Қазақстанда жергілікті өзін-өзі басқару жүйесін жетілдіру жолдары

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

І Жергілікті өзін.өзі басқару жүйесінің мәні мен теориялық негіздері
1.1. Жергілікті өзін.өзі басқарудың мәні мен мазмұны ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
1.2. Жергілікті өзін.өзі басқарудың принциптері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1.3 Жергілікті өзін.өзі басқарудағы шетелдік тәжрибені пайдалану ... ... ... 11

IІ. Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін.өзін басқарудың даму ерекшеліктері
2.1. Қ.Р.да жергілікті мемлекеттік басқару және өзін.өзі басқарудың даму ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15
2.2. Қазақстанда жергілікті өзін. өзі басқарудың экономикалық және қаржылық жүйесінің даму бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19

ІІІ Қ.Р.да жергілікті өзін.өзі басқару жүйесін жетілдіру бағыттары
3.1. Жергілікті өзін.өзі басқарудың ұйымдық құрылымы мен экономикасын құру бағыттарын жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32

Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...34
Кіріспе

Кіріспеге тоқталар болсақ жергілікті өзін-өзі басқару - бұл "мемлекеттің ішіндегі мемлекет" емес. Бірақ, сонымен бірге жергілікті өзін -өзі басқаруды азаматтық қоғамның қайсі бір институтына жатқызуға болатынын не болмайтының уақыт көрсете жатар, әрине жергілікті маңызы бар мәселелерді шешуге бағытталған тұрғын халықтың еріктілік ұйымының жәй нысаны емес. Бұл әрине, халық биліктік іске асыратын нысан. Қауымдастық билік пен мемлекеттік билік — бұл тек халықтық биліктің нысаңдары ғана.
Жерігілікті өзін-өзі басқарудың ; жергілікті маңызы бар мәселелер жөнінде айрықша обьектісі болады. Бұл мәселердің тізбектері Заң жобасыңда көрсетілген.
1993 жылгы 10 желтоқсандағы "Қазақстан Рсспубликасының жергілікті өкілді және атқарушы органдары туралы заңынан бастан жергілікті үкімет органдарынның жүйесін реформалау процесі басталды. Оны қайта құру, өз кезеңінде қоғам өмірінің экономикалық, әлеуметтік, саяси салаларындағы өзгерістердің маңызды факторы.
Қазақстан Республикасының тұңгыш Конституциясында билікті бөлу концепциясы бірінші рет баянды етіліп, одан жергілікті өзін-озі басқарудың қалыптасуы мен одан әрі дамуының құқықтық негіздерінің жаңа концепциясы қисынды түрде туындады.
2ОО0жылғы 12-қыркүйектегі "Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін-өзі басқару туралы" заң жобасы дүниеге келді. Бұл заң жобасында жергілікті өзін-өзі басқару саласында қоғамдық қатынастарды реттеу, оның органдарының құзыретін, ұйымдастыру және қызмет тәртібін белгілеу баян етілген. Әрине, ол 1995 жылгы 30 тамыздағы ҚР Констнтуциясының өзекті мәселслерінен туындап, оның қажеттігін экономикалық, әлеуметтік, саяси және идеологиялық сипаттағы алуан түрлі себептср талап етіп отыр.
Қазақстан Рсепубликасының жаңа Конституциясының 3-бабына сәйкес халық билікті: і) тікелей (яғни республикалық, референдум, еркін сайлау); 2) мемлекеттік үкімет органдары; 3) жергілікті өзін-өзі басқару органдары арқылы да жүзеге асырады. Сондықтан, жергілікті өзін-озі басқару - бұл халықтық биліктің тағы да бір нысаны ретінде көрінеді. Демек, жергілікті өзін-өзі басқару дегеніміз, ҚР Конституциясы мен заңдарына сәйкес жергілікті маңызы бар мәселелерді шешу жөнінде аумақтық құрылымдар халқының қызметін дербес тұрғыда жүзеге асыратын халық билігін іске асырудың нысаны. Ең алдымен айтатынымыз жергілікгі өзін-өзі басқарудың ерекше субъектісі - халық, азаматтар болып табылады. Жергілікті өзін-өзі басқаруды жергілікті қауымдастықтар және өздерінің басқа да органдары арқылы жүзеге асырады. Олар ауылдың (селоның), кенттің, ауылдық (селолық) округі, аудандық маңызы бар қаланың аумағы шегінде, ал облыстық және республикалық маңызы бар қалаларда, астанада көшелер, орамдар, шағын аудандар
шегінде ұйымдастырулары мүмкін. Одардың міңдетті түрде, мүлкі, жергілікті бюджеті, сайланбалы органдары болуы тиісті
Пайдаланған әдебиеттер

1. Баянов Е. ред. "Мемлекеттік және құқық негіздері", Оқулық, Алматы, "Жеті жарғы", - 2001ж.
2. "Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару туралы" Қазақстан Республикасының заңы., "Заң", №3, 2001ж. .
3. Нүкенов А.: "Жергілікті басқаруды жетілдіру мәселелері". "Саясат" №7., 2003ж.
4. Танкиева А.: "Жергілікті басқаруда экономикалық механизмдерді қолдану жолдары". "Саясат" №4
5. «Қ.Р. конститутциясының құқық неіздері» Алматы-2003ж
        
        Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
Түркістан гуманитарлық ғылымдар және ... ... ... және ... ... менеджмент» пәнінен
Курстық жұмыс
Тақырыбы: Қазақстанда жергілікті өзін-өзі басқару жүйесін жетілдіру
жолдары
Қабылдаған:
Орындаған:
Тобы:
Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
................................3
І Жергілікті өзін-өзі басқару жүйесінің мәні мен ... ... ... ... басқарудың мәні ... ... ... ... ... ... басқарудағы ... ... ... Республикасындағы жергілікті өзін-өзін басқарудың ... ... ... ... ... және өзін-өзі басқарудың даму
ерекшеліктері..........................................................
.....................................15
2. Қазақстанда жергілікті өзін- өзі басқарудың ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... өзін-өзі басқарудың ұйымдық құрылымы мен экономикасын
құру ... ... ... ... ... ... басқару - бұл
"мемлекеттің ішіндегі мемлекет" емес. Бірақ, сонымен бірге ... ... ... ... ... ... бір ... жатқызуға болатынын
не болмайтының уақыт көрсете жатар, әрине жергілікті маңызы бар ... ... ... халықтың еріктілік ұйымының жәй нысаны емес. Бұл
әрине, халық биліктік іске ... ... ... ... пен
мемлекеттік билік — бұл тек халықтық биліктің нысаңдары ғана.
Жерігілікті өзін-өзі басқарудың ; жергілікті маңызы бар ... ... ... ... Бұл ... тізбектері Заң ... ... 10 ... ... Рсспубликасының жергілікті өкілді
және атқарушы органдары туралы заңынан бастан жергілікті ... ... ... ... ... Оны ... құру, өз
кезеңінде қоғам өмірінің экономикалық, әлеуметтік, ... ... ... ... ... ... ... билікті бөлу
концепциясы бірінші рет баянды етіліп, одан ... ... ... мен одан әрі ... ... ... жаңа ... түрде туындады.
2ОО0жылғы 12-қыркүйектегі "Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін-
өзі басқару туралы" заң ... ... ... Бұл заң ... жергілікті
өзін-өзі басқару саласында қоғамдық қатынастарды реттеу, оның органдарының
құзыретін, ұйымдастыру және ... ... ... баян етілген. Әрине,
ол 1995 жылгы 30 ... ҚР ... ... ... оның ... экономикалық, әлеуметтік, саяси және идеологиялық
сипаттағы алуан түрлі себептср талап етіп отыр.
Қазақстан Рсепубликасының жаңа Конституциясының ... ... ... і) ... (яғни республикалық, референдум, еркін сайлау); 2)
мемлекеттік үкімет органдары; 3) жергілікті өзін-өзі ... ... да ... ... ... жергілікті өзін-озі басқару - ... ... тағы да бір ... ... ... Демек, жергілікті
өзін-өзі басқару дегеніміз, ҚР Конституциясы мен заңдарына ... ... бар ... шешу ... аумақтық құрылымдар халқының
қызметін дербес тұрғыда жүзеге асыратын халық билігін іске асырудың нысаны.
Ең алдымен айтатынымыз жергілікгі өзін-өзі басқарудың ерекше ... ... ... ... ... Жергілікті өзін-өзі басқаруды жергілікті
қауымдастықтар және өздерінің басқа да органдары арқылы ... ... ... ... кенттің, ауылдық (селолық) округі, аудандық маңызы
бар қаланың аумағы шегінде, ал облыстық және ... ... ... ... ... ... ... аудандар
шегінде ұйымдастырулары мүмкін. Одардың міңдетті түрде, мүлкі, жергілікті
бюджеті, сайланбалы органдары болуы тиісті
І ... ... ... ... мәні мен ... негіздері
1.1. Жергілікті өзін-өзі басқарудың мәні мен мазмұны
Дүниежүзінің көптеген елдерінде (кейбір кішігірім ... ... ... ... ... ... ... Оларда жергілікті өзін-өзі
басқару орталық өкіметтік ... ... күш ... ... ол ... демократиялық саяси жүйесінің бірі ретінде
қарастырылады.
Жергілікті өзін-өзі басқару институтының ұзақ ... бар. Ең ... ... Римде пайда болған. Қалалық басқаруды ол кезде муниципалды деп атаған
(латын тіліндегі типі - ... ... жоне ... (қабылдаймын) деген
сөзден шыққан.
Жергілікті өзін-өзі басқарудың теориялық негізі алғаш рет XIX ... мен ... ... ... Ол ... ... сипатталды. Мемлекет қауымдастықты сұрамайды, ол тек заң ... және сот ... ... ... ... ... ... билік ретіңде таныған (муниципалдық, коммуналдық, қауымдық).
Жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... ... өздерінің
экономикалық және саяси ортақ мүдделерін сезінулерінің нәтижесі.
Ресейде қалалық өзін-өзі басқару Новгородта, ... ... ... ... ... ұласады. Бірақта көп ұзамай земствоның
өзін-өзі басқару органдары советтермен қатар қызмет істсген ... ... 1918 ... ортасында қалалық өзін-өзі басқару органдарымен бірге
жойылады.
Міне, сондықтан жергілікті ... ... ... ... ... өзекті мәселе болмақ.
Жергілікті өзін-өзі басқару органдары ... ... ... 90 ... ... бастап, алдымсн одақтық (1990),
артынан еліміздің (1993) жергілікті ... және ... ... ... ... ... қалыптаса бастады.
І990 жылғы 9-сәуірдсгі КСРО-ның "КСРО-дан жергілікті шаруашылық және өзін-
өзі басқарудың жалпы бастамасы туралы" қабылданған заң ... ... ... ... ... ... қалыптастыру принциптері
мен қызметін анықтайды.
1993 жылгы 10 ... ... ... ... өкілді
және атқарушы органдары туралы ... ... ... ... жүйесін реформалау процесі басталды. Оны қайта құру, өз
кезеңінде қоғам ... ... ... саяси салаларындағы
өзгерістердің маңызды факторы.
Қазақстан Республикасының тұңгыш ... ... ... ... рет ... етіліп, одан жергілікті өзін-озі басқарудың
қалыптасуы мен одан әрі дамуының құқықтық ... жаңа ... ... ... 12-қыркүйектегі "Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін-
өзі басқару ... заң ... ... ... Бұл заң ... ... ... саласында қоғамдық қатынастарды реттеу, оның органдарының
құзыретін, ұйымдастыру және ... ... ... баян ... Әрине,
ол 1995 жылгы 30 тамыздағы ҚР Констнтуциясының өзекті мәселслерінен
туындап, оның ... ... ... ... және идеологиялық
сипаттағы алуан түрлі себептср талап етіп отыр.
Қазақстан Рсепубликасының жаңа Конституциясының 3-бабына ... ... і) ... ... ... ... ... сайлау); 2)
мемлекеттік үкімет органдары; 3) жергілікті ... ... ... да ... асырады. Сондықтан, жергілікті өзін-озі басқару - бұл
халықтық биліктің тағы да бір ... ... ... ... ... ... ... ҚР Конституциясы мен заңдарына ... ... бар ... шешу ... аумақтық құрылымдар халқының
қызметін дербес тұрғыда жүзеге асыратын халық билігін іске асырудың нысаны.
Бұл анықтамадан оның негізгі мынадай белгілерін айыруымызға болады:
І.Ең ... ... ... ... ... ... - халық, азаматтар болып табылады. Жергілікті өзін-өзі басқаруды
жергілікті қауымдастықтар және өздерінің басқа да органдары арқылы ... Олар ... ... кенттің, ауылдық (селолық) ... ... бар ... аумағы шегінде, ал облыстық және республикалық
маңызы бар қалаларда, астанада көшелер, орамдар, ... ... ... ... ... ... түрде, мүлкі, жергілікті
бюджеті, сайланбалы органдары болуы тиісті.
Қауымдастық құрыдымдардың ... ... ... ... ... {рефереңдум) жолымен, сондай-ақ халық топтары жинақы тұратын аумақты
қамтитын селолық және қалалық жергілікті қауымдастықтардан ... ... ... ... және ... да органдары арқылы жүзеге асыруы
мүмкін.
2.Жергілікті өзін-өзі басқару қоғам мен ... ... ... ... орын ... ... ... - жергілікті өзін-өзі басқару, олардың органдары
мемлекеттік басқару механизімінің құрамдас бөлігі болып есептелмейді. Бірақ
біздің ... ... ... ... ... өте тығыз байланыста
тұрады, өйткені олардың бірыңғай ортақ қайнар көздері халық ... ... ... өзін-өзі басқару қызметін атқаруда мемлекеттің ролі
орасан зор. Айталық жергілікті өзін-өзі басқаруды қалыптастыру және ... ... ... ұйымдық, қаржылық, т.б.жағдайлар жасайды. Және де
жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... халыққа жәрдем береді.
Бұлардың оргаңдардың дербестігіне өзінің заңда көзделген өкілетті шегіңде
мемлекет ... ... ... ... ... де, ... ... өзін-өзі басқару оргаңдарының қызметіне араластауы қажет.
Жергілікті өзін-өзі басқару - бұл "мемлекеттің ішіндегі мемлекет" емес.
Бірақ, сонымен бірге ... өзін -өзі ... ... ... бір ... ... болатынын не болмайтының уақыт көрсете
жатар, әрине жергілікті ... бар ... ... ... тұрғын
халықтың еріктілік ұйымының жәй нысаны емес. Бұл ... ... ... ... нысан. Қауымдастық билік пен мемлекеттік билік — бұл тек халықтық
биліктің нысаңдары ғана.
Жерігілікті өзін-өзі басқарудың ; ... ... бар ... ... ... болады. Бұл мәселердің тізбектері Заң жобасыңда
көрсетілген. Оңда мынадай мәселелер қамтылған:
1) ... ... ... ... мен ... ... ... қарауына жататын мәселелер;
1) жергілікті өзін-өзі басқару органдарының ... мен ... ... ... ... ... өзін-өзі басқару органдарының құрылу тәртібі мен құзыреті;
5) ... ... ... органдары өкілеттіктерінің мерзімі;
б)жергілікті өзін-өзі басқару органдарының ... ... ... бұрын тоқтатудың, жергілікті қауымдастық халқының оларға
сенбестік білдіріуінің өзге де ... ... ... ... ... мен ... басқаруды жүзеге асырудың экономикалық, қаржылық
негіздсрі туралы мәліметтерді, жергілікті ... ... ... ... ... ... тәртібі;
8)жергілікті қауымдастықтың кірістері ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқаруды ұйымдастыру туралы
басқа да мәселелелер.
, Жарғыны азаматтардың ... тобы ... және ... ... ... ... беру арқылы көпшілік дауыспсн
қабылдайды. Және ол әділет органдарында мемлекеттік тіркеуден ... ... оның үлгі ... ... ... ... ... жергілікті
қауымдастықтың аумағында орналасқан барлық мекемелер, ұйымдар және
кәсіпорындар, олардың ... ... ... қарамастан,
сонымсн қатар жергілікті өзін-өзі басқару органдары мен азаматтар үшін
міндетті болып табылады.
4. ... ... ... ... ... өзекті белгісінің
бірі- оның дербестігі,
. Жергілікті өзін-өзі басқару органдарының дербестігіне олардың ... ... ... ... ... ... -89-бабы,
4-тармақ). Жергілікті өзін-өзі ... ... өз ... жүзеге
асыратын нысанының дербестігі ретіңде мемлекет таныды. Ол ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқару органдарының
ұйымдасты-рушылық .бөлектігінен көрінеді.
Жергілікті өзін-өзі басқарудың және оның кепілдіктерінің ... -бұл ... ... ... ... іске асырудағы қаржы-
экономикалық ресурстарға құқықты. Жергілікті ... бар ... ... шешуі демократиялық институттардың қызмет істейтінін
аңғартады;
Жергілікті өзін-өзі басқару белгілі бір ... ... яғни оның ... ... ... ... қаланады.
Қазақстан Республикасының Конституциясында (89-бап}
мынадай жергілікті өзін-өзі басқарудың. негізгі принциптері бекітілгені
І.Жергілікті маңызы бар мәселелерді тұрғын халықтың өзі еркін ... өзін -өзі әр ... ... ... ... мен ... ... өздері белгілеуі.
З.Жергілікті өзін-өзі басқару органдарының ... ... ... ... ... ... өзін-өзі басқару бостандығы, яғни
жергілікті маңызы бар мәселелерді өз өкілеттілік көлемінде шешуі. Ол үшін
мынадай жағдайларды орындаулары ... ... ... Бұл ... ... мынада:
1. жергілікті өзін-өзі басқару органдарының құрылымына, оның лауазымды
адамдарының тағайындалуына ... ... мен ... ... ... ... ... басқаруды жүзеге асыруға мемлекет органдары ... ... ... ... ... ... ... адамдарының мемлекеттік
қызметкер ретінде есептелінбеуі;
4. ... ... ... ... ... тек оны ... лауазымды адамдар ғана жоя алады, немесе олар соттың шешімімен
жарамсыз деп танылуы мүмкін. Мұндай ... ... ... ... ... мүмкін.
Жергілікті өзін-өзі басқаруды жүзеге асыру оның ұйымдастырушылық
нысандарының әр ... ... (бұл ... ... ... ... ... іске асыруы).
Мұның өзі көптеген себептерге байланысты. Біріншіден, ... ... ... ... ... ретінде
дербестігі мен тәуелсіздігі өз ықпалық тигізуі мүмкін. Екіншіден, Қазақстан
Республикасы — көпұлтты мемлекет, оның ішіңде көптеген региондары ... ... және ... да ... ... ... барлығы да жергілікті өзін -өзі басқаруды іске ... ... ... етпей қалмайтындығы сөзсіз..Үшіншіден,тұрғылықты халықтың өздері де
жергілікті өзін-өзі басқарудың өзге де нысандарын қалап алулары мүмкін.
Жергілікті өзін-өзі ... ... ... ресурстарына
сәйкестігі. Жергілікті өзік-өзі басқару функциясын іс жүзіне асыруға
қажетті материалдық-қаржы ... ... ... ... ... ... өзге де заңдары олардың
экономикалық және қаржылық дербестігіне де кепілдік береді, соның ... ... ... берілуін қамтамасыз етілуі;
Жергілікті өзін-өзі басқарудың экономикалық ... ... ... I) жергілікті қоғамдастықтың мүлкі; 2) заңдармен тиым салынбаған
өзге де мүлік.
Жергілікті ... ... ... кіріс көздерінен тұруы
мүмкін:
1) жергілікті бюджеттен белінетін қаражаттан;
2) жергілікті қауымдастық құрған коммерциялық ... және ... ... ... ... ... жергілікті қауымдастықтың
кірістерінен;
3) жергілікті қауымдастықтың халқының өз еркімен салық төлеуі нәтижесінде
алынған ... ... және жеке ... ... ... .
5) заңдармен тиым салынбаған өзге де кездерден қалыптасады.
Жергілікті қауымдастықтың қірістері мен ... ... ... оның орындалуы туралы жылдық есеп ... ... ... ... ... ... ... органдары.
Жергілікті өзін-өзі басқару органдарына жататындар:
1) жергілікті қауымдастық кеңесі-тұрғылықты 1000 және одан
да көп адамнан тұратын тиісті елді мекеннің халқы сайлайтын,
оның мүшелерінен ... ... ... ... ... ... ... саны он адамнан аса қоймайды.
Түрғындары 1000 адамнан кем елді ... ... ... елді ... азаматтарының жиыны жүзеге асырады.
2) жергілікті қауымдастықтың жәмияты-жерглікті өзін-өзі басқарудың жетекші
басқаратын атқарушы органы ... ... ... ... басқарудың атқарушы органының басшысы. Оны
тиісті елді мекеннің халқы сайлайды. Егер оның ... ... онда ... да ... ... Оған ... 18 жасқа
толған және тиісті жергілікті қауымдастықтың аумағында тұрақты тұратын
Қазақстан Республикасының азаматы ... ... ... ... басқарудың принциптері
ЖӨӨБ-дың формалары мен типтерінің көптігіне ... ЖӨӨБ ... ... бірнеше негізгі принциптерді бөліп көрсетуге болады.
Демократизм принципі - аймақтық масштабтағы мәслелерді шешуде халықтың
кең ... Бұл ... ... ... ... ісіне қоғамды
тарту механизміне негізделеді, ... ... ... ... мен жауапкершілік ... ... ... - ... ... деңгейлері арасындағы
өкілеттіктерді бөлу мен қайта бөлу процедурасы. Осы принциптің ... ... ... ... мен осы ... халық арасындағы
жауапкершілік реттілігінің тұрақты болуын анықтайды. Төменгі ... ... ... жағдайды ғана өкілеттігі жоғары деңгейдегі органға
беру, осы ... ... ... ... ... ... арасындағы басқару қызметін тиімді
бөлу, тиімділіктің басты критериясы болып халық арасында қажеттіліктерді
максималды қанағаттандыру ... ... ... ... ... ... ... жауапкершілікті қатаң бөлу міндетіне
негізделеді. Билік құрылымдары арасындағы билікті бөлудің ... ... ... пен ... ... ... ... да осы принципке сәйкес
келеді.
Комплементарлы принцип — тік ... бөлу ... ... ... бөліну жағдайын құру. Осы принципке сәйкес басқару құрылымындағы
билік өкілеттіктерінің бөліну, ... ... ... ... де
жүргізіледі. Бұл қоғамды бұзуға әрекеттенетін жасырын орталық ... ... ... ... — ЖӨӨБ органдарының функционалды және
терриоториолды функциясын есепке алады.
Орталықсыздандыру принципі — жекелеген аймақтарға ... ... ... ... беріледі.
Орталықсыздандыру механизмі мемлекеттік және муниципалдық органдар
пәнін ... ... ... қалануып қажет етеді. Орталықсыздандыру
мемлекеттік өкіліттіктігінің қажетті ресурстарып орындау үшін жергілікті
жерге бөлінген кепілдіктерді ... ... ... құру ... келесі пунктерді қамтиды.
1. Әрбір муниципалды бірлестіктерде мемлекет өкілеттігінің құрылуы;
2. Олардың орындалуына бағытталған ... және ... ... ... ... сәйкес мемлекеттің іске асырылып жатқап өкілеттігін
беруді құжаттау;
4. Өкілеттікті беру ... ... мен ... ... ... заң ... мемлекеттік міндеттср
аясындағы қоғамдық мүдделердің бөлінуін басқару тәртібі, тек өз ... ... ... жеке ... ... ... арқылы жүргізуді
ұйғарады.
ЖӨӨБ-дың басты принциптері арасынан мыналарды ... ... ... ... билік органдарының сайланбалылығы;
2. Коммуналдық меншіктің болуы;
3. Жергілікті билік пен ... ... ... ... ... ... ағымы себінен территориялық ... ... ... ... ... ... ... қызметкерлердің лауазымды қызметке конкурстық жүйе
арқалы орналасуы;
7. Берілген терриоториядағы тұрғылықты халыққа есеп беру:
8. Шешім қабылдау ... ... ... ... ЖӨӨБ ... ... ... шешудегі
халықтық билік формасы ретінде көрінеді. ЖӨӨБ-дың ... ... алға ... мақсатын жүзеге асыру үшін өз ынталарымен ерікті бірігуі.
ЖӨӨБ-дың ... - ... ... ... ... ... ... жергілікті мемлекеттік басқару мен ЖӨӨБ ... ... ... ... ... ... ... ӨӨБ-да азаматтардың кең көлемде қатысу еркіндігі және құқығы;
- бекітілген заң шеңберінде өздерінің жеке ... ... ... ... еркіндікте болуы.
1. Қазақстанда жергілікті мемлекеттік басқару мен ӨӨБ органдарының
өзара әрекеттестік принципі ... ... ... Бұл ... негізделеді.
ҚР Конституциясы (89-бап) халықтың жергілікті ммаңызды ... ... ... ететін ЖӨОБ-ды мойындайды ҚР Конституциясында
мемлекеттің бірден-бір қайнар көзіі ... деп ... (1т. ... ережені ойша сараптау мемлекеттік билік жүйесіндегі
мемлекеттік билік институттарының халық ... ... ... ... ... ... мен орталық атқару ... ... ... ... басқару мүмкіндігі шектеулі екендігін мойындайды
және аймақтық ... ... ... Министрлер Кабинетімен
келісілген, 1996ж) сәйкес ... ... ... бір ... ... ... және ... органдарды кайта құруды ұйымдастыру
ертеден көзделген, бірақ оны іске асыру текк біртіндеп қана емес, ... ... ... да басшылық жасау қажет.
Мемлекеттік және муниципалдық құрылымдағы ӨӨБ-дың даму тәжірибесінің әр
алуандығы екі ... ... ... Олар тек ... ... ... ғана ... сонымен бірге құқықтық жүйеге де негізделген.
Мәселен: AҚШ-тa ЖӨӨБ штаттардың орталық органы мен ... ... ... тұру ... туындаған. Ұлыбританияда муниципалды билік
дербес ішкі басқаруға артықшылықтарды беру ... ... ... ... ... ... ... билік жолына тосқауыл ретіпде ... ... ... ... ... ғұрыптары болды. Бұл ғұрыптар үлгілі
құқыққа сүйенетін сот ... ... ... ... ... ӨӨБ ... ... салтта «жазылған құқық жүйссіне сүйенетін
мемлекет билигі тарапынан ӨӨБ-ға күшті әкімшілік ... ... шешу ... ... ... жеке ... толық
әлеуметке (социоцентризм) қарсы қоюдан емес әлеуметтік қатынастың «төменгең
терендетілген: гуманистикалық бейімделу немесе тұлғаның ... ... ... Екі ... ... ... ... тікелей қатысты (адам, түлға мақсат ретінде және ол үшін
құқық бар: ... ... ... ... ... ... ... бағытты қамтиды: адам табиғаттан өзін бөле
отырып, әлеуметтік топты, қоғамды, қоршаған ... және өзін ... ... ... ... ... ... және сол сияқты ӨӨБ ... ... ... ... ... ... мәселен: басшы мен бағынышты қызметкері әкімшілік
қызметтік жобалардағы тізімде шектслген жекелікке негізделген.
Гуманистік және ... ... ... ... ... ... қоғам мен мемлекеттің өзара белгілі қызметтерін
бейнелейді.
2. ... ... ... ... ... басқарудың"
Европалық Хартиясында бейнеленген. Ең алдымен ЖӨӨБ органдарының құрылуы мен
даму тәжірибесімен берілген құжат ӨӨБ қажеттілігін мойындау ғана ... ... ... биліктің Конституцияда бекттілу қажеттілгін
көрсетеді.
ЖӨӨБ-дың құқықтық ... ... ... ... ... ... ... қиғастығы, оның органдарының мемлекеттік
басқару жүйесінде көрінуі;
б) ЖӨӨБ ... ... ... ... мен ... ЖӨӨБ ... ... да органдар мен үйымдap арасында
өзара құқықтық ... мен ... ... құқығының болуы
(жеке бюджет пен меншікті басқару және оған билік ету, өзінің жеке ... ... және т.б.). ... ... ... ЖӨӨБ ... (%-100) бап ... қауым: 1) нормативтік актілерді
қабылдайды; 2)жергілікті ... ... 3) ... ... ... 4) аруашылық келісімдерді жүргізеді;
5) муниципалды косіпорынды басқарудың принципті ... ... ... атқарушы органдардың қызметіне тексеру жүргізеді.
г) ЖӨӨБ формаларының алуан түрлілігі, тарихи, ... ... мен ... ... ... ЖӨӨБ
органдарының құзыретімен өлшенеді.
Осыған орай ЖӨӨБ-дың институционалдық белгілерінің құжатталуы ҚР-ның
Контситуциясымен ӨӨБ ... ... заң ... және ... қамтамасыз етіледі.
1.3.Жергілікті өзін-өзі басқарудағы шетел тәжрибесін пайдалану
Біздің елімізде жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... ... енді ... төңірегіңде басқа шет мемекеттері, ... ... еске ... Онда ... өзін-өзі басқарудың
аумақтық кіші құрылымдық бөлігі - коммуна болып табылады (қазіргі кезде
оның саны 40 ... ... ... ... (қаладағы аудандар) және
селолық болып бөлінеді. Коммунаның басқару органдарына 6 жылға ... ... ... Оның ... саны ... ... ... кеңесті мэр басқарады. Францияда оның өкілеттілігі өте
күрделі, өйткені, ол бірінші жағынан сайланбалы адам ... ... ... ... ол - үкіметтің агенті ретінде заңдардың орындалуын қарауға,
мемлекеттік аппаратың кейбір бөліктерінің қызметін ... тиіс ... ... Мэрмен бірге оның орынбасарлары сайланады (1-12
адамға дейін), ал үлкен ... ... ... ... ... ... орынбасарлары одан да көп.
Мысал ретіндс Трамбле-ле-Гомес деп аталатын кіші-ғүрым қаланы ... ... ... 30 ... ... бар. Қаланың өмірін
муниципалыдық кеңес басқарады. Кеңесте небарлығы 35 депутат жұмыс. ... ... ... оның 10 ... ... Мэрмен бірігіп
олар кеңес бюросын құрайды. Осы депуттардың ішінде тек қана ... ... ғана ... ... ал ... депутаттар мамандығы бойынша жұмыс
істейтін жеріндс тұрақты кызмет атқарып, сол жерден ... ақы ... ... рет жұмыстан босатылады. Осыған орай айтатынымыз бұл тек қызметкерлерге
қатысы бар, ал өндірістен ... де ... Мэр ... ... тұрады. Оны мэр кеңестің хатшысы басқарады. Ол барлық
күнделікті жұмысқа жауапты. Бұл ... адам ... ... ... ... ... бір рет жиналады өзі толық құрамында айына бір
рет ... онда да тек ... ... ... ... не ... Мэрдің барлық шешімдері бекітілуге жатады.
Келесі өзін-өзі басқарушы аумақтық бөліктер департамент. Оның органы -
генералдық кеңес, оны бірнеше коммунадан ... ... ... ... ... бір ... ... сайланады. Бірінші мәжілісте генералдық
кеңес төрағасың, оның орынбасарларын, хатшысын ... ... ... және 4-7 ... ... ... ... сайлайды.
Бұлар жылына екі сессия болатын шақырымдардың аралығында ... ... ... ... табылады.
1982 жылғы реформада генералдық кеңеспен ... ... ... ... Ең ... ... ... кеңестік және комиссиялық бақылау жасау болатын. Ендігі жерде
префект өз билігінше генералдық ... ... ... не ... ... ол тек ... жоғарғы- инстанцияға шағымданып, наразылық білдіре
алады.
Осыған орай мынаны естен шығармауымыз керек: ... ... ... ... барлық ауыртпалык ортасы — ... ... қала ... ... ... міндеті бұрынғысынша өзгеріске ұшыраған
жоқ. Оған жататындар — жол құрылысы, ... ... ... үлгілерді
қолдануға беру, әлеуметтік көмек көрсететін орталық ведомстволарға
көмектесу ... ... ... ... ... және оқу-
ағарту ісіне қамқорлық жасау (лицейлерге, департамент төңірегіндегі ... жылы ... ... ... 21 экономикалық регмонга бөлінген
болатын, бертіндеп келе оның саны 26-ға ... ... ... ... ... ... (соңынан ол республика комиссары,
қазіргі кезде республика префектісі деп аталынып жүр). 1973 ... ... ... үйлестірушімен қатар екі регионалдық ассамблеи
қызмет атқара бастады: регаоналдық кеңес ... ... және ... кеңестердің өкілдерінен құрылған) және
экономикалық-әлеуметтік, мәденн комитеттер (кәсіподақ, қоғамдық ұйымдар мен
мәдениет ассоцияларының делегаттарынан ... ... ... регионалдық республика префектінің бөлігін тарылтып,
регионалдық кеңестің және оның төрағасының өкілеттілігін одан әрі ... ол ... да ... ... ... ... шеше ... жоқ - региоңда
сайланбалы оргаңдарды құру (Корсик аралынан басқа). Өйткені, ... ... ... ... ... ... өзі ұсақ коммуналардың
өміріне әсерін тигізер еді (әсіресе, селолық). Оларды бір ірі ... . ... еді. Оның әзі, ... ... ... және
муннципалдық кеңесшілердің орнын алып тастауға кесірін тигізері сөзсіз.
Ал енді Америка ... ... ... ... ... өзгеше. АҚШ
федеральдық жүйесі штаттардан басқа округтерге не ... ... ... ... ... таундарда бар).
Округтегі ең басты атқарушы орган - ... ... тіке ... ... өкілеттілігі - 4 жыл. Кеңестің төрағасын округ тұрғындары сайласа,
ал оның мүшелерін аудан тұрғындары сайлайды. Осыған қарамастан, ... өз ... ... ... ... ... заң шығару. Кеңес өз өкілеттілігі шегіңде ... ... ... ... ... оқругінің әкімшілік аппаратына
басшылық етеді Әкімшілік аппарат тұрақты негізде жұмыс істейді, ал кеңес
болатын болса айына үш рет ... ең ... ... ... таундар мен қалалық му-ниципалитер.
Таунда ... ... және дінн ... ... ... ол ... ... сайлайды. Кеңес тек 5-6 мық ... ... ... ғана қүрылады. Ал егерде оның саны кем болса, онда таундарды жалпы
жиналыс ... ... кең ... жүйе ... ... ... ірі ... болады). Билк - қалалық
кеңестердің қолында.
АҚШ қалаларында Кеңес өзінің төрағасын - ... ... оның ... ... төрешілдік ету, ал әкімшілік басшысы - бұл ... ... оны ... ... ... ... айтатын болсақ, АҚШ, Франция мемлекеттеріндегі жергілікті
аумақтық бөліністерде жергілікті басқарумен қатар жергілікті өзін-өзі
басқару ұштастырылып ... ... ... ... өзін-өзі басқару органдарына
тоқталалық. Онда жергілікті ... ... ... ... ... құрылымының басшысы болып бөлінеді Оның біріншісіне —Думма,
муниципалдық ... ... ... (жиыны) жатады. Ал,
муниципалдық құрылымның басшысы - мэр, староста және т.с.с. Ол ... ... ... ... ... ... атқарады
Муницилальдық құрылымның басшысы -бұл сайланбалы лауазымды ... ... ... да сайланбалы қызметкерлер болуы мүмкін. Мысал, ... ... ... басқаруды алалық. Оның тұрғыны -200 мың
адам. ... ... ... ... мэр ... ... ... бірақ
оның мәжілісінде төрағалық етуге құқығы бар. Мэрдің әкімшілігін мэрдің өзі
құрады, оның өзіне ғана бағынады.
РФ Коиституциясының 130-бабыңда жергілікті ... ... ... ... ... маңызы бар мәселелер, оларды жинақтай келе мынадай төрт
топқа бөлуге болады:
біріншіден, жалпы шаруашьлық мәні бар, белгілі бір ... ... ... ... ... ... мәні бар объектілерді басқару;
үшіншіден, аумақтың әлеуметтік-экономикалық дамуын жергілікті жоспарлау;
төртіншіден, адам мен азаматтың кейбір құқықтары мен ... ... ... ... ... және оны ... ету.
Жергілікті өзін-өзі басқару Ресейдің бүкіл аумағында күргізіледі. ... ... ... қауіпсіздігін қорғау үшін жергілікті
өзін-өзі басқаруды іске асыру кезде азаматтардың ... ... ... Ал, енді ... ... ... тиісті аумақтың
тұрғындарының келісімінсіз ешкім де өзгерте алмайды.
Муниципалдық құрылымның ... ... ... жойу ... ... ... және өзгерту Ресей Федератциясында субъектілернің
заңдарымен тұжырымдалады.
IІ. ... ... ... ... ... ... Қ.Р-да жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқарудың даму
ерекшеліктері
Жергілікті мемлекеттік басқару саласындағы ... ... ... ... және ... ... құзыретін,
қызметінің ұйымдастыруын, тәртібін, сондай-ақ мәслихаттар ... ... ... ... ... ... іргесін
қалайтын қолданыстағы Қазақстан Республикасының Қонституциясы ... ... оның ҮІІІ ... ... ... ... басқаруды тиісті аумақтағы істің жай — ... ... ... және ... ... ... ... мұны одан ары
нақтылай ... {86-89 бб.). Осы ... ... ... бірі --2003 ... 23 ... ... Республиксасындағы
жергілікті мемлекеттік басқару туралы еліміздің заңы. Ол 4 ... ... ... "Жалпы ережелер", екіншісі "Мәслихаттарды құру,
олардың құзыреті және қызметін ұйымдастыру, ... ... ... ... ... және ... ұйымдастырылуың, төртіншісі
"қорытынды және өтпелі ережелер ... ... Осы ... ... ... ... ... астана мәртебесі", 1998 жылғы
1-шілдедегі "Алматы ... ... ... мемлекеттік қызмет,
сайлау т.б. туралы Заңдардың да қатыстығы бар. ... ... ... ... бұл Заң актілерінде ... ... ... өкілді және атқарушы органдар тиісті аумақта мемлекеттік
саясатты жүргізу, оны ... ... ... ... ... ... ... жай -күйіне жауапты болып табылатын қызмет.
Жергілікті мемлекеттік басқару жүйесінде әкімшілік-аумақтық бөліністің
әрқилылығы көрініс табады, оның ... ... және ... ... ... ... ... заңды тұлғаларға
бекітілген мүлік, сондай-ақ заңға сәйкес коммуналдық меншіктегі өзге ... ... ... ... мен әкімияттарға міндеттер, талаптар мен
шектеулер қойылады, олардың негізділеріне жататындар:
1).Жалпы ... ... және ішкі ... ... және ... сәйкес келмейтін шешімдердің қабылдануына жол бермеу;
2).ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз етуде ... ... ... қоғамдық маңызы бар салаларында ... ... ... ... ... ... мен ... мүдделерінің сақталуын қамтамасыз
ету;.
Аумақты дамытуға байланысты мәслихаттар мен ... ... ... ... даму ... ... келуі , әрі оларға бірыңғай еңбек рыногын, капи-
талды, қаржыны қалыптастыруға, тауарлар мен қызмет көрсетуді
еркін алмасуға ... ... ... қабылдауға тиым са-
лынады.
Ендігі жердегі біздің мақсатымыз – мәслихаттар мен
әкімияттарға, олардың аппараттарының ... ... сөз ... ... ... ... ... билігі,
кағиадалары шеңберінде құрылды. Жергілікті органдар мемлекеттік билікті
жергілікті жерлерде сайланған өкілетті депутаттар кеңесі арқылы ... ... ... ... ... ... ... табылады.
1993 жылы 28 қаңтарда жоғарғы кеңес тәуелсіз ҚР-ң тұңғыш
Конституциясын қабылдады. Конституцияда жергілікті өкілді органдар сақталып
қалды. Ал территориялық ... ... ... ... ... құрылды. 1993 жылғы 10 желтоқсанда жоғарғы кеңес «Жергілікті
өкілді және атқарушы ... ... заң ... Бұл заң ... ... жаңа ... болып табылады.
1. Мемлекеттік басқару органдары және атқарушы ... ... ... ... Өкілетті органдар (маслихаттар) әлі жергілікті ... ... еді. ... ... басшысы жергілікті халықтың өкілі
емес Президенттің өкілі болып табылады.
3. Өкілетті органдар аудандық деңгейге дейін қалыптасып, жергілікті ауылдық
жерлерде ... ... ... ... ... ... ... болмады. Оның орнына поселка,
ауыл және ауылдық окруктердің өкілеттік ... ... ... ... мүшелер жиналысы бір жағынан ауылды жерлерде ... ... ... ... ... Жиналыс өзін-өзі басқарудың
кейбір белгілерін ғана көрсетті.
1995 жылы 30 тамызда қабылданған ҚР-ң конституциясы бойынша мемлекеттік
басқару жүйесін реформалаудыц ... мен ... ... ... ... ... ... унитарлы мемлекетте көрсетілген. Осы қағида
мемлекеттің ұйымдастырушылық құрылымын анықтауды және Президенттік ... ... ... 2 ... ... Сенат;
2) Мәжіліс.
Жергілікті мемлекеттік басқару объектілеріне жергілікті өкілетті
органдар облыс, аудан, қала ... ... ... ... ... ... және ауылдық әкімияттар жатады. Маслихат
депутттары жасырын дауыспен 4 жылға ... ... ... ... ... ... ... яғни облыс депутат 50, қалалық 30,
аудандық депутаттар 25 дейін.
2001 жылы ... ... ... жергілікті мемлекеттік басқару туралы»
заңы қабылданды. Заңның негізгі ұғымы төмендегідей:
Жергілікті мемлекеттік ... - ... ... да акті ... ... және ... саясатты жүргізу мақсатында жергілікті
өкілетті және атқарушы органдардың іс-әрекеттері болып ... ... ... басқа да әкімдер) ҚР-ң Президенті мен Үкіметінің өкілі болып
табылады. Ол өзіне тиісті территорияның әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... ... ... ... пен
аудандардың депутаттарынан тұрады. Бұлар ҚР-ң ... ... ... ... ... және оның жүзеге асырылуын бақылайды. Сонымен
катар заң әкімияттар мен ... ... ... ... ... ... ... мен әртүрлі инвестициялық ... ... ... ішкі және сыртқы саясатына қайшы келетін ... ... ... ... ... ұлттық тұрақтылықты
сақтауға, азаматтардың құқықтарын сақтауға міндетті. Мемлекеттер ... ... ... ... ... ... ... ҚР-ң
стратегиялық даму жоспарымен сәйкес болуы керек.
Облыстық әкімияты әкім мен оның орынбасарларынан, әкім ... ... ... ... тұрады және жергілікті
бюджеттен қаржыландырады. ... ... ... ... ұсынысымен тағайындайды. Әкім төмендегі түлғаларды қызметке
тағайындайды және босатады:
1. Жоғары мемлекеттік органдардың келісімімен әкім ... ... әкім ... ... мен оның ... бастықтарын,
атқарушы органдардың жетекшілерін ішкі істер органдары бөлімшелері
басшыларын ... және ... ... әкім кәсіпкерлік қызметке лицензия береді, өзінің құзыреті
шеңберінде әскери міндетті ... ... ... ... ... ... ... беру, кәсіпорынның
сатылуы және т.б. объектілерге ... ... қол ... лсүзеге асырылуы қатысады.
Облыс әкімі ақпаратпен ұйымдастырушының, сараптама-құқықтық, материалдық
базамен әкім аппаратын қамтамасыз ... ... ... сай ... ... жауапкершіліктеріне де карайды. Облыс әкімі өз
кұзыретінде және облыстық әкімият ... ... ... ... ... ... ... маслихатының функциясының жүзеге асырылуы міндетті.
Ол өзінің және аудан әкімиятының құзыреті бойынша ҚР-сы Президенті ... ... ... жауапты.
4. Нарықтык институтутың қалыптасу жағдайында ҚР-ғы басқару жүйесі адам
қызметінің іс-әрекеті ... ... ... емес ... үнемі және жедел араласып отыруын талап етеді. Мемлекет
басқарудың тиімділігін ... ... ... ... бір ... оны демократияландыру мәселесі алға ... ... ... арттырудың басты әдісі ретінде демократияландыру
үрдісінің әлем тарихындағы ... ... ... оны ... ... асыру үшін мемлекеттік басқарудың ерекшеліктерін ескере ... ... ... ... Бұл ... 1948 жылы ... Бас
Ассамблеясы қабылданды «Адам құқықтарының жалпыға ортақ декларациясы» және
«Азаматтық және саяси құқықтар ... ... ... алу ... ... адам мен ... қоғамының бастапқы тұлғасы, ал мемлекет
пен оның басқа да институттары осыдан арна тартатын екінші тұлғалар ... ... ... ... мен ... ... зерттеу жаңа ғасыр
мемлекетінің табиғатын едәуір күрделі деуге негіз береді.
Біріншіден, мемлекет сыртқы ... ... ... иесі ... ... және ... реттеуге монополиялық құқығын іске асырады.
Екіншіден, мемлекет өз азаматтарының ... ... ... ... ... ... ... істерін жария басқарудың
субъектілерінің бірі болып табылады, сондықтан ... ... ... ... да жұмыс істеуге тиіс. Төртіншіден, ... ... ... ... ... ... ... жүйесін жіктеу өлшемі ретінде оларды
қалыптастыру негізіне алынған мемлекеттік басқару ... ... ... Атап ... ... ... ... ұлттық
жүйесін ұйымдастырудың бес негізгі түжырымдамасы бар.
Біріншіден, барлық ... ең ... - ... ... мемлекеттік басқару жүйесі. Бүл жүйе ұлттық меншікті ... ... ... ... қызметі мен көмегін,
сондай-ақ мемлекеттік басқару объектілерін қысқартумен ерекшеленеді.
Екіншіден, мемлекеттік басқарудың неолибералдық тұжырымдамасыньң либералдык
тұжырымдамадан айырмашылығы, мұнда, ұлттық ... ... ... ... ... ... ... азаматтық қоғамның
кейбір субъектілерінің қызметін, құқықтық реттеудің неғүрлым ... ... ... жасалады.
Үшіншіден, мемлекеттік басқарудың социалистік тұжырымдамадан ерекшілігі
іс-жүзінде барлық табиғи, қаржы және ... ... мен ... ... объектісі демократиялық мемлекет иелігінде болады.
Төртіншіден, бейбіт заманда елде ... ... ... ... ... сапалы тауарлар мен қызмет көрсетудегі тапшылық,
жемқорлық, ... ... ... ... мемлекеттік басқару
институттарына, сот жүйесіне және құқыққа азаматтардың күдікпен қарауы
сияқты теріс ... ... етек ... ... ... шынайы
социалистік мемлекеттік басқару жүйесі болған жоқ. Әлемде ... ... ... тұжырымдамасын аралас деп атайды, өйткені онда
социалистік те, неолибералдық та тұжырымдардың элементтері ... ... ... шетелдік ғылыми ортада соңғы кезде
мсмлекеттік басқарудың өзіне каптал ... ... деп ... ... ... Бұл ... негізіне сарапшылар жаңғырту
кезіндегі мемлекеттік басқаруды ұйымдастырудың ... ... қиын ... ... ... ... мүддесін сенімді қорғай
алатын болса ғана өзін өркениетті ел деп санайды» деп ... ... ... ... ... ... жетілдіру үшін әріптестердің
өзара көмегін, ... ... ... ... қызметін, бейтарап
қатынастарын, жанама өзара байланысын, ... ... ... жұмыс істеу
үшін қолайлы жағдай жасау, қызметкерлердің беделін әр уақытта көтеріп отыру
қажет.
Қазіргі таңда ... ... ... ... ... ... болып табылады. Стратегиялық басқару дегеніміз - ол ұйым
дамуының стратегиясын ... және ... ... ... ... ... дайындау және жергілікті жүзеге ... мен ... ... ... ... басқарудың
басты субъектісі мен объектісі әкімшілік-аумақтық бірліктің халқы болып
табылады. Ол ... ... ... ... ... және жергілікті аумақтарымен байланысты мерзімдері қорлары және
орындаушылары көрсетілген басқару циклі.
2.2. ... ... ... ... ... ... жүйесінің даму бағыттары.
Көптеген мемлекеттердегі мемлекеттік және муниципалдыі құрылымды
тәжірибесі ЖӨӨБ органдарының ... ... ... ... ... ... осы ... қалыптасу үстінде және ол
зандарда, басқа да ... ... ... ... таразыланып
бекітілуін қажет етеді.
ЖӨӨБ-дың экономикалық негізі мына түрде қалыптасады.
а) ЖӨӨБ-ратын қауымның меншігі;
б) Мемлекеттік меншіктің ЖӨӨБ ... ... ... мүлігі;
в) қолданыстағы заңға сәйкес жергілікті қауымның қажеттілігін
қанағаттандыру мүмкіндігі бар ... ... ... ... қаржылар.
ӨӨБ-дың экономикалық негізін тану тек берілгсн негіздег ... білу ғана ... ... ... ... де білу өте
маңызды. ... заң ... ... ... ... ... ... кұқық.
Муниципалды бірлестіктерді алып қарайтын болсақ мемлекеттік ... ... беру ... ... коммуналдық заңды тұлға
болып бекітілетін, жергілікті қазына мен ... ... ... ... ... ... ... қазіргі таңдағы қолданыстағы
мемлекеттік объектіні алған шағын кәсіпкерліктің субъектілеріне ... ... ... ... ... тұлғаларга оперативті
басқару мен шаруашылықты жүргізу ... ... Егер ... ... ... ... қолдану және басқаруды алса, онда
олар нақты меншік иесі болады. Бұл құқықтық ... ... ... ... ... муниципалды бірлестікке қызмет көрсету үшін ... ғана ... ... қатар жер, табиғи ресурс, муниципалды қаржы-
несиелік мекемелер, жергілікті тарихи және ... ... ... ... қорын құрайтын барлығын да жатқызу керек.
Коммуналдық меншіктің арнаулы өндіріс құрал-жабдығы, маңызды объектісі
жер б.т. Жерге ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Жер ресурсын меншіктің әртүрлі нышанында
иемдену оны басқа субъектілермен иемденуді шектейді, ал ол жер ... және ... ... деп есептейтін қоғамдық игіліктерді иемденуге
кедергі жасайды. Нәтижесінде коммуналдық құрылымдардың қажеттіліктері толық
қанағаттандырылмайды. Шектеулі ... ... ... ... ... ... игіліктерді өндірудегі ролі қазіргі таңда, әсіресе жерге
жеке меншік енгізілуі жағдайында ... ... ... ... ... ... барлық объектілері мен субъектілері орналасатын
коммуналдық жерлерді ... және ... ... бар ... объектісі деп
қарауға болады.
Өндіріс құрал-жабдықтары мен коммуналдық меншік объектісіне шаруашылық
жүргізудің жалпы шарты, оның ... ... Осы ... ... ... ... ... қызмет көрсету саласы коммуналдық
меншіктің маңызды ... ... ... 5175 ... ... ... 90,4% ... тиесілі, ал ол объектілердің 85-90% қызмет көсетуді ... ... ... ... ... және материалдық емес салаларын
қамтитын ... ... ... ... және таза қызмет көрсету
болып бөлінеді. Материалдық қызмет көрсетудің нәтижесі ... ... ... ... коммуналдық меншік объектісінің экономикалық өткізілуін
сипаттайды. Саяси-экономикалық тұрғыдан материалдық игіліктерді иемдену
қатынасы ... ... ... ... ... ... ... кызметке барынша тән жергілікті басқару, білім беру,
денсаулық сақтау, мәдениет және тағы да сол ... ... таза ... ... ... ... бұл салалардың игілігі за ... ... олар ... ... ... қолданылатын материалдық
құрал-жабдықтардан мықты тәуелі болады. Таза қызмет көрсетуді ... жеке ... ... ... ... ... ... қоғам үшін ерекше сипаттағы тұтыну заты б.т. Таза ... ... тағы бір ... — бұл ... ... құн жасалмайді
және қажетті материалдық шығындардың құнын ... ... ... ... ... құны ... іс-әрекет ретінде тір еңбектің өзі ... ... ... ... ... ... ... экономика жағдайында, материалдық емес өндірістің игіліктері
акдіалай бағаланатын және ондай ... ... ... ... ... ... ... тұтыну құны және құны болатын болса,
өз қызмет түріндегі тұтыну заттарының құны және айырбас құны болады".
Коммуналдық меншіктің қызмет ... ... ... ... мынандай қорытынды жасауды қаже етеді.
1-ден, бұл объектілер коммуналдық құрылым субъектілерінің-мүддесін
өткізетін салалар екендігін басшылыққа алу ... ... ... зор ... және ... емес
қызмет көрсету салалары нарықтық қатынаста ортасында әрекет ... ... ... жөн. ... ... ... көрсету ақшалай
бағаланатын болғандықтан, олардың тарифтері ... ... ... ... сәйкес болуын қадағалап реттеп отыру орынды.
3-ден, ең бастысы мұндай объектілердің экономнкалық және ... ... ... ... қажет, онсыз олар өздерінің әлеуметтік-
қағамдық ролін тиімді атқара алмайды.
Көп жағдайда ... ... ... мекемелердің
тиімді жұмыс жасауы коммерцеиялық емес ұстанымдар негізінде құрылады.
Сондықтан «ондай ... ... ... ... ... ... ... міндетті салық салу және азаматтардың ... ... ... таңдау механизмін пайдалану негізіндегі бюджеттік
қаржыландыру б.т». ... ... ... жолға қойылған аудит және
бюджет ... ... ... ... сертификация, аттестация,
басқа да
мемлекеттік бақылау жүйесін қажет етеді.
Коммуналдық меншік объектілері болып ... ... ... ... ... ... айтқанда аралас қоғамдық қызметтер
көрсетеді.
Сондықтан оларды ұдайы өндіру механизмі мемлекеттік емес мекемелер ... ... ... ... аралас экономика ұстанымына негізделіп
құралады. Бір ... ... ... пайда табу олардың іс-
әрекеттерінің ... ... бола ... ал ... ... дербес игілік
қасиеті бар функциялары таза коммерциялық негізде орындалуы мүмкін. ... ... үшін ... және ... ... ... нарықтық және рақымшалық негізде коп ... ... ... ... қоғамдык, игіліктерді өндіруде белгілі бір заңцылық
бар: игілік жергілікті қауымдастыққа неғұрлым маңызды ... ... ... себебі ондай игілікке мұқтаждық бар және ... оны ... ... алу ... ... ... ... экономикалық
немесе экономикалық емес сипатын көрсетеді. Игіліктің жоғарғы пайдалылығы,
егер әлеуметтік институттар мен заң ... ... ... ... ... ... ... береді.
Коммуналдық меншік субъектілерінің ұдайы өндіріс процесіне қатысу
ұстанымы және өздерін меншік иесі ретінде ... ... ... ... ... Коммуналдық меншіктің негізгі субъектісі — ... ... ... иесі ... ... ... нақты
коммуналдық тұрғындары. Жергілікті ... ... ... ... ... терриоториялық мүдделері жергілікті
қауымдастық ... ... ... ... мақсатты іс-әрекеттерді жүзеге асыруға түрткі болады,
ынталандырады. Көп ... ... ... ... ... ... ... тұрмыс, әдет, дәстүрлерімен байланысты болады.
Сондықтан жергілікті басқару ... ... ... ... ... жергілікт өндірісті тұтынуға бағдарлауға, онда ... ... ... ... ... ... Шын ... аумақтық
жергілікт мүдделер коммуналдық меншік ... ... ... меншік субектілерінің күрделі құрылымы өндірк құрал-жабдықтарын
және шарттарын, әлеуметтік сала объектілерін пайдалануы бойынша жергілікті
билік органдары мен билік басыщц ... ... ... ... субъектілері меі-шаруашылық жүргізу ... ... ... ... мен ... ішкі ... ... қатынастарды анықтайды.
Коммуналдық меншік субъектісіне байланысты экономикалық қатынастар
жүйесін біржақты құқықтық пайымдау жергілікт аумақтың құрылым ... ... ... ... ... ... ... тарапынан
коммуналдық меншік обектілерін иемдену, пайдалану және иелік ... ... ... жол ... ... ... ... «субъектілік-объектілікі
қатынастар сұлбалы түрде былай көрінеді (6-сурет),
Шын мәнінде коммуналдық меншік субъектілерінің ... ... ... органдары, жергілікті билік және басқару органдары,
коммуналдық құрылым аумағына орналасқан мемлекеттік, ... ... ... шаруашылық жүргізу субъектілері, негізгі субъекі болып
табылатын ... ... ... ... ... ... күрделі құрылымын осылайнша анықтау олардың арасында орын
алатын экономикалық қатынастардың ұдайы өндірісінің ... ... ... жүзеге асыруға мүмкіндік берер еді.
Ұдайы өндіріс процесін бөлу кезеңінде ... ... ... бөлу және ұдайы өндіру шартының ... ... ... ... ... ... ... олардың елеулі
бөлігі жергілікті қауымдастық мүддесіне сәйкес қажеттілік бойынша бөлінеді.
Бірақ субъектілердің тұрған жеріне және ... ... ... ... ... ... ... жергілікті
коммуналдық институттар айырбас кезеңінде игіліктерді сатып алады, кейін
оларды ... ... орай ...... ... ... субъектісі және объектісі.
Субьект
Обьект
Осыған байланысты қайшылықтар орын алуы мүмкін. Айталық бөлу ... ... ... ... мен ... арасындағы
келіспеушілік немесе тұрғындардың жеңілдік алу құқы бар және ... ... ... ... ... ... сияқты құбылыстар
Мұндай қайшылықтарды шешу қоғамдық өзін-өзі басқаруды дамытуды, тұрғындар
тарапынан коммуналдық құрылымның ... ... ... бақылауды
күшейтуді талап етеді.
Ұдайы өндіріс процесінің "субъектілік-субъектілік" қатынастарға;
байланысты ... ... ... орын ... ... ... коммуналдық деңгейдегі «қоғамдық игіліктер» тауар нышанында
болмайды, олар тұтынушыға ... ... ... ... ... ондай игіліктер тегін таратылады деген ... ... ... ... ... бір ... ... тұрғындарынан алынатын
салыктар, басқада ақшалай міндеттемелер арқылы жүзеге асырылады. Себсбі
қандай да бір ... ... ... ... ... болады және
жергілікті шаруашылықта қолданылатын өндіріс кұрал-жабдықтары мен жұмыс
күшінің тауарлы ... ... ... ... саласында қоғамдық
игіліктерді иемдену қатынасы тауарлы, кұндық нышанда ... ... ... әлеуметтік институттардың ролімен түсіндіруге
болады, себебі олар бұл ... ... ... бола ... тиісті ұстаныммен сипатталатын қоғамдық игіліктерді өздерінің
мүддесіне икемдейді.
Ұдайы өндіріс процесінің түпкі ... ... Ол ... және ... ... ... ... Коммуналдық құрылымы деңгейіндегі
қоғамдық игіліктерді тұтыну өндістің жеке факторларын дамытатынын ескерсек,
оның өзі жамама ... ... ... айналады. Жергілікті
қажеттіліктерді қанағаттандыратын игіліктерді өндіруде ... ... ... тұтынуда, оның көлемі мен сипатын ... ... ... ... ұйымдастырушы жергілікті атқарушы және өкілетті
органдар анықтайды. Бұл жерде ескеретін бір жайт ол ... ... ... ... ... меншіктен тыс басқа меншік
нысандарында да болуы ... ... ... ... ... шығынын әртүрлі алымдар мен салықтарға жеңілтік беру, жер
салығын азайту сияқты ... ... ... ... бар. Бұл ... ... кызметкерлерінің терриоториялық ... ... ... ... меншіктің түпкі объектісі болып табылатын
түпкі игіліктерді тұтынатынында есептен ... ... ... ... ... ... алу нарықтық экономика
жағдайында табиғи туындайтын мемлекеттік, ... жеке ... ... құрылым деңгейінде бесендетуге және үйлестіруге
қолайлы ... ... ... берер еді.
Жалпы, коммуналдық меншікті ... ... ... ... ... қатынастар түрғысынан талдау оны экономикалық
категория ретінде мойындауға, оның саяси-экономикалық табиғатын ашута ... ЖӨӨБ ... ... ... бас ... ... ... құрамына кіретін мүлікке қатысты меншік ... ЖӨӨБ ... ... ... коммуналдық менпіік объектілерін
уақытша немесе мерзімсіз жеке және ... ... ... ... беруге, оларды белгіленген тәртіпте босатуға және мүлікпен келісімдер
жасау құқы бар.
Қабылданған заң ... ... ... ... халқының
тікелей меншік иесі болуының құқықтық жағдайында белгілейді.
Жергілікті қауымның ұйымдасуын құруда ЖӨӨБ органдарының оперативті
басқару және ... ... ... ... ... асырады:
- тауардың (қызметтің) бағасы мен тарифтерін реттеуді;
- ... ... ... ... ... ... жергілікті тапсырыстарды араластыру;
-терриоторияның әлеуметтік-экономикалық даму кешенінде муниципалды
округ терриоториясында орналасқан ұйымдардың қатысуын үйлестіру;
-қабылданған заң шеңберінде ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқару жүйесін жетілдіру
бағыттары
3.1. ... ... ... ... ... мен экономикасын
құру бағыттарын жетілдіру жолдары
ЖӨӨБ-дағы жоғарғы билік органы болып ауыл халқы табылады, олардың
негізгі ... ЖӨӨБ ... ... ... кадр ... ... Кеңес сайланады (жалпы саны 11 адамға дейін). Бұл ... және ... ... Кеңсс мүшелері арасынан ЖӨӨБ органының
атқарушы басшысы — Жетекші сайланады. Ол кеңеске есепті болады, егер ... ... орын ... ол ... ... алдына оны өзін (қайта
тағайындау) немесе басқа кеңес мүшелерінің арасынан қайта сайлау ... ... үй ... мүшелерінің нақты түрде басшысын ескеретін тізім
нақтыланады (мұнда үй шаруашылығы жергілікті ... ... ... кеңес пен жетекшіні сайлауға барлық 18 жасқа толған ... ... ал үй ...... ... ... қамтамасыз ету
мақсатында мекемелер мен кооперативтерді басқарады.
Сонымен ЖӨӨБ ... ... ... ... ауыл ... халқы;
2) жергілікті қауымдастық;
3) жергілікті қауым кеңесі;
4) жетекші.
Кәмелетке толған ... ... ... ... ... ... реттеу үшін, ЖӨӨБ органдарын ұзақ мерзімге құру ... ... құру ... ... ... ... шаруашылығын жүргізу әдісімен мемлекет қадамын байланыстыратын
өте қолайлы мүмкіндік болып табылады.
Ары қарай кеңес бақылауымен ... ... ... ... ... халыққа коммуналдық және басқа да қажетті
қызметтерді жеткізуде өндіріс қаржы ... ... үшін ... ... ұйымдастырушы ретінде үй шаруашылығы (аулалық) шығады.
Жергілікті шаруашылықта үй шаруашылық меншіктерінің кооперативі ... ... ... тұлға болып табылады. Қазіргі таңда мекеменің
осындай шаруашылықты құқықтық базасы ... ... ... ... ... ... ... туралы», «ҚР-дағы ауылдық түтынушы
коопетациясы туралы», "ҚР-дағы тұтынушы кооперативтері ... ... ... мен қызметінің басты принциптері. болып еркіндік, тұтынушы
мінезде, пай теңсіздігі, басқарудағы демократиялық және ... ... үй ... ... «пайымен» кооперативті құрушы болады. Халық
кеңесті толық сайлау арқылы жергілікті ... ... ... ... меншік объектісін (клубтар, жылыту орындары және басқа
да ғимараттар мен құрылыстар, техника және т.б.) пай ... ... ... ... ... ... ... шаруашылықтағы кооператив меншіктері заңды тұлға
болып, өзінің жеке есеп ... ... ... ... ... ... болып, көбінесе «жергілікті қауымның» кеңес мүшелері
арасынан сайланатын жамағат табылады. ЖӨӨ.Б ... ... ... ... жергілікті қауым жиналыстарында қойылады. Оларға
кеңестің ұсынуымен - кеңес мүшелері арасынан басқару ... ... ... ... ... басшысы ретінде бір мезетте сайланады.
Ауыл (поселка) кеңесімен «жергілікті экономиканы» ... ... ... ... ... ... а) жерекші көмекшісін; б) берілген
терриоторияда тұратын халықтың арасынан бухгалтер-кассирші. Осы ... ... ... ... ... ... (10-сурет).
Жергілікті өзін-өзі басқару органдарының басқару құрылымы
Суретте көрсетілгендей ауыл (поселка) халқы бір ... ... ... (сайлайды) және тауар мен қызметтерді тұтынушы ... ... көзі б.т. ... ... мұндай басқару схемасындағы
мемлекет қадамын ескерсек, нақты ЖӨӨБ-дың жалпы принциптерін қамтитын жалпы
халықпен сайланған коммерциялық ... ... ... пен ... ... сайланбалы органы - ҮШМК ... ... ... және ... ... ... ... араласу мүмкіндігінің шектеулілігі
ескеріледі. Бастысы жергілікті халықтың тіршілігін қамтамасыз ету үшін ҮШМК-
нің тұтынысты-коммерциялық құрылымы ... ... ... көзі ... ... ... үй ... кұрудағы эономикаға «жұмыс істеу»
механизмін іздестіру қажет.
Мұнда басқару демократиялық норма тәртібінде жинақталады. Ең ... ... ... ... ... ... мен жамағаттың -
кеңеске, ал кеңестің - жергңлікті қауым мүшелеріне ... ... ... ... ... ... ... жетекші мен
кеңес мүшелері есебінен басқаруды ... ... ... береді.
ЖӨӨБ-дың ұсынылған моделінің негізгі айрықша ерекшелігі ол әлеуметтік-
экономикаға бағытталуы б.т. Басқарудың дәл осы ... ... ... ... өз ... ... ... әр үй шаруашылығының
экономикасын ... ... ... береді. Бұл жүйе таза ... ... және ... ... ... ... органдардың
күнделікті қызметін үнемі толықтырып отыруға әрекеттендіреді.
Басқа маңызды ерекшелігі басқаруға қатысу ... ... ... ... ... халыққа ғана қызмет ету б.т.
Мұнымен бірге мүшенің жергілікті басқару органдары қызметіне қатысуға және
тек өзінің кооперативтік ... ... ... ... ... ... Алдағы бөлімде экономикалық мүдделерді қорғау механизмі жан-
жақты қаралады.
Келесі нормада, ЖӨӨБ-дың өнделген экономикалық моделінің ... ... ... Бюрократиялық басқару типінің экономикалық мәні
еңбек, басқару және меншік категорияларының өзара ... б.т. Егер ... ... ... яғни ... ... басқасы еңбек етіп және
бір үшіншісі басқаратын болса, онда біз таза ... ... ... Және ... егер меншікті иемденіп, еңбек етіп және басқаратын
сол адамдардың өздері болса — онда Бұл ... ... ... ... ... ретінде, жеке шағым кәсіпорындар, орта ... және ... ... ... ipi ... ... ... толық ұстау оңай емес, бірақ оған ... да ... Дәл ... ... ҚР-ның конституциялық нормасы б.т. Мұндағы негізгі идия сол
халы к мүдделеріндегі жергілікті ... ... ... ... ... Сондықтан ЖӨӨБ-дың экономикалық моделінде осы ... ... ... ... ... жеке және ҮШМК ... өзі ... (3-кесте).
Жергілікті қауымды басқаруындағы өзін-өзі басқару шаруашылығының
принципі
|Меншікті иемденетін ... ету ... ... ... ... ... |
|Үй шаруашылылығы|халқы |органындағы |халық ... |
| | ... | | ... ... шаруашылығы ... және ЖӨӨБ ... ... ету құқығы тек осы терриоторияда
тұрғылықты тұратын ... және ... ... ... ... ... қауымдастықтағы адамдардың басқаруға қатысу
құқығы «ҚР-ның ЖӨӨБ туралы» заң жобасында қамтылады. Осылайша мсншік, ... ... ... «жақындасуын» қамтамасыз етеді. Ол факторларды
біріктіретін жергілікті халық б.т.
Жергілікті қауымдастықтағы мүдделер жүйесі.
Жергілікті қауымдастықтың негізгі мүдделері жергілікті халықтың барлық
жастарын және ... ... ... ету б.т. Бірақ қоғамның әрбір
мүшесі мен оның басқа да субъектілерінің мүдделері ... ... ... ... ... тобы — ... қабілетті халық - олардың
қызығушылықтары жұмыс істеуді қажетсінеді. Үй шаруашылығы - ... ... және ... да ... мен ... (нан, түз және
басқа да өнімдер) түрлерін қолайлы тарифтер мен бағаларда алуы. Күн көрісі
төмен ... ... мен ... да топтағылардың әлеуметтік көмек пен
коммуналдық жеңілдіктерді алады. Мектепке дейінгі ... ... ... ... Кеңес пен жамағат коммуналдық меншікті тиімді
қолдануға және ішкі ... ... ... балалар алыңы мен
басқаларды құруға қажетті құралдарды ... ... ҮШМК ... ... ... жеткілікті болуы үшін көп кіріс алуға
және ... ... ... ... мен ... қажетті тауарларды
төмен бағаға ұстау арқылы үй ... ... ... ... қауымдағы мүдделер жүйесі
|Субъектілер ... ... ... ... ... ... |
|Еңбекке қабілетті халық ... ... ... ... ... ... тауарлар |
| ... мен ... ... ... ... ... |қолайлығы ... ... ... ... көмек пен тарифтерге |
| ... ... ... ... мен үш ... ... |
| ... көмек және оларды қамту |
| ... ... ... ... шаруашылығының меншікті кооперативті|түскен түсім мен ішкі шаруашылықтағы|
| |жол, ... ... т.б. ... |
| ... құралдар |
| ... ... үй ... |
| ... ... ... ... осы ... тиімді үйлестіру механизмі арқылы
қамтамасыз етеді. Осымен қоса жергілікті қауымның әрбір мүшелерінің
жеке мүдделерін ... және ... ... жүйесі арқылы есепке
алу қажет.
Басқару жүйесінде жетекшінің кооперативті басқаруы мен ... ... ... ... ... ... пен ... пікірлер кеңестің халықпен кері байланыста болуын қарастырады.
ЖӨӨБ органдарының қызметкерлері осы ... ... ... үнемі жалақы
ала отырып қызмет атқаратын сайланбалы лауазымды тұлға мен азаматтар болып
бөлінеді. Соңғысын мемлекеттік қызметкерге теңеуге болады. ... ... ... ... өз ... үшін ... ... ақы алмайды немесс
коммуналдық қызмет жүйесі арқылы компенсация алады. Мысалы: ... ... ... (денсаулық сақтау, білім және басқалары)
айналысатын кеңес комиссиясының ... б.т. ... ... ... ... ... заңы мен нарық зандарына
сәйкес төленеді.
ЖӨӨБ құрылымның құрылуы және өндірістік функциянын көрінуі.
Жоғарыда айтылғандар ЖӨӨБ-дың ... ... ... ішінді халықка
коммуналдық қызмет пен бірінші қажеттіліктегі тауарлар мен қызметтерді
жеткізуді ұйымдастырады. Өндірістік ... ... ... ... ... ... көрсету қажет және ары қарай ЖӨӨБ-дъщ өндірістік
құрылымын құруда басқару теориясының принциптеріне ... ... ... ... ... ... поселка, микроаудан және басқалар)
коммуналдық және басқа да күнделікті жергілікті ... ... мен ... ... қажетсінеді, осы арқылы ЖӨӨБ органдарының
өндірістік функциясын анықтайды. Жалпы жағдайда олар мыналар болуы мүмкін:
әр үй ... үшін ... ... ... (көмір, ағаш, газ және т.б.)
дайындау (сатып алу); ... ... ... ету - ... үй ... электр энергиясын жеткізу мақсатымен құрылыс ... ... ... ... таза ... ... органдар мен
депутаттардың байланысын қамтамасыз ету; ... ... мен ... ... және ... ... орындауда ең алдымен:
а) халық тапсырыстарын жинау және өндеу;
б) осы тапсырыстарды орындау және тауар мен қызметтерді жеткізу.
Бұл үшін ЖӨӨБ ... ... ... мүшелері арасынан бір
басшылықты арнаиы комиссияны қарау қажет. Бұл комиссия ... ... ... (К-1): энергетика (К-2); құрылыс (К-3); сауда (К-4);
жергілікті өндіріс (К-5); денсаулық сақтау және ... (К-6); ... ... мен ... ... (К-8); мемлекеттік органдар мен депутатгардың
байланысы мен дамуы (К-9) және ... ... ... ... ... ... пен жетекшілер
іріктейді. Комиссия белгілінген кезеңдегі (мысалы, жыл) барлық қызметтерге
тапсырыстарды, тауарларды, жеңілдектер мен ... ... ... және кеңес отырысында eceп береді. Жергілікті қауым жиналысында
жергілікті бюджеттің шығыс бөлігіне қатысты ... ... ... ... ... мен шағымдарды жинау, өңдеу және комиссияға
жеткізу оперативті жұмысын жамағат жүргізеді.
Нақтыланған жылдың ... ... ... ... басшылығындағы ҮШМК
жүргізеді. ҮШМК-і белгілінгсн жұмысты орындау үшін жоғарыда келтірілген
өндірістік ... ... ... ... бөлімшелерін артелдер түрінде
құрады. Жалпы жағдайды құрылған өндірістік артелдер келесі түрде болады;
жайластыру (А-1); ... (А-2); ... (А-3); ... ... ... (А-5); ет өніндер цехы (А-6); кооперативтік сауда (А-7) ... ... ... пен ... ... ... сатудағы
барлық бухгалтерлік және сауда операцияларын орындайтын, тапсырысшылар
(сатып алушылар) мен ҮШМК арасын байланыстырушы звено ... ... ... дамуындағы ҮШМК құрамында несиелік серіктестік ұйымдасуы
мүмкін. Тауар-ақша қатынасы ... ... ... мен ... дамуына заемдар беріледі (11-сурет).
ЖӨӨБ өндірістік ... 1-ші ... ЖӨӨБ ... ... ... ... Сосын жергілікті қауымның қалыптасу
әдісімен ҮШМК-нің жақсы ... ... ... ... ... жергілікті өндірістің дамуы мен ҮШМК құрылымыңдағы
коммуналдық ... ... үшін ... қауым субъектілеріне
заңдарды ұсыну мақсатымен ақша-құралдарын шоғырландыру ... ... ... ... ... ... Онда ЖӨӨБ өндірістік
құрылымының 2-ші жылжытылған вариантын алуға болады (12-сурет).
Бұл ЖӨӨБ моделі шаруашылық функцияны ... және оның ... ... заемдық құралдары қажет болады. Ал шағын бизнес ... ... ... ... себептер жалпыға белгілі; ipi банктер
шағын заем алушылармен ... ... ... ... ... қайтарылуына
үлкен тәуекелдік; несиенің қамбаттылығы және қысқа мерзімділігі; ... ... ... ... ... ... және т.б.
Сонымен қатар ЖӨӨБ құрылымында жекс қаржылық институтының ... алғы ... ... 1-ден ... қауым мүшелері бір
терриоторияда үнемі және ... ... 2-ден ... ... несиелік
мүмкіндіктері мен қаржылық жағдайының мөлдірлігі, олардың ... ... ... ... түрі - ... ... мүмкіндігін арттырады;
және соңғысы жергілікті қауым жауапкершілігіндегі жергілікті ... ... ... ... конституциялық нормаға қатысты
несиелік мекеме ... ... ... құрады.
Несиелік серіктестер ұйымы терриоториялық ерекшеліктерге ... ... және т.б.) ... жүргізіледі. Несиелік серіктестер
мүшелері, үй шаруашылығы; алғашқы қажеттіліктегі тауарлар мен ... ... ... және ... да ... жеке тұлғалар;
басқа да субъектілер болуы мүмкін.
Несиелік кооператив — ... ... ... ... ... жеке және ... тұлғалардың өзара көмск негізінде бір-
біріне ... ... және ... ... ... үшін ... ... мүшелерінің жинақтарын жұмылдыру мақсатында, кооператив
мүшелеріне несиелерді ... үшін осы ақша ... ... және заемдық
капиталды тарту ең алдымен ... ... ... ... ... ... құралдарды қамтымай есептеуді
қамтамасыз ету үшін өндірістік мақсатта құрылады.
Несиелік кооперативтердің көзі ауыл шаруашыльны және заем ... ... ... ... ... бөліп тарату механизмі ... ... ... пен ... келер болсақ, онда бұл жерде кооператив
мүшелерінің жауапкершілігі ынтымақтастық принципінде қызмет ... ... ... ... ... көрінгенмен ол кооператив
мүшелеріне қызмет көрсете алмайды.
Негізгі несиелік қызмет пай жарналары ... ... пай ... ... ... кооператив табыс табу мақсатын көздемейтін коомерциялық емес
ұйым. Пай иелерінің басты мақсаты ол ... ... ... көтеру.
Қорытынды
Қорыта келе Қазақстанның қазіргі сатыдағы дамуы ... ... ... ... ... деңгейлерге түсіруді қажет етеді және де
оны билік те, қоғам да мойындайды. Оған тағы бір ... 2003 ... ... өткен Ұлттық кеңестің кезекті отырысы толықтай осы ... Және де бұл ... ... үкімет арнайы құжат әзірлеген —
"Мемлекеттік басқару - деңгейлері арасындағы өкілеттіктерді шектеу ... ... ... тұжырымдамасы". Дәл сол кеңесте Елбасы
Н.Ә.Назарбаев осы мәселе ... ... деп өз ... ... ... бір
қолға тастай қысып, айырылмайтын әдет ... ... ... ... ... ... ... орталықсыздандыру проблемасы
саяси міндеттердің алғашқысы болып аталды. Бірақ бұны елімізде жүзеге асыру
көптеген себептерге байланысты қиынға соғуда.
Бірақ қазіргі ... ... ... Бұл ... ... және мемлекеттің- дамуында теріс әсер беретін кемшіліктерін
байқатып отыр. Әсіресе, Бұл ... ... ... ... атап көрсетуге болады.
Қазіргі кездегі жергілікті жерлердегі билік қазіргі кездегі талаптарға
толық сай емес, жергілікті халықтың мүдделерін әлсіз ... ... ... болып келген.
Мұның басты себептері қолданыстағы заңдылықтардың, соның ... ... заң, ... ... ... ... заң, ... жүйесі
туралы заңдардың кемшіліктері болып есептеледі.
Қазақстанның қазіргі сатыдағы дамуы реформа үрдістерінің арасалмағын
орталықтан жергілікті деңгейлерге түсіруді ... ... және де оны ... қоғам да мойындайды. Оған тағы бір дәлел, 2003 жылдың 3 ... ... ... ... ... ... осы проблемаға арналды. Және де
Бұл мәселе бойынша үкімет арнайы қүжат әзірлеген — "Мемлекеттік басқару ... ... ... ... және ... қатынастарды
жетілдіру түжырымдамасы". Дәл сол кеңесте Елбасы Н.Ә.Назарбаев осы мәселе
жөнінде былай деп.өз пікірін білдірді: ... бір ... ... ... әдет біздің дамуымызды тежеп отыр". Сондықтан Президенттің
халыққа Жолдауында ... ... ... міндеттердің
алғашқысы болып аталды. Сондықтан да еліміздің мемлекеттік ... оның ... ... құзырларының әр деңгейі арасында нақты бөлінуі
мен халық билігінің маңызды ... ... ... ... ... жүйесін ендіру өзекті мәселелердің қатарында. Бірақ бүны елімізде
жүзеге асыру көптеген себептерге байланысты қиынға соғуда.
Биліктің ... ... ... ... ... ... ... проблемаларды шешу
қажет:
- жергілікті жөне аймақтық нәтижелі.басқарудың жоқтығы;
- жергілікті деңгейдегі мәселелерді шешуге қабілеті жететін ... ... ... ... екі ... ... болып отыр:
- кәсіби және нәтижелі аумақтық басқаруды құру және ... ... ... үрдісі;
- азаматтық қоғамды құру үрдісінің басталуы.
Қазіргі таңда стратегиялық басқару ... ... ... негізі болып табылады. Стратегиялық басқару дегеніміз - ол ұйым
дамуының стратегиясын анықтайды және стратегиялық ... ... ... ... дайындау және жергілікті жүзеге асырылудың
теориясы мен ... ... ... ... басқарудың
басты субъектісі мен объектісі әкімшілік-аумақтық бірліктің ... ... Ол ... ... ... стратегиялық мақсаттарын
әзірлеумен және жергілікті аумақтарымен байланысты мерзімдері қорлары және
орындаушылары көрсетілген басқару циклі.
Пайдаланған әдебиеттер
1. ... Е. ред. ... және ... ... Оқулық, Алматы, "Жеті
жарғы", - 2001ж.
2. "Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік ... ... ... ... ... №3, 2001ж. .
3. ... А.: "Жергілікті басқаруды жетілдіру мәселелері". "Саясат" №7.,
2003ж.
4. Танкиева А.: "Жергілікті басқаруда ... ... ... ... ... «Қ.Р. ... ... неіздері» Алматы-2003ж
-----------------------
Жергілікті бюджет құралдары, бюджеттен тыс қорлар
Жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... ... ... ... және басқа да табиғи ресурстар
Комуналдық кәсіпорындар мен мекемелер
Комуналдық банктер және ... ... ... ... үй қоры және адам ... ... ... беру, денсаулық сақтау, мәдениет және спорт, басқада
қозғалмайтын және қозғалатын мүліктер
Территориялық басқару органы
Объект
Пай
Ауылдық ... ... ... ... халқы-тауар мен қызметтерді тұтынушы
Жамағат
ҮШМК
Қызметтер тауарлар
ҮШ
ҮШ
ҮШ

Пән: Мемлекеттік басқару
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 32 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Жергілікті өзін-өзі басқару және оны жетілдіру жолдары»67 бет
ҚР-да жергілікті және өзін-өзі басқаруды жетілдіру жолдары33 бет
«Қой шаруашылығындағы шығындар есебі мен өнімнің өзіндік құнын калькуляциялауды жетілдіру» (Алматы облысының мәліметтері негізінде)147 бет
Шығындар есебін жүргізу мен өнімнің өзіндік құнын калькуляциялау әдістері63 бет
Шығындар есебін ұйымдастыру және өнімнің өзіндік құнын калькуляциялау негізінде басқару есебін тиімді ұйымдастыру және бюджет жасауды жетілдіру ("АГС сервис" ЖШС мысалында)94 бет
Арал теңізінің тартылу себептері6 бет
Бала бойында азаматтылық пен патриотизмге қалыптастыруда мектеп пен отбасы қарым-қатынасы5 бет
Әбу-Насыр-Әл-Фараби4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь