Қойдың хламидиоз ауруының диагностикасы мен алдын алу шаралары

МАЗМҰНЫ

1 КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

2 Әдебиетке шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4

2.1 Қойдың хламидиоз ауруының эпизоотологиясы ,
диагнозы және алдын алу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4

2.2 Хламидилердің сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6

3 Өзіндік зерттеулер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7

3.1 Зерттеу материалдары мен әдістемесі ... ... ... ... ... ... ..7

3.2 “Алматы” ауыл шаруашылық өндірістік кооперативінің
сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...9

3.3 Өзіндік зерттеулердің талдауы мен нәтижелері ... ... ... 10

3.4. Хламидоиозға қарсы жүргізілген шаралардың
экономикалық тиімділігін есептеу ... ... ... ... ... ... ... ... ..26

4 Еңбекті қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..27

5 Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29

6 Практикалық ұсыныс ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29

7 Қолдалынылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..30
1 КІРІСПЕ.

Тақырыптың өзектілігі: Қазақстан Республикасында қой шаруашылығы -мал шаруашылығының жоғары сапалы мол өнім беретін ұтымды саласы. Қойдың басын және өнімін көбейтуде инфекциялық ауруларға дер кезінде диагноз қойып, аурудың алдын алудың маңызы зор.
Саулықтарға буаздықтың соңғы кезінде іш тастататын, осы іш тастаудан кейін сепсистен саулықтарды өлтіретін, сонымен қатар әлсіз , тіршілікке қабілеті төмен төлдер туатын, ересек қозыларда пневмония , артрит тудыратын және саулықтарды қысыр қалдыратын хламидиоз ауруы үлкен экономикалық зиян кетіреді.
Хламидиоз ауруының қой шаруашылығында кең тарауына ауруға диагноз қою мен алдын алу шараларының әлде болса жеткіліксіздігі себеп болып отыр.
Сонымен қатар аурудың кең таралуына хламидиоз ауруынан кейін көп малдардың хламиди тасымалдаушы болып қалып, аурудың таралуына қолайлы жағдай жасайды.
Қой хламидиозына диагноз қою мен тәндік алдын алу осы күнге дейін зерттелуде.
Осы ауруды зерттеуде ТМД елдерінің көптеген ғалымдарының еңбектері зор (И.И.Носов, А.А. Волкова, 1965; А.Актаев,1970; Ю.Д. Караваев және басқалар 1971; Н.З. Хазипов және басқалар 1984 ; Х.З.Гафаров 1984; ) .
Қазақстанда қойдың хламидиозды іш тастауын алғаш рет 1966жылы О.Ш. Байтурина және Б.А.Матвиенко (1969) ашты. Республиканың оңтүстік аймағында бұл ауруға диагноз қоюға атсалысқан Ш.Б. Абишева (1970).
Қазіргі уақытта қой хламидиозы республикамыздың барлық аймақтарында кездеседі. Сол себепті қойдың хламидиоз ауруына диагноз қою мен алдын алу өзекті мәселе болып саналады.
Дипломдық жұмыстың мақсаты: «Алматы» ауыл шаруашылық өндірістік кооперативіндегі қойлардың хламидиозды іш тастауына диагноз қою, аурудың эпизоотологиясын, клиникасын және алдын алу шараларын зерттеу.
Осы мақсатты орындау үшін төмендегі міндеттер алға қойылды:
• Жеке шаруашылықтағы қойлардың хламидиозды іш тастауының эпизоотологиясын тексеру.
• Аурудың клиникалық белгілерін бақылап, ауруға зертханалық диагноз қою.
• Аурудың алдын-алу шараларын ұйымдастыру.
• Хламидиозға қарсы жүргізілген ветеринариялық шаралардың экономикалық тиімділігін есептеу.
7 ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Абишева.Ш.Б. «Диагностика энзоотического аборта овец» Алма-Ата Вестник с/х Казахстана, 1972 №.7. С . 44-46
2. Абишева.Ш.Б. «К диагностике энзоотического аборта овец» Автореф.дисс.канд.вет.наук. Алма-Ата 1972. 15.с.
3. Актаев.А. Этиологическая структура аборта у овец в Чимкентской области Казахской ССР и вакцино-профилактики паратифа. Автореф. дисс. Канд. Вет. наук. Алма-Ата 1970. 18 с.
4. Байтурина.О.Ш. Вирусный аборт овец внекоторых хозяйствах юга Казахстана . Труды Алма-Атинского института , т. ХУ , вып. ІУ , серия клинико-эпизоотологическая . Алма-Ата, 1969, С. 56-60.
5. БайтуринаО.Ш. Серологическая диагностика энзоотическогоаборта овец в хозяйствахЧимкентской области . Тезисы докл. Расширенного юбелейного заседания Уч. Сов. КНИВС Чимкентской области , посвещенной 50-летию Каз. ССР, 1970, С. 37-40 .
6. Байтурина О.Ш. , Матвиенко .Б.А. ,Арзымбетов Д.Е. Постинфекционные и поствакцинальные реакции при хламидиозе овец. Вестник с/х наук Казахстана . Алматы , 1985 , №1 , С. 63-65.
7. Байтурина О.Ш. ,ЖумашевЖ.Ж. Арзымбетов Д.Е.Диагностика , лечение ипрофилактика хламидийных абортов овец . Труды АЗВИ и Семипалтинского ЗВИ . Болезни жвачных животных . Алматы , 1987 , с 62-72.
8. Бияшев Қ.Б., Тұрсынқұлов.Ш.Ж. , Танраев А.Ж. , АрзымбетовД.Е. Жарасбаев С.А. «Ветеринария ісін ұйымдастыру». Алматы , 1999, 91-108 б.
9. Борисович Ю.Ф. , Кирилов Л.В. Инфекционные болезни животных. Москва , Во«Агропромиздат» 1987 , С. 143-144
10. Волкова А.А. , Тимофеев А.Ф. Вирусный аборт овец в Киргизии. В кн.: «Инфекционные болезни животных и вопросы природной очаговости в Киргизии» . Фрунзе , 1967 . С . 124-128.
11. Караваев Ю.Д. , Азиова Н.К. , Крюков.Н.Н. Сравнительные изучение чувствительности РСК и микроагглютинации при диагностике энзоотического вирусного аборта овец . Бюллетень ВИЭВ , вып . 1971 . ХІ, С. 81-84.
12. Макбузов А.Ж. Комплексная иммуннопрофилактикаабортов овец сальмонеллезный и хламидииной этиологии . Автореф.дисс. канд. вет. наук. Алматы . 1993. 24.с.
13. Нарымбетова Ұ.М. , Толысбаев Б.Т. , Кадыров С.О. Влияние моно- , би- и ассоцированный иммунизации против абортогенных инфекции на показатели клеточного иммунитета. Роль ветеринарной науки в развитии животноводства. Материалы междунар. конф. Посвящ. 75-летию КазНИВИ, Алматы , КазНИВИ, 2000, С. 164-165.
14. Нейков П. , Гейчев Г., Арнаудов.Д. Патоморфологическая диагностика ку-лихорадки , хламидиоза итаксоплазмоза овец. Вет.мед.науки. Болгария. 1988. 2.4.8. С. 34-40.
15. НосовИ.И. Аборты овец вирусной этиологии. Тезисы докл. на конф. по малоизученным в СССР заболеваниям с/х животных. Москва , 1965, С. 17.
16. Оболадзе Д.Б. , Терских И.И., Беклешова А.Ю. Биологического свойства возбудителя вирусного аборта овец (ВАО). В книге.: «Актуальные вопросы ветеринарной вирусологии» 1974 , т. 2 С. 75-84.
17. Сайдулдин Т. «Ветеринариялық індеттану» ІІ-кітап. Алматы, 1999, 75-78 б.
18. Сариев Г.А. , Ахмедов А.Г. , Алиева.Н.А. Значение отдельных видов диких птиц в эпизоотологии хламидииного аборта овец. тем.сб. науч. тр. Азербайджанского НИВИ , 1984 , т. 30. С. 18-21.
19. Толысбаев Б.Т. , Шоқанов Н.Н. , Булашев А.К., Бияшев Қ.Б. «Мал дәрігерлік микробиология» Алматы . «Алатау», 1999 , 339-341 б.
20. Түлкібаев Қ.А. , Моно- и комплексная иммунизация овец против абортогенные инфекции. Материалы первого Международ. Вет. конгресса . А лматы , КазНАУ, 2002 . С.73-76.
21. Хамадеев Р.Х. , Гаффаров Х.З. , Гизатуллина Н.К. , Иммуногенность инактивированных противохламидииных вакцин . Актуальные вопросы эпизоотологии . Тез. докладов Всесоюзн. науч. конф. Казань. 1983, С .78
22. Хапизов Н.З. , Равилов А.З. , КараваевЮ.Д. « Иммунитет и специфическая профилактика» . В кн. Хламидиозыс/х животных . Москва, 1984, С. 193-200.
23. Шманов К.С. , Туякбаева В.М. , Сембина Ф.Г. ,Иренков И.П. , Еспенбетов Т.Т. , Абеуов Х.Б. «Изучение иммунологических своиств ассоцированной вакцины против кампилобактериоза, хламидиоза и сальмонеллеза овец на лабораторных животных». Биотехнология, теория ипрактика . 1998 №1-2 . С. 154-155 .
24. Шербань Н.Ф. , Шербань Г.П. , Ирский А.Г. Об этиологии аборта овец . В кн.: «Актуальные вопросы по ветеринарной вирусологии » 1967 , т.2 С. 117-119 .
25. Эпизоотология и инфекционные болезни животных. Под редакцией А.А.Конопаткина. М. Колос, 1984 457. с.
26. Aitken I.D . , Clarkson M.J. , Linklater K. , Enzootic abortion of coves. Veter. Rec. , 1990 , 126.6. p-136-138.
27. Водас К. Мартинов С. Эпизоотичен процесс при дзвизки , экспериментально заразеин със . S. abortus ovis , Cl. Psittaci var ovis . Вет. мед. Науки , 1987, 24,8. С. 28-33.
28. Worbes H. ,Snreu J. Aborte beim schaft (Ubersichtseferat) . Vh .
Veter . Med. 1988, 43,6. р. 207-212 ..
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ  БІЛІМ ЖӘНЕ
ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
Ветеринария факультеті
Микробиология, вирусология және иммунология___кафедрасы
Тақырыбы:Қойдың хламидиоз ауруының диагностикасы мен алдын алу
шаралары
Беттер саны ... мен ... ... ... жылы ... ... меңгерушісі, профессор________________
Жетекші, доцент ___________________________
Сарапшы _______________________________________
МАЗМҰНЫ
бет
1 КІРІСПЕ…………………………………………………….3
2 ... ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... Зерттеу материалдары мен әдістемесі..........................7
3.2 “Алматы” ауыл шаруашылық өндірістік кооперативінің
сипаттамасы……………………………………………….9
3.3 Өзіндік зерттеулердің ... мен ... ... Хламидоиозға қарсы жүргізілген шаралардың
экономикалық тиімділігін есептеу...............................…26
4 ... ... ... ... ... өзектілігі: Қазақстан Республикасында ... -мал ... ... ... мол өнім ... ... Қойдың басын және өнімін көбейтуде ... дер ... ... ... ... ... алудың маңызы
зор.
Саулықтарға буаздықтың соңғы ... іш ... осы ... ... ... ... ... сонымен қатар әлсіз
, тіршілікке қабілеті төмен төлдер ... ... ... , артрит тудыратын және саулықтарды қысыр ... ... ... ... зиян ... ауруының қой шаруашылығында кең ... ... қою мен ... алу шараларының әлде ... ... ... ... қатар аурудың кең таралуына хламидиоз ауруынан кейін
көп ... ... ... ... ... аурудың таралуына
қолайлы жағдай жасайды.
Қой ... ... қою мен ... ... алу осы
күнге дейін зерттелуде.
Осы ауруды зерттеуде ТМД ... ... ... зор ... А.А. Волкова, 1965; А.Актаев,1970; Ю.Д.
Караваев және басқалар 1971; Н.З. ... және ... 1984 ... 1984; ) .
Қазақстанда қойдың ... іш ... ... рет ... ... және ... (1969) ... Республиканың
оңтүстік аймағында бұл ауруға ... ... ... ... ... уақытта қой хламидиозы ... ... ... Сол ... ... хламидиоз ауруына
диагноз қою мен ... алу ... ... болып саналады.
Дипломдық жұмыстың мақсаты: ... ауыл ... ... ... ... іш ... ... аурудың эпизоотологиясын, клиникасын және ... алу ... ... ... үшін ... міндеттер алға қойылды:
• Жеке шаруашылықтағы ... ... іш ... ... ... ... белгілерін бақылап, ауруға ... ... ... алдын-алу шараларын ұйымдастыру.
• Хламидиозға қарсы ... ... ... тиімділігін есептеу.
2 ӘДЕБИЕТКЕ ШОЛУ
2.1 Қойдың хламидиоз ауруының эпизооитологиясы, ... ... ... іш ... ... рет ... ғалымы И.
Стемп 1950 жылы ашқан Ол ауру ... ... ... ... бөліп алған. Қоздырушыны тауық эмбрионына пассаж ... және буаз ... ... арқылы осы ауруды дәлелдеген .
Бұрынғы кеңес мемлекетінде қойлардың ... іш ... ... (1965) , Н.Ф. ... және ... (1967) ... мен ... (1967), О.Ш.Байтурина (1969) хабарламалар
жасады. Олар ... ... ... ... ... ... ... Гафаров (1984) шаруашылықтағы 560 буаз қойдың 62-сінің іш
тастағанын хабарлайды .Іш ... ... 5 ... жас ... ... ... Іш тастаған ... ... ... ... алған.
Н.З. Хапизов және ... ... ... өсу , даму ... тек ... ... болатындықтан , олар
жануарларды жіті және созылмалы ... ... , ... жаппай іш тастайтындығын айтады .
Болгариялық ғалымдар П.Нейков, Г.Гейчев, Д.Арнаудов (1988) ... қан ... ... ... ... 20,2 ... оң ... бергенін хабарлайды.
Ағылшын ғалымы M.Prettejohn (1988) қойлардың ... ... ... Cl. ... ... ... бұл
қоздырушыға қой , ешкі және адамдарда сезімтал ... ... ... Носовтың (1965) айтуы ... ... ... ... ... және күйек кезінде қошқарлар
арқылы зақымданады.
Ағылшын ғалымдары ... және ... (1990) ... іш ... ... Cl. рsittaci екенін айтып,
Ұлыбританияда осы ... ... 10-20 ... ... ... хабарлайды.
Азербайжан ветеринариялық ғылыми ... ... ... және ... (1984) ... ... ... жабайы құстар тасымалдайтынын айтады.
Біздің университеттің ... ... ... Б.А. ... , Д.Е. ... (1985, 1987), ... (1993); ... (2002); Қазақстанның шаруашылықтарындағы
қойлардың хламидиозды іш ... ... ... ... 70 % ... кейін анықтауға болатындығын, содан кейін ... ... 3 ай ... ... 18 % , ал 12 ... тек 3,4 % диагностикалық титрмен ... ... ... алдында хламидиоз 9 % анықталса, буаздық кезінде 20 %
, ары ... ... ... іш ... хабарлайды.
Жасырын түрде ауырған, ... ... оң ... берген қойлар
инфекцияның көзі болып ... ... 2861 ... мен 896 жас ... 9 % ... оң ... берген. Бұл хламидиоз ауруының ... кең ... ... .
Сонымен қатар қойдың хламидиоз ... ... ... ... ... ... , С. Мартинов (1987) , Н.Worbes , J.Streu (1988) қойлардың
іш тастауы ... бір ... ... , хламидий , сальмонелла ,
кампилобактериялар бөліп ... яғни ... ... ... және басқалар (1985) ; А.Ж.Макбузов( 1993) ... Қ.А. (2002); ... ... ... ... ... кездесетінін анықтаған.
Отандық және шет ел ... ... ... ... ... ... жиі ... және олардың
моно- ... ... ... ... ... Сол себептен
хламидиоз ауруының алдын алудың маңызы зор. Осы ... ... ... ... кезінде иммунитет және оның ... ... әлі ... ... .
И.З. Хапизов және басқалар (1984) зерттеулері егілген қойлардан
төлдеріне антидене ... ... 5-6 ... дейін берілетінін
көрсетеді.
Қой ... ... ... алу үшін дүние жүзінде әртүрлі
тәжірибелік тірі және ... ... ... ... ... және ... алюминий қосылған
тауық эмбрионының тұқым қабықшасы мен сары ... ... ... ... ... ... ... жасаған «Вэллком» майлы адъюванты
инактивтендірілген вакцина сыналған. Осы кезде ... ... ... ... эмульгирленген вакцинасы ... ... ... ... ... Ресейлік ветеринариялық
тәжірибе ... ... ... ... ... қой ... алдын алуда жақсы нәтиже
көрсетті. Егілген малдарды 90 % -ға ... ... ... және ... (1984) бойынша жазылған) .
Р.Х.Хамадеев және ... (1983) қой ... ... ... ... ... ... енуі жөнінде
вакцинаның тиімділігі ... ... ... ... кезеңдеріне және ... ... ... ... ... және ... (1985, 1987) , А.Ж. ... (1993)
К.С.Шманов және басқалар (1998) , ... және ... , ... Қ.А. (2002) ... ... ... арнаулы
алдын алуда Венгрияның «Филаксия» фирмасының ... ... ... қолданғанда тиімді екенін көрсетеді.
Қорыта келгенде ... ... ... ... ... алу үшін
Венгрияның «Филаксия» вакцинасын және тәжірибеде жүрген Караваевтың
вакцинасы ... ... ... ... прокариотты грамм әдісімен теріс ... ... ... . ... ... Халықаралық
комитетінің шешімі бойынша 1980 ... 1-ші ... ... ... жіктелді.
Chlamydiales қатары Chlamydiacea тұқымдастығына бөлінеді . ... бір ғана туыс ... : ... Ал Chlamydia
туысы Chlamydia psittaci және ... ... ... екі ... ...... ішілік тоғышарлар . Хламидилердің жетілген
жұқпалы түрі ... ... ... (ЭД). ... торшалар мен ретикулярлы денешіктердің пайда ... . ... ... ... шар ... , көлемі
270-350 нм. Хламидилердің ... ... ... ... мен ... ... ... . Цитоплазмаының
ортасында ДНҚ мен ... бар . ... ... қалыңдығы 80А
болатын күрделі құрамнан тұрады . ... ... ішкі ... -20 нм ... ... тұрады . Хламидилердің
генетикалық аппараты нуклеоид ... ... ... ... ... ... ... тұрады.
Өсіп-өну циклі
Хламидидің өзіндік зат ... ... ... ... , ... ... иесінің торшасының энергия
алмасуына байланысты . Хламидилердің өсіп-өнуі ... ... ... ... адсорбция сатысы басталады . Хламидилердің элементарлық
денешіктері ... ... ... . ... ... ... ... (РД) айналады . РД көлемі 500-1200 ... ... . ... ... даму ... ... пайда болады , ал аралық денешіктер элементарлы ... , ... ... ... ... ... екі ... өтеді. Иесінің торша
қабықшасы жыртылғанда белсенді ... ... және ... ... жолымен шығады. Бір элементарлық ... ғана ... ... ... ... шығады .
Хламидилердің өсіп-өнуінен торшадағы ... ... ... құрамы: Хламидилерде нуклейн қышқылының екеуі де ... ДНҚ бар . ... әр ... ... , ... ,
белок -33,1 , липидтер -35-40 , көмірсу -1-67 пайыз болады .
Антигендік ... : ... ... туыстығына жататын
микроорганизмдерде арнайы ... тән ... ... ... бар . ... ... , термолабильді ... ... ... ... және тағы бар. Осы ... ... адам мен ... патологиясы анықталды .
Хламидилер ауыл ... ... ... ... туғызады.
Қойдың хламидиоз қоздырушысы Cl. ... ... , ... ... төзімділігі жоғары . Жаңа ... ... ... 4 ºС-қа дейінгі температурада 7
күнге ... өмір ... . 199 ... немесе фосфатты буферде ... ... ... хламидилер 10 ºС температурада 10 ... ... . ... ... 2 күнге дейін белсенділігін
жоймайды . Торша сыртында болатын хламидилер ... 35-37 ... ... 24-36 ... ... ... . Хламидилер
концентрленген суспензияда 95- 100 ºС 1 ... ... ... . 75 º С-5-10 мин. , 50 ºС -30 мин. ... ... .
4 º С ... белсенділігі бір айдан соң төмендейді . Тауық
эмбрионының ... , ... 20 º С ... 70 ºС ... ... ... сақталады .Ал , лиофилизацияланған түрде
хламидилер белсенділігін 4 жыл сақтайды . УФ ... ... 3-4 мин. ... ... . ... ... , 2 % сілті , 2% ... , 1 % ... ... ... (Д.Б.Оболадзе 1974. ).
3 Ө З І Н Д І К З Е Р Т Т Е У Л Е ... ... ... МЕН ... ... ... сәйкес Алматы облысы Талғар
ауданы “Алматы” ауыл шаруашылық өндірістік кооперативінде және ... ... ... ... ... ... кафедрасының зертханасында жүргізілді.
Жұмыс барысында 93 қой қаны ... ... ... іш ... ал 43-і ... ... 6 түсіктен зағадат ... ... қан ... ... Клиникалық зерттеулер нәтижесінде 20
іш тастаған саулық қой және 10 ауру қозы ... ... бұл ... ... шаралары жүргізілді.
Серологиялық зерттеулер үшін қан сарысуын ... ... ... Сарысуын тұндыру үшін 0,5 сағат ... ... алу үшін ... ... ... ... таза ыдысқа төлдің ұйқы ... ... ... ... ... ... Бұл зағадат консервіленбеген түрде мұзы бар
термоста ... ... ... вирусологиялық жолмен өңдеп,
тауық эмбрионын зақымдау үшін ... ... ... 6-
7 ... ... ... сары ... зақымдадық.
Ауру малдарды ... ... ... ... ... ... ... қолданылды. Ауру қозыларды
емдеу ... ... ... ... ... буын ... ... кафедрада жүргізілді. Херсон
биофабрикасы шығаратын хламидий антигенімен КҰБР ( ... ... ... ... зерттеулер: Зағадаттан жұғынды ... ... ... ... ... ... ұстап
бекіттік. Одан кейін ( 1:10 араластырған) ... 15 ... ... ... ... жуып 0.5%-тік күкірт қышқылының
сулы ерітіндісінде 1 ... ... және ... ... ... Содан
кейін препаратты малахитты жасылмен ( ... ... ... 1 ... бояймыз. Иммерсиялы обиективпен қараймыз.
Хламидиялардың элементарлы денешіктері ... ... ... ... ... ауыл ... өндірістік кооперавтивінің сипаттамасы
Алматы облысы Талғар ауданының «Алматы» ауыл шаруашылық ... ... ... ... ... ... ауыл ауыл
шаруашылық өндіірстік кооперативі ... ... ... 5 ... ... 20 км ... ... облысының климаттық ауданға бөлінуіне байланысты «Алматы» ауыл
шаруашылық өндіірстік кооперативі шөл даланың ... және оның ... ... ... жатқызылады. Осы аймақтағы климаттың негізгі
ерекшелігі болып ... және тез ... ... ... Жазы ... ... ... ауаның температурасы 35-400С дейін
жоғарылайды, қысы ... ... ... ... Бір ... кезеңінің ұзақтығы 210-245 күн. Жайылымдағы өсімдіктер әр түрлі.
Өндірістік кооперативтің ... ... ... және ұзақ ... ... ... негізделген. Топырағының басымдау бөлігі
шөлді, сұрғылт қоңыр түстес, құрамындағы гумусы аз. Көлемі кішірек ... ... ... ... Егер ... және минералдық
тыңайтқыштар пайдаланылса, егіншілікпен айналысу тиімді болып саналар еді.
Өндірістік кооперативтің егіс егетін суармалы емес ... де ... ... ... ... және ... түсімі көбінесе жауын-
шашынның болуына және жылдық ауа-райы жағдайларына баланысты. ... 35-40 % ... ... қамтамасыз етіледі, ал азыққа деген
қалған қажеттілік жайылым есебінен болады.
Өндірістік ... ... саны 2007 ... ... ... оның ... ... 3700-ді құрайды. Қойлар қыста ... ... ... ... ... кезеңінің басында өндіріс кооперативіндегі саулықтардың
саны 3700 басты оның ішінде тұсақтары ... ... ... ... ... ... кері әсерін туғызған жағдайлар: өлім-жітімге ұшырауы
мен әлсіздерінің союға жіберілуі және ... ... ... арасындағы түсік тастаулар болады, сол себептен 2007 жылы әрбір
100 ... 84 қозы ... ауыл ... ... ... бір ... ... қойдың қылаулық түсік тастауынан таза емес шаруашылық болып
саналды. 2007 жылы ... ... ... ... 30 қой ... ... ... барлық жағдайлары аудандық ветеринариялық
зертханада және кафедра ... ... ... қылаулық түсік тастаудың алдын алу ... ... ... ... К-8 ... жасалған
тірі вакцинамен ектік.
3.3 ӨЗІНДІК ЗЕРТТЕУЛЕРДІҢ ТАЛДАУЫ МЕН НӘТИЖЕЛЕРІ
«Алматы» ауыл шаруашылық өндірістік ... ... ... қой тексерілді. (аға шопандар: Ж.Алтаев, Қ. ... ... ... таза емес жеке ... ... ... ... іш тастауы көктем ортасынан ауа ... Бұл ... ... ... ... ... ... бойынша 10 қозы бөлініп алынды. Тыңдау және
нұқу ... ... ... ... ... ... қозылардың өсу-даму қабілеті айтарлықтай төмендеген. ... ... ... ... ... ақсап, көп жата
береді, қиналады, ... ... ... ... ... ауру ... конюктивит, көзден ағынды ... ... ... ... ... ... нәтижелері
1 кестеде көрсетілген.
1 - кесте
ҚОЗЫЛАРДА ХЛАМИДИОЗ БІЛІНУІНІҢ КЛИНИКАЛЫҚ БЕЛГІЛЕРІ
| | |
| ... ... | ... | |
| | |
| | |
| ... ... ... |
|1 |- |- |+ |
|2 |- |+ |+ |
|3 |- |+ | + |
|4 |- |+ |+ |
|5 |+ |- |- |
|6 |+ |- |- |
|7 |+ |- |+ |
|8 |+ |+ |- |
|9 |+ |+ |+ ... |- |+ |+ ... ... бойынша бір қозыда бір ... ... ... белгілері байқалды. Ал 4 қозыда ( ... ... ... ... ... Басқа ауру қозыларда
пневмония, конъюнктивит немесе пневмония – ... ... ... ... тек екі ауру ... ( № 5-6) ... хламидиозды іш тастауының клиникалық ... ... ... ... ... ... ... негізінен
сақман науқанына 10-20 күн қалғанда басталды. ... ... ... түрде жүрді. Аға шопан Ж.Алтаевтың отарларында өлі
қозылар да ... ... ауру ... ... ... сұйық
ақты, бұл кезде малдар тынышсызданып, біресе ... ... ... ... ... ... белгілері ... ... Ол үшін ... сы ... қою үшін келесі компоненттер қажет:
• комплемент байланыстырушы арнайы ... тән ... ... ... антиген
• құрамында арнайы ... тән ... ... ... қан ... негативтік (теріс) қан сарысуы
• комплемент ... ... ... және ... қан сарысуы)
• гемолизин (қошқардың эритроциттерімен иммунделген қоянның ... ... ... ... қан ... ... ерітінді
Арнайы және ... ... , ... ... қан ... биофабрикалар дайындайды .
КБР- да антигенді этикеткада көрсетілген жұмыс ... ... ... қан ... ... ... ... ретінде комплементті титрлеу үшін және ... ... ... ... үшін қолданады.
Негативті қан сарысуын КҰБР –да ... ... ... ... ... үшін ... ... қолданады .
КҰБР-да гемолизинді 3 есе ... ... . ... 2500-3000 айн/мин. 10-15 мин ... , ... ... ... ... ... ерітіндімен
шаяды. КҰБР-да 3 % ... ... ... ... ... эритроциттердің суспензиясын гемолитикалық ... ... ... ... , ... ... ... (37 º) 30 минутқа сенсибилизациялауға қояды.
Жұмыс уақытында ... ... ... температурасында
немесе тоңазытқышта 2-4 ... ... ... үшін зерттелетін қан сарысулары
жаңа болу керек. Зерттеуге кейбір ... 1 рет ... ... консервленген қан сарысуларын ... ... өсіп ... ... гемолизденген қансарысулары ... ... ... үшін ... физиологиялық
ерітіндіні даярлайды (0,85 % таза ... ... ... ... және ... ... күні 5 миут ... ұзағынан байланыстыру ... ... 1-ші ... ... 2-6 º С , ... өткізеді. 2- ші фазасын су моншасында 37-39 ... 20 ... ... ... ... үшін КҰБР – ға ... ... ... ... білу үшін оны 3-4 қан
сарысуында титрлейді: позитивті , ... және 1-2 ... ... мөлшерінде сұйытылған инактивтелген қан сарысуларын (позитивті,
негативті, тексерілетін) штативтегі екі ... ... 0,2 ... ... ... 1-ші қатардағы пробиркаларға 0,2 мл антиген, 2-
ші қатарға 0,2мл ... ... ... ... ... мл ... 1,2 ... тоңазытқышқа 2-6 ºС -та 16-18 ... , ... күні ... тоңазытқыштан алып , 20-30 ... ... ... кейін позитивті, негативті және тексерілетін қан
сарысулары бар ... ... 0,1 ... ... , ал екінші пробиркаларға 0,2 мл- ден , ... 0,3 мл ... ... 1 мл-ге дейін жеткіземіз.
Пробиркаларды араластырып, су ... 37-38 ºС 20 ... ... ... системаны анықтайды.
КҰБР- дың негізгі тәжірибесі.
Бірінші күні ... ... ... үшін қан
сарысуын құяды, антигенді құяды. Бұдан ... ... ... ... 0,2 (1:25, 1:30) ... ... ... , тоңазытқышқа 2-6 º С- да 16-18 ... . ... 1-ші ... штативтерді тоңазытқыштан алып, 20-30
мин бөлме температурасында ... ... , ... ... жүйені анықталған мөлшерде құяды. Штативтерді қозғап
, су ... ... –қа 20 ... қояды. Реакцияны қою 2- ші
кестеде ... ның ... 2 рет ... рет – су ... ... рет эритроциттердің пробирканың ... ... ... ... су моншасынан кейін 3-4 сағат өткеннен соң) немесе ... -6) ... ... ... ... ... дәрежесі:
4 крест (+ + + +) - эритроциттердің гемолизі 0-40 % .
3 ... (+ + +) - ... ... 0-40 % .
2 ... (+ +) - ... гемолизі 40-70 % .
1 крест (+) - ... ... 70-90 % ... (-) ... ... 90-100 % .
2 – кесте
КҰБР-сын қою үлгісі
| | | ... ... ...... ... | | |
| |1 |2 |3 |4 | |Бқы ... |
| | | | | ... ... ... ... |жүйе |
| |Қан ... ... | | |
| ... | | | |
| ... ... |0,6 ... | ... | |
| |1:5 |1:10 |1:20 ... |+ + + + |+ + + |+ + |
|2 |+ + |_ |_ ... | + + |+ |_ |
|4 |+ + + |+ + |+ |
|5 |+ + + + |+ + |+ |
|6 |+ + |_ |_ |
|7 |+ + |+ |_ |
|8 |+ + |_ |_ |
|9 |+ + |+ |_ ... |+ + |_ |_ ... ... бойынша қозыларға алдын-ала болжап
қойылған ... ... ... ... ... ... қан ... КҰБР-да хламидилық антигенмен оң нәтиже
көрсетті. Қан ... 1:5 ... ... ... ... титрі жоғары емес. Жеті қозыда 1:5 ... 1:10 , ал ... 1:20 ... ... ... ... ... байқалды.
Аға шопан Қ. Талдыбаевтың отарында 52 қой іш ... ... қой өлі қозы туды . КҰБР – ... тексеру үшін 8 іш
тастаған ... қан ... ... ... ... оң нәтиже
көрсетті. Реакцияның нәтижесі 4-ші кестеде көрсетілген.
|Малдың |Қан ... ... ... ... | |
| | |
| |1:5 |1:10 |1:20 |
|1 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|2 |+ + + + |+ + + + |+ + + |
|3 |+ + + + |+ + + + |+ + + |
|4 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|5 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|6 |+ + + + |+ + + + |+ + + |
|7 |+ + + + |+ + + + |+ + |
|8 |+ + + + |+ + |+ ... ... қойлардың қан сарысуын КҰБР-да ... ... ... ... ... ... жоғары болды. 6 қойда қан сарысуын сұйылтқанда (1:5, 1:20 ... ... 4 ... ... шопан Ж. Алтаевтың отарында 65 бас ... ... ... 10 мал ... ... екеуі ғана
серопозитивті болды. КҰБР- да ... ... ... 1:10 ... ... ... болды , гемолиздің тежелуі ... ... ... О. ... отарында 160 саулық іш тастады ,
23-інің қан ... ... ... да 14 ... қан ... ... көрсетті.
Реакцияның нәтижесі 5-ші кестеде келтірілген.
5- кесте
О.Усенбаевтың ... іш ... ... қан сарысуын КҰБР-да
тексеру нәтижесі
| | | |
| | |Қан ... ... ... ... ... | ... ... | |
| | | | | |
| | |1:5 |1:10 |1:20 |
|1 |30 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|2 |31 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|3 |32 |+ + + + |+ + + + |+ |
|4 |33 |+ + + + |+ + + + |+ + + |
|5 |34 |+ + ++ |+ + + + |+ + + + |
|6 |35 |+ + + + |+ + + + |+ + + + |
|7 |36 |+ + |+ |- |
|8 |37 |+ + + + |+ + + + |+ + |
|9 |38 |+ + + + |+ + + + |+ + + ... |39 |+ + + + |+ + + + |+ + + + ... |40 |+ + + + |+ + + + |+ + + + ... |45 |+ + + + |+ + + + | + + + ... |48 |+ + + + |+ + + + |+ + ... |50 |+ + + + |+ + + + |+ + + ... ... ... ауыл ... ... ... іш тастаған
қойлардың 6 түсігін сойғанда төмендегідей өзгерістер ... ... ... , ... ... болған жоқ. Тек, қана ,
тері асты клетчаткасында қан ... бар, ... және ... ... серозды экссудаттың жиналуы байқалды.
2-ші түсікті сойғанда тері асты және ... ет ... ... ... қуысында қанды эксудат ... ... ... ... котиледоны ұлғайған, түсі қызыл-
қоңыр. Талағы 1,5 есе ... , ... ... ... ... ... ... төлдің төл қабығы ісінген, өкпеде қабыну
ошақтары бар, көкірек және ... ... ... ... түсікті сойғанда, плацента ісінген және қан ... ... , ... ... түсті , некроз ошақтары көрінеді
, көптеген ... ... ... ... , 6-шы ... ... төл қабығы ісінген ... ... қан ... бар, ... ... ... бар, көкірек қуысында транссудат жиналған. Бауыр
мен талақ ... ... , ... ... ошақтары бар.
Сойылған түсіктерден ... ... ... ... ... ... ... вирусология және
иммунология кафедрасының зертханасында тексерілді.
ХЛАМИДИЛЕРДІ ПАТМАТЕРИАЛДАН ... АЛУ ҮШІН ... ... ... ... ... материал ретінде түсік тасталған
төлдер, олардың ... ... және ... алынады.
Зерттеуге қажетті материал төлдеу науқаны ... ... ... ... бар стерильді банкілер ... ... ... ... (NaCl) ерітілген стрептомицинмен өңделген,
оның қатынасы 500 ... ... . ... ... ... ... ... (ЕПС) 10 %-дық ... , рН -7,2-7,4 . ... соң ... ЕПС, ... (ЕПА) қоректік орталарына ... ... ... . ... ... үшін ... ... 6-7 күндік тауық эмбриондарына жұқтырылды . ... ... ... ... ... зақымдау: Эмбриондар сары уыз ... ... 10 %-дық ... ... ... ... Термостат күніне 2 рет 10-15 ... ... ... алдында күңгірт ... ... және ... ауа ... мен көзінің
аралығындағы шекарасы белгіленді. Қан ... мен ... ... ... эмбриондар пайдаланылды.
Жұмыртқа қабының ауа қуысының беткейіне ... ... , ... ... 0,2-0,3 мл ... бар материал
жіберілді . Ол ... ... ала ... ... ... ... микрофлораның бар-жоқтығына тексерілді. ... ине ... ... өсіне горизонтальды алынып,
жоғарғы тұсынан 2-3 см ... ... ... қабының ине
енгізген орны стерильді парафинмен ... ... ... доғал жақтары жоғарға ... ... ... ... ... ... тіршілік қабілеттілігіне ... ... ... екі ... ... ... ұшыраған 3 эмбрионды
тәжірибеден алып тастадық. Тірі ... 7 ... ... 10
тәуліктен соң тоңазытқышқа салып , өлтірдік. Содан ... ... ... тауық эмбрионын сою үшін ауа ... ... ... ... ... және ... ... Содан соң, ... ... пен ... ... Сары уыз қапшығы пинцет көмегімен ... ... ... ... ... анықтау
үшін, сары уыз ... ... ... жұғындылар
дайындалды. Ыдыстағы сары уыздан сары уыз ... ... үшін ... бірнеше рет дистильденген сумен шайдық, содан соң ... жаю ... 1:10 ... ЕПС-дағы суспензияны
дайындадық (рН-7,2-7,4).
Сонымен, бір ... ... ... ... ... ... тастаған мүшелерінен ... ... ... ... ... ... және Романовский-
Гимза ... ... ... нәтижесінде микроскоп арқылы ... ... ... ... жолмен дәлелденді.
ҚОЙ ХЛАМИДИОЗЫНЫҢ ... ... ... ... мен паталогоанатомиялық
өзгерістері осы ... ғана тән ... ... ... ... және өмір сүре ... ... тууы тек хламидиялық
түсікті болжауға негіз ... ... ... ... ... , ... жағдайын ескеріп , паталогоанатомиялық
өзгерістерді тексеріп және ... ... ... ... қана ... ... іш тастау ауруының диагнозы
мына зертханалық зерттеулер арқылы ... :
1. ... ... , төл ... , котиледондарда ,
хориондарда және ... ... ... ... ... көру және табу.
2. Іш ... ... қан ... ... ... ... ... титрда (1:10-1532) болуы.
3. ... ... ... бөліп алу , ... және ... ... ... ... ... арқылы тексеру.
Көптеген авторлар балаудың микроскопиялық әдісі тез , ыңғайлы
, тура деп ... ... ... ... , хориондардың , паренхиматозды
мүшелердің , асқазанның , ... ... ... ... ... ... дайындалған жұғындылардан
хламидиялардың элементарлы денешіктерін табуға ... ... ... ... - ... тастаған және қалыпты
туған қойлардың ... ... ... ... ... ... табылады.
Хламидияларды патологиялық материалдардан жақсы бөліп ... , ... ... ... ... ... :
1. Диагностикалық материалдарды уақтылы және талаптарға ... ... және ... ... ... ... ... сақтау.
Бұл кезде тексерілетін материалдарды ... ... ... ... ... Хламидиозды бөліп алу үшін қолданылатын
тауық эмбриондарын микоплазмоз бен ... таза ... ... ... материалы ретінде бактериялардан тазаланған төл
қабығы , ... , ... ... ... ... түсік
тастаған қойлардың жатыр мойнынан алынған экссудаттың суспензиялары
пайдаланылады
Бірінші ... ... ... 10-12 –ші күні өле ... ... бұл мерзімдер 3-4 күнге қысқартылады.
Дамып келе ... ... сары уыз ... ... болуынан өлген эмбриондардан ... ... ... бояп , ... ... арқылы көреді.
Оң нәтиже берген жағдайда көлемі 350-400 нм, ... ... ... түске ... және ... ... орналасқан
элементарлы денешіктерді табуға болады.
Егер тексерілген ... ... ... ... онда ... 8-ші күні ... 40 С-та 18-24 сағ ... өлтіреді де, сары уыздың 10% -ті ... ... ... Егер үш ... ... ... тірі қалса
микроскопиялық зерттеулердің нәтижесі теріс ... ... ... хламиди жоқ.
Сонымен қатар, эмбриондардың ... ... ... емес ... ... ... ... эмбриондардың
хламидилерден өлу мерзімі жиі ... өлу ... ... ... Қойларда жалпы түсік ... ... ... сонымен бірге бруцеллез, ... ... ... ... ... байқалады. Сонымен
бірге түсіктер саңырауқұлақтар шақыратын ... ... ... ... іш ... инфекциялық агенттер дара ... ... ... ... ... айырмашылығы қысыр қалу
жоғары болады және шуы жиі түспей ... , ... ... ... бруцеллез бен хламидиялық түсіктер бір ... ... . ... бруцеллезді ... ... ... ... анықтайды.
Сальмонеллездің хламидиозды түсіктен ерекшелігі ... ... ... ... ... , ... , кейде оларда
нүктелі қанталаулар ... Ауру ауыр ... ... , ... ... ... кілегейлі- іріңді іш өтеді. Бұл кезде ауыр
токсикоз ... мал ... ... ... 3-5 –ші күні өледі.
Сальмонеллезді түсіктерде төлдің ... , ... ... және элементарлы денелер ... ... ... ... таза ... бөліп алады . Бұл
кезде ауру ... ... . ... бір ... ... ... ... кездестіруге болады . Сальмонеллез
кезінде ... өлім ... ... : бір ... тек
бірен-сараң мал өлсе , ... 60-80 % -ке ... ... да түсік тастаумен, әлсіз , өмір сүре ... ... ... . Осы ... ... ... іш
тастауы 70-пайызға жетеді. Бұл ... ... ... ... ... ... түсті , құрамында қоздырушысы
бар ағынды ағады. ... ... іш ... , ... , микорскопиялық зерттеулер арқылы
ажыратады . Екі ауру ... өтуі ... ... де қой ... ... Қой ... ... септикалық ауру. Негізгі белгілері - ... ... , ... , гемоглобинурия, қозылардың өлім-жітімі 40-100 %-
ке ... Ауру ... ... ... және ... ... ... қоюды жеңілдетеді.
Қой түсігін бактериялармен бірге қарапайымдылар мен риккетсиялар
шақырады. Қоздырушылар іш ... ... ... мен ... . Бұл ... бронхопневмония дамиды . Қойдың риккетциозды
түсігіне ... ... , ... ... ... .
Сонымен бірге , қой түсігінің этиологиялық ... ... ... мүмкін. Бұл кезде түсік мөлшері - 50% .-ға ... ... ... іш ... ... және ... сезімтал болғандықтан, оларды
қолдану ... іш ... ... болады. Соған қарамастан ,
қойдың ... ... осы ... емдеу – керекті
нәтижеге ... және көп мал ... ... ... ... Антибиотиктерді алдын-алу ... ... ... егу ... ... ... ... және басқада тетрациклин ... ... ... ... ... ... ... ауыл шаруашылық өндірістік кооперативінде ... ... ... ... ... бар 110
қозыны емдедік . Полиартрит белгісі бар ... , ... ... ... ... ... 2-рет 5 күн қатарынан 0,3 г/
кг мөлшерінде ... ... ... бар 5 ... ... ... 2 рет 7күн ... жақтық. Пневмония деп ... ... ... ... ... , сан ... ... 2
рет 1 апта бойы тетрациклинді 0,3 г/кг мөлшерде ... ... ... ... аман алып ... .
Саулықтарға хламидиоздың алдын алу үшін жеммен араластырып 0,3 ... 3 күн ... ... - АЛУ ЖӘНЕ ... ... ... ... алдын-алу үшін келесі ветеринариялық-
санитариялық талаптарды орындау керек :
1. Басқа жерден ... ... ... таза ... ... қой ... тастамаса немесе ... ... және ... ... ... ... ... жоқ екенін ... ... ... ... ... қораларда өткізеді , барлық ветеринариялық-
санитариялық ережелерді сақтау керек . ... таза ... ... ... жиі ... тұру керек.
3. Түсік тастаған , уақытынан бұрын туған ... ... ... ... ... ... отыру керек . Мұндай
қойларды ... ... , ... ... , ... сою керек .
4. Ауру ... ... ... ... ... ... ... керек, яғни,
таза емес ... ... ... ... ... , ... арасына 10-15 күн салып
ауыстыру ... ... ... ... ... , қойларды қолдан ұрықтандыру
керек және қой фермаларында ... ... ... ... ... ... ЖҮРГІЗІЛГЕН ШАРАЛАРДЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ТИІМДІЛІГІН
ЕСЕПТЕУ
«Алматы» ауыл шаруашылық өндірістік кооперативінде ... ... 1920 бас қой , 1607 бас қозы ... қозыны емдеу үшін 1 млн. ә.б. ... 7 ... ... ... бір ... 1 млн. ... ... - 20тенге.
3 отар ... ауру қозы саны 110 бас. ... ... үшін мына ... қолданылады :
• Т1 =А х К а х Кш – Вш ... ...... ... – ауырған мал саны
Ка – ауру коэффициенті
Кш – ауру ... ... ...... шығын
• Т1 = 1607 х 0,38 х 500 – 15400 =305000- ... ... ... ауру ... емдеудің экономикалық
тиімділігі 289600 теңге болды. Ал ... ... ... ... ... ОВ==18,8 теңге.
Яғни, қой хламидиозын емдеудің экономикалық
тиімділігі ... 1 ... 18,8 ... ... ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ
Конституциялық кепілдіктің бірі ... ... мен ... ... ... Мұны іске ... ... елімізде қажетті құқықтық база ... ... ... мен еңбек қатынасы саласында ... ... ... ... ... ... «Тұрғындарды жұмыспен қамту
туралы» Заңдары күшіне енсе, өткен жылы ... ... ... ... Заң шықса , «Қазақстан Республикасындағы еңбек туралы»
Заңына толықтырулар мен ... ... ... ... ... ... тиіс «Еңбек туралы Кодекс» дайындлу
үстінде.
«Алматы» ауыл ... ... ... ... ... ... жүктелген. Мал дәрігері
шаруа қожалығындағы ветеринаиялық-санитариялық ... ... ауру ... жою және ... алу жұмыстарын ұйымдастырады
Қоражайларға аптасына бір рет ... ... ... ... дезинсекция жасалынып
отырылады. Жұмысшылардың ... және ...... ... үшін ... ... және аяқ ... беріледі.
Ал жұмысқа жаңа ... ... ... ... арнайы инструктаж жүргізіледі және оларды журналға тіркеп
, ... ... ... ... ... ... дер
кезінде арнайы аптечкалардағы ... ... ... ... ... көрсетіледі .
Инфекциялық аурулардың адам денсаулығына әсер ... адам мен ... ... ... ) ... ескере
отырып , төмендегідей жұмыстар атқарылады:
1. ... ... мен ... ... түрде
инструктаждан өткізіп , өзіндік гигиена мен ... ... ... мен ... ... түрде туберкулез,
бруцеллез ауруларына қарсы дәрігерлік тексерулерден өтіп ... ... ... ... мен аяқ ... ... ,
оларды есепке алып отырады
«Алматы» ауыл ... ... ... ... ... үшін мына ... іске ... керек:
1. Шаруашылықтағы қоражайлардың айналасын көгалдандыру.
2. ... ... қою ... ... ... ... бөлмелерін жабдықтап
және әрқайсысына тиесілі шкафтар ... ... ... ... алып шығуға тиым салып ... ... ... жуу ... ... шараларды өз деңгейінде қолданып, іске ... ... ... ... ... , жұмысшыларды оқыс
жағдайлардан ... ... ... туғызары сөзсіз .
Қорыта келгенде, «Алматы» ауыл ... ... ... ... ... ... сай дұрыс
ұйымдастырылған.
5 ҚОРЫТЫНДЫ
1. Қойлардың хламидиден ... іш ... ... ... қой шаруашылығында ... ... . ... ... ... зиян тигізеді : төлдерді толық
алмаудан, ... ... 40-50 % -ы іш ... .
2. ... ... өлі төлдердің туылуымен , ... ... ... . Аурудан таза емес ... ... көп ... ... және жақсы ... ... ... ... Көп ... ... полиартрит белгілерімен ауырады. Осыдан , ... ... ет және жүн ... ... алудан экономикалық зиян туады .
3. ... ... ... ... ... ... ... сау емес шаруашылық болып табылды.
1920 саулықтың 277- сі іш ... , ... 41 бас ... 24-і ... ... оң нәтиже берді.
4. Өндірістік кооперативте хламидиозбен ауырған қозылар ... ... ... ... ҰСЫНЫС.
1. Қойдың хламидиоз ауруын балау үшін ... ұзақ ... ... ... ... ... малдарды тетрациклин қатарындағы
антибиотиктермен емдеуге болады.
Қозыларды емдеу үшін ... 1 млн. ә.б. 7 күн ... ... ... ... ... ... арнаулы алдын алу үшін вакцина қолдану
керек.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. ... ... ... ... ... Вестник с/х Казахстана, 1972 №.7. С . ... ... «К ... ... ... ... Алма-Ата 1972. 15.с.
2. Актаев.А. Этиологическая структура аборта у овец ... ... ... ССР и вакцино-профилактики
паратифа. Автореф. дисс. Канд. Вет. наук. ... ... ... ... Вирусный аборт овец ... ... ... . Труды Алма-Атинского института , т. ХУ ... ІУ , ... ... . ... ... ... ... Серологическая диагностика энзоотическогоаборта
овец в хозяйствахЧимкентской области . ... ... ... ... Уч. Сов. ... Чимкентской
области , посвещенной 50-летию Каз. ССР, 1970, С. 37-40 .
5. ... О.Ш. , ... .Б.А. ... Д.Е. ... поствакцинальные реакции при ... ... ... наук Казахстана . Алматы , 1985 , №1 , С. ... ... О.Ш. ... ... ... ,
лечение ипрофилактика хламидийных ... овец . ... ... ... ЗВИ . ... ... ... . Алматы ,
1987 , с 62-72.
7. Бияшев Қ.Б., ... , ... А.Ж. , ... С.А. ... ісін ұйымдастыру». Алматы , 1999,
91-108 б.
8. ... Ю.Ф. , ... Л.В. ... ... животных.
Москва , Во«Агропромиздат» 1987 , С. 143-144
9. Волкова А.А. , ... А.Ф. ... ... овец в Киргизии.
В кн.: «Инфекционные болезни животных и ... ... в ... . ... , 1967 . С . ... ... Ю.Д. , Азиова Н.К. , Крюков.Н.Н. Сравнительные ... РСК и ... при ... ... аборта овец . Бюллетень ВИЭВ , ... 1971 . ХІ, С. ... ... А.Ж. ... ... овец
сальмонеллезный и хламидииной этиологии . Автореф.дисс. канд.
вет. наук. Алматы . 1993. ... ... Ұ.М. , ... Б.Т. , ... С.О. ... ... би- и ... иммунизации против абортогенных
инфекции на ... ... ... ... ... в ... животноводства. Материалы
междунар. конф. Посвящ. 75-летию КазНИВИ, Алматы , ... С. ... ... П. , ... Г., ... ... ... , хламидиоза итаксоплазмоза овец.
Вет.мед.науки. Болгария. 1988. 2.4.8. С. ... ... ... овец вирусной этиологии. Тезисы докл. на
конф. по малоизученным в СССР ... с/х ... , 1965, С. ... ... Д.Б. , ... И.И., ... А.Ю. ... возбудителя вирусного аборта овец (ВАО). В ... ... ... ... 1974 , т. 2 ... ... Т. ... індеттану» ІІ-кітап. Алматы, 1999,
75-78 б.
17. Сариев Г.А. , Ахмедов А.Г. , Алиева.Н.А. ... ... ... птиц в ... ... аборта овец.
тем.сб. науч. тр. Азербайджанского НИВИ , 1984 , т. 30. С. ... ... Б.Т. , ... Н.Н. , ... А.К., ... Қ.Б. «Мал
дәрігерлік микробиология» ... . ... 1999 , 339-341 ... ... Қ.А. , Моно- и комплексная ... овец ... ... Материалы первого Международ.
Вет. конгресса . А ... , ... 2002 . ... ... Р.Х. , ... Х.З. , ... Н.К. , Иммуногенность
инактивированных противохламидииных вакцин . Актуальные
вопросы эпизоотологии . Тез. ... ... ... ... 1983, С ... ... Н.З. , Равилов А.З. , ... « ... ... ... . В кн. Хламидиозыс/х животных ... 1984, С. ... ... К.С. , ... В.М. , ... Ф.Г. ... И.П. ... Т.Т. , Абеуов Х.Б. «Изучение иммунологических
своиств ассоцированной ... ... ... и ... овец на ... животных».
Биотехнология, теория ипрактика . 1998 №1-2 . С. 154-155 .
23. Шербань Н.Ф. , ... Г.П. , ... А.Г. Об ... ... . В кн.: ... ... по ветеринарной
вирусологии » 1967 , т.2 С. 117-119 .
24. ... и ... ... животных. Под
редакцией ... М. ... 1984 457. ... Aitken I.D . , Clarkson M.J. , ... K. , Enzootic ... coves. Veter. Rec. , 1990 , 126.6. ... Водас К. Мартинов С. Эпизоотичен ... при ... ... ... със . S. abortus ovis , ... var ovis . Вет. мед. ... , 1987, 24,8. С. ... Worbes H. ,Snreu J. Aborte beim schaft ... .
Vh .
Veter . Med. 1988, 43,6. р. 207-212 ..

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
1)вирустық аурулардың спецификалық алдын алу.вакцина дайындау принциптері.адьюванттар,иммуномодуляторлар 2)құтырық,аусыл,шмалленберг,блютанг ауруларының диагностикасы және алдын алу шаралары21 бет
Ірі қара мал диктиокаулез ауруының патологоанатомиялық өзгерісі мен диагностикасы31 бет
Ірі қара мал кетоз ауруының патологоанатомиялық өзгерістері30 бет
Аллергияның диагностикасы және емдеу14 бет
Асыранды балаларда жиі кездесетін генетикалық ауралар және олардың диагностикасы5 бет
Ауески ауруының сипаттамасы, диагностикасы, алдын алуы8 бет
Бас сүйек, ми, көз жарақат кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы6 бет
Бас сүйек, ми, көз жарақат кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы туралы8 бет
Вирустық аурулардың спецификалық алдын алу. Вакцина дайындау принциптері. Адтюванттар, иммуномодуляторлар. Құтырық, Аусыл, Шмалленберг, Блютанг ауруларының диагностикасы және алдын алу шаралары14 бет
Вирустық аурулардың спецификалық алдын алу.Вакцина дайындау принциптері. Құтырық,аусыл,шмалленберг,блютанг ауруларының диагностикасы және алдын алу шаралары11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь