Туберкулез дертіне шалдыққан адамдармен жүргізетін әлеуметтік жұмыстар

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

1 ТУБЕРКУЛЕЗ ДЕРТІНЕ ШАЛДЫҚҚАН АДАМДАРДЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК МЕДИЦИНАЛЫҚ СТАТУСЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.1 Ерте кезде туберкулез дертіне шалдыққан адамдардың әлеуметтік.медициналық статусы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2 Қазіргі кезде туберкулез құрбандарының статусы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 10

2 ӘЛЕУМЕТТІК.МЕДИЦИНАЛЫҚ КӨМЕКТІҢ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ ... ... ... ...24
2.1 Азaмaттapдың жекелеген санаттарына медициналық және медициналық. әлеуметтік көмек көрсетудің ерекшеліктерi мен олардың қамтамасыз етiлуі, науқастарға көрсететін әлеуметтік көмектің жайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...24
2.2 Шығыс Қазақстан облысында туберкулез дертіне шалдыққан адамдардың өмір сапасын жақсарту мақсатында жүргізілген іс.тәжірибе ... ... ... ... ..33

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...42

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .44

ҚОСЫМША ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 47
КІРІСПЕ

Табыстарға жетуге халқымыздың әл-ауқатының жыл сайын жақсара түсуінің, санитариялық мәдениетіміздің өсуінің де үлкен себепші болып отырғандығы сөзсіз.
Міне, сондықтан денсаулық сақтау қызметкерлерінің алдына елімізде таяу жылдарда туберкулезбен аурулар санын шүғыл азайтып, келешекте оны негізінен жою жолдарын іздеу, осы үшін күресу міндеті қойылып отыр. Жалпы алғанда медицина ғылымының туберкулез ауруын зерттеудегі бүгінгі табыстарына қарағанда бұл міндетті орындауға толық мүмкіншілік бар.
Өзектілігі: Туберкулез ауруы қазіргі кезде ұлттық мәселелердің бірі болып, қоғамдық медициналық ғылымның және денсаулық сақтаудың негізгі проблемасы болып табылады.
XX ғасырда Ресейде және Қазақстан Республикасында өкпе құрт науқастарымен сырқаттанаған адамдардың саны мен сапасының жағдайларына байланысты келеңсіз жағдайға тап болды Шилова В.М. (2003) және Белиловский Е.М. (2004) мәліметтері бойынша туберкулез науқастарының саны 2001-2005 жылдың аралығынды екі еседен артық өсіп кетіпті. Осындай динамикалық өзгерістер Қазақстан Республикасында да орын алып келеді, туберкулез науқасының көрсеткіші 2000 жылы 65,8 болса, 2004 жылы 102,28 тең болды, соның ішінде балалардың туберкулезі 2004 жылы 32,6 %-ға өсіп отырды (Қабыкенова Р.К., 2004). Шығыс Қазақстан облысында 2005 жылы туберкулезбен зардап шегетін 2288 науқас алғашқы рет анықталып, оның 254-і (11,1%) туберкулездің күрделі асқындалған түрі болып келді. Қабыкенова Р.К. (2003) мәліметтері бойынша Қазақстан Республикасында түберкулезбен сырқаттанатын адамдардың денгейі 1990 мен 2000 жыл аралығында 113%-ға өсіп, 100 мың халыққа шаққанда 65,8 ден 160, 4 көрсеткішке жетті және бұл науқастан 2003 жылы қайтыс болған кісілердің саны 3321 адамға жетті.
Зерттеу объектісі: Туберкулез дертіне шалдыққан адамдар


Зерттеу пәні: Туберкулез ауруына шалдыққан адамдарды әлеуметтік медициналық қолдау ерекшеліктері
Мақсаты: Туберкулезбен ауыратын науқастарға эеуметтік-медициналық көмек қажеттілігін анықтау.
Міндеттері.
- аурудың пайда болу себептері мен оның тигізетін қасіретінің теориялық жағдайын оқып зерттеу;
- қазіргі қоғамдағы туберкулез ауруларының әлеуметтік медициналық статусын қарастыру;
- туберкулез дертіне шалдыққан адамдар өмірінің медициналық-әлеуметтік сапасын анықтап, оның емделу процесіне әсерін көрсету.
Зерттеу болжамы: Егер де әрбір туберкулез дертіне шалдыққан ауруға әлеуметтік-медициналық тұрғыдан өмірінің сапасына мінездеме бере отырып емдеу жұмысы жүзеге асырылса науқастың психологиялық тұрғыдан жағдайлары жақсарып аурудан айығу процесі жылдам жүретін еді
Зерттеу әдістері: анкета, әңгіме, бақылау;
Зерттеу базасы: Шығыс Қазақстан Облыстық туберкулезге қарсы диспансерінің хирургия бөлімі.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. Қазақстан Республикасының Конституциясы.-Алматы: Жеті жарғы.-2005.-186б.
2. Қазақстан Республикасы Заңы. Туберкулездің жұқпалы түрімен ауыратын азаматтарды мәжбүрлі емдеу туралы.//Заң, 2000. 19қаңтар.
3. Абағанов Б. Туберкулез әлеуметтік дерт./Дидар.1999 - 11желтоқсан-14б.
4. Ажетова Ж.Р. Туберкулезбен науқас жасөспірім қыз балалардың пубертаттық кезеңінің ерекшеліктері: медицина ғылымдарының кондидаты ғылыми дәрежесін алу үшін дайындалған диссертацияның авторефераты. Алматы: 2003 - 32-б
5. Аймахан Қ. Туберкулез әлеуметтік індет./Алматы ақшамы.2000-24наурыз
6. Ақтаев С. Өкпе ауруынан қайтсек құтыламыз? // Қазақ тарихы.2002. №4-Б.7-12
7. Айқынайын А. Сөз сүлдесіл туралы.// Заң. 2000 - 26қаңтар-14б.
8. Албагова И.Ф. Введение в специальность социальная работа.// М.,Наука,1997 - 345б.
9. Ахметұлы Т. Індет жаппай жалмап барады: [Семей облыстық өкпе аурулары диспансерінің туберкулез ауруына қарсы жүргізіп отырған жұмыстарынан]//Сарыарқа, 1998-3маусым.
10. Антология социальной работы / Сост. М.В.Фирсов:В 5т М., 1995.
11. Әділғожин С. Туберкулез - әлеуметтік кесел.//Семей таңы, 1998-10тамыз.
12. Әлиев М. Туберкулез дертін емдеудің дәрілік бағдарламасы бағдарламасы хақында: [Туберкулезбен күрес проблемасы.] Егемен Қазақстан,1999- 20қаңтар-6б.
13. Бақтажаров С. Туберкулез ұлттық індетке айналмасын/Егемен Қазақстан 2003-13қараша-3б.
14. Ғабдуллина Қ. Социология. Учебник.-Тараз.-1999.-370б.
15. Герасименко В.Г. Өкпе туберкулезінің алдын алатын жабдықтар/Денсаулық,2002, №2-Б.31
16. Гнездилова Е.В. Ориентирование больных туберкулезом на излечение с помощью образовательной программы "фтиза-школа", М.,2001-16-19б.
17. Демеуова М.Е. Қайырымдылық - әлеуметтік институт ретінде: Социология ғылымдарының кондидаты ғылыми дәрежесін алу үшін дайындаған диссертациянық авторефераты. Алматы, 2002-28б.
18. Елеусіз Ш. Денсаулық сақтаудың денсаулығы нашар.//Алтын орда,2001, №1-7б.
19. Жансеитова М. Қурт аурудан сақтаныңыздар//Студент,2002,№21-22маусым-4б.
20. Жетібаев К. Суйек буын туберкулезі//Денсаулық,2002,№1-5б.
21. Жолымбетов Қ. Туберкулезге тосқауыл қойылды.//Егемен Қазақсатан,1998,29мамыр-5б.
22. Закариянова Н. Туберкулездің алдын алу /Дидар,1998.
23. Исмаилов Ш. Туберкулезден әлемде 70млн. адам өлуі мүмкін//Жас Алаш, 2005, 13қазан-13б.
24. Исмаилов Ш. туберкулезді анықтаудың тың әдісі./ Денсаулық,1998, №3, 12-б.
25. Каликов Т. Туберкулез және онымен күресу жолдары//Алматы: ҚазССР, Білім қоғамы, 1968-49б.
26. Ксенофонтова Л. Туберкулез - әлеуметтік кесел.//Семей таңы,1998,№6-12тамыз-8б.
27. Қазақстан Республикасы 1991-2001 статистикалық жинақ.//Алматы: Қазстатақпарат.2002-432б.
28. Қайыркенова А. "Сосна" санаторийі //Семей таңы 1998,30сәуір.
29. Қамбаров Қ. Өткенжылы 7215 адам көз жұмды.//Түркістан 1998, 11-17наурыз.
30. Мәскеев Қ. Туберкулез - өтекүрделі мәселе// Денсаулық,2001, №12-2-3б.
31. Сәрсенова Ж. Тәңірбергенова Г. Әлеуметтану.-2000.-Б.79
32. Социология. Жоғары оқу орнындарының студенттеріне арналған оқулық.-Алматы.-2002.-222б.
33. Ташимова С.А. Өкпе туберкулезімен зардап шегетін науқастардың химиятерапиясын емдеудегі иммуномодулин мен рувиминнің фармокотерапиялық дәреметтілігін негіздеу.//Қарағанды,2005-16б.
34. Шығыс Қазақстан облысы 1995-2005 // Өскемен обл.стат. басқармасы. 2006-40б.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ
ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
"Әлеуметтік жумыс" кафедрасы
мамандық
"Әлеуметтік жұмыс"
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
Туберкулез дертіне шалдыққан адамдармен жүргізетін әлеуметтік
жұмыстар.
Ғылыми жетекші,
п.ғ.к.доцент
"____ " _______________ 20__
Жұмыс қорғауға жіберілді,
кафедра ... ... ... ... ... ... АДАМДАРДЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК МЕДИЦИНАЛЫҚ
СТАТУСЫ.....................................................................
........5
1. Ерте кезде туберкулез ... ... ... ... ... кезде ... ... ... ... ... Азaмaттapдың жекелеген санаттарына медициналық және медициналық-
әлеуметтік көмек көрсетудің ерекшеліктерi мен ... ... ... ... ... көмектің
жайы...............................................24
2.2 Шығыс ... ... ... ... ... адамдардың өмір
сапасын жақсарту мақсатында жүргізілген іс-тәжірибе..................33
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
........................................42
ҚОЛДАНЫЛҒАН
ӘДЕБИЕТТЕР..................................................................
...........44
ҚОСЫМША.....................................................................
...........................................47
КІРІСПЕ
Табыстарға жетуге халқымыздың ... жыл ... ... ... ... ... де үлкен себепші болып
отырғандығы сөзсіз.
Міне, сондықтан денсаулық сақтау қызметкерлерінің алдына елімізде таяу
жылдарда туберкулезбен аурулар санын шүғыл ... ... оны ... ... ... осы үшін ... ... қойылып отыр. Жалпы алғанда
медицина ... ... ... ... ... ... бұл міндетті орындауға толық мүмкіншілік бар.
Өзектілігі: Туберкулез ауруы қазіргі кезде ұлттық мәселелердің бірі
болып, қоғамдық медициналық ... және ... ... негізгі
проблемасы болып табылады.
XX ғасырда ... және ... ... өкпе ... сырқаттанаған адамдардың саны мен сапасының жағдайларына
байланысты келеңсіз жағдайға тап болды Шилова В.М. (2003) және ... (2004) ... ... ... науқастарының саны 2001-2005
жылдың аралығынды екі еседен артық өсіп ... ... ... ... ... да орын алып келеді, туберкулез
науқасының көрсеткіші 2000 жылы 65,8 болса, 2004 жылы 102,28 тең ... ... ... туберкулезі 2004 жылы 32,6 %-ға өсіп отырды
(Қабыкенова Р.К., 2004). ... ... ... 2005 жылы ... ... 2288 науқас алғашқы рет анықталып, оның 254-і (11,1%)
туберкулездің ... ... түрі ... ... ... Р.К. ... ... Қазақстан Республикасында түберкулезбен сырқаттанатын
адамдардың денгейі 1990 мен 2000 жыл ... ... ... 100 ... ... 65,8 ден 160, 4 ... ... және бұл науқастан 2003
жылы қайтыс ... ... саны 3321 ... ... объектісі: Туберкулез дертіне шалдыққан адамдар
Зерттеу пәні: ... ... ... ... әлеуметтік
медициналық қолдау ерекшеліктері
Мақсаты: Туберкулезбен ... ... ... ... анықтау.
Міндеттері.
- аурудың пайда болу себептері мен оның тигізетін қасіретінің ... оқып ... ... ... ... ауруларының әлеуметтік медициналық статусын
қарастыру;
- туберкулез дертіне шалдыққан ... ... ... ... оның емделу процесіне әсерін көрсету.
Зерттеу болжамы: Егер де әрбір туберкулез ... ... ... ... ... сапасына мінездеме бере отырып
емдеу жұмысы жүзеге асырылса науқастың психологиялық ... ... ... ... процесі жылдам жүретін еді
Зерттеу әдістері: анкета, әңгіме, бақылау;
Зерттеу базасы: Шығыс ... ... ... ... ... бөлімі.
1. ТУБЕРКУЛЕЗ ДЕРТІНЕ ШАЛДЫҚҚАН АДАМДАРДЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК МЕДИЦИНАЛЫҚ СТАТУСЫ
1. Ерте кезде туберкулезге шалдыққан адамдардың әлкеуметтік-медициналық
статусы
Туберкулез — адам ... ерте ... ... ... келе ... ... ... балаға мұраға қалдырған малдай тұқым ... ... ... ... ... талаптыларды өмір бойы
мүгедек еткен аурулар арасында туберкулез алдыңғы қатарда орын алады
Туберкулез ... ... ... ... ... атасы
саналатын Гиппократ (біздің Дәуірімізге денінгі 460—400 жылдары ... ... ... Ол өз ... ... ... ... керектігі
жайлы ақыл-кеңес береді, тазалық сақтаудың, тағамды дұрыс іше ... ... ... ... және Орталық Европа елдерінде туберкулез ... ... мен ... болған. Англияда тіпті без туберкулезін «король
ауруы» деп атаған. Туберкулезден ... деп ... ... ... жаткан халықты корольдер оң аяғының бас бармағымен сүйкеп «емдеген».
Мысалы Иванов II және ... III ... ... 20 000 ... ал Карл ... 000 ... ... Әрине, мұндай «емдеу» ... ақша ... тағы бір ... ... ... ... ... Кох 1882 жылы Берлин академиясында сөйлеген
сөзінде: «егер біз аурудың халық үшін зиянын айтқанда оның өлшемі есебінде
әрбір аурудан ... ... онда ... ... ең қатерлі оба,
тырысқақ сияқты аурулар туберкулезден әлдеқайда көп кейін ... ... ... атап көрсетті [7;14б].
Гейдельберг маңынан табылған, біздің жыл ... 5000 жыл ... ... өмір ... ... ... ... кезінде кеуде
омыртқаларынан туберкулезге ұқсайтын аурулардың белгілерін ... ... ... ... ... ... ... ертедегі
Египет, Вавилония, Греция, Персия, Қытай халықтары арасында кең ... Бұл ... ... ... белгілері және одан ... да ... ауру ... ... ... атақты тәжік ғалымы Абу-
али-Ибн-Сина (Авицена) еңбектерінен де көреміз. Медициналық мәселелерге
арнаған еңбектерінде ... ... ... ... ... ... жиі ... ауру әсіресе жүкті әйелдерде ауыр болады деп жазды.
Ауруды емдегенде таза ауа, ... ... ... ... әсер ... ... ... өте келе көптеген әдеби жазбаларда туберкулез ауруы және
оның жеке ... кең ... ... ... ... ... ауруы жайында медициналық ғылымның дами ... әсер ... жай — 1882 жылы 24 ... Роберт Кохтың
туберкулезді қоздырушы микробты ашуы болды. Бұл ... ... ... ... ... ... туберкулез таяқшасы, немесе оны ашқан
ғалым құрметіне Кох таяқшасы, немесе ... ... ... ... ... деп ... ... құжаттар туберкулез ауруының бұрынғы патшалық
Россия территорнясында кең тараған аурулардың бірі болғанын көрсетеді.
Аурулардың ... ... ... ... мен ... ... ... ауруы орыс армиясы мен флотының ... қас жауы ... ... солдаттардың 1,5-2 пайызы туберкулезбен ауырды.
Профессор И. О. ... ... ... ... ... ... үш үйге бір ... келгенін көрсетеді.
Туберкулез ауыруынан өлім де көп болды. Дарындары шарықтап ... ... ... ... Суриков, Чехов, Плеханов сияқты
ғылым мен мәдениеттің көрнекті қайраткерлері осы туберкулез ... ... ... ... ... шет ... болған
Орта Азия мен Қазақстан жерлерінде де кең тараған.
Батысымыздағы ... ... ... ... бұл кеселге жиірек ұшыраған.
Абайдың Әбіш пен Мағаш - екі ... ... ... осы ... ертерек дүние салуы да содан...
Қайырымдылықтың тамыры ежелгі болғандықтан, ерте заманнан бері ... ірі ... ... ... ... ... ... нақыл сөздерінде бұл мәселе жан-жақты ... ... ... ... өмір ... ... ... М.Дулати сияқты ерте заманның дана, ғалым, ... ... ... ... әлемінің ұлы ойшылы көрнекті философ Әбу Насыр әл-Фараби, ол
адам бойындағы ... ... ... ... ... ... адамдар қарым-қатынасының мәселелері негізгі орын алған. Ұлы
ақын әрі кемеңгер, ойшыл, философ Қожа ... ... мен ... ... жету ... ... көмектесіп отыратын қоғам ғана қайырымды
қоғам болатындығы туралы, адам өмірін жай ғана сүрмей, үнемі қайырымдылық
жасауға, ... ... ... ... қажеттігін ескертеді. Қайырымды
қаланы қайырымды адам басқарғанын қалаған.
Сондықтан әл-Фарабидің негізгі әлеуметтік тұжырымдамасы гуманизм
принципіне сүйенген деген ... ... ... ... ... ... көзқарастарында имандылық идеяларымен танымал болған
Жүсіп Баласағұн имандылық тәрбиесінің негізін қалайтын қасиеттердің бірі ... ... баса ... ... ... ... дастанында оның айқын көрінетін тұстары
кедейлерге, ... ... - ... ауру - ... ... ... ... айтылатын өлең жырлары. Ол әлеуметтік топ
өкілдерінің, адамдардың ... ... ... құты - ... ... бек дейді.
Сол сияқты қазақтың ұлы ойшылдары Абай, ... ... ... данышпан ұлдарының қайырымдылық ... ... ... ... ... Уәлиханов қазақ даласында жүргізілуге тиісті саяси ... ... оның ... ... сай ... әрі сол ... мінез-құлқына сәйкестендірілуі қажет деп қорытты. Ол ... ... адам ... ... қажет екендігін, ал
түпкі мақсаты - халықтың материалдық әл-қуатын ... ... ... ... беру қажет екендігін атап өтті.
Сондай- ақ Ш. Құдайбердіұлы, С.Торайғыров, Ә.Бөкейханов, М.Дулатов,
А.Байтұрсынов, Ж.Аймауытов, ... өз ... да ... ... ... ... ой-пікірлерге аса мән берді.
Қазақстанда мемлекеттік көлемде туберкулез ауруына қарсы жоспарлы
түрде күресу шаралары тек ... ... ... ... Аз ... туберкулез ауруын емдейтін көптеген арнаулы ... ... мен ... ... ... ... жаңа ... іске
аса бастады.
Ең алғашқы туберкулез диспансері 1922 жылы Қазақстанның сол ... ... ... ... ... Көп ... ... диспансер
Петропавлда, 1924 жылы — Семей мен Қызылордада, 1925 жылы — Оралда, 1926
жылы ... ... ... ауырғандарға нақтылы көмек көрсетіле
бастады
Мысалы әлемдік ақпаратқа жүгінсек, дүние жүзінде 8 миллион адам ... ... ... 2 миллионнан астам тұрғын көз жұмады екен.Қазіргі
кезде егемендік алған еліміздің ... ... ... ... ... жабдықталған туберкулез диспансерлері жұмыс істейді.
Бұларда екі ... таяу ... ... ... бар маман дәрігерлер қызмет
көрсетеді. 1934 жылы ... ... ... ... бұл
науқасқа қарсы жүргізіліп жатқан күллі жұмыстарды бағыттап отырады.
Бұл туберкулез мекемелерін ашуға белсене ат салысқан, Қазақстанда ... ... ... ... есептелінетін В.Н.Елизарев (Семей),
П.В.Александровский (Қызылорда), С.Т.Кропанин (Петропавл), Л. ... ... ... ... ... ... алғашқы жылдарынан
бастап 1960 жылдарға дейін ол ушыға берген.
Әсіресе, бұл дерт Қазақстан, Әзірбайжан, Тәжікстан секілді әлеуметтік
жағдайы төмен республикаларда ... ... ... 1960 жылы Қазақстанда
әр 100 мың адамға 300 туберкулезбен ауыратын адамнан ... 100 ... 31-і осы ... көз ... ... содан кейін барып туберкулезге
қарсы ашық күрес ... ... осы 1963 ... ... ... қарсы күрес Қазақстанда да
кең етек жайды. Атап ... ... ... ... ... ... ... мекемелері көліктермен, күшті
тамақтармен қамтамасыз етіле бастады. Дәрігерлік көмек халыққа жақындап,
жылжымалы ... ... ... ... ... аралады. Сөйтіп,
туберкулезбен күреске қатты көңіл ... ... ... ... пен ... тегін беріліп ауыл тұрғындарының қалаларға барып
емделуі үшін жол қаражатына кететін шығынды мемлекет өзі ... ... ... ... ... ... шалдыққан 888 науқасқа ... сол ... ... ... ауруымен күресті
ұйымдастыру жолында көп еңбек сіңірген В.И.Зюзян,И.Қарақұлов, ... ... ... Д.Төлемісов, Е.Оразақов, X.Барлыбаев,
А.Терлікбаев, С.Байжановтың есімдерін республика азаматтары құрметпен
айтып, қадір ... ... ... 80-жылдары Кеңес Одағы «біз құрт ауруын 100 ... деп ... жар ... ... дәл осындай мәлімдеменің
кесірінен, сол 80-90 ... ... ... ... тұрғындары арасында
туберкулез ауруы айрықша белең алып, асқынып кетті. Бұған алып ... ... ... әлеуметтік тұрғыдан әл-ауқатының барынша
төмендеуі, дәрі-дәрмектің жетіспеушілігі бірден-бір себеп ... ... жок, ... ... ... ... жылдарда
туберкулез мәселесіне жете көңіл ... ... ... ... ... өрши бастады. Нақтылай айтар болсақ, 1998 жылы
елімізде 18500 жаңадан ... ... ... адам табылып, ол 100
мың адамға шаққанда 118,8 науқастан келген болса, 1999 жылы ... ... тағы да ... 21 мың адам ... ... 100 ... 140,7 аурудан келген. Сол сияқты елімізде туберкулезден ... саны да ... ... ... ... ... 1998 ... 5988 адам осы кеселден көз жұмса 100 мың ... 38,4 ... 1999 жылы оның саны ... ... ... саны 4337 ... (100
мыңға 27,8 адамды құраған. Бірақ, бұл нақты статистикалық мәліметтер емес
екенін ескерген жөн. ... ... ерте ... ... ... ... індетке
бастапқыда тек құлдар мен кедейлер ғана бой алдырса, ... ... ол ... талғамайтын деңгейге жетті.
2. Қазіргі кезде туберкулез дертіне шалдыққан адамдардың медициналық-
әлеуметтік статусы.
XXI - ғасырлардың басы туберкулез ауруының ... ... және ... ... болу ... жоғарылығымен сипатталады. Жұқпалы
аурулар ішіндегі дүние жүзі бойынша 1-орындағы өлім мен мугедектікке әкеліп
соқтыратын ... бір ... ... ... 1993 жылы ... ... Ұйымы (БДСҰ) туберкулезді «Глобальді қауіпі бар ... ... өзін ... ... ... ... ... көбінесе ол
табиғаттың әкелген кейбір құбылыстары мен ... ... ... ... белгілі. Міне, осындай ғарышқа ұшып, жеті
қабат жердің астындағыны біліп жатқан ... ... ... ... ... қауіпті індеттің бірі — туберкулез. Өйткені, бүгінде оған қарсы
қаншама дәрі-дәрмектер жасалып, ... ... ... ... да ... бірге жиырма бірінші ғасырдың табалдырығын аттап отыр.
Әрине бүгінгі күні ... ... ... талабына сай
жабдықталғаны баршамызды қуантады. Дегенмен де, соңғы ... ... ... ... ... талай адамның ғұмырын қиюда.
Ал соңғы 15 жылда ... ... дәл осы ... ... ... Әлбетте сол кезеңде сәбилердiң шетiнеу көрсеткiшiнiң төмендеуiне
қарамастан, ол әлi де ... ... ... қалып отыр.
Осындай туберкулезге қарсы жаппай күрестің нәтижесінде, 1994 ... бұл ... ... көрсеткіші 100 мың адамға шаққанда 59,7
адамға (1960 жылы 100 мың ... 300 ... ... ал ... саны ... мың ... 17,6 ... дейін кеміген. Бұл Қазақстандағы ең төменгі
көрсеткіш. ... ... ... ... осы ... ... ... белең алды.
Оның ең басты себебі — халықтың әл-ауқатының нашарлап, тояттап тамақ
ішпеуінде, яғни, ... ... ... төмендеуінде
және дәрігерлік қызметтің жетіспеуінде болып отыр. Өйткені, туберкулез
ауруына уақтысында тамақтанбай, ... ... ... ... ... өз ... ... жиі
ұшырайды. Сондықтан да, қазір бұл дертке шалдыққандар арасында
зейнеткерлердің, студенттердің, жұмыссыздардың, ... ... ... ... ... ... ... мен
нашақорлардың және түрмеде отырғандардың үлесі басым. Туберкулездің ... да ... ... ретінде қарастырылуы сондықтан.
Туберкулездің ушығып, халықтық қасіретке айналуының тағы бір ...... ... ... медициналық қызмет көрсету деңгейі төмендеп,
дәрігерлік көмектің халықтан алшақтай түсуінен. ... ... ... ... ... тексеру мен емдеу, бақылауға
алып отыру сияқты жұмыстар көп жерлерде жүргізілмеді.
Аурды емдеу мен ... және ... ... ... ... ... жұқпалы жағын зерттейтін бөлімдер бар. ... ... олар ... ... дәрежеде екендігін біліп барып,
емдеудің әдістерін қолданады. Дәрінің күші ... ... бар, ... ... ... ... ... негізінде жұмыс жасалынады.
Туберкулез ауруы ұзақ емдеуді ... ... ... ... ... ... пайда болғандығы анықталып, зерттеледі. ауруды қоздыратын таяқшаларды
тауып, одан жазылып кетудің жолдары үшін мамандар жұмыс істейді. ... ... не ... ... орындарына жіберіп, оларды
үнемі бақылауға алады. Кейінгі жылдары туберкулез ауруы көбейіп ... ... Оның ... ... бар. КСРО ... ... ... өзгеріп,
көп қиындықтарға тап болдық. Елдің экономикалық, ... ... ... ... ірі жұмыс орындары жабылып, ел жұмыссыз қалды.
Күні кешегі туберкулез ауруына ... ... ... ... ... ... саны ... кетті, дәрі-дәрмек жетіспей, емдеу
орындары қысқарды. Халықтың тұрмысы нашарлады. 1995жылдары туберкулез ауруы
қатты ушықты. Ауруды тез ... оны дер ... ... ... ... ... кездер болады. Міне осы жағдай бізде ескерілмей туберкулезді
азайту мумкін емес. Президент ... ... ... ... ... мән берген. Дәргерлер аурудың жазылуына себепші болса, ... ... ... ... 28 ... N 510 ... бекітілді Туберкулезге қарсы
санаторийларда емдеудің ... ... ... жазылды.
Бұйрықта туберкулезге қарсы санаторийлар туралы ереже жәнетуберкулезге
қарсы санаторийларда медициналық көмек ... ... ... Емдеу-
алдын алу ісі, аккредиттеу, аќпаратты ... ... ... ... ... ... отырып, осы бұйрықты
Қазақстан Республикасының ... ... ... тіркеуге
жіберді. Әкімшілік департаменті осы бұйрықты мемлекеттік тіркегеннен ... ... ... ... ... жариялануын қамтамасыз етті.
Қазіргі кезде елімізде 32 санаторий бар. Оның 22-сі ... ... ... 10-ы ... ... Осы ... бір ережеге бағынады. ... ... ... ... ... ... ... тәртіппен
ұйымдастырылған және мамандандырылған мекеме болып табылады.
Санаторий Қазақстан Республикасының Конституциясына, нормативтік құқықтық
актілерге сәйкес ... ... ... ... ... бактерия
бөлмейтін туберкулезбен ауыратын ... одан әрі ... ... бар ... ... ... ... жағдайда
алдын алу іс-шараларын өткізу; науқасты медициналық-әлеуметтік сараптамаға
жіберу; туберкулезбен ауыратын ... ... ... ... ... ... ... бағытталған іс-шараларды өткізу болып
табылады.
Әрине, мұндай ... ... ... ғана ... ... ... ... қатерлі дерт, яғни әлеуметтік маңызға ие болған құрт ауруы, ... ... ... 1996 ... ... 2001 жылы ... ... %- ға өскен.
Мысалы, біздің елімізде әрбір 100 мың тұрғынға шаққанда, орта есеппен
147,4 адам қан ... ... ... елімізде туберкулез ауруына шалдыққан 80
мыңдай адам ... бұл дерт ... ... Ал, ... дүниежүзілік
денсаулық сақтау ұйымы аурулар саны 100 мың адамға шаққанда 50-ден асса,
«эпидемия» деп мәлімдеген. Біз ол ... ... асып ... ... ауруымен күрес бүгінгі күні аса маңызды әлеуметтік
мәселенің бірі боып ... отыр және ... ... күресу
туралы тиісті бағдарлама белсенді түрде ... ... ... және жеке ... ... ... статусы мен
өмірінің сапасы арасындағы байланысты ескеру көзделмеген. Туберкулездің
таралу көрсеткіші 100 мың адамға ... ... саны ... ... ... ... 2,8 есеге өскен. Бірақ 2003 жылдан бастап, ... ... ... ... Соңғы уақытта, атап айтар
болсақ, сонау 1998 жылғы қабылданған мемлекеттік «Халық ... ... осы ... ... іске шын ... асуының арқасында
туберкулез ауруынан қайтыс болатындардың саны азая бастады. [33;16б].
Ал жас шамасына келер болсақ, төмендегідей көрсеткішті ... ... 2001 ... ... анық ... ... 15-17 жас ... ауыратын 54 %- ды, 15-17 жас аралығы әйел жынысты ... ... ... 66 %- ын, 35-64 жас ... ... Ал бес жыл ... қарап отырсақ, 52,8 %- ын, сол 15-17 жас ... ал ... 68,1 %- бен, 55-64 жас ... ... ... жанды күйзелткен осынау қатерлі құрт ауруына ... ... Кох ... ... ... ... ауру екендігі баршамызға
аян. Әдетте, бұл таяқша кез келген адамның ағзасында кездеседі. Әрине, адам
әлеуметтік жағдайы ... ... ... т.б. ... әлгі Кох
таяқшасы қозады. Сөйтіп, адам ... ... ... ... ... ... аурулар кейде тұрмыс жағдайы жақсы банкирлердің де,
бизнесмендердің де арасында кездесіп қалады.
Сондай-ақ, өткен жылдарда ... ... ... отырғандарға
амнистия жарияланған болатын. Ал, ондағы 75 мың тұтқынның 16-17 мыңы
туберкулездің ... ... ... ... еді. Міне, осындай
немқұрайлылықтың салдарынан туберкулез бүгінде республикамыздың ... бой ... ... ... алып бара ... енді оған тосқауыл қою үшін ... ... ... ... ... ... таза ... керек, сондай-ақ, оған
тосқауыл қою үшін ... ... ... ашып, тұрғындарды
жаппай жылына бір рет өкпесін рентген-суретке түсіріп, бала-шағаларға
мезгілінде туберкулезге қарсы ... алу ... ... ... ... деңгейі соңғы кездері эпидемияның ... ... ... ... ... сау адамдар бұл дерттен айығу
мүмкін емес немесе қиын емделетін ... ... ... ... ауыр ... ... ... барысында тиімді, сапалы әдіс-
тәсілдерді жасап оны ... ... Бұл ... ... келіс қажет. Бұл дегеніміз – тек қана ... ... ғана ... әлеуметтік психологиялық жағынан туберкулез дертіне
шалдыққан жеке тұлғаны зерттеуге ... ... ... ... ... адамның өмірінің сапасын анықтайтын
түрлі сауалнамаларды пайдалану болып табылады.
Қазіргі егеменді Қазақстанда қайырымдылық, әсіресе әлеуметтік ... ... ... ... ... елімізге белгілі реформалар ... ... жаңа ... ... рухани құрылымдарды іске
асыра бастады. Жаңа ... ... ... құру республика
азаматтарын біраз қиыншылықтарға әкеліп соқтырды.
Нарықтық экономикаға бет алған алғашқы ... ... ... ... ... қиындықтарды туғызды. Осы кезеңде жұмыссыз
қалған, сондай-ақ денсаулығы нашар мүгедек жандардың ... ... ... беру ... тарапынан қиынға түсті. Осындай және басқа
да ... ... ... ... көмекті қажет ететін адамдар
тобы көбейіп кетті. Әрине мүгедек жандары жаралы науқас ... ... ... тіпті кедейлер тобына қосылуы да
туындады.
Әрине уақыт өте келе ... ... ... ... ... күні ... ... халықтың әл-ауқаты ... ... ... ... бұрынғы кеңестік жүйенің құрамында болған Орта
Азия ... ... ... ... ... алға ... ... болады.
Әрине атап айтар болсақ, бүгінгі күнге дейінгі Қазақстан Республикасы
Президенті Н.Ә.Назарбаевтың еңбектері және халыққа ... мен ... осы ... ... әлеуметтік көмекке зәру науқан
адамдардың түрлі топтарына көмек көрсету және ... ... ... ... басты назар аударуда.
Сөйтіп қайырымдылық, жәрдем беру әлеуметтік ... бір ... ... Республикасы Конституциясында және басқа да ... ... ... ... ... ... ... Республикасының ата заңында түгел бір бөлім " адам және
азамат" деп аталып, осы заңнама ... ... күні ... ... науқас жандардың құқықтық жағынан қорғалуына зор игі әсерін тигізіп
отыр.
Балалар құқықтарын қорғау ... ... алқа ... 2006 ... 1 ... ... әлемдегі бәсекеге барынша
қабілетті 50 елдің қатарына кіру ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету мен
әлеуметтік жетімдіктің алдын алу ... және ... ... ... ... ... мен оларды әлеуметтік қолдау жайы,
отбасы тәрбиесінің ... ... ... ... ... Үкіметтік
емес ұйымдарды тарту туралы сұрақтарды жүзеге асыру тақырыбы қарастырылған
болатын.
Әрине бұл комитет функцияларының бірі ... ... ... үкіметтік емес қоғамдық ұйымдардың, түрлі ... ... ... және ... ... ... ... Н.Ә.
Назарбаевтың өткен 2006 жылғы 1 наурыздағы «Қазақстанның әлемдегі бәсекеге
барынша ... 50 ... ... кіру ... ... өз
дамуындағы жаңа серпіліс жасау ... ... ... және биылғы жылғы халқына арнаған жолдауындағы ... ... ... ... ... ... ... шешуде
Үкіметтік емес Ұйымдарды тартуды жүзеге асыру болып отыр.
Әрине осы балалар денсаулығы мен ... ... ... ... емес ... ұйымдар БҰҰ-ның ЮНИСЕФ балалар қоры,
«Қазақстан Республикасы балалар қорлары ... АЮЛ, ... ... лигасы», «Еуразия» қоры, қазіргі заманғы саясаттың
Халықаралық институты, ... ... ... ... ... ... ... балалар құқықтары жөніндегі Бюро, «Үміт» қоғамдық
қоры, Қазақстанның балалар қоры, Оңтүстік Қазақстан ... ... МОТ ... Филипп Морис ААҚ-ның жұмысын ерекше атап
айтуымызға болады. [15;31б].
Жалпы ... осы ... өз ... ... ... түрлі
халықаралық және отандық ұйымдар мен ... ... ... ... ... ... – еліміздің көмекке зәру азаматтарының, әсіресе
туберкулезбен ауыратындардың ... ... ... және ... әрі ... ... ... қамтамасыз ету, әлеуметтік
жетімдіктің алдын алу, ... ... ... ... ... ... әр кезеңде де туберкулезге шалдыққан науқастарға ... ... ... шексіз, әрі үздіксіз болуы аса қажет.
Еліміздегі қоғамдық және ұлттық ... ... шешу ... қол үшін беру ... ... ... қайырымдылық қорлары мен
түрлі мемлекеттік емес ұйымдардың әлеуметтік көмекке зәру топтарына жәрдем
беруге ұмтылып, өз ... ... Міне ... ... ... алдына қойған мақсаты мен міндеттеріне қарай олар топтастырылды.
Олардың ішінен нақты алып ... ... ... нашар науқас
жандар мен мүгедектерге қайырымдылық көмек қоры: Тұрмысы төмен азаматтарды
қолдау жалпы Ұлттық ... ... ... ... ... ... "Жан" атты ... балалары бар отбасына көмек қоры;
Республикалық мүгедектер ... ... ... ... ... қаласы Бостандық ауданы мүгедектер қайырымдылық қоғамы.
Рухани қорлар "Шапағат", "Иман", "Қазығұрт", Қазақстан Мұсылман Орта
Азия комитеті, ... ... ... діни ... ... ... рухани бірлестік конгресі, "Ардагер қаламгер", "Абу-
Даби", ... ... ... Иассауи", "Нәзір", Домалақ ана" тағы басқа да
қайырымдылық қорларын ерекше айтуымызға болады.
"Қазығүрт", ... ... ", ... ... да ... дәрежеде
қайырымдылық қызметтер атқарып, әлеуметтік мәселелерді шешуге өз үлестерін
қосуда.
Сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... заңдылықтардың басты мақсаты да түпкілікті осы ... ... ... ... ... ... ... де
төмендегі мына заңдардың бүгінгі күні жүзеге асырылып отырғандығын ... ... ... "Міндетті әлеуметтік сақтандыру", Қазақстан
Республикасының тұрмысы төмен, мүгедек жандарды қолдау жөніндегі ... қор" ... ... ... ... ... қорғаудың шұғыл
шаралары туралы 1998 жылғы 4 қыркүйектегі ҚР Үкіметінің қаулысы, әрі ... ... ... ... 2004-2006 жылдарға арналған
бағдарламасын» ... ... ҚР ... 2004 жылғы 13 тамыздағы
қаулысы, балалар құқықтары ... ... ... ақ ... ... күшейтудің 2004-2006 жылдарға арналған бағдарламасы"
бағдарламасы т.б. заңдар мен заң актілері қабылдандығын атап айтамыз.
Қазіргі кезде денсаулық сақтау саласының жекелеген ... ... ... ... 1999 жылғы №905 қаулысымен бекітілген
«Салауатты өмір салты» ... ... ... ... 2004 ... 13 тамыздағы №850 қаулысымен бекітілген Қазақстан
Республикасында 2004-2006 жылдары ... ... ... күшейту
бағдарламасы іске асырылуда.
  Жалпы алғанда, денсаулық ... ... ... ... ... өмір салтын ұстануына, халықтың оның артықшылығы ... ... ... және ... ... жауапкершілігіне,
денсаулықты  және алғашқы медициналық-әлеуметтік көмек деңгейінде аурудың
алдын-алу жүйесін нығайтуға, азаматтардың сапалы ... және ... ... қол жеткізу арқылы халықтың денсаулығын жақсартуға,еркін
түрде медициналық сақтандыруды дамытуды ынталандыруға ... ... ... емес ... ... ауруына
шалдыққан науқастарды қолдаудағы ролі ерекше болып отыр.
Yкiметтiк емес ұйымдар (YЕҰ) әлеуметтiк мәнi бар шын ... ... ... оның ... ... ... ... бағытталған бағдарламаларды iске асырумен айналысады.
YЕҰ қайырымдылық жасау, халықтың мұқтаж топтарына, ... осы ... ... ... ... ... ... дендеген түрлі
әлеуметтік-психологиялық проблемаларынан оңалтуға, әсіресе бұл үмiтсiз
ауру адамдармен, ... ... ... ... ... ауруына
шалдыққан науқастар, нашақорлар, маскүнемдер, қараусыз ... ... ... ... сияқты және басқа да бағдарламаларды iске асыруға
қатысады.
Олар ... ... ... енгiзуге бағытталған
жұмыстарға келiсiмдер және келiссөздер ... ... ... ... ... ... қорғау жөнiндегi шаралар
жүйесiнің маңызы ерекше.
Әрине осы аталмыш түрлі үкіметтік емес ... ... ... төмендегі көрсеткіш болып отыр.
Бұл көрсеткішке назар аударар болсақ, бұл тек ... ... ... барша қазақстандық азаматтарды толғандыруы керек.
Әрине еліміздегі туберкулез ауруына шалдыққан науқастарды әлеуметтік
жағынан қолдау көрсету барысында «Әйелдердің ... ... ... ... ... ... ... денсаулығы нашар туберкулезге шалдыққан балалардың, жетім балалардың
институттандырылмау саясатын ... ... ... ... ... анықтаудың маңызы зор болды.
Әрине бұл қор БҰҰ-ның ЮНИСЕФ балалар қорымен бірлесе ... ... ... қолдау қызметтерін дамыту үшін
әдістемелік және құқықтық ақпаратты тарату үшін ... ... ... шешім қабылдады.
  Сонымен қатар елімізде бұдан басқа да ... ... ... ... ... ... Атап айтар болсақ, Алматы қаласында
ұйымдастырылған «Ақ-бота» – ... ... ... ... ... ... мен ... әлеуметтік және медициналық жағынан қамқорлық
көрсетуді мақсат ... ... ... ... негізінен мүгедек балаларды
қамқорлыққа алу мәселесін қолға алған.
«Special Olympics ... ... ... ... ... ... денсаулығын сақтауларына басты назар аударылған.
Ал «Теңбе-тең» атты келесі бір қоғамдық ұйымы ... ... ... аурулары және олардың жұғуы жайлы ... ... ... толқытқан сұрақтарына жауап қайтара отырып,
сол жастар және жасөспірімдермен әлеуметтік жұмыс жүргізуді ... ...... ... ... біздің елімізде атқарып
отырған жұмысы ұшан теңіз. Әрине бұл қоғамның да негізгі көздеген мақсаты ... ... ... алу, ... денсаулығының жақсаруына
қолғабыс тигізу әрі ... ... ... ... жайы қарастырылған.
Сонымен қатар балалардың алдағы ... ... ... әлеуметтік-
психологиялық жағынан көмек беру. Әрине ... ... ... ... айналасындағы жақын адамдарының тигізер әсері аса зор. Олай
болса, өзінің ... ... ... ... ... сенімін
артуына және дұрыс тәрбиеленіп, ... ... ... ... осы ... қайырымдылық қорының басты назарында демек
артық айтқандық болмас. ... ... ... «Денсаулық зор байлық» қоғамдық
орталығының көздеген басты мақсаты түрлі жұқпалы ауруларды жұқтырған науқас
жандардың өмірлік ... ... ... ... ... ... анық қалыптасуына әлеуметтік және психологиялық ... ... қана ... науқастарынан жазылуына қажетті дәрі-дәрмекпен
қамтамасыз ету ... ... ... – өз ... айқын болғанындай бұл балалар қоры ... ... ... және ... ... қолайлы жағдай
жасауға, дендері сау болып өсіп-өнулеріне қолқабыс тигізуді ... ... ... ... ... осы ... қай-қайсысын алсақ та барлығының көздеген түпкі
мақсаты - еліміздің ертеңі болатын бүгінгі ұрпақ жайын, олардың ... ... де ... елінің ертеңгі азаматының қалыптастыру, яғни жеке
тұлғаны тәрбиелеу, оларға жан-жақты әлеуметтік қолдау көрсету.
Сонымен қатар, ... ... ... ... ... ... беру мен денсаулық сақтауды дамыту, ... ету, ... ... ... ... үй ... ... іске асыру көзделуде.
Әрине осы көзделген межеге жету біздің алдымызға көптеген келелі
шешімін таппаған мәселелерді алға ... ... ... ... ... тарихы енді қалыптасып жатыр,
жоғарғы оқу орындарында әлеуметтік жұмыстар ... ... ... ... осы ... ... ... деген қызығушылық
туып, халықтың әлеуметтік мәселелерін ... ... ... жеке ... ... ұйымдар құрылуда. Қазір біз ... ... ... ... ... ... ... инерциялық ойлауымен әлі де болса кездесіп қалып ... ... ... өмір сүру ... ... төмендігі, дискриминация және мүгедектігі салдарынан
шектелген адамдармен отбасларын ... ... ... ... ... ... жұмыс бір жағынан алғанда, өмір сүрудің қиын
жағдайында отырған адамға ... ... ... ... бағытталған, ал
екінші жағынан алғанда ол жеке адам, жеке топ, қоғамдық, жеке меншік және
мемлекеттік ұйымдар ... ... ... ... ... ... қызметкердің медицина саласында туберкулез дертіне шалдыққан
адамға қолдау көрсетуі өте ... ... ... ... ... ... ескере отырып, бұл күрделі мәселені ... ... ... ... қазіргі қоғамда туберкулез дертіне
әлуметтік экономиканың, экологияның, саяси жағдайдың өзгеруіне байланысты,
көбінесе, ... ... ... бұзылған, әлеуметтік жағдайлары
нашар, яғни, ағзасының қорғаныс қабілеті ... ... ... ... ... ... ҚОРҒАНЫС ҚАБІЛЕТІНІҢ ТӨМЕНДЕУІНЕ ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР ... | ... ... | ... | |
| | ... | |
| | ... | ... ... ... |873363000,0 |957786000,0 |
|Орындалуы |99,8% |100% |99,9% ... ... ... ... ... |
|Орындалуы |100% |100% |99,9% ... ... ... жалпы халыққа бастапқы медициналық-әлеуметтік
көмектi жақсарту жайы басты ... ... ... ... 2006 ... дертіне шалдыққан жағдайлары нашар адамдарға дәрігерлердің өзара
кеңесулері нәтижесінде 4 адамға пәтер берілген.
Дегенмен әсiресе, мемлекеттiк ... ... ... ... бұрынғыша төмен болып отыр. Себебі аурулар саны азаймаған:
Кесте 2.
Шығыс Қазақстан облысы бойынша туберкулез көрсеткіші.
|Көрсеткіштер. |2004 |2005 |2006 ... | | | |І кв. ... ... |360 |388 |383 |112 ... мың ... ... |118,4 |128,8 |128,0 |37,3 ... болғаны |88 |69 |78 |25 ... мың ... ... |28,9 |22,9 |26,1 |8,3 ... |7 |18 |14 |4,4 ... мың адамға шаққанда |12,2 |34,0 |27,2 |7,8 ... |10 |20 |19 |7 ... мың ... ... |61,6 |121,1 |114,0 |42,0 ... ... көмек пен кепiлдi көлемi арасында дәл ... ... ... ... кепiлдi көлемi ақылы қызметтермен
ауыстырылуда, ақылы медициналық қызметтердiң және дәрi-дәрмек ... ... ... ... ... ... ... ақысыз медициналық
қызметтер тiзбесi туралы жеткiлiксiз хабардарлығы орын алуда.
Ал соңғы ... ... ... денсаулық сақтау жүйесiн дамытуды
жақсартудың белгiлi бiр жолдарын белгiлеуге мүмкiндiк бердi.
Өйткені осы жыл сайынғы ... ... ... ... ... ... еліміздің, ондағы ұлтымыздың әлеуметтік
жағдайына елбасымыз аса басты назар аударып отыр.
Сөйтіп ... ... жыл ... ... отырғаны, халық сенім
артқан елбасының осы сенімнен шыға ... ... дәл ... бұл ауруды емдеудің өзіндік жолы бар. Жергілікті
ауруханалардан бастап барлық ... ... ... ... етілуде. Бір қуантатыны, ... ... ... ... ... Ал бұл ... адамның кез келген
аурудың алдын алуына мүмкіндігі бар» деген сөз. ... ... ҚР ... ... сақтау министрлігінің арнайы қаулысына сәйкес құрт ауруымен
ауыратын адамдарға дәрі-дәрмектер де, ... ... да ... мемлекет
есебінен жүргізіледі. Тек науқас адам дер кезінде дәрігер-маманға қаралса
болғаны.
Жалпы алғанда негізінен ... ... ... алу мен ... ... ... ... денсаулық сақтау қызметтерiне қол
жетiмділiгiн жақсарту жөніндегi шараларды жан-жақты қолға алу ... ... орай ... ... ... ... қол
жетiмдiлiгiн жақсарту үшiн:
- халыққа тегiн ... ... ... ... ... қамтамасыз ету;
- медицина қызметкерлерін ауылдық жерде жұмыс істеуге тарту жөнінде шаралар
қолдану;
- әсiресе ауылдық ... ... ... ... бағдарланған бастапқы
медициналық-санитариялық көмектi, сондай-ақ бiрiншi кезекте - халықтың
әлеуметтiк осал ... үшін ... ... жаңа ұйымдық нысандарын
(мысалы, күндiзгi стационарлар, үйдегi ... ... ... ... оның ... ... көмектесудiң ұтқыр
нысандары) басым дамыту;
- ... және ... ... ... ... акушер-
гинекологтармен, акушеркалармен және ... бала ... ... ... ... өмiрлiк маңызы зор дәрiлiк заттардың айналымына мемлекеттiк
бақылауды күшейту және дәрiлiк заттардың құнын арзандату мақсатымен
отандық фармацевтика өнеркәсiбiн дамыту;
- туберкулезбен, қаны ... және ... да ... ... бар
аурулармен күрес жүргiзу тиiмдiлiгiн арттыру;
- бұқаралық ақпарат құралдарын пайдалана отырып салауатты өмiр салтын
насихаттауды күшейту;
- омыраумен ... ... ... iске ... ... дерттен, тыныс жолдарының вирустық және iшек
инфекцияларының, ... ... ... йод және ... ... алу және басқа да шаралар есебiнен сәбилер мен ... ... ... ... ... ... ... азайту жөнiнде шаралар қабылдау;
- отбасын жоспарлау жүйесiн одан әрi жетiлдiру жөнiнде шаралар әзiрлеу;
- денсаулық сақтаудың мемлекеттiк емес ... одан әрi ... ... ... қажет[12;6б].
Темір тордың арғы жағында да, еркіндіктегідей болмаса да, өзіндік
кайнаған өмір бар. Өмір бар ... ... ... ... да заңды. Ал,
бас бостандықтарынан айырылып, ... ... ... ... ... ... бұлдыр екендігінде дау болмаса керек. "Соншалықты алыс
емес" жерден адами болмысын ... бірі ... ... ... және
шындық.Біздің өңіріміздің Согра кентіндегі №20-шы колонияда облыс
аумағындағы ... ... ... ... жиналған.
Республика көлеміндегі бес түрменің бірі - осы. Бұл ... 1998 ... ... ... 1200 сотталушы емделуде, түрменің сырқаттарды
кабылдау мүмкіндігі де осыншама адамға ... ... өкпе ... сол өзі ... ... ... Туберкулез жұкпалы ауру
түрінің бірі болғандықтан осы сыркатқа шалдықкандарды оқшаулау қажеттігі
туындаған. Еліміз бойынша ... ... ... ... ... ... ... отырған жоқ. СПИД пен нашақорлык қоғамға қандай
қауіп төндірсе, өкпе ауруының жаппай белең алуы да алаңдатады. ... ... ... ... ... өршіп келеді. Ал, тағдырлары темір
торға байланғандар аз емес. Ресми деректерге сүйене ... ... ... саны ... дүние жүзінде АҚШ пен Ресейден кейінгі үшінші
орында тұр. Сотталғандардың жалпы саны 90 мыңның ... ... ... ... ... 13 мың адам бар. Осылардың арасынан мерзімді
уақытын өтеп, ... ... ... ... ... ... ... келмейді, әрине. Түрмедегі басты проблеманың бірі осы құрт ауруы
екені даусыз.Түрме ішіндегі дәрігерлік ... ... ... ... ... ... ... жоқ. Қабылдау бөлмелері,
рентген және флюорография кабинеттері, түрлі лабораториялар, дәрігерлер мен
аға медбибінің бөлмелері ... ... ... ... ... 40-50 ... ... өткізіп, мұнда сырттағыға қарағанда жұмыс та
ауқымды. Қылмыскердің аты - қылмыскер. Әр ... ... ... ... ... соң қоғамдық өмірге араласады. Оларды осы жерден сауықтырып
шығарса – ... ... ... басы ... осы мекемеден ай сайын он адам сауығып ... ... ... ... келіп жатады. Науқастарды стационарда төрт айға шейін
емделеді. ... ... ... ... ... емделеді. Жалпы мұндағы
емделу мерзімі алты айдан сегіз айға дейін созылады. Емделу мерзімі ... ... ... ... қайта жіберіледі. Ал, жаза мерзімін өтеп
біткендер болса, оларды ... ... ... ... ... ... Мекемеде сотталғандарды сауықтырып шығару мен
әлеуметтік көмекпен қамтамасыз ... ... мол. ... ... ... ... қарсы қолданылатын дәрі-дәрмектер тегін
беріледі. Ал, адам болған соң басқа да ... ... ... ... ... деген препараттар ақшаға сатып алынады. ... ... деп ... ... ... бюджеттен тамаққа деп қана 4
миллион теңге, дәрі-дәрмек үшін 451мың ... ... сот ... ... түрмеге түскендер бірден ... ... ... ал ... ... ... ... олар бостандықта жүргенде
осы дертті жабыстырғандар болып шығады. Рас, түрмеде де жұқтырмай тұрмайды.
Ал, жоспарлы операцияға ... ... ... ... көрінеді.
Жедел операция қажеттігі туындай калса, ондайларды Өскемендегі жедел жәрдем
ауруханасына жатқызады, бұл ... ... ... Бұл ... ... бәрі жазылып шығады деу әбестік болар. Созылмалы туберкулезге
ұрынғандардың тағдырлары, әрине, ... ... ... ... де түрме тіршілігін гуманизациялауға бетбұрыс жасалып ... ... де ... азаматтары. Қанша қылмыскер дегенімізбен
адамгершіліктен аттап өтпеуіміз үшін мол істер атқарылып осы құрт ... ... және ... ... ... ... ... айтқанда, мемлекет тарапынан азаматтардың жекелеген санаттарына
медициналық және әлеуметтік ... әр ... ... ... бұл
жерде әлеуметтік қызметкердің көмегінсіз мақсатқа жету мүмкін емес. Себебі
адамдарды салауатты өмір салтына ... ... ... ... ауруға
шалдыққан адамға қолдау жасау жан-жақты үрдіс жасалуы керек. Бұл ... ... - ... қызметкер .
2.2 Шығыс Қазақстан облысында туберкулез дертіне шалдыққан адамдардың
өмір сапасын жақсарту мақсатында жүргізілген іс-тәжірибе.
Шығыс Қазақстан обысында туберкулез мәселесін шешу ... ... ... ... ... үшін ... және ... әлеуметтік топтағы аурулардың
әлеуметтік медициналық статусы мен өмір сапасын зерттей отырып, өмір
сапасының ... ... ... ... Қазақстан обылысындағы Облыстық туберкулезге қарсы диспансердегі
аурудың өмір ... ... ... ауру ... ... және ... ... мінездейтін деректер алып
аурудың адамға қалай әсер ететіндігін анықтауға болады. Өкпе туберкулезінің
жан-жақты таралғандығын және ... ... ... ... ... ... ... өмірінің сапасын зерттеу мәселесі
өте маңызды болып табылады. Сонымен қатар ... ... ... ... ... дертіне шалдыққан адамдардың өмір
сапасына қатысты мақалалар мен жұмыстар жоқтың қасы.
Шығыс Қазақстан облысындағы облыстық ... ... ... ... ... ... дертіне шалдыққан
адамды ... ... ... ... ... [16;16] жұмысы үлгі ретінде алынып, зерттеу жұмысы жүргізілді.
Оның негізгі мақсаты:
- әлеуметтік ... ... және ... шалдыққан
адамның арасында дұрыс қарым-қатынас орнату.
- әлеуметтік қызметкер мен дәрігердің көмегімен туберкулезге шалдыққан
адамға құпия түрде дертінің негізін ... ... ... ... ... ... емдеу мерзімінің ұзақ болуына байланысты емделушіні әлеуметтік
психологиялық қолдау бере ... ... ... ... ... ... алға қойдық:
- әлеуметтік қызметкер ауруға шалдыққан адамдардың ... ... ... ... ... ... арттыру;
- аурудың отбасымен.
Шығыс Қазақстан облысындағы Облыстық Туберкулезге қарсы Диспансердің
хирургия бөлімшесінде 200-ге жуық адам ... ... ... ... ... ... және 18 сау адам нысанаға алынды. Зерттеудің
бірінші бөлімі өмір сапасын зерттеуден басталды. Себебі, алдымызға қойылған
мақсатқа жету үшін ... ... ... ... ... қажет. Зерттелушілерден сауалнама алынды. Ол Бүкіләлемдік
Денсаулық сақтау Ұйымының ... ... ... ... ... ... Өмір ... бағалауда 6 блокқа біріккен 19 аспекті пайдаланылды
(2-қосымша).
Респонденттер сауалнамаға жауап беру ... ... ... сауалнаманы толтыру әдістемесін түсіндіре отырып сұхбат түрінде
әңгіме жүргізіп отырды.
Зерттеудің келесі бөлімі жүргізілген ... ... ... жынысы бойынша бөлінгенде ер адамдар (74,2%) және еңбекке
қабілетті 30-59жас аралығындағылар ... ... ... әлеуметтік
структура бойынша әлеуметтік қорғалмаған тұрғындар ... ... ... ... мен ... - олар аурулардың
2/3 бөлігін (66,0%) ... Ал ... ... ішінде көбі ауыр жұмыспен
айналысады.
Бір ерекшелігі, әйелдер арасындағы көп ... ... ... ал ... ... көп ... ... құрайды(36,3%) мұнымен
ерлер әйел адамнан қарағанда аз жасайды деген ... ... ... ... ... ... ... аурулардың 1/2-нде
(51,0%) жалпы орта білімі бар, 1/3-нде (35,4%) арнайы орта білімі бар.
Отбасы жағдайына байланысты нәтижелер – ... 1/2 –і ... ... ... ... құрғандар. Дегенмен әйелі қайтыс ... ... гөрі ... ... саны ... Жауап берушілердің 2/3 бөлігінің
(76,6%) материалдық ... ... ... төмен яғни, жағдайлары
қанағаттанарлық емес. Тексерілушілердің 44,1%-ы үшін ... көзі ... ... екен.
Отбасылық бюджеттің 60-100%-ы тамақтануға ... ... 1/3-і ... ... ... ... деп көрсетеді. Осыған
сәйкес өз тамақтануынқанағаттанарлық деп санағандар – 29,3%, ал өте ... ... де жоқ ... тұратын жерінің сапалылық көрсеткіші көбенесе ауа айналымы
нашар жүретін, дүние мүлкі тым көп, және адамдар көп ... ... ... ... ... ... анкета жұмысы өкпе
туберкулезіне шалдыққандардың келесідей теріс ... ... жас ... ... фактор, әсіресе 20-59 жас аралығындағы
еркектер;
- білімнің төмен деңгейі;
- әлеуметтік статус және еңбек ету деңгейі;
- ... ... ... ... ... ішімдік пайдалану;
- тұрмыстық және санитарлық жағдайлардың нашарлығы.
Медико-әлеуметтік ... ... ... өкпе ... ... ... елестетуге болады: 20-49 жастағы, орта немесе арнаулы
білімі бар, жұмыссыз немесе ауыр ... ... ... ... ... өмір сүретін, үйленген, шылым шегетін, ішімдік ішетін ер
адам. Немесе 30-59 жастардағы жалпы орта немесе арнаулы орта ... ... ... үйде ... ... ... ... кіріс көзі
әлеуметтік жәрдемақылар, күйеуде немесе жесір әйел адам.
Алайда, зерттеу жұмысының негізгі мақсаты ауру адамның өмір ... ... ... ...... адам өмірінің сапасын
біршама төмендететіндігі анықталды. Ол өмірдің барлық сферасына кері әсерін
тигізеді: физиологиялық және ... ... ... ... ... және ... ... қарым-қатынас (1-қосымша).
1-қосымшада көрсетілгендей ауру адамдар арасындағы айырмашылық көбіне
адамның тәуелсіздік деңгейінде көрінеді. Бұл ... ... ... адам ... көрсеткіштеріне нұқсан келтіреді. ... ... ... 73,1%), ... ... ... ... дәрі-дәрмекке тәуелділік деңгейі жоғарылайды (84,9%және 50,1%)
Аздаған болса да көзге көрініп тұрған ...... ... сау
адамға қарағанда физикалық (55,5%және 67,9%) және ... ... 63,6%), ... ... ... 60,9%) ... ... және қоршаған ортаға қарым-қатынасы жағынан ... ... ... еңсесі төмен деп көрсетіледі ... ... ... та ... ... көрінеді
(41,7%және 60,3%). Сонымен қатар демалысты ұйымдастыру – 42,3%және 61,4%.
яғни бұл жағынан да көрсеткіш төмен.
Тұрған үй, ... ... ... ... ... ... адам ... өмір сапасын және қоршаған ортаға қарым-қатынасын жақсы
деп көрсетеді. Яғни өздерін жақсы сезінеді және ... ... ... ... қатар туберкулезбен ауыратындардың өмір сапасы: дұрыс
тамақтанбайтын адамдардікі толық қанағатты тамақтанатындардан қарағанда
өмір ... ... ... ... ... ... ... статусы физиология ... ... 56,8%) ... денсаулық (52,6%және 55,9%),
тәуелсіздік деңгейі ... 52,5%) және ... ... қатынасы (46,1%
және 48,8%) жағынан жағдайлары нашарлау. Бұған былайша түсініктеме ... ... жоқ ... тек өзін ғана ойласа, отбасылы адамдар өзі ... ... ... қамын жеу керек.
Адамның білім деңгейі оның тәуелсіздігіне көп ... ... ... ... ... ... қоршаған ортаға деген қатынасынан
басқа көрсеткіштер соған байланысты болады.
Туберкулезбен ауыратын адамның өмір ... ... ... да әсер ... ... науқастардың жартысынан көбі ... ... кейі ... ... ... ... ауып
кеткен. Тек 1/3 бөлігінен азында ғана қатынастары сол қалыпта қалған. Өмір
сапасының ... ... ... ... өзгерген
ауруладың өмір сапасын төмендетеді.
Алынған нәтижелер негізінде жұмысымыздың келесі сатысы аурулардың өмір
сапасының ... ... ... ... ... ... ... Мұнда тек әлеуметтік қызметкер ғана емес,
дәрігер фтизиатр да жұмыс жасайды. ... ... ... ... негізінде құрылған жоспар шеңберінде жұмыстар жасалды. ... бір ай ... ... жоспары:
1. Ауруға шалдыққан адамның емделіп шығатындығына сенімін ... ... ... маңызды шарттарын түсіндіру.
3. Қоршаған орта және мен тақырыбында әңгіме (дөңгелек стол).
4. Өмірге деген белсенділігін арттыру.
5. Дәрігердің комплексті ... ... ... ... ... Демалысты жоспарлау үлгісін жасау (тренинг).
7. Ауруға шалдыққан адамдардың отбасыларына ... ... ... ... кездесу (руханилылық деңгейін көтеру).
9. Еңбекпен қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... беру ... әлеуметтік мәселесін шешу.
Бұл жұмыстардың барлығы дерлік әңгіме әдістемесі түрінде болды.
Жоғарыдағы жоспар негізінде ... ... ... ... ... ... ... сенімін арттыру бағытында туберкулез
дертіне шалдығып, емделу нәтижесінде ... ... ... ... ... Мұнда дәрігер кеңесін бұлжытпай орындап, комплексті
дәрілік бағдарламасына сену керектігі жайында әңгіме өткізілді.
Әлеуметтік көмек қажет ... ... бет ... ішкі ... өміріндегі қиындық тудыратын мәселелердің түріне, ерекшелігіне
байланысты, яғни мемлекет тарапынан ... ... ... ... ... ... қиындататын көптеген себептер мен жағдайларға мек
әлеуметтік қызметкер өз ... ... ... стол өткізу барысында ауруға шалдыққан адамдардың қоршаған
ортаға деген көзқарасын, ... ... ... мақсатында
әңгімелесу.
Комплексті дәрілік бағдарламасы және ... ... ... жайында дәрігер фтизиатр тарапынан мәлімет берілді.
Аурулардың демалысын жоспарлау үлгісін ... ... ... ... анықтай отырып, сол бағытта ұйымдастыру шаралары өткізілді.
Отбасымен жүргізілетін әлеуметтік жұмыс іс-әрекеттің ерекше түрі болып
табылады. Қазіргі отбасы өрістеудің ... ... - ... үлгіден
жаңаға ауысу үдерісін бастан кешіріп отыр. ... ... ... ... ... ... ... қолдау жасап, дертке
шалдыққан адамнан теріс айналмауы жолдары қарастырылды.
Руханилылық деңгейін көтеру барысында Имамның ... ... да ... ... шалдыққан адам қоғамнан қол үзіп қалмау ... ... ... ... ету ... ... ... деңгейі
анықталып, мәлімет берілді.
Әлеуметтік жұмыс арнайы қызметтің бір түрі ... ... ... ... ... көмек, әлеуметтік жәрдемдесу, әлеуметтік
сауықтыру, әлеуметтік коррекция, әлеуметтік бейімделу және ... ... ... ... шалдыққанына байланысты ... шешу ... ... ... ... ... ... фтизиатрдың
да маңызы зор.
Бір ай көлемінде жүргізілген ... ... ... ... ... ... сауалнамасы қайта жүргізілді. Онда келесідей
нәтижелерді ... ... ... ... 3
Фтиза-мектеп нәтижелері.
|№ |Сұрақтар ... ... |
|1 ... ... ... |46,1 |50,0 |
|2 ... ... |49,5 |56,4 |
|3 ... ... |52,6 |60,1 |
|4 ... ... |54,2 |62,3 |
|5 ... ... |42,3 |58,4 |
|6 ... ... |53,9 |60,1 |
|7 ... ынтасы |44,0 |45,1 |
|8 ... |52,8 |53,1 |
|9 ... ... ... |58,6 |40,4 ... ... ... диаграммада көрсетілгендей дертке шалдыққан
адаммның қоршаған ортаға деген қарым-қатынасы айтарлықтай жоғарылаған
(қосымша 5).
Ауру ... ... ... ... ... ... ... Бұл заңды құбылыс ... ... ... көрсеткіштеріне нұқсан келтірген, дегенмен, дәрігер
фтизиатрдың кеңесінен ... ... ... ... ... ... ... жеке адамның психикалық денсаулығын
қалыпқа келтіруге көмек беруге қызмет етеді. Отбасымен ... ... ... ... ... (60,1%), физиологиялық
жағдайлары (62,3%) және отбасының туберкулез ... ... ... ... ... ... ... ортаның теріс әсерін
және көмек сұраушының ... ... ... қандай күш жұмсау керектігін
шешеді. бұл кезде көмек сұраушының өзінің ... ... ... ... көрсеткіштер айтарлықтай көтерілгенімен науқастың ... (45,1%) мен ... ... (53,1%) сол ... ... десе де
болады. Бұған жүргізілген алдын алу шараларының және әлеуметтік көмек пен
қызметтің жетіспеушілігі себеп болды.
Өмірдегі түрлі ... ... ... ... ... ... талап етеді. бұл жерде ... ... үш ... ... ... Өзара көмек.
2. Өмірде кездейсоқ ... ... ... ... ... ... адамға жаңа ұстанымдар беріледі.
3. Психозды жеңуде жеке көмек, бұл деңгейдегі ауытқулар психоматиканың
белгілеріне ие болады.
Туберкулез ... ... ... ... ... ұсыныстар беріледі.
Тубекулез дертіне шалдыққандардың санын азайту жолдарының моделін
пайдалану(қосымша 4).
Туберкулез ... ... ... ауруға шалдыққан ... ... ... ... өмірінің сапасын зерттеуге
бағытталу әлеуметтану мен медицинаның гуманистік аспектісі болып ... ... ... ... адамды изоляциялайды. Сол себепті аурудың
анықталуының ерте кезеңінде дәрігерлік іс-әрекетті аурудың психоәлеуметтік
статусын ... ... ... ... ... ... қарым-қатынастағы мамандарға
тубекулез дертіне шалдыққан адамды реабилитациялау барысында туберкулезбен
күресудің әдісін ... ... ... ... ... өмірінің
сапасын анықтау үшін уақытты аз қажет ететін әдістердің бірі әлеуметтік
зерттеу ... ... ... ... ... және ... сай функцияларының
орындалуын айқындау үшін туберкулез дертіне ... ... ... ... және ... ... анықтау, тәжірибе ісін тек
дәрігер-фтихиатр ғана емес ... да ... ... игеруі тиіс.
Психоәлеуметтік қызмет көрсетуді ... ... ... ашу, ауруларды реабилитациялау, мамандар даярлау) қажет
деп есептеймін.
Сонымен, қорыта келгенде, туберкулезге шалдыққан ... ... ... ... әсер ... тұрмыс жағдайының төмендігі, қаржылық
жетіспеушілік, білім деңгейі, жұмыссыздық, мүгедектік, ... ... ... ... ... т.б. ... ... және
әлеуметтік қызметкер барлық психологиялық реакциялаға ... бір ... ... ... ... ... шалдыққан адамның өзін және
қоршаған ортаны жаңаша бағалауға әсер етуі керек. ... ... ... құбылыстары жүруі тиіс. Ол өзіне сеніп, ... ішкі ... ... ... Ол үшін ... ... ... және жеке гигиена жағынан ақпараттануы керек. Сонымен
қатар өзінің ... ... ... көмек шарттарын, ауруына
байланысты мүгедектер құқығын біліп, түсінуге тиісті.
ҚОРЫТЫНДЫ
Зерттеу жұмысының ... ... ... ... қажеттілігін анықтау мақсатын алға қоя отырып, аурудың пайда
болу себептері мен оның тигізетін қасіретінің теориялық ... ... Өкпе ... ... ... ... тыныс алу
мүшелерінің және ағзаның басқа да жүйесінің ... ... М.И., 1990). Осы және ... да ... ... ... адамның өмірінің сапасына кері әсерін тигізеді. Ал кез келген
ауруды ... ... ... ... туберкулез дердін емдеу - жағымды
клиникалық ... ... ... әлеуметтік медициналық тұрғыдан
өмірінің сапасын жақсарту болып табылады ... А.Г., ... ... П.В., 1998). ... ... көтеген алғашқы еңбек медицинаның
атасы саналатын Гиппократ қаламынан шыққан. Өз еңбегінде туберкулезді қалай
емдеу керектігі жайында ақыл-кеңес ... Ол ... ... ... ... аударады: тазалық сақтаудың, ... ... іше ... ашып көрсетеді. Неміс ғалымы Роберт Кох айтқандай егер ... ... ... ... қаншалықты қатерлі екендігі жайныда
ерте ақпарат берсек, туберкулезге шалдыққандар саны әлдеқайда азаяр еді.
Дипломдық ... ... ... ... ... әлеуметтік
медициналық өмір сапасын анықтап, оның ... ... ... ... ... дертіне шалдыққан адамның өмір сапасы сау ... ... ... ... ... адаммның қоршаған ортаға
деген қарым-қатынасы айтарлықтай ... ... ... ... ... ... тәуелсіздік
деңгейінде көрінеді. Бұл заңды құбылыс себебі ... ... ... ... келтірген, дегенмен, дәрігер
фтизиатрдың кеңесінен кейін, ... ... ... ... ... ... жеке адамның психикалық денсаулығын
қалыпқа келтіруге көмек беруге қызмет ... ... ... ... ... шалдыққандардың психикалық, физиологиялық жағдайлары
және отбасының туберкулез ауруына деген қарым-қатынасы недәуір ... ... ... теріс әсерін және көмек сұраушының өткен
тәжірибесін жеңуде қандай күш жұмсау керектігін шешеді. бұл ... ... ... ... ... өте маңызды нәрсе.
Кейбір көрсеткіштер айтарлықтай көтерілгенімен науқастың жұмысқа
ынтасы мен белсенділік деңгейі сол қалпында ... десе де ... ... ... алу ... және ... ... пен қызметтің
жетіспеушілігі себеп болды.
Зерттеу жұмысын болжағанымыздай алдыға қойылған ... ... ... ... ... ... адамға әлеуметтік медициналық
тұрғыдан өмірінің сапасына мінездеме бере ... ... ... ... ... ... психологиялық тұрғыдан аурудан ... ... ... деген тұжырымға келдік. Дер кезінде анықталған аурудың емі
жеңіл әрі нәтижелі болады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... ... Жеті ... ... ... Заңы. Туберкулездің жұқпалы түрімен ауыратын
азаматтарды мәжбүрлі емдеу туралы.//Заң, 2000. 19қаңтар.
3. Абағанов Б. Туберкулез әлеуметтік дерт./Дидар.1999 - ... ... Ж.Р. ... ... ... қыз балалардың
пубертаттық кезеңінің ерекшеліктері: медицина ғылымдарының кондидаты
ғылыми дәрежесін алу үшін ... ... ... 2003 - ... ... Қ. Туберкулез әлеуметтік індет./Алматы ақшамы.2000-24наурыз
6. Ақтаев С. Өкпе ауруынан қайтсек құтыламыз? // Қазақ тарихы.2002. ... ... А. Сөз ... ... Заң. 2000 - ... ... И.Ф. ... в специальность социальная работа.//
М.,Наука,1997 - 345б.
9. Ахметұлы Т. Індет жаппай ... ... ... ... өкпе ... ... ... қарсы жүргізіп отырған
жұмыстарынан]//Сарыарқа, 1998-3маусым.
10. Антология социальной работы / Сост. М.В.Фирсов:В 5т М., 1995.
|Әділғожин С. Туберкулез - әлеуметтік ... ... ... ... М. Туберкулез дертін емдеудің дәрілік бағдарламасы ... ... ... ... проблемасы.] Егемен |
|Қазақстан,1999- 20қаңтар-6б. ... С. ... ... ... ... Қазақстан |
|2003-13қараша-3б. ... Қ. ... ... |
|Герасименко В.Г. Өкпе туберкулезінің алдын алатын ... ... ... Е.В. ... больных туберкулезом на излечение с |
|помощью образовательной программы "фтиза-школа", М.,2001-16-19б. |
|Демеуова М.Е. Қайырымдылық - ... ... ... ... ... ғылыми дәрежесін алу үшін дайындаған |
|диссертациянық ... ... ... ... Ш. ... ... денсаулығы нашар.//Алтын орда,2001, |
|№1-7б. ... М. Қурт ... ... ... К. ... буын туберкулезі//Денсаулық,2002,№1-5б. |
|Жолымбетов Қ. Туберкулезге тосқауыл қойылды.//Егемен ... ... Н. ... ... алу /Дидар,1998. |
|Исмаилов Ш. ... ... ... адам өлуі ... ... |
|2005, 13қазан-13б. ... Ш. ... ... тың әдісі./ Денсаулық,1998, №3, |
|12-б. ... Т. ... және ... күресу жолдары//Алматы: ҚазССР, |
|Білім қоғамы, 1968-49б. ... Л. ... - ... ... ... ... Республикасы 1991-2001 статистикалық жинақ.//Алматы: |
|Қазстатақпарат.2002-432б. ... А. ... ... ... таңы ... ... Қ. ... 7215 адам көз жұмды.//Түркістан 1998, |
|11-17наурыз. ... Қ. ... - ... мәселе// Денсаулық,2001, |
|№12-2-3б. ... Ж. ... Г. ... ... ... оқу ... студенттеріне арналған |
|оқулық.-Алматы.-2002.-222б. ... С.А. Өкпе ... ... ... ... ... ... иммуномодулин мен рувиминнің ... ... ... ... ... ... 1995-2005 // Өскемен обл.стат. басқармасы. |
|2006-40б. |
| ... ... ... ... |Сау ... ... ... ... |19-ға ... |1 |15 ... | | | |
| |20-29 |3 |14 |
| |30-39 |7 |12 |
| |40-49 |5 |9 |
| |50-59 |2 |10 |
| |60-69 |1 |4 ... |әр адам |10 |41 |
| ... адам |8 |23 ... ... |7 |37 |
| | | | |
| ... ... |6 |18 |
| ... |5 |9 ... ... |3 |14 ... | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| ... |3 |6 |
| ... |2 |8 |
| ... |1 |3 |
| ... | | |
| ... |3 |18 |
| ... |3 |11 |
| ... |3 |1 ... |Басы бос |5 |17 ... | | | |
| ... |6 |20 |
| ... |4 |13 |
| ... |3 |11 ... ... ... ... ... ... Критерийлері | ... ... ... |күш, ... ... ... ... демалу |
|(PHYS) |(SLEEP) ... ... ... ... (PFEEL), ... алу ... ... (THINK), ... ... |
| ... сырқы түрі (BODY), |
| ... (NEGNOT) ... ... |белсенділік (ACTIV), ... ... ... (WORK), ... өмір ... ... (MENDNOT) ... ... ... (RELAT), |
| ... ... (SUPP), ... ... ... ... |
| ... ... |
| ... ... алу және ... |
| | |
| ... бос уақытын |
| ... |
| | |
| ... шу, ... және ... ... ... қолжетімділігі(TRANSP). |
| ... ... дін (SPIRIT) |
| | ... ... ... ... ... өзіңізді қалай сезінесіз?
а. Жиі шаршаймын, шаршамаймын.
б. Өзімді жайсыз сезінемін.
в. Жақсы ұйықтаймын, демаламын.
2. Психологиялық жағдайыңыз қандай?
а. Жағымды эмоциялар ... ... ... бағалаймын.
в. Жиі уайымдаймын.
г. Білім алуға мүмкіндігім бар.
3. Тәуелділік деңгейіңіз қандай?
а. Қозғалмалымын.
б. Күнде белсендімін.
в. Жұмысқа қабілетім бар.
г. Дәрімен емделуге тәуелдімін.
4. ... ... Жеке ... ... Әлеуметтік қолдауға сүйенемін.
в. Жыныстық қатынас белсенділігі.
5. Қоршаған ортаға қарым-қатынасыңыз қандай?
а. Тұрмыстық ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік және медициналық қамсыздандару сапалы және қолжетімді.
г. Транспортым бар.
6. ... ... ... ... ... шалдыққандардың санын азайту жолдарының моделі
|ТУБЕРКУЛЕЗГЕ ШАЛДЫҚҚАНДАР САНЫНЫҢ АЗАЮЫ |
| ... ... | ... ДЕҢГЕЙІНІҢ ТӨМЕНДІГІ |
|АҒЗАНЫҢ ҚОРҒАНЫС ҚАБІЛЕТІНІҢ ТӨМЕНДЕУІНЕ ӘСЕР ЕТЕТІНФАКТОРЛАР |

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 41 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Туберкулез, аурудың пайда болу себептері мен оның тигізетін қасіреті17 бет
Адам және оның денсаулығы пәнінен салауыттану жүргізетін сабақтар жүйесі25 бет
Банктің корпоративтік клиенттерімен жүргізетін операцияларын басқарудың ақпараттық жүйесін тұрғызу88 бет
Валюталық операция түрлерін жүргізетін және реттеу органдары мен ұйымдары30 бет
Диктиокаулезге шалдыққан қойлардың ветеринарлық – санитарлық жағдайы18 бет
Жол – патрульдік қызметіннің лауазымды адамдармен қолданылатын әкімшілдік әсер ету шаралар4 бет
Коммерциялық банктердің бағалы қағаздармен жүргізетін операциялары42 бет
Көмей туберкулезі18 бет
Мектепте жүргізетін сыныптан тыс және мектептен тыс тәрбие жұмыстарының түрлері, формалары және оның тәрбиелік мәні67 бет
Мұғалімдер мен мектеп қызметкерлерінің мектептегі бірлесе жүргізетін жұмыстары12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь