Екінші деңгейлі банктерінің экономикадағы рөлі

МАЗМҰНЫ

КlРlСПЕ ... ... ... ..4

1. ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРІНІҢ ЭКОНОМИКАДАҒЫ РӨЛІ

1.1 Екінші деңгейлі банк жүйесі және оның дамуының ерекшелiктерi ... ... ...6
1.2 Екінші деңгейлі банктердің қызметтерінің түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...9
1.3 Қазақстанның банк жүйесiндегi банк өнiмiнiң және қызметiнiң
қажеттiлiгi және мәнi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .16

2. 2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНК ҚЫЗМЕТТЕРІНІҢ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІН ТАЛДАУ

2.1 Экономиканың қазіргі жағдайындағы банк жүйесінің даму ерекшелігін
талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..21
2.2 Коммерциялық банк қызметін экономикалық талдау
(ААҚ “Алматы Сауда.қаржылық Банк” маретиалдары негізінде ) ... ... .. 25


3. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖАҢА БАНК
ҚЫЗМЕТТЕРІН ДАМЫТУ

3.1 Банк қызметтерін енгізудің халықаралық тәжірибесі және оны
Қазақстан Республикасында қолдану мүмкіндіктері ... ... ... ... ... ... ... ... 31

3.2 Банк жүйесін дамыту проблемаларының шешу жолдары ... ... ... ... ... .. 34

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .37

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...39
КIРIСПЕ

Нарықтық экономикаға көшумен байланысты Қазақстан Республикасының банктер жүйесiнде ұлттық экономиканың басқа секторларымен салыстырғанда елеулi өзгерiстер болып жатқаны баршаға мәлiм. Бүгiнгi таңда нарықтық экономика жолына баяғыда түсiп, зор жетiстiктерге жеткен өркениеттi елдер тәжiрибесiн үйрене отырып, банк жүйесiн халықаралық стандарттарға көшiру ел экономикасы үшiн маңызды болып табылады.
Банк жүйесiн реформалау қажетiлiгi Қазақстанның эволюциялық дамуының сапалы, жаңа деңгейге жетуiнiң қажеттiгiнен туындап отыр. Нарықтық экономикаға көшкен жылдар аралығында Қазақстан Республикасының банк жүйесi реформалаудың ұзақ та, қиын кезеңiн бастан кешiрдi. Бұл кезеңде елiмiздiң банк жүйесiнде тек сандық емес, сонымен бiрге сапалы өзгерiстер болды деп айтуға болады. Қазақстан Республикасының тәуелсiздiк алуының он жылдығына арналған салтанатты жиналыста ел Президентi Н.Назарбаев банк жүйесiн реформалау нәтижесi бойынша: ''Елiмiздiң банк жүйесi түбегейлi де сапалы өзгерiстерге ұшырады'' деп мақтанышпен атап өткен болатын.
Қазақстанда банк жүйесiн реформалау iсi ең алдымен коммерциялық банктердi құрудан басталды. Тек Қазақстанда емес, сонымен бiрге бүкiл КСРО аумағындағы бiрiншi болып құрылған банк, Оңтүстiк Қазақстан облысында орналасқан ''Союз'' кооперативтiк банкi болатын. Банк операцияларын жүргiзу құқығын беретiн лицензиясын (рұқсатын) ол 1988 жылдың 24 тамызында алды. Бiрақ, аталмыш банктiң қызметi небәрi 7 жылға ғана созылып, қызметiндегi айтулы елеулi кемшiлiктерi үшiн 1995 жылдың 24 тамызында банк операцияларын жүргiзу үшiн берiлген лицензиясы қайтарылып алынды. Қазақстан аумағында 1988 жылдың 19 қыркүйегiнде құрылған екiншi коммерциялық банкке Алматы Орталық кооперативтiк банкi жатады. Қазiргi кезде аталмыш банк ''БанкЦентрКредит'' ААҚ болып, банк қызметi нарығында өз қызметiн тиiмдi атқаруда.
1995 жылы ''Қазақстан Республикасының банктер және банк қызметi туралы'' Заңы қабылданды. Бұл Заңда Мемлекеттiк болып табылатын ұлттық банктiң негiзгi мiндеттерiмен қатар, экономикадағы ақша-несиелiк реттеу құралдары, оның атқаратын қызметтерiнiң түрлерi, коммерциялық банктердiң қызметiне бақылау жасау принциптерi мен әдiстерi анықталған болатын.
Қазақстанда банк жүйесiнiң қалыптасқан алғашқы кезеңдерiнде сауатты, кәсiпкерлiк деңгейi жоғары, бiлiктi мамандардың болмауы, банк саласының қызметiн реттейтiн заңнамалардың толық жетiлмеуi банк қызметiн жүзеге асыруда көптеген қателiктер жiберiп, банктердiң жабылып қалуына тiкелей себебiн тигiздi.
Реформаның құқықтық қамтамасыз етiлуi және банк жүйесiнiң қалыпты қызмет етуiн қамтамасыз ету мақсатында 1997 жылдың наурыз айында ''Заң күшi бар Қазақстан Республикасы Президентiнiң Жарлығына өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы''; 1998 жылдың 28 сәуiрiнде ''Қазақстан Республикасында вексель айналысы туралы''; 1997 жылдың 11 шiлдесiнде ''Банк қызметiнiң мәселелерi бойынша Қазақстан Республикасының кейбiр заң актiлерiне өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы'' бiрқатар заңдары қабылданды.
1995 ж. Қазақстанның банк жүйесiн реформалаудың бағдарламасын жүзеге асыру, осы жүйедегi орта мерзiмдi бағдарламаны жасауға себеп болды. Оның мақсаты мен мiндетi тұтастай алғанда 1990 жылы жасалған бағдарламамен бiрдей. Бiрақ елiмiздiң орталық банкi ретiнде атқарған қызметi барысында жинақталған тәжiрибесi оған экономикасы дамыған елдерге тән, нарықтық экономикаға сай келетiн ақша-несие саясатының құралдарын пайдалануға көшу мiндеттерiн жүктедi.
Қазақстан Республикасының банк жүйесiнiң тұрақтылығы, көбiне екiншi деңгейлi банктердiң тұрақтылығымен байланысты болып келедi. Жоғарыда атап өткен себептерге қоса, төлемсiздiк дағдарысы мен банктерге деген сенiмсiздiк көптеген банктердiң қызметiне тосқауыл болып, банктердiң сенiмдiлiгiн қауiп алдына қойды, ал оған төтеп бере алмаған банктер банкроттықа ұшырады. Ел экономикасында бiрлескен және шет ел банктерiнiң, олардың филиалдарының пайда болуы бәсекелестiктi одан әрi күшейтiп жiбердi. Нәтижесiнде, банктердiң несие ресурстарының айналымдылығы төмендеп, мерзiмi ұзартылған несиелердiң көлемi өстi. Жалпы дағдарыс жағдайында коммерциялық банктер тәуекелдiң жоғары деңгейiмен бетпе-бет кездесiп, оған төтеп бере алмаған банктер жабылып қалып жатты. Сондықтан да бiз бүгiнгi таңдағы әлемдiк тәжiрибеде қалыптасқан банк iсiнiң дамуындағы қызметтердiң әдiстемелерiн оқып бiлiп, осы алған бiлiмдi елiмiздiң банк жүйесiнiң практикасында қолданғанымыз абзал.
Тақырыптың тағы бiр маңыздылығы, қарастырылып отырған банк iсiнiң дамуындағы қазiргi кездегi тенденциялрды, оны басқару ёдiстерi Іазақстанның банк жүйесiн дамуымен және қалыптасуымен байланысты сұрақтарды зерттеудiң жаңа бағыты болып табылады.
Факторлың талдау негiзiнде банк қызметiне әсер ету үшiн бiз әлемдiк тәжiрибеден үлкен көңiл аударып отырмыз және соның көмегi арқылы Қазақстан Республикасында қолдануға тиiмдi де пайдалы банк iсiндегi қызметтердi аныңтау, оны дамыту үшiн әдiстердi саралап отырмыз. Сонымен, коммерциялың банктердiң iс-әрекетi саласы кебеюде. Бiрақ отандың банктер әлемдiк тәжiрибеде белгiлi барлың қызмет түрлерiн енгiздi деуге болмайды. Бұл проблема Қазақстанның банк жүйсi үшiн жаңа бағыт болып табылады, сондыңтан да банк iсiнiң дамуындағы қазiргi кездегi тенденцияларында қандай да бiр түпкiлiктi зерттеулер жүргiзiлген жоқ. Осы орайда әлемдiк банк iсiнiң дамуындағы қазiргi кездегi қызметтердi Қазақстан тәжiрибесiнде енгiзу банк жүйесiн реформалаудағы ең өзектi мәселе болып отыр. Барлы аталған себептер осы диплом жұмысының тақырыбын таңдауға, оның ақсатары мен негiзгi мiндеттерiн белгiлеуге өз әсерiн тигiздi.
Курстық жұмыстың мақсаты банк жүйесінің дамуындағы қазiргi кездегi тенденцияларды анықтап, әлемдiк банк тәжiрибесiн оқып бiлу және оның жергiлiктi жағдайда бейiмделуi болып табылады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. ҚР ''Банк және банк қызметi туралы'' Заңы 31 тамыз 1995 ж.
2. ҚР ұлттық Банкiнiң заң және нормативтiк актiлерiнiң жинақтары Алматы т.1-т.5.
3. Қазақстанның ұлттық Банкi 2004 жылғы есебi.
4. 2002 жылдағы Қазақстан Республикасы ұлттық банкiнiң жылдық есебi. Алматы 2000 г.
5. Қазақстан Республикасы ұлттық банкiнiң статистикалық бюллетенi 1996 год А.2000 г.
6. Қазақстан Республикасы ұлттық банкiнiң Жаршысы 2003 г.
7. Банковское дело. В.И.Колесникова. Л.П.Кроливецкая М.Финансы и статистика 1996 г.
8. Банковское дело. Справочное пособие лод редакцией Ю.А.Бабичевой М.Экономика 1993 г.
9. Долан Э.Дж.Кемпбелл К.Д.Д. Банковское дело и денежно-кредитная политика М.-Л.1991 г.
10. Егоров А.Е. «Проблемы деятельности коммерческих банков на современном этапе развития экономики //Деньги икредит //1995 г.6.-с.4.
11. О.И.Лаврушин . «Банковское дело ң Москва 2000г.
12. Банки Казахстана 1-12.Алматы 2000г.
13. Новейшие банковские технологии.1-12 .Москва 2000г.
14. Нысанбаев К.Тулембаева Ж. «Банки Казахстана и маркетингң. А.2001г
15. Каржы каражат .9-10.Алматы 2000г.
16. Тимоти У.Кох. «Управлени банкомң.-Уфа . Спектр.Часть 5.1993.
17. Парамонова Т.В. «Принципы регулирования банковской сферың //Деньги и кредит //б.-с.IО 1995.
18. Усоскин В.М. «Современный коммерческий банк управление и операций ңМ ИПЦ Вазар-ферро 1994г.
19. Банковские технологии 2002г.
20. Банковские технологии 2003г.
21. РЦБК 11.2003г.
22. Марченко Г.А. «Развитие банковского сектора в Казахстанең //Деньги и кредит //2000г.
23. Спицын Банковский маркетинг М.1993г.
24. «Банки и кредитная политика в условиях переходной экономики А.1995г.
25. «Основы банковского менеджмента под редакцией О.И.Лаврушина М., Инфра М.2002г.
26. Алехин Б.И.Рынок ценных бумаг ''Введение в фондовые операции'' М.Финансы и статистика ,1991г.
27. Миловидов В.Д. Современое банковское дело Опыт США М.Изд.-во МГУ ,1992г.
        
        Мазмұны
КlРlСПЕ .......…….4
1. ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРІНІҢ ЭКОНОМИКАДАҒЫ РӨЛІ
1. ... ... банк ... және оның ... Екінші деңгейлі ... ... ... банк ... банк өнiмiнiң және қызметiнiң
қажеттiлiгi ... 2 ... ... ... ... БАНК ҚЫЗМЕТТЕРІНІҢ
ЕРЕКШЕЛІКТЕРІН ТАЛДАУ
2.1 Экономиканың қазіргі жағдайындағы банк жүйесінің даму ерекшелігін
талдау...................................................................
...........................................21
2.2 Коммерциялық банк қызметін экономикалық талдау
(ААҚ ... ... ... ... ... 25
3. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖАҢА БАНК
ҚЫЗМЕТТЕРІН ДАМЫТУ
3.1 Банк қызметтерін енгізудің халықаралық тәжірибесі және ... ... ... ... ... Банк ... дамыту ... ... ... ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ..…................…………………..…39
КiРiСПЕ
Нарықтық экономикаға көшумен байланысты Қазақстан Республикасының
банктер жүйесiнде ... ... ... ... ... ... ... жатқаны баршаға мәлiм. Бүгiнгi ... ... ... ... ... зор ... жеткен өркениеттi елдер
тәжiрибесiн үйрене отырып, банк ... ... ... ... ... үшiн маңызды болып табылады.
Банк жүйесiн реформалау қажетiлiгi Қазақстанның эволюциялық дамуының
сапалы, жаңа деңгейге ... ... ... ... ... көшкен жылдар аралығында Қазақстан Республикасының банк жүйесi
реформалаудың ұзақ та, қиын кезеңiн бастан кешiрдi. Бұл ... ... ... тек ... ... ... ... сапалы өзгерiстер болды деп
айтуға болады. ... ... ... ... он ... ... жиналыста ел Президентi Н.Назарбаев банк ... ... ... ''Елiмiздiң банк жүйесi түбегейлi де сапалы
өзгерiстерге ұшырады'' деп мақтанышпен атап өткен болатын.
Қазақстанда банк ... ... iсi ең ... ... банктердi
құрудан басталды. Тек Қазақстанда емес, сонымен ... ... ... ... ... ... ... Оңтүстiк Қазақстан облысында
орналасқан ''Союз'' кооперативтiк банкi болатын. Банк операцияларын жүргiзу
құқығын беретiн лицензиясын (рұқсатын) ол 1988 ... 24 ... ... ... ... қызметi небәрi 7 жылға ғана созылып, қызметiндегi
айтулы елеулi кемшiлiктерi үшiн 1995 ... 24 ... банк ... үшiн ... ... ... алынды. Қазақстан аумағында
1988 жылдың 19 қыркүйегiнде құрылған екiншi ... ... ... ... банкi жатады. Қазiргi кезде ... ... ААҚ ... банк қызметi нарығында өз қызметiн тиiмдi
атқаруда.
1995 жылы ''Қазақстан Республикасының банктер және банк қызметi туралы''
Заңы қабылданды. Бұл ... ... ... ... ұлттық банктiң
негiзгi мiндеттерiмен қатар, экономикадағы ақша-несиелiк реттеу құралдары,
оның атқаратын қызметтерiнiң ... ... ... ... жасау принциптерi мен әдiстерi анықталған болатын.
Қазақстанда банк жүйесiнiң ... ... ... ... ... жоғары, бiлiктi мамандардың болмауы, банк саласының
қызметiн реттейтiн заңнамалардың толық жетiлмеуi банк ... ... ... ... ... ... ... қалуына тiкелей
себебiн тигiздi.
Реформаның құқықтық қамтамасыз ... және банк ... ... етуiн қамтамасыз ету мақсатында 1997 жылдың наурыз айында ''Заң ... ... ... ... ... ... ... енгiзу туралы''; 1998 жылдың 28 сәуiрiнде ... ... ... ... 1997 жылдың 11 шiлдесiнде ''Банк
қызметiнiң мәселелерi бойынша Қазақстан ... ... ... ... мен толықтырулар енгiзу туралы'' ... ... ж. ... банк ... ... бағдарламасын жүзеге
асыру, осы жүйедегi орта ... ... ... ... ... Оның
мақсаты мен мiндетi тұтастай алғанда 1990 жылы жасалған бағдарламамен
бiрдей. Бiрақ елiмiздiң орталық ... ... ... ... ... тәжiрибесi оған экономикасы дамыған елдерге тән, ... сай ... ... ... ... ... ... жүктедi.
Қазақстан Республикасының банк жүйесiнiң тұрақтылығы, көбiне ... ... ... ... ... ... ... атап
өткен себептерге қоса, төлемсiздiк дағдарысы мен банктерге ... ... ... ... ... болып, банктердiң
сенiмдiлiгiн қауiп ... ... ал оған ... бере ... ... ... Ел ... бiрлескен және шет ел банктерiнiң,
олардың филиалдарының пайда болуы бәсекелестiктi одан әрi ... ... ... ... ... айналымдылығы төмендеп, мерзiмi
ұзартылған несиелердiң көлемi өстi. Жалпы ... ... ... ... ... деңгейiмен бетпе-бет кездесiп, оған ... ... ... ... ... ... Сондықтан да бiз бүгiнгi таңдағы
әлемдiк тәжiрибеде қалыптасқан банк ... ... ... оқып ... осы ... ... ... банк жүйесiнiң
практикасында қолданғанымыз абзал.
Тақырыптың тағы бiр ... ... ... банк ... ... ... ... оны басқару ёдiстерi Іазақстанның
банк жүйесiн дамуымен және қалыптасуымен ... ... ... ... ... ... ... негiзiнде банк қызметiне әсер ету үшiн бiз ... ... ... ... отырмыз және соның көмегi арқылы Қазақстан
Республикасында қолдануға ... де ... банк ... ... оны ... үшiн әдiстердi саралап отырмыз. Сонымен, коммерциялың
банктердiң iс-әрекетi саласы кебеюде. ... ... ... ... белгiлi барлың қызмет түрлерiн ... ... ... ... Қазақстанның банк жүйсi үшiн жаңа бағыт болып табылады, сондыңтан
да банк iсiнiң дамуындағы ... ... ... қандай да бiр
түпкiлiктi зерттеулер ... жоқ. Осы ... ... банк ... ... ... ... Қазақстан тәжiрибесiнде енгiзу банк
жүйесiн реформалаудағы ең өзектi мәселе болып ... ... ... ... диплом жұмысының тақырыбын таңдауға, оның ақсатары мен негiзгi
мiндеттерiн белгiлеуге өз ... ... ... ... банк ... дамуындағы қазiргi кездегi
тенденцияларды анықтап, әлемдiк банк тәжiрибесiн оқып бiлу және ... ... ... ... ... ... ... банктердің эконмикадағы ролі
1.1 Екінші деңгейлі банк жүйесі және оның даму ерекшелігі
Банк жүйесi – бұл ... ... және ... беру қызметтерiн орындайтын
банктер мен банк институттарының әр алуан түрлерiнiң жиынтығы.
Кез келген мемлекеттiң банк ... ... алып ... ... ... болады. Орталықтандырылған экономикадағы банк жүйесi
нарықтың экономикасы дамыған банк ... ... ... ... ... дәлелдеп жатудың өзi артық. Банк жүйесi ... ... ... және ... даму саясатын жүзеге асырады.
Қазақстан Республикасында жүргiзiлген реформалар ... ... екi ... банктер жүйесiне өту кезеңi аяқталды. Қазақстан
Республикасының банк жүйесi екi ... ... ... банк ... банкi болып табылады және ол банк жүйесiнiң жоғарғы ... ... Өзге ... бәрi банк ... ... (екiншi)
деңгейiне жатады. Қазақстан ... ... ... ... ... ... болып табылады. Олардың қызметi өкiлеттi ... ... ... ... ... ... орталық
банкi – экономикалық дербес мекеме. Ол өзiнiң қызметiн меншiктi табыстары
есебiнен жүзеге асырады.
Орталық банк ... ... ... Оның ... ... ақша ... (айналымға ақша шығару)
- мемлекеттiң алтын валюта қорын сақтау
- басқа несие беретiн мекемелердiң резервтiк қорларын ... ... ... арқылы реттеу
- коммерциялық банктерге несие беру және ... ... ... ... ... ... шет ел валютасын сатып алу, сату және айырбастау
жөнiндегi ... ... ... ... ... ... ... т.б.
Қазақстан Республикасы Орталық банкiнiң ақша-несие ... ... ... мен ... ... ... ... ставкалары, резервтiк талаптар, оның нарықтағы ... ... ... ... шектеулер жатады.
Коммерциялық банктер банк жүйесiнiң аса ... ... ... ... ... банктер қаржы-несие мекемелерiнiң әмбебап
сипаттағы түрi.
Нарықтық экономикада банктермен ... банк ... ... ... ... ... сақтау ассоциациялары, зейнетақы
қорлары және т.б. осы сияқты арнаулы қаржы-несие институттары ерекше орын
алады.
Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарды жүзеге
асыратын маңызды құрал ретiнде қарастыруға болады.
Нарықтық экономикаға көшумен байланысты ... ... ... ... ... басқа секторларымен салыстырғанда
елеулi өзгерiстер болып жатқаны баршаға мәлiм. ... ... ... ... ... ... зор жетiстiктерге жеткен өркениеттi елдер
тәжiрибесiн үйрене отырып, банк жүйесiн ... ... ... ... үшiн маңызды болып табылады[1, 24 б].
Банк жүйесiн ... ... ... ... ... жаңа деңгейге жетуiнiң қажеттiгiнен туындап отыр. Нарықтық
экономикаға көшкен ... ... ... ... банк ... ұзақ та, қиын ... бастан кешiрдi. Бұл кезеңде елiмiздiң
банк жүйесiнде тек ... ... ... бiрге сапалы өзгерiстер болды ... ... ... ... ... алуының он жылдығына
арналған салтанатты жиналыста ел ... ... банк ... ... ... ... банк жүйесi түбегейлi де сапалы
өзгерiстерге ұшырады« деп мақтанышпен атап өткен болатын.
1990 жылы ... ... ... және банк ... Заңы қабылданды. Бұл Заңда ... ... ... ... ... мiндеттерiмен қатар, экономикадағы ақша-несиелiк реттеу
құралдары, оның атқаратын қызметтерiнiң түрлерi, коммерциялық ... ... ... ... мен ... ... ... банк жүйесiнiң қалыптасқан алғашқы ... ... ... ... ... ... ... банк саласының
қызметiн реттейтiн заңнамалардың толық ... банк ... ... ... ... ... ... жабылып қалуына тiкелей
себебiн тигiздi.
Қазақстан Республикасының банк жүйесiнiң тұрақтылығы, көбiне ... ... ... ... ... ... ... атап
өткен себептерге қоса, төлемсiздiк дағдарысы мен ... ... ... ... ... ... ... банктердiң
сенiмдiлiгiн қауiп алдына қойды, ал оған ... бере ... ... ... Ел ... ... және шет ел банктерiнiң,
олардың филиалдарының пайда болуы ... одан әрi ... ... банктердiң несие ресурстарының айналымдылығы төмендеп, мерзiмi
ұзартылған несиелердiң көлемi өстi. Жалпы дағдарыс жағдайында коммерциялық
банктер тәуекелдiң жоғары ... ... ... оған төтеп бере
алмаған банктер жабылып қалып жатты. ... да бiз ... ... ... ... банк ... ... әдiстемелерiн оқып
бiлiп, осы алған бiлiмдi ... банк ... ... ... Қазақстан Республикасы банктерінің қызметтерінің түрлері
Банк - Қазақстан Республикасының ''Банктер және банк қызметi '' туралы
Заң күшi бар ... ... банк ... ... ... ... ұйым ... табылатын заңды тұлға.
Банктiң ресми мәртебесi банктi ашуға ұлттық банктiң берген рұқсатымен,
заңды тұлғаны ... ... банк ... ... ... және
банк операцияларын жүргiзуге ұлттық ... ... ... 44 ... банктер мемлекеттiң несие жүйесiнде үлкен рөль атқарады.
Олар ссуда капиталы рыногындағы әртүрлi секторларда қызмет ... ... ... ... ... ... ... ресурстарының басым
бөлiгiн шоғырландырып, өз клиенттерiне қызметтердiң бiрнеше түрлерiн (несие
беру, салымдарды ... ... ... ... ... ... мен
валютаны сату және сатып алу және т.б.) ... ... ... ... клиенттерге екi жүзге жуық қызмет түрлерiн ұсына
алады. ... ... ... ақы ... көрсететiн
қызметтерiн жүзеге асыруына байланысты жүргiзетiн операциялардың дәстүрлi
және нарық талабына сай жаңадан пайда ... ... емес ... пайда
болуда. Осыған байланысты банк ... ... ... ... ... ... да құрылымдардан ерекшелiгi,
олардың қызметiнiң басты мақсаты – пайда табу болып ... ... ... ... ... мүдделерi'' де осында).
Сондықтан, ''коммерциялық'' деген ... ... ... банктердiң
қандай да болмасын меншiктiң формасына жататындығымен емес, олардың ақылы
негiзде, клиенттерiне ... ... сан ... ... коммерциялық банктер – коммерциямен айналысатын ... ... ... ... ... келесi белгiлерi бойынша
жiктеледi:
Меншiк формасына байланысты:
- мемлекеттiк
- жеке
Банк капиталына иелiк етуiне ... ... ... ... ... формасына байланысты:
- жарна-пұл негiзiнде
- серiктестiк формасында
- акционерлiк қоғам формасында
Операцияларды жүргiзу дербестiгiне байланысты:
- еншiлес ... ... ... ... ... ... ... байланысты:
- әмбебап банктер
- мамандандырылған банктер
Филиалдар санына қарай:
- филиалсыз
- көп филиалды
Аумақтың белгiсiне қарай:
- ... ... ... ... ... өнеркәсiптiк
- сауда банктерi
- құрылыс банктерi
- ауылшаруашылық банктерi т.б.
Барлық отандық банк типтес несие ұйымдары екi ... ... ... ... емес ... ... емес ... мекемелерiне Ұлттық банктiң лицензиясының негiзiнде
жекелеген банк ... ... ... банк ... ... ... ... банктік өнімдер, қызметтердің қатарын біріктіреді, соның ішінде
банктік сферасына қатысты емес. Осы жерде келесі қызметтерге тоқталамыз:
1. есептік кассалық ... ... ... ... операциялар;
3. трасттық операциялар;
4. бағалы қатарды сақтау бойынша қызметтер;
5. кеңес беру қызметі;
6. ақпараттық қызмет;
7. ... ... ... ... ... қызмет;
9. кепілдеме беру (гарантия);
10. басқа да қызметтер.
I. Есептік-кассалық қызмет ... ... ... төмендегідей
көрсетуге болады:
• төлемдік талаптармен есеп айырысу;
• төлемдік тапсырыспен есеп ... ... ... есеп ... ... есеп ... ... есеп айырысу;
• аккредитивті қолдаумен есеп айырысу;
• жоспарлық төлемдер тәртібіндегі есеп айырысу;
• транзиттік операциялар бойынша есеп айырысу.
Банктердің өзінің фукнциясымен есеп ... ... ... орындалумен
байланысты, әртүрлі операциялардың ішінен, шетелдік тәжірибеде қолданылатын
3 негізгі топтарын көрсетуге болады:
1. ... ... ... ... есеп ... ... ... валютасымен операциялар.
Сыртқы экономикалық қатынастардың дамуы, халықаралық нарықта әрекет
Ететін сбуъектілер, мұндай құрал болып шетел ... ... ... ... табылады.
Шетел валютасын сату-сатып алу бойынша операциялардың 3 түрі бар:
• валютаны бір ... алу және ... ... ... сату ... клиенттер экспорттық-импорттық компаниялар болып табылады;
• валютаны басқармаға сату- сатып алу бойынша операциялар;
• валютаны ... ... ... ... қатар шетел валютасын сатудың және сатып алудың 2 әдісі бар:
1. СПОТ, яғни тез жеткізу;
2. Форвард, яғни ... ... ... ... жеткізу.
III. Трасттық операциялар.
Уақыттың жетпіспеушілігі, ірі байлықты дұрыс пайдалана алмау ... ... ... ... ... ... операциялармен үлкен топқа бөлуге
болады:
1. жеке тұлғаларға трасттық қызметтер;
2. ұйымдарға трасттық қызметтер.
3. жеке операциялар трасттық қызметтер.
Бұл операциялар әр ... ... және ... байланысты мәселлер
болғандықтан әртүрлі болып келеді. Жеке ... ... ... ... ... ... ... меншікті басқару;
В.мүліктің сақталуын қамтамасыз ету және жәрдем беру;
Г.делдалдық қызмет көрсету;
Қазақстан ... ... сол ... оның ... ... ... ... өздерiнiң еншiлес банктерiн, филиалдары мен
өкiлеттiктерiн алуға құқығы ... ...... ... елу ... ... еншi ... тиесiлi болып табылатын екiншi деңгейдегi банктерге жатады. Олар өз
алдына дербес, заңды тұлғалар болып табылады. Бас банк ... ... ... ... ... банктiң жарғысы және құрылтайшы
құжаттармен ... ... ... ... ... ... мүлкi, соның iшiнде меншiктi капиталы, өз мiндеттемелерi
бойынша ... және ... ... ... шоты бар
болады[3, 34 б].
Банктi ашық үлгiдегi акционерлiк қоғам етiп қайта құруға ол ... ... ... және ... ... ... ... лицензия
алған кезден бастап бiр ... жыл ... ... және ... ... және осы жыл ... ... банк белгiлеген пруденциалдық
нормативтердi, өзге де ... мен ... ... жағдайда жол
берiледi.
Мемлекеттiк меншiк негiзiнде құрылатын мемлекеттiк ... ... кез ... ... нысаны негiзiнде құрылуы мүмкiн.
Банк филиалдары – заңды тұлға болып табылмайтын, олар банк ... тыс ... және банк ... ... ... асыратын, өзiне
берiлген банктiң өкiлеттiгi шегiнде әрекет ететiн банк бөлiмшесi болып
табылады.
Банк өкiлеттiгi – ... ... ... ... банк ... жерден
тыс орналасқан, банк атынан және оның тапсыруы әрекет ететiн және ... ... ... ... ... ... банк ... табылады. Ол әдетте банктiң өкiлеттi функцияларын ... ... шарт ... және ... да ... ... құрылады. Өкiлдiк
клиенттерге есептiк- кассалық қызмет көрсетумен ... ... шоты ... Шаруашылық шығындарды жүзеге асыру үшiн
өкiлдiктерге ағымдағы шот ... 24 ... ... ... екi ... әдiстермен анықталады: банктi
басқару құрылымы және оның функционалдық ... мен ... ... ... ... – өзiнiң басты функцияларын жүзеге
асыру мақсатында банктiң коммерциялық қызметiнiң тиiмдi, оңтайлы және жеңiл
жүргiзiлуiн қамтамасыз ету. Банк ... ... ... ... мен
қызметкерлерi арасындағы қарым-қатынастарды қалыптастыру табысқа жетудiң
бiрден бiр жолы ... ... ... ... ... оның басқару органдарын бөлiп
көрсетiп, банк операцияларын жүргiзудегi өкiлеттiктерiн, жауапкершiлiктерiн
белгiлеуде өте маңызды болып табылады. ... ... ... ... банк ... анықталады, бiрақ көптеген басқару құрылымымен
байланысты сұрақтарды банктiң өз бетiмен шешуге құқығы бар.
Коммерциялық банктiң ... және ... ... ... ... ... банктiң ең жоғарғы басқару ... ... ... ... ... Олар жыл ... ... шешу үшiн шақырылады:
- жарғы мен жарғы капиталының көлемiн өзгерту;
- банк басқармасын (кеңесiн) сайлау;
- жылдық есеп берулердi ... банк ... ... банк ... құру ... тарату және т.б.
Банк қызметiне жалпы басшылық жасау, сонымен бiрге атқарушы және
бақылаушы ... ... ... ... мен ... үшiн акционерлер
жиналысы Банк Басқармасын 5 жылдық ... ... ... ... (кеңесi) банктiң мақсаттарын айқындап, несиелiк-
есеп ... ... ... және ... да қызмет түрлерi бойынша
саясатын жүзеге асырады, iскерлiк әлемiнде байланыстар орнатып, басқа да
ұйымдармен қызметтерiн үйлестiредi.
Ірi ... ... ... ... ... құрылып,
департамент, басқарма және бөлiмдерден тұрады. Олардың ... ... ... ... жұмыстарын қамтамасыз етумен айналысады.
Департамент директорлары, ... ... және ... ... мен ... қызметiн үйлестiредi, олардың
нақты мақсаттарын анықтайды, кеңес бередi, бақылайды және жұмыстарына ... ... мен ... жоғары бiлiмдi мамандардан тұрады,
олар банк операцияларының белгiлi бiр ... ғана ... ... ... ... мен ... қағаздармен операциялар жүргiзу
бөлiмi, депозиттiк және кассалық операциялар ... ... ... байланыс бөлiмi, маркетинг бөлiмi деп қарастырылады.
Несие беру үшiн банкте нақты шешiм қабылдайтын және тексеру-бақылау
жұмыстарын жүргiзетiн ... ... мен ... ... ... коммерциялық банктiң ықшамдалып алынған басқару ... (2 ... ... саны банк ... ... мен ... ... күрделiлiгiне, клиенттерге көрсететiн қызметтерiнiң жан-
жақтылығына байланысты болады.
Банктiң құрылымын банктiң басқару аппаратының ... ... Банк ... – оның ерекше кәсiпорын ... ... ... ... құрылғылары ретiнде қарастыруға болады. Бұл мағынада банк
құрылғылары төрт мiндеттi бөлiктердi қамтиды:
1. Банк ... ол ... ... болады.
2. Банк қызметiнiң өзiн қамтиды, ол басқа ... ... Банк iсi ... ... ... бар мамандардың ерекше тобы.
4. Өндiрiстiк бөлiк деп атауға болады, бұл жерге банк ... мен ... ... және ... iшкi және ... ... ... ... клиенттерiне ссуда бере отырып, банктер қаржы делдалдарының
рөлiн атқарады, ... бос ақша ... ... ... ... өмiрде мүмкiн емес. Банктердiң мұндай қызметтерi салымшыларға,
банктерге және қарыз алушыларға тиiмдi болып ... ... ... қатынастар пайда болады.
Бiзге несиенiң екi формасы белгiлi: тауарлы және ... ... ... екi ... ажыратады: тiкелей, банктiк және ... ... ... ... ...... ақшасыз есеп
айырысуды ұйымдастыру және жүргiзу болып ... яғни есеп ... ... ... ... қамтамасыз ету. Төлем жүргiзуде ... ... ... ... ... есеп ... ... жүзеге асырады. Банктiң бұл ... ... ... ... ... банктер клиенттердiң тапсырмасы бойынша
шоттардың бiрнеше түрлерiн ашады: есеп шот, ағымдағы шот, депозиттiк ... шот, жеке ... ... ... 2
Банк кеңесi, Банк басқармасы, тексеру комиссиясы басқа да банктiң
маңызды мәселелесiн шешетiн персонал ... ... ... – барлық басқа
бөлiмшелерi жатады.
1. Бiрлескен және үйлескен iс-әрекеттердi ... ету ... сөзi ... жай ғана жиынтығы ... ... ... Егер де ... банк ... статусқа ие
болса, онда өзiнiң құрамында iшкi банк ... ... ... ... ... жағынан қоршаған орта талаптарына
сай болуы керек.
2. Басқаруды тиiмдi, оңтайлы ету принципi. Осы принципке сәйкес, ... ... ... ... ... тиiс ... жаңа ... енгiзу, шығындарды қысқарту, еңбек өнiмдiлiгiн арттыру,
рынокты зерттеу, т.б.)
3. Бақылауды қамтамасыз ету принципi. Мұндағы қажеттi шарт: iшкi ... ... ... ... зерттеу принципi. Бұл принциптi жүзеге асыру
үшiн белгiлi бiр ... ... ... ... бiр ... қызметтердiң ережелерi, персоналдың сапалық бiлiктiлiк
дәрежесiн анықтайтын сипаттама). Банк ... ... ... ... бiлуi тиiс ... ережелерге сәйкес орындалуы
тиiс.
5. Банк мекемесiнiң ағымдағы және қажеттi ақпаратпен қамтамасыз етiлу
принципi және ... ... жаңа ... ... Қазақстанның банк жүйесiндегi банк өнiмiнiң және қызметiнiң
қажеттiлiгi және ... ... ... ... ... ... болып табылады. Банк
қызметiн клиент ... үшiн ... бiр ... орындау деп
сипаттауға болады. Кез келген банк өкiмiнiң негiзiнде клиенттiң қандай да
болмасын қажеттiгiн ... ... ... осы ... ... отырып, олар
атқаратын негiзгi функцияларды анықтауға болады:
1) уақытша бос қаржыларды, жинақтарды ... ... ... мен ... ... ... (активтi операциялар);
3) несие ақшаларын шығару;
4) нақты ақшасыз есеп айырысуларды ұйымдастыру және жүргiзу;
5) инвестициялық қызмет;
6) ... ... да ... ... көрсету.
Заңды және жеке тұлғалардың уақытша бос ақшаларын жұмылдыру және
оларды капиталға ... ... ... ... банктер ақшалай
табыстар мен жинақтарды салымдар түрiнде ... ... ... ... ... айналдыру үшiн банктер қарыз
алушыларға несие бередi. Іарыз алушылар қаржыларды ... ... ... ... жұмсайды. Сонымен, коммерциялық банктердiң көмегiмен
салымдар капиталға айналады.
Ақшаларды тиiмдi орналастыру мақсатында ... ... ... ... депозиттiк операциялар деп атайды. Депозиттiк
операциялар негiзiнде коммерциялық банктердiң несие ... ... ... ... ... ... ... функциясы – экономика
мен тұрғын халықты несиелеу болып табылады. Бұл ... банк ... ... ... ... ... операцияларға жатады.
Банктiк қызметтердi ең алдымен спецификалық және спецификалық емес
қызметтер деп ажыратуға ... ... ... ... банк ... спецификасынан шығатынның барлығы спецификалық қызметтерi болып
табылады. Спецификалық қызметтерге олармен жасалатын операциялардың үш тұрi
жатады: депозиттiк ... ... ... есеп ... ... ... банкке ақша қаражаттарын салым
ретiнде орналастырумен байланысты (депозиттер). Адамдар өздерiнiң ... ... тек өте ... ... ... ... ғана
емес, сонымен қатар табыс алу, оларды құнсызданудан, инфляциядан ... де қоя ... Банк ... депозитке ақша салғаны ... ... ... операция банктiң негiзгi операциясы болып табылады. Көбiнесе
клиенттердi несиелеу ... банк ... ... ... де ... Бiрақ
қазiргi заманғы банктiк операциялар құрылымында несиелiк ... ... ... Инфляция, экономикалық тоқырау және өте жоғары тәуекелге
байланысты коммерциялық банктер тек несиелеумен ғана емес, ... ... да ... өте көп ... және тәуекелi аз операциялармен жұмыс
жасау ұйғарады (мысалы, валюталық операциялармен).
|Жiктелу белгiлерi ... ... ... ... қызмет ерекшелiгiне|Банктердiң өздерiне ғана тән ... ... ... ... ... |
| ... ... ... алу ... ... ... ... ... ... ... ... құру ... ... ... орналастыру әдiсiне байланысты |Пассивтi операциялар ... үшiн ... ... ... ... ... қызметтер |
|Материалдың өнiмнiң байланысы |Материалдың өнiм қозғалысымен ... ... ... ... |
| ... ... ... ... есеп ... ... нақты және нақтысыз формада
жүзеге асырылады. Клиент тапсырысы бойынша банктер ... ... ... ... ... ... ... салықтарды
аударумен, жинаумен және басқа да маңызды ... ... ... ... шоттар ашуы мүмкiн. Есеп айырысу кезiнде банк ... мен ... ... ... ... органдары, тұрғындар, бюджет
арасында делдал болып көрiнедi. Есеп айырысуды орындауда ... тез ... және ... ... ... техникалық өңдеудi қамтамасыз
ететiн әр түрлi ... ... ... ... ... банктердiң қызметтертiзiмiнде, тұрғындарға
ұсынылатын қызметтер, әлi маңызды орын алмайды, оларға әлi жеке ... ... ... ... ... ... болып тур (соның iшiнде,
төлемдердi жасау ... ... және ... ... ... ... қабылдау бойынша төлемдер жаса және т.б.).
Банктер бос Қаржыларды жинақтайтын болғандыңтан және ... ... ... ететiн шарашылық ұйымдарға қайтару негiзiнде жiбередi,
банктiк қызметтер пассивтi және активтi операциялар түрінде жүзеге асырылуы
мүмкiн. ... ... ... ... өзiнiң ресурстарын құрады
(мысалы депозит, сертификаттарды сату, басқа банктерден ... ... және ... ... ... ... банктер өздерiнiң және тартылган
ресурстарын әртұрлi шаруашылық ... және ... ... өнiмнiң қозгалысына байланысты банктiк қызметтер екi ... оның ... ... ... таза ... ... ... ақшалай операциялармен материалдың ... ... ... ... ... ... ... алғашқы
қызметтер түріне жатады. Берiлген банк қызметтерi тауарлардың қозғалысына
әсер ете отырып, жаңа қосымша құнды ... ... ... ... ... ... ... қызметтер материалдың өндiрiспен айналысатын ұйымдарға, сонымен
қатар жеке ... ... ... қанағаттандыру үшiн
ұсынылады.
Банктiк қызметтердiң маңызды ... ... ... ... ... ... және кәсiпорындардан салымдар қабылдау сияқты,
қарапайым түрде, үлкен өндiрiстiк мағына жатыр. Банк тек ақша ... ... ... ақша ресурстарын жұмыс ... ... ... бұл ... ... және Қаржылық қызметiнiң ... ... және ... берiлетiн несиелерге қатысты.
Банктiк операциялардың белгiсi мынадан тұрады, олар ... және ... ... ... ... қабылдай отырып және осымен пассивтi
операцияларды жүзеге асыра ... ... ... ... ... қауiпсiз жерде сақтаумен ғана емес, сонымен қатар депозиттер
бойынша процент түрінде белгiлi ... ... ... ... ... орналастыра отырып, оларға ссуда бере отырып, валюталық және
басқа да ... ... ... отырып, банктер ... ... ... ... ... ... ... сату-
сатып алуға, қоғамдың шығындарды үнемдеуге әсер етедi.
Соңғы жылдары таза банктiк операциялар емес, ... ... ... тез дами ... ... ... |
|- ... өндiрiлуге мүмкiн емес |
|- ... ... ... |
|- ... қызметтердiң объектiсi капитал болады |
|- ... жэне ... ... үстайды |
|- ... ғана ... ... ... |
|- ... емес ... жатқызылуы мүмкiн ... ... ... ... ... банктер банк қызметiнiң
жан-жақты қамтитын қызмет түрлерiн жүргiзедi. Республиканың коммерциялық
банктерi қаржы, несие, есеп ... ... ... ... ... банк ... сәйкес, коммерциялық банктер
келесi операцияларды жүргiзедi:
а) заңды тұлғалардың депозиттерiн қабылдау
б) жеке тұлғалардың депозиттерiн қабылдау
в) клиенттердiң шотын ашу және жүргiзу, ... шот ашу ... ... қызмет көрсету
г) қайтарымдылық, мерзiмдiлiк және ақы негiзiнде ... және ... ұзақ және ... ... ... ... инвестицияланатын қаражатты иеленушiлердiң немесе ... ... ... ... ... ... ... белгiленген тәртiпте өз меншiгiндегi бағалы қағаздар ... ... ... ... ... және басқа да қарыз
мiндеттемелерi)
ж ) ... ... мен ... ... ... алу, сату ... олармен өзге де операциялар жүргiзу
з) кепiлдiк операциялары: үшiншi тұлғалар үшiн ақшалай түрде атқаруды
көздейтiн тапсырмалар, ... мен өзге де ... ... ... ... тауарларды (жұмыстарды, қызметтердi)
сатып алушыдан төлемсiз тәуекел етiп қабылдай ... ... ... ету
құқығына ие болу
к) форфейтингтiк операциялар: ... ... ... ... берешек мiндеттемесiн сатып алушыға айналым түспейтiн жолмен
вексель сатып алу арқылы төлеу
л) сейфтiк операцяилар: сейф жәшiктерiн, шкафтар мен үй ... ... қоса ... ... ... ... мен ... жөнiндегi қызметтер
м) сенiм (трасттық) операциялары: сенiм бiлдiрген адамның мүддесi үшiн
және соның тапсыруымен ақшаларын басқару
н) жалға ... ... ... ... ... құқығын сақтай
отырып мүлiктi шарт (лизинг) қолданылатын бүкiл мерзiмге жалға өткiзу
о) банк ... ... ... ... банк ... ... ... қызмет көрсету.
Ұлттық банктiң арнайы лицензиясы болған жағдайда коммерциялық банктер
басқа да операцияларды жүзеге асыруға құқылы, ... ... ... ... ... ... Үйымдастыру
- ақшаларды инкассациялау және басқа жаққа жiберу
- тұрғын халықтың ақшалай салымдарын тарту
Қазақстан Республикасының ... банк ... ... ұлттық банк
бередi. Банк ашуға рұқсат беру кезiнде ұлттық банк ... ... ... ... 45 ... ашуға рұқсат алу үшiн келесi құжаттарды толтыру қажет:
- ... ... ... беру туралы өтiнiш (өтiнiш қазақ немесе орыс
тiлдерiнде берiледi және онда өтiнiш ... ... ... экономикалық негiздеме
- жаңадан құрылатын банктiң қызмет стратегиясын, қызмет бағыты ... ашып ... ... ... ... ... алғашқы үш қаржы жылындағы табыс пен шығын ... ... ... тарту жоспары)
- құрылтай құжаттары: құрылтай шарты, жарғы, жарғы қабылдау мен банктi
басқару органдарын ... ... ... ... ... ... тұрақтылығы жайлы аудиторлық
қорытынды
- жарғы қорына қаржыны аударатынын растайтын құжат
- банктiң ... ... ... ... ... ... ... мәлiметтер
- құрылтайшылар үшiн жасалатын тәуекелдiң ең көп ... ... ... ең төменгi мөлшерi
- ұлттық банктегi мiндеттi резервтердiң мөлшерi
- банктiң өз меншiгiндегi қаржылары мен оның ... ... ... мен пассивтерiнiң) сәйкестiк
- шет елдерден несие ресурстарын тарту көлемiне шектеулер орнату
- ұлттық банктiң орталықтандырылған көздерiнен алынатын ... ... ... ... банктер ұлтық банктiң нормативтiк актiлерi мен
заңдарын бұзған жағдайда ... ... ... қаржы жағдайын сақтандыру жөнiнде, банктi қайта құру ... ... ... ... ... ... ... туралы мәселенi қарауға құқылы
Санкциялар ретiнде ұлттық банк ... ... ... ... Республикасының заңдарында белгiленген негiздер бойынша
айыппұл ... ... ... ұлттық банктегi резервтiк қордан дебитор-банктiң қарызын шығынға
жазуға
в) ұлттық банк белгiлеген жеке нормативтердi өзгерту
г) ... ... ... ... ... ... ... тұру немесе оның күшiн жою
д) банктi консервациялау, банк ашуға берiлген рұқсатты қайтарып алу
т.б.
2 ... ... ... ... ... ... Экономиканың қазіргі жағдайындағы банк жүйесінің даму
ерекшелігін талдау
Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... ... ... ... болып келедi. Төлемсiздiк
дағдарысы мен банктерге деген сенiмсiздiк көптеген банктердiң қызметiне
тосқауыл болып, банктердiң ... ... ... қойды, ал оған төтеп
бере алмаған банктер банкроттықа ұшырады. Ел экономикасында бiрлескен ... ел ... ... ... ... ... ... одан
әрi күшейтiп жiбердi. Нәтижесiнде, банктердiң несие ... ... ... ұзартылған несиелердiң көлемi өстi. Жалпы
дағдарыс жағдайында коммерциялық банктер тәуекелдiң жоғары деңгейiмен бетпе-
бет кездесiп, оған ... бере ... ... ... қалып жатты.
Қазақстан Республикасының банк жүйесiн реформалау барысында жаңадан
ашылған банктердiң басым бөлiгi өз қызметiн осы және ... да ... ... ... ... болды. 1994-2005 ж.ж. аралығында
банктердiң сандық өзгерiсiнiң ... ... ... болады (кесте 1).
Кесте 1
Қазақстан Республикасы аумағында екiншi деңгейлi банктердiң сандық
өзгерiсiнiң динамикасы
| |1994 |1995 |1996 |1997 |1998 |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 ... ... |310864 |533706 |739306 |1121996 |1 210 |
| | | | | |324 ... |24359 |42 343 |45 380 |75 970 |68 682 ... ... және |14 452 |28 041 |29 183 |52 607 |48 626 ... ... | | | | | ... ... валюта |9 907 |14 303 |16 198 |23 363 |20 055 ... ... ... |45 291 |23 930 |25/19 |88 772 |133 ... | | | | | ... ... қойылған |42 270 |61 147 |89 900 |100 337 |1/0 ... ... | | | | | ... ... |59 512 |75 847 |107593 |106217 |114 ... ... ... |58 515 |74 522 |106 997 |105 857 |114 ... | | | | | ... |882 |481 |470 |304 |290 ... ... ... |115 |843 |125 |57 |19 ... | | | | | ... міндеттемлер |17 242 |14 699 |17 693 |5 881 |4 490 ... ... |2 588 |1 331 |854 |530 |510 ... ... |931 |5 668 |12 047 |910 |1 ... кагаздар, акциядан |61 |- |- |- |- ... | | | | | ... |13651 |7211 |4 791 |4 441 |3 979 ... берілетін басқа |10 |490 |0 |0 |- ... | | | | | ... және ... |_ |5 205 |/ 792 |2 99$ |4 098 ... ... | | | | | ... ... | | | | | ... ... ... |- |3 961 |824 |2310 |3 610 ... | | | | | ... |- |1 164 |955 |673 |486 ... ... ... |- |80 |12 |10 |1 ... | | | | | ... емес ... |3 703 |16 079 |23 019 |31 876 |35 544 ... ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... |5 |197 |692 |4 382 |6 246 ... | | | | | ... |916 |13 092 |17 973 |19 680 |19 777 ... ... |- |- |- |- |- ... және ... |2 783 |2510 |4012 |7 265 |8 650 ... басқа нысандары | | | | | ... ... ... | |280 |342 |549 |870 ... | | | | | ... ... |- |14 564 |12 795 |30109 |22 707 ... мемлекеттік | | | | | ... ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... |- |2 098 |4 706 |1551 |1 904 ... | | | | | ... |- |12 296 |7 993 |28 538 |20 773 ... және ... |- |91 |10 |10 |10 ... басқа нысандары | | | | | ... ... ... |- |79 |86 |10 |20 ... | | | | | ... ... - ... ... депозиттер, олар:
1) әрқашан айыппұлсыз және шектеусіз атаулы кұнымен ақшаға ауыстырылады;
2) чектің, траттың ... ... ... ... төлемдер жүргізуде кең қолданылады. Аудармалы депозиттер қысқа ақша
массасының бір ... ... ... ... - ... олар, белгілі уақыт аралығынан кейін ғана
алынатындығы немесе әртүрлі шектеулері жай ... ... ... туғызатын және жинак механизміне койылатын талаптарға жоғары
дәрежеде сай ... ... және ... ... Басқа депозиттер,
сонымен қатар, шетел валютасында тұлғаланған ... ... ... де ... массасының құрамы айналыстағы қолма-қол ақшадан, аймақтық және
жергілікті баскару ... ... емес ... ... және ... ... жатпайтын мемлекеттік емес ұйымдардың,
ҮШҚК БКМ-нің, үй ... ... және ... ... ... ... шолуы ҚҰБ, ЕДБ, кредиттік серіктестіктері,
ипотекалық компаниялары және Даму ... ... ... ... бұл ... ... (кайта сақтандыру) компаниялардың, жинақтау
зейнетақы қорларының және ... ... ... ... қоса ... ... ... бойынша толық шолу ұсынылмақ.
Қазақстанның ӘСБ-не енуіне орай, Қазақстанның қаржыгерлер ассосациямен
ағымды кезеңде ... ... ... ... ... ... ... отандық қаржы құқралдарының ... ... ... тұрақтылығын арттыруға бағытталған іс- шаралардың ұсыны жасалды.
Қазақстанның жалпы экономикасының және ... ... ... ... төмендегі кестеден көруге болады (Кесте 3).
2000- 2004 жыл аралығында банктердің ... ... 6,6 ... ... ... асты (17 млрд. АҚШ доллары). Елдің ішкі ІЖӨ активтердің үлесі
16,9% - 47% өсті ... 5 ... ... ... банк ... ... ... , %
|Көреткіштер |2002 |2003 |2004 |2005 ... ... ... ... қатынасы |23,9 |30,6 |37,7 |47,0 ... ... ... |14,9 |17,9 |22.0 |28,0 ... ... ... қатынасы |3,7 |4,3 |5,0 |6,5 ... ... ... ... ... ... банк ... бірқалыпты дамуда.
Шетел валютасындағы депозиттердің үлесінің төмендеуі соңғы екі жылдағы
теңгенің тұрақтануымен және ... ... бұл ... ... ... ... ... шетел
валютасындағы және теңгелік депозиттердің қатынасы сақталынып қалуда.
2004 жылы тартылған ... ... ЖІӨ 21% өсті ... 8).
Кесте 4
Банктердің тартылған қаражаттарының көрсеткіштері
|Банктердің тартылған қаражаттары (млрд.теңге) ... |2000 |2001 |2002 |2003 |2004 |04.05 |07.05 |2005 |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 ... |172,40 |294,00 ... |925,2 |1007,8 ... | | | |0 | | | | ... |47% |50% |64% |39% |48% |46% |47% |45% ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... |32% |31% |42% |43% |46% |44% |42% |40% ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | |
| ЖІӨ -де |8,6% |11,3% |13,6% ... |18% |21% |21% ... % | | | | | | | | ... ... |8,5 |8,6 |7,3 |6,9 |5,9 ... | | | | | ... |58 376,4 |61 647,2 |55 504,2 |73 651,6 |249 179,4 ... |56 959,1 |38 310,3 |33 972,1 |28 047,8 |157 289,4 ... ... |1 417,2 |23 336,9 |21 532,1 |45 603,8 |91 890,0 ... ... | | | | | ... ... |2 889,6 |7 285,2 |4 383,4 |5 136,1 |19 694,2 ... ... |-1 472,3 |16 051,7 |17 148,7 |40 467,7 |72 195,8 ... ... | | | | | ... ... алып ... таза ... 72.195,8 мың ... жоспарлы
сома 71.676,5 мың теңге, жоспар 100,7% орындалып, оның артуы 519,3 ... ... ... ... ... табысының жіктелінуі(кесте
16):
Кесте 6
Табыстың негізгі баптары
мың теңге
|Көрсеткіштер ... ... ... ... |
| | | | ... | | | |% ... ... |137 018,6 |169 532,4 |+32 513,8 |68,0 ... ... ... | | | | ... | | | | ... табыстар, оның |47 997,0 |51 679,9 |+3 682,9 |20,7 ... | | | | |
| - ... ... |29 600,0 |32 849,2 |+3 249,2 |13 ... және ... | | | | ... | | | | |
| - ... |8 500,0 |8 030,7 |-469,3 |3,2 ... | | | | |
| - ... және |7 150,0 |7 382,5 |+232,5 |3,0 ... ... | | | | |
| - өзге ... |1 775,0 |2 333,8 |+558,8 |0,9 ... | | | | |
| - ... ... |900,0 |930,2 |+30,2 |0,4 ... | | | | |
| - ... бойынша|72,0 |153,5 |+81,5 |0,2 ... |27 390,0 |25 207,3 |-2 182,7 |10,2 ... | | | | ... ... |34,1 |2 759,8 |2 725,7 |1,1 |
| ... ... |212 439,7 |249 179,4 |+36 739,7 |100 ... құрлымы
Сурет 1
Табыстың көп таза табыс ... ... ... ... ... пайыздық табыс, жалпы табыстың 68,0% құраған, комиссионндық
табыстар 20,7% және ... ...... ... ... ... серпіні жоғарыдағыдай
(сурет 5, 6):
Филиал шығындары 2003 жылы ... ... ... Шығындардың
негігі бабтар бойынша жіктелінуі:
Кесте 7
Шығындардың негізгі баптары
мың теңге
|Көрсеткіштер ... ... ... ... |
| | | | ... банкпен есеп айырулар бойынша|40 682,5 |54 075,2 |+13 392,7 |34,3 ... ... ... | | | | ... ... | | | | ... персоналдарына шығындар |30 411,0 |33 558,3 |+3 147,2 |21,3 ... ... ... |11 514,4 |2 316,6 |-9 197,8 |1,5 ... на ... | | | | ... депозиті бойынша |10 778,1 |15 452,1 |+4 674,0 |9,8 ... | | | | ... ... ... |4 881,9 |14 352,1 |+9 470,3 |9,1 ... бөлу | | | | ... ... ... |11 176,8 |13 092,7 |+1 915,9 |8,3 ... ... |6 766,1 |7 983,0 |+1 216,9 |5,1 ... ... |4 280,0 |4 398,6 |+118,6 |2,8 ... шығындар |4 925,7 |6 057,1 |+1 131,4 |3,9 ... ... ... салықтар |2 467,8 |3 386,9 |+919,1 |2,2 ... ... |1 868,8 |2 616,8 |+748,0 |1,7 |
| ... ... |129 753,1 |157 289,4 |+27 536,3 |100 ... жылдағы жалпы шығындар 157.289,4 мың теңге, жоспарлы
129 753,1 мың теңге , шығынның артуы 27.536,3 мың ... ... ... бабы 13 392,7 мың ... құрап, «Бас банкпен есеп айырулар
бойынша пайыздық шығындар ... ... ... ... ... ... ... отыр.
Шығынның артуының негізгі бабы 9.470,3 мың ... ... ... ... ... ... ... 2004 жылдың 1
қаңтарында несиелер бойынша 14.352,1 мың теңге сомада провизия құрылған,
ал жоспарлы сома 4 881,9 мың ... ... ... есеп айырулар бойынша пайыздық шығындар (несие ресурстары |
|бойынша)- 34,4 % ... ... ... – 21,3% ... операциялар бойынша - 1,5% ... на ... ... ... ... ... – 9,1% ... клиенттері бойынша қамтамасыздандыруға бөлу – 9,8% ... ... ... 8,3% ... ... 5,1% ... ... 2,8% ... ... 3,9% ... ... ... салықтар 2,2% ... ... –1,7% ... ... артуы жеке тұлғалардың мерзімді депозиттерінің көлеміне
әсерін тигізді, олар бойынша есптелген ... ... 15 452,1 мың ... 10.778,1 мың ... , ... 4.674,0 мың ... құрап отыр.
Филиалдың ссудалық портфелі 2004 жылдың 1 қаңтарында 905590,0 мың теңге
құраған. Өткен жылмен ... ... ... 11533,0 мың ... ... 1,29% ... ... ссудалық портфельдің көлемінің төмендеуі ЖШС “Арай ”
несиесін 542 000 000 теңгеге жауып, өзге банкке ауысуымен байланысты. ... ... ... ... ... ... түрлері бойынша жеке тұлғалардың мерзімді депозиттерінің
түрлері
млн теңге
|Жеке тұлғалардың |01.01.05 депозиттердің |Оның ішінде: ... ... ... | |
| | ... ... |
| | | ... |
|«АТФ-КЛАССИК» |100 043,0 |80 511,0 |19 532,0 ... |1 987,0 |1 508,0 |479,0 ... |0 |0 |0 ... |0 |0 |0 ... |1 017,0 |736,0 |281,0 ... |96 010,0 |23 900,0 |72 110,0 ... |0 |0 |0 ... |199 057,0 |106 655,0 |92 402,0 ... тұлғалардың мерзімді депозиттерінің жалпы көлемінде үлкен үлесті
«АТФ-Классик» - 50,3% және «АТФ-Престиж» - 48,2% құрайды, бұл бір ... көп ... ... ... жағдайдағы жоғарғы тіркелген ... және ... ... ... ... валютаның бағамының тұрақтануының нәтижесінде ұлттық валютадағы
депозиттердің өсімі байқалуда , сомасы 106 655,0 мың ... ... ... жылы жеке ... ... ... 199 057,0 ... 2003 жылдың бюджеті бойынша 113 961,0 мың теңге жоспарланған..
Дилингтік операциялар бойынша табыстар 2003 жылы 25 207,3 мың ... 27 390,0 мың ... ал ... орындалмау 2 182,7 мың теңге.
3.ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖАҢА БАНК ҚЫЗМЕТТЕРІН ДАМЫТУ
3.1.Банк қызметтерін ... ... ... және оны Қазақстан
Республикасында қолдану мүмкіндіктері
Қазіргі кезде тұтас банк саласының капиталдануы дәрежесі капиталадың
жеткіліктілік номативіне ... ... ... ... ... ... активтер өсімінің қарқынды өсуі банк саласы үшін тәуекел
деңгейін арттыруда.
Қазіргі қалыптасқан жағдайда, яғни ... ... ... ... ... үшін несиелендіру операцияларын қысқартуы
кезінде капиталды арттыру проблемасы өзекті проблемаға ... ... ... ... ... субардинацияланған қарыздарды тарту
мүмкіндігінің болмауынан ... ... ... 25% ... ... (жарғалық капиталады) арттыру қажет, ал бұл ... ... ... ... акцияларды шығару және оларды орналастыру процедуралары
біршама уақытты ... ... ірі ... ... акцияларын сыртқы нарықтарға депозиттік
қолхаттар түрінде (IPO) орналастырады, ал бұл қаржы нарықтары мен ... ... және ... ... ... ... ... жағдайларда ҚҚА) акцияларды иеленудің ашық болмауынан
қарсылығын тудырады.
Банктер 2004 жылдың екінші жартысында капиталдарды ... ... ... белсенділей түсті.
МСФО максимальді түрде жақындау мақсатында екінші деңгейлі ... ... ... ... ... ... деңгейлі банктердің пруденциалдық нормативтер ережесінің логикасы
бойынша, ... ... ... субардинацияланған қарыз және
инвестицияларды есептен шығаруларға ұсынылады, ал бұл дегеніміз, ... ... ... ... ... ... дегенді
білдіреді.
Банктер мұндай жағдайдың, тәуекелді менеджмент көзқарасынан, шешімін
таба ... ... ҚР ... ... өзге де ... ... ... пруденциалдық нормативтері туралы ереженің мазмұның
қарсақ, банктер еншілес ... ... ... ... ... ... ... жағдайда ғана қолдануы қажет. Мұндай
жағдайда, бас ... ... ... ... ... көңіл бөлінбейді.
Өкілетті органдардың есеп берулері "Облигацияларды ... ... ... есеп ... ... ... ... біздің
қөзқарасымызша облигацияларды орналастыру барысына орай, банк каиталындағы
орналастыру сомасын арттыру мүмкіндігін бермейтін, қатаң ... ... үшін ... ... ... ... ... бойынша
лимиттің алынуы (ЛИБОР және қайта қаржыландырудың екі есе ставкасы ).
Мұнда, резидент еместерге төленетін ... ... шеті ... ... саласы үшін- 7, өзге ұйымдар үшін - 4) ... ... ... банктердің сырқы қарыз алу ... ... ... бойынша жұмыстар шеңберінде ҚҚА және ҚР Қаржы
министірлігіне провизиялар бойынша ... ... бір ... 1,3 %) шектеу ұсынысы жасалған.
Бірақ, бұл ... ... ... бар, ... ... ... ... құныңың және банк клиентері үшін тарифтер мен
ставкалардың өсуіне әкеледі.
2002 жылы алтын және өзге де ... ... ҚҚС ... алтындармен операциялары күрт қысқарды. Ендеше банкер үшін бұл
операциялардың қызығушылығы төмендегенін білдіреді.
Банктер ... есеп ... ... ... ауыл және аудан
аймақратына банк ... қол ... ... ... ... ... арттыру мақсатында банктік әмбебап қызметтерді көрсетудің
орталықтарын ашу ұсынысы жасалған.
ҚҚА заңды және жек ... үшін ... ... ... және кепілдік
операцияларын, банктік шоттарды жүргізге байланысты ЕКБ ... ... ... ұсынысын қабылдады, ол АФН №197 от 12.07.2004ж. қаулысымен
ережеде көрініс алды.
Осыған орай ЕКБ- де клиенттердің ... - ... ... ... ... аударымдарды жүргізу ұсыныстары ашақ күйде қалды.
ҚР Ұлттық банкнің клиентерге ... да тез ... ... ... ... қамтамасыз ету мүмкіндіктері талапқа сай
болмағандықтан, оған жаңа көзұарас қажет деген үшін ... ... ... ... ставкаларының төмендеу мүмкіндіктері бойынша
мәселеге келсек, онда ... ... ... және ... ... іс ... ... оған әртүрлі маро және микро
деңгейдегі көптеген факторлардың әсер ететіндігін ... ... және ... банктердің қаржы саласын бағалау бойынша ... осы ... ... бастап, ұзартылған қадағалау жүйесі.
Осыны ескергенде, және Қазақстан Республикасының қаржы нарығын даму
конценсиясына ... Евро одақ ... ... ... ... ... операцияларды лицензиялау тәртібі және принциптері, ұзақ мерзімді
қадағалау және оның шарттарын жүзеге асыруда банкттік заңдылықтарды өзгерту
бойынша ... ... топ ... ... ... ... 2004 жылдың 1-ші шілдесінен
бастап МТ-102 төлем құжатының форматын алып тастады, ... ... ... үшін тарфиптердің көтерілуіне, төлемдерді өңдеу ... және ... ... , ... ... ... жіберілу тәуекелінің арттыуна әкеледі. ... жылы ... ... тасталуына байланысты КЦМР ақпараттарды өңдейтін қосымша
жаңа тариф ендірілді (СОБС).
Қазақстан Республикасында төлем ... ... ... ... ... Республикасының Ұлттық банкінің талаптары банктер үшін
болашағы бар ... ... ... шектейді. Осыған орай банктердің
карталық бизнес рентабелдігін төмендетуді болдырмау және тәуекелділігінің
арттыруын болдырмау ... ... ... ... ... қатынасының тиімді формалары мен әдістерін анықтау қажет.
ҚҚА ... ... ... тұлғалардың депозиттері, қорлардың
банктерді несиелендіруі, «VIP»- ірі ... ... алып ... банк ... ... ерекшеліктерін ендіру)
ендірілуін, кепіл болушылық жүйесі бойынша заң ... ... ... ... ... талдауын қажет етеді, өйткені бұрынғымен
салыстырмалы бұл жүйе ... ... ... яғни ... арасында мүдде балансын белгілі бір дәрежесі қалыптасқан.
Осы мәселелерге орай, қазіргі банк жүйесінде несие бюросы ... ... ... құрылыс жинақ жүйесін тиімді дамыту мақсатында
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... құрылысы жинағы туралы" Заңға "өзгерістер мен
қосымшалар енгізу туралы" ҚР Заң жобасы жасалынған. Бұл жоба ... ... ... және ... ... ... ... мәселлелерді ескеруді талап етеді.
Қазақстан Республикасының Ұлттық банкімен ... ... ... реттеу туралы заңның жаңа жобасы жасалынған. Бұл жоба, 2007 жылға
дейінгі ... ... ... ... ... бағдарламаны
жүзеге асыруды ескере отырып, валюталық заңдылықтың негізін ... ... мен ... ... Бұл заң ... кемшіліктерінің бірі, экспорттық несиелерді сақтандыру және
шетелдік капитал ... ... ... инвестициялық
қызметін лицензиялау саласында өңдеулерді талап етеді.
Төлем карталарының Ұлттық банк аралық жүйесін дамыту ... ... ... ... ... ... ... ақшасыз
төлемдерді ынталандыруды дамыту ... ... " ... ... ... төлем қабылдауға міндетті сауда ұйымдарының категорияларын
бекіту туралы" Қаулы жобасын жасады.
Соңғы уақыттарда әртүрлі ... ... ... ... мен ... ... ... артты. Мұндай ақпараттар
көп жағдайда өзара сәйкес. Бір мемлекеттік органның ақпарат ... ... ... жіберілген ақпаратпен мәліметтер сай келеді.
3.2 Банк жүйесін ... ... шешу ... ... ... ... ... қызмет
атқарып отырған қаржы -несие саясатын одан әрі жетілдіруде негізді бөлікті
банктер ... ... ... ... ... ... ... негізгі шоғырландырушы және ақша айналымын реттеу негізгі
органы ... ... ... ... ... тоқталамыз.
Активтердің өсім қарқыныңың жоғары болуына байланысты, банк қызметінің
тәуекелінің арттуы және ... ... ... ... шараларды
қолдануды талап етеді:
- банктердегі тәуекелді басқару жүйесін жетілдіру;
- капитал бойынша жаңа келісімді ... ... - ... Базель - II талаптарын ендіру бойынша жұмыс тобын құру;
- ... есеп ... және ... ... ... ... ... және жалпы провизияларды есепке алу тәртібі кезеңмен ... ... ... МСФО ... жету мақсатында ... ... ... ... нормаларына өзгерістер енгізу қажет;
- банк ... және банк үшін ... ... ... ... ... компанияларға инвестициялық салымдарды аудару
мәселлелерін реттеу қажет.
Қазақстанның сақтандыру нарығының ... ... тез ... ... ... ... нарығы соңғы жылдарда ... ... ... оны ... ... бірқатар шаралар жүргізілуі тиіс:
- жобалық бағалы қағаздарды шығарушы Қазақстанның даму банк және өзге ... ... ... ... үшін ішкі ... ... ... белгілеу;
- ҚР Үкіметі және ҚҚА зейнет ақы ... ... ... ... ... ... тәуекелдерді, сондай-
ақ, болашақта сыйақы ставкаларының өзеру ... ... ... ... қажет;
- Екінш деңгейлі банктердің салымдарына инвестициялаудың лимитін 10% -
25% көтеру;
- Арнайы сауда ... ... ... ... ... 20% ... арттыру;
- Зейнет ақы активтерін Қазақстандық компанияларға SPV көмегімен
шығарылған ... ... ... ... ... ... сапасын және бәсекелік қабілетін жоғарылату
мақсатында зейнет ақы қорларының активтерітің бір ... ... ... бар шет ... қаржылық институттарға сенімдік басқаруға ... ... ... ... ... ... орналасытруы
үшін ұлттық сауда ұйымдастырушының ресми ... ... ... айналысқа енгізгеннен кейінгі пайыздық саясаттың негізгі мақсаты
- теңгені несиеге деген ... ... ал оның ... ... өсім қарқының азайтатын, сәйкесінше инфляцияны төмендетуді
қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ... айтқанда, пайыздар үшін төлемдер шығындарды құрайтындардың бірі.
Яғни жаңа пайыздық саясат өзінің ... ... да бір ... ... ... ... аралығында беруі керек.
Қазақстандағы жоғары карқынды инфляцияға қарсы ... ... ... ... бір факторға шетел валютасына деген шектен тыс
сұранысты азайту шаралары жатады.
Қаржы операцияларының барлық түрлері ... ... ... ... ... ... қаржыландыру мөлшерлемесі бойынша индикативті
анықталады. Сауданың түрлері бойынша төленетін пайыздық мөлшерлемелер өзара
кейбір негізгі ... ... ... ... ... бөліп
көрсетуге болады: қарыз мерзімінің әр түрлілігі, пайызды ... ... ... және ... мөлшерлемесінің өзгеру
мүмкіндігімен байланысты тәуекелдің деңгейі.
Мемлекетгік ... ... ... ... ... ... ... пайыздық мөлшерлемелер сауда мәніне сай келеді.
Банктерге берілетін несиенің көлемін ... ... ... ... бойынша төлей алмау тәуекелін төмендету және банктердің
акционерлері мен ... ... ... ... ... ... талаптар механизмін қолданады.
Банк резервтерінің шамадан тыс өсуіне байланысты ... ... ... ... ... талаптардын мөлшерін азайтып
қана коймай, сонымен ... ... ... ... ... ... болды. Яғни экономикалық нормативтерді орындайтын
банктердің ... ... ... ... ... кем болмау керек еді.
Ұлттық банк орташа айлық ... ... ... ... шоты бойынша төлейді (резервтік ... ... ... ... ... резервтік талаптардың жоғары болу
жағдайында несие-лер және тартылған депозитгер бойынша банктердің ... ... ... ... қажеттілігінен туындайды.
Әлемдік тәжірибе көрсеткендей міндетті резервтер деңгейінің тым жоғары
болуы қаржы делдал түріндегі банкі ... ... ... резервтердің минималды нормасының ... ... ... құйылуына кедергі жасайды.
Үкіметтің несиелеу көлемі әрқашан бюджет тапшылығының ... және ... ... ... жабу ... ... ... бюджет
тапшылығы жоғары болса, солғүрлым несие эммиссиясының ықтималдығы ұлкен
болады да, ол инфляцияға ыкпал ... ... ... оған ... ... ... мән береді, ондай көздерге: сыртқы қарыздар ... ... ... ... ... ... төлем балансы, инфляция және экономикалық
өсімге байланысты үкіметтің мақсаттарына елдің ішкі ... ... Кең ... ... ... ... саясатының мәні қаржы
ресурстарының жинақталынуы және қолданылыуы процестеріне ықпалын тигізетін,
экономиканың ресурстарды тиімді ... ... ... ... экономикасы дамыған елдердің көптеген жылдардағы тәжірибесітиімді
экономикалық өсім және ... баға ... ... ... ... ... ақша қаражатының іскерлік
белсенділігінің ... үшін ... ақша ... ... етуі ... он жылдықта Қазақстаннның банк жүйесi өзгерiстерден өттi. Нарықта
спекулявтi операциялардан ... ... ... кезi өттi, банктер
бизнестiң дамуының жаңа жолдарын ... Банк күшi ... ол ... ... сенiмдi және ең негiзгiсi ... ... Ол үшiн ... ... ... ... iздеу керек және оның қажеттiлiктерiне толығымен зерттеу керек-
табыстың ... дәл осы ... ... дәстүрлi емес ұсынуда жатыр:
сөйлесу мәдениеттiнде, клиент ... ... оған ... және ... ... уақытта елдiң барлық банктерiнде халықаралық банк тәжiрибесiнде
қабылдаган ... өту ... және ... ... ... ... банктердiң электронды қызметтердiң дамуы
бойынша жұмысы, техникалың жаңаруға бiздiң елдiң ... ... және осы ... халыңаралың қызмет байланыстарын дамытуға
талпынысы куәландырады.
Отандық банктердiң банктiк қызметтердi кеңейту сферасындагы одан ... ... жаңа ... ... және ... ... ... нарыңқа шығуға мүмкiндiк бередi. Сонымен ... ... ... ... ... көп көңiл бөлуi қажет.
Бұл банктiк қызмет көрсетудiң сапасын және ... ... ... ... ... ... мүмкiндiк бередi. Диплом
жұмысын жазу барысында жүргiзiлген зерттеулерден келесi ... ... ... банк ... ... есеп айырысу шотын несиелеу кең
тараған. Көптеген ... ... ... ... әмбебапң
дүкенiн құра отырып, ... ... ... ... ... ... ... қызметiн Үсынуда ... ... ... ... көрiнген. Бiрiншiсi- клиенттке
қажеттi және ыңғайлы ... ... ... ... ... ... ... есеп айырысу шотын несиелеуге қызығуда, ол клиентке
оның ресурстарын ... ... ... ... ... ... ... табыс, клиенттiң есеп айырысу шоты бойынша
қалдыңтарын қолданудан түскеннен аз емес табыс ... ... ... ... ... отырғандай анктiң ең арзан ресурстары-заңды тұлға-
клиенттерiнiң шотындагы қалдыңтар.
2. ... ... ... бiр ел ... тыс тұра алмайды.
Және бiздiң республикаға да тән. Қазақстан толығымен
әлемдiк ... ... бiр ... ... ... Қазақстандың компаниялар Іазiргi
уақытта арыс және ... ... ... ... бар. Бұл ... әр түрлi
болуы мүмкiн: ... ... ... өнiмдi
импорттауы мүмкiн және керiсiнше өзiнiң өнiмiн Қазақстанға
экспорттауы мүмкiн.
Жоғары технологиялы жабдыңтарды, машиналарды сатып алу ... ... ... ... ... өнiм ... ... елдерiмен келедi. Осыған
қарамастан, бiрқатар сұрақтар мен мәселелер жергiлiктi ... ... ... бiрi экспортты-импорттың операциялары қаржыландыру
болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... болғандықтан, төлемдi кейiнге қалдырады, сұранады,
оны шетелдiк қызметтестер ... ... Осы үшiн ... ... де
бұзылады. Бiрақ осы проблеманы шешудiң механизмi бар. Бұл форфейтинг.
Осының ... ... ... ... ... ... тартымды
шарттарын алуда.
3. Қазiргi кезде банк жүйесi дамуының маңызды және ... ... ... ... ... және ... ... жақсаруда, бөлiмшелер өсуде. Кейбiр банктер
төмен тарифтер бойынша есептiк кассалың қызметтiн сапалы
көрсеткендiктiн клиент санын екi есе, үш есе ... ... және ... емес ... ... ... ... Банктер оларды несиелiк Үйым қатарынан бөлiк
көрсмететiн жаңа өнiмдер мен қызметтердi белсендi iздеуде. Ал
факторинг-несиелiк ... ... ... ... ... ... ... несиелеудiң банктiк лимитiн таңдаған
фирмаларға, жаңа және кiшiгiрiм ... ... ... Іаржы
құралы. Бұл iрi компанияларға факторинг қажет емес дегендi бiлдiредi.
Ñîíûìåí, курстық æ½ìûñûí æàçó íәòèæåëåðií ... êåëå áiç ... ... ... банктердегі тәуекелді басқару жүйесін жетілдіру;
- капитал бойынша жаңа келісімді ендіру (Базель - II);
- Базель - II талаптарын ... ... ... тобын құру;
- банктер есеп саясаты және бағдарламалық қамтамасыздануына өзгерістер
ендіру қажет;
- әлеуметтік және ... ... ... алу ... ... ... ... қажет;
- МСФО талаптарына жету мақсатында екінші деңгейлі банктерді пруденциялыды
реттеу нормаларына өзгерістер енгізу ... банк ... және банк үшін ... нормативтерге сәйкес өзіндік
капиталдан еншілес компанияларға ... ... ... ... ... ... ... деңгейін анықтаудың икемді әдісін анықтау;
- инвестициялық табысты алмаған ... ... ... болуын және шаралаын анықтау;
- қаржы нарығы субъектілерінің есеп беру және ... ... ... ... ... ... ТІЗІМІ
1. ҚР ''Банк және банк қызметi туралы'' Заңы 31 тамыз 1995 ж.
2. ҚР ұлттық Банкiнiң заң және ... ... ... ... ... Қазақстанның ұлттық Банкi 2004 жылғы есебi.
4. 2002 жылдағы Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... ... Республикасы ұлттық банкiнiң статистикалық бюллетенi 1996 год
А.2000 г.
6. Қазақстан Республикасы ұлттық банкiнiң Жаршысы 2003 г.
7. ... ... ... Л.П.Кроливецкая М.Финансы и
статистика 1996 ... ... ... ... ... лод ... Ю.А.Бабичевой
М.Экономика 1993 г.
9. Долан Э.Дж.Кемпбелл К.Д.Д. ... дело и ... ... ... Егоров А.Е. «Проблемы деятельности коммерческих банков на современном
этапе развития экономики //Деньги икредит //1995 г.6.-с.4.
11. О.И.Лаврушин . «Банковское дело ң ... ... ... ... ... ... ... банковские технологии.1-12 .Москва 2000г.
14. Нысанбаев К.Тулембаева Ж. «Банки Казахстана и маркетингң. А.2001г
15. Каржы каражат .9-10.Алматы 2000г.
16. Тимоти У.Кох. «Управлени банкомң.-Уфа . ... ... ... Т.В. ... ... банковской сферың //Деньги и
кредит //б.-с.IО 1995.
18. Усоскин В.М. ... ... банк ... и ... ңМ
ИПЦ Вазар-ферро 1994г.
19. Банковские технологии 2002г.
20. Банковские технологии 2003г.
21. РЦБК 11.2003г.
22. Марченко Г.А. «Развитие банковского сектора в ... ... ... ... ... ... ... М.1993г.
24. «Банки и кредитная политика в условиях переходной экономики А.1995г.
25. «Основы банковского менеджмента под редакцией О.И.Лаврушина М., ... ... ... ... ... ... в ... операции''
М.Финансы и статистика ,1991г.
27. Миловидов В.Д. Современое банковское дело Опыт США ... ... ... ... ... ... банктер
Зейнетақы қорлары
Ломбардтар
Банктiң мiндеттерi
Ақшалай қаражаттарды шоғырландыру
Шаруашылық қаржылардың кассирiнiң функциялары
Эмиссия
Банктiң операциялары
Депозиттердi қабылдау
Ақшалай төлемдермен есеп-айырысулар жѕргiзу
Несие беру
Несие
комитетi
Тексеру комиссиясы
Департаменттер
Басқарма төрағасы
Бөлiмшелер,
қызметтер
Басқармалар
Басқарма (кеңес)
Байқаушы кеңес
Сатып алушы
(төлеуші)

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық банктердің депозит операциялары74 бет
Ұлттық банк – ақша-кредит жүйесінің ортақ буыны, ақша айналымын реттеуші орган73 бет
Ұлттық банктің ақша нарығындағы ашық операциялар және оның ақша – несие реттеуіндегі мәні102 бет
Екінші деңгейлі банктердің құнды қағаздар нарығын құрастырудағы және дамытудағы ролі31 бет
Қазақстандағы екінші деңгейлі банктердің орны мен рөлі82 бет
Мемлекеттің инвестициялық саясаты19 бет
2 деңгейлі алдын-ала су тастау қондырғысын автоматтандыру44 бет
AVR тегінденгі микроконтроллерларды пайдалану ерекшеліктері4 бет
JSP, PHP, ASP Web программалау тілдеріне шолу. Сайт құру кезеңдері5 бет
Ассемблер тілінің синтаксисі, алфавиті14 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь