«Шымкент май» ААҚ-ның басқару құрылымы

«Шымкент май» ААҚ-ы тарихының негізгі кезеңдері 1942 жылы май экстракты зауыттың алғашқы өнімі рафинатталған мақта майы алынды. 1943 жылы өтпелі қызыл белгімен марапатталуы, 278 жұмысшының «Ұлы Отан соғысында енген еңбектері үшін» медальмен марапатталуы. 1948 жылы Форпрессті цехтың іске қосылуы. 1949 жылы Май экстракты зауытын Шымкент май зауыты атағына айналды. КСРО тамақ өнеркәсіптері министрлігі «Бас өсімдік май» бас басқармасы. 1950 жылы ыдыстарға құю, бөлу цехтарын, сабын қайнату цехтарын, штамп прессторын, дайындау цехтарын, форпресстеу цехындағы жаңаша жабдықтардың, дайындау экстракциялы бөлімдердің ашылуы. 1953 жылы еркін май қышқылдарын алуға қажетті цех іске қосылды. 1959 жылы елдегі ең ірі үздіксіз май экстракциясы цехының іске қосылуы. 1975 жылы экстракциялы цехтың қайтадан рекенструкциялануының аяқталуы. 1992 жылы зауыттың 50 жылдыығ атап өтілді. 1993 жылы жекешелендіру «Шымкент май» ААҚ-ның қайталануы. 2000 жылы «Доня» сауда маркасының нарыққа енуі. 2002 жылы зауыттың 60 жылдығы атап өтілді.
Халықаралық стандартқа сәйкес ИСО 9000 сапа менеджментінің жүйесіне аттестациялану үшін жабдықтарды қайта жаңарту. «Шымкент май» ААҚ-ның 60 жыл тәжірибелік мерзімінде май өнімдері нарығында май ішкі заттарының өңдеу, өндірістік циклдар, ұрықты дәнді сатып алу, оны май өнімдеріне қорыту, дайын өнімдерге қораптау, сауда нүктелеріне тасымалдап жеткізіп беру жұмыстарымен айналысады.
Сапа және экологиялық таза өнім - өсімдік майы және шрот. Деректі шикізаттың өңдеу тереңдіктеріне байланысты – тазартылмаған (рафинатталмаған), тазартылған (рафинатталған) және күнбағыс, мақта, сафлор, сая өнімдерінен алынған майларды өңдейді. Май тұқымдарын өңдеу түрлеріне байланысты жобалық қуаттылығы тәулігіне 100 тонна тұқымдастық, 1.08.2003 жылы деректер бойынша өндірістік қуаттылықты қолдана алу мүмкіншілігі – 96%-ды құраған болатын.
Өсімдік майлары бүгінгі күні өте қолайлы, таза, сапалы өнім. өсімдік майларын тұтынушылардың үлестері - 62,2%-ды құрайды. Сонымен қатар, 2002 жылы өсуіне талдау жасай отырып, мынадай көрсеткіштерді анаықтауға
        
        «Шымкент май» ААҚ-ның басқару құрылымы
«Шымкент май» ААҚ-ы тарихының негізгі кезеңдері 1942 жылы май ... ... ... ... мақта майы алынды. 1943 жылы өтпелі
қызыл белгімен марапатталуы, 278 ... «Ұлы Отан ... ... ... ... ... 1948 жылы Форпрессті цехтың іске
қосылуы. 1949 жылы Май экстракты зауытын ... май ... ... КСРО ... ... министрлігі «Бас өсімдік май» ... 1950 жылы ... құю, бөлу ... ... ... цехтарын,
штамп прессторын, дайындау цехтарын, форпресстеу цехындағы жаңаша
жабдықтардың, ... ... ... ... 1953 жылы ... ... алуға қажетті цех іске қосылды. 1959 жылы ... ең ... май ... ... іске ... 1975 жылы ... қайтадан рекенструкциялануының аяқталуы. 1992 жылы ... ... атап ... 1993 жылы ... ... май» ... 2000 жылы ... сауда маркасының нарыққа енуі. 2002 жылы
зауыттың 60 жылдығы атап ... ... ... ИСО 9000 сапа менеджментінің жүйесіне
аттестациялану үшін жабдықтарды қайта жаңарту. «Шымкент май» ... 60 ... ... май өнімдері нарығында май ішкі ... ... ... ... дәнді сатып алу, оны май өнімдеріне қорыту,
дайын ... ... ... ... ... ... беру
жұмыстарымен айналысады.
Сапа және экологиялық таза өнім - ... майы және ... ... өңдеу ... ...... ... ... және күнбағыс, мақта,
сафлор, сая өнімдерінен алынған майларды өңдейді. Май ... ... ... ... ... ... 100 ... тұқымдастық,
1.08.2003 жылы деректер бойынша өндірістік ... ... ... – 96%-ды ... ... майлары бүгінгі күні өте қолайлы, таза, сапалы өнім. өсімдік
майларын тұтынушылардың үлестері - ... ... ... ... ... өсуіне талдау жасай отырып, мынадай көрсеткіштерді анаықтауға ... ... ... ... ... ... – 75%. «Шымкент май»
ААҚ-ның үлесі – 34,4%. Тұтынушылардың мазмұндауынша ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Тазаланған мақта «Доня»
майының теңдесі жоқ. өсімдік майының негізгі биологиялық ... ... ... ... сипатталады. Күнбағыс майы
аса белсенді витаминдерге иеленеді. «Шымкент май» ... ... ... ... ... жауап бере алады. Мақта, күнбағыс,
сафлор және қыша ... ... ... түске ие, иісі жоқ, табиғи
витаминдер мен амин қышқылдарына өте бай.
Кәсіпорын және оның өнімдері.
ААҚ ... май» ... ... ... ... ... км ... бөлігінде орналасқан. Солтүстік-батыстан кәсіпорныға мақта май
зауыты, ал батыстан «Оңтүстік ... ... ... ... магистралды теміржолымен байланысы солтүстік шығыстан
өндірістік алаңға бағытталған өтпелі теміржолмен ... ... ... ... ... ... ... қарапайым рельефті. Жер асты ... 10 метр ... ... ... – 8 ... ... шикізаты май
тұқымдастықтарының түрлері, олардың ішіндегі ... ... және ... май
тұқымдастықтары. Мақта тұқымдастықтары қала және аудан ... ... ... ... ... зауыттарының кәсіпорыннан
алшақтығы – 40-100км. Күнбағыс тұқымдастықтары негізінен Шығыс Қазақстан
облысы және Ресей ... ... ... және оның ... ... май» ... және техникалық тағайындаудағы түрлі өсімдік
майларын ... ... ... ... ... өңдеу
бойынша кәсіпорынның жоғарғы өндірістік қуаттылығы тәулігіне 100 тонна.
Мақта тұқымдастығын өңдеумен ... ... ... ... ... ... ... өнім ала алады. ААҚ «Шымкент май» ... ... ... ... ... атқарады:
- шикізат цехы
- дайындау цехы
- экстракциялы цехы
- рафинаттау цехы
- иіссіздендіру цехы
- дайын өнімдер цехы
- ... ... ... ... ... ... лабораториясы
- көмекші цехы.
Көмекші цехтарға мыналар жатады:
- энергетикалық цехы
- пеш цехы
- механикалық цехы
- жөндеу-құрылысы цехы
- лаборатория
- Кип и А.
Май тұқымдастықтарны ... ... ... ... ... ... ... майды сығу
- экстракция
- майды рафинациялау.
Әрбір процесс өзара механикаландырылған транспорт элементтермен және құбыр
өткізгіштермен байланысқан цехтарда іске ... ... цехы ... қалдықтардан тазалау үшін дайындау цехына бағытталады. Тазаланған
тұқымдастықтар қабыршақтан тазалау – сеператорлы бөлімшесіне тазалау ... ... ... қабығы малдар үшін жем ретінде ... ... ... қоймасына келіп түседі. Тұқымдастықтарды қабықшаландыру ... ... ... Осы ... ... ... цехында
орындалады. Қалдық майларды алу үшін күнжара (процестеу ... ... ... түседі. Экстракциядан соңғы майсыз материал – шрот
дайын бұйымдар цехына үй жануарлары үшін ... ... жем ... ... және ... ... ... цехына бағытталады,
онда май өңделеді.
Сатуға жататын өнімдердің (тауарлардың) ассортиментін жоспарлау.
Кез келген басқарушы шешімді қабылдау үшін ең ... ... ... ... ... ... қажет. Ол үшін болашақтағы шығынджардың
барлық ... ... ... ... ... керек.
Басқарушы есепте жинақталған ақпараттардың ... ... ... сипаттағы екі мәселені шешуге болады.
Жедел мен тактикалық шешімдер болашақтағы шешімдердің
«ноу-хауы» болып табылады
Басқарушылық шешімді ... ... және ... процедурасы
(енді осы процедураның біршамасын біз төменде қарастырамыз).
Бұл ... біз, осы ... ... ... өнім ... ... ... біз жоғарыда зиянсыздық нүктесін анықтаудың қыр-сырын
жан-жақты қарастырғанбыз. Демек, кез ... ... үшін ... ... ... ... ... керек.
Ол үшін бухгалтер-талдаушы келесідей мәселелерді рет-ретімен ... (бұл ... ... ... ... ... ... қандай
көлемді өндіргенде жететіндігін белгілеу).
Сонымен, біріншіден, кәсіпорын ... ... ... ... мен ... ... ... жинауы керек.
Өндіріс шығындары туралы мәліметтер
|Қатар |Шығыстар |«А» |«Б» |«В» ... | | | | |
|1 ... ... |3 553 |2 395 |4 220 |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| |- ... ... |1 100 |855 |2 550 |
| |- ... | | | |
| | |870 |645 |760 |
| |- ... да ... |1 583 |895 |910 |
| ... | | | |
|2 ... ... | |
| ... көлемі, | |
| ... ... - ... |178 670 000 |
| | |125 000 000 ... осы кестеде көрсетілген мәліметтер ... ... ... ... де, ... ... коньюктурасын анықтаймыз.
Осындай зерттеулердің нәтижесінде біздегі өндірілетін өнімге деген сұраныс
46%, 34%, 20% деңгейінде қалыптасқан және ... ... ... ... тең: 3 813; 2 558; 4 ... ... өнім түрлерінің қаншасын сатқанда, жоспарда
белгіленген ... ... ... болатындығын анықтауымыз керек. Ол үшін
бухгалтер-талдаушы баршаға белгілі математикалық әдісті қолданады (бұл
арада сату ... ... ... оны Х деп ... ... ... х - ... шығын, х – Тұрақты шығын = Пайда ... ... ... бір ... өнімнің тиесілі тұрақты шығындарын да
табамыз. Мысалы, кез келген өнім бойынша ол 82 188,2 мың ... (178 670 ... ... ... соң өнім ... табу үшін ... ... 813х – 3 553х –82 188 200 = 33 718 000
260х = 115 906 200
х = 445 793 ... ... ... ... ... ... түрлері бойынша шығарамыз да, оның нәтижесі басшыға
түсінікті болуы үшін біз кестенің келесідей түрін ... ... ... ... мен ... |Көрсеткіштер |«А» |«Б» |«В» ... ... | | | | | |
|1 ... ... ... |445 793 |525 582 |173 175 |1 144 550 |
| ... кг, ... | | | | |
|2 ... ... ... |3 813 |2 558 |4 511 |- |
|3 ... жалпы түсім |1 699 809 |1 344 439 |781 192 |3 825 440 |
| ... мың ... (1 х | | | | |
| |2) | | | | |
|4 ... ... |3 553 |2 395 |4 220 | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
|5 ... ... |260 |163 |291 | |
| ... ... | | | | |
| ... теңге (2-4) | | | | |
|6 ... ... ... 906 |85 670 |50 394 |251 970 |
| |(5х1), мың ... | | | | |
|7 ... ... мың ... |- |- |178 670 |
|8 ... ... |- |- |- |73 300 |
| ... ... | | | | |
| ... (6-7), мың ... | | | | |
|9 ... ... ... |98 |64,5 |-584 |- ... ... ... ... |+162 |+98,5 |-293 |- |
| ... | | | | ... ... [10 : |4,44 |4,0 |-6,1 |- |
| |(4+9)] х 100, % | | | | ... ... ... өнімнің рентабельділігін анықтайды, ол
үшін алдымен үстеме шығыстарын өндіріс шығындарына таратады. ... ... ... ... ... ... құны ... ал шетелдік
компанияларда (әсіресе Қазақстанда жұмыс істейтіндері) тарату базасы
ретінде жалақыны ... ... ... басым болса, сонысы тарату базасы ретінде алынған жөн.
Үстеме шығындарды тарату процедурасы үшін келесідей есептеулердің ... ... 670 х [1 100: (1 100 + 855 + 2 550)]}= 178 670 х (1 100: 4 505)= ... х ... = 43 626 415 ... «А» өнімі бойынша күтілетін үстеме шығыстар – 98,0 теңгеден тең
болады (43 626 415 : 445 ... ... ... да ... ... ... ... мәліметтеріне қарасақ, онда «В» өнімінің (293)
зиян әкелгенін көреміз, яғни өндіріс ... ... ... ... туындайды. Осыдан келіп «В» өнімін өндірістен алып
тастау мәселесі қозғалады, ... бұл ... шын ... ... ... ... осыны дәлелдеу бухгалтер-талдаушының алдында тұрған
алтыншы мәселесі болып табылады. Ол үшін ... «В» ... «А» мен «Б» ... ... ... ... әрбір
өнімнің өзіне тиесілі үлесін табады. Бұл арада өндірілетін өнім түрі
қысқарғанымен және ... ... ... ... үлес ... ... та тұрақты шығындардың үлес салмағы өзгермейді.
Сондықтан да тұрақты шығындарды ... ... ... ... ... ... «А» ... бойынща есептеудің тәсілін көрсетейік:
{178 670 х [1 100 : (1 100 + 855)]} = 100 530 434 ... ... оны ... ... онда ол 225,5 ... тең болса (100 530 434 : ... ал «Б» ... ... 148,67 ... тең ... біз осы ... ... бойынша толық өзіндік құнның есебі
мен рентабельділігін мына төмендегі кестеден көруімізге болады.
Бұл арада өнім бірлігіне есептелген айнымалы ... мен өнім ... ... ... ... ... «жетілдірілген» өндірістік программасының толық өзіндік құны
мен рентабельділігі
|Қатар |Көрсеткіштер |«А» |«Б» ... | | | |
|1 ... ... ... |3 553 |2 395 |
|2 ... ... ... |225,5 |148,67 |
|3 ... ... құн (1+2), ... |3 778,6 |2 543,67 |
|4 ... ... |3 813 |2 558 |
|5 ... ... (4-3), ... |34,1 |14,33 |
|6 ... ... % |0,9 |0,56 ... ... кестеде келтірілген мәліметтерді кестедегі мәліметтермен
салыстырсақ, онда біз субъектінің қаржылық жағдайының ... ... ... «А» ... ... 4,44 пайыздан 0,9 ... ал «Б» ... 4,0 ... 0,56 пайызына дейін төмендегенін
көреміз, ал таза ... ... 73 300 мың ... 22 733 131 ... ... х 445 793 = 15 201, ... х 525 582 = 7 531, ... 733,131
келтірілген осы мәліметтер «В» өнімін өндірістен өндірістен алып тастаудың
қате шешім екенін дәлелдейді.
Сондықтан ... ... ... мәселесін шешуге, яғни өнімнің
ішкі құрылымына өзгерістер енгізудің тиімділігін қарастырады.
Яғни, «В» өнімнің өндірісін 20 пайыздан 28 ... ... «Б» ... 34
пайыздан 38 пайызға дейін көтеріп, ал «А» өнімін 46 ... 34 ... ... ... ... ... ... соң, субъекті
бойынша күтілетін табыс деңгейін ... Бұл ... ... ... ... және ... ... да көптеген
факторларына тәуелді болып ... ... ... есептеу
|Қатар |Көрсеткіштер |«А» |«Б» |«В» ... ... | | | | | |
|1 ... ... |329 630 |587 415 |242 445 |1 159 490 |
| ... ... кг, | | | | |
| ... | | | | |
|2 ... ... |1 256 879 |1 502 607 |1 093 669 |3 853 155 |
| ... ... | | | | |
| ... түсім | | | | |
|3 ... ... |1 171 181 |1 406 872 | |3 601 185 |
| ... мың ... | | | | |
|4 ... ... |- |- |- |178 670 |
| ... мың ... | | | | |
|5 ... ... (2-3-4), мың|- |- |- |73 300 |
| ... | | | | ... ... ... барысында, яғни әрбір өнімнің ... ... ... жүйесінің әдісін қолданады
және әрбір өнімнің маржиналдық табыс әкелу қабілеттілігін де зерттейді.
Сонымен, жоғарыдағы кестеде көрсетілген ... ... ... ... ... (73 300 мың ... ... көрсетті.
Шығындардың, сату көлемінің және табыстардың арақатынасын талдау (ШКТАТ)
ШС шаруашылық ... ... ... ... келесі тобы –
шығыстар, сатылған өнімнің көлемі және табыстар ... ... ... ... яғни ... ... сақтап басқарудың ең тиімді
жағдайын қалыптастыру керек. Егер де өндіріс көлемі анықталса, онда ... ... ... ... ... ... пен ... белгілі бір деңгейін анықтауға және сату бағасын есептеуге
мүмкіндік алады.
«Шығын-көлем-табыс» тіркесінің ... ... – бұл ... бар ең ... ... ... саналады. Кейде оны өндірістік
левериджі (тетігі) деп те атайды.
Бірақ та, ... ... сату ... ... және табыстың
арақатынасын зерттеуге негізделеді және оны тым көбірек тар мағынасында,
талдаудың ... ... ... ... ... ... көлемі
– бұл сату көлемінің тап сол нүктесі, онда барлық өнімді сатқаннан түскен
түсім мен ... ... яғни ол ... ... та, зиян да ... ... «түйісу» немесе зиянсыздық нүктесі немесе теңдік нүктесі ... ... Ақша ... ... ... болсақ, онда ондағы зиянсыздық
нүктесі бұл не ... ... не ... жоқ ... ... осы нүктені ВЕР ретінде (аббриавиатура), яғни рентабельділік
нүктесі ретінде өте жиі кездестіруге ... ... ... ... ... қабылданатын шешімдердің көпшілігі осы
ара қатынасты зерттеуге негізделеді.
Шығындардың, сату көлемінің және табыстардың арасындағы үйлестірілген есебі
төмендегі ... ... ... ... және ... ... алғы ... келтірілген алғы шарттарды сақтау, шығындардың, сату ... ... ... ... талдау жасау кезінде, ... ... ... ... ... ... ... та, зиян да жоқ кезде, онда басқарушы есебінде ... ... ... ... ... жабу ... деп те ... және
осы жағдайды көрсететін графиктің өзі де сол аттас болып келеді.
Зиянсыздық нүктесі табыс зонасына ... ... ... онда ол ... ... ... ... Басқаша айтсақ, табыс алмай ШС өзінің барлық
шығындарын жаба ... ... ... онда оны ... ... деп те
атайды. Оны анықтау үшін келесі формуланы пайдаланады:
Мұндағы: - сату көлемінің ақшалай көрсетілген құны;
- ... ... ... ... ... арада айнымалы шығындардың көлемі (немесе деңгейі) сату көлеміне
тікелей тәуелді болып ... ... оны ... ... ... ... ... тәсілі, графиктер қолданылады.
Теңдік тәсілі (метематикалық тәсілі): кез ... ... ... беру ... ... келесідей формуламен берілуі мүмкін:
(К.Друри формуласы бойынша).
(Көлемнің бірлігі х Өнім бағасының бірлігі) – ... ... х ... ...... ... ... сомасы = Өнімді сатқаннан
түсетін таза табыс немесе Түскен ...... ...... = ... есептеп шығару үшін біз келесідей мәліметтерді қолданамыз:
1. Тұрақты шығыстардың жалпы сомасы – 21 000 мың теңге.
2. ... ... ... ... – 220 500 мың ... Өнім бірлігіне еесптелген айнымалы шығындар – 630 мың теңге (бір
данасына, центіріне есептелген).
4. Сатылған өнімнің ... ... ... ... – 700 ... ... өнім бірлігінің бағасы).
5. Өнімнің ағымдағы сатылған көлемі (немесе шығарылған өнімнің көлемі) –
350дана, ал оның ... – 400 ... ... ... ... 250 дана өнңм ... ... Яғни, кәсіпорынның өндіру
диапазоны 250-ден 400-ге дейін болған.
Енді осы ... мен ... ... ... ... өндірудің
зиянсыздық көлемін есептейміз ()
|№ |Жағдайлары ... ... |
| ... | |
| ... | |
|1 |2 |3 |
|1 ... алғы |Бұл ... ... ... ... бөлген жөн: |
| ... ... және ... ... Тап ... ... ... |арасында, кейде бір аттас ... ... |
| | ... ... ол сату ... тәуелді |
| | ... ... де ... ... ... бұл |
| | ... ... зор. ... ... |
| | ... өнімді өндіру мен сату көлеміне |
| | ... ... ... ... ... |
| | ... |
| | ... сату ... және ... |
| | ... ара ... ... ... алдымен |
| | ... ... ... көлемі мен өнімді сату |
| | ... ... ... жөн, яғни ... |
| | ... |
| | ... ... ... – ШС ... |
| | ... өндірілетін өнімнің сұранысына байланысты |
| | ... Осы ... екі ... ... |
| | ... ... және өнімді сату деңгейі, өз кезегінде|
| | ... ... ... өндірісті |
| | ... ... ШС ... ... |
| | ... ... ... және ... да |
| | ... байланысты болып келеді. Жоғарыда |
| | ... ... ... көлемі мен өнімді |
| | ... ... ... ... ... жалпы |
| | ... ... |
|2 ... алғы |Сондай-ақ, өндірілген өнімнің өзіндік құнының |
| ... ... кез ... ... көлемінде сақталады. |
| ... ... ... мына ... ... ... |
| | ... |
| | |y = bx; y = a + bx (1) |
| | ... y – ... ... ... |
| | |х – ... ... ... |
| | |b - ... өнім бірлігінің тұрақты құны. |
| | ... ... ... ... да болуы мүмкін, мысалы, |
| | ... ... ... - ... |
| | ... ал ... – белгіленбеген |
| | ... ... ... да ... |
| | ... да ... ... мұндағы: а – шығындардың |
| | ... ... b - өнім ... ... |
| | ... ... ... ... ... ... |
| | ... ... ... береді және ол ШС-нің|
| | |өте ... ... ... ... Оның |
| | ... ... ... жүргізіледі және ол|
| | ... ... ... де ... ... |
|3 ... алғы |Шығындардың, сату көлемінің және табыстардың |
| ... ... ... ... ... ... |
| ... |тұрақтылығы сақталғаны жөн, өйткені ол |
| | ... ... ... ... |
| | ... өнімнің деңгейін салыстыруға мүмкіндік береді.|
|4 ... ... бұл ... ... ... ... |
| |шарты ... ... Бұл ШС ... ... |
| ... ... ... салыған өнімнің, өндіріс көлемінің |
| | ... ... ара ... ... |
| | ... көрсетеді және талдау барысында ол|
| | ... ... ... |
|5 ... алғы |Бұл алғы шарт ... отырған кезең |
| ... ... ... ... және ... |
| ... ... білдіреді. Бұл барлық өндірілетін |
| | ... ... ... және ... ... |
| | ... қоры болмайтындығын көрсетеді. |
Сату шығындарына тұрақты шығындардың тәуелділігі
|Көрсеткіштер ... ... ... |
| ... |
| ... ... ... |
|1. Сату көлемі, мың дана |40 |50 |60 ... ... ... ... |200 |200 |200 ... | | | ... Өнім бірлігінің тұрақты |5 |4 |3,3 ... аб (2:1) | | | ... сату ... ... тұрақты шығыстардың жалпы сомасы
тұрақталмғанымен, бірақ өнім ... ... осы ... ... мүмкін, егер сату көлемі өссе. Бұл дегеніміз, өнімді сатудың ... қол ... ... ШС ... ... ... де
төмендейтіндігін көрсетеді. Егер де өндіру көлеміне қойылған диапазонның
жоғарғы шегі болмаса, онда ол кез ... ... ... ... ... тұрақты түрде табыс әкеледі деген пікірдің қалыптасуы мүмкін.
Теориялық тұрғыдан оптималдық ... ... ... мүмкін. Тап осындай
келеңсіз пікірлердің элементтері екі моделдің де құрамында кездеседі, ... ... ... ең осал жері ... ... табыс тәсілі (жалпы табыс) – бұл жоғарыдағы теңдік тәсілінің
баламасы болып ... ... тек қана ... ... жабу үшін ғана ... сондай-
ақ пайда алуға да жеткілікті болғаны абзал. Бұл кезде зиянсыздық нүктесін
анықтау процесі бірден екі ... ... ... ... ... ... ... өнім бірлігне есептелген маржиналды
табысты табу үшін ... ... ... бағасынан (700) өнім
бірлігіне есептелген айнымалы шығынын (630) шегереміз.
Ол (700 - 630) = 70 мың теңгеге тең ... ... соң, ... ... ... ... маржиналды табыстың бірлігіне (70) бөлеміз,
нәтижесінде біз ... ... ... ... ал ол 300 ... : 70) тең ... Яғни ... келтірілген теңдік тәсілімен бірдей
нәтижесін берді, демек бұл есептеу тәсілінің дұрыстығын көрсетеді.
2) кәсіпорын ... ... ... анықтағаннан кейін, одан әрі қарай
қызмет ету үшін ол өзінің берілктілік зонасын анықтауға ... ... ... ойластырады. Бұл арада басшының алдында мынадай
мәселелер тұрады:
- сату бағасын немесе ... ... ... ... ... ... тұрақты шығындардың деңгейін төмендету
- олардың комбинациясын жасау
- кәсіпорын өзіне қолайлы ... ... ... ... шешу барысында болатын әр түрлі өзгерістердің сезгіштігін
де ... ... Бұл ... мәні ... табыстың тұжырымдамасынан
шығады. Осыдан, барлық тұрақты шығындарды жабу үшін ... өнім ... ... ... ... ... ... Біз бұл сұраққа жауап беру үшін мына
формуланы пайдаланамыз:
Біздің мысалда ол ... тең: ЗН = 21 000 : 70 = 300 – ... өнім ... ... табыс нормасы белгілі болса, онда зиянсыздық нүктесін ... ... ... ... ... 10% [(70 : 700) х ... басшылар зиянсыздық нүктесін графиктің көмегімен көрсеткенді
ұнатады. өйткені, графиктік ... олар (ВЕР) ... ... ... екі ... бар: ... және бухгалтерлік.
Графиктің экономикалық моделі (ЭМ) айнымалы шығындардың жалпы шығындарға
тигізетін әсерін ... ... ... ... ... ... не ... (теріс мәнде) болып келуі мүмкін. Сондықтан оны өнім
бірлігіне есептегенде ... ... ... өздерінің тұрақсыз екендігін
білдіреді, осыған байланысты оны графигі де сол іспеттес болып келеді, яғни
ол қисық ... ... ... ... ... ... ... болып жатқан құбылыстың бет-бейнесін береді.
Бухгалтерлік моделі (БМ) керісінше, өнім ... ... ... ... ... ... өнімнің сату бағасы да тұрақты
болып келеді, ... оның ... түзу ... ... де, екі модель де түбінде бір нүктеде қиылысады. ... ... ЭМ ... ... ... ... ... зиянсыздық нүктесін табу үшін «шығын-көлем-пайда»
сияқты ... ... ... бұл ... графикпен
көрсеткенде оның жиынтық шығынын және сатылған өнімнен түсетін ... ... ... ... ... меже ... ... тұрызған кезде бірінші кезекте тұрақты шығындардың мәнін
қалыптастырады, бірақ ол ... ... ... тең ... ... бастау
алады.
Содан соң берілген өндіру (немесе өндіріс) көлемінің мәні ... ... ... көрсетеді, яғни ол зиянсыздық нүктесінен бастау ... өз ... ... табатындай көлемді көрсетуді көздейді, басқаша
айтқанда, беріктілік зонасын немесе рентабельділіктің ... ... ... графиктен көріп отырғанымыздай, тікелей шығын мен ... ... ... ... да, ол зиянсыздық нүктесі мен сату көлемін
көрсетеді. Егер біз сату ... ... ... яғни ... қажет көлемді іздестірсек, онда графиктің көмегімен маржиналдық
табыс пен таза табысты анықтай аламыз.
Сонымен, біз ... ... ... ... ... бар ... атап ... шешімдерді қабылдау
Бұл шешім басқарушы есептің негізгі элементтерінің көмегімен ... ... ... ... ... ... Талдау Реттеу
Басқарушылық ... ... ... ... ... қояды: а) сату
көлемінің зиянсыздығын қамтамасыз ету, сонымен бірге тұрақты шығыстардың да
толығымен өтелуін ... б) сату ... ... ... деңгейдегі
табысты табу және оның кепілдігін ... в) ... ... ... ... ... сақтау
І. Оперативтік (жедел) сипатта шешілетін мәселелер
ІІ. Болашақта
шешілетін
мәселелер
І.1. ... ... ... ... тәжірибеде осы зиянсыздық
нүктесін анықтау үшін үш тәсіл пайдаланылады)
І.2. Сатуға жататын өнімнің ... ... ... өнімнің
өзіндік құнын төмендетудің негізгі концепциясын анықтау)
І.3. Шектеуші факторларын ескере отырып, өнімнің құрылымын анықтау
І.4. Қосымша тапсырыстарды қабыл алу немесе қабыл ... ... ... ... ... шешімді қабылдау
ІІ.1. Күрделі қаржыны бөлу туралы
ІІ.2. Бизнесті қайта құру ... Жаңа өнім ... ... ... өнім ... ... нүктесі (ЗН) =
= = 210 000 аб.

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Шымкент май» ақ-дағы басқа да дебиторлық қарыздарды аудиторлық тексерудің қажеттілігі69 бет
Бухгалтерлік есептегі кәсіпорынның даму тарихы56 бет
Оңтүстік Қазақстан облысы туралы мәлімет6 бет
Оңтүстік Қазақстан облысының жалпы физикалық - географиялық сипаттама46 бет
Оңтүстік Қазақстан облысының экономикалық географиялық проблемалары және болашағы46 бет
"Қаражанбасмұнай СІТІС" ААҚ44 бет
1941-45 жылдардағы қанды майдан13 бет
1941-45 жылдардағы қанды майдан туралы18 бет
Delphi бағдарламасында Шымкент қалалық жол полициясының деректер қорын жобалау21 бет
KEGO ААҚ персоналының еңбекақысын ұйымдастыру37 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь