Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктің

Жоспар

Кіріспе

Негізгі бөлім
Қаржылық инвестициялар есебі.
1. Инвестициялардын ұғымы және оның жіктелуі
2. Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктердің,
еншілестердің және тәуелді серіктестіктердің инвестициясының
есебі.
3. Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктің
инвестициясының есебі.
4. Қаржылық инвестициялардың есебі
5. Қысқа мерзімді инвестициялардың ағымдағы құнын және ұзақ
мерзімді қаржылық инвестициясын қайта бағалауын анықтау.

Қорытынды

Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе
Инвестициялар деп өнеркәсіптің, құрылыстың, ауыл шаруашылығының және экономиканың басқа да салаларының кәсіпорындарына капитал түрінде салынып, жұмсалатын шығындардың жиынтығын айтамыз. Инвестициялық кызметтің мақсаты — түпкі нәтижесінде кәсіпкерліктен табыс немесе процент алу болып табылады.
Инвестицияның көзі болып жаңадан қалыптасқан (құрылған) құн немесе таза табыстың жинақталған бөлігі саналады. Кәсіпкерлер (кәсіпорындар) оны өзінің табысының (таратылған) қаражаттарының есебінен жұмылдырады. Негізгі капиталды жаңартуға арналған инвестиция кезі болып кәсіпорынның меншігінде қалған табысы саналады. Бағалы қағаздардың көп түрлілігі инвестицияны жіктеудің көптеген критерийлерін алдын ала айқындайды.
Қаржылық инвестиция өзінің пайдалану мерзіміне қарай, қысқа және ұзақ мерзімді болып бөлінеді.
Инвестиция өзінің арналымы немесе алынған мақсаты бойынша: қаржылық және нақты болып бөлінеді.
Нақты инвестициялар - бұл кәсіпорынның негізгі капиталын және материалдық-өндірістік қорын өсіруге салынатын салымдар.
Қаржылық инвестициялар - бұл субъектінің табыс алу мақсатында пайдаланатын активі (мысалға, пайыздар, роялтилер, дивидендтер және жалға ақысы), инвестицияланған капиталдың өсімі немесе алынатын басқа да олжалар (мысалға, коммерциялық мәміленің нәтижесі). Сондай-ақ, қаржылық инвестицияға пайдаланбай тұрған жылжымайтын мүліктер де жатады. Қаржылық инвестицияның бір түрі болып бағалы (құнды) қағаздар да саналады. Барлық бағалы (құнды) қағаздар екі топқа бөлінеді — ақшалай және күрделі (капиталды) болып. Ақшалай бағалы қағаздарды алған кезде ақшалай қарыздарды алғандағыдай етіп рәсімделеді. Бұл борыштық бағалы қағаздар. Оларға: вексельдер, депозиттер және жинақ сертификаттар және т.б. жатады. Осы бағалы қағаздар бойынша табыс бір мәртелік сипатқа ие болады және олар өзінің номиналдық (атаулы) құнынан темен бағаға сатып алудың есебінен қалыптасады. Ақшалай бағалы қағаздар, әдетте, кысқа мерзімге (бір жылдан аспайтын уақытқа) беріледі.
Пайдаланылған әдебиеттері

1. Әжібаева З. Н., Укашев Б. Е. “Бухгалтерлік есеп теориясы” Алматы: Экономика, 1999.
2. Барышников Н. Б., Тимоченко А. С., Гагарина Н. И. “Информационные системы бизнеса” Алматы, 2002
3. Баканов М. И., Шеремет А. Д. “Теория анализа хозяйственной деятельности” 2-е изд. М: Финансы и статистика, 2000.
4. Дүйсенбаев К. Ш., Төлегенов Е. Т., Жұмағалиева Ж. Т. “Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау” Алматы: Экономика 2001.
5. Данилевский Ю. А. “Общий аудит в вопросах и ответах” М: 2002.
6. Ержанов М. С., Ерженова С. “Учетнач политика” Алматы, 2000.
Ержанов М. С. “Теория и практика аудита” Алматы 2000.
7. Назарова В.Л., М. С. Жапбарханова, Фурсов Д.А., Фурсова С.Д., Басқару есебі: Оқулық. – Алматы: Экономика, 2005.
8. Родостовец В.К., Родостовец В.В., Ғабдуллин Т.Ғ., Шмидт О.И. Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп: Алматы: Экономика, 2002.
        
        Жоспар
Кіріспе
Негізгі бөлім
Қаржылық инвестициялар есебі.
1. Инвестициялардын ұғымы және оның жіктелуі
2. Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктердің,
еншілестердің және тәуелді серіктестіктердің
инвестициясының
есебі.
3. Бірлесіп бақыланатын ... ... ... Қаржылық инвестициялардың есебі
5. Қысқа мерзімді инвестициялардың ағымдағы ... және ... ... ... ... ... ... әдебиеттер
Кіріспе
Инвестициялар деп өнеркәсіптің, құрылыстың, ауыл шаруашылығының және
экономиканың басқа да салаларының кәсіпорындарына ... ... ... ... ... ... Инвестициялық кызметтің мақсаты —
түпкі нәтижесінде кәсіпкерліктен табыс немесе ... алу ... ... көзі ... ... қалыптасқан (құрылған) құн немесе
таза табыстың жинақталған бөлігі саналады. Кәсіпкерлер ... ... ... (таратылған) қаражаттарының есебінен жұмылдырады. Негізгі
капиталды жаңартуға арналған инвестиция кезі болып ... ... ... ... ... қағаздардың көп түрлілігі инвестицияны
жіктеудің көптеген ... ... ала ... ... өзінің пайдалану мерзіміне қарай, қысқа және ұзақ
мерзімді болып бөлінеді.
Инвестиция өзінің арналымы немесе алынған мақсаты бойынша: ... ... ... ... инвестициялар - бұл кәсіпорынның негізгі капиталын ... ... ... ... ... инвестициялар - бұл субъектінің табыс алу ... ... ... ... ... ... және ... инвестицияланған капиталдың өсімі немесе алынатын басқа да олжалар
(мысалға, коммерциялық мәміленің ... ... ... ... ... жылжымайтын мүліктер де жатады. Қаржылық
инвестицияның бір түрі ... ... ... ... да ... ... ... қағаздар екі топқа бөлінеді — ақшалай және ... ... ... ... ... ... ... ақшалай қарыздарды
алғандағыдай етіп рәсімделеді. Бұл ... ... ... ... ... және ... ... және т.б. жатады. Осы
бағалы қағаздар бойынша табыс бір ... ... ие ... және ... ... ... құнынан темен бағаға сатып алудың есебінен
қалыптасады. Ақшалай бағалы қағаздар, әдетте, кысқа ... (бір ... ... беріледі.
ИНВЕСТИЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕБІ.
1. Инвестициялардын ұғымы және оның жіктелуі
Инвестициялар деп өнеркәсіптің, құрылыстың, ауыл шаруашылығының ... ... да ... кәсіпорындарына капитал түрінде салынып,
жұмсалатын шығындардың жиынтығын айтамыз. Инвестициялық кызметтің мақсаты —
түпкі нәтижесінде кәсіпкерліктен табыс немесе процент алу ... ... көзі ... ... қалыптасқан (құрылған) құн немесе
таза табыстың жинақталған бөлігі саналады. ... ... ... ... (таратылған) қаражаттарының есебінен жұмылдырады. Негізгі
капиталды жаңартуға арналған ... кезі ... ... меншігінде
қалған табысы саналады. Бағалы қағаздардың көп түрлілігі ... ... ... ... ала ... ... ... пайдалану мерзіміне қарай, қысқа және ұзақ
мерзімді болып бөлінеді.
Инвестиция өзінің арналымы немесе алынған мақсаты бойынша: ... ... ... ... инвестициялар - бұл кәсіпорынның негізгі капиталын ... ... ... ... ... ... - бұл субъектінің табыс алу мақсатында
пайдаланатын ... ... ... ... ... және жалға
ақысы), инвестицияланған капиталдың өсімі немесе алынатын басқа да ... ... ... нәтижесі). ... ... ... ... ... мүліктер де жатады. Қаржылық
инвестицияның бір түрі болып бағалы (құнды) қағаздар да ... ... ... ... екі ... ...... және күрделі
(капиталды) болып. Ақшалай бағалы қағаздарды алған кезде ақшалай қарыздарды
алғандағыдай етіп ... Бұл ... ... ... ... ... және ... сертификаттар және т.б. жатады. Осы
бағалы қағаздар бойынша табыс бір мәртелік сипатқа ие ... және ... ... (атаулы) құнынан темен бағаға сатып алудың есебінен
қалыптасады. Ақшалай бағалы қағаздар, әдетте, ... ... (бір ... ... ... ... қағаздар кәсіпорынды дамыту үшін, оның капиталын
(корын) ... ... ... мақсатында шығарылады.
Бағалы қағаздар құқығы бойынша кімге жататындығы туралы белгілерін
куәландыру үшін олар былайша бөлінеді:
- бағалы ... ... - ... ... ... ... олардың
иелерін теңестіруді (идентификациялауды) талап етпейді, ұстаушылардың ... ... ... бағалы қағазды куәландыратын құқығын ... ... ... ... береді.
- атаулы бағалы қағаздар — белгілі бір адамның атына жазылады. Бағалы
қағаздарда куәландырылған құқықтары ондағы қойылған талапты ... ... ... басқа тұлғаға беріледі. Атаулы бағалы қағаздар
бойынша ... ... адам ... ... ... талаптардың орындалуы емес,
ондағы тиесілі талаптың занды еместігіне жауап береді.
— ордерлік бағалы қағаз — ол ең алғашында иемденушінің ... ... ... ... ... Бұл онда ... ... қағазға
түсірілген тәртіпке байланысты ауыспалылығын ... етіп ... ... ... ... ... ... болғанына ғана
емес, сонымен бірге, оның жүзеге асуына да жауап береді. ... ... ... қатысты оларды борыштық және инвестициялық етіп бөлуге
болады.
Борыштық, бағалы ... ... ... төлеуді және
негізгі қарыздың негізгі сомасын графикке сәйкес жабуды ... ... ... Бұл кімнің эмитенті екендігіне қарамастан, оған ... ... ... ... ... ... активтерінің бір белігін
иемденуге құқық береді, оларға эмитенттердің барлық типтеріндегі ... ... ... ... ... ... ... (Үкімет пен
Ұлттық Банктің борышкерлік міндеттемелері), муниципалдық (жергілікті атқару
органдарының борышкерлік міндеттемелері) және ... ... ... ... ... қалыптастыру немесе қаржылық-
шаруашылық қызметін жүргізу үшін ... ... ... ... ... ... ... болып белінеді.
Мәмілеге байланысты шығарылатын бағалы қағаздар: фондылық ... және ... ... ... чектер, коносаменттер,
кепілдік міндеттемелер, т.б.) болып бөлінді.
Фондылық бағалы қағаздар ... ... ... және олар қор ... ... түседі.
Саудалық бағалы қағаздар коммерциялық бағытқа ие: олар негізінен сауда
операциялары бойынша есеп ... және ... орын ... ... ... арналған.
Нарықтағы айналыс ерекшеліктеріне байланысты бағалы қағаздарды
нарықтық (айналыстағы) және ... емес ... ... етіп ... ... бағалы қағаздар биржалық немесе биржалық емес айналым
шеңберінде нарықта екінші рет ... ... және ... ... ... Олар
сатылғаннан кейін эмитентке мерзімінен бұрын ұсынылмайды.
Нарықтық емес ... ... бір ... ... ... еркін көше
алмайды, яғни екінші рет айналысқа түспейді. ... ... ... ... ... ... сатылмайды деген шарт қойылса, онда оларды
тек эмитенттің өзі ғана сатып алады. Сондай-ақ ... ... ... да ... көрсетілуі мүмкін. Мысалға, жабық АҚ акциялары сатып
алу және сату ... ... ... ... қатарына жатады.
Бағалы қағаздар әрекет ететін орыны бойынша ақша нарығының бағалы
қағаздары және ... ... ... ... ... ... ... — қысқа мерзімді бағалы қағаздардың алынуы мен
сатылуын көрсетеді және ол қаржылық нарықтын, бір бөлігі. ... ... ... ... ету ... — бір күннен бастап бір жылға дейін
болуы мүмкін. Айналыстағы бағалы қағаздар, ... ... ... ... ... өйткені қарыз берушілердің төлем қабілеттілігі
жоғары болса ғана ... Ақша ... ... қағаздарына: қазыналық
векселдер, депозиттік сертификаттар, коммерциялық қағаздар жатады.
Бағалы қағаздар нарықтык ... ... бір ... ... ... Бұл ... сондай-ақ инвестициялық бағалы қағаздар болуы
мүмкін.
Бағалы қағаздардың атқаратын ролі ... ... ... ... ... ... векселдер, сертификаттар, т.б.) ... ... ... ... мен сатылу құқығын куәландыратын шартты
бағалы қағаздар болып бөлінеді (варранттар, опциондар, қаржылық фьючерстер,
сатып алу ... ... ... ... алдына қойған міндеті мен мақсатына сәйкес
басқа да белгілері бойынша (құжатты және құжатсыз, кері қайтарылатын және
қайтарылмайтын, ... ... және әр ... деңгейде табыс әкелетін)
жіктелуі мүмкін.
Инвестор бағалы қағаздар нарығында жұмыс істей жүріп ... ... ... ұстануы тиіс: инвестор
қаржылық активтердің әр ... ... ... ... Бұл ... ... үшін ... Мысалы, инвестор өзінің барлық ақшаларын
бір компанияның акцияларына салды делік. Бұл жағдайда ол акция ... ... ... тәуелді болады. Егер кәсіпорын қаражаттары бірнеше
компаниялардың акцияларына салынатын болса, онда инвестордың ... аз ... ... компаниялардың акциясына тәуелді болады. Егер
инвестор әр тараптандыру (диверсификациялау) ... ... ... ол ... ... ... деп ... бағалы қағаздардың
жиынтығымен байланысты болады.
Қоржындық (портфелдік) инвестициялаудың объектілері ретінде әртүрлі
бағалы қағаздар: акциялар, облигациялар, ... ... ... ... ... Қоржынның бір белігі ақша түрінде ұсынылуы мүмкін. Қоржындағы
қағаздардың көлемі де әр ... ... ... ... өзінің
құрамына тәуелді, ол табыс немесе ... ... ... және тап сондай
тәуекелділіктің де сол және ... да ... ие. ... ... бағалы
қағаздардың тізбесін де, көлемін де инвестор өзгерте алады.
Қоржынды құрастыру кезінде ... ... ... ... ... тәуекелділікті, табыс дәрежесін, орындалу мерзімін, бағалы қағаздар
типін.
Инвестор инвестициялық мақсатына тәуелді ... бір ... ... ... ... ... ... бірінші тип —
өсім қоржыны, екінші тип — табыс қоржыны.
Қоржынның ... ... ... өсімді көбіне дивиденттер мен
проценттер алу есебінен емес, бағалы ... ... ... ... алу болып табылады. Бұл негізгі салымның басым бөлігін
акция ... ... ... ... және ... ара
қатынасына байланысты қоржыңдық өсімнің ортасынан, тағы да ... ... атап ... ... ... және ... ... бөліп
көрсетуге болады. Агрессивті өсім қоржындары капиталдың максималды өсіміне
бағытғалады. Бұл қоржын үлкен тәуекелділікпен байланысты ... ... ... ... дамуы кезіңде ол үлкен табыс әкелуі
мүмкін. Қоржынның бұл құрылымы, әдетте, тез есетін жас ... ... ... ... ... ... ... жақсы белгілі және тұрақты компаниялардың акциясынан тұрады, бұндай
қоржынның тәуекелділігі де аса үлкен болмайды. ... ... ... қоржынға да, консервативті қоржынға да тән ... ... Оның ... ... ... қоса ... жас кәсіпорындардың да акциялары енеді. Мұндай қоржын жеткілікті
жоғары табысқа және тәуекелдің орташа деңгейін ... ... ... ... типі дивиденттер мен проценттер есебінен табыс алу
болып табылады. ... бұл типі ... ... ... ала жоспарланған
табыстың деңгейін қамтамасыз етеді және оңда тәуекелділіктің деңгейі ... ... ... ... ... иңвестициялау объектілері ретінде
сенімділігі жоғары бағалы қағаздар алынады. Оның құрамына енетін ... ... ... ... ... ... және
облигациялар болып бөлінеді. Конверттелетін (айырбасталынатын) қоржыңдар:
айрықша акциялардан және ... ... ... ... ... ... ... есебінен нарық коньюктурасы мүмкіндік беретін
болса, онда оларға жай ... өзі де, ... ... ... ... ... ... инвестицияеы тек тәуекелділік төмен болған кезінде
ғана табыспен қамтамасыз етіледі.
Ақша нарығының қоржындары (портфелі) капиталды толықсақтау мақсатынан
тұрады. Оның ... ... ... пен тез сатылатын активтер кіреді.
Егер де ұлттық валюта өзінің төмендеу бағамын көрсетсе, онда ол ... ... ... ... ... ... нольдік тәуекедділік
кезінде өз есімін ... ... ... ... ... және ... ... кезіңде орташа табыс
әкеледі.
Қоржындардың өсуіне қоржынға енген құрылымдардың ... ... әсет ... ... ... тұрақты құрамға және құрылымға ие.
Қоржын қызмет етуінің уақытына ... ... ... ... ... болып бөлінеді.
Мерзімі шеқтелген қоржын тек табыс табуға талпыныс жасап қана қоймай,
алдына ала уақыты белгіленген кезеңнің шегінде ... ... ... ... ... ... уақыты шеқтеліп болып бөлінеді.
Мүмкіндігінше толықтырылатын, қайтарып алынатын және ... ... ... ... ... бастапқы салынған ақша
қаражаттарының есебінен емес, сыртқы қаражат көздерінің ... ... ... ... ... ... бастапқы салынған
қаражаттардың бір бөлігін қайтарып алуға жол ... ... ... салынған қаражаттар қоржынның барлық кезең бойына тұрақты көлемін
сақтайды.
Инвестиция — экономиканы дамудың тұрақты және ... ... ... ... ... енгізуді,
инфрақұлымды дамытуды көздейтін басты фактор.
Инвестицияны дамытуда кәсіпорындарды қаржыландыратын және ... ... ... ... ... ... ... қоғамдардың акцияларынан құрылған инвестициялық қорлар ерекше
роль ... ... ... ... ... ... салалары мен
көсіпорындарына капиталдың құйылуына жағдай жасайды.
Қаржылық инвестициялар инвесторлар үшін ішкі және сыртқы инвестициялар
жағдайында белгілі бір ... ... ... ескерген жөн.
Бұл тәуекелділік басшылардың біліктілігімен және ... ... есеп пен ... жұмысын ұйымдастыруымен, валютаның бағамдық
пайыз мөлшерлемесінің өзгерістерімен, орта ... және ... ... ... қиыңдьшықтарымен және т.б. осы сияқты мәселелерімен
байланысты болып келеді. Соңымен қатар, ... ... және ... байланысты болатының ескерген абзал. ... ... ... ... соң және сол
инвестицияланатын объектіні қажетті зерделеуден өткізгеннен кейін барып,
жүзеге асырылады. Осы ... ғана ... ... жағдайындағы
тәуекелділіктер төмендеуі мүмкін.
Қазақстан Республикасының заңдары экономиканың ... ... ... ... ... Республикада инвестициялық
жобаларды жүзеге асырудың ... ... ... ... ... ... келгенде, инвестициялардың мақсаты - жаңа технологияларды,
алдыңғы ... ... және ... енгізу; ішкі нарықты жоғары сапалы
тауарлармен толтыру және ... ... ... ... ... ... және ынталандыру; экспортқа бағытталған және импортты
алмастырушы ... ... ... ... ... ... және ... пайдалану; қазіргі заманғы менеджмент пен маркетингтің
әдістерін енгізу, жаңа ... ... ... ... ... оқу ... енгізу, олардың біліктілік деңгейін көтеру; өндірістің
жедел дамуын қамтамасыз ету; ... ... ... жақсарту болып
табылады.
Қазақстан Республикасының экономикасын көтеруде және оны одан әрі
дамытуда шетелдік инвесторлардың ... ролі зор. ... ... алу ... кәсіпкерлік кызметтің объектілеріне инвесторлар салып
отырған мүліктік құндылықтар және оған қоса ... ... ... меншік құқығы да кіреді.
Шетелдік инвестициялар Қазақстан ... ... ... ... ... отырып, ондағы қабылданатын ... ... және ... ... болады.
Шетелдік инвесторлар заңға қайшы келмейтін кез келген ... ... ... ... ... және олардың шетелдік филиалдарын
ашуға, мүліктік құқын сатып алуға, карыз, ... ... т.б. ... ... ... ... ... алған табысын өз қалаулары
бойынша пайдалануға құқылы. Қазақстан аймағыңда қайта қаржыландыру үшін,
тауарлар алуға және басқа да ... ... яғни ... Республикасының
зандарында тыйым салынбаған кез келген қызметпен айналысуына болады.
2. Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктердің, еншілестердің және
тәуелді серіктестіктердің инвестициясының есебі.
Занды тұлға басқа ... ... ... ... ... ... ... салымдарын жүзеге асыруы мұмкін. Салынған қаржылық
салымдардың деңгейіне ... ... не ... не қаржылық немесе
субъектінің басқа да саясатына едәуір әсер ететін болып белгіленеді.
Егер де ... ... ... 50% және одан да көп болса немесе 50%
және одан да көп дауыс беру құқы бар ... ... онда ... ... ... оның ... болатын және еншілес
серіктестігі болып табылады.
Егер де инвестордың қатысу үлесі 20%-тен астам болса, бірақ оның дауыс
беруге құқы бар ... ... ... онда ол ... ... оның ... әсер ... болатын және тәуелді серіктестік болып
табылады.
Егер де инвестордың ... ... 20% ... аспаса, онда ол
бірлесіп бақыланатын занды тұлға болып табылады.
Инвестицияның есебі 14 ... ... ... оның құрамына мынадай синтетикалық шоттар кіреді: 141 "Еншілес
серіктестіктерге салынған инвестициялар", 142 ... ... ... 143 "Бірлесіп-бақыланатын заңды тұлғаларға
салынған ... 144 ... ... бөлімнің шоттары еншілес, тәуелді серіктестіктер мен бірлесіп
бақыланатын заңды тұлғалардың акциялары мен жарналарындағы ... бары мен ... ... ... ... ... ... активті және күрделі ... ... ... есеп инвестицияланған кәсіпорындар мен инвестициялар түрлері
бойынша жүргізіледі.
Инвестицияларды есепке алу ... ... № 14 ... ... инвестициялық есебі" деп аталатын стандарты
бойынша реттеледі.
Тәуелді шаруашылық серіктестіктердің инвестициялық есебі. Тәуелді
серіктестік инвесторлардың ... ... ... ... және ол еншілес
шаруашылық серіктестігі де, бірлесіп бақыланатын ... ... да ... ... ... ... едөуір ықпал етеді, оның тек 20%-тен
астам ғана дауыс ... ... ... да. ... ... ... ... асыру үшін мына екі әдістің бірін пайдаланады:
- үлестік қатысу әдісі;
- құндық әдіс (немесе құн әдісі).
- Үлестік қатысу әдісі —инвестицияларды ... ... ... ... көрсетіп, кейінірек тәуелді ... ... ... ... инвестордың үлесі мойындалуына ... ... ... ... ... алу ... Тәуелді шаруашылық
серіктестігінің таза кірісінде (шығысында) инвестор ... ... ... ... ... (шығынға) жатқызылады.
Тәуелді шаруашылық серіктестігінің жинақталған таза табысының жалпы
сомасынан тиісті дивиденттер инвестициялардың баланстық құнын кемітеді.
Егер де ... ... ... ... құны ... серіктестіктеріндегі алған зиянына тең немесе артық болса, онда
бұндай зияндар келешекте есепке ... ... ... құны ... ... ... серіктестігінің активтерінің қайта бағалануына
байланысты инвестордың үлесінің өзгеруі инвестициялардың баланстық құнын
көтереді (кемітеді) және ол ... ... ... ... өзінің тәуедді шаруашылық серіктестігінің таза табысыңда
үлестік қатысын қайта жаңғырту үшін таза ... пен таза ... тең ... де ... ... ... ... бағаласа, онда олардың
баланстық құны да өзгереді. Баланстық құнның өсуі меншік ... ... ... ... ... ал егер де ол ... онда сол
төленбеген қосымша капиталды азайтады.
Мысал. "Шығыс" ААҚ қоғамы ... ... 33% және ... ААҚ-ның 28
% акциясын сатып алған, сол сатып алынған акцияға сәйкес олардың құны: ... ... және 4600 мың ... ... ААҚ сатып алғаннан кейін, бір жылдан сон, "Темір" ААҚ өзінің
кейбір негізгі ... 300 мың ... ... ... ... жылдың қорытындысы бойынша "Темір" ААК, 9900 мың тенге зиян шексе,
ал ... ААҚ 5000 таза ... ... 2000 теңге деңгейінде дивидендті
жария ... Ал ... жылы ... ААҚ ... ... ... ... мың тенгеге түсірген, ал "Цемент" ААҚ ... 500 мың ... ... ... ... "Темір" ААҚ 1000 мың тенге таза
табыс тауып, 200 мың тенгеге дивидендті ... ... ал ... ... ... тенге деңгейінде зиян шеккен.
Енді осы жасалған операцияларымен байланысты шоттар корреспоңценциясын
қарастырып керейік.
|Қата|Шаруашылық операцияларының мазмұны |Сомасы, |Шоттар ... | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
| ... ... ... баға | | | |
| ... ... ... ... | |142 |671 |
| ... ... ... |3110000 | | |
| ... ... ... |4600000 | | |
| ... | | | |
| ... |7710000 | | ... жылы |
|2 ... ААК ... кейбір негізгі | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... сомасы артып, инвестицияның | | | |
| ... ... | | | |
| ... АКК ... қатысу сомасы |99000 |142 |542 |
| ... ... ... ... ол | | | |
| |99000 ... ... | | | |
|3 ... жылдық нәтижесі бойынша: | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... ААҚ ... да ... | | | |
| ... ... ААҚ ... 1400000 |1400000 |142 |871 |
| ... ... | | | |
| ... ААҚ шекендіктен, Шығыс ААҚ |3209000 |871 |142 |
| ... құны да ... | | | |
| ... ААҚ ... ... ААҚ –на | | | |
| ... 3267000 ... құраған |560000 |322 |142 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... сомасына | | | |
| ... құны ... ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... құраған | | | |
|4 ... ... ... ... | | | |
| ... ААҚ өз балансына Цемент ААҚ | | | |
| |5440000 ... ... | | | |
| ... ғана ... | | | ... жыл |
|5 ... ... инвестициясында құны | | | |
| ... ... ... ААҚ ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... | | | |
| ... ... ... |99000 |542 |142 |
| ... ... шегінде | | | |
| ... ... ... |36300 |845 |142 |
| ... ... 36300 ... | | | |
|6 ... ААҚ ... ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... ААҚ қатысу | | | |
| ... құны яғни ... |140000 |142 |542 |
| ... өскен | | | |
|7 ... ... ... бойынша | | | |
| ... ААҚ таза ... ... ААҚ |272000 |142 |871 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... құны ... ... |58000 | |011 |
| ... 330000теңге құраған. Өткен | | | |
| ... зиян ... осы | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... құны ... тыс | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ААӨ ... ААҚ ... дивиденд|66000 |322 |142 |
| ... ... құны | | | |
| ... 660000 ... | | | |
| ... ААҚ зиян ... ... |871 |142 |
| ... ААҚ ... азаюына | | | |
| ... ... құны | | | |
| ... | | | ... ... — инвестицияны алу кезінде сатып алу құны ... ... ... ... ... қызметінің
нәтижелері туралы ... ... ... тәуелді шаруашылық
серіктестігінің жинақталған жалпы таза ... ... ... ... алынғаннан кейін барып мойындалады.
Инвестиция сатып алу құны бойынша есептелінеді, егер де ... ... сату ... алса ... ... кәсіпорын қатаң
ұзақ мерзімді шектеулі жағдайында әрекет ететін болса, бұл соңғы инвесторға
табысты беру қабілетін біршама төмендетеді. ... ... ... ... ... ... ... болса, сондай-ақ олар
кәсіпорындағы дивидендтерді бөлудің саясатына араласса кәсіпорын ... ... ... аударуға шек қойылған елдерде жүргізуі
мүмкін. Сондай-ақ, саяси ... ... ... ... ... ... туралы келісімдерде қарастырынған дивидендтерді
төлеуге шектеулердің күшіне енуі және басқа да ... ... ... де ... ... ... дейін алынса, онда ол капиталды
қайтарған болып саналады және инвестордың балансы сол сомаға азаяды.
Енді біз жоғарыда ... ... ... ... Келесі жылдың
(яғни екінші жылдың) наурызында "Темір" ААҚ - 3500000 ... ал ... 5000000 ... өз ... ... осы ... шоттар корреспонденциясын жасап көрейік.
|Қата|Шаруашылық операцияларының мазмұны |Сомасы, |Шоттар кореспонденциясы|
|р№ | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
| ... ... онда ... | | |
| ... бойынша акцияларға сатып | |142 |671 |
| ... | | | |
| ... ААҚ – 33% ... |3110000 | | |
| ... |4600000 | | |
| |- ... ААҚ - 28% ... | | | |
| ... | | | |
| ... |7710000 | | |
|2 ... ... ... бойынша | | | |
| ... ААҚ 2000 мың ... | | | |
| ... ... етекен, | | | |
| ... ... ААҚ оны ... |373333 |332 |724 |
| ... ... керек 373333 теңге,| | | |
| ... ... ... ... |186667 |332 |142 |
| ... табыс – 186667 теңге, | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... | | | |
|3 ... ... наурызында сатылған | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... құнының | | | |
| ... |7523333 |332 |142 |
| ... ... ... оның | | | |
| ... ... |8500000 |332 |723 |
|4 ... ... ұсынылған шотты |8500000 |441 |301 |
| ... | | | ... ... ... деген анықтамаға сәйкес келмеген күннен
бастап, инвестициялар ұзақ мерзімді инвестицияны есептейтін есепке алу
саясатына сәйкес ... ... ... ... ... Еншілес
шаруашылық серіктестік — негізгі ... ... ... ... бақылау қаржыландыратын объектінің 50% астам акциясын
тікелей ... ... ... ... асуы ... ... ... негізгі серіктестіктің қаржылық есеп беруінде, біріктірілген
(консолидалынған) есеп беруінде көрсетіледі, бірақ онда ... ... ... ... олар мына екі әдістің бірін ... ... ... ... ... ... ... серіктестік өзінің еншілес серіктестігіне инвестициясын бөліп,
біріктірілген (консолидалынған) ... есеп ... ... ол кезде
барлық жергілікті және шетелдік еншілес серіктестіктерді ... ... ... мына жағдайларды қоспағанда:
егер де еншілес серіктестік жақын келешекте сату ... ... онда олар оның ... ... де ... серіктестік ұзақ мерзімді қатаң шектелген жағдайында
әрекет ... ... ... бұл ... жағдай негізгі серіктестіктің
қаражатын қайтару қабілетін төмендетеді.
Негізгі серіктестіктің біріктірілген (консолидалынған) есебіне енбей
қалған жағдайда ... ... ... ... ... (8- ... Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктің
инвестициясының есебі.
Бірлесіп бақыланатын шаруашылық, серіктестіктің инвестицияны жүзеге
асыруы - бірлесіп жасайтын ... бір ... онда ... ... ... ... әрбір қатысушы шаруашылық серіктестікте өзінің
қатысу үлесі бойынша топшылаған келісім-шартын жасайды.
Бірлесіп бақыланатын ... ... ... ... ... ... ... және алынған табысты анықтайды. Олардың әрқайсысы өз
атынан мәміле жасай алады, ез қызметін қаржыландыру үшін ... ... Бұл ... ... ... ... ... қызмет
нәтижесінде алынған олжадан өз үлесін алуға құқылы. Бірлесіп бақыланатын
заңды тұлға басқа да бірлескен ... ... ... жүзеге асыруына
болады:
бірлесіп бақылайтын өндіріс;
бірлесіп бақылайтын активтер.
Бірлесіп бақылайтын өндіріс - ... ... ... ... ... ... шаруашылық мақсатына жету үшін активтерді пайдалануын
топшылайды.
Әрбір қатысушы бірлесіп бақыланатын ... ... ... ... алады және олар алдын-ала өнімді сатудан алынған табысты
таратудың тәсілін қарастырып ... Осы ... ... ... ... ... запастардың және т.б. активтердің
құнын, әр қатысушы өз балансыңца ... ... ... - ... ... үшін ... немесе
салынған активтерді қатысушынар бірлесіп иелік етуді топшылайды. Бұл арада
олардың негізгі қызметі үшін салынған активті ... ... ... ... қатысушының табысы олардың кәсіпорын экономикасына
қосқан үлесі арқылы анықталады. ... ... ... ... ... ... ... тегін беруге құқылы.
Төменде еншілес, тәуелді және бірлесіп бақынанатын серіктестіктерге
салынған инвестициялар бойынша ... ... ... ... ... |Сомасы, |Шоттар кореспонденциясы|
|р№ | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... ... және бірлесіп | | | |
| ... ... мына | | | |
| ... салу ... | | | |
| ... ... | | ... ... ... ... | | ... ... емес активтер |200000 |141-144 |4,106 |
| |- ақша ... |300000 |141-144 |431-452 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... |50000 |141-144 |333 |
| ... ... және ... | | | |
| ... ... |600000 |141-144 |641-643 |
| ... және жеке ... |450000 |141-144 |671,687 |
| ... |1600000 | | |
|2 ... және жеке тұлғаға тегін |100000 |141-144 |727 |
| ... ... | | | |
|3 ... ... ... ... |300000 |141-144 |542 |
| |өз актвтерін ... ... | | | |
| ... үлестік қатысу сомасы | | | |
| ... ... ... | | | |
|4 ... ... ... ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... ... |300000 |542 |141-144 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... |150000 |845 |141-144 |
| |- ... ... қайта бағалау | | | |
| ... ... ... | | | |
|5 ... немесе еншілес серіктестер |540000 |141-144 |871 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... байланысты инвестицияның | | | |
| ... ... | | | |
|6 ... ... ... ... |140000 |321-323,332|141-144 |
| ... ... ... ... | | | |
| ... алатын дивидендтер | | | |
| ... ... құны ... | | |
|7 ... ... ... ... |2000000 |871 |141-144 |
| ... зиян ... үлесі | | | |
| ... мен ... | | | |
| ... құны ... | | | |
|8 ... де ... баланстық |50000 |011 | |
| ... зиян асып ... онда ол | | | |
| ... тыс ... есепке | | | |
| ... | | | |
|9 ... ... ... |300000 |141-144 |871 |
| ... таза ... | | | |
| ... үлесі өсуімен | | | |
| ... ... құны ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... үшін ... ... | | | |
| |құн ... ... | | | ... |Еншілес, тәуелді, бірлесіп | | | |
| ... ... | | | |
| ... инвестициясы | | | |
| ... |300000 |843 |141-144 |
| ... ... ... |700000 ... |
| ... сатылған бағасы | ... | |
| ... | | | |
4. ... ... ... ... ... 40 "Қаржылық. инвестициялар"
бөлімшесінің шоттарында жүргізіледі. Оған 401 " ... ... және 403 ... қаржылық инвестициялар" шоттары кіреді.
401-403 шоттары активті, күрделі, негізгі болып табылады. ... ... ... ... ... басы мен ... инвестициялардың ұлғаю операциялары; кредит бойынша қаржылық
инвестициялардың кему ... ... ... ... ... ... ... түрлері және осы инвестициялар салынған объектілер бойынша
жүреді.
Қаржылық инвестициялар сатып алу ... ол оның ... ... ... ал ... ... ... алумен байланысты тікелей
шығыстар, яғни брокерлік марапаттауы, банктің ... ... ... ... қор ... комиссиондық төлемдері кіреді.
Құнды қағаздар инвестициясының етелу құны мен оның ... ... ... ... ... алу кезінде пайда болған жеңілдік
немесе сый-ақы) инвестор өзі иеленген уақыт ішінде амортизацияланады.
Қысқа мерзімді қаржылық инвестициялар ... ... ... құнымен, не сатып алу құнымен немесе ағымдағы құнының ... ... де ... ... қаржылық инвестиция ағымдағы (нарықтық) құнымен
есептелінсе, онда тұрақты түрде кезендік өзгерістерін ескеріп отыруға ... ... қор ... ... котировкасы сияқты.
Қысқа мерзімді қаржылық инвестиция ессе, онда ол табыс болып танылады,
ал керісінше өзгерсе, онда ол шығыс болып танылады.
Егер де қысқа ... ... ... ... немесе сатып алу
құнының ең төменгі бағасымен алынса, онда оның ... ... ... ... ... ... жиынтығымен;
инвестицияның түрі бойынша қоржындық жиынтығымен;
жеке инвестициялары (әрбір инвестициясы) бойынша.
Бұл кезде сатып алынған бағасы ағымдағы ... ... ... онда ... ... ... ... танылады, ал керісінше
жағдайда — табыс ретінде танылады.
Енді біз баланс құнын анықтаудың ... бір ... ... ... алу құны |Сатып алынған|Ауытқушылары |
|түрлері | ... |(+,-) |
| | ... ... ... |280,0 |300,0 |+20,0 ... ... | | | ... ... |220,00 |210,0 |-10,0 ... ... |150,0 |150,0 |- ... компаниясы |170,0 |165,0 |-5,0 ... ... |820,0 |825,0 |+5,0 ... | | | ... ... |100,0 |130,0 |+30,0 ... ... |150,0 |40,0 |-110,0 ... ... |170,0 |180,0 |+10,0 ... ... |190,0 |200,0 |+10,0 ... ... |200,0 |190,0 |-10,0 ... ... |810,0 |740,0 |-70,0 ... ... |1630,0 |1565,0 |-65,0 ... ... варианттың біріншісі бойынша қысқа мерзімді
қаржылық ... ... ... ... онда ... ... сатып алу құнынан 65 мың теңгеге (1565 - 1630) теріс айырмасы болғанын
көреміз, демек ол шығыс ретіңде танылады.
Ал екінші вариант ... ... ... құны ең кіші баға ... алынды (820 мың теңге 825 мың теңгеден аз), ал облигацияның баланстық
құны ең кіші баға ретінде ағымдағы (нарықтық) ... ... (740 ... 810 мың ... аз). Осы ... ... 5 мың теңгеге оң
айырмашылығын берген, яғни ол табыс ретінде ... ал ... 70 ... ... ... берген, яғни ол шығыс ... ... ... ... да, ... ... да ... соманы (65 мыңтеңгені) берген.
Үшінші вариант бойынша қысқа ... ... ... ... құны ... ... " 280,0 мың ... компаниясы " 210,0 мын тенге
С" компаниясы 150,0 мың ... ... " 165,0 мың ... ... 100,0 мың ... алу құны ... ... құны ... ... алу кұнымен
ағымдағы кұны бірдей;
ағымдағы құны бойынша; сатып алу құны ... ... 135 ... (1630,0 -1495,0) ... ... ... ретінде танылады.
Ұзақ мерзімді қаржылық инвестиция бухгалтерлік баланста төмендегідей
жолмен анықталады: -сатып алу құнымен;
қайта ... құны ... ... ... ... және ... құнның ең кіші (төменгі) бағасымен
бағаланады, яғни қоржындық бағалы қағаздар негізінде.
Ұзақ ... ... ... ... ... үшін· қайта
бағалаудың мерзімін ... ... және бір ... ұзақ мерзімді
инвестициялардың бір ғана түрі қайта бағаланады.
Ұзақ мерзімді қаржылық инвестицияның қайта ... ... ... ... жатқызылады. Инвестициялар құны төмендеген жағдайда
азайту сол инвестицияның үстеме бағасының сомасы ... ... ... ... ... жоқ ... жағдайда (жетіспесе) оның құнының
төмендеуі зиянға есептелінеді. Инвестицияның үстеме бағасының сомасы, ... ... ... сол ... ... ... кейін меншік
капиталына жатқызылады, яғни сол сомаға еседі.
Ұзақ мерзімді қаржылық инвестициялар құны ... ... ... ... ... құны ... қарауды талап етеді. Құнды тап
осылайша ... ... ... үшін жеке аныкталынады және
есептелінеді Бұл кезде ... ... ... ... және ... түрі ескерілуі керек. Қаржылық инвестициялар
есептен шығарылғанда, оны сатқаннан ... ... мен ... құнының
арасыңдағы айырмасынан шығындарды алып тастағаннан кейін ... ... ... ол не табысқа, не шығысқа жатқызылады. Егер инвестиция
бұрынырақта қайта бағаланған немесе ... құны ... ... ... ... ... сомасы табысқа немесе қабылданған есеп ... ... ... жатқызылады.
Ұзақ мерзімді қаржылық инвестиция қысқа мерзімді инвестициясына ететін
болса, онда оның ... алу мен ... құны ең ... баға ... ... ... ... бағаланған болса, онда қайта бағалау
сомасы аудару кезінде шығарылып тасталынады.
Егер де қысқа мерзімді қаржылық инвестиция ағымдағы ... ... ол ... құн ... ... ... бұрындары жұргізген қайта бағалау сомасы инвестицияның
табысы болып саналады.
Қыска мерзімді инвестицияларды ұзақ ... ... ... олар ... алу және ... ... ен ... бағасы бойынша немесе
ағымдағы құны бойынша ... де олар ... осы құны ... ... ... біз бұл қалай есептелетіндігі туралы, бір мысал қарастырып
керейік:
• акцияның инвестициясы;
• облигацияның, ... ... да ... ... "Акциялар" шотында кәсіпорынның, басқа кәсіпорындардың, банктердің
және т.б.-дың акцияларын алуға жұмсалған сомалары есептелінеді. Акция ... ... ... белгілі бір соманың, ... және ол оның ... ... ... ... бір бөлін
алу құқын беретщ бағалы қағаз.
Акцияларды алған кезде 401 ... ... ... ... ... шоттардын кредиті бойынша шоттардың корреспонденциясы жасалынады:
сатып алынған акциялардын сатып алу ... — 671 ... ... есеп ... 687 "Басқа кредиторлық қарыз және төлемдер",
641 "Еншілес серіктестіктерге қарыз", 642 ... ... ... "Бірлесіп бақыланатын занды тұлғаларға қарыз".
Облигация дегеніміз — ұстаушысына (несие) өз құнынан процент түрінде
тұрақты ... ... ... ... бір түрі. Облигациясы барлар
(ұстаушылар) эмитенттін (акционерлік қоғам, ... ... және ... облигацияны шығарушының кредиторы болып табылады.
Облигация - жалған капиталдын, бір ... ... ... оның ... ... ... ... бола алмайды және
оның дауыс беруге де құқысы жоқ Облигациялармен байланысты ... 402 ... ... жүреді.
402 "Облигациялар" шотында мемлекеттік және жергілкті займдардын
проценттік облигацияларына салынған қаржылық ... ... ... ... және осындай құнды қағаздар сатып алу құнымен есептелінеді.
Облигация — белгіленген нақты (номиналдык) құны ... ... ... ... етелетін міндеттемені растайтын бағалы қағаз. Облигациялардың
төмендепдей түрлері бар: мемлекетік және жеке меншік (коммерциялық ... ... және ... ... ... және ... етушіге
арналған; процентік және проценттік емес, еркін айналымдағы және айналым
шеңбері шектеулі.
Облигациялардың төмендендей реквизиттері болуы ... аты, ... және ... тұрған жері (облигацияны айналымға шығарушы мемлекет,
кәсіпорын, ... ... ... ... ... ... аты ... талап етуппге жазылганы туралы жазба; ... ... ... пайыз мөлшері; өтеу және пайыздарды ... ... ... орны мен ... ... облигацияның, сериясы
мен нөмірі, эмитенттін өкілетті тұлғаларының қол қою үлгілері облигацияның
максатын ... ... ... ... ... тауар ушш
шығарылғандыгын көрсетеді. Облигацияларды етеу мерзімін және ... ... ... ... салынған каражат инвестициясы олардын номиналдык құныңың
денгейіне байланысты тұрақты пайыз турінде алуды кездейді.
Облигацияны алудың екі нұскасы бар: номиналдык ... ... ... ... және ... ... темен бағасы бойынша
(жеңлдіктерімен). Демек, облигация номиналдык құны ... ... ... (сыйақысымен), немесе облигация жеңілдігімен шығарылуы
мүмкін.
Облигацияларды сатып алу және олардан алынған табыстар ... ... ... ... Облигация, номиналдык, құны бойынша шығарылған. Кәсіпорын 1 млн.
тенге тұратын, әр кайсысы мың тенгеден, 1000 дана ... ... ... бұл ... ... үш ... мерзімге, әр үш ай сайын, жылдық
денгейден есептелген 20% ... ... ... ... Сатып алынған
облигациялардың құныңа:
402-ші "Облигациялар" шоты дебеттеледі де, 441 шоты кредиттеледі — 1
000 000 ... ... ... ... жылдык проценттердің сомасы: 1000
000 тенге х20% : 100% = 200 000 тенге немесе айына 16 667 ... ... ... ... 332-ші ... ... шотының
дебеті және 724-ші "Акциялар бойынша дивиденттер және процент туріндеп
табыстар" шотының кредиті ... 16 667 ... ай ... ... ... ... үш ай сайын облигация эмитентінің шығарылым шарттары бойынша
инвесторға тиеселі проценттер ... ... ол ... 441 ... 332 шоты 50 001 (16 667 х 3) сомасына кредиттеледі.
Облигациялардың ... ... ... таянған кезде эмитент
инвесторға олардың ... ... ... құны ... қайтарады: ол
кезде бухгалтерлік жазудың үш жазбасы жасалады:
Дт 843, Кт 402 - 1 000 ... 334, Кт 723 - 1 000 ... ... ... ... ... облигация. Эмитент 1 000 000
теңге сомаға әр кайсысы 1 000 ... ... 2 ... мерзімге арналған,
жылына 2 рет ... 25%-ік ... ... ... ... ... 1000 ... басып ... ... ... құны ... ... 3% артық немесе 1 030
теңгеден астам болған кезде табыс табу үмітімен оларды сатып алған ... ... ... ... ... ... ... ставка 22%)
салыстырғанда неғұрлым жоғары проценттер төлемі жөнінде хабарлаған болатын.
Облигациялардың номиналдық құныңа қосылған (плюс) ... ... оның ... 1030000 теңге құраған (1 000 000 + 1 000 х 3 ... ол ... 702 шоты ... 441 шоты 1 030 000 ... ... ... проценттердің ай сайынғы сомасына (1 000 000 ... х 25 = 250 000 ... ... ... 20 833 ... 332 шоты ... 724 шоты 20 833 ... кредиттеледі.
Эмитент әрбір жарты жыл сайын облигациялар бойынша түсетін ... (20 833 х 6 = 124 998 ... ... 441 шоты ... де, 332
шоты 124 998 теңгеге кредиттеледі
Табысты есептеудің әрбір кезінде ай сайынғы сатып алу мен ... ... ... бір ... (30 000 : 24 = 1 250 ... ... отырады және оның екі жылдық айырмасы 30 000 ... ... Ол ... 845 шоты дебеттеліп, 402 шоты 1 250 ... ... ... кезеңі таянған кезде эмитент ... ... құны ... қайтарады, яғни 843 шоты дебеттеліп, 402 шоты 1 000
000 теңгеге кредиттеледі, және ... сол ... тағы да ... екі ... ... сол ... Дт 334, Кт 723 және Дт 441, ... кәсіпорын осылайша облигация эмиссиясында қарастырылған 500
000 теңге табыс алады, мұның ішіндегі 30 000 ... ... ... ... ... ... шығарылған облигация. Кәсіпорын бір
облигацияның номиналдық құны 1000 теңге тұратын 2 жылдық мерзімге арналған
және жылына екі рет ... ... ... ... ... үшін, 1000 дана
облигациясын сатып алуға шешім қабылдаған. Бір жылда түсетін табыстың жалпы
сомасы 250 000 теңге ... оның ... ... 125 000 ... ... ... ... 20 833 теңгеге тең болған.
Сатып алу кезіндегі оның проценттік ставкасы 29%-і кұрады. Эмитент
әрбір облигациядан 33 тенге ... ... ... ... (1 000 - 33 = ... ... ... 33 000 теңге (1 000 х 33 = 33 000 ... ... ... онда ... ... ... есептелген ағымдағы құны
967 000 (1 000 000 - 33 000) теңге болады.
Шегерімімен есептелген облигацияның сатып алу құны 402 ... ... ... ... ... 967 000 теңге көрініс табады.
Проценттерден түсетін табыстарды ай сайынғы есептеу кезінде 20 ... 000 : 12) ... 332 шоты ... 724 шоты ... ... телемін төлеген кезде (жылына 2 рет) 12500 теңгеге
441 шоты дебеттеледі де, 332 шоты кредиттеледі.
Проценттерден түсетін табыстың ... ... ... ... ... яғни 33 000 теңгенің бір болігін (33 000 : 24 = ... 402 ... ... мен 724 ... кредитінде көрсетіп, жабу
мерзімі таянған кезде, жоғарыдағыдай үш бухгалтерлік жазба жазады (1 ... ... ... ... алуды көздейді.
Облигацияны сатып алғанда олар не номиналдық құныңан төмен, не жоғары
бағаға сатып алады. Бірақ осы екі ... да ... ... алу құны ... құныңың арасында айырмасы болады. Облигацияның табысын есептеу
осы айырманың теңірегінде ... де ... ... ... кезеңі үшін есептелген пайызымен
сатылса, онда олар күніндегі пайызымен сәйкес келмеуі ... ол ... ... ... сатушы мен сатып алушы бөліседі. Төленбеген пайызы
келешек ... ... ... ... ... ... ... 1000
дана облигациясы 1000 теңгелік номиналдық құны бойынша сатып алынған, оның
пайызымен жалпы құны 1036667 теңге ... оған ... мен ... айында —
36667 тенге пайыз есептелінген (1000 х 1000 х 22% х 2 : 12), 2 ... әр ... ... ол ... ... 22% жылдык пайызын төлеп ... ... ... ... есепте оны номиналдық құны
бойынша көрсетеді (1000000 теңге), ол кезде 402 шоты дебеттеліп, 671 ... Ал ... ... яғни маусымда, сатып алушы 18333 тенге
(1000000 х 22% х 1 : 12) ... ... ал ол 332 ... мен ... ... ... табады. Шығару шарты бойынша (әр үш ай ... ... ... ... 55000 ... құраған және оған 441 шоты
дебеттеледі де, 332 шоты кредиттеледі.
Қалған ... аи ... 18333 ... ... ... ... оған жоғарыдағы келтірілген номиналдық құны бойынша жасалатын
бухгалтерлік жазба ... шоты ... 402 шоты - 1000000 ... ... шоты дебеттеліп, 723 шоты — 1000000 теңгеге кредиттеледі;
441 шоты дебеттеліп, 334 шоты — 1000000 теңгеге кредиттеледі.
|Қата|Шаруашылық операцияларының мазмұны ... ... ... | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... |160000 |423,403 |441,423 |
| ... ... немесе | | | |
| ... ... |100000 |403 |441 |
| ... |260000 |х |х |
|2 ... ... өтеу | | | |
| ... |160000 |441 |403 |
| ... ... |100000 |441 |403 |
| ... немесе олардың | | | |
| ... ... | | | |
| ... |260000 | | |
|3 ... ... бойынша |54380 |332 |724 |
| ... ... Осы ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... | | | |
|4 ... ... ... |54380 |441 |332 |
| ... алынды | | | |
|5 ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... |80000 |843 |403 |
| ... ... |90000 |334 |723 |
|6 ... сертифика үшін алынған |90000 |441 |334 |
| ... | | | ... ... ... ... депозиттер, бондар, қазыналық
вексельдер, казыналық ноталар, қысқа және ұзақ ... ... ... ... ... ... ... сертификат - салушының депозита алуға құқығын куәландыратын
ақша қаражаттарын депозиттен өткізгені туралы қаржы ... ... ... ... етілгенше (депозитті сертификатты ... ... бір ... ... ... ... және ... (салынымды
қайтарып алу мерзімі және проценттің мөлшері көрсетілген) ... ... ... ... ... ... (құнды қағаздарды,
тауарларды және валютаны сату және ... алу ... ... ... немесе бір тұлға екіншісіне табыстау жазбасы арқылы
берілуі мүмкін. Депозитті сертификаттардың ... ... ... ... құралы және мультипликаторы болып қызмет ... осы ... ... бойынша шаруашылық операциялары төменде
келтірілген.
Депозиттер — бос ақша қаражаттарының банктердегі салымдары. Олардың
түрлері жедел ... ... ... ... ... және ... (шотты ашу кезінде көрсетілген белгілі бір шарттарды ... бір ... ... ғана ... ... ... ... басқа
бір адамның салыным иесі атына салған қаражаттары) болып бөлінеді.
Бондар — ... ... ... ... мен ... ... ... Бондарды сатып алу және сату қаражаттары
суррогаттарының есебінде қолдана ... ақша ... ... ... — мемлекеттік қысқа мерзімді міндеттемелердің
түрі; олардың пайыздық купондары болмайды. ... ... ... ... ... ... жолымен сатылады. Толық өз құны бойынша
сатып алынады. Вексельдердің иелері ... ... ... мен
сату бағасы арасындағы айырмашылыққа тең табыс алады.
Қазыналық ноталар — қазыналық эмиссия тәртібі ... ... ... ... ... ... (асыл металдармен
қамсыздандырылмаған және алтын мен ... ... ... ... ... мемлекеттік міндеттемелердің орташа мерзімділігінің бір
түрі.
Шартты бағалы ... — бұл ... ... ... ... ... ... құқығы бар тәріздес бағалы қағаздар.
Опцион — опциоңдық ... ... ... ... ... ... сәйкес қатысушылардың бірі біршама уақыт өткен соң ... ... ... ... бойынша алуына немесе сатуына ... ... ... ал ... ... ... ақшалай сыйақы алу үшін кажет
болған жағдайда бағалы қағаздарды ... бір ... ... ... ... сатып алуға құқысы бар.
Опциондық шарт (контракті) жасалынған ұсынысты ескерілген мерзімі
ішінде өз күшінде ... ... ... ... алушы опцион
мерзімі ішінде акциялар курсының козғалысына ... ол өз ... ... ... немесе асырмауы мүмкін. Егер ... ... онда ... ... алушының опцион үшін төлеген сомасы сол ... ... ... ... Опцион сатып алушының пайдасы ("колл"), ағымдағы
биржалық бағам (курс) опционда ескерілген бағамнан ... ... ... ... ол ... ғана акцияны сатып алуы мүмкін. Содан соң ол
акцияны сатып ... яғни ... ... типі ... ... ... ағымдағы биржалық бағам опциондағы көрсетілген бағамнан жоғары болса
ғана жүзеге асады.
Варрант — бұл ... ... ... ... ... ... бар акциялар, облигациялар) көрсетілген қор құндылықтарын ... ... үшін ... ... бағалы қағаздар. Варрант оның
иесіне белгілі бір уақыт ішінде алдын ала белгіленген баға бойынша ... ... ... ... ... ... иесі — оның ... сатушы тұлға болып сол ... ... ... ... ... және варрант сатып алушыларға қатысты (тиесілі)
міндеттемелерді қабылдайтындар. Бағалы қағаздардың варрант бойынша ... сол ... ... ... ... ... Варранттар кей
жағдайда бағалы қағаздың өзімен бірге ұсынылады және олардың құны ... ... ... ... мүмкін. Бұл бағалы қағаздардың құны
варранттардан бөлінуі мүмкін, егер ... ... ... ... өз
бағамына ие болса және дербес қызмет ете алса.
Фьючерлік контракт — ... ... ... ... бір ... белгіленген бағалар бойынша уағда ... ... ... беру туралы келісім жасалған кұнды қағаздар. Фьючерлік контракт
мәмілеге катысушыларға кор құндылықтарын жеткізумен ғана аяқталмауы ... ол ... ... жеткізіп беруді де қарастыруы мүмкін. Бұл жағдайда
фьючерлік контракт ... ... ... ... құны мен
биржалық бағаның арасындағы ... ... ... ... бойынша есеп айырысу ... ... ... ... ... ... ... түсетін биржалық есеп айырысу
(клирингтік) палатасы арқылы ... ... 403-ші ... ... ... шоты ... шоттар
корреспонденциясы келтіріліп отыр.
|Қата|Шаруашылық операцияларының мазмұны |Сомасы, |Шоттар кореспонденциясы|
|р№ | ... | |
| | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... ... ... |600000 |403441,451,| |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... қағаздарға | |,687 | |
| ... ... | | | |
|2 ... ... ... |68000 |332 |724 |
| ... есептелген пайыздар | | | |
|3 ... ... ... |68000 ... |
| ... алынды | |,432 | |
|4 ... ... ... | | | |
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... және ... | | | |
| ... ... алу ... ... |120000 |843 |403 |
| ... | | | |
| |- ... ... және ... |135000 |334,441,451|723 |
| |құнды қағаздар сату ... ... | | | |
| ... | | | |
| ... ... ... және |135000 |431,432 |334 |
| ... құнды қағаздар үшін | | | |
| ... ... | | | ... шоты ... ... ... есеп қаржылық салынымдар
түрлері мен объектілер бойынша (ел ішінде және ... ... ... Қысқа мерзімді инвестициялардың ағымдағы құнын және ұзақ мерзімді
қаржылық инвестициясын қайта бағалауын анықтау.
Қысқа мерзімді инвестициялярдың ... ... ... ... ... ... ағымдағы (нарықтық) құн бойынша ... ... ... ... ... ... Бұл ... есеп
саясаты нарық жағдайының өзгерісіне тәуелді етіп, нарык құныңың кезендік
өзгерісімен бірге ... Егер ... ... ... инвестициялары листингтік биржаның қорына енгізілген болса, онда
олардың ... кез ... ... ... ... ... ... жағдайда,
қаржылық инвестициялар қор биржасында түзетіліп жазылмаса, онда ... ... бір ... ... ... ... ... табыстылығына байланысты анықтауға болады.
Табыстың тіркелген (фиксаждалған) деңгейі бар ... ... ... құны ... ... ... тасқыныңың құны ретінде
қарастырылуы мүмкін. Жыл соңында төленетін пайыздық табыс телемі және оның
номиналдық құны (Ν) ... ... үшін ... ... ... Ρ — ... ... құны;
С - жыл сайынғы төлеуге жататын номиналдық табыстың пайызы; 1с ... ... ... ... ... η — ... өтеу ... дейінгі қалған мерзімі. Облигациялардың басым ... ... ... бір рет ... екі ... ... ... тендікті
былай етіп өндеуге болады:
Мысал. Субъект өзінің есеп ... ... ... қаржылық
инвестицияларды ағымдағы (нарықтағы) құны бойынша есепке алады және сол
инвестицияның номиналдық табыс ... 11% ... ал оның ... мерзімі
17 жылға белгіленген, алынған облигацияның құны 1400 ... ... ... ... дейін қалған кезеңі үшін (6 ... 36% ... ... ... ... жылына екі рет
төленеді. Облигацияға ие болғаннан ... он екі ай ... соң ... сату ... шешім қабылдайды. Есеп саясатына сәйкес қысқа мерзімді
инвестициялардың ағымдағы құны жыл ... ... ... тиіс. Енді біз
облигациялардың ағымдағы құның анықтайық:
- жабу мерзіміне дейін алынатын табысы — 25% ... ... 36% ... оның 11%-і төленіп үлгерді, сол себепті калған
табыс 25% (36-11));
номиналдық проценттік табысы — 154 теңге құраған (1400 х 11%), (154 :
2 = 77 ... ... ... мерзімі — 5 жыл (6-1).
Бұл жағдайларда облигациялардың нарықтық құныңың ... мына ... р=871,9 ... болған.
25% бойынша жыл сайынғы телемдердің 5 жылға арналған дисконттау
ставкасы 2,689-ға тең. 5 ... ... бір ... ... үшін ... 0,327-ге тең. Жыл сайынғы проценттік төлемдер 154теңге құраған.
Сонда р= 2,683 х 154 + 1 400 х 0,327 = 871,9 ... ... ... ... құның анықтау. XIX
ғасырдың басында ... ... ... ... ... яғни ... проценттік табыстарды мәңгілік төлеп отыру
британ ... ... ... ... Егер ... ... ... С мөлшеріндегі жыл сайынғы төлемдерді мәңгілік алып
отыруды қамтамасыз ... ... онда ... ағымдағы құны р=С/к-ге тең,
мұндағы к — ... ... мен ... ... ... ретінде
иесіне мерзімі шектеусіз қажетті табысты алуына мүмкіндік жасайды.
Біз жылына 1000 теңгелік төлеммен мәңгілік қамтамасыз ... ... ... ... делік. Егер қ-ның қолданыс таба алатын деңгейі 14%-ті
құрайтын болса, онда облигацияның нарықтық құны:
ρ = 1 000/14% * 100% = 7 142 ... ... ... таба ... ... ... ... (табыстылықтың
нарықтық деңгейі) облигациялардың да құны езгереді.
Шартты бағалы қағаздардың құнын анықтау. Варрант белгілі бір акциялар
саны бойынша ... бір ... ... ... ... немесе керісінше, яғни белгілі бір бағасы бойынша белгілі саның
анықтайды. Акциялардың нарықтық бағасы р-ға тең ... ... ... акциялар бағасы Π, бір варрантқа V ... ... онда ... ... Цв — ... құны.
Акциялардың нарықтық бағаларының, әрбір өзгерісі кезінде варранттың
ағымдағы құны да өзгереді.
Опцион — бұл ... ... ... мерзімде белгілі бір баға
бойынша, ... бір ... ... сату ... ... ... алу
("пут" опцион) құқытын көрсетеді.
Опционный, ағымдағы құның мына формула бойынша анықтайды:
Мұндағы:
ρ — ... ... ... акцияның бағасы;
Π — опциондық контракт жасалған кездегі акцияның бағасы;
к — ... ... ... ... ...... сатылатын бағасы
Егер де акцияның нарықтық бағасы өзгерсе, опционный ағымдағы бағасы да
өзгереді.
Акцияның ағымдағы құның ... ... ... ету мерзімі
шектелмейтіндіктен, жыл ... ... ... ... болсын делік және
оның абсолюттік деңгейі "Д"-ға тең болсын, онда оны анықтайтын ... ... ... ... - пайыздық мөлшерлемесі
Акцияның нарықтық құны әртүрлі әдіспен бағаланады және ... екі типі бар деп ... ... бірі ... ... ал басқасы акция құныңың өсімін көздейді. Осыған сәйкес, акцияның
нарықтық бағасының орташа сомасын анықтайық:
есеппен ... 5% өсіп ... ... ... есу ... ... бағасын 5% есірсе, ол кезде күтілетін ... ... ... - акцияның нарықтық құны;
х - жоғары дивиденд алуға ниет білдірген инвесторлардың үлес салмағы,
дивидендтік (χ κ 1) ;
у - ... ... ... ... көздейтін инвесторлардың
үлес салмағы, "бағамдық" (у ~ ... - ... ... ... акциялардың бағасы.
Акцияның нарықтық бағасын шығарған кезде х пен у ... ... бір ... "бағамдық" басым болса, ал бір ... ... ... ... ... бұл ... де ... нақты
бағасын бағалай алмайды.
Акцияның ағымдағы құның есептейтін әрі танылған моделі қалыптасқан
жоқ.
Дегенмен де, акцияның нарықтық бағасын ... ... ... ... ... болады деп топшыланған пікірлер де жоқ емес. Ол,
негізінен ... ... ... ... ... Акцияның нарықтық
құның анықтайтын формуланың түрі мынадай болады:
Мұндағы:
Д1 - кезең үшін күтілетін дивиденд;
к - акция бойынша ... ... ... 1 ден оо ... ... ... ... дивидендтің дисконтталған
құныңың сомасы;
Рак - акцияның нарықтық құны.
Егер инвестор акцияны бір жыл ұстап және акцияның құның η мөлшерлемесі
бойынша есірсе, онда ... ... құны ... ... - жыл ... ... дивиденд; η - жыл бойындағы акцияның өсу
қарқыны, %
і - ... ... ... дивидендті ағымдағы құнға
келтіру).
Мысалы, кәсіпорын өткен жылы акцияға өз ... 1 мың ... ... және сәйкесінше бірнеше жыл ішінде жыл сайын орташа.
Қазіргі жағдайда, бағалы қағаздың ... ... ... ... ... ... сай етіп түзетулер жасау керек. ... есім ... (һ), ... үлесі ретінде көрсетілсе, онда
дағдарыстың жылдық есімі былайша бейнеледі (1+һ).
Шын мәніндегі жылдық табыс (Кр), ... ... - ... ... (атаулы) мөлшерлемесі.
Инвестицияларды қайта бағалау. Ұзақ мерзімді қаржылық инвестицияларды
қайта бағалау үшін қайта бағалаудың ... ... ... ... ... бір ... бір ... ғана қайта бағалаған жөн.
Ұзақ мерзімді қаржылық инвестициялардың үстеме бағасының сомасы меншік
капиталын өсіреді. Инвестицияның құны кеміп ... онда ол ... ... ... төмендетіледі. Егер инвестицияның үстемесі
болмаса, онда ол шығынға жатқызылады.
Бұрындары төмендетілген ... құны осы ... ... ... етеліп, қалған сомасы меншік капиталына қосылады.
Егер де ұзақ мерзімді қаржылық инвестицияның құны қайта бағалаудың
нәтижесінде ... ... соң ... алдыңғы ұзақ мерзімді ... ... құны ... ... қалпына келтіріледі. Сол қалпына
келтірілген сома қабылданған есеп ... ... ... немесе
таратылмаған табыс ретінде танылады.
Мысал. "Шығыс" ААҚ 800 мың ... ұзақ ... ... ... ... ... байланысты ұзақ мерзімді қаржылық
инвестициясы қаржылық есеп беруде жылына бір рет ... ... ... ... Ал егер де бұрындары қайта бағаланған
инвестициялар есептен шығарылған кезде сомалар ... ... ... сол ... ... ... ретінде көрініс табады.
Инвестицияны игерудің бірінші жылыңда ұзақ мерзімді қаржылық
инвестиция 120 мың ... ... ... ... ... ... ал екінші
жылы, керісінше, 180 мың теңгеге азайған, ал үшінші жыны 190 мың теңгеге
қайта ... ... ... ескен). Бірінші жылдың соңғы күндері ұзақ
мерзімді қаржылық инвестицияның. 50% ... ... ... ... ... ... мерзімді қаржылық инвестицияны ағымдағы немесе
сатып алу құныңың ең төмен бағасы бойынша ... ... ... ... басында 500 мың теңгеге инвестиция сатылған, төртінші жылдың
басында инвестицияның, қалған бөлігі 600 мың теңгеге ... ... ... ... жыл ... 300 мың ... ... есептелген.
Енді осы операциялардың шоттар корреспонденциясын жасаймыз.
|Қата|Шаруашылық операцияларының мазмұны |Сомасы, |Шоттар ... | ... | |
| | | ... |Кредит |
|1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... ... ... ... |800000 |401-403 |441,671 |
| ... | | | |
|2 ... ... ... ... |401-403 |542 |
| ... ... ... | | | |
| ... ұзақ ... ... | | | |
| ... құнының өскендігі | | | |
| ... | | | |
|3 ... ... ... | | | |
| ... сомасы таратылмаған табысқа| | | |
| ... | | | |
| | | | | ... ... ... ағымдағы құнын анықтау. ... ... ... ... ... құн ... қысқа
мерзімді қаржылық инвестицияларды есепке алуға құкылы. Бұл ... ... ... жағдайының өзгерісіне тәуелді етіп, нарык құныңың кезендік
өзгерісімен бірге қарастырылады. Егер ... ... ... ... ... ... қорына енгізілген болса, онда
олардың құның кез келген кезде анықтау қиынға соқпайды. Керісінше жағдайда,
қаржылық инвестициялар қор ... ... ... онда ... ... бір есептеулерді жүргізе ... ... ... ... ... ... ... — экономиканы дамудың тұрақты және жоғарғы ... ... ... жетістіктерін енгізуді,
инфрақұлымды дамытуды көздейтін басты фактор.
Инвестицияны дамытуда кәсіпорындарды қаржыландыратын және ... ... ... ... инвестициялық банктер ... ... ... ... инвестициялық қорлар ерекше
роль атқарады. Сөйтіп, қорлар экономиканың ... ... ... ... ... ... жағдай жасайды.
Қаржылық инвестициялар инвесторлар үшін ішкі және сыртқы инвестициялар
жағдайында белгілі бір тәуекелділікпен байланысты ... ... ... ... ... ... және олардың епті
әрекеттерімен, есеп пен бақылау жұмысын ұйымдастыруымен, ... ... ... ... орта ... және қысқа мерзімді
несиелерді тартудың қиыңдьшықтарымен және т.б. осы ... ... ... ... Соңымен қатар, табиғат зілзалаларымен және ... ... ... ... ... ... ... есептеулер жасалған соң және сол
инвестицияланатын объектіні қажетті зерделеуден өткізгеннен ... ... ... Осы ... ғана ... қарым-қатынастар жағдайындағы
тәуекелділіктер төмендеуі мүмкін.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... бағытталған. Республикада инвестициялық
жобаларды жүзеге асырудың тиімділігіне ... ... ... әзірленіп жасалған.
Пайдаланылған әдебиеттері
1. Әжібаева З. Н., Укашев Б. Е. “Бухгалтерлік есеп ... ... ... Барышников Н. Б., Тимоченко А. С., ... Н. И. ... ... ... 2002
3. Баканов М. И., Шеремет А. Д. “Теория анализа ... ... изд. М: ... и ... ... ... К. Ш., Төлегенов Е. Т., ... Ж. Т. ... ... ... Алматы: Экономика 2001.
5. Данилевский Ю. А. “Общий аудит в вопросах и ответах” М: 2002.
6. Ержанов М. С., ... С. ... ... ... ... М. С. ... и ... аудита” Алматы 2000.
7. Назарова В.Л., М. С. Жапбарханова, Фурсов Д.А., Фурсова С.Д., ... ...... ... ... ... В.К., Родостовец В.В., Ғабдуллин Т.Ғ., ... ... ... есеп: Алматы: Экономика, 2002.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 42 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бірлесіп бақыланатын шаруашылық серіктестіктердің, еншілестердің және тәуелді серіктестіктердің инвестициясының есебі25 бет
Инвестиция есебі25 бет
Инвестициялар есебі туралы туралы мәлімет35 бет
Қаржылық есеп. Тәуелді шаруашылық серіктестіктердің инвестициялық есебі26 бет
Қаржылық инвестициялар және оларды бағалау әдістері25 бет
Қаржылық инвестициялардың есебі24 бет
Қазақстан Республикасындағы шаруа қожалығығының қызметін реттеу85 бет
Дебиторлық қарыздар: түсінігі, түрлері, бағалау мен тану12 бет
Инвестициялар есебі жайлы8 бет
Асем-ай жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің баскару жұмысының ақпараттық жүйесі29 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь