Несие операцияларының түрлері және олардың есебі


Пән: Экономика
Жұмыс түрі:  Дипломдық жұмыс
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 75 бет
Таңдаулыға:   

Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі

Дипломдық жұмыс

НЕСИЕ ОПЕРАЦИЯЛАРЫНЫҢ ТҮРЛЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ЕСЕБІ

Мамандық 050508 - Есеп және аудит

2011

Экономика және қаржы кафедрасы

«Қорғауға жіберілді»

Кафедра меңгерушісі

«__»2011ж.

Дипломдық жұмыс

НЕСИЕ ОПЕРАЦИЯЛАРЫНЫҢ ТҮРЛЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ЕСЕБІ

050508 - Есеп және аудит

2011

ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫСЫНА ПІКІР

Экономика және қаржы кафедрасы

«Несие операцияларының түрлері және олардың есебі» тақырыбындағы

Өндіріске қатысты алғанда, екінші кезекте саналатын несие жүйесі оған тұрақты елеулі ықпал етеді. Ол бірнеше дүркін ақшалай қорлардың ауқымын кеңейтіп, өндіріс тиімділігінің өсуін қолдай отырып ақшалай қаражаттардың бір саладан екіншісіне қайта құйылуын етеді.

Банктердің тауарлы-ақшалай қарым-қатынастардың дамуы тарихи тұрғыдан қатарлас жүрді де олар бір-бірімен өзара тығыз байланысты.

Бұл дипломдық жұмыста еліміздің экономикасындағы қарқынды жүріп жатырған несиелеу процесі туралы оны іске асырудағы банктердің алатын орны туралы айтылады. Қазақстан экономикасының бәсекеге қабілеттілігін арттыру шағын және орта бизнесті дамытуға мерзімді перспективада жаңа саясатты талап етеді. Сондықтан жоғарыда айтылған мәселелер және дағдарыс жағдайында нақты секторды қаржыландырудағы коммерциялық банктердің маныздылығы - дипломдық жұмыстың өзектілігі болып табылады .

Дипломдық жұмыстың мақсаты - жалпы еліміздегі шағын және орта бизнесті дамытумен ипотекалық несиелеудің нарықтағы жағдайын сипаттау және несиелеу бағдарламасының дамуы мен жетілдіру проблемаларын ашып, екінші деңгейлі банктердің несиелік операцияларын ұйымдастырудағы есебін жүргізумен талдаудың негізін айқындау.

Теориялық сұрақтарды практикамен ұштастыра білуі, тақырыптың өзекті сұрақтарын қарастыра алуы, бір сұрақтан екінші сұраққа көше алуы барлығы дұрыс. Дипломдық жұмыс жоғары оқу орнының талабына сай келеді.

Студент нің дипломдық жұмысын қорғауға жіберуге болады.

Ғылыми жетекшісі:

«Экономика және қаржы»

кафедрасының оқытушысы

ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫСЫНА РЕЦЕНЗИЯ

Экономика және қаржы кафедрасы

«Несие операцияларының түрлері және олардың есебі» тақырыбындағы

Банктердің тауарлы-ақшалай қарым-қатынастардың дамуы тарихи тұрғыдан қатарлас жүрді де олар бір-бірімен өзара тығыз байланысты. Банктер халық шаруашылығы қызметінің барлық деңгейіндегі басқарумен тікелей байланысты болады. Олар арқылы ұдайы өндіріс үрдісіне қатысушыларының экономикалық мүдделерін қанағаттандыру жүзеге асырылады. Осы кезде банктер қаржылық делдал ретінде шаруашылық органдардың капиталдарын, халықтық жинақтарын шаруашылық тің үрдісінде босаған басқа да бос ақша қаражаттарын тарата отырып, қарыз алушылардың уақытша пайдалануына береді, ақшалай есеп айырылысу жүргізеді экономика үшін басқа да көптеген көрсетеді, соның арқасында өндірістің тиімділігі мен қоғамдық өнімнің айналысына тікелей ықпал етеді

Дипломдық жұмыстын зерттеу объектісі ретінде - АҚ «АТФБанкі» қарастырылған.

Бірінші бөлімде несиелік операциялардың мәні, мақсаты және оның құрылымының жіктелуі қарастырылған.

Екінші бөлімде АТФ Банкінің несиелік операциялардың қаржылық жағдайына экономикалық талдау жасалынған.

Үшінші бөлімде Қазақстан Республикасында ипотекалық несиелендіру бағдарламасының дамуы, кездесетін қиындықтары, оны жою жолдары және даму перспективасы ашылған.

Дипломдық жұмысты жазудағы алға қойылған мақсат орындалып, тақырыптың өзіндік ерекшелігі мен өзектілігі нақты теория түрінде және тәжірибе жүзінде талданды.

Дипломдық жұмыстың құрылымы кіріспеден, үш бөлімнен, қорытындыдан және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.

Талдау барысында статистикалық мәліметтер кестелер және диаграммалар түрлерінде бейнеленген. Жұмыс бекітілген талаптарға сәйкес ұқыпты безендірілген.

Дипломдық жұмысты “Өте жақсы”, (А-), 90 балл. деп бағалап, студентке академиялық «Бакалавр» дәрежесін беруге толықтай негіз бар деп есептеймін.

Рецензент

«ДАРР»ЖШСның

бас бухгалтері Мусанова Э. Е.

Мазмұны

Кіріспе . . . 3

1 Коммерциялық банктердегі несиелік операцияларды ұйымдастырудың теориялық негіздері . . . 5

1. 1 Несие түсінігі, мақсаты және оның жіктелуі . . . 5

1. 2 Коммерциялық банктердегі несиелендіру операцияларының

принціптері . . . 19

2 Банктің несиелік операцияларын талдау (АҚ «АТФ Банкі» мысалында ) . . . 24

2. 1 Несие операцияларының түрлері және олардың есебі . . . 24

2. 2 Несиелік операциялардың қаржылық көрсеткіштерін талдау . . . 37

3 Коммерциялық банктердегі несиелік операцияларды ұйымдастыру проблемалары оны жетілдіру жолдары . . . 47

3. 1 Қазақстанда ипотекалық несиенің даму перспективасы . . . 47

3. 2 «Қазақстан Ипотекалық Компаниясы» және тұрғын үй бағдарламасын жетілдіру жолдары . . . 59

Қорытынды . . . 65

Пайдаланған әдебиеттер тізімі . . . 71

Кіріспе

Нарықтық экономикада несие-банк жүйесі маңызды роль атқарады. Ол арқылы кәсіпорындардың, ұйымдардың халықтың ақшалай есеп айырысулар мен төлемдері жүргізіледі, ол уақытша бос ақшалай қаражаттарды, халықтың жинақтары мен табыстарын жұмылдырады белсенді түрде жұмыс жасайтын капиталға айналдырады, сондай-ақ көптеген түрлі несиелік, сақтандыру, делдалдық, инвестициялық, сенім, кеңес беру басқа да операцияларды орындайды.

Өндіріске қатысты алғанда, екінші кезекте саналатын несие жүйесі оған тұрақты елеулі ықпал етеді. Ол бірнеше дүркін ақшалай қорлардың ауқымын кеңейтіп, өндіріс тиімділігінің өсуін қолдай отырып ақшалай қаражаттардың бір саладан екіншісіне қайта құйылуын етеді.

Банктердің тауарлы-ақшалай қарым-қатынастардың дамуы тарихи тұрғыдан қатарлас жүрді де олар бір-бірімен өзара тығыз байланысты. Банктер халық шаруашылығы қызметінің барлық деңгейіндегі басқарумен тікелей байланысты болады. Олар арқылы ұдайы өндіріс үрдісіне қатысушыларының экономикалық мүдделерін қанағаттандыру жүзеге асырылады. Осы кезде банктер қаржылық делдал ретінде шаруашылық органдардың капиталдарын, халықтық жинақтарын шаруашылық тің үрдісінде босаған басқа да бос ақша қаражаттарын тарата отырып, қарыз алушылардың уақытша пайдалануына береді, ақшалай есеп айырылысу жүргізеді экономика үшін басқа да көптеген көрсетеді, соның арқасында өндірістің тиімділігі мен қоғамдық өнімнің айналысына тікелей ықпал етеді [1, 176 бет] .

Бұл дипломдық жұмыста еліміздің экономикасындағы қарқынды жүріп жатырған несиелеу процесі туралы оны іске асырудағы банктердің алатын орны туралы айтылады. Қазақстан экономикасының бәсекеге қабілеттілігін арттыру шағын және орта бизнесті дамытуға мерзімді перспективада жаңа саясатты талап етеді. Сондықтан жоғарыда айтылған мәселелер және дағдарыс жағдайында нақты секторды қаржыландырудағы коммерциялық банктердің маныздылығы - дипломдық жұмыстың өзектілігі болып табылады .

Дипломдық жұмыстың мақсаты - жалпы еліміздегі шағын және орта бизнесті дамытумен ипотекалық несиелеудің нарықтағы жағдайын сипаттау және несиелеу бағдарламасының дамуы мен жетілдіру проблемаларын ашып, екінші деңгейлі банктердің несиелік операцияларын ұйымдастырудағы есебін жүргізумен талдаудың негізін айқындау.

Осы мақсатқа сәйкес дипломдық жұмыстың келесідей міндеттерін айқындау :

  • қазіргі кездегі несиенің негізгі ұғымын, түрлерін, олардың қажеттілігімен құрылымын көрсету; несиелік операциялардың жіктелуіндегі негізгі мақсаттарын ашу; Коммерциялық банктердегі несиелендіру операцияларының принціптерін ашып көрсету; несие операцияларының жүзеге асуына қажетті құжаттар негізінде берілген және қайтарған кезіндегі есебінің жүргізілуін ұйымдастырылуын көрсету; несие бойынша пайыздарды есептеу және алу кезіндегі есебімен оны банк табысына жатқызуды көрсету; АҚ «АТФБанкіндегі» несиелік операциялардың қаржылық көрсеткіштерін талдау; Қазақстанда ипотекалық несиенің даму перспективасын ашу; ипотекалық несиедегі тәуекелді басқару, оның өзекті мәселелері және оны жою жолдарын зерттеу; «Қазақстан Ипотекалық Компаниясы» және тұрғын үй бағдарламасын жетілдіру жолдарын іздеу.

Халықаралық тәжірибе көрсеткендей несиелеу жүйесінің дамуы мемлекетке үлкен пайда әкелуінде. Оның маңызды әлеуметтік міндеті - халықтың өз жеке шағын бизнесін ашып қана қоймай, оны ары қарай дамыту мәселесін шешуге зор үлесін тигізуінде. Несие беруді дамыту жалпы ел экономикасын дамытудың маңызды факторы болып табылады. Дипломдық жұмыс кіріспеден, үш бөлімнен, қорытындыдан, қолданылған әдебиеттер тізімінен тұрады.

Дипломдық жұмыстын зерттеу объектісі ретінде - АҚ «АТФБанкі» қарастырылған.

Бірінші бөлімде несиелік операциялардың мәні, мақсаты және оның құрылымының жіктелуі қарастырылған.

Екінші бөлімде АТФ Банкінің несиелік операциялардың қаржылық жағдайына экономикалық талдау жасалынған.

Үшінші бөлімде Қазақстан Республикасында ипотекалық несиелендіру бағдарламасының дамуы, кездесетін қиындықтары, оны жою жолдары және даму перспективасы ашылған.

1 Коммерциялық банктердегі несиелік операцияларды ұйымдастырудың теориялық негіздері

  1. Несие түсінігі, мақсаты жіктелуі

Несие ролі мен маңызы келесідей бірқатар көрсеткіштермен сипатталады: несиелік жұмсалымдардың жалпы көлемі, кәсіпорындар мен ұйымдардың негізгі және айналым капиталын қалыптастыруға банктегі қарыздардың үлесі жалпы төлем айналымы және т. б. АҚШ несиелік қатынастардың даму дәрежесі бойынша, шаруашылықтың өндірістік және өндірістік емес сферасын банк сферасының қамтуы, несиелік мекемелердің көп түрлігі мен көп тараптылығы жағынан, қаржы капиталы талаптарының қуаттылығы бойынша әлемнің басқа да елдерін артқа қалдырады. Американдық несие ауқымы туралы кейбір мәліметтер төмендегідей көрсеткіштерді беруі мүмкін. Несиелік мекемелер арқылы қолма-қолсыз ақша жолымен жүзеге асырылатын жылдық төлем айналымының басым бөлігі 80-жылдардың басында 60-65 трлн. доллар сомасында бағаланған.

Американдық шаруашылықта пайдаланылатын ақшалай капиталдың орта есеппен 3/4 бөлігі несие жүйесі арқылы өтеді. Несиелік мекемелер арқылы жұмылдырылған ақшалай қаражаттардың орташа жылдық сомасы 1989 жылы 700 млрд. долларды құраған.

Несиенің өз қызметтерін орындауы барысында несиелік қатынастар туындайды. Уақытша бос ақшалай қаражаттарды жинақтап, оны қайтару және ақы төлеу шартында қайта бөлуге байланысты несиелік мекемелермен әр түрлі субъектілер арасындағы экономикалық байланыстар несиелік қатынастардың мазмұнын анықтайды.

Бірақ, несиелік қатынастар мазмұны тек қана ақшалай капиталды жинақтап, оны заңды және жеке тұлғаларға уақытша пайдалануға беруден ғана тұрмайды. Несиелеу процесінде ұлғаймалы ұдайы өндірістік айналымы үшін төлем құралдарының қосымша массасы құралады. Төлем айналымының аса ауқымды ағыны төлем төлеушілер мен мекемелер және соңғылары мен алушылар арасында экономикалық қатынастарды қалыптастырумен қатар, несиелік қатынастар мазмұнын толықтыра отырып, несие арқылы өтеді.

Несиенің елдегі ақша айналымын реттеудегі, заңды және жеке тұлғаларға әр түрлі қызметтер көрсету барысындағы қалыптасатын экономикалық қатынастарды да несиелік қатынастар мазмұнына жатқызуға болады [2, 148-150 бб. ] .

Несиелік қатынастар екі жақты сипатқа ие және шаруашылық субъектілері үшін де, сондай-ақ несие мекемелері үшін де бірдей қажет. Ақшаны несиелік мекемелерде сақтау - несиелік ресурстарды құруды білдірсе, ал оларды экономика және халық қажеті үшін орналастыру - несие беруді білдіреді.

Екі жақты қатынас: шаруашылық ұйымдары мен несие, несие мен халық, мемлекет пен несие, несиелік мекемелер, әр түрлі елдердің несиелік мекемелері арасында болуы мүмкін.

Жоғарыда түсіндіргеніміздей, несиелік қатынас негізінен ақшалай формада несие экономикалық категориясының қызмет етуі барысында жүзеге асырылады. Несиелік қатынастардың сыртқы көрінісі несие формасын сипаттайды. Ол несиелік қатынастардың мәні және ұйымдастырылуын синтездейді. Несиелік қатынастар формасы мен мазмұны диалектикалық бірлікте болады. Несиелік қатынастар формасы олардың мазмұнына сәйкес келіп және оның дамуын ынталандыруы тиіс. Өндірістік қатынастардың өзгерісі несиелік қатынастар мазмұны мен несие формасының өзгеруіне әкеледі.

Несие екі формада болады: тауарлық және ақшалай. Тауар несиесі коммерциялық несиенің бірінші негізін білдіреді. Шаруашылық жүргізуші субъектілердің бір-біріне қарыз беруі барысында, аталған несие формасында ақшалай формада қайтарылады. Өйткені, алушы субъект несие беруші тауар несиесін алғанын куәландыратын вексельді, сондай-ақ салынған мүлік туралы парақты немесе басқадай құжаттарды береді. Бұл тұста несиелік қатынастар субъектілеріне-шаруашылық жүргізуші субъектісі және банк жатады. Несиелік қатынастардың мазмұнындағы өзгерістер нәтижесінде тауар формасындағы несие ақшалай формаға қайта ауысады. Сөйтіп, тауар формасы негізінде несиенің ақшалай, ең бастысы банктік формасы пайда болып дамиды.

Несиелік қатынастар мен несие формаларының және несиелік мекемелердің жиынтығы кең мағынадағы несие жүйесі ұғымын құрайды.

Ал несие тар мағынасында - бұл несиелік есеп айырысу қатынастарын ұйымдастырушы, елдегі ақша айналысын реттейтін және басқа да қаржылай қызмет көрсететін несиелік мекемелер торабы болып табылады.

Басқаша айтқанда, несие банктік және басқа да мекемелердің жиынтығын - несиелік операцияларды жүзеге асыру және олардың құқықтық формаларын ұйымдастыруы арқылы сипатталады. Несиелік қатынастарды ұйымдастыруда: банктік және банктік емес институттар шеңберінде екі жүйені бөліп қарастырады. Соған сәйкес несие екі негізгі буыны қалыптасады: банктік және мамандандырылған несие - қаржы мекемелері .

Экономиканың әрбір экономикалық-тарихи даму кезеңіне несие-ақшалай қызмет көрсетудегі қажеттіліктерге толық жауап беретін несиелік істі ұйымдастыру типі, өзіндік несие құрылымына сәйкес келеді. Мысалы, жоспарлы-орталықтандырылған КСРО экономикасында Мембанктің жетекшілігімен ұйымдастырылған несие жүйесінің құрылымы қызмет етсе, нарық экономикасы үшін банктік және банктік емес мекемелерден құралатын несие қажет.

Бірлескен несие күрделі, көп буынды құрылымды болады. Егер де несиелік мекемелердің өз клиенттеріне көрсететін қызметтерінің жіктелуін негізге алатын болсақ, онда қазіргі несиенің үш маңызды элементін бөліп қарастыруға болады:

  • Орталық (эмиссиялық) банк;
  • коммерциялық банктер;
  • мамандандырылған несиелік мекемелер: (сақтандыру, жинақтық, ипотекалық, сенімгерлік (трастовый) және т. б. ) . Функционалдық мамандануына, шаруашылық буындарға несие-қаржылық қызмет көрсету көлемі мен санына сәйкес банктік жүйе несие ядросы, ал несиелік институттардың қызметін реттеуші бірегей орган - Орталық банк болып табылады.

Орталық банк - бірінші деңгейдегі мемлекеттік банк, сондай-ақ кез келген елдің ол мемлекеттік, халықтық немесе Ұлттық банк деп аталуына тәуелсіз эмиссиялық, ақша-несие ииституты болып табылады. Орталық банк - бұл "банктердің банкі". Ол заңды және жеке тұлғалармен операциялар жүргізбейді, оның клиенттеріне - коммерциялық банктер және басқадай мекемелер, сондай-ақ үкімет ұйымдары жатады [3, 36-41 бб] .

Банктік мекемелерге қатысты Орталық банк тікелей әрекет ету және реттеу, бақылау мен қадағалау қызметтерін атқарады. Несиенің қалған буынына Орталық банк несиелік және ақшалай операциялар, рыноктың әр түрлі секторлары, несие-қаржы қызметтерінің өзара байланыстарынын байқалатын жанама әрекет етеді.

Коммерциялық банктер қарыз капиталы нарығының әр түрлі секторларында қызмет ететін көп қызметті мекемелер болып табылады. Олар кәсіпкерлік тәжірибесінде белгілі бір көптеген қаржылық операцияларды орындайды. Коммерциялық банктер кез келген елдің несиеде әдеттегідей негізгі, базалық буын ролін атқарады.

Олар үкіметтің, іскерлер мен миллиондаған жеке тұлғалардың салымдарын шоғырландыра отырып, қаржы жүйесінің орталығы болып қала береді. Коммерциялық банктер қарыздық және инвестициялық операциялар арқылы өздерінің әр түрлі қорларына қарыз алушылардың қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Мамандандырылған несие мекемелері (оларды пара-банктік деп атайды) нарық экономикасындағы несиеге қажетті маңызды буын болып табылады. Бұл мекемелерсіз экономиканың әр түрлі салаларында және тұрғындарға көрсетілетін несие қызметтері толық болмас еді.

Парабанктік мекемелер көбінесе белгілі бір клиенттер типіне немесе бірер негізгі қызмет түрлерін көрсетуге бағытталады. Олардың қызметтері нарықтың кішігірім сегменттеріне ғана қызмет көрсетуге жұмылдырылады.

Мұндай мекемелер екі жақты бағыныштылықта болады: бір жағынан, олар несиелік және есеп айыру қызметтерін жүзеге асырумен байланысты болатындықтан да Орталық банктің соған сәйкес талаптарын басшылықка алады. Екінші жағынан олар, қандай да бір қаржы, сақтандыру, инвестициялық немесе басқа да операцияларға мамандана отырып, тиісті ведомстволардың реттеу әрекеттеріне ұшырайды.

Несие формасы - бұл несие қатынасының сырттай нақты көрінісін табуы. Ол несие қатынасының мәні мен ұйымдастырылуын синтездейді. Несие қатынасының формасы мен мазмұны ажырағысыз әрі диалектикалық жағынан біртұтас болады. Несие қатынасының формасы оның мазмұны мен дамуына сәйкесуі керек.

Таңдап алынған жіктеу өлшемдігіне қарай несиенің мынадай ең маңызды формаларын бөліп көрсетуге болады.

- қызмет ету саласына қарай - ұлттық және халықаралық несие;

- несие мәмілесінің объектісіне қарай - ақшалай және тауарлық несие;

- несие қатынасының субъектісіне қарай - банктік, коммерциялық, халықаралық, тұтынушылық несиелер.

Несиенің тауарлық формасы тарихи жағынан алып қарағанда оның ақшалай формасынан бұрын пайда болған. Ежелгі тарихтан білетініміздей, адамдар тұтынуға қажетті артық өнімдерін бір - біріне өсім алумен қарызға берген.

Несиенің тауарлық формасы осы заманғы іс-тәжірибеде төлемдерінің мерзімін ұзартумен тауарларды сатуда, машина мен құрал-жабдық, тұрмыстық тауарлар, саймандар лизингісінде қолданылады. Қазақстанда тауарлық несие фермерлер мен шаруа қожалықтарына көктемде тұқым түрінде беріледі. Тұқым түрінде берілетін бұл несиені фермерлер мен шаруа қожалықтары күзде жиын - теріннен кейін қайтарып отырады.

Несиенің тауарлы формасының негізінде ақшалай несие формасы пайда болып, дамиды. Ол осы заманғы нарықтық шарушылықта артықшылықтарға ие, типтік форма болып табылады. Несиенің бұл формасы ұлттық және халықаралық экономикалық айналымдардың шегінде пайдаланылады. [4, 54-62бб. ] .

Несиенің тауарлық және ақшалай формаларымен қатар олардың аралас формасы да қолданылады.

Жоғарыда қарастырылған несие формаларының көптеген түрлері болады. Несие түрлері - бұл оның несиелерді жіктеу үшін пайдаланатын, экономикалық - ұйымдастырушылық белгілері бойынша ең детальданған сипаттамасы, яғни, несиенің іс - тәжірибедегі нақты қосымшасы.

а) Қазақстанда несие түрлері былайша жіктеледі: несиелеу объектісінің экономикалық белгілері бойынша:

- айналым қаражатын қалыптастыруға берілетін несие;

- негізгі құрал - жабдықты қалыптастыруға берілетін несие;

- ТМҚ аясында шұғыл қажеттілікке, сондай-ақ нормативтен тыс қорлардың аясында уақытша қажеттілікке берілетін несие;

- өндірістің маусымдық шығыны аясында берілетін несие;

- жол үстіндегі есеп айырысу құжаттары аясында берілетін несие;

- төлем несиелері;

ә) қамтамасыз етілу бойынша:

- жылжымалы және жылжымайтын мүлікпен, ТМҚ- пен, кепілділікпен, сақтандыру келісімшартымен толық қамтамасыз етілген;

- ішінара қатамасыз етілген;

- қамтамасыз етілуі болмайтын банкілік.

б) қайтарылу мерзімі бойынша:

- қысқа мерзімді;

- орта мерзімді;

- ұзақ мерзімді.

в) өтелу тәртібі бойынша:

- бөліп-бөліп төлеу;

- бір жолғы төлеу;

- кезең сайын бір қалыпты төлеу.

г) тәуекелді деңгейі бойынша:

- субстандартты;

- стандартты;

- күмәнді;

- сенімді;

- сенімсіз;

- ұзартпалы.

ғ) ақылылығы бойынша:

- қалыпты пайыздық;

- жоғары пайыздық;

- төмен пайыздық;

- пайызсыз.

д) салалық бағыты бойынша:

- сауда -саттық несиесі;

- өнеркәсіп несиесі;

- ауыл шарушылық несиесі;

- құрылыс несиесі.

ж) ашыланын шот түрлері бойынша:

- жай ссудалық шот бойынша несие;

- арнайы ссуда шоты бойынша несие;

- контокорренттік шот бойынша несие;

- овердрафт бойынша несие;

- несие желісі бойынша несие;

Несиенің айрықша түріне жылдам сатылатын жылжымалы мүлікпен немесе құқық пен қамтамасыз етілген, қысқа мерзімді әрі ссуда мөлшері бойынша тіркелетін ломбардтық несие жатады.

Ломбардтық несиені негізгі әр алуан түрлеріне құнды қағаз кепілдігімен, тауар кепілдігімен, талап кепілдігімен берілетін несиелер жатады. Қарыз алушы ломбардтық несиені өз қалауынша, шектеусіз пайдалана алады.

Жаңартпалы несие - ссуда капиталының ұлттық және әлемдік нарықтарында қолданылатын жаңғыртпалы несие. Ол белгіленген берешек лимиті елдер арасында қосымша келісімсөз автоматты түрде беріледі.

Несие желісі қарыз алушының алдындағы несие ұйымының оған несие келісімшартының белгіленген әрекет ету кезеңі ішінде белгілі бір мақсатқа және келісілген мөлшерде несиені беру жөніндегі заң тұрғысынан ресімделген міндеттемесі. Несие желісінің ашылуы несие беруші мен қарыз алушының ұзақ уақытқа созылатын тығыз ынтымақтастығын білдіреді.

Овердрафт несие ұйымының шот иесіне, оның ағымдағы банк шотына қойылатын талап бойынша төлем арқылы беріледі. Яғни, бұл төлем шотта ақшалай қаражат болмаса да, шот иесінің несие берушінің алдында пайда болған берешегінің түскен қаражаттың есебінен кейін оған өтеуін қарастыратын келісімшарт шегінде беріледі [5, 203-206 бб. ] .

Коммерциялық несие. Несиенің басқа формаларына қарағанда коммерциялық несие олардан бұрын пайда болды. Оны бір шаруашылық жүргізуші субъекті екіншісіне сатылған тауарлар мен қызмет көрсетулер үшін төлем мерзімін ұзартумен береді. Осы несие формасының объектісіне өнеркәсіп және сауда капиталының бірігу нәтижесін білдіретін тауар капиталы жатады. Коммерциялық несие тауарларды өндіру мен өткізу процесінен тікелей пайда болады. Ол тауарлық формада беріледі және оның пайдалану шегі болады. Ең алдымен оның мөлшері шектеулі болады, өйткені әрбір кәсіпкер, әрбір өзге субъект коммерциялық несиені өзінің ақшалай капиталының шегінде ғана бере алады. Коммерциялық несиені тиісті тауарларды сатып алған кәсіпорындар ғана пайдалана алады.

... жалғасы

Сіз бұл жұмысты біздің қосымшамыз арқылы толығымен тегін көре аласыз.
Ұқсас жұмыстар
Клиенттерден қабылданған депозит суммаларының есебі
Банк және банктен тыс мекемелердің несиелерін есепке алу
Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы заңдарына шолу
Банк несиелерін есепке алу
«АТФ банктің» есебін жетілдіру шараларының методикалық нұсқаулығы
Банктің шетел валютасындағы операциялары
Мемлекеттік бағалы қағаздар эмитенті
Шаруашылық субъектінің түрлері
Бухгалтерлік есеп бойынша есептер жинағы
Ипотекалық операциялардың есебі мен аудиті
Пәндер



Реферат Курстық жұмыс Диплом Материал Диссертация Практика Презентация Сабақ жоспары Мақал-мәтелдер 1‑10 бет 11‑20 бет 21‑30 бет 31‑60 бет 61+ бет Негізгі Бет саны Қосымша Іздеу Ештеңе табылмады :( Соңғы қаралған жұмыстар Қаралған жұмыстар табылмады Тапсырыс Антиплагиат Қаралған жұмыстар kz