Сәбилік шақтағы психиканың дамуы


1. Психикалық функциялардың дамуы.
2 Нәресте жасындағылардың психикалық даму ерекшеліктері
Психикалық функциялардың дамуын қарастыра отырып, алдымен ерте балалық шақ сөзді (тілді) меңгеруден басталатындығын атап өтейік.
Сөз. Баланың автономды тілі өте жылдам (жарты жыл ішінде) қалыптасады және жоғалады. Айтылуы мен мағынасы бойынша сөздер «ересек» тіл сөздерімен ауыстырылады. Бірақ, әрине, тілдік даму деңгейіне жылдам өту тек жағымды жағдайларда, біріншіден, баланың ересектермен толық байланыста болып, тілдесу жағдайында ғана мүмкін. Егер ересектермен тілдесу жеткіліксізнемесе, керісінше, жақындары баланың барлық тілектерін оның автономды тіліне сүйеніп орындай берсе, тілді меңгеру бәсеңдейді. Бір – бірімен өздеріне ортақ бала тілінде тілдесетін егіздер өсіп келе жатқанда тілдік дамудың тежелуі байқалады.
Оған үш жасқа қарсы тілдің барлық негізгі дыбыстары меңгерілетіндігі көмектеседі. Баланың тілінде өте қажетті өзгеріс – бұл бала үшін сөз заттық мағынаға ие болады. Бала сыртқы қасиеттері әртүрлі, бірақ қандайда бір ұқсас белгілері бар заттарды бір сөзбен атайды. Сондықтан алғашқы жалпылау сөздің заттық мағынасының пайда болуымен байланысты.
Ерте жаста пассивті сөз қоры – түсінетін сөздер жиыны тез өседі. Екі жаста бала ересектердің оны қоршаған заттарға байланысты айтқан сөздерінің көпшілігін түсінеді. Осы уақытта ол ересектермен бірге бірлесіп істейтін істерінің түсіндірмесін ұға бастайды. Бала заттар әлемін белсенді түрде тани бастағандықтан, заттарды қолдану ол үшін өте маңызды іс, ал бала заттармен жаңа іс - әрекеттерді меңгеруді тек ересектермен бірлесіп қана істей алады.баланың іс - әрекетін ұйымдастыратын түсіндірмелі сөздерді олар ерте түсінеді. Одан кейін, екі-үш жаста әңгіме сөздерін ұға бастайды. Бала оны қоршаған заттар мен құбылыстарға байланысты әңгімелерді тез түсінеді. Ол мазмұны оның қабылдауынан тыс әңгіме немесе ертегіні түсіну үшін қосымша жұмыс жасау керек, яғни ересектер оған арнайы үйретулері қажет.

Пән: Психология
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 3 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






СӘБИЛІК ШАҚТАҒЫ ПСИХИКАНЫҢ ДАМУЫ

Туғанда бала анасынан физикалық жағынан ажырағанымен, көп уақыт бойы биологиялық түрде анасымен байланысты болады. Сәбилік шақ соңында кейбір өзіндік қасиеттерді игергенде ол биологиялық түрде тәуелсіз болады. Л.С.Выготский айтқандай Біз жағдайы, яғни баланың ересектермен ажырамас бірлік жағдайы бұзыла бастайды. Ал келесі кезең - анадан психологиялық түрде бөліну - ерте балалық шақта болады. Бұл балада жаңа физикалық мүмкіндіктердің пайда болуына ғана емес, сонымен бірге психикалық функциялардың шапшаң дамуына байланысты, ал периодтың соңында өзіндік сананың бастапқы негіздері пайда болады.

1. Психикалық функциялардың дамуы.
Психикалық функциялардың дамуын қарастыра отырып, алдымен ерте балалық шақ сөзді (тілді) меңгеруден басталатындығын атап өтейік.
Сөз. Баланың автономды тілі өте жылдам (жарты жыл ішінде) қалыптасады және жоғалады. Айтылуы мен мағынасы бойынша сөздер ересек тіл сөздерімен ауыстырылады. Бірақ, әрине, тілдік даму деңгейіне жылдам өту тек жағымды жағдайларда, біріншіден, баланың ересектермен толық байланыста болып, тілдесу жағдайында ғана мүмкін. Егер ересектермен тілдесу жеткіліксізнемесе, керісінше, жақындары баланың барлық тілектерін оның автономды тіліне сүйеніп орындай берсе, тілді меңгеру бәсеңдейді. Бір - бірімен өздеріне ортақ бала тілінде тілдесетін егіздер өсіп келе жатқанда тілдік дамудың тежелуі байқалады.
Оған үш жасқа қарсы тілдің барлық негізгі дыбыстары меңгерілетіндігі көмектеседі. Баланың тілінде өте қажетті өзгеріс - бұл бала үшін сөз заттық мағынаға ие болады. Бала сыртқы қасиеттері әртүрлі, бірақ қандайда бір ұқсас белгілері бар заттарды бір сөзбен атайды. Сондықтан алғашқы жалпылау сөздің заттық мағынасының пайда болуымен байланысты.
Ерте жаста пассивті сөз қоры - түсінетін сөздер жиыны тез өседі. Екі жаста бала ересектердің оны қоршаған заттарға байланысты айтқан сөздерінің көпшілігін түсінеді. Осы уақытта ол ересектермен бірге бірлесіп істейтін істерінің түсіндірмесін ұға бастайды. Бала заттар әлемін белсенді түрде тани бастағандықтан, заттарды қолдану ол үшін өте маңызды іс, ал бала заттармен жаңа іс - әрекеттерді меңгеруді тек ересектермен бірлесіп қана істей алады.баланың іс - әрекетін ұйымдастыратын түсіндірмелі сөздерді олар ерте түсінеді. Одан кейін, екі-үш жаста әңгіме сөздерін ұға бастайды. Бала оны қоршаған заттар мен құбылыстарға байланысты әңгімелерді тез түсінеді. Ол мазмұны оның қабылдауынан тыс әңгіме немесе ертегіні түсіну үшін қосымша жұмыс жасау керек, яғни ересектер оған арнайы үйретулері қажет.
Белсенді сөз де шапшаң дамиды: белсенді сөз қоры өседі, ересектерге бағытталған алғашқы фразалар, сұрақтар.
Ойлау практикалық іс - әрекет процесінде дамиды, сондықтан, отандық психологтар айтқандай, ойлау одан жалпы даму деңгейі бойынша төмен.
Сыртқы әрекетке байланысты тек ойлау ғана дамымайды. Сонымен бірге заттық іс - әрекеттер де дамиды. Сонымен қатар олар алғашында біріктірілген заттардан ажырап, жалпы сипатқа ие болады. Меңгерілген іс - әрекеттер басқа жағдайға ауысады. Әрекеттің заттардан ажырауынан кейін балада өз іс - әрекетін ересек адамдардың іс - әрекетімен салыстыру, ересек адамның іс - әрекетін үлгі ретінде қабылдау көрінеді. Бала мен ересек адамның істі бірлесіп орындауы тоқтайды. Ересектер балаға іс - әрекет үлгісін көрсетеді де оның орындалуын бақылап, бағалайды. Осы кезде балада іс - әрекетке өз іс - әрекеті ретінде қарау пайда болады.
Баланың эмоциялық - қажеттілік сферасының дамуы оның ересектермен және құрдастарымен араласуына байланысты. Жақын ересек адамдармен араласқанда одақтасу мотиві көрінеді. Бала махаббат пен эмоционалды жылудан басқа ересек адамнан өз ісіне тікелей араласуды күтеді, Мысалы, асхана заттарын меңгеруде және кубиктерден үй тұрғызуда. Осындай бірлескен іс - әрекет кезінде балада ересектермен араласудың жаңа формалары өрбиді.
Ерте балалық шақта басқа балалармен араласу енді ғана басталады және өте толық болмайды. екі жастағы бала құрдасы жақындағанда тынышсыздана бастайды, анасына қарай тығылады. үш жасында ол басқа баламен тыныш ойнайды, бірақ ортақ ойындары аз ғана уақытқа созылады.
Баланың эмоциалық - қажеттілік сферасының дамуы осы ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мектеп жасына дейінгі балалардың сәбилік шақтағы ерекшеліктері
Сәбилік шақтың ерекшеліктері мен оның маңызы
Іс-әрекет психологиясы
ЖАС ЕРЕКШЕЛІК ПСИХОЛОГИЯСЫ пәні бойынша
Бала психикасының дамуындағы сензитивтік кезең
Психикалық даму және оқыту.Кәсіби білім беру психологиясы
«Даму психология» пәні бойынша студентке арналған оқу-әдістемелік кешен
Психикалық даму және оқыту
Мектепке дейінгі психология пәні, мақсаты мен міндеттері
Іс-әрекет психологиясы Іс-әрекет дағды туралы жалпы түсінік
Пәндер