинг өрісіндегі негізгі өлшем бірлігіне ... – екі ... ... ... ... үшін А жағы Б ... Икс затын беріп және ол жақтан Игрек затын
алмастырып алуы керек. Айталық, Джон Смитке 400 ... ... ... алады. Бұл классикалық ақшалай келісім, бірақ коммерциялық
құндылықтармен алмасуда ылғи ақшаның болуы ... ... ... ... Джонс теледидар орнына Смитке мұздатқыш береді.
Бартерлік келісім кезінде тауар орнына қызметтермен алмасу болуы мүмкін,
мысалға, заңгер Джонс ... ... ... ... ... ... толтырып береді.
Келісім мынадай шарттардың орындалуын талап етеді: 1) ең ... құны ... екі зат ... ... 2) келісілген шарты; 3)
келісілген оны іске ... ... және 4) ... оны іске ... ... Келісім жағдайлары заң тарапынан қолданылып және қорғалады.
Келісімді жай беруден айыра білу ... Жай ... А жағы Б ... ... ... үшін ... ештеңе алмайды. Жай беруге сыйлықтар,
субсидиялар, қайырымдылық акциялары жатады және олар ... ... ... саналады. Әрине, сыйлық беру де ... ... ... ... ... ... құтылу не қарсылас жақты өзіне
міндетті ету сияқты ... ... ... ... ... яғни әр түрлі қорларға қайырымдылық жинаушы кәсіпкерлер
сыйлық берушілердің түп мінездеріндегі ... ... ... ... іздеген пайдаларын қамтамасыз етуге тырысады.
Егер сыйлық ... ... ... не ... құрметтеушілік
көрсетілмесе, қор тез арада өзін қолдаушылардан айырылады. ... ... ... ... ... кездерде маркетинг
тұжырымдамасын кеңейтіп, оның ... ... ... ... қатар жай беру кезіндегі мінез-құлықты да талдауға мән беруде.
Жай беруді іске асырарда нарық қайраткері ұсыныстың әрқайсысына
жауапты ... ... ... Бұл ... ... ... не
«коммерциялық» алмастырудағы реакциямен бірдей емес. Саяси кандидат
сайлаушылардың дауысын алғысы келеді, шіркеу ... ... ... ... тобы ... ... санын өсіргісі келеді.
Маркетинг қайсыбір затқа, қызметке не идеяға мақсатты аудиторияның
жауапты реакциясын болдыру үшін ... ... ... ... ... ... «нарық» деген түсінікке тікелей
жетелейді.
Нарық – ... ... ... және ... ... ... ... түсіну үшін төрт адамнан ... ... ... ... ... ... қышшы және фермер. 3 суретте
осы адамдардың өз мұқтаждықтарын ... үш ... ... Бірінші тәсіл - өзін өзі жабдықтау, онда оның әрқайсысы
өзінің барлық керегін өзі ... ... ... ... ... балық
аулаумен қатар, өзін басқа керектерімен жабдықтау үшін қалған уақытын әрі
қышшылыққа, әрі ауыл шаруашылығымен айналысуға арнайды. Бұл жағдайда ... ... ... ... және басқалардың да өзінің ... ... ... ... ... ...
орталықталынбаған алмастыру, демек, сахнада шартты түрде ... ... ... ... ... орналасқан саудагер деп аталатын,
жаңа адам пайда болады. Төртеуінің де ... ... ... ... әкеліп, оны өзіне керектеріне алмастырады. ... ... ... алу үшін балықшы үш адамның орнына бір
«нарықпен» айналысады. Саудагердің ... ... ... ... ... үшін ... ... санын күрт төмендетеді. Басқа сөзбен
айтқанда, саудагер және орталық нарық экономиканың[2] сауда операция
тиімділігін ... ... ... ... басталуы.
Адамдардың және кедісімдердің өсуіне сәйкес саудагерлер және нарық
саны да өседі. Кемелденген қоғамда нарық қайбір ... мен ... ... және ... ... физикалық орны болуы
міндетті түрде емес. Уақыт талабына сай байланыс ... ... ... ... ... кешке теледидар арқылы тауар
туралы жарнама ... ... ... ... физикалық жанасуысыз-
ақ, пошта арқылы тауарды жөнелту мүмкін.
Нарық қайбір ... ... не ... бір ... ... бар ... ... мүмкін. Мысалға, еңбек нарқы өз жұмыс күштерін еңбек ақыға
не тауарға ... ... ... ... Еңбек жұмыс атқаруын
қамтамасыз ету үшін, оның айналысында түрлі кеңселер және жұмысқа
орналастыру ... ... ... әр ... ... ... Ақша нарқы – қарыз алу, ссуда алу, қор ... ... және ... сақталуына кепілдік беретін, адамдардың мұқтаждығын
қанағаттандыруға арналған тағы бір көңіл аударарлық ... ... ... ... мұқтаждығын қанағаттандырып, олардың өз
әрекеттерін жалғастыруына мүмкіншілік беретін қайырымдылық нарықтары ... ... ... ... ... – ол ... ... да қатынасы бар адам әрекеттері. ...... мен ... қанағаттандыруды мақсат етіп, алмастыру арқылы
нарықта ... ... ... ...... және ... ... арқылы орындауға арналған адамзат әрекеттері деген
анықтамамызға қайта ораламыз.
Алмастыру әрекеті қажетті жұмыстар орындауды талап етеді. Бірдеңені
сатқысы келген адам ... ... ... олардың мұқтаждығын анықтауы,
қажетті тауарларды жобалауы, оларды ... ... ... баға ... келісуі, т.б. орындауы керек. Маркетингілік
әрекеттердің негізін тауарды дайындау, зерттеу, ... ... ... ұйымдастыру, баға белгілеу, сервис ... ... ... ... ... маркетингті салушы өз ... ... ... ал ... ... алушылар да айналысады.
Үй бикелері қаржысына қарай керекті ... ... ... ... ... жабдықтаушысы тапшы тауарды табу үшін
қажетті сатушыларды іздеп, ... ... ... ... ... нарқы деп сатушының билігі үстем, ал сатып алушы белсенді
«нарық ... ... ... ... айтады. Сатып алушы нарқы деп
сатып алушы билігі ... және ең ... ... ... ... ... ... басында тауарларды ұсыну олардың сұранысынан асып түсе
бастағандықтан, маркетингті сатып алушыларды іздестіруші ... ... ... ... ... осы ... ... сатушылар алдында кездесетін маркетингілік ... ... ... ... ... басқару
Алмастыру процесімен айналысушылардың бәрі де уақыт өткен сайын оны
жетілдіре түсуді үйретеді. Атап айтқанда, сатушылардың өз маркетингін
басқарудағы ... арта ... ... ... біз ... деп
анықтама береміз:
Маркетингті басқару – бұл табыс табу, өткізудің көлемін ... ... ... сияқты мекеменің алдына қойған мақсаттарына жету
үшін мақсатты сатып алушылармен пайдалы алмастыруларды ... ... ... ... ... ... және ... жүзеге асыруды
бақылау.
Маркетинг басқарушысы өзінің ең ... ... ... осы
мезеттегі өндірген өнімдерінің барлық көлемдерін өткізуге қанша клиенттер
керек болатын болса, соншасын таба алатын ... ... ... бұл оның міндет шеңберін өте қысқа түрде көрсету болып саналады.
Маркетинг басқарушысы тек қана ... ... және ... ... оны ... ... проблемаларымен де айналысады.
Маркетингті басқарудың міндеті – сұранымның деңгейіне, уақытына ... әсер ету ... ... ... ... мақсатына жетуіне
көмектесу. Жай айтқанда, маркетингті ... – бұл ... ... өз ... сұраным деңгейі туралы ұсыныс дайындайды. Әрбір
бөлек алынған кезеңде нақты сұранымның деңгейі тілекті деңгейден ... ... не одан ... ... ... Осы ... ... де
маркетингті басқару байланысты түрде болады.
Маркетингті басқарушылар – ... ... ... ... ... іске ... не бақылау функцияларын
орындайтын фирмалардың лауазымды адамдары. ... ... ... және жай ... ... ... ... ынталандыру мамандары, маркетингті зерттеушілер, тауарды
басқарушылар және баға ... ... ... ... ... ... ... маркетингті басқарушы міндетін әр түрлі нарықтарда өткізудің
мақсат деңгейіне жетуге керекті міндеттерді ... деп ... ... одан ... ... Бұл ... ... тұжырымдамалар жол сілтеуі керек? ... ... ... ... ... қандай? Көпшілік жағдайларда ... ... ... ... ... маркетинг өрісіндегі
барлық әрекеттер бірыңғай тұжырымдама шегінде орындалуы керектігі сөзсіз.
Коммерциялық мекемелердің өз ... ... ... ... жолы бар: ... ... тұжырымдамасы, тауарды жетілдіру
тұжырымдамасы, коммерциялық күштерді ... ... ... және ...... маркетинг
тұжырымдамасы. Бұл тұжырымдамалар өркендеген ... ... әр ... және соңғы 50 жылдағы негізгі әлеукметтік, экономикалық және
саяси өзгерістерді бейнелейді. Жалпы өркендеу тенденциясы – ... және ... ... ... ... ...... проблемаларға көбірек бағыт алу болып отыр.
Өндірісті жетілдіру тұжырымдамасы
Бұл – сатушылардың қолданатын ең көне ... ... ... ... – тұтынушылар қазіргі тұтыныстары
кең тараған әрі баға жағынан да қолайлы ... ... ... ... мейірбанды көзқарастарын ескере отырып,
басқарушылар өз әрекеттерін өндірісті ... және ... ... ... ... ... ... жетілдіру тұжырымдамасын ... екі ... ...... ... ... ұсынастан жоғары. Бұл жағдайда
басқарушылар өз күш-жігерін өндіруді өсіру ... ... ... ... – тауардың өзіндік құны өте жоғары және оны
төмендету үшін еңбек ... ... ... Генри Фордтың барлық
тұжырымдамасы «Т» ... ... ... ... оның ... төмендету арқылы оған көпшіліктің қолын жеткізу болатын. Ол ... ... ... ... аламын деп қалжыңдайтын. Бүгінде осы
жолды «Техсас инстументс» (ТИ) ұстап, өз тауарының бағасын төмендету үшін
өндіріс ... ... ... ... Осы ... ала ... ... калькуляторының американдық нарқының негізгі
бөлігіне ие болып отыр. ... ... осы ... ... ... ... ... қолданғанда сәтсіздікке ұшыраған. Бағасының төменділігіне
қарамастан «Техсас Инстументс» сағаты тұтынушыларды қызықтырмаған.
Өндірісті жетілдіру тұжырымдамасын бірқатар ... ... де ... ... ... және ... ... де еңбек биржасы, айдаушылар құжаттарын беретін МАИ сияқты бірқатар
мемлекеттік мекемелер ... ... ... ... ... әр ... ... келушілерге қызмет атқаруына қарамастан, олар
тұтынушыларды иесіздендіріп, ... ... ... деп ... жетілдіру тұжырымдамасы
Бұл – сатушылардың басшылыққа алатын негізгі жолдарының бірі.
Тауарды жетілдіру ...... ... ... ... артықшылығы бар және жақсы сипттамалы тауарларға
игі ниетпен қарайтындығын ескеріп, мекеме өз энергиясын тауарды тұрақты
түрде ... ... деп ... өндірушілер, егер тышқан қақпанын жетілдіре берсе, оларға
келетін жол ... деп ... ... олар көбіне сәтсіздікке душар
болады. Тұтынушылар тышқандардан құтылу жолын ... ... ол ... жетілдіре беру олар үшін шарт емес. Бұл проблема дератизация
қызметіне химиялық ... не ... ... тағы бірдеңе арқылы
шешілуі мүмкін. Оның үстіне, өндіруші, дизайн, орауыш және баға ... ... ... ... ... ... қозғалысын
ыңғайлы тарату арналары арқылы ұйымдастырмаса, оны тұтынушылардың оған
деген ... ... ... өз тауар сапасының жоғары екендігіне
сендірмесе, жетілдірілген қақпан нарыққа жол таппайды.
Тауарды жетілдіру тұжырымдамасы «маркетингілік ... ... ... өз ... өзі ғашық болып, клиент мұқтаждығын
сырт қалдырады. Теміржол ... ... ... ... ... ... деп ... жүріп, авиажелілері, автобустар және жүк және жеңіл
машиналар жағынан өскен қауіптілікті байқамай ... ... ... ... есептеу мүмкіншілігі емес, линейка
керек деп ... ... ... жағынан келетін қауіптілікті
байқамаған. Колледждер орта мектепті бітірушілер жалпы ... ... ... деп санап, мамангерлер дайындауға ... ... ... отыр.
Коммерциялық күштерді интенсификациялау тұжырымдамасы
Бұл жолды көптеген өндірушілер ұстанады.
Коммерциялық күштерді интенсификациялау ... – егер ... ... және ... ... күш жұмсамаса, тұтынушылар
оның тауарын қажетті көлемде сатып алмайды деп пайымдау.
Коммерциялық ... ... ... ... ... ... демек, тұтынушы сатып алу туралы әдетте ойлана
қоймайтын (мысалға, қамсыздандыру, ... ... ... ... үшін ... ... пайдаланады. Бұл саладағы
потенциальды сатып алушыларды табу және оларға тауарды «қатаң сату» ... ... ашу ... жетілдірілген түрде дайындалған.
«Қатаң сату» автомобиль сияқты өтімі зор ... үшін ... ... залына кіру бойына сатушы дереу оны «психологиялық
дайындауға» ... Егер ... ... ... ... оны ... келетін басқа біреу бар екендігін айтып, сондықтан ... ... ... етеді. Егер сатып алушы қымбатсынса, онда сатушы өз
басқарушысымен кеңесіп, арнайы жеңілдік алып беруді ұсынады. ... ... ... ... сатушыға қайта оралғанда, ол өз ұсынысының бастыққа
ұнамағанын, дегенмен, оны көндіргенін хабарлайды. Осының бәрінің ... ... ... және ... ... ... осы жерде орындату.
Коммерциялық күштерді интенсификациялау тұжырымдамасын коммерциялық
емес өрістерде де пайдаланады. ... ... өз ... осы ... ... қайым кандидатура екенін асыра үгіттейді. Ал кандидаттың өзі
болатын болса, ертеңнен қара кешке дейін сайлау ... ... ... ... бөбектердің бетін сүйіп, ... ... ... ... ... ... ... радио арқылы жарнамаларға, плакаттар жасауға, пошта ... ... ... ... ... кез ... ... жасырады, демек, оны тезірек өткізуді ойлап, келешекте
сайлаушылардың өз таңдауынмен ... ... ... ... ... ... жаңа жолдарына жатады.
Маркетинг тұжырымдамасы – мекеменің алға ... ... ... мақсатты нарықтар мұқтаждықтары мен тұтыныстарын анықтап, оларды
қажетті түрде қанағаттандыруда, бәсекелестерге қарағанда, ... ... ... ... деп ... ... маңызын «тұтынысты іздеңіз және оны
қанағаттандырыңыз», «Өзіңіз шығара алатын затты сатуға тырысқанша, ... ... ... ... ... «Сіз ... ... деген
сияқты әсерлі сөздер арқылы анықтауға болады. Осындай жолдарды ... К. ... ... ... ... – «Клиенттің әрбір жұмсаған
долларын бағалы маңыздылықпен, сапамен және ... ... ... ... ... күшті аямау».
Коммерциялық күштерді интенсификациялау және маркетинг
тұжырымдамаларын ... ... ... ... ... ... ... күш жұмсау – ол сатушының мұқтаждығына
шоғырлану, ал ... – бұл ... ... ... шоғырлану.
Өткізуге коммерциялық күш жұмсау – ол сатушыға, демек, оның тауарын
ақшаға айналдыру үшін қамқорлық, ал ...... ... және оны ... ... және оны ... ... факторлар арқылы қанағаттандыруға қамқорлық.
Бұл екі жолды салыстыру 4 суретте келтірілген. Коммерциялық
күштерді ... ... ... ... ...... ... ал оны табысты түрде өткізу коммерциялық
күштерді және ... ... ... ... Маркетинг
тұжырымдамасында мұндай объектілерге ... ... ... ... мен ... қоса жатады. Фирма ... ... ... ... жабдықтауға жұмсау есебі бойынша
тұтыныстық қанағаттануды ... ... ... ... ... ... – бұл ... мақсатына жету негізіне тұтынысты
қанағаттандыруды нысаналап, маркетинг күшімен нығайтып, ... мен ... ... ... ... Коммерциялық күштерді интенсификациялау және ... ... ... ... ... ... теориясын
қолдайтындығын көрсетеді. Компания тұтынушыға қажет затты шығарып, оның
мұқтаждығын максимальды түрде қанағаттандыру арқылы ... ... ... ... ... ... алып отыр.
Оны қолдаушылардың бірінші ... ... энд ... ... ... ... белгілі. Бұл тұжырымдаманы өндіріске
қажетті тауарлар шығаратын ... ... ... ... ... ... іс ... жиірек пайдаланатыны белгілі.
Майда компанияларға қарағанда ірі компанияларда ... ... ... бұл тұжырымдаманы уағыздағанымен, іс ... Олар ... ... ... ... ... басқарушыларын, маркетинг элементтерімен ... оның ... сырт ... ... ... фирманы нарық – тұтынысын
қанағаттандыруға бағытталған компанияға айналдыру көптеген жылдар бойы
ынталы ... ... ... ... – этикалық маркетинг тұжырымдамасы
Әлеуметтік – этикалық маркетинг – ең соңғы кезде ... ... ... ... – мекеменің алға қойған
міндеті мақсатты нарықтың мұқтаждықтарын, тұтынысын және ... ... ... ... ... әрі ... өнімді тәсілдермен орындаумен қатар, тұтынушылардың және жалпы
қоғамның-салауаттылығы сақталып, оның нығая ... ... ... ... таза ... ... сапасын төмендету, табиғи қорлардың жетіспеуі, халықтың
өте тез өсуі, дүниежүзілік инфляция және әлеуметтік қызметтер ... ... ... ... ... олардың уақыт талабына сай
еместігіне күмәнденуден барып шыққан. Сатып алушылардың тұтынысын
сезінетін, қызмет ... ... өз ... ... ... ... ... игілігін ылғи ойластыра ма? Таза маркетинг
концепциясы сатып алушы тұтынысы және оның ... ... ... ... ... сырт ... ... «Кока
Кола» фирмасын алайық. Оны тұтынушылардың ... ... ... ... ... өте жауапкер корпорация деп
санайды. Бірақ тұтынушылар қамын және қоршаған ортаны қорғаушылар ... ... ... Кока-кола сусынының тұтынушыларға беретін нәрлілігі өте аз.
2. Кока-кола құрамындағы қант және ... ... ... зиян ... ... түрлес сусындарында пайдаланылатын бром қосылған өсімдік майы
азық-түліктердің, дәрі-дәрмектердің және косметикалық керек-жарақтардың
«жалпы зиянсыздық» сапасын бақылайтын Басқарманың ... ... ... ... кола ... ... кофеин сіңірдің
тартылуына, ұйқының қашуына, асқазанның ауруына және де ... ... ... ... «Кока-кола» фирмасының диетикалы алкогольсіз «Таб» сусынының құрамына
кіретін сахаринді пайдалануға азық-түліктің, ... ... ... сапасын бақылайтын Бассқарма тыйым салған.
6. Алкогольсіз сусындар индустриясы ... ... ... ... – бұл ... ... зор өнімсіз пайдалану. Көп
айналымды шиша істен шыққанша «стаушы-сатып алушы-сатушы» 17 цикл
айналымын жасар еді. Оның ... 17 ... ... шиша керек қой.
Қайтара айналмайтын шишалардың көпшілігі биохимиялық ... ... ... ... ... қоршаған ортаны
ластайтын факторларға айналады.
Осындай және осыған ұқсас жағдайлар әлеуметтік-этикалық маркетинг
тұжырымдамасының пайда болуына себепкер болған. Алғашқыда фирмалар ... ... ең ... ... ... ... Одан кейін
олар сатып алушылардың тұтыныстарын қанағаттандырудың маңыздылығын түсіне
бастауы нәтижесінде маркетинг концепциясы пайда болды. Қазіргі кезде олар
шешім ... ... ... ... да ойлануы қажет.
Әлеуметтік-этикалық маркетинг тұжырымдамасы үш ... ... ... ... ... етеді: фирма табысы, стапы алушының
тұтынысы және ... ... Осы ... ... ... ... ... және табысты өсіруде аса зор ... ... ... ... ... ... пайдалануы
«Макдональдс» корпорациясы (негізгі тағамы ... ... тез ... ... ... ... ... – сыналған нарық
қайраткері. Онша ұзақ уақыт емес деп саналатын 28 жылдық өмірінде ... шет ... ... 40 ... ... 5500 мыңнан астам
(оның 1100-і шет елдерде) сауда ... ... тез ... ... тамақтану нарқының 18%-ын иеленіп, өзіне тетелес бәсекелестерден
– «Бергер Кинг» ... (5,7%), ... ... чики» (5,5) мен
«Вендиден» (4,1%) алда ... ... ... ... ... ... ... маркетингілік бағдарламаның нәтижесі.
«Макдональдс» адамдарға қалай ... ... ... ... ... ... дәмханалары пайда болғанша американдық туралған
бифштексті рестораннан не арзан ... ... ... ... ... ... ... клиентке баяу қызмет
атқарумен, бөлмелердің безендірілуі тартымсыздығымен, ... ... ... ... жағдайлармен және айнала айқай-
шумен кездесетін. 1955 жылы сүт коктейльдерін дайындайтын 52 жастағы Рэй
Крок деген біреу Ричард және ... ... ... ... құралатын жүйемен танысуды бастаған. Крокқа олардың тез
қызмет атқару кәсіпорны ... ... ол осы ... ... қоса 22,7 млн. ... сатып алған.
Крок жүйені кеңейту мақсатында «Макдональдс» ... ... ... ... ... сата ... Сауда жеңілдігін
іздеушіге 20 жылдық лицензия 150 мың долл. болған.
Лицензияны сатып алушы Иллинойс ... ... ... ... ... университетінде» 10 күндік
курс оқиды. Бұл университетті бітірушілердің негізгі мамандығы 52 жастағы
– «Бифштекстану», ...... ... ... ... пайдаланған маркетингілік стратегиясын қысқаша үш ... ... ... ... ... Келушілер ешқандай мінсіз таза
бөлмеге кіргеннен кейін, шырайлы жүзді меңгерушіге тапсырыс беріп, арада
бес минут өтпей дәмді ... алып не ... ... не ... ... ... думан орнына айналдырмау мақсатын көздегендік
болар: онда не саз аппараттары, не телефондар жоқ, онда ... ... ... ... да жоқ. ... дәмханалары
жанұялардың тамақтану орнына айналған, оны әсіресе балалар жақсы ... ... ... ... Бірқатар өзгерістерге
ұшыраған. Оларда отыру орындары ... ... ... ... ... тартымдырақ, ертеңгі тамақ таңдаулары және ... ... ... ... көп жиналатын жерлерде жаңа мекемелер
ашылған.
«Макдональдс» корпорациясы ... ... беру ... ... ... ... ... Ол жаңа мекемелердің орналасу
орындарын ұқыпты түрде таңдайды, мамандықтары жоғары кәсіпкерлер арасынан
өз лицензияларын алушы кандидаттарды ... ... ... ... ... береді, лицензия ұстаушыларды
жоғары сапалы бүкілұлттық жарнамаларымен қолдайды, ... ... ... беру арқылы тағамның сапасын және сервисті бақылайды және де
бифштексті дайындау технологиясын ... ... ... ... қызмет жасауға жұмсалатын шығынды және уақытты азайтуға
үлкен күш салады.
II-Тарау.МАРКЕТИНГ ... ... ... ... ... ... алушының да, сатушының да не жай азаматтың да,
демек, бәріміздің де мүдделерімізге әсерін тигізетіні ... ... ... адамдардың бір-біріне қарама-қайшы мақсаттары болуы мүмкін. Мына бір
мысалды ... ... ... ... Джон Смит ... ... ... Үлкен радио дүкенінде ол әртүрлі радиокомплект ... ... ... ... ... Маркалар таңдау кеңістігі жеткілікті ме?
• Осы маркалардың ... ... ... ... ... ... Бағасы қолайлы ма?
• Сатушы маған көмек бергісі келе ме, жағдай жасай ала ма, адал ... ... бере ме және ... ... ... ... жолға салынған
қызмет жүйесі бар ма?
Джон Смит нарықтың оған сапасы өте жоғары, бағасы жөн тауарды сатып
алуға ыңғайлы ... ... ... Маркетинг жүйесі сатып алушы
ретінде келген адамды қанағаттандыру үшін бірталай нәрсе атқара ... Билл ...... ... фирманың маркетинг
басқарушысы. Жұмысты табысты атқару үшін ол бірқатар проблемаларды шешуі
қажет:
... ... ... сипаттамаларын күтуде?
• Фирма тұтынушылардың қандай топтарын және мұқтаждықтың ... ... ... ... ... Тауардың дизайны және бағасы қандай болуы керек?
• Қандай кепілдік және ... ... ... ... Қандай көтерме және қандай бөлшек сауда ... ... ... ... жеке сату, өткізуді ынталандыру және насихаттау салаларындағы
қандай шаралар тауарды сатуды өсіруге себебін тигізеді? Сатушы өз ... ... ... ... ... ... ... қажет. Нарық
талабы өте жоғары болғандықтан, ... ... ... ... ... үшін осы күнгі маркетинг
категорияларымен ойлануы ... ... ... ... ... сенаторы, маркетинг
өрісіндегі кәсіпкерлер әрекеттерін нақтылы ... ... ... ... заңгер ретінде оны ... ... ... өз ... ... құлақтандыруда және орауыштарда тура
суреттей ме?
• Өндірушілердің ұсынатын тауары сенімді және ... ... Сапа ... және баға ... ... ... ... саны нарық шегінде
бәсекелестік болдыруға жеткілікті ме?
• Бөлшек сауда сатушылары және сервис қызметкерлері әділ қызмет атқара ... ... ... және ... әрекеттері қоршау орталығына зиянын
тигізбей ме?
Джейн Адамс маркетинг тұтынушылардың мүддесін ... ... не ... ... ... ... беруді және оларды қорғауды
талап етеді. Маркетинг жүйесі өмірдің сапалығына ... ... ... оның ... ... дұрыс жұмыс
атқарғанын қалайды.
Маркетинг соншама көптеген адамдардың мүдделеріне әр ... ... ... ... ол қарама-қайшылықты туғызбай
қоймайды. Кейбіреулер қазіргі маркетингілік әрекеттерді қоршаған ... ... ... халықтың тынышын алады, қажетсіз тұтынысты
болдырады, жастарды ашқарақтық сезімдермен қағындырады және тағы да ... ... ... деп, оны ... Мына бір ... ойланалық:
Соңғы 6000 жыл бойы маркетингті жеңіл ақша табуды іздеушілер,
алаяқтар, ... және ... ... ... ... ... ... көпшілігіміз «тарпа» бас салып үгіттеу арқылы, кейіннен
біздерге ... ... ... ... алу ... ... ... еш уақытта
ойланбаған әрқилы «бірдеңелерді» ... ... ... ... не ... Күн сайын бірнеше фунт тамақ, жылу, баспана және
бірдеңе орындағаныңды сезіну үшін ... ... ... ... алатын болсақ барлығы осы-ақ. Бірақ біздің экономикалық жүйеміз
біз мола төбешігінің астына түскенше закладты, ... ... ... ... ... ... жасап, толық идиоттық
ойлардан көңілді мазалап, өмірбақи шешілмейтін шаралар ... ... ... ... маркетингті қорғайды. Мына бір айтылғандар туралы да
ойлансақ:
Америкада материалдық өмір ... ... ... және маркетинг тәжірибесімен түсіндіруге болады. Бүгінде көп
шығын талап ... ... ... ... бір уақыттарды сән-
салтанат тауары деп саналған, ал кейбір шет елдерде осы уақытқа ... ... ... ... пайдаланудамыз. Адамдардың тұтыныс
қабілеттілігін жарнама асырауда. Ол ... ... өмір ... Ол ... өзін және оның жанұясын жақсы үймен, жақсы киіммен,
жақсы тамақпен ... ету ... ... Ол ... жағдайларда бір-
бірімен тіпті ... ... ... некелік одақтарын
құрастырады.
Қоғам маркетинг жүйесінен не күтуі керек? Бұл көкейкесті сауал,
өйткені әр ... ... ... ... фирмалардың маркетингілік
әрекеттерін жүйелеуді кеңінен ... алып ... ... жағдайларда
мемлекеттің араласуы шектен шығуы да мүмкін.
Индияда кейбір мемлекет ... ... ... ... және тағы ... күнделікті сұранымдағы негізгі тауарларға маркалы
атаулар беруге тыйым ... ... Олар ... атау ... ... ... ... бөлшек сауда бағасы жоғарылайды деп санайды.
Филиппинде бірқатар ... ... ... баға ... ... ... отырып, атап айтқанда, күнделікті сұраныстағы бағаны
іркіп, өкімет ... ... ... талап етуде. Норвегияда бірқатар
үкімет шенеуніктері жүзу бассейні, теннис кортары, ұшақ және ... ... ... ... жеке меншікте болуына тыйым
салуды қалап отыр. Олардың ойынша, оларды мұндай мақсатта пайдалануға
Норвегияның ... ... және ... Бұл ... қымбат
тауарлар мен қызметтерді ұжымды түрде пайдалануды қолдайды. 70 жылдардың
баснда федералды сауда ... ... ... ... ету
үшін бірқатар шаралар қабылдады. Жарнаманы негіздеу Ережесі ... ... ... ... ... ... арқылы
дәлелдеуге дайын болуы керек. Жарнаманы түзету ережесі бойынша ... ... ... ... ... ... бөлінген бюджетінің 25
пайызын шындықты дәлелдеуге арналған үндеуге жұмсауы керек. Контржарнама
Ережесі бойынша тауарға қарсы ... ... ... ... ... байланысу жолы жеңілдетілген.
Дүние жүзі масштабында ықтималды және де ... ... ... ... түсу ... жүйесінің шын мақсаты қандай деген өте
мазмұнды ... ... Төрт ... ... варианттары
ұсынылады: мүмкіншілігіне максимальды жоғары тұтынысқа жету; максимальдық
тұтыныстық қанағаттануға жету; максимальды кең таңдау мүмкіншілігін беру,
өмір сапасын максимальды жоғарлату.
Мүмкіншілігінше максимальды ... ... ... ... ... ... ... мақсаты – максимальды
жоғары тұтынысты жеңілдету және ынталандыру, ал ол өз ... ... ... және ... максимальды өсіруге жағдай
тудырады деп санайды. Мұндай ... ... ... ... ... ... зорлау жолдарын іздеуде», «Оптиктер сұранымды
ынталандыру үшін көзілдірік модасын енгізуде», «Болат құю өндірісі сатуды
өсіру ... ... ... жасаушылар өткізуді өте
өсіруге тырысуда» ... ... ... бас ... арқылы бейнеленеді.
Осының бәрінде адамдар неғұрлым көбірек сатып алса және тұтынса,
солғұрлым бақыттырақ болады деген ұғым жатыр. Бұл өжет ұран ... ... ... ... ... мағынада. Бірақ кейбіреулер ... ... өсуі ... ... ... ... күмәнмен
қарайды. Олардың кредосы «Неғұрлым аз – солғұрлым жақсы» және «Шамалы –
бұл өте жақсы».
Максимальды тұтыныстың қанағаттанушылыққа ... ... ... ... жүйесінің мақсаты – мүмкіншілігіне
максимальды тұтыныс деңгейі емес, ... ... жету ... ... ... резинкасын көп тұтыну, не
өте мол киім-кешекті болу толық тұтыныстық қанағаттанушылыққа жеткізетін
болса ғана мәністі деп ... ... ... ... ... өте қиын. Біріншіден, нақтылы тауармен, нақтылы
маркетингілік әрекетпен ... ... әлі бір де бір ... таппаған. Екіншіден, жеке тұтынушылардың нақтылы ... ... ... ... ... ... мен оған
келтіретін шығын зиянын есепке алмайды. Үшіншіден, сынақтағы ... орны ... ...... ... ... қанағаттану
дәрежесі, бұл тауарлардың қанша аз адамдарда бар-жоқтығына байланысты
болады. Сондықтан маркетинг жүйесіне қоғамға алып ... ... ... баға беру өте ... кең ... ... ... қайраткерлері маркетинг жүйесінің негізгі мақсаты
мүмкіншілігінше максимальды тауар түрлерімен қамтамасыз етіп, тұтынушыға
максимальды кең ... беру деп ... Жүйе ... ... ... жауап беретін тауарды табуға мүмкіншілік беруі керек. Тұтынушылар
өз өмір бейнесін максимальды жақсарту ... ие ... ... ... ... алуы ... ... тұтынушылық таңдауын максимальды кеңейту шығындануды
талап етеді. ... ... және ... ... ... ... өндіруге және қорды сақтауға керекті шығындарды
өсіреді. Бағаның өсуі, тұтынушылардың ... ... және ... ... Екіншіден, тауар түрлерінің өсуі, тұтынушының көп
түрлі тауарлармен танысуға және оларды бағалауға жұмсалатын уақыт пен ... ... ... ... санының молаюы тұтынушының нақтылы
таңдау мүмкіншілігін кеңейте қояды деп санауға болмайды. АҚШ-да сыраның
көптеген ... бар және ... ... дәмі ... Тауар
категориясы шегінде бір-бірінен айырмашылығы аз тауар маркалары болатын
болса, ол марка молшылығы деп аталады және ... ... ... Ең ... тұтынушылардың өздері де тауарлардың көптүрлілігін
ылғи ұната бермейді. Кейбіреулер белгілі тауар категорияларында молшылық
таңдауын кездестіргенде, сасқандық және ... ... тап ... ... ... ... айтуынша, маркетингтің негізгі мақсаты «өмір сапасын»
жақсартуға арналуға тиісті. Бұл түсінік түсінік мыналардан құралуға тиіс:
1) ... ... ... ... қолайлылығы және құны; 2)
физикалық орталық сапасы; 3) мәдениет орталығы ... Бұл ... ... ... тек оның тікелей тұтыныстық қанағаттандыру
келтіру дәрежесімен ғана бағалаумен қатар, маркетинг өрісінің ... ... ... ... да тигізетін ықпалын ескеру қажеттігін
айтады. Көпшілік маркетинг жүйесінің өмір сапасын жоғарылату мақсатының
мәртебелі екендігімен ... ... ... бұл ... ... оңай
еместігін, ал кейбір ... ... ... ... ... Маркетинг жүйесінің даму шеңбері
Көпшілік маркетингті тек қана дамыған капиталистік ... ... ... деп ... Ал ... ... болсақ, оны
кәсіпкерлер шегінде және одан да тыс шектерде барлық елдер пайдаланады.
Кәсіпкерлік өрісінде
Маркетингті әр ... ... ... ... ... әр
түрлі уақыттарда қабылдаған. «Дженерал электрик», «Дженерал моторс»,
«Сирс», ... энд ... және ... оның ... бірден ұққан. Ал кезектеріне келетін болсақ, онда
фасовталған ... ... ... ... ұзақ ... ... тауарларын дайындаушы фирмалар және өндіріс
құрылғыларын шығарушы фирмалар өте тез ... ... ... және қағаз сияқты тауарларды өндірушілер маркетингке кейінірек
келді және олардың ... оны әлі де ... ... ... ... ... фирмалары, әсіресе әуе компаниялары және банктер
тарапынан қазіргі маркетингті ... ... ... ... өз ... түрлі аспектілеріне: ұшу жиілігіне, багажды
өңдеуіне, ұшу ... ... ... ... ... ... ... бастаған. Олар
коммерциялық әуә тасымалын орындаймыз деген ойдан бас тартып, тек ... және ... ... ... ... деп ... Маркетингке
алғашқы кезде қарсылық көрсеткен банкирлер қазіргі кезде оны ... ... ... қамсыздандыру және брокерлік фирмаларын да
қызықтыра бастағанымен, оны тиімді пайдалануды үйрену үшін, олар ... өтуі ... ... ... ... және
сәулетшілер сияқты еркін мамандық иелері, кәсіпкерлер тобы маркетингті
игеруге соңғы қатарда қосылған. ... ... ... кәсіпкерлік
ассоциациялары өз мүшелеріне бағалық бәсекелестікпен айналысуға өзіне
клиенттерді тартуға және қызметтерін жарнамалауға тыйым ... ... АҚШ заң ... ... ... ... шектеулерді заңсыз
деп тапқан. Бухгалтер-ревизорлар, адвокаттар, тағы басқа еркін мамандық
топтары қазіргі кезде жарнама беруге, агрессивті баға ... ... ... ... тек ... ғана ... ... қалған бөліктерінде де
пайдаланылады. Бірқатар еуропалық және жапониялық «Нестле», «Сименс»,
«Тоета» және ... ... ... ... ... жағдайларда
өздерінің американдық бәсекелестеріне қарағанда табыстырақ қимылдайтынын
айтқан жөн.
Көпұлтты компаниялар қазіргі ... ... ... іске ... отыр. Соның нәтижесінде майда фирма басшылары маркетинг не ... ... ... бастаған. Жай өткізуден оның қандай айырмашылығы бар?
Оны өз ... ... ... ... Одан ... ... ме?
Социалистік елдерде маркетингтің жаман атағы дәстүрлі түрде
болатын. Демек, оның кейбір ... ... ... ... ... жарнама және өткізуді ынталандыру сияқты акциялары қазіргі
кезде оларда да іске асырылуда. ... ... ... ... ... мемлекеттік жарнама агентстволары және маркетингті ... ... ... және ... ... ... ... Кезінде социалистік елдердің бірнеше университеттерінде
бұл пән сабақ ретінде оқытылған.
Коммерциялық емес ... ... ... ... аурухана, полиция органы, мұражайлар және
симфониялық оркестр сияқты коммерциялық емес ... де ... ... Мына бір ... ... бөліңіз:
1965 жылдан бастап қабылданатын студенттердің санының азаюынан және
қаржының жетіспейтіндігінен, тіпті осы екі жағдайдың қосарлануынан 170
жекеменшік ... ... ... ... ... оқу ... кезде 8 мың долларға жақындайды. Егер баға
одан әрі қарай осы күндегі қарқынмен ... ... онда ... ... ... ... өз балалары кез келген ... ... ... ... алуы үшін 83 мың ... ... ... шығындары тез өсуде. Бірқатар ірі клиникаларда палатада
болудың бір тәулік шығыны 300 доллар болып отыр. ... ... бала туу ... және ... ... пациенттердің
жетіспейтіндігі байқалуда. Бірқатар мамандардың болжамдары бойынша,
келесі онжылдықта 1400-1500 ... ... 1966 жылы ... аптада 35 жасқа дейінгі католиктердің 55 ... ... 1976 ж. бұл сан 39 ... ... және де одан ... байқалып отыр. Көптеген ... ... ... жинай алмай отыр. Тіпті маусымда аншлагпен жұмыс атқаратын
Чикагоның «Лирик Опера компани» сияқты ... да жыл ... өте ... ... Бір ... ... Христиандардың Одағы,
Құтқару Армиясы, Скаут қыздар және ұстамды ... ... ... емес ... өз ... және ... қолдаушыларынан
айрылуда.
Бұл мекемелердің бәрі де нарық қиыншылықтарымен кездесуде. Олардың
басқарушылары тұтыныс қатынастарының өзгеруінен және қаржы ресурстарының
азаюына байланысты аман қалу ... ... ... ... ... ... ... жауапты іздеу жолдарында көптеген
мекемелер маркетингке бет бұруда. Иллинойс штатындағы Эванстон қаласының
«Эванстон Госпиталь» ... өз ... ... ... ... ... және оны ... халыққа тарту
жоспарын дайындау міндеттерін атқаратын маркетинг бойынша вице-президент
лауазымын кіргізуі айрықша мәнділікке жатады.
АҚШ үкімет ... да ... ... ... ... АҚШ ... ведомствосы және «Амтрак» темір жол басқармасы өз
мекемелеріне маркетингілік ... ... ... ... ... бірі – АҚШ ... ... шақырылатын жастарды
тартудың маркетингілік бағдарламасын жасаған. Басқа да ... ... ... ... ... ... пайдалануда, темекі
тартуға қарсы күресте және де басқа қоғамдық проблемаларды ... ... ... ... ... өмірізге қатынасы бар. Бұл процесс
кезінде адамның қарауына тауар және ... ... ... ... ... өмір ... қанағаттандырылады. Маркетингтің
құрамына аса көп ... ... ... кіреді, оның ... ... ... дайындау, оны таратуды ұйымдастыру,
баға тағайындау, жарнама және жеке ... т.б. ... ... ... ... ... күштермен, әрекеттермен
шатыстырады, ал ол шынында мекемелер алдында тұрған мақсаттарды ... ... ... ... ... ... ... қажетті бірнеше жұмыс түрлерін үйлестіреді. Маркетинг сату-сатып
алу актісінен көп бұрын басталады және одан ... көп ... ...... және тұтыныс қажеттерін алмастыру арқылы
орындауға арналған адамзат әрекетінің ... ... ... ... ... ... ... тұтыныстар, мүдделер, тауар,
алмастыру, келісім және нарық.
Маркетингті басқару – бұл мекеменің алдына қойылған мақсатына ... ... ... ... мен ... алмастыруларды белгілеу, нығайту
және қолдау шараларын талдау, ... және ... ... ... ... ... сұранымының деңгейіне, уақытына және
сипаттамасына ықпал етуді жақсы білуі ... ... бар ... ... ... ... ... мүмкін.
Маркетингті басқару бес түрлі жол ұстанынымында ... ... ... ұстанымы бойынша – тұтынушының қазіргі тұтыныста кең
тараған әрі баға жағынан да қолайлы тауарлар болғандықтан, ... ... ... ... ... отырып, басқарушылар өз
әрекеттерін өндірісті жетілдіруге және ... ... ... ... ... пайымдау. Тауарды жетілдіру ұстанымы
бойынша, тұтынушылар жоғары сапалы тауарларды ... және ... ... ... ынталандырудың онша қажеті болмайды. Коммерциялық
әрекеттерді интенсификациялау тұжырымдамасы, егер фирма өткізу өрісіндегі
ынталандыруда бірқатар үлкен әрекеттер жасамаса, тұтынушылар оның ... ... ... ... ... ... негізделеді. Маркетинг
тұжырымдамасы мекеменің алға қойған мақсатты ... ... ... ... ... ... ... қанағаттандыруды
бәсекелестерге қарағанда тиімді және ... ... ... ... ... ... мекеменің мақсатына жету кепілдігі,
оның тұтынысты қанағаттандыруды қамтамасыз етуді орындаумен қатар,
тұтынушылардың және ... ... ... ... деп ... жұмыстың тәжірибелері сатып алушы, сатушы және жай
азамат қатарындағы адамдарға үлкен ықпалын тигізеді. Оның ... ... ... алға ... ... ... ... қол жеткізу; максимальды тұтыныс – қанағаттануына қол жеткізу;
тұтынушыларға максимальды кең ... ... өмір ... ... ... Көп адамдар нақтылы мақсат өмірдің сапасын
жақсарту деп ... оған қол ... ... әлеуметтік-этикалық
маркетинг тұжырымдамасын пайдалану деп санайды.
Бұл жұмыстарға ... ... ... ... өрістегі және коммерциялық емес өрістегі нарықта табыстырақ
жұмыс атқаруына маркетингтің ықпалын тигізетінін ... ... ... ... ... ... Ф. ... маркетингом. М. Изд. Прогресс, 1990
2. Эванс Дж., Берман Б. Маркетинг. М. ... ... ... ... //Под ред. ... В.Е. М., ... и
статистика, 1991
4. Шеденов Ө.К., Байжомартов Ү.С., Жүнісов Б.А., Комягин Б.И. Жалпы
экономикалық теория. Алматы-Ақтөбе, 2002
5. Экономикалық теория негіздері. Я.Ә.Әубәкіров, ... ... ... ... ... ... негіздері. Т.Қожамқұлов Алматы «Қайнар» 1991
7. Нарықтық экономика негіздері. Б.Жүнісов, Е.Мәмбетов, Е.Байжомартов
Алматы 1994
8. Маркетинг негіздері. Филип Котлер, Солтүстік Батыс университеті, ... ... ... Алматы 1997
10. Саяси экономия. Алматы 1990
11. Экономикалық теория негіздері. ... А. ... ... ... ... негіздері. Ғасыров М.А. Алматы 1996
13. Экономикалық теория. Оқулық. Алматы 2000
14. Нарықтық экономика әліппесі. ... ... ... ... саясат. Мадиярова Ю.М.
16. Өндірісті интенсификациялау және нарықтық қатынастар. Чалбаев К. 1990 .
17. Экономика. С.Фишер, Р.Дорнбуш, Р.Шмалензи. М.,1993
18. Авдокушин Е.Ф. ... ... ... М., ... ... ... экономика теориясына кіріспе. Б.Мәдешев. «Экономика» Алматы
1996 ж.
20. П.Кругман, ... ... ... М., 1997 ... ... ... и ... М., Изд. МГТУ, 1993
-----------------------
[1] Peter F. Drucker: “Management: Tasks, Responsibilities, Practices”.
N.Y., “Harper & Row” 1973 ... Wroe Alderson ... Govering the ... of Marketing Channels”-
“Marketing Channels for Manufactured Products” Ed.Richard M.Clewetz.
Homewood, 111, “Richard D. Irwin”, 1957, p 211-214
[3] Caarlton P. McNamara “The Present Status of the ... ... of ... January 1972, p ... Richard D. Farmer “Would you want your daughter to Marry a ... of ... January 1967, p 1

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Біріккен маркетингтік коммуникация жүйесі37 бет
Кәсіпорын басқару жүйесіндегі маркетингтің ролі30 бет
Кәсіпорынды басқару жүйесіндегі маркетингітің рөлі18 бет
Маркетингтік ақпарат жүйесі туралы27 бет
Маркетингтік зертткулер және маркетингтік ақпарат жүйесі8 бет
Маркетингтегі ақпарат жүйесін тұрғызу68 бет
Туристік кәсіпорындағы маркетинг ақпарат жүйесімен қамтамасыз етудің маңыздылығы22 бет
Фирманың маркетингтік жүйесінің программалық жабдығын құру80 бет
5в050700 «Менеджмент» мамандығы 1-курс студенттері үшін іс-тәжірибеден өту туралы есебі12 бет
Complete-service негізгі қызметтері17 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь