Болаттардың түрлері, бөлінуі


І Кіріспе

ІІ Негізгі бөлім

1. Көміртегінің болаттың қасиеттеріне әсері.

2. Болаттардың түрлері, бөлінуі

3. Болаттардың таңбалануы.

ІІІ Қортынды
Болаттар химиялық құрамы, өндіру тәсілі, сапасы, тотықсыздандыру дәрежесі, құрылымы, атқаратын қызметі бойынша жіктеледі.
Құрамына енгізілген легірлеуші элементіне қарай легірленген болат хромды, марганецті, хром-никельді және т.б болып бөлінеді.
Конструкциялық болаттар. Цементтелінетін болаттар. Цементтелінетін болаттарда көміртегінің мөлшері 0,1 – 0,25%, ал легірлеуші элементтер ретінде хром, никель, молибден, ванадий, алюминий, титан, бор қолданылады.
Цементтеу процесінен кейін болаттардың беткі қабатының қалыңдығы жоғары болады, ал ортаңғы бөлігі тұтқыр болады.
Аспапты болаттар қалыпты және тезжонғыш болаттар болып бөлінеді.
Болат копкомпонентті қорытпа болып саналады. Оның құрамында қасиеттеріне әсер ететін көміртегіден басқа марганец, кремний, күкірт, фосфор, оттегі, азот, сутегі және т.б болады.
Көміртегі. Болаттың құрамында көміртегінің мөлшері өскен сайын, оның қаттылығы, беріктігі және ағу шегі жоғарылайды, ал салыстырмалы ұзаруы, тарылуы және соққы тұтқырлығы төмендейді.
Күкірттің мөлшері көп болған сайын болаттың тығыздығ төмендейді, ал электркедергісі өседі.
Кремний .Кремнийдің мөлшері көміртекті болаттың құрамында 0,35 – 0,4 % аспайды. Кремний болаттың құрамына балқыту кезінде қышқылсықтандыру процесі өту арқылы оның қасиеттерін жақсартады.
Марганец пен кремний пайдалы қоспа болып саналады. Оларды болаттқа темір тотықтарын жою үшін қосады.
Марганец. Марганецтің мөлшері көміртекті болаттың құрамында 0,5 -0,8 %-дан аспайды. Күкіртпен фосфор зиянды қоспалар болып саналады.

Пән: Тау-кен ісі
Жұмыс түрі:  Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге
Таңдаулыға:   
Тегін:  Антиплагиат




Жоспар

І Кіріспе

ІІ Негізгі бөлім

1. Көміртегінің болаттың қасиеттеріне әсері.

2. Болаттардың түрлері, бөлінуі

3. Болаттардың таңбалануы.

ІІІ Қортынды

Кіріспе

Болаттар химиялық құрамы, өндіру тәсілі, сапасы, тотықсыздандыру
дәрежесі, құрылымы, атқаратын қызметі бойынша жіктеледі.
Құрамына енгізілген легірлеуші элементіне қарай легірленген болат
хромды, марганецті, хром-никельді және т.б болып бөлінеді.
Конструкциялық болаттар. Цементтелінетін болаттар. Цементтелінетін
болаттарда көміртегінің мөлшері 0,1 – 0,25%, ал легірлеуші элементтер
ретінде хром, никель, молибден, ванадий, алюминий, титан, бор қолданылады.
Цементтеу процесінен кейін болаттардың беткі қабатының қалыңдығы жоғары
болады, ал ортаңғы бөлігі тұтқыр болады.
Аспапты болаттар қалыпты және тезжонғыш болаттар болып бөлінеді.

Көміртегі және тұрақты қоспалардың болаттың
қасиеттеріне әсері.

Болат копкомпонентті қорытпа болып саналады. Оның құрамында қасиеттеріне
әсер ететін көміртегіден басқа марганец, кремний, күкірт, фосфор, оттегі,
азот, сутегі және т.б болады.
Көміртегі. Болаттың құрамында көміртегінің мөлшері өскен сайын, оның
қаттылығы, беріктігі және ағу шегі жоғарылайды, ал салыстырмалы ұзаруы,
тарылуы және соққы тұтқырлығы төмендейді.
Күкірттің мөлшері көп болған сайын болаттың тығыздығ төмендейді, ал
электркедергісі өседі.
Кремний .Кремнийдің мөлшері көміртекті болаттың құрамында 0,35 – 0,4 %
аспайды. Кремний болаттың құрамына балқыту кезінде қышқылсықтандыру процесі
өту арқылы оның қасиеттерін жақсартады.
Марганец пен кремний пайдалы қоспа болып саналады. Оларды болаттқа темір
тотықтарын жою үшін қосады.
Марганец. Марганецтің мөлшері көміртекті болаттың құрамында 0,5 -0,8 %-
дан аспайды. Күкіртпен фосфор зиянды қоспалар болып саналады.
Күкірт. Күкірт шойынға кокс пен рудадан ал болаттың құрамында шойыннан
түседі. Болаттың құрамына марганецті енгізу нәтижесінде күкірттің зиянды
әсері төмендейді, өәткені марганец күкіртпен әсерлесіп марганец сульфидін
түзеді. Марганец сульфидінің балқу температурасы 1620ºС.
Фосфор. Фосфор болатқа күкірт сияқты рудадан түседі. Фосфор феритте
еріп, оның қаттылығымен беріктігін жоғарлатады, бірақ көп мөлшерде
иілімділігін төмендетеді. Сондықтан болат әдеттегі температураларда морт
сынғыш болады. Фосфордың мұндай қасиетін суықсынғыштық деп атайды. Болаттың
сапасына байланысты фосфордың мөлшері 0,025-0,07%-ден аспауы керек.
Азот, оттегі және сутегі. Азот пен оттегі болаттың құрамында металл емес
морт кірмелер түрінде кездеседі (темір, кремний, алюминий) олар болаттың
иімділік және тұтқырлық қасиеттерін төмендетеді.

Болаттардың жіктелуі

Болаттар химиялық құрамы, өндіру тәсілі, сапасы, тотықсыздандыру
дәрежесі, құрылымы, атқаратын қызметі бойынша жіктеледі.
Химиялық құрамы бойынша болаттарды көміртекті және легірленген деп
ажырадтады. Көміртекті болаттар көміртегінің мөлшеріне байланысты аз
көміртекті (0,25% көміртегіге дейін ), орташа көміртекті (0,3 – 0,6 %) және
жоғары көміртекті (0,6 %-ден астам көміртегі ) деп бөлінеді. Легірленуші
элементтердің мөлшері бойынша аз легірленген (2,5%дейін) орташа легірленген
(2,5 - 10%-ға дейін) және жоғары легірленген (10%астам) деп бөлінеді.
Құрамына енгізілген легірлеуші элементіне қарай легірленген болат хромды,
марганецті, хром-никельді және т.б болып бөлінеді.
Өндіру тәсілі бойынша конверторлы, мартенді , электр болаты және ерекше
тәсілмен қорытылған деп ажыратылады.
Атқаратын қызметі бойынша конструкциялық, құрылыстық, аспаптық және
ерекше қасиетке ие арнайы болаттар.
Конструкциялық болат құрылыстық ғимараттарды, машиналармен
қондырғылардың бөлшектерін жасауда қолданылатын болаттың ең кең тараған
тобы.
Аспаптық болаттар кесу, өлшеу және баспалау аспаптарын жасауда
қолданылады.
Ерекше қасиетке ие аранайы болаттарына – жемірілуіне төзімділік, ыстыққа
беріктік, ыстыққа төзімділік қасиеттері тән.
Сапасы бойынша сапасы кәдімгідей, сапалы, жоғары ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Кәсіпорындардың ұйымдарға бөлінуі, бірігуі. Түрлері
Конструкциялық легерленген болаттардың қолданылу аймағы
Клетканың бөлінуі
Әкімшілік бөлінуі
Төмен температуралар кезінде болаттардың механикалық қасиеттерінің өзгерісі
Жасушаның бөлінуі
Автомобильдердің шанақ бойынша бөлінуі
Инвестициялық қорлардың бөлінуі
Қазақстан Республикасында биліктің бөлінуі
Қанның қайта бөлінуі
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь