Қазақстан Республикасының салық жүйесі және құрылу жүйесі мен оның құрылымын тұрақтандыру

Мазмұны

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6

1 САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ ДАМУ ТАРИХЫ ЖӘНЕ МӘНІ

1.1 Салық салу жүйесінің даму тарихы. Әлемдегі қазіргі салықтық
жүйелер бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 9
1.2 Қазақстан Республикасының салықтық жүйесінің құрылымы ... ... ... ... ...14

2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІН БАСҚАРУ ЖӘНЕ ОНЫ ДҮНИЕЖҮЗІЛІК САЛЫҚПЕН САЛЫСТЫРУ

2.1 Салықтық қызмет ұйымдарының құқықтары мен міндеттері ... ... ... ... ..17
2.2 Мемлекеттік бюджетті қаржыландырудағы салықтық түсімдердің
рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .21
2.3 Шет елдердегі салықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26

3 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ
ДАМУЫНЫҢ БАРЛЫҚ КЕЗЕҢДЕРІНДЕГІ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ
РӨЛІ

3.1 Салықтықтық реформаның бірінші кезеңіндегі Қазақстан
Республикасының салық жүйесі ( 1992.1995 жж. маусым айына
дейін ) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .43
3.2 Салықтық реформаның екінші кезеңіндегі Қазақстан Республикасы
ның салық жүйесі ( 1995ж. шілде айынан 2001 жыл аралығы ) ... ... ... ...47
3.3 Салықтық реформаның үшінші кезеңі (2001 жылдан қазіргі уақытқа
дейін ) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .51
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 54

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 56

ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...57
КІРІСПЕ

Салықтық жүйе мемлекеттік биліктің тиімді формаларының бірі болып табылады.Салықтар – бұл мемлекеттік табысының негізгі көзі ғана емес, бұл қоғамның барлық салаларына әсер ететін нарық түріндегі экономиканы басқару жүйесінің әрекеттегі әдісі болып табылады.
Салықтардың жалпы теориясы қаржылық ғылым шегінде өмір сүреді, бұл ғылым білімнің жеке сапасы ретінде қалыптасуы 19 ғасырға жатқызылады.
20 ғасырда Дүниежүзілік соғысқа қатысқан мемлекеттердің көбінде қарыз ауыртпалығы біліеіді. Әскери шығындарды жабу үшін елдердегі өкімет басшылары салықтық қойлымдарды жоғарлатуға, жаңа салықтарды енгізу қажет болады. 20 ғасырдың 80 жылдарының екінші жартысында 90 жылдардың басында дүние жүзіндегі дамыған елдер салықтардың жеке түрлері бойнша ставкаларды төмендетуге салықтық заңдылықтың сақталуна бақылау жүйесін күшейтуге және оны бұзушларға байланысты әкімшілік шараларды және экономикалық санкцияларға қатандатуға бағытталған салықтық реформалар жүргізді.
80 жылдары батыс елдерінде салықтық өзгерістердің табыстылық себебі ғылыми – техникалық прогресті тежеуші салықтық реттеу әдістерін шектеу, содан соң корпарациялар үшін өндірісті ғылыми – техникалық дамудағы жаңа бағыттарға қаражаттарды инвестициялауға салықтық ынталандыру жолын табу болды.
СССР құрамына кіретін кеңестік республикалар сияқты, Қазақстанның қаржылық жүйесі 20 ғасырда жалпы дүниежүзілік даму процесіне қарама қарсы бағытта эвалюцияландырды. Ол салықтардан кәсіпорын табысын әкімшілік әдіспен алуға және ресурстарды бюджет арқылы қайта бөлуге көшті. Ақша қаражаттарын толық орталықтандыру және қаржылық мәселелерді шешуде кәсіпорындардың тәуелсіздігінің болмауы шаруашылық басшыларын жеке шешім қабылдаудан және 80-90 жылдары шет елдегі туындаған қаржылық дағдарысқа мүмкіндік берді.
Тәуелсіз Қазақстанның салық жүйесіне 14 жыл болды. Дамыған елдер өздерінің салық жүйесін құруда жіберген қателіктерін қайталауға тарих бізге аз уақыт қалдырды, сондықтан қазіргі кезде бұл құнды тәжірибені өзіміздің істе қолданып жүрміз.
Бүгінгі күні салық жүйесі – бұл тек қана салықтар тізімі, олардың ставкалары, субъектілері, объектілері ғана емес. Бұл экономикаға әсер етудің күшті тетіктерінің жиынтығы, мемлекеттік биліктің тиімді форм аларының бірі. «Салықтар мемлекеттің өмір сүруін экономикалық сипаттауын бейнелейді» деп К. Маркс әділ көрсетеді. Салықтық жүйенің дұрыс құрылуына, салықтар мен ставкалар үйлесімділігі ұлттық экономиканың жағдайы, яғни Қазақстанның болашағына елеулі әсер етеді. Дипломдық жобаның таңдалған тақырыбының көкейкестілігі көрсетіледі.
Жұмыстың негізгі мақсаты – қалыптасудың барлық кезеңдеріндегі елдің экономикасы үшін салықтық жүйенің маңызын, оның нарықтық өзгерістеғрге, экокномикалық өһсімге инвестицияларды тарту, кәсіпкерлікті дамытуға әсерін және дүниежүзілік салықтық жүйелерге әсерін анықтаумен сипатталады.
Ол үшін келесідегідей міндеттерін қойылады:
1. салықтық жүйе, оның құрылымы, сонымен қатар оның Қазақстан және басқа елдерде (1 бөлім) қалыптасу тарихы арқылы мәнін зерттеу.
2. ұлттық экономиканың қалыптасуының барлық кезеңіне салық жүйесінің әсерін анықтау: салықтық реформаның бірінші кезеңі (1992 жылдан 1995 жылдың маусымына дейін); екінші кезең (1999 жылдың шілдесінен 1999 жылдың аяғына дейін); үшінші кезең (2000 жылдан қазіргі уақытқа дейін)(2 бөлім).
3. 2001 жылдың Қазақстан Республикасының Салық кодексі салықтық жүйені жетілдіруге әсерін анықтау.
4. Қазақстан Республикасының салықтық реформаларда шетелдік тәжірибенің қолданылуын анықтау.
Дипломдық жобаның әдістемелк негізі Қазақстан Республикасының салықтық заңдылықтарың нормативтік актілері, Қазақстандық және шетелдік экономистердің оқулықтары, экономикалық сипаттағы оқулықтар, экономикалық сипаттағы кезеңдік басылымдар болып табылады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. ҚР «Конституциясы»: Конституция республикалық референдумда 1995 жылы 30 тамызда бекітілген, өзгерістер 1998 жылы 7 карашада еңгізілген. Алматы: 2002-40 бет.
2. ҚР Азаматтық кодексі (жалпы және ерекше бөлгілі), Алматы: Юрист, 2002 ж. 329 бет.
3. ҚР «Салықтар және басқа да міндетті төлемдердің бюджетке түсуі» жөніндегі кодексі (Салық кодексі), № 209, 12 желтоқсан 2003 ж. Алматы. 2004-238 бет.
4. ҚР Қаржы министрлігінің Статистикалық жинағы, 2000-2004 жылдар аралықтарында.
5. Антология экономической классики. Том-2. Том-1. Предисловие И.А. Столярова-М.: МП «ЭКОНОВ», 1991-475 стр.
6. Байжанов У.М. Новые акценты Налогового Кодекса Республики Казахстан, Каржы-Каражат: Финансы Казахстана, №1, 2001-12 стр.
7. Бутаков Д.Д. Основы Мирового Налогового Кодекса.//Финансы. 1996г. №8,с.23-27, №10с. 3-36.
8. Бернар И.,Калли Ж.К. Толковый экономический и финансовый словарь. Пер. с фр. – М.:МО, 1994-784 стр.
9. Даниярова М.Г. Некоторые проблемы совершенствования налогообложения. Казахстан на пороге XXI века. // Караганда. КЭУК. 1999 г.
10. Ван Хорн Дж.К. Основы управления финансами: Пер. с англ./ Гл. ред. серии Я.В. Соколов – М.: Финансы и статистика, 1996-569 стр.
11. Дернберг Р.Л. Международное налогообложение – М.: ЮНИТИ, 1997-201 стр.
12. Казахстан: 1991-2001 годы. Информационно-аналитический сборник. Под ред. А.А. Смаилова – Алматы: Агенстао РК по статистике, 2001-432 стр.
13. Кажикаримов Б.К., Омирбаев С.М. Теория финансов – Караганда, КарГУ, 1991-80 стр.
14. Кейнс Дж.М. Избранные налоговые отношения – М.: ИНО, 1999-70 стр.
15. Кашин В.А. Международные налоговые соглашения. – М.: ИНО, 1999-70 стр.
16. Кашин В.А. Налоги и их роль в регулировании внешнеэкономических связей. – М.: Юнити, 1999-183 стр.
17. Макконелл Кэмпбелл Р., Брюстенлли Л.: Экономикс: Принципы, проблемы и политика в 2-х томах: Пер. с англ. М.:Республика, 1992-670 стр.
18. Манапов Н. Проблемы налоговой системы.// Қаржы-қаражат. № 6. 1992г. 12-15 стр.
19. Налоги/ Под ред. Д.Г. Черника, - 4-е изд. Перераб. и доп. – М.: Финансы и статистика, 1998-544 стр.
20. Налоги в развитых странах/ под ред. И.Русаковой – М.: ЮНИТИ, 1991-231 стр.
21. Налогообложение: учебник/ под ред. Юткиной Т.Е. М./ Финансы и статистика, 1998 г.
22. Омирбаев С.М. Налоги и налогообложение. – Караганда: КарГУ, 1999-141 стр.
23. Райзберг Б.А. Современный экономический словарь – М: 1999 г.
24. Сейдахметова Ф.С. Налоги в Казахстане/ - Алматы: «LEM» - 2002 -160 стр.
25. Саутбаева С.К. Из истории налогообложения в Казахстане, Мысль, № 9, 2001 год, 78 стр.
26. Худяков А.И., Бродский Г.М. Теория налогообложения – Алматы: Норма – К, 2002-392 стр.
27. Худяков А.И., Наурызбаев Н.К. Налоги: понятие, элементы, установление, виды – Алматы: ТОО «Баспа», 1998-160 стр.
28. Юткина Т.Ф. Налоги и налогообложение – М.: ИИФРА – М, 1998-429 стр.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІ ЖӘНЕ ҚҰРЫЛУ ЖҮЙЕСІ МЕН ОНЫҢ
ҚҰРЫЛЫМЫН ТҰРАҚТАНДЫРУ
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
Кафедра: қаржы
Қорғауға ... ... ... ... 20__ ... ... ... САЛЫҚ ЖҮЙЕСІ ЖӘНЕ ҚҰРЫЛУ ЖҮЙЕСІ МЕН ОНЫҢ
ҚҰРЫЛЫМЫН ТҰРАҚТАНДЫРУ
Студент:
______________
Аға оқытушы:
______________
Мазмұны
КІРІСПЕ…………………………………………………………………..............6
САЛЫҚ ... ДАМУ ... ЖӘНЕ ... ... салу ... даму ... Әлемдегі қазіргі салықтық
жүйелер бағыттары……………………………………………...................... 9
1.2 Қазақстан Республикасының салықтық жүйесінің
құрылымы...................14
1. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІН БАСҚАРУ ЖӘНЕ ОНЫ ДҮНИЕЖҮЗІЛІК
САЛЫҚПЕН ... ... ... ... құқықтары мен міндеттері……............17
2.2 Мемлекеттік бюджетті қаржыландырудағы салықтық түсімдердің
рөлі………………………………………………………………………........21
2.3 Шет ... ... ... ... ... ЭКОНОМИКАЛЫҚ
ДАМУЫНЫҢ БАРЛЫҚ КЕЗЕҢДЕРІНДЕГІ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ
РӨЛІ
3.1 Салықтықтық реформаның бірінші кезеңіндегі Қазақстан
Республикасының салық жүйесі ( 1992-1995 жж. маусым айына
дейін )…………………………………………………………………….......43
3.2 ... ... ... ... ... ... ... жүйесі ( 1995ж. шілде айынан 2001 жыл аралығы
)…............47
3.3 Салықтық реформаның үшінші кезеңі (2001 жылдан қазіргі ... ... ... жүйе ... ... ... формаларының бірі болып
табылады.Салықтар – бұл мемлекеттік табысының негізгі көзі ғана ... ... ... ... әсер ... ... ... экономиканы басқару
жүйесінің әрекеттегі әдісі болып табылады.
Салықтардың жалпы теориясы қаржылық ғылым шегінде өмір ... ... ... жеке ... ... қалыптасуы 19 ғасырға жатқызылады.
20 ғасырда Дүниежүзілік соғысқа қатысқан ... ... ... ... ... ... жабу үшін елдердегі өкімет
басшылары салықтық қойлымдарды жоғарлатуға, жаңа ... ... ... 20 ... 80 ... ... ... 90 жылдардың басында
дүние жүзіндегі ... ... ... жеке ... ... ... салықтық заңдылықтың сақталуна бақылау жүйесін күшейтуге және
оны бұзушларға байланысты ... ... және ... ... бағытталған салықтық реформалар ... ... ... ... ... өзгерістердің табыстылық себебі
ғылыми – техникалық прогресті тежеуші ... ... ... шектеу,
содан соң корпарациялар үшін өндірісті ғылыми – техникалық дамудағы жаңа
бағыттарға қаражаттарды инвестициялауға салықтық ... ... ... ... ... ... республикалар сияқты, Қазақстанның
қаржылық жүйесі 20 ... ... ... даму ... ... ... эвалюцияландырды. Ол салықтардан ... ... ... алуға және ресурстарды бюджет арқылы ... ... ... Ақша
қаражаттарын толық орталықтандыру және ... ... ... ... ... ... басшыларын жеке шешім
қабылдаудан және 80-90 жылдары шет елдегі туындаған қаржылық дағдарысқа
мүмкіндік берді.
Тәуелсіз ... ... ... 14 жыл ... ... ... ... жүйесін құруда жіберген қателіктерін қайталауға тарих
бізге аз уақыт ... ... ... ... бұл ... ... істе ... жүрміз.
Бүгінгі күні салық жүйесі – бұл тек қана ... ... ... ... объектілері ғана емес. Бұл экономикаға әсер
етудің күшті тетіктерінің жиынтығы, ... ... ... ... ... ... ... өмір сүруін экономикалық сипаттауын
бейнелейді» деп К. Маркс әділ көрсетеді. Салықтық жүйенің дұрыс құрылуына,
салықтар мен ... ... ... ... ... ... ... елеулі әсер етеді. Дипломдық жобаның таңдалған
тақырыбының көкейкестілігі ... ... ...... ... ... елдің
экономикасы үшін салықтық жүйенің маңызын, оның нарықтық өзгерістеғрге,
экокномикалық өһсімге инвестицияларды тарту, кәсіпкерлікті дамытуға ... ... ... ... ... ... ... үшін келесідегідей міндеттерін қойылады:
1. салықтық жүйе, оның құрылымы, сонымен қатар оның Қазақстан және ... (1 ... ... тарихы арқылы мәнін зерттеу.
2. ұлттық экономиканың қалыптасуының барлық кезеңіне салық жүйесінің
әсерін анықтау: ... ... ... кезеңі (1992 жылдан 1995
жылдың маусымына дейін); екінші кезең (1999 жылдың шілдесінен ... ... ... ... ... (2000 ... ... уақытқа
дейін)(2 бөлім).
3. 2001 жылдың Қазақстан Республикасының Салық кодексі ... ... ... анықтау.
4. Қазақстан Республикасының салықтық реформаларда шетелдік тәжірибенің
қолданылуын анықтау.
Дипломдық жобаның әдістемелк негізі Қазақстан Республикасының
салықтық заңдылықтарың нормативтік актілері, Қазақстандық және ... ... ... сипаттағы оқулықтар, экономикалық
сипаттағы кезеңдік басылымдар болып табылады.
1 САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНІҢ ДАМУ ... ЖӘНЕ ... ... салудың даму тарихы. Дүниежүзіндегі қазіргі салықтық
реформалардың бағыттары.
Салықтар – бұл ертеде пайда болған, ... ... ... ... бүгінгі күнде тек қана салықтың жеке түрлері жетті, яғни
ертедегі мемлекеттердегі салықтар жиынтығы ретіндегі салық ... ... ... ... Салықтың ежелгі түрі – құдайы беру бес кітапта
келесідегідей жазылға: «Ағаш жемістері және жердегі тұқымның ... ... ие». ... байланысты салықтың алғашқы ставкасы табыстан 10 %-ы
мешіт ... ... ... мемлекетпен алынатын салықтар
пайда болды.
Салықтарды алудың әдістер мен формаларының ... үш ірі ... ... ... ... – бұл көне әлемнен орта ... ... ... салықтарды жинау және анықтау бойынша қаржылық аппараты жоқ.
Мемлекет тек қана ... ... ... ... ... ... ал салық жинауды тайпаға немесе қалаға жүктейді.
Екінші кезең (XVI – XIX ... ... бұл елде ... мекемелер
жүйесі, оның ішінде қаржылық пайда болу, мемлекет қызметтердің бір бөлігін
өз мойнына ... ... салу ... ... ... жинау процесін
бақылайды.
Үшінші кезең – қазіргі мемлекет салықты белгілеу және ... ... ... және ... салудың өңделген тәртіптерінің бәрін өз
қолына алады. Биліктің ... ... ... көмекшлік рөлін
атқарады.
Алғашқы салықтар «auxilia» (көмек) деп аталатын, уақытша сипатта
болды. Сонымен ерте Грецияда ... ... ... ... жоқ. ... ... өмір сүру кезеңінде бейбітшілік уақытта салықтар алынған
жоқ, бірақ соғыс уақыттарында ... ... ... ... орта ... ... деп аталатын табыстың барлық
түрлеріне 10 % салық енгізу аудандардың бос қалуына, яғни ... ... ... ... ... американдық
колонияларға кетуіне әкеп соқтырды. Батыс Европа тұрғандары өздерінің
басшылар салатын салықтарын ... деп ... Осы ... ... ... ... ... Испанияның Ұлы арнада кемелері Англияға
жақындағанда, ағылшындар испандықтармен соғыста ... жету үшін ... ... қатаң испандық салық жүйесі енгізілетінін және ... ... мен ... американдық колониялар арасындағы тәуелсіздік үшін
соғыста халықтармен байланысты болды. Англияның американдық колонияларының
тұрғындарына қалыптасу кезеңінен салықтық жеңілдіктер жасалған жоқ. ... ... қол ... ... ... ... ... әскерлеріне жағдай жасау мақсатында салықтарды жоғарылату қажет
деп шешкенде соғыс басталып, ... ... ... ... ... тәуелсіздігін иеленді.
Қазақстан территориясында салықтар мен салық ... ... ... теориясына ие, бұл мүмкін көшпелі тайпалар ... ... ... ... айырбас және ақша формаларын ерте ... К. ... ... ... ... орта ғасырлық (батыс түрік және ... ... ... ... жеке ... ... ... әскери
міндеттілік туралы мәселе жазбаша мәселелерде шектелген. Соған ... ... ... бірі соғыстық (басқаша айтқанда «қан салығы»)
оған байланысты вассальды тайпалардың барлық еркектері – ... ... ... белгілі. Құл-тайпалар бұл ... олар ... ... ... жүн ... алым ... міндетті
болды.
Қарағандықтар мемлекетінде маңызды әлеуметтік-саяси институт болып
әскери тайпалық жүйе болып ... ... ... ... мемлекетке төленетін, тұрғындардар жиналатын салықтарды иеленуге
құқық береді. Бұл ... ... деп ... ал оны ... ... ... ... «иктадар» деп атады. Икта ... ... және ... ... және ... маңызды роль атқарады. Икта ... және ... ... ... анықталады Низам-Аль-Мульканың «Иктасы ... ... ... салымын ғана жинауы ... ал ... ... ... ... ... ... сөзі айтылған. (Сиасет-нане Низам-
Аль-Мулька жүзжылдығы ХҮ ғасырдағы вазир ... ... ... 1949 ж.34 ... жерлерден (мұсылмандық дін ... ... ... ... ... жоқ. ... ... сыбағаластық алынды:
жиналған өнімнің салық түріндегі белгілі бір бөлігі.
Х-ХІІ ғасырларда комендациялар институты кеңінен ... ... иесі ... ... ... мен ... ... мақсатына байларға қамқорлыққа ... ол үшін ... ... ... ... ... өзгерістер моңғол шапқыншылығы кезеңінде
жүргізілді: олар бірінші ... ... ... ... ... сәйкесінше қазақ даласына да ортақ салық жүйесі
енгізілді. Моңғолдар ... ... ... салықтар
жүйесін бекітті: құлшыр-лан үйінің пайдасына ... ... жер ... ... ... ... ... ету үшін натуралды сипаттағы тагар салық, авариз-күтілген
салық. Шыңғыс хан ... ... ... ... 10% мөлшерінде салық төлеуге мәжбүр болды. Зерттеушілер
моңғолдармен белгіленген ... 20 ... ... ... салық жүйесінде салықтың ... ... ... ... ... ... айналысушылар, қарапайым
тұрғындар ұсақ саудагерлер және ... ... ... ... мен ... төлеу міндеттемесі жүктелді: мал иелерінен -ұшыр,
тоғар, баж, хараж.
Қазақстан территориясындағы ... ... ... ... ... империясының ... ... ... құрылымда және әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... ... беретін жаңа салық
жүйесіне қабылдаумен ... ... ... ... көшпенділер салық төлеушілердің негізгі тобы болып табылды.
1880 жылы олар 90,5 %, ал 1897 жылы -82% ... ... ... ... формасы ретінде күркелік алым болды (Жетісу ... ... бір ... -2 сом 75 тиын, ал дала ... ... ... ... ... салудың ерекше түрі қалыптастырылды. Мұнда
ертеде алынатын зекеттен ... ...... ... ... алымға көшірілді. Бұл
көшпенділерді малдардан қолма-қол ақшалары бар орыс ... ... ... ... ... ... ... алудың пропорционалды жүйесін
әртүрлі топтардың ... ... ... ... ... Бұл
айқын бейнеленген саяси сипаттама болды. Кейінірек қатаң, ... ... 1868 ... ... және Орал ... ... ... бірі болды.
Қазақстандағы 1918-1920 жылдар кезеңі ... ... ... ... ... ... ... Бұл саясат арнайы
әскери күштермен жүргізіліп, кедей тұрғындардан асырғы азықтары ... ... ... ... ... ... ... ауыртпалық»
нәтижесі 1921 жылғы көтеріліс болды.
20-30 жылдардағы Қазақстан тарихы ... ... ... ... ... ... ... репрессия және аштық. Күш көрсету
саясатын іске асыру үшін ... ... ... ... ... түсті. Сонымен, 1927-1928 жылдары ауыл шаруашылық ... ... ... барлық соманың 33% кулак
шаруашылықтарын 4% ғана ... ... ... ірі мал ... 0,6% мал ... барлық сомадан 25% төледі. Деревнядағы бір ... ... 239 сом, ал ... 323 сом төлеп отырды. Бұдан бөлек ... деп ... ауыл ... ... 4 есе көп ... ... салу ... өсімі әсерінен шаруашылықтардың көп бөлігі
қалаға кетті немесе табыс көздерін және ... ... ... ... ... ... салу ауыртпалығын көтере алмай шет
елдерге ... ... ... салық жүйесі ... ... ... жүйесі
құрамында дамыды. Мұнда «дүниежүзіндегі ... ... ... көдегендіктен, салықтық жүйе теориясына жетік көңіл бөлінген жоқ.
«Американы адам ... өнім ... ... ... ... ... ... төледі. Ауыл шауруашылығы нашарлап, 60 жылдары өндірістік
дағдарыс басталды. Ашаршылық қаупін сезгеннен кейін ғана ел ... ... ... азайтты.
ХХ ғасырдың соңында Қазақстан ... ... ... табылды, ел
алдында тиімді нарықтық экономиканы құру ... ... ... маңызды факторларының бірі салық саясаты болып табылады.
Қазақстандық қаржылық ... ... ... және ... ... ... ... мәселесі, яғни жоғарғы тиімді дамыған салықтық жүйе құру
міндеті тұр.
1.2. ... ... ... ... ... ... ... салықтардың ставкасы, төлеушілері,
салық салу объектілері тәртібі, шарты, төлем ... ... ... ... ... ... заңды белгіленген тізімі.
Сонымен қатар салықтар жүйесі –бірлік саясат шегінде, салықтық
заңдылық шеңберінде іске ... ... ... салық түрлерін
және басқа да жан-жақты салықтық құрылым. Қазақстанда шаруашылықтың
әлеуметтік және ... ... ... ... ... жүйе мен салықтық саясаттың ролі ... Бұл ... ... ... ... ... ... бюджетке табыстардың
пассивті құралы болып табылған, ал қазір басқарудың маңызды тетіктерінің
бірі ... ... ... экономистер салықтың фискальдіден ... ... ... ... және ... ... Сондықтан салықтың жүйе экономикадағы әртүрлі
қарқындарды күшейтуге немесе ... ... ... жалпымен
қабылданған икемді механизм болып табылады. Сонымен қатар бүгінгі күнде
салық салу ... ... ... ... дамуы байланысты.
Дамыған салықтық жүйе салудың келесі ... ... ... ... тиіс:
1) Салықтық ставка деңгейі салық төлеушілердің мүмкіндігін яғни
табысын ... ала ... ... тиіс. Мүмкіндіктер бірдей
болмағандықтан, олар үшін ... ... ... қажет.
Бірақ одан басқа да ойлар бар. Прогрессивті салықты көп және ... ... ... ... яғни ... жүйе экономиканың
дамуына және капиталдық салымдар өсіміне ... ... ... бұл ... шешу кезінде өндіріске прогрессивті салық салу
тиімділігін ескеру қажет.
2) Салық салу бір ерттік ... ... ... Бұл ... ... мысалы ретінде кейбір елдерде ... ... ... құрылған құқық оны өткізуге дейін бір рет қана ... ... ... ... ... ... себебі ҚҚС салым
объектісіне жаңа құн ... ... ... баж ... ... төлеу міндеттілігі Салықтық жүйе салық төлеушіде
жүктемешілік күдігін туғызбауы ... ... ... салу ... ... ... ... таңдаған дұрыс. Сонымен қатарғ
айыппұлдар жүйесіне байланысты елде ... ... ... ... ... ... Салықтарды төлеу жүйесі және процедурасы салық төлеуші
үшін ... ... және ... алш ... қызметкерлері үшін
тиімді болуы тиіс.
5) Салық жүйесі өзгермелі экономикалық жағдайға тез және ... ... ... ... ... ... ... қайта болуды қамтамасыз етуді
және мемлекеттік экономикалық ... ... ... ... тиіс.
7) Салық жүйесі жан-жақты болуы ... ... ... салықтың негізгі түрлері бойынша салық ставкаларын
басқа елдермен салыстырмалдылығын қамтамасыз етуі ... ... ... ... етуі ... ... ... кезінде инвестицияларды тартуға кедергі жасалынады, ал төмен
ставкалар кезінде табыстар ... ... ... Республикасының салық жүйесі күрделі құрылымға ие. Ол
үш бөлімне тұрады:
Бірінші ... ... ... ... ... ... ... 1991-1995 жылдар кезеңінде Қазақстан Республикасының
10 заңы боды, ... ... ... бірі ... Салық
жүйесі туралы» заңы. 1995 жылдан 2001 жыл ... ... ... ... және ... да міндетті төлемдер туралы» заң ... ... ... ... Жарлығы реттейді. 2001
жылдың 1 ... ... ... жаңа ... ... ... Осыдан көрінетіндей, салық заңдылығы әмбебаптауға ... ... ... ... нұсқаулар санын азайтуға тырысады.
Екінші бөлім. Салықтарды және бюджетке басқа да ... ... ... 1995 ... бастап, салықтарды алу бойынша
ықзмет Қазақстан Республикасы қаржы Министрлігіне ... ... ... Салық комитеті және Қазақстан Республикасы салық
полициясының комитеті енгізілді. Кейінірек бұд ... ... ... ... ... құрамына Қазақстан
Республикасының ... ... және ... ... (2001 жылы Қазақстан
Республикасының Қаржы полициясы деп өзгертілді).
Үшінші бөлім. Салықтарды сүру ... мен ... ... ... ... болса да міндетті төлемдер.
Өзіміздің тәжірибе болмаған жағдайда біз ... ... ... ... жүйелерін құру әдістерін қолданамыз.
2. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІН
БАСҚАРУ ЖӘНЕ ОНЫ ... ... ... қызмет ұйымдарының құқықтары мен міндеттері
Салық қызметінің ... ... ... Салық қызметінің ұйымдарына салықтарды және ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, міндетті
зейнетақылық төлемдерді уақытылы және толық ... ... ... ... ... ... ... салықтық бақылау
жүргізу бойынша міндеттер қойылады.
2) Салық қызметінің ... ... ... ... ... ... құралады.
3) Салық ұйымдарына аймақтық салық ... ... ... ... ... бойынша салық комитеттері, аудан аралық ... ... ... ... аймақ құрылған жағдайда осы
аймақ территорияларында салық комитеттері ... ... ... ... тікелей сәйкес жоғары тұрған ... ... ... және жергілікті ұйымдарға жатқызымайды.
5) Өкілетті мемлекеттік ұйым салық ұйымдарына басшылық жасайды.
6) ... ... ... ... ... ... басшысымен тағайындалады.
Салық қызметінің ұйымдарының құқықтары:
1) Кодекспен қарастырылған нормативтік құқықтық ... ... ... Салықтық міндеттемелердің пайда болуы, орындалуы және ... ... және ... беруге;
3) Кодекспен бекітілген тәртіпте салықтық ... іске ... ... ... ... ... белгелінген
тәртіптерді
сақтай отырып салық төлеушінің ... ... ... ... және ... ... есеп берулерді, құнды
қағаздарды, ақша қаражаттарын, металлдарды, ... ... ... тексерісін жүргізуге;
5) Салық төлеушінің салық және бюджетке басқа міндетті төлемдерді
есептеу және ... ... қалу және ... бойынша өкілетті мемлекеттік
ұйыммен ... ... ... сонымен қатар салықтар мен
бюджетке басқа да міндетті төлемдерді ... ... және ... растайтын құжаттары талап етуге;
6) Қазақстан Республикасының заңды актілерімен белгіленген тәртіпке
салық тексерістерін жүргізу кезінде ... ... ... ық құқық
бұзушылықты растайтын құжаттарды талап ... ... ... ... салық салумен байланысты табыс
алу мақсатында кез-келген объектілерді зерттеуге, салық ... ... ... Қазақстан Республикасының Үкіметімен белгіленген тізім бойынша
салық төлеушіден өкілетті ... ... ... ... ... ... мағлұмат алуға;
9) Тексерілетін салық төлеуші – заңды тұлға немесе жеке кәсіпкердің
салық ... ... ... бойынша банктік шоттардың бар
болуын және номерін Қазақстан ... ... ... ... сақтай отырып, осы шарттардағы ... ... және ... ... ... ... Кодекстің ерекше бөлімінен қарастырылған жағдайларда салық
төлеушінің ... ... ін ... ... ... ... тексерістерге басқа мемлекеттік ұйымдардың мамандарын
тартуға;
12) Қазақстан ... ... ... ... шағым
жасауға;
13) Сотқа заңды тұлғаны жою жөнінде бұйрық беруге;
Салық қызметі ұйымдарының міндеттері:
1. ... ... ... ... ... ... ... яғни салық төлеушінің салықтық
міндеттемелерді орындауға салықтық ... ... ... ... ... ... ... зейнетақы төлемдерін ұстауға
және ... ... ... ... ... төлеушілердің
есебін, салық салу объектілерін және салық ... ... ... салық есептелуін және ... ... ... ... есеп берудің формаларын ... ... ... ... ... ... бойынша жүргізуге;
5. Кодекс талаптарына сәйкес салықтық ... ... ... ... салықтық міндеттемені уақытылы орындау бойынша
және кодекспен қарастырылған жағдайларда ескертпе ... ... ... ... ... үш күн ... ішінде салық
міндеттемелерін орындау бойынша бюджетпен есеп айырысу ... оның есеп ... ... көшірме беруге;
8. Бес жыл мерзім бойы салық және бюджетке ... ... ... ... ... орындау фактын растайтын салық
төлеушіге берілетін ... ... ... ... ... ... ... мүліктің есебін сақталуын, бағалануын
және өткізілуі тәртібін сақтауға, сонымен қатар оны ... ... ... және толық түсуіне бақылау ... ... ... ... ... ету әдістерін
қолдану және Кодекске сәйкес еріксіз ... ... ... ... ... ... бұзу ... Қазақстан Республикасының Кодексіне
сәйкес салық төлеушіге әкімшілік салықтар салу.
Салықтар ... ... ... және ... ... ... ... анықталған жағдайда салық ұйымдары ... ... ... ... ... бар ... ... Қазақстан Республикасының заңды актілеріне сәйкес процессуалды
шешім қабылдауды ... ... ... ұйымдары, сонымен қатар Қазақстан ... ... ... басқа да міндеттемелді орындайды.
Салық заңнамасы Салық кодексінен және ... ... мен ... ... ... ... ... тұрады. Бұл ретте, Қазақстан Республикасының Үкіметі ... ... ... ... ... ... мәселелер шеңбері де Салық кодексімен анық айқындалған.
Алайда, ... ... ... саласындағы барлық мәселелерді
реттеуді қамтитын ... ... акті ... кодексін әзірлеу
жөніндегі міндет мүмкін болмады, өйткені жариялану ... ... оның ... ... ... ... ... құқықтық
қатынастарды реттеу салық ... ... ... салық
міндеттемесін орындаумен байланысты барлық рәсімдік ... ... ... ... ... ... ... орындаудың осындай
нысандары декларациялар, есеп айырысулар және салықтық есеп берудің басқа
да нысандары ... ... ... ... бойынша заң актісіне
жататын салық кодексі, яғни осы ... ... ... тиіс ... ... құқықтары мен міндеттері құқық нормасын ғана
белгілеуі тиіс. Декларациялар, есеп айырысулар нысандарын және салық есеп
берулерінің ... да ... ... құқық нормасын белгілеу деп атауға
болмайды, сондай-ақ сол уақытты ... ... ... ... үшін
де салық төлеуші үшін де міндетті ... ... ... ... кодексі
Үкімет пен уәкілетті мемлекеттік органның нормативтік құқықтық актілерді
бекітуін көздейді. Мәселен, ... есеп ... ... ... ... ... ... Әдетте, салық есеп ... ... ... ... – Қазақстан Республикасы Мемлекеттік
кіріс министрлігінің бұйрығымен бекітіледі. Осындай ... ... ... ... ... мен ... ... актілері салық заңдарының құрамына енгізіледі.
Салық кодексі Салық ... ... ... тек ... ... ... ғана бекітуді болжайды. Егер Үкімет
немесе уәкілетті орган ... ... жоқ ... да бір ... ... ... актіні белгілемесе, онда ... ... ... ... ... ... ... үшін міндетті
мәні болмайды.
2.3. ... ... ... түсімдердің ролі
Шаруашылықтың нарықтың негізі жалпы өндірісті ... ... ... ... ... яғни бюджет түсімдерінің
табыс жүйесі түбірімен ... – ол ... ... ... ... мне ... арақатынасы құқықтық ... ... күні ... ... ... салықтық жүйесі
кәсіпкерліктіңі дамуына және төмен ... ... ... ... ... ... ... қызмет етеді. Салықтық жүйені іске
асырудағы басты ... ... ... ... және ... ... үйлесімдігі, оның әртүрлі түрлерін
қолдану, бұл ... ... ... ... мен ... ... санау
мақсатында. Экономика дағдарыстық жағдай кезеңі туындағанда ... үшін ... ... ... және ... салынатын базаның
кеңбігімен қаражат тарту ... болу ... ... салынудың әмбебаптылығы, біріншіден шаруашылықтың қандай да
болмасын ұйымдын – құқықтық ... ... ... ... үшін ... ... ... талаптар қойылуы, екіншіден салық
төлеу кезінде табыс көзіне, шаруашылық кешеніне, ... ... ... ... ... бір объектіге заңмен белгіленген кезеңде салықтың бір ғана
түрімен алынды;
4.Салық салыну ... ... оның ... ... мөлшерін
анықтауға ғылыми жағынан қарастырылуы, яғни субъектінің салық төлеуге
табысының болуы оның ... өмір ... ... ету;
5. Табыс деңгейіне байланысты салық ... ... Ұзақ ... бойында қызмет ететін ... ... ... және ... ... ... Салықтың жеңілдіктер ... ... олар ... ... ... ынталандыруы және әлемуеттік
теңдікті қалыптастыру қағидасын, сонымен қатар азаматтардың ... ... ... етуі;
Салықтың мемлекеттік басқару деңгейінде ... ... ... ... Бұл жағдайдың артықшылығы экономикалық процесті
макродеңгейде реттеуде салықты қолданудын ... ... ... ... ... саясатпен және кәсіпкерліктің қаржалық жағдайы
мемлекеттік реттеудің негізгі құралы болып табылады. Мемлекет ... ... ... ... ... өсу қарқынына жету;
Б) негізгі тауарлар мен қызметтер ... ... ... ... ... ... ... қамтылуына жету;
Г) тұрғындардың табысынын белгілі бір минималды деңгейін камту;
Д) ... ... ... жүйесін құру, біріншіден зейнет
керлерді, мүгедектерді және көп балаларды;
Е) сыртқы ... ... ... ... барлығына қол жеткізу мүмкін емес, егер баға ... ... ... және ... ... ... ... Бірақ
бағаларды шектеу экономикалық өсуді тежеп, жұмысбастылықты төмендетеді.
Толық ... ... ... ... ... ... бөлігінің еңбекақысын жоғарлату керек, одан еңбек нарығындағы
бәсекелестік ... ... ... табу – ... ... ... ... болып табылады.
Нарықтың шаруашылыққа тән экономикалық жүйелілік көмегімен салықс
алу, ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырады.
Салықтар мен жинақтар жүйесі тек фискалды қызмет қана емес, ... ... әсер ... оның құрылымы мен динамикасына,
ғылыми техникалық прогрестің тез қарқынды дамуына әсер етеді. 2004 ... ... ... ... оның ... ... ҚҚС ... 16 %-
дан 15-ке төмендетілді, әлеуметтік салықтың ставкасының 20 %-ға ... ... ... ... шкала бойынша салынатын база
ұлғайған сайын ставка түсе бастайды. Салықпен жұмыс қаруының ынталандыруға
немесе ... ... ... бір ... ... қызметінің
дамуына әсер етеді. Жеке кәсіпорынның өндірістегі айналым ... алғы шарт ... ... ... ... ... ... қабілетін жоғарылату болып табылады. Салық көмегімен протекциондық
экономикалық саясат құру немесе тауарлық нарыққа бостандық қамтамасыз ету
болып ... ... ... ... ... ... ол экономикаға шығындар бойынша қаржылық әсер беруге мүмкіндік
көрсетеді.
Мемлекеттің кеңейтілген ұдайы өндіріс процесіне қаржылық – ... ... ... ... ... ... дотатция немесе қайтарылатын
несие беру арқылы субсидиялау;
Екіншіден, экономикаға мемлекеттік инвестициялау;
Үшіншіден, мемлекеттік сатып алу ... ... ... ... ... бөлігін дамыту, демек мемлекет нарықта тауарлардың ірі
тұтынушысы болып табылады;
Төртіншіден, жергілікті ... мен ... ... ... ... ... ... органдары жанама көмек түрінде ... ... сату ... ... ... жер ... мен ... сатып
алғандағы немесе жалдағандағы акциздік төлемдерге жеңілдік ... ... ... ... қатысумен, өндірістік аймақ құруға
көмек көрсету болып табылады. Әдетте өндірістік аймақтағы территориялар мен
ғимараттар ... тек ... ... ... ... Онда жиі-
жиі жергілікті шоттан шаруащылық ... жаңа ... ... ... ... ... құрылысын жүзеге асырады. әрине ынталандыру
шаралары үшін жергілікті салықтардан тұрақты ... ... ... ... және ... ... экономикалық инфрақұлымыға
қомақты ақша қаражаттарын тарту ... ... Бұл ... ... табуға
бағытталмаған, бірақ жанама түрде және капитал табысының жоғарылауына әсер
етеді. Шығындар ең алдымен құрылыс пен ... ... ... желілеріне, өндірісітің ... ... ... ... жер ... ... ... дайындау болып табылады.
Дамыған елдердің салықтық саясаты жекеменшік ... ... ... жеңілдіктердің ынталандыру әсерін ... ... ... субсидиялық нысанында қарастыру қажет.
Экономиканы дамытудағы салықтың әсері тек ынталандыру үшін ... үшін де ... Бұл ... ... ... концентрациясы
мен тұрғындары бар аудандардың дамуын ... ... ... ... тыс концентрациясы мен ... ... ... ... халық тұрғындарына, ресурспен қамтамасыз етілуіне
және басқа да мәселелердің көбеюіне әкеп ... ... ... ... және ... басқару органдарының шаралары ... ... ... ... салу ... ... болып табылады.
Мысалы, қосымша салық салу Нидерланды, Жапония тәжірибесінде қолданылады.
Тұрақтандыру салықтары Германияда, ... ... ... Италияда қолданылады. Мүнымен лицензиялауды жергілікті ...... ... ... ... болады. Жапонияда мәселелер
негізінен жер салығының ставкасын өзгерту арқылы ... ... ... ... ... ... тиімділігі мен сенімділігі өте «ыстық»
конъюктураны ұстау үшін қажет. ... ...... жеңілдіктерді алып
тастау.
Салықтық механизмді қолдану тиімділігі мемлекеттің ішкі салықтарының
мәнін, олардың ... ... ... ... ... ... саясатты өзгерте отырып, экономикалық дамуды
ынталандыруға немесе тежеуге мүмкіндігі бар.
Салықтық реттеулер еліміздің экономикасын, өндіріс құрылымын, ... жеке ... ... яғни ... ... ... құрудың әмбебап құралы болып табылады.
Реттеудің басты бағыты – кәсіпорын мен кәсіпкерлердің ... ... ... ... ... ... құру және артықшылығы бар
салалық бағыттардағы қаржылық ресурстар қозғалысына салықтың ... ... ... табылады. Теория жағынан салықтық реттеу кең ауқымды
болуы мүмкін, бірақ өндіріс ... ... ... ... ... ... салықты теңбе-тең қолдануға ұмтылу керек. Мұндай
концепция салықтық саясатта ұзақ уақытты ... ... ... салық
салу мәселері жиі өзгеріп тұратын болса, ол салық төлеушінің экономикалық
мүдделеріне әсер етеді. ... ... ... өзгеруі
салық реформасының өткізілу себебі болып табылады. Сондықтан ... ... ... ... мен ... ... байланысты.
әрбір салықтық реформаның негізгі қағидасы тұрақты салықтық жүйені құру
болып табылады. Бірақ ... ... ... ... ... ... ... мүмкін, одан нақты шешілетін мәселе жойылады.
2.3 Шет елдердің салықтары
Батыс Европалық елдердің салық жүйесі өзара ... ... ... аяғынан тасмал жүргізіліп келе жатқан салықтық реформалар оларды
жақындатады. ... ... ... халықаралық шаруашылық
байланыстардың кеңеюі бұл процеске әсер ... ... ... ... үш ... ... ие. ... елдің өзіндік ерекшеліктері бар,
оларды қолдануға немесе анықталған қателіктерді ... ... ... ... ... негізгі бағыттарын және себептерін
қарастырайық. Салық ... ... ... ... принциптері және
оны нарықты экономика көмегімен реттеу 70 жылдардың аяғынан ... ... ... ... ... ... ... әдістеріне өзгеріс
енгізілді: экономикалық салаға мемлекеттік араласуға және оның ...... ... шек ... ... қатынастарды
ынталандыру және шаруашылық қызметті нарықтық реттеу механизмдері
артықшылыққа ие ... ... ... ... реформалар бағдарламасына
бастапқыда енгізілген деп айтуға болмайды. Салықтық реттеу саясатындағы
бағыттар қателіктер және тәжірибе арқылы ... ... ... ... жүйесі.
Америка Құрама Штатының салық жүйесі 200 жыл ... ... ... ... ықпалын тигізеді. Ол фискальді, яғни
федералды бюджетті, штат ... және ... ... ... ету ... ғана ... ... мұнда экономиканы
реттеу және дамыту құралы ... ... ... ... саясатын өткізуде бюджеттік қаржыларды ... ... ... етеді. АҚШ қаржылық жүйесіндегі ... ... ... ... ... ... Ірі немесе тұрақты
түсімдер беретін салықтар федералды бюджетке жіберіледі. Оның ... ... мен ... 70% келеді.
Бірақ, басқарманың жергілікті ұйымдары қаржылық ресурстардың меншік
көздеріне ие, ... ... ... салықтар есебінен
қаржыландырылады. ... ... ... ... ... ... ... да басқарудың қаржылық жергілікті ұйымдарының ... ... ... сала ... іске асырылуының ... ... ... артуы байқалады. Жергілікті қаражаттарға ... ... ... ... есебінен әлеуметтік қамтамасыз ету, білім
беру, денсаулық сақтау, жол ... ... ... ... үлес ... 70-тен 90 % дейін, ал табиғи ресурстарды сақтау,
азаматтық және тұрғын үй ... 40% ... ... ... ... ... ... Штаттар
мен жергілікті билік ұйымдарының табыстары жанама салықтар және мүлкіктік
салық салу есебінен қалыптастырылады.
АҚШ-тың ... ... ... ірі ... тобын
тұрғындардың табыс салығы құрайды. АҚШ-тың табыс салығының ставкаларының
кезеңдерін ... ... ... ... ... күтілген
тиімділікті берген жоқ. ... ... ... тиімді және
қарапайым көмектеседі делінген Лаффер ілімі қолданылды. АҚШ ... ... ... ... ... бюджетке түсімдер
ұлғаяды деп үміттенеді. Алайда П.Самуэльсон атап ... ... ... ... деген болжамы қате болды. Федералды табыстар
жалпы трендке ... ... ал ... ... 1983 ... 200 млрд№АШС долларында дефицитке жетті.
Фискалді жүйенің қайта өзгерісі жақсы нәтижелері 1986 жылы ... ... ... ... ... 1986 ... реформа бойынша 5
ставка енгізілді: алынатын табыс және ... ... ... байланысты 11,15,28,35 және 38,5%.
Сонымен табысқа салық салуды дамытудың негізгі ... ... ... ... ... ... ол салықтық
жеңілдіктердің санын азайтады.
Жергілікті салықтар өзіндік жеке роль ... ... ... ... ... бюджеттің негізгі табыс бөлігі болып
табылады. Соған қарамастан ірі ... ... ... ... ... ... және дотациялар арқылы федералды үкімет
қаланың ... ... ... әсер ете ... ... төлеміне бақылауды орталық аппараттан ... 7 ... ... ... және 58 ... ... бар
Қаржы министрлігін ішкі табыстар қызметі жүзеге ... ... ... ... сияқты толық ... ... жыл ... ... ... толтырады. Жеке тұлға
жылына бір рет салық декларациясына – оның ... ... ... ... ... ... ... декларацияларға камералдық тексеріс ... ... ... ... ... декларациясын уақытылы
тапсырмау сияқты тәртіп ... ... ... айып ... ... жүйесі.
Ұлыбританияның салық жүйесі негізінен ХІХ ... ... ол да ... ... Ұлыбританияда салықтық реформаның
табысты ... 1979 ... 1990 ... ... қамтиды.
Ұлыбританияның салық жүйесі екі ... ... ... ... ... ... ... Ұлыбританияның мемлекеттік бюджетке
тікелей салықтардың ... 1799 жылы ... ... ... ... ... табыс көзіне байланысты табыстарды бөліктерге
(шедулдарға) бөлуді сипаттайтын табыс ... ... ... формасы
қабылданған, мұнда әрбір ... ... ... ... мұндай
бөлу «табыс көзін табу» мақсатын көздейді. Ұлыбританияда 6 шедула ... ... ... ... ... ... ... мен
құрылыстар, жалға берілетін үйлер мен пәтерлер.
В Шедуласы –коммерциялық мақсатта қолданылатын ормандық массивтерден
табыс.
С ... - ... ... ... ... Бұл
шадулаға табыстардың ... ... ... ол алты ... ... ... немесе іскерлік операциялардан (бизнес)
алынатын табыс, мысалы, дүкен иесінің пайдасы;
Екінші ... ... ... ... ... мысалы, дәрігер немесе адвокат пайдасы;
Үшінші бөлігі, салық салуға жататын пайыздар ... ... ... Е шедуалына кірмейтін шет ... ... ... ... шет ... ... ... бөлігі, жоғарыда көрсетілмеген табыстардың барлығы (мысалы
гонорар) Е шедуласы – еңбекақы, зейнетақы және басқа да ... ... ...... ... ... ... және
басқа да төлемдерден тұрады.
Табыс салығы ... ... ... ... ... ... жиынтық табыстан ұсталынады. Бұл еңбекпен талқан және
инвестициялық болып бөлінеді.
Еңбекақыдан табыс салығы ұстаз иесінен ... Бұл ... ... ... ... өмір сүретін тұлғаларға салық ... ... ... ... ... табыстарға салық салу ... ... ... ... ... салық декларациясы
негізінде жүргізіледі.
Қазіргі британдық табыс салығының ... ... ... ... ... 1965 ... дейін табыс салығын жеке және
заңды тұлғаларда тұлғалар, оның ішінде ... да ... ... жеке ... ... бұл ... іс-әрекеті
азаматтардың жеке табысына дейін қысқартылады. Табыс салығына ... 1973 ... ... ... Оның ... еңбекпен
тапқан және инвестициялық ... ... ... ... ... салықты алу техникасын қарапайымдандырады,
сонымен ... ... ... жеңілдіктерді есептеу үшін ... ... ... ... Олардың ішінде жеке жеңілдік
және қосымша ... ... ... ... табылады. Жеке және
жанұялық жеңілдіктердің мөлшері бөлшек баға ... ... ала ... ... жылда қайта қаралып отырады. Қазіргі ... жеке ... 3445 фунт ... ... ... салудың гиберализациясының жалпы бағыты және Ұлыбритания
мен АҚШ -тағы табыс ... ... ... басқа елдерде ұқсас
іс-әрекеттер туғызады. Әйтпесе оларға қордың сақталуын капиталдың ағымымен
төлеуге сақталуын капиталдың ағымымен ... тура ... еді. ... ... ... ... байқалды.
Францияның салық жүйесі.
Францияның салық жүйесі Қазақстан ... ... ... ... табылатын қосылған құн салығы осы елде өңделіп,
енгізілуімен ... ... ... ... үш ... ... ... болады: табыс салығы; тұтынуға салық; бюджеттік
жүйенің негізгі звеносы қосылған құн салығы ... ... ... ... ... ... келісім-шарттық сипатымен анықталады. ... ... ... қаржылық жағдайы есепке алынбайды.
Францияда қосылған қнға салықтың ... ... ... - қазіргі уақытта салықтың негізгі ... ... ...... ставка -22% тауарлардың ... ... ... ... ішімдік, темекі
бұйымдары.
Үшінші ставка – төмендетілген ставка -7% мәдени күнделікті тұрмыс
тауарларына, оның ішінде ... ... ... – ең ... ... -5,5% ... ... мен қызметтерге қолданылады. Бұл ... ... ... ... ... ... ауыл шаруашылық өнімдері, тұрғын үй,
көлік, саяхат және ... үй ... жүк және ... ... басқа, ҚҚС келесілер босатылады: мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... және білім беру; кейбір еркін ... жеке ... жеке ... ... діни ... жанама салықтар:
-акциздер
-кедендік баж
Салықты есептеуге кәсіпорынның ... ... ... ... ... Әрбір кәсіпорын жыл сайын табыстар ... ... ... ... 1 ... ... ... қажет.
Табыс салығы тобында жеке тұлғалардан ... ... ... орын алады. Табыс түсінігіне жыл бойы ... ... ... ... еңбекақы, сыйақылар, зейнетақы, рента, коммерциялық
алынған табыс, жылжымайтын мүліктен табыс, құнды ... ... ... ... ... ... алынған пайда. Кейбір
шегерімдер белгілі ... ... ... қарт ... және тағы ... 90 ... жеке тұлғалардан табыс салығы
әлеуметтік ... ... ... ... салықты
Францияда жұмыс берушілер төлейді. Бұдан басқа жұмыс берушілер мандану
біліміне ... ... Егер ... 10 адам ... ... онда
кәсіпкер кәсіпорында жұмыс ... ... ұзақ ... ... ... ... 10 және одан артық адам жұмыс атқарса, кәсіпкер
тұрғын үй ... ... ... ... ... ... жергілікті салықтар маңызды орын алады.
Жергілікті ... ... ... ... ... бюджетінің 60%
құрайды. Жергілікті салықтар жүйесінен 4 негізгісін атап ... ... ... бар ... жер ... ... жоқ учаскелерге жер салығы.
Үшінші, тұрғын үйге салық.
Төртінші ... ... ... ... жергілікті басқару ұйымдары басқа да
жергілікті салықтар енгізе алады.
Негізгі салық басқармасы ... және ... ... ... ... ... салықтық декларацияларды камералдық
тексеру және ... ... ... ... ... ... тексеру жолымен жүргізіледі.
Германияның салық жүйесі.
Федеративті ... ... ел ... ... ... мәселе Федерация субъектілері және орталық билік құқықтарын
шектеу және ... іске ... үшін ... ... бөлу ... ... ... жүйесі атақты экономист Людвиг Эрхард
атымен ... Ол ... ... ... жақтаушы болып
табылады. Германия – табыстарды тікелей ғана емес, сонымен қатар көлденең
түзетуші ... бірі ... ... ... ... ... ... ресурстарын аз дамыған жерлерге аударады.
Германиядағы салықтардың негізгі түрлері:
1. жеке тұлғалардан ... ... ... ... қосылған құн салығы;
4. кәсіптік салық;
5. мүлік салығы;
6. жер салығы;
7. жер учаскесін сатып алу кезінде төленетін ... ... ... ... және ... ... көлік салығы;
11. өрттен қорғауды қамтамасыз етуге салық;
12. кофе, қант, минералды майлар, ішімдік және ... ... ... ... Германия территориясында газ және мұнай өндіруді дамытуға жиналатын
жинақтар.
Германиядағы табыс салығы прогрессивті. Оның ... ... ал ... ... -53%.
Ескерілмейтін минимум жеке бастыларға айына 1536 ... ... ... 3072 ... ... ... ... салықтық
жеңілдіктер, күтілмеген жағдайлар бойынша (ауырып ... ... ... ... ... ... ... адамның барлық табыстары табылады.
Германияның салық жүйесінің эволюциясы ... ... ... және ... ... шексіз орталықтандыру
арқылы әлсіз мемлекет ... ... үшін ... жағдай болуы тиіс.
Италияның салық жүйесі.
Италияның қазіргі салық жүйесі 80 жылдардың аяғында қалыптасты. Бұл
жүйе ... ... ... ... ... ... ... жалпы нарығына енуіне қаржылық жағдай жасауы қажет еді.
Көптеген ... ... ... ... ... ... көзі жеке тұлғалардың табыс салығы болып табылады. Ол
прогрессивті сипатта бола отырып, жеке тұлғаның жыл бойы ... таза ... Жер ... ... ... бойынша жұмыстан, кәсіпкерлік
қызметтен және басқа көздерден алынған табыстарға салық жинақталады.
Өзгерістер ... ... ... ала ... жыл ... 1993 жылы ... млн.лирға -10%
-7,2 млн-нан 14,4 млн.лирға -22%, одан жоғары -50% дейін ... ... ... ... ... ... 62% ... жетті.
5,1 млн№лирден төмен табыс алатын тұлғалар салық жеңілдіктерін пайдаланды.
Табыстылығы бойынша екінші тікелей салық ... ... ... ... ... Бұл пропорционалды салық және бюджеттер белгіленген 36%
бойынша төленеді.
Бұл екі салық –жалпы мемлекеттік. Олардан басқа ... жеке ... ... төлейтін жергілікті табыс салығы бар. Бұл ... ... үшін ... ... ... ... бірінші кезекте қосылған
құнға салықты атап өту ... ... құн ... ... ... және ... беру бойынша операциялар
2. акциялар мен облигацияларды тарату ... ... ... ... ету бойынша шығындар
4. халықтық білім беру бойынша шығындар
5. мәдениет бойынша шығындар
6. жалдық коммерциялық емес ... ... ... ... және ... ... операциялар
9. тауарларды экспортқа шығару
10. халықаралық қызметтер және олармен байланысты операциялар
Италиядағы қосылған құн салығының қалыпты ... 19%. ... ... -13,8 және 4% ... де бар. ... ... өнімдер, газет, журналдарға қолданылады.
Италиядағы табыстарға салықтарды алу ... ... ... ... ... ... аудару
2. сомаларды төлеу кезінде салықты ... ... ... реестр-тізім арқылы салықты алу
Италияда салықтарды алу кезінде салықтық реестрді ... ... ... ... ... ... ... жергілікті салық
бюро қызметкерлерімен құралады, одан кейін ... ... ... ... ... ... жасайтын салық басқармаларына
хабарланады. Салықтық реестрге ... ... ... ... жинақтар және ақшалай айып-пұлдар ... ... ... ... ... ... алу және төлемегені үшін ... ... ... ... ... ... салық төлеуші сот
алдында жауапқа тартылады.
Австрияның салық жүйесі.
Австрияның ... ... ... ... ... ... табысына салық жүйесіне жақын. Корпорациялар табысына салық
30% қосылған құн салығы 20% мөлшерінде алынады. Жеке ... ... ... орын ... ... ... 5 ставкасы қолданылады -10%
–тен 50%-ке дейін. Салық салынатын табысты анықтау үшін ... ... 5 мың ... ... тасталынады. Егер жұбайы жұмыс істемейтін
болса, тағы да 4 мың ... ... ... ... ... ... 5 категориясын қамтиды:
1. өндірістік және коммерциялық қызметтен
2. жалдану бойынша жұмыстан
3. мамандандырылған қызметтен
4. ... ... ... ... да ... ... табыс салығы жеке тұлғалардың банктерден салымдары
мен акциялардан алынған дивидендтерге де қолданылады. Бұл кезде салық 22 ... ... шот ... ашылса, онда банк бұл салықты салық төлеушінің
рұқсатынсыз алады.
Шаруашылық ... ... ... оның ішінде
серіктестіктер де кәсіпкерлік қызметке салынатын салықты ... ... ... компания пайдалы және еңбекақы қоры есепке алынады. Бұл
салық –жергілікті, сондықтан да ... ... ... Бірақ олармен белгіленетін еңбекақы ... ... ... 2% аспауы тиіс. ... ... ... ... ... ... 13% мөлшеріне құралады. Бірақ төленген сапа табысқа
федералды корпоративті салықты есептеу кезінде ескеріледі.
1944 ... ... ... салықтың ставкасы 1% құрайды. Бұл
салық ... ... ... ... ... ... ... бар болғандықтан, тұрғындардың 10-12% ғана төлейді. Нәтижесінде
азаматтар үшін алынып тасталынды. ... ... ... ... салығы салынады.
Сонымен қатар кәсіптік салық алынып ... және ... ... мөлшері мұраға ... ... ... ... ... ... ... заңдылығы көптеген салықтық ... ... ... ... ... ... салық жүйесі.
Қазіргі уақытта Швецияда корпорацияларға салық 28% құрайды. Бірақ
1991 жылға дейін ол 52% ... ... яғни ... ... ... бірі ... табылады. Қосылған құн салығы
бюджетке 25% мөлшерінде ... ... ... үшін ... ... ал қонақүйлік қызметтер үшін 12% дейін төмендейді. ҚҚС төлеуден
экспорттық тауардан ... ... ... банктік операциялар,
патенттік іс, мәдени мекемелерінің қызметтері болады.
Капиталдан табысқа салық 30% ... ... ... ... құнды қағаздардан басқа, салымдар бойынша проценттер, жеге
иелік ету ... ... ... ... ... ... ... электр қуаты.
Мұрагерлік және сыйлауға салық сатылы -10%-тен 60% ... ... 200 мың крон ... ... 50 мың крон әрбір ... ... ... 80 ... ... және алыс ... ... ставка қолданылады.
Аймақтық және жергілікті салықтар мөлшері бойынша маңызды. Ел 24
лэн және 284 ... ... ... сайлау органдары жергілікті
салықтарды белгілеу мәселелерімен айналысады. Салық жүйелерін Рикстаг, ... лэн мен ... ... ... бөлінуіне сәйкес табыс салығы
келесідей алынады:
Бірінші, жылына 175 мың ... ... ... ... ... ... аймақтардың әртүрлілігіне байланысты ... ... 13% ... ... және 1,1% –шіркеуге барлық тұлғалар, оның
ішінде жұбайлар жеке табыс салығын төлейді.
Мүлікке салық, керісінше, жанұяның ... ... ... ... қана жеке тұлғалар төлейді.
Мүлікке салық, керісінше, жанұяның ... ... ... ... қана жеке ... ... 100 мың кроннан төменгі құндағы мүлік
салықтан босатылады.
Швеция бюджетінің маңызды табыс топтарының бірі – ... ... ... әлеуметтік төлемдер. Есептелуіндің жалпы сомасы ... Егер ... ... ... ... ... иесі туралы болса,
бұл әлеуметтік төлем құрылымын өзгертеді, бірақ олардың үлес ... яғни 39,3%. ... ... жыл 1 ... ... ... ... елдердің корпорация табыстарына
ставкалар мысалдарын келтірейік: ... -436 , ... -24%, ... ... -28%, ... -36,5%, ... -46%, ... -33%.
Осылармен салыстырғанда швейцарияда колданылатын жеңілдетілген
салық ставкасы -9,8, өте төмен.
Японияның ... ... ... жүйесі 19 ғасырда қалыптасты. ... ... ... профессор Шалп атымен аталған реформа жүргізілді.
Қазіргі салық жүйесі 1989 жылдың 1 сәуірінен ... ... ... ... бар және АҚШ пен ... ... ... айырмашылығы бар. Японияда барлық ... ... ... салықтар есебінен, ал қалғандары –жергілікті салықтар есебінен
қалыптастырылады. Одан соң салықтық ... ... ... ... ... ... аударымдар жолымен Японияның
мемлекеттік бюджеті арқылы қайта бөлінеді.
Қытай Ұлттық Республикасының салық ... ... ... ... ... ... мен ұйымдардың пайдасына салық болып табылады. Ол 2 өзіндік
бөлшектерден құралады. Пайдаға жалпы ұлттық ... 30% ... ... салық -3 процент ставкасы бойынша ... ... ... ... 15% ... қолданылады. Мұндай
аймақтар Туандуан, Фуцзень, Хайнань провинцияларында, сонымен ... ... ... Циндао қалаларында қолданылады. Жеңілдетілген
салық салу энергетика, ... , ... ... ... ... қолданылады.
Материалдық өнідіріспен айналысатын және ашық ... ... ... жүзеге асыратын шетелдік инвестициялары бар
кәсіпорындарға төмендетілген, яғни 24% ставкасы қолданылады. Бұл аймақтар
Леодун, Шаньдун, Янцзы өзені ... ... ... есеп тәртіптерімен және шоттар жоспарына сәйкес
толтырылған табыстар мен ... ... ... ... ... және коммерциялық қызметке қатысы жоқ шығындар
өнімнің (жұмыс, қызмет) өзіндік құнына ... ... ... ... 5 жыл ... есебінен
жабылуы мүмкін.
Төзу тікелей ... ... ... ... есептелінеді.
Тездетілген амортизация әдісі салықтық ұйымдардың рұқсаты бойынша ... ... ... құн ... негізгі 17% ... ... ... өнім ... ... Жеке салалар мен
тауарлар үшін төмендетілген салық салу -13 ... ... ... ... бірінші қажеттілік тауарлары, ауыл шаруашылық өнімдері,
коммуналдық қызметтер. Сонымен қатар тұтынуға салық ішімдікке, ... ... ... ... ... ... ... әртүрлі
ставкалар бойынша салық салынады.
Кәсіпкерлік қызметті іске асыруға ... осы ... ... ... 3-тен 5%-ке ... ставкалар бойынша алынады. ... ... емес ... ... қызметтердің әртүрлері:
- сақтандыру;
- мәдени шаралар;
- спорттық шаралар;
- қонақ үйлер мен мейрамханалар;
- ... ... ... ... мүлікті сату;
- пошталық қызметтері;
- қаржылық опреациялар.
Жылжымайтын мүлікке және бір тұлғадан екіншісіне ... ... ... ... ... ... өте ... – 30-дан 60 %-ке дейін
болуы мүмкін.
80-90 жылдардағы салықтық реформалау кезінде қазіргі ... ... ... ... бар, ... ... құру ... бағыт қалыптастырылады.
Келесі бағыттарды атап көрсетуге болады:
1. Өндірістік және ғылыми-техникалық ... ... ... ... ... ... ... жетілдіру;
2. Бюджетті толықтырудың тиімді көзі ретінде тұтынуға салықтың іс-әрекет
саласын кеңейту салықтық саясаттың бұл бағыттары белгілі түрде ... ... ... бар елдер өндірістік және ғылыми-
техникалық ... ... ... мемлекет бюджет
табысындағы корпоративті салықтар үлесін төмендету саясатын жүргізеді,
ал бұл жоғалтудың орнын жабу үшін қосылған құн ... ... ... ... салу ... ... ... Салықтық құрылымда маңызды өзгеріс корпорациялар мен тұрғындар үшін
салық салынатын табысты салықтық жеңілдіктерді қысқарту арқылы салық
ставкаларын ... ... ... ... ... болып
табылады. 50-70 жылдары өндірістің артық- шылықты ... ... ... ... ... және ... жарыстарда
жеңістерге жетуге қамтамасыз етуге, сондықтан өндірістің ... ... ... ... ... ... болды. Бұл салық жағдайлары басқа салық ... ... ... ... ... ... етті. Өндірістің
ғылыми-техникалық дамуының ерекшеліктері өзгергендіктен кәсіпкерлік
қызметтің барлық салалардың ... ... және ... ... ... ... ету ... қойылды. Бұл
мәселені шешу үшін салық төлеушіге табыстың көп бөлігін ... ... осы ... ... мүмкіндігі берілді.
Осыған байланысты жеңілдіктер және ставкалардың шегерімдерін ... ... жеке ... ... ... ... ... есептеу
әдістемесінің өзгеруімен қоса ... бұл ... ... яғни ... ... ... ... сақталды.
4. Салық салудың біртекті ... ... ... ... ... ... мөлшерінің төмендеуі
арқылы және 20 ғасырдың соңғы 20 ... ... ... ... дүние жүзіндегі көптеген елдердің сыртқы экономикалық
саясатының құрамдастырушы бөлігі болып ... ... ... кіші және ... ... қызметін
нақтайтын қарыз ауртпалығын жеңілдететін өзгерістер ... ... ... ... принципі бойынша экономикалық салықтардың
пайда болуы. Бұл ... ... ... ... олар ... фикальді ғана емес, сонымен қатар қорғаушылық қызметтер де
атқарады.
Сонымен, қазіргі салықтық жүйенің құрылуының ... ... ... ... ... қазақстандық салық жүйесі
көп жағдайларда ... ... ... Бұл ... және ... ... байланысты.
3. ҚАЗАҚСТАН ... ... ... ... ... ... ЖҮЙЕСІНІҢ РОЛІ
3.1 Салық реформасының бірінші кезеңіндегі (1992 жылдан ... ... ... ... ... салық
жүйесі
Қазақстан мемлекеттік сәуелсіздігін алу және нарықтық қатынастарға
көшу кезеңінен шаруашылық ... ... ... ... ... салу жүйесінің өзгерісі жүргізілді
Бұрынғы Совет Өкіметінің салық заңдылығы жаңа жағдайларға сәйкессіз
және ... ... ... ... ... ... ... негізінен қаражаттарды мықтыдан әлсізге, жақсы жұмыс істеушіден
нашар жұмыс істеушіге, яғни «теңестірілген ... ... ... бөлінді. Реформаға нашарлаған экономикалық жағдай ... және ... ... экономикалық тетіктерді, әсересе салықты
қолдану қажеттіктері туралы ... ... ... 1991 жылы ... ... алды. Оны
қалыптастыру кезінде дүниежүзілік тәжірибе, өтпелі кезең заңдылықтары,
сонымен қатар ... ... ... даму ... жоқ. ... ... салық жүйесін енгізу күтілген
нәтижені берген жоқ.
Бөтен тәжірибені ұлттық ... ... ... ... ... ... Бұл ... салық заңдылығымен
толық сәйкес келетін, 1991 1991 ... ... ... ... ... ... ... заңы осыны растайды. Бұл
салық ... ... ... ... ... үш ... ... мемлекеттік, жалпы міндетті жершілікті және ... ... ... үш деңгейлі салық жүйесін қолдану
унитарлы Қазақстанның салық жүйесіне мұндай бөлі ... ... ... ... жүйесі модерленген, советтік биліқ-әкімшілік
жоспарлы экономиканы бейнелейді» (31). Салық заңдылығы сол ... ... ... Қазақстан Республикасының 14 заңымен құралады.Бұл
топтағы негізгісі «Қазақстан Республикасы салық жүйесі туралы» заңы ... ... үй ... мен ... ... (Қосымша А):
- 16 жалпы мемлекеттік
- 10 жалпы міндетті жергілікті
- 19 жергілікті салықтар
- әртүрлі аударымдар
Сол ... ... ... салаға байланысты белгіленетін
табысқа 14 салық ставкасы, осы салық түрі ... 37 ... ... Табысқа салық ставкалары келесі түрде болды:
- кәсіпорындардан -25%
- коммерциялық ... мен ... ... ... ... ... ... коммерциялық кіші кәсіпорындардан, қор, ... ... ... ... ... салықтық түсімдердегі ... ... ... ... ... ол 1992 жылы қосылған құн ... ... ... мөлшеріне ҚҚС, сатудан салық және
өнімді өткізуден табыс ... ... ... ... ... ... ... бағадағы олардың ... 16,7; 24,9; 18,3% ... ... ... ... ... мен сатудан салықты қолдану кезінде салық міндеттемелерінің
өсетінін дәлелдеді. Бұл ҚҚС ... ... ... ... ... ... жұмыс) қайта өндірісі процесінің барлық
кезеңдерінде құрылатын, қосылған құнның 28% ... ... ... ҚҚС ... ... ... ... өсуіне әкеп
соқты. Көптеген тауарлар мен ... ... ... ... ... ... ... сатып алушылық
мүмкіндігі бағаның өсуіне әсер етіп, нарықтық қатынастардың дамуын тежеді.
Фискальді ... ... ... ... ... салудың осы
формасы ғана, тауармен бағаның құнымен тікелей байланысты, және ... ... ету ... мен ... ... ... ... тұрақты түсімін қамтамасыз ете алады.
Теориялық тұрғыда ҚҚС өндірушілерінің қызметінің ... әсер ... ... ҚҚС ... ... ... ынталандыруға
тиіс. Тауар өндірушіге табыстың бөлігін бағаның өсімінен емес, ... ... ... пайдалы.
Сонымен қатар, заңды дайындау кезінде ... ... ... ... оны өндіруші бәсеке кезінде өткізудің ... ... тиіс деп ... бірақ монополист кәсіпорындар ... ... ... ... дефициті жағдайында ҚҚС жағымсыз әсері
байқалды. ҚҚС енгізілуі кезінде ... 3-4 ... ... ғана болжанды,
бұл жағдайда ҚҚС баға деңгейінде белгілі шартты ... ие ... ... ... жоқ. ... ... салық салудың ролін күшейту
өндірістік салада салық базасының ... ... ... ... ... ... Бұл ... қамтамасыз
етілген тұрғындарға жағымсыз әсер ететіні, төлем қабілетін төмендететіні
және шығындардың өсуіне жол ... ... ... ... салу ... ... мәселелерінің бірі
жеңілдіктер саясаты болды. Бұл ... ... ... ... тек қана жеке ... немесе жеке
салаларға ұсыну жағдайлары кездесті. Мұнда экономиканың ... ... ... ... қамтамасыз ету және саяси нейтралдық
принципі бұзылды. Негізінен бұл ... ... ... ... Бұл ... монополистер де жатқызылды, бұл ... ... ... шаруашылық қызметтегі жетілдіру және өз өнімінің
бәсекелестік қабілеттілігін ... ... ... Осыған
байланысты жеңілдік берілетін кәсіпорындар ... ... ... жоқ және салық жүйесінің ... аз ... ... ... барлық әлемде болашағы бар кәсіпорындарға бюджеттен тікелей
субсидиялар төлей және ... ... ... ... ... ... ... «селективті жеңілдік беру» принципі бойынша салық жүйесі
құралды. Жеңілдік ... ... ... дәлдікпен және
икемділікпен анықтау, бақылау ... ... ... жүйе ... ... ... ... жылдардағы салық жүйесінің тәуелсіздігін ... ... ... ... ... түсімдерінің төмендеуі динамикасы
бойынша ... ... ... салу ... ... және әлемуеттік маңызын
жоғалтты, сонымен қатар өзінің негізгі ... бірі ... ... ... ... ... қарыз ауыртпалығын ... ... ... жағдайы келген жоқ. Салықтар ... ... ... жоғарылатуға қымбат, тиімді технология
енгізуге, өздерінің капиталдарын ұзақ мерзімді салымдарға ... ... ... жүйесі шетелдік ... ... 1995 ... ... ... ... ... жүйесі
күрделі, тиімсіз болды, ал салық төлеушілердің мойнына түсетін түсім
өте ... ... (85-90% ... ... ... ... ... тиімділікті, қарапайымдылықты және жалпыға ... ... ... принциптерін есепке ала отырып, құрылған
нарықтық қатынастарға ... ... ... ... ... ... туды.
3.2 Салықтық реформаны екінші кезеңдегі Қазақстан
Республикасының салық жүйесі (1995 жылдың ... жыл ... ... 1 шілдесінде іске қосылған ... ... 1995 ... 24 ... № 2235 ... және бюджетке
басқа да міндетті төлемдер» заң күші бар Жарлығы талаптарға сәйкес келді.
Бұл кезде ... ... келе ... ... бар ... ... заңдылығын жетілдіру тұрақты, объективті қажет процесс болып
табылатынын атап кету ... ... ... ... ... ... тәуелсіз
эксперттер есебінде салық салу саласындағы Қазақстандық және шетелдік
ғалымдар ... ... ... ұйымдардың ойлары ескерілді,
мысалы, ХВҚ, халықаралық салық бағдарламасы, Гуверов институты, ... ... ... ... және ... ... ерешеліктері.
Салық реформасының міндеттері:
1. Салық жүйесін және салық заңдылығын қарапайымдандыру. Бұл ... ... яғни егер ... жүйе ... ... ... қарастырса, олар 11 дейін қысқартылды. ... ... ... жергілікті деп бөлу Қазақстанның унитарлы ... ... ... мен ... ... ... Д қосымшасынан көруге болады.
Келесідей аударымдар жойылды:
- Қазақстан Республикасы қайта құру қоры (өзінедік құннан 5%);
- ... ... және ... ... ... (таза
табыстан 1%)
- Қалалық жолаушы көлігін қамтамасыз етуге (еңбекке ақы төлеу қорынан
5-20%)
Жетістік немесе жетістікке ... ... ... ... яғни ... процесіне қатысушылардың қызығушылықтарының
балансын білдіреді. Тәжірибеде бұл ... ... ... салу ... ... ... ... жағдайына
байланысты болды, яғни: дағдарыстық ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуіне
әсер етті, ал ... және ... ... ... ... ... төленбеуі салық қызметінің жұмысын қиындатты. Оны
макроэкономикалық көрсеткіштер де дәлелдейді: 1991 ... ... ... көлемінің 10% және 1995 жылы өзінің ең төменгі деңгейі 61,4% жетті.
(ЖІӨ бойынша Қазақстан 150 орын алды).
Сол ... ... ... ... кәсіпорындардың жартысының
қызметі шығынды болды, ал экономика ... ... ... 1996
жылғы ЖІӨ-нен асып кетті. Бюджеттің табыстылық бөлігінің ... ... ... ... ... ... базасын
қысқартады. Осының нәтижесінде салықтық қарыз ауыртпалығының негізгі
бөлігі жұмыс ... ... ... ... ал бұл өндірістің әрі
қарай дамуына тежеу жасайды және ... ... ... ... Бұл сол ... ... мәселе болды.
1995 жылғы «Салықтар туралы» заңы жеке тұлғалардан табыс ... ... (5-40%) ... ... ... салық
салынды, ал басқа табыстар (кәсіпкерлік қызметтен, тауарларды ... ... ... ... ... ... ... және тұрғындардың табыс және мүліктік жағдайы ... ... ... ... ... ... ... осы аймақтарда қызметін іске асыратын және тіркелген ... ... 20% ... ... жеңілдік ставкалары
белгіленген. Өндірістің негізгі ... ... ... ... ... салығына қосымша 10% жеңілдік ставкасы тағайындалған. ... ойы ... ... салу ... ... сол кездегі
салықтардың тұрақтылығын, жалпы заңның болуын қарастырады, салық төлеуші
бюджетке қанша қарыз екенін білуі тиіс деп ... ... ... ... салықтардың мөлшерін 20% төмендетті.
Осы жылдарда (1996-1997 ... ЖІӨ 0,5%-і және 1,7% ... ... ... белгілері байқалды. Салықтық қарыз
ауыртпалығының ... ... бұл ... ... ... ... түсіндіріледі.
Осыған байланысты, өзуақытында салық реформаларын ... ... ... ... ... ... Алайда реформа ақталусыз созылып,
уақыт өтуіне байланысты ... ... 1999 жылы ... салық жүйесі бастапқыдан өзгеше
болды. Салық жүйесі 4 жылда 30-ға жуық рет өзгерді (орташа алғанда ... ... ... ... ... іскерлік белсенділікті
жоспарлау үшін принципиалды шарт болып табылатын ... ... ... Сол ... салықтар мен алымдардың саны екі
есе шамаға (11 ден 19 дейін) өсті, бұл оларды жинауды ... ... ... және ... ... ... сол ... экономика жағдайымен объективті түрде байланысты
болды. 1998 жылдың бірінші жарты жылдығындағы байқалған өсімге ... және ... ... ... ... ... үшін маңызды
болды. 1998 жылы жІӨ 1997 жылға қарағанда 1,9%-ке ... деп, ... ... ... ... тек ... фаткорлар ғана әсер
еткен жоқ. Ауыл шаруашылық өнімнің ... 1997 ... ... ... ... ... жағдай болып табылды. Өнеркәсіпте құлдырау 2,4%
құрады. Ауылшаруашшылық және өнеркәсіп өнімдерінің көлемінің ... ... ... ... 11,8%, ... 3,2% ... ... құлдырауы салық салынатын негізді ... ... ... ... ... ... ... 1998 жылы табыстар бойынша ... ... ... бойынша 82%;
- бюджетке салықтар мен басқа төлемдер бойынша ... 1998 ... ... ... жинақтары 90% құрады.
Салық жүйесінің қажеттілігі арта түсті.
1999 жылдың 1 қаңтарынан бастап, 1998 ... 24 ... мен ... енгізу туралы» Қазақстан ... ... ... ... ... жаңа ... мемлекеттік салықтар мен
алымдарға алмастырылған бюджеттен тыс қорларға қатысты болды. Бюджеттен
тыс ... ... ... (зейнетақы төлеу бойынша ... ... ... ... ... ... ... салық енгізілді. Жол қорына жағар май үшін акциз ставкаларын
ұлғайту есебінен ... ... және жеке ... ... ... ... ... мақсаты бойынша төлеудің жаңа механизмі
енгізілді.
Осы шаралар 1998-2500 жылдардағы мемлекеттік бюджетке ... және ... ... бойынша мемлекеттік бюджеттің табыстылық
бөлігіне жағымды әсер етті ... Д). ... ... ... 1998 ... ... 53% өсті, бұл негізінен табыс салығы
түсімдерінің 32% өсуі, ... ... ... (21,3%) және ... 10% ... ... болды. Алайда бұл шаралар ... ... және ... жүйесінің мәселелерін шеше алмады. Қазақстандық
салық жүйесінің негізгі мәселесі оның тепе-теңдігінің ... ... ... келесідей: эксопртқа бағытталған өндіріс сапаларына
капитал ағымын ынталандыратын, ... ... тең ... ... ... ҚҚС іс-әрекетінің механизмі болып табылады.
3.3 Салық реформасының үшінші кезеңі (2001 жылдан қазіргі
уақытқа дейін) 2001 жылғы Қазақстан Республикасының
Салықтық кодексі
2001 жылы ... ... ... ... ... және ... ... өзгерістер мен қосымшалар енгізді. 2001 жылдың
23 қаңтарында өзгерістер енгізілді, соның ... ... ... жинақтармен толықтырылды:
- Қазақстан территориясы бойынша көліктік құралдарға жинақ;
- ... ... ... ... ... ... ... қаласының белгісін қолданғаны үшін жинақ;
- Заңды тұлғалардың «Қазақстан», «ҚР» ... үшін ... ... ... радио жиіліктері ресурстарын қолдануға
төлем;
- Жеке тұлғалардың шетелдік ... ... ... үшін ... ... ... маңызды қадам 20% мөлшерінен
4%-ке төмендеуі болды. Бұл отандық тауар өндірушілерге ... ... ... ... ... ... ... соның негізінде
өнім құнын төмендетіп, бәсекелестік қабілеттілігін жоғарылатуға мүмкіндік
берді.
Заңды қабылдау кезінде ... ... ... және салық
төлеушілердің жобаны талдау бойынша ойлары ескерілді. 1995 жылы қаланған
салық құрылымы тиімді. 1995 ... ... ... ... салық
реформасының елдегі салықтық қатынастарды реттейтін ... мен ... ... жағдайлар және іс-әрекеттегі салық заңдылығы негізінде
Салық кодексін өңдеу жауапкершілікті арттыру және ... ... ... ... ... қатынастары тәртіптері ескерілді. 2002 жылдың 1
қаңтарынан ... ... ... және ... ... ... ... туралы» кодексі енгізілді, ол 2001 жылдың 12 маусымында
қабылданған болатын. Қазақстан ... ... ... ... салық заңдылығындағы өзгерістер мемлекеттің
Халықаралық валюта қоры ... ... ... ... ... Бұл
қордың басшылығы 1999 жылдың желтоқсанында үш жылдық ... ... ... ... ... ... ... міндеттемелерін орындауды талап ... Бұл ... салу ... ... ... ... ... кодексінің
жағдайларын қарастыру жатады.
Салық кодексін өңдеу және қабылдаудың тұжырымдауы бойынша салық
салу қосымша нұсқауларсыз ... ... ... ... ... ... ... жүйесінің тәртіпке келтіруге бағытталған
жағдайлардан тү\ұрады.
Салық ... үш ... ... ... – бұл ... заңдылығының негізі, бұл салық заңдылығының
«конститутциясы».
Ерекше бөлімі – салықтар, жинақтар және ... да ... ... ... ... және ... ... салықтық есеп.
Кодекстің ерекше бөлімі салықтың 9 түрі, 12 түрі ... мен 8 ... ... ... ... баж, ... ... 2 түрінен
құралатын салық жүйесін анықтайды.
Кодексте ... саны ... ... ... ... ... ... сәйкес келіп, қазіргі салықтық реформада міндетті
болып табылады. Салықтық ... ...... ... ... ... салық құқық қатынастарына қатысушылардың арасындағы өзара
қатынастарының тәртібі. Мұнда негізгі мәселе шаруашылық субъектілерге ... құру үшін ... ... ... ... ... ... төленетін сыйақыларға есепке жатқызу мерзімін
қысқартуға және экономикалық тиімділікке тезірек жетуге мүмкіндік береді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Соңында ... ... ... ... ... ... ... өмір кезінде салық жүйесі мемлекеттік
биліктің құралы ретінде дамудың қажетті шегіне жеткен жоқ;
2. Тиімді салық жүйесін құру ... ... ... ... ... сүйену қажет;
3. Салық жүйесінің «үш киті»: салықтық қатынастарды реттеудің ... ... және ... да ... жинайтын ұйымдар; салықтарды
құрудың формалары, түрлері және әдістері;
4. Салық жүйесінің І кезеңі (1991-1995ж.) оның көлемділігімен (салықтардың
45 түрі, салық ... 14 ... ... немесе фискальді
бағытталумен (салық алымдары 95 % дейін) ерекшеленді. Нәтижесі: ЖІӨ
тұрақты жыл ... ... ... түсімдердің азаюы, төлемдердің
жасалмау дағдарысы, «көлеңкелі» айналымның мөлшерінің ұлғаюы;
5. 1995 ... ... ... ... ... ... ... салық ауыртпалығын азайтты, «селективті жеңілдік беру»
саясатын тоқтатты, ... ... 11 ... қысқартты және салық жүйесінің
тиімділігін арттырды. Нәтижесі: ЖІӨ азаюын тоқтатты, инвестициялар ағымы
ұлғайды, іскерлік белсенділік жанданды;
6. Салық саясатында ҚҚС маңызы өсті, ол ... ... ... үлес
салмағына (54 %) иеленді. Оның іс-әрекет механизмі, ставка деңгейі, ... ... ... дамуын тежеді, дағдарысын тереңдетті;
7. 2001 жылдың салықтық «жаңалығы» ... ... ... %-тен 21 %-ке төмендеуі және 16 % мөлшерінде ҚҚС ставкасының енгізілуі
болып табылады. Бөлшектік зерттеу ... ҚҚС ... ... ... ... ... таратылды, ал ҚҚС – жанама
салық болғандықтан аз ... ... ... әсер етті.
8. 2001 жылдың Салық кодексі салық ... ... ... ... ... Салық кодексі бойынша Қазақстан
Республикасының салық жүйесінің негізгі қасиеті салық ... ... ... ... табылады.
Осылайша, Қазақстан салық жүйесі 13 жылда салық қатынастарының
үйлесімділікке ... 3 рет ... ... яғни ол бюджетке салық
түсімдері жеткілікті болатын, салық ауыртпалыгының тиімді деңгейі ... ... ... өзінің бизнесін жасырғаннан гөрі, салықтарды төлеу ұтымды
болатын салық жүйесі қажет. Салық кодексі ... ... ... ... жоғары теңдестірілген болуына бірінші қадам жасады деп
есептеу қажет.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. ҚР ... ... ... референдумда
1995 жылы 30 ... ... ... 1998 жылы 7 ... ... 2002-40 ... ҚР Азаматтық кодексі (жалпы және ерекше бөлгілі), Алматы: Юрист, 2002 ж.
329 бет.
3. ҚР «Салықтар және ... да ... ... ... ... кодексі (Салық кодексі), № 209, 12 желтоқсан 2003 ж. Алматы.
2004-238 ... ҚР ... ... ... ... ... жылдар
аралықтарында.
5. Антология экономической классики. Том-2. ... ... ... МП ... 1991-475 ... ... У.М. Новые акценты Налогового Кодекса Республики Казахстан,
Каржы-Каражат: Финансы Казахстана, №1, 2001-12 ... ... Д.Д. ... ... ... ... 1996г.
№8,с.23-27, №10с. 3-36.
8. Бернар И.,Калли Ж.К. Толковый экономический и ... ... Пер. ...... 1994-784 ... ... М.Г. Некоторые проблемы совершенствования налогообложения.
Казахстан на пороге XXI века. // Караганда. КЭУК. 1999 г.
10. Ван Хорн Дж.К. ... ... ... Пер. с ... Гл. ... Я.В. ... – М.: Финансы и статистика, 1996-569 стр.
11. Дернберг Р.Л. ... ... – М.: ... 1997-201 ... Казахстан: 1991-2001 годы. Информационно-аналитический сборник. Под
ред. А.А. Смаилова – ... ... РК по ... 2001-432 ... ... Б.К., Омирбаев С.М. Теория финансов – Караганда, КарГУ,
1991-80 стр.
14. Кейнс Дж.М. Избранные налоговые отношения – М.: ИНО, 1999-70 ... ... В.А. ... ... соглашения. – М.: ИНО, 1999-70 стр.
16. Кашин В.А. ... и их роль в ... ... ... М.: ... 1999-183 ... Макконелл Кэмпбелл Р., Брюстенлли Л.: Экономикс: Принципы, проблемы и
политика в 2-х томах: Пер. с англ. М.:Республика, 1992-670 ... ... Н. ... налоговой системы.// Қаржы-қаражат. № 6. 1992г. 12-
15 стр.
19. ... Под ред. Д.Г. ... - 4-е изд. ... и доп. – ... и ... 1998-544 стр.
20. Налоги в развитых странах/ под ред. И.Русаковой – М.: ЮНИТИ, ... ... ... под ред. ... Т.Е. М./ ... ... 1998 г.
22. Омирбаев С.М. Налоги и налогообложение. – ... ... ... ... Б.А. ... экономический словарь – М: 1999 г.
24. Сейдахметова Ф.С. Налоги в Казахстане/ - Алматы: «LEM» - 2002 -160 стр.
25. ... С.К. Из ... ... в Казахстане, Мысль, № ... год, 78 ... ... А.И., ... Г.М. Теория налогообложения – Алматы: Норма – К,
2002-392 стр.
27. Худяков А.И., Наурызбаев Н.К. ... ... ... ...... ТОО «Баспа», 1998-160 стр.
28. Юткина Т.Ф. Налоги и налогообложение – М.: ИИФРА – М, 1998-429 стр.
ҚОСЫМША ... |ҚР ... ... ... занға |Рет№ |ҚР салықтар және бюджетке |
| ... ... ... | ... да ... ... |салықтар, аударымдар және | ... ҚР ... ... ... | ... ... |
|1 ... салық |1 ... ... ... |
| | | ... (30%) |
|2 ... ... яғни |2 ... ... ... |
| ... жоқтардан алынатын | |салығы |
| ... ... | | |
|3 |ҚҚС |3 |ҚҚС |
|4 ... |4 ... |
|5 ... ... мен |5 ... қағаздар мен |
| ... ... | ... ... |
|6 ... ... ... |6 |Көлік ... |
| ... | ... |
|7 ... және ... |7 |Жер ... |
| ... ... ... | ... ... |
| ... төлем | ... мен ... |
|8 ... ... ... |8 |Орман алымдары |
|9 ... ... ... |9 ... және ... |
| | | ... ... ... |Кеден тарифтері мен баждары |10 ... ... ... |
| | | ... қолданудағы |
| | | ... ... ... ... төлемдер |11 |Жұмысбастылықты қамтамасыз|
| | | ... ... ... |
| | | ... ... ... сатып алуга |12 ... 11 ... |
| ... | ... мен ... ... ... тұлғалардың мүлкіне салық| | ... ... ... | | ... ... ЕТҚ ... | | ... |ҚР автокөлік құралдарының | | |
| ... ... | | |
| ... 16 ... ... | | |
| |мен ... | | |
| ... ... төлемдер | | |
|1 |Жер ... | | |
|2 ... ... | | |
|3 ... ... ... салығы | | |
|4 ... ... | | |
|5 ... қызметтерді тіркеу | | |
| ... ... | | |
|6 ... қызмет субъектісі | | |
| ... ... ... | |
| ... | | |
|7 ... тұлғаларды тіркеу үшін | | |
| ... | | |
|8 ... ... | | |
|9 ... ... | | |
| ... 9 ... және | | |
| ... | | |
| ... ... және | | |
| ... | | |
|1 ... ... ... | | |
| ... ... | | |
|2 ... ... | | |
|3 ... ... ... | | |
|4 ... ... | | |
|5 | ... ала сату салықтары | | |
|6 | ... ... ... | | |
| |қою ... алым | | |
|7 | ... ... ... | | |
| ... үшін алым | | |
|8 | ... жүргіруге қатысу | | |
| ... үшін алым және тағы | | |
| ... | | |
| ... 51 ... ... | |
| ... және ... | | ... ақпарат негізі Қазақстан Республикасының Салық кодексінен
алынған № 209.
12 желтоқсан 2003 ж. Алматы: 2004 – 238 ... ... ... ... және өнім шығару өндірісіне кететін
шығындар сомасы мен өнімнің бірлігін сату ... және жеке ... ... ... қоры
2.Басқа да тікелей шығындар
3.ҚҚС
4.Әлеуметтіқ салық
5.Табыс салығы
6.Таза пайда
ҚОСЫМША «Д»
2000-2003 жыл Қазақстан Республикасының мемлекеттік бюджет түсімдерінің
пайыздық құрылымы
|№ ... |2000ж. |2001ж. |2002ж. |2003ж. |
|1 ...... |100 |100 |100 |100 |
|2 ... ... |86,9 |88,2 |91,1 |93,3 |
|3 ... ... ... |31,2 |32,8 |33,1 |34,4 |
| |а) ... құн ... |21,5 |20,8 |21,78 |21,13 |
| |б) ... ... |18,9 |19,3 |19,8 |20,1 |
| |в) жеке ... ... |9,7 |10,1 |10,8 |11,9 |
| |г) ... |3,7 |3,8 |4,0 |4,0 |
| |д) ... ... |1,3 |0,24 |0,3 |0,3 |
| |е) жер ... |0,3 |0,3 |0,4 |0,4 |
| |ж) ... құралдарына салық |0,65 |0,70 |0,74 |0,82 |
| |з) жер ... ... үшін |0,25 |0,16 |0,18 |0,23 |
| ... | | | | |
|4 ... да ... |12,5 |11,8 |8,9 |6,72 ... Қаржы министрлігінің статистикалық жинағы 2001-2004 жылдар ақпаратының
негізінде

Пән: Салық
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 49 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
ТОБЖ желілік кодтары3 бет
Ұлттық Банктің банк жүйесіндегі алатын орны30 бет
Қазақстан Республикасында салықтық әкімшілік ету механизімін жетілдіру73 бет
Ағынды сулар5 бет
Баға құрылымы15 бет
Бағаны тұрақтандырудың модельдері6 бет
Малды сұрыптау және жұп таңдау8 бет
Мұнайды тұрақтандыру қодырғысының технологиялық параметрлерін автоматты бақылау29 бет
Стерильді және асептикалық жағдайда дайындалатын дәрілік түрлер. Шаншуға арналған ерітінділер технологиясы.6 бет
Титан және оның қорытпалары3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь