Мемлекеттің бюджеттік құрылысы

1. Мемлекеттік бюджет . Мемлекеттік бюджеттің қоғамда және мемлекетте алатын рөлі мен маңызы
2. Мемлекеттік бюджеттің салықтары мен төлемдері
3. Мемлекеттік бюджетті ұтымды пайдаланудың теориялық негіздері және әлеуметтік сала мен экономиканың дамуына әсер етуші маңызды құрал
4. Қазіргі кездегі Қазақстан Республикасының бюджет саясатының беталысы
5. Бюджет тапшылығының проблемалары және бюджет тапшылығының болу себептері , оны төмендетудің әдістері
6. Бюджет тапшылығын қаржыландырудың жолдары.
7. Мемлекеттік бюджеттің кірістері мен шығыстары
Мемлекеттің бюджеттік құрылысы біздің елде екі деңгейден – республикалық бюджет және жергілікті мемлекеттік басқару органдарының құзырындағы жергілікті бюджеттен тұрады.
Мемлекеттік бюджет нарықтың экономика саясатын айтарлықтай жүргізуге , индустриялдық – инновациялық даму стратегиясын , ауылдық аймақтарды дамыту бағдарламасын , ал бюджеттік құқық пен салықтық құқық әлеуметтік – экономикалық , мәдени және саяси әкімшілік даму аясына қуатты ықпал ететін негізгі тетіктер болып табылады.
Қоғамдық және мемлекеттік мүдделерді қаржыландырудың қайнар бұлағы , мемлекеттік қаржы – қаражаттардың жүйеленген ағыны мемлекеттік бюджет болып табылады.
Қазақстан Републикасындағы нарықтық қатынастардың тұрақты дамуы әлеуметтік-экономикалық саланың дамуы кезеңімен сәйкес келеді . Бюджет құрылғысы, бюджет үдерісі және бюджетаралық қатынастарға өту кезеңіндегі елеулі артта қалушылығы аталған мәселелерді шешу бойынша нақты ұсыныстар жасау қажеттігін шарттады. Нарықтық экономиканың дамуы жағдайындағы оңтайландырудың алғы шаралары болып бюджет жүйесін реформалауға, бюджетаралық қатынастардың ұстанымпазды жаңа жүйесін жасауға дәлелді тәсілдерді әзірлеуге және республиканың бюджет үдерісі мен бюджет құрылғысы мәселелерін шешуге бағытталған шаралар табылады.
        
        Кіріспе
   Мемлекеттің бюджеттік құрылысы біздің елде екі деңгейден –  республикалық
бюджет  және  ...  ...   ...   ...   ... ... ...       Мемлекеттік бюджет нарықтың экономика саясатын айтарлықтай  жүргізуге
, индустриялдық  –  инновациялық  даму  ...  ,  ...  ... ... , ал ... құқық пен салықтық  құқық  әлеуметтік  –
экономикалық  , ... және ... ... даму ... ... ...  ... тетіктер болып табылады.
       Қоғамдық және мемлекеттік мүдделерді қаржыландырудың қайнар ...  ... ......   ...  ...  мемлекеттік  бюджет
болып табылады.
        Қазақстан  Републикасындағы  ...  ...  ...  дамуы
әлеуметтік-экономикалық саланың  дамуы  кезеңімен  сәйкес  келеді  .  ... ... ... және  ...  ...  өту  кезеңіндегі
елеулі артта қалушылығы аталған мәселелерді  шешу  бойынша  нақты  ұсыныстар
жасау  қажеттігін  шарттады.  ...   ...   ...   ...   алғы   шаралары   болып   ...   ...   ...  ...  ...  жаңа  ...   жасауға   дәлелді
тәсілдерді әзірлеуге және республиканың бюджет үдерісі мен бюджет  ... ... ... ... табылады.
        Республикалық  және   мемлекеттік   бюджеттер   ...   ... ... ...  ,  ...  жүйесінің  орталық  буыны  ... ... ...  және  ...  қаржылық  негізі
болып саналады .  Қазақстан ...... ...  2005   жылы  1
– ... ... енді . Аталған кодекстің  46  –  ...   1-  ...  ...  ...  ...  салықты  түсімдердің  18  –  түрі
көрсетілген .

   1. ... ... . ...  ...  қоғамда  және  мемлекетте
алатын рөлі мен маңызы .
   Қандай болмасын мемлекеттің  болмысы  мен  ...  ,  ...  ...  ... оның ... ... ...  (
ақша қоры ) – мемлекеттік бюджетіне  ,  осы  бюджеттің  қоғамдық-мемлекеттік
маңызы бар ... ... ... ... ... ... болады.
      Қазақстан  Республикасы  конституциясының  2-бабының   1-   ...  ......   ...   нысанындағы   біртұтас
мемлекет»  деп  айтылған  .  Демек  ,  ...   ...   ... деп ... ...  бюджеттік  құрылысы  біздің  елдегідей
екі  деңгейден  –  республикалық   бюджеттен  және  ...   ... ... құзырындағы жергілікті   бюджеттен тұрады.
      Мемлекеттік бюджеттің қоғам және  мемлекет  ...  ...  ...  ...  ...  ...  дамуы  мен  егемендігінде
көрініс тауып отыр.
          ... ... ...  біте  ...  ...  ... ... қаржыландырудың қайнар бұлағы  ,  мемлекеттік  қаржы-
қаражаттардың  жүйеленген  ағыны  ...  ...   ...   ...   ...  ...   ...   және   жергілікті   бюджеттер
мемлекеттің бюджет жүйесінің материялдық тірегі ,  қаржы  жүйесінің  орталық
буыны  ,  ...  ...    ...  ...  және   ...  ...  ...  болып  саналады  ,   сондай-ақ  мемлекеттік
бюджет  арқылы  ...  ...  ...  ...  ...   заң   актілерінде
көзделген  бөлігі  қайта  бөлініп  ,   ...   ...   ... ...      1.2. ... ... салықтары мен төлемдері .
Мемлекеттік бюджеттің кірістеріне тек ... ...  ...  ... ... ... мен ... да міндетті төлемдер жатады .
       Қазақстан ... ...  ...  ...  ...  жүзеге
асырылатын мемлекеттік  басқару  басымды  ...  ...  ... пен ... ... ... ... нақтылы айқындауды  ,
сондай-ақ  аталған  бюджеттердің  салықтық  кірістері  ...  ... ... көздейді .
       Мемлекеттік салық әкімшілігін жүргізу  аясындағы  салық  органдарының
жүйесі республикалық ... және ... ... ...  ...  ...   тәртіптендіруге   ,    реттеуге   ,    салық   ... ... , ... ...  механизмдері  арқылы   республикалық
бюджеттердің  салықтық  кірістері  ...  ...  ...   ... .
       ...  және  жергілікті   бюджеттердің   салықтық   ... ... ...  ...  ...  ...  -  құқықтық  реттеу
құзырында болады .
      ... ... ...  әлеуеті  негізінде  мемлекеттің  бюджеттік
жүйесінің  тиімді  әрі  ...  ...  ...    ...  Республикасының
қазіргі заманғы даму ерекшеліктері мен халықаралық стандарттар –  талаптарға
сай қоғамдық – ... және ... ... ...  ... (теңдестірілуін)  көздейтін  ұтымды  құқықтық  ...  ,   ... ,  ... ...     ...  әдістерінің  өркениетті
тиімділігіне   тікелей байланысты болады .
       Осы ... ,  ...  ...  ...  ...  ...  құқықтық  арқауы  бюджеттік  заң  актілері  ...  ...   ...   ,    ...   ...   ...   ,   тиісінше
кодификациялануы 2004 жылғы сәуірдің 24  –де  ...  ...  ... ... кодексінің  (2005  жылғы  қаңтардың  1-де  қолданысқа
енгізілді)  қоғам  мен  мемлекеттің  ......  ... орын ... себеп болғанын айта кетуіміз қажет.
      Аталған  кодекстің  46-бабының  1-тармағында  республикалық   ... ... ... ... ...   1. корпорациялық  табыс салығы;
   2.   қосылған   ...   ...   ...   ...   ...    ...      ... аумағында өндірілген тауарларға, орындалған  жұмыстар
      мен ... ... және ...  ...  ...      импортталатын тауарларға қосылған құн салығы;
   3. ... ... ... ... ...  Республикасының
      аумағына импортталатын тауарларға акциздер;
   4. газ ... қоса ... шикі ... акциздер;
   5. үстеме пайдаға  салынатын салық;
   6. ... ... шикі ... ... рента салығы;
   7. бонустар;
   8.  роялти;

   9.  Қазақстан Республикасының  жасалған ... ...  ...  ...      бөлу ... үлесі;

  10. жергілікті маңызы бар  мемлекеттік  ақылы  автомбиль  ...  ...      ... ... жүріп  өткені  үшін  алынатын  алымнан  басқа,
      ... ... ... ... ... құралдарының жүріп
      өткені үшін ...  11.  ...  және  ...  ...   радиожиілік   спектірін
      ... ... ... үшін ... алым;

  12. теңіз,өзен кемелері мен шағын көлемді  кемелерді  мемлекеттік  тіркеу
      үшін ... ...  13. ... ... ... тіркегені үшін алынатын алым;

  14. азаматтық әуе кемелерін ... ... үшін ... ...  15.  радиоэлектрондық  құралдарды  және   жиілігі   жоғары   құрылғыларды
      ... ...  үшін ... ...  16. ... және ... телефон байланысын бергені үшін  төленетін
      төлем;

  17. радиожиілік спектрін пайдаланғаны үшін ... ...  18.  ...   ...  бар  ...  ...  табиғи   аумақтарды
      пайдаланғаны үшін төленетін төлем және  т.б  төленетін төлемдер.

   ...  ...  ...    ...  ...  бюджет  жүйесі
ұтымды қызмет ете алмайды , ал ... ... ... ...  негізгі
көзі ретінде оның табыс бөлігін қамтамасыз ететіні  барлығымызға  белгілі  ... ...  ...  ұлғаюы  ,  жалпы  ішкі  өнімнің  өсімі  ,
мемлекеттік  бюджетке түсетін табыстар ... ...  ...  ...  ...   ...   қатар   ,   жеке   ... ... ... ... ... .



   2. ... бюджетті ұтымды  пайдаланудың  теориялық  негіздері   және
әлеуметтік сала мен экономиканың дамуына әсер ... ... ... .
   ...  өмір   сүруінің   материялды   негізін   қамтамасыз   ... ... ... саласы ретінде мемлекеттік  бюджет  бізге
белгілі болатындай қоғамның саяси  ...  ...  мен  ...  ...  бірге  лайда  болған.Өзінің   ...   ...  ...  ...  ...  бөлу  ...   араласуға
мәжбүр болды.Біз құлиеленушілік, феодалдық  немесе  капиталистік  мемлекетті
алсақ  та  барлық  жерде  мемлекет  өз  ...   ...   және   ...  ...  ...  ...  ақша   ...   затталған
қатынастар (жақсы немесе нашар дамыған)  жүйесін  байқауға  болады.Бұл  ақша
қатынастарының  ... ... ... ... ... ие болды .
          ... ... ... байланыстарының әртүрлілігінде, бір-бірінен
белгілі қасиеттерімен  бөлінетін  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...   құндық   бөлінуінің   ...   ... ... ... ... ...  ,  ...  ұйымдармен  болатын  қатынастар  қалыптастырады.Қаржы   ...  ...  ...  ...  ...  ,қаржы  санатын  тұтастай
ерекшелейтін  осындай  жалпы  қасиеттер  тән.  ...  ...   ... да ... ...  мемлекет  болатын  бөлу  үдерісінде  ...  ...  ...  ...  іске  ...  және  жалпы   мемлекеттік
қажеттіліктерді  қанағаттандыру  үшін  ...  ...  ақша   ... мен пайдалануына себеп болады.
           Сонымен қатар, «мемлекеттік ... ... ... бір  өзіндік
ерекшелік тән,  бірақ  та,  біздің  ...  ...  ...  шегінен
шықпайды, бірақ сонымен қатар оны қаржы қатынастарының  басқа  буындары  мен
салаларын ерекшелейтін айырмашылықтарға ие. Бұл  ...  біз  ...  ... ... ... ... ...  сипаттайтын  ерекшеліктерге
келесілер жатады:
 - мемлекеттік бюджет  мемлекет  құзырындағы  ұлттық  табыстың  бір  ...   ... және ...  ...  оның  ...  ...   ...   қажеттілігін   қанағаттандыру   ...   ...   ... ...  бөлу  ...  ...  экономикалық  түрі  болып
   табылады;
 -  ...  ...  ...  ...  яғни  ұлттық  байлықтың   халық
   шаруашылығы салалары, ел ...  ...  ...  ...  ...   ... ... жүреді;
 - қаржының басқа буындарына қарағанда бюджеттік қайта бөлу құнының  үлесімі
   көбіне, жалпы кеңейтілген  ...  ...  ...  және  ...   алдында оның әрбір тарихи даму сатысында ... ... ...                 Қазіргі  кезде   ...   ...   ... ...  ...  ...  қаржы  жүйесіне  қайта
құру қажеттілігін анықтайды және құрылуы екі ...  ...  ...  ...  жаңа  ...   ...   ...   Біріншіден,
нарықтық  жүйені  құрумен  шаруашылық    ...   ...   ... өзгертулер қажет ;екіншіден, мемлекеттік  билік  қызметінің  қатаң
құқтық реттеу мен олардың қоғамның экономикалық мүдделеріне бағынуы қажет.
           . ... ... ... да ... сала мен  экономиканың
дамуына әсер етуші маңызды  құрал  болып  ...  Оның  ...  ...  ...  ...  бөлуді  іске  асыра  отырып,   қоғамдық   өндірістің
құрылымын  өзгерте,  ...  ...  ...  әсер  ете,   әлеуметтік
жаңартулар енгізе алады. Қаржы жүйесінің орталық буыны болатын  ...  ...  ...  мен  қоғамдық  бағытталуымен   шартталған   қоғамдық
өндірістің аумақтық және  салалық  үйлесімдерін  ...  кең  ...          ...  бюджеттің  халық  шаруашылығы  үйлесімдерін  реттеуге
белсене  ...  ...  ...  ...  оның   мемлекетке   қоғамдық
өндірістің өсу мәселелеріне жауап  беретін  үйлесімде  салалықжәне  аумақтық
ақша ... ... ... ... бөлу ... ...           ... экономиканың тұрақты дамуы жағдайында мемлекеттік бюджет
өз рөлін жоғалта алмайдыжәне жоғалтпауы  тиіс.Қоғамдық  өндіріске  бюджеттің
ықпалының  әдістерінде  ...   ...   ...   ...   бюджет
қатынастарын түбегейлі  қайта  құру  мен  жаңа  қағидалы  бюджет  ... ...         ... ... ...  тек  ...  ...  қаржыландыруға
қажетті  қаражаттарды  шоғырландыру  үшін   ғана   ...   ...   ... ...  ...  ...  ...  табыстарды  ішінара
қайта бөлу үшін де қажет.
         ... ... мен ... ... елде көп ... басқару
жүйесін құруды қажет етеді.  Экономикалық  ынымақтастық  және  Даму  ... ... ...  ...  ...  үш  ...  бар:  орталық,
аймақтық  және  анағұрлым  ұсақ  әкімшілік  –аумақтық  құрылымдар   ... ... ... ... ... өз бюджеті  болады  және  олар
өздерінің   бюджеттік   ...    ...    ...    етеді.Нақты
тұжырымдалған нориаларға негізделген әр түрлі  билік  деңгейлері  ... ... етуі  және  ...  ...  ...  ...  ... құрайды.
         Барлық деңгейлер бюджетінің өзара әрекет етуі  және  ...  ...  ...   ...   ...   жүйесі   деңгейлері   арасындағы
салықтардың ... ...  ...  қамтамасыз  етіледі.  Жекелеген  бюджет
деңгейлері арасындағы салықтарды бөлуге тәсілдер әртүрлі болып келеді.
         ... ... ... әр түрлі бюджет жүйесі деңгейінің өзара
әрекеттері жүзеге асады.
         ...  ...  ...  ...  ...  ...   ... өзара әрекетін, аталмыш механизм қалыпты әрі үздіксіз  қызмет  ету
үшін  оның  әрбір  елементін  және  ...   ...   ...   теңестіруді
қамтамасыз ету.
         Бюджеттік реттеудің әдістері болып:
 - бюджет жүйесіне енетін ...  ...  ...  арасындағы  шығыстарды
   бөлу;
 - жекелеген бюджет түрлерінің бекітілген табыстарын белгілеу;
 - жекелеген ... ... ... ... ... - ... ... - бюджетаралық несиелендіру.
           ...  ...   ...   ...   көптеген   елдер
теңестіруші қорларды ... ... олар ... ...  ...  та  ...  ...  мысалы  Данияда  аумақтық   биліктерімен   жеке
құрылады.
          ... ... ... ... ...  ... ... бөлудің жапондық формуласы болуы  мүмкін.  Мамандардың  ...  ...    оның  ...  жоқ.  ...  бюджеттен   аумақтық
биліктерімен (префектурамен, жергілікті  биліктермен)  алатын  жеңілдетілген
түрдегі теңестіруші трансферт мынаған тең:
           Т=  қ- t
   ...               Т- ... ...                қ- ... ...                ... қаржылық табыстар.
        Бұл ...  ... ... қажеттіктері, сондай-ақ базистік  қаржылық
табыстар  базалық  кезеңге  аумақ  бюджетінің  ...  ...  ... жоқ.
          ...  ...  ...  формуласын  пайдалануда  нақты  бюджет
шығыстарын  көрсетуден  бас  ...  ...  ол   ...   ... ...  ...  Сондай-ақ,  теңестіруші  трансферттер  аумақтық
билік құзіреті шегіндегі шешімдерді қабылдау үдерісіне араласпауы, әр  түрлі
деңгей бюджетінің дербес ... ... ... ...  маңызды  болып
саналады.  Мақсатты  және  сондай-ақ  теңестіруші  трансферттер  әдетте  ... ... ... ... күшейтумен жүргізіледі.
        2.2. Қазіргі кездегі Қазақстан  Республикасының   бюджет  ... .
      1) ... ......  ...  ... пайда болатын қаржы қатынастары деген  ұстанымды  ұстайтын  ... бір ... ... кәсіпорындар, мекеме мен  халық  қаражаттарын  ... ...  бұл  ...  өз  иелігіне  жұмылдырады  және  өзінің
мемлекеттік  қызметін  орындауға  жұмсайды,  сондай-ақ   ...   ... емес ... ... әсер ...  және  ...  ... қызметіне пайдаланады. Әсер ету  нысандары  әр  түрлі  болуы  мүмкін:
кәсіпорындарды     ...     және     ...     ...    іске    ...    ...    қорғаныс    салаларының
айырбасталымын  ...  ...  ...  ...  ... ... кіріс немесе шығыс баптарын ұлғайту  немесе  ...  ...  ...  байланысты  елдің  халықпен  айлаөшарғы  ...  ... орай , ... ... ...  ,  оның  іске  асуының
бағытталуы барлық ... тек ... даму ...  ғана  ...  ...  ...  кеудемсоқтықты  көрсетеді.Егер,  бюджет  ... ... ... ... ... ...  емес,  ал
ол көпшілік  дауыс  пен  көптеген  түзетулер  нәтижесінде  анықталады,  ... ... ... ... ... ...  ...  үстінде  болады,  яғни
тек экономикалық саланың қайта қалыптасуы нәтижесінде ғана емес, сондай  –ақ
биліктің       осы       ...       өзге       ...        ...  ...  ...   ...   болып   бюджет
саясаты табылады, ол салық салу мен мемлекеттік  шығындарды  ...  ... ... деңгейіне мемлекеттің әсерін көрсетеді.
Бюджет саясаты ұдайы өндірістік кезең аяқталуының  нәтижесінде  жинақталған,
қаржы   ресурстарын   ...   ...   ...   ...   ... ... ... толық көрсетеді, олардың  мемлекет  дамуының
әлеуметтік-экономикалық басымдылықтарының пайдаланылуы және  бөлінуі.  Қаржы
ағындарының  қозғалысына  реттеудің  бастапқы  ...  ...   ...  бағытталған  ұдайы   өндіріс   үдерісінің   барлық   қатысушыларының
мүдделерін ымыраға ...  ...  ...  ...  ...  ... ... мемлекеттің қаржы  жүйесінің  барлық  буындарын  біріктіреді.
Үлкен қаржы ағындарымен  басқарудың  қажеттілігі  осыменен  ...  ...  қоса  ...   ...   арналған   шетел   несиелері   мен
инвестициялары елдің төлем  балансын  ...  мен  ...  ...  ... ... ... ... әсері  де  шартталған.Бюджет  саясаты
бюджеттің  ...  бір  ...  ...  ...  ...  ... ... орындалуы туралы есептің  қызмет етуінің әр түрлі  бюджет
деңгейінің  өзара  ...  ...  ...  дамыған  елдерде  ортақ
валютаөқаржылық  жүйені  жасау  бөлігінде  қуатты   және   қаржы   ... ... ... айқын  түрде  көрініс  табады.Ал,  бұрынғы
кеңес үкіметі аумағында  ...  ...  ...  деңгейлерін  өзін-өзі
қаржыландыру,  жеке  аймақтар  мен  жергілікті  көздерінің  мәні  мен  ...  және  ...  ...   ...   ... ... ...  дамуы  аймақтық  деңгейдің  тұтас  ... ... ... етуін  қамтамасыз  ету  мақсатында  қаржы  жүйесінің
ортақ шеңберіндегі қаржы буындарының жергілікті және орталық ...  ... ... ... жолында.Бюджет  экономикаға  бюджет  механизмі  арқылы
әсер етеді. Экономикаға тұтастай әсер  ету  ...  ...  ...  ... ... қызметі  осыдан  көрінеді.  Осыған  ...  ...  ... бар ... ...  мен  ...  ...  кірістер  мен
шығыстар бойынша  бюджет  шешімерін  таңдау  және  ...  ...  ... ... ... ... ... бюджет  үдерісін  ұйымдастыру
жағынан алғанда,  бюджет  заңдылығын  бұзғаны  үшін  жауапкершілік  ... ... ...  орындалуына  бақылау,  бекіту,  қарастыру  және
құрастыру тәртібі ретінде қарастырылуы мүмкін.
Бюджет жүйесінің  қызметі етуі қағидалар негізінде ... ... - ... бюджеттің біртұтастығы, толықтылығы, нақтылығы,  жариялылығы  және
   дербестігі;
 -  мемлекеттік  ...  ...  ...  ...  ...  бюджеттік
   сыныпталу, біртұтас қаржылық базаның бар болуы;
 - бюджетте барлық түсімдердің толық көрінуі және ... ...  ...   ... бюджеттің икемді өзара іс-қимыл;
 - мемлекеттің ақша несие саясатының өзара  іс-қимылы  және  ақша  ...   ...   ... ...  ...  шығыстық  өкілдігімен  байланысты  бюджет
шығыстарын  ең  аз  ...  ...  ...  ...   әлеуметтік-
экономикалық шығыстарының бюджетіне,  теңгеріміділікке  ...  ... ... ...  ...  ...  ...  табыстарының
саралануы жүреді.Қазақстан Республикасы аймағының жеке бюджеті бұл –   елдің
бюджет жүйесінің дербес буыны, яғни ... ...   4). ... ... ... ... қағаздар  нарығына  шықпастан
бұрын ең алдымен бірқатар  ұйымдастырушы  –  ...  ...  іске  ... ... ... жіне жергілікті басқару  органдарының  әрекеттеріне
тікелей қатысты және ұсынытарды жергілікті  бюджетті  нығайту  үшін  ...  оны  ...  соң  ...  ...  ...  тиімді  дамыту
төмендегілерге негіделеді:
   1.  үкіметтік  ...  ...  ...  ...  ... қабылдау керек. Бұл жергілікті  әкімшіліктерге  өзінің  табыстарын,
оның  ішнде  жергілікті  қарыздарды  ұлғайту  үшін   әр   ...   ... ... етеді.
   2.  Жергілікті  басқару  органдары  есептілік   және   өзінің   ... ... ету ... ... сақтауы  тиіс.  Халықпен
теріс қарым-қатынас, бюджеттің айқындылығының жоқ болуы ішінара  шығындалуға
және күдікті мақсаттардың болуына алып ...   3. ... ... органдарының  несиені  өтеу  қабілетінің  рейтингін
тәуелсіз сараптауды баалауды алдын-ала ... ...   2003 жылы ...  ...  ...  нақтыланған  бюджетке  табыстар
бойынша 105,2 %-ға, шығыстар  ...  98,4  %-ға  ...  ...  ... бойынша нақтыланған бюджетке кассалық орындалудың   %-дық  қатынасы
артығымен орыындалды. Бұл дегеніміз жергілікті  бюджет  көлемінің  ...     ... ... бұл өте ... санат, сондықтан аймақтық саясатты
мемлекеттің экономикалық өміріне әсер ететін әр түрлі факторлардың есебімен
жүзеге асыру қажет. Бұл экономиканың құрылымындағы өзгеріс, халықтың
әлеуметтік кепілдігінің ... ... ... ... және кәсіби
құрылымының өзгеруі. Жеке аймақтардың экономикалық дамуы деңгейінің
әркелкі юолуы және ... әр ... ... бойынша сараланымы
жергілікті бюджет қаражаттарының қалыптасуы мен жұмсалуына әсер етеді.
 3.   Бюджет тапшылығының проблемалары және бюджет тапшылығының ... , оны ... ... ... ... ... таза ... кредит беруді және қаржы активтерімен
жасалатын операциялар  бойынша сальбоны шегеріп тастағандағы операциялық
сальдоға тең.Теріс белгімен алынған шама ... ... ... ... ... жол ... ... мөлшері әлеуметтік- экономикалық
дамудың орта мерзімді жоспарымен белгіленеді.
  Бюджет тапшылығының болу ...    1. ... ... ... ... құлдырауы;
    2. қоғамдық өндіріс шығындарының өсуі;
    3. айналысқа тауар жиынымен жабылмайтын ақшаны ... ...    4. ... ... ... даму деңгейіне сәйкес келмейтін
       едәуір әлеуметтік шығыстардың басымдығы;
    5. әскери-өнеркәсіп кешенін ... ... ... ...       басқару шығыстарын ... ... ...    6. ... ... ірі ... айналымы;
    7. ұлттық шаруашылықтағы өнімсіз шығыстар  мен ысыраптар,
Бюджет тапшылығын төмендетудің ...   1. ... ... ... ...   2. кірістер тұрақты, шығыстар азаяды;
   3. кірістер өседі, ... ...  ... тапшылығын қаржыландырудың жолдары.
    Бюджет тапшылығын қаржыландыру- қарыз алу бюджет қаражатының бос
қалдықтары есебінен бюджет тапшылығын жабуды қаматамасыз ... ... ... ... ... қаражаты қалдықтары қозғалысының
қарыздар бойынша негізгі борышты өтеу сомасынан асып түсуі ретінде
белгіленеді.
Бюджет тапшылығын қаржыландырудың ...   1. ақша ... ... жол ... әлеуметтік-экономикалық
      салдарларыболатын ... ... Өз ... ақша ...      айналысқа ақша белгілерін тікелей шығаруда да, жанама түрде
      мемлекеттік бағалы ... ... және ... ... ...      ... ... да тұлғаланылуы мүмкін, коммерциялық банктер өзінің
      резервтерін көбейтеді және банктік мультипликатордың ...      ... ... ... ...   2. ... қарыздар. Бұл жағдайда қаржыландыруға бос ақша қаражаттары
      бар ... ... және т.б ...   3. ... қарыздар.Оларды Дүниежүзілік валюта қоры, басқа халықаралық
      ... ... ... банктер береді.
   4. ұлттық байлықты пайдалану. Бұл орайда мемлекет басқа субъектілерге
      өзінің ... ...    ... ... ...... алу және бюджет қаражатының бос
қалдықтары есебінен бюджет ... ... ... ету. Оның көлемі
алынған қарыздар сомасының, бюджет қаражаты  қалдықтары  қозғалысының
қарыздар бойынша негізгі ... өтеу ... асып ... ...    Бюджет тапшылығын қаржыландыру мәні оң ... ... және ... ... сай келеді.
    Бюджет профицітін пайдалану – қарыздар бойынша негізгі борышты өтеуге
бюджет профицітін, қарыздар қаражатын, бюджет қаражатының бос ... Оның ... ... ... негізгі борышты өтеу сомасының алынған
қарыздар және бюджет қаражаты қалдықтарының қозғалысы сомасынан асып ... ...    ... ... ... мәні ... белгімен белгіленеді және бюджет
профицітінің шмасына сай келеді.
    Республикалық бюджеттен  сонымен бірге барлық мемлекеттік органдардың
және  басқа ... ... ... ... ... , ... жобалар мен бағдарламаларға  , халықарлық  ынтымақтастыққа  ... – ақ ... ... зерттеулерге , мемлекеттік  басқарудың
орталық  органдардың заңнамалық   актілері мен көзделген  өзге де
функцияларына  жұмсалатын  шығындар да ... .
    ... ... ... басынан кешіріп отырған нарықтық
қатынастарға көшу кезеңі оның бюджетінің мазмұнына, кірістері мен
шығыстарына айтарлықтай ықпал етіп ... ... ... ... ... және ... тез өсуі оған тән сипат болып отыр.
Бұл инфляциялық процестерден және егеменді мемлекеттің функцияларының
кеңкюінен, Қазақстанның ішкі және ... ...  өзі ... ... туып ... 3.3. Мемлекеттік бюджеттің кірістері мен шығыстары.
    Мемлекеттің ... ақша ... ... ... ... болып келетін бюджеттің жұмыс жасауыерекше
экономикалықнысандар ө бюджеттің кірістері мен шығыстары арқылы болып
отырады. Олар құндық бөліністің жеке көздерін білдіреді. Категориялардың
екеуі де ... өзі ... ... және ... ... қоғамдық
арналымы болады: кірістер мемлекетті қажетті ақша қаражаттарымен қамтамасыз
етеді, шығыстар орталықтандырылған ресурстарды жалпымемлекеттік
қажеттіліктерге сәйкес бөледі. Бюджеттің түсімдері кірістер, ... ... ... ... ... түсетін түсімдер,
сондай-ақ мемлекеттік қарыздар, ал оның шығыстары шығындар,бюджеттік
кредиттер, қаржы ... ... алу, ... ... ... борышты
өтеу болып табылады.
    Бюджеттің кірістерін көбейтуге және шығыстарын қысқартуға, бюджет
тапшылығын реттеуге, басқа экономикалық дағдарысқа қарсы шаралардың
жиынтығында ... ... ... шараларды әзірлеу және дәйекті
іске асыру мемлекеттің қаржы жағдайын тұрақтандыруға жағдай жасайды.
    ... мен ... ... мен құрылымы  нақты әлеуметтік –
экономикалық және тарихи жағдайларда жүзеге асырылатын мемлекеттік ... ... ... ... ... ... болады. Бұл кезде
мемлекет белгілі бір жағдайларда кірістерді қалыптастырудың және ... ... ... мен ... ...   ... кодексіне сәйкес бюджеттің құрылымы мына бөлімдерден тұрады:
1.кірістер:
Салықтық түсімдер;
Салықтық емес ... ... ... түскен түсімдер;
Ресми трансферттер түсімдері;
2.шығындар;
3.операциялық сальдо;
4.таза бюджеттік кредит беру:
Бюджеттік кредиттер;
Бюджеттік кредиттерді өтеу;
5.қаржы ... ... ... ... ... ... ... қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер;
6.бюджет тапшылығы (профициті) ... ... ... ... пайдалану):
Қарыздар түсімі;
Қарыздарды өтеу;
    Бюджет қаражаты қалдықтарының қозғалысы.
    ... ... және ... ... туралы есептерді түзу
осы көрсетілген құрылым бойынша жүзеге асырылады.
    Бюджеттің ...   ... және ... ... ... ... бюджетке төленетін басқа міндетті төлемдер), ресми трансферттер,
мемлекетке өтеусіз негізде ... ... ... ... ... қаржы активтерін сатумен байланысты емес, бюджетке есептелуге
тиісті ақшалар болып табылады. Салықтық емес ...... ... ...  ... ...   ... трансферттерден
басқа, бюджетке өтеусіз негізде берілетін ақша.Негізгі капиталды сатудан
түсетін түсімдерге мемлекеттік мекемелерге бекітіліп берілген ... ... ... ... тауарларды, мемлекет
меншігіндегі жер учаскелерін жеке меншікке сатудан немесе оларды тұрақты
немесе уақытша жер пайдалануға беруден, мемлекетке тиесілі материялдық ... ... ... ... ... .
    ... трансферттердің түсімдері – бұл бюджеттікң бір деңгейінен
екіншісіне Ұлттық қордан бюджетке түсетін трансферттердің түсімдері.
    ... ...... ... ... ... ... қатаң мақсатты арналымы болады.
    Бұрыңғы кезеңмен салыстырғанда ... ... ...  ... бағыттылығы арта түсуде . Республикалық
деңгейдегі  білім беруді , денсаулық сақтауды , ... ... ...  және ... бағдарламаларды  қамтитын әлеуметтік – мәдени
шараларға жұмсалатын тікелей шығындар барлық  шығыстардың  60 ... отыр . ... ... өнімсіз мақсаттардың : басқаруға , армияға ,
құқық қорғау органдарына , үкіметтік борышқа  ... ... ...  ...  ... , дүниежүзілік қоғамдастыққа біріккен
шараларды жүргізу  квоталары бойынша жарналарға және  т.с.с. жұмсалатын
шығындар да ... . Бұл ... жыл ... ...  ... ... .


   ... шығындары мынадай түрлерге бөлінеді:
1. мемлекеттік мекемелердің қызметін қамтамасыз ететін шығындар;
2. тұрақты сипаты жоқ ... ... мен ... ... ... мемлекеттік тапсырысқа арналған шығындар – мемлекеттік саясатты ... ... ... ... органдардың өздерінің тұтынуына
 арналмаған)өндірілетін тауарларға (жұмыстарға, көрсетілетін
 қызметтерге)мемлекеттік органдардың ақы төлеуі;
4. жеке тұлғаларға ... ...... ... үшін ақшалай
 төлемдерден басқа, Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне сәйкес
 жеке тұлғаларға ақша нысанындағы төлемдермен байланысты ... заң ... ...... ... және ... бірлестіктер болып табылмайтын заңи тұлғаларды өтеусіз және қайтарусыз
 негізде қаржыландыру;
6. ресми трансферттер – бюджеттің бір деңгейінен екіншісіне, сондай-ақ
 ... ... ... ... және ... ... ... арналған шығындардың өзге де түрлері.  
        
      

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бағалы қағаздардың қалыптасуы мен даму48 бет
Мемлекеттік бюджет және оның құрылымы. Қазақстанның мемлекеттік бюджетін теңестіру мәселелері25 бет
Мемлекеттің бюджет жүйесі: құқықтық негіздері, құрылымдық элементтері, жалпы сипаттамасы57 бет
"Бюджеттен тыс қорлар."14 бет
"Мемлекеттік бюджеттің экономикалық мәні."30 бет
«жергілікті бюджеттің қалыптасуы мен тиімді пайдалануының есебі мен аудитін ұйымдастыру»91 бет
Алматы қаласының әкімдігінде өткізілген өндірістік тәжірибе бойынша19 бет
Бірыңғай бюджеттік сыныптама6 бет
Басқа да салықтар бойынша бюджетпен есеп айырысу есебі48 бет
Бюджет - салық саясаты туралы32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь