Қазіргі кезеңдегі елдің сыртқы экономикалық және сыртқы саяси дамуы


1. ҚР сыртқы саясаты
2. Экономикалық дамудағы сыртқы саясаттың рөлі
3. Қазақстан және халықаралық ұйымдар.
Минералдық қазба байлықтар қорынан дүние жүзіндегі 170-тен астам елдердің арасында Қазақстанның алатын орны мынадай:
вольфрам - 1 орын, хромит — 2 орын, фосфор — 2 орын, марганец — 3 орын, уран - 3 орын, қоргасын — 4 орын, молибден — 4 орын, мырыш — 5 орын, мыс — 6 орын, күміс — 7 орын, темір рудасы — 8 орын (371 жылға жетеді), көмір - 9 орын, никаль — 10 орын, мұнай — 12 орын (81 жылға жетеді — 7 орын)
Қазақстан жерінің көлемі жағынан әлемде 9-орын, халқының саны жағынан — 71— орын алады. Қазақстанда "Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдану туралы" заң қабылданған. Ол республикадағы инвестициялық ахуалды одан әрі жақсарта түсуге бағытталған. Бұл құжат инвесторлардың мүдделерін қорғайды. Жаңа кепілдіктер инвесторлардың бәсекеге түсу еркіндігін, бір жағынан өз бәсекелестеріне деген қарым-қатынас жасау құқықтарын, екінші жағынан — кәсіпкерлік қызмет түрлерінің еркіндігін, яғни, олардың мемлекетке деген қарым-қатынас жасау құқықтарын қамтамасыз етеді.
Қазақстанның инвестициялар үшін тартымдылығы мынада. Әлемде 50-ден астам сирек металдар бар. Олар жер бетінде аз, көп кездеспейді. Бірақ алынуы қиын, қолға қиямет-қайым қиындықпен түседі. Шартты айтқанда, өтіп бара жатқан XX ғасырда түсті металдар заманы десек, келе жатқан XXI ғасырды сирек металдар ғасыры деп атауымызға болады.
Әлемдегі бар уран қорының төрттен бірі Қазақстан жерінде жатыр. Оның мөлшері 926 мың (яғни миллиондай тонна), ал әлемдік қоры 4 миллион тоннаға барады. Қазір дүние жүзінде бір жылда 50-60 мың тонна уран шығатын болса, қазақ жерінің қазынасы қаншаға жететінін осыған қарап-ақ есептей беріңіз.
Қазақстанның таулы-тасты аймақтарының бәрі уранға толып тұрған секілді. Уран өндіру қарт Қаратау қойнауынан басталған, Қазақстан ғана емес, бүкіл Кеңес одағының түңғыш руднигі елуінші жылдардың басында Қордай даласында орнаған. Оған ілесе Шу - Сарысу, Іңкәр, Буденновск, Мыңқүдық кеніштері осы Қаратау мен Бетпакдала өңірінде, уран қорының тең жартысы Созақ ауданында жатыр. Жерінің беті көріксіз болса да асты қазына екен. Содан әрі Маңғыстау даласында, Көкшетау, Атбасар аймағында табылып, Ақтауда, Ақмолада аса ірі комбинаттар жұмыс істеді.
Сондықтан да біздің еліміз уран қоры жағынан дүние-жузінде бірінші орын алып отыр. Кеңес заманында атом қаруы шүғыл кажет болғанда іздегенде уранның мол қоры осы қазақ даласынан табылған. Содан сол ураннан жасалған атом бомбалары сыналып, жарылып сол мол уран жатқан алқапқа алапат әкелді.
Мемлекет басшысының сыртқы саяси қызметі мен Қазақстанның әлем мемлекеттерімен сыртқы экономикалық байланыстарын дамыту мәселелерін шешумен тығыз сабақтасып жатыр.
Қазақстанда іргелі әлемдік компаниялардың пайда болуы - Мемлекет басшысының елге шетелдік инвестицияларды тарту жөніндегі табанды қызметінің нәтижесі. Қазақстан жетекшісінің Давостағы дүниежүзілік экономикалық форумның, Кранс-Монтана мен Зальцбургтағы инвестициялық саммиттердің жұмысына белсенді қатысуы да осыған бағытталған.
Қазақстанның Еуропалық коғамдық, Халықаралық валюта қоры, Халықаралық және Еуропалық қайта құру және даму банктері, Азиялық банк және басқа көптеген іргелі әлемдік институттармен ынтымақтастық нығайып келеді.
Қазақстанда Алматы инвестициялық саммиті және кәсіпкерлік форумы өткізілді; Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Шетелдік инвесторлар кеңесі табысты жұмыс істеп келді. Бірақ мұнай құбырының кілтін ұстанғандардың билікке ықпал етуге мүмкіндігі мол.
Мүнай — саясат. Себебі ол — байлық. Ал байлыққа барлығының қол артатыны тағы мәлім. Десе де келер ғасырдағы дау-дамайдың да, жетістіктің де, геосаясаттың да көкесі мұнай айналасында болатын тәрізді. Мұнай саясатының күрделілігі сол, кейде алып мемлекеттірдің өздері қатаң ұстанған басым бағыттан ауытқуына да мәжбүрлейді. Мәселен, мұнайға деген мүдделік АҚШ-тың да, түбегейлі Батыстың да демократия, адам құқығы деген айқындамасы түрғысынан "өз тағдырын өзі шешіп алған" Түркіменстанға көзжүмбайлықпен қарауға итермелейді. "Қалғанының қажеті шамалы, ең бастысы энергоресурстарға қол жеткізу керек".
1. Қазақстан тарихы. Көне заманнан бүгінге дейін. IV томдық. Алматы; 1996, 1999, 2002 ж.
2. Қазақстан тарихы. Очерк. Алматы; 1993 ж.
3. Артықбаев Ж.О. Қазақстан тарихы. Астана; 2000 ж.
4. Абдакимов А. Қазақстан тарихы. Алматы; 1993 ж.
5. Кузембайулы А. Абиль А. История РК. Астана; 2001 г.

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 11 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Ф КГМА 1-8-2202

МУ Организация

Методической работы в

Соответствии с ГОСО 2006

года от 04.07.2007 г

Қарағанды мемлекеттік медицина академиясы
Қазақстан тарихы және әлеуметтік-саяси пәндер кафедрасы

ДӘРІС

Тақырыбы: Қазіргі кезеңдегі елдің сыртқы экономикалық және сыртқы саяси
дамуы

Пәні: Қазақстан тарихы

Мамандығы: 051301- Жалпы медицина

Курс: 1

Ұзақтығы: 2 сағат

Қарағанды 2008 ж

Кафедраның мєжілісінде талќыланып бекітілген

Хаттама №____ ___________ 2008ж.

Кафедра меңгерушісі: О.К.Никитина

• Тақырыбы: Қазіргі кезеңдегі елдің сыртқы экономикалық және сыртқы
саяси дамуы.

• Дәрісті оқыту мақсаты: Егемендік жолындағы қиындықтар: экономикалық
дағдарыс, әлеуметтік қиындықтарды түсіндіру. Қазақстанның әлемдік
аренадан алатын орнын түсіндіру. Егеменді Қазақстанды дүниежүзілік
қауымдастықтың тануы және оның тарихи маңызына тоқталу. Халықаралық
ұйымдарымен байланысын ашып көрсету.

• Дәріс жоспары:
1. ҚР сыртқы саясаты
2. Экономикалық дамудағы сыртқы саясаттың рөлі
3. Қазақстан және халықаралық ұйымдар.

• Дәріс тезистері.

Минералдық қазба байлықтар қорынан дүние жүзіндегі 170-тен астам
елдердің арасында Қазақстанның алатын орны мынадай:
вольфрам - 1 орын, хромит — 2 орын, фосфор — 2 орын, марганец — 3 орын,
уран - 3 орын, қоргасын — 4 орын, молибден — 4 орын, мырыш — 5 орын, мыс —
6 орын, күміс — 7 орын, темір рудасы — 8 орын (371 жылға жетеді), көмір - 9
орын, никаль — 10 орын, мұнай — 12 орын (81 жылға жетеді — 7 орын)
Қазақстан жерінің көлемі жағынан әлемде 9-орын, халқының саны жағынан — 71—
орын алады. Қазақстанда "Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдану
туралы" заң қабылданған. Ол республикадағы инвестициялық ахуалды одан әрі
жақсарта түсуге бағытталған. Бұл құжат инвесторлардың мүдделерін қорғайды.
Жаңа кепілдіктер инвесторлардың бәсекеге түсу еркіндігін, бір жағынан өз
бәсекелестеріне деген қарым-қатынас жасау құқықтарын, екінші жағынан —
кәсіпкерлік қызмет түрлерінің еркіндігін, яғни, олардың мемлекетке деген
қарым-қатынас жасау құқықтарын қамтамасыз етеді.
Қазақстанның инвестициялар үшін тартымдылығы мынада. Әлемде 50-ден
астам сирек металдар бар. Олар жер бетінде аз, көп кездеспейді. Бірақ
алынуы қиын, қолға қиямет-қайым қиындықпен түседі. Шартты айтқанда, өтіп
бара жатқан XX ғасырда түсті металдар заманы десек, келе жатқан XXI ғасырды
сирек металдар ғасыры деп атауымызға болады.
Әлемдегі бар уран қорының төрттен бірі Қазақстан жерінде жатыр. Оның
мөлшері 926 мың (яғни миллиондай тонна), ал әлемдік қоры 4 миллион тоннаға
барады. Қазір дүние жүзінде бір жылда 50-60 мың тонна уран шығатын болса,
қазақ жерінің қазынасы қаншаға жететінін осыған қарап-ақ есептей беріңіз.
Қазақстанның таулы-тасты аймақтарының бәрі уранға толып тұрған секілді.
Уран өндіру қарт Қаратау қойнауынан басталған, Қазақстан ғана емес, бүкіл
Кеңес одағының түңғыш руднигі елуінші жылдардың басында Қордай даласында
орнаған. Оған ілесе Шу - Сарысу, Іңкәр, Буденновск, Мыңқүдық кеніштері осы
Қаратау мен Бетпакдала өңірінде, уран қорының тең жартысы Созақ ауданында
жатыр. Жерінің беті көріксіз болса да асты қазына екен. Содан әрі
Маңғыстау даласында, Көкшетау, Атбасар аймағында табылып, Ақтауда, Ақмолада
аса ірі комбинаттар жұмыс істеді.
Сондықтан да біздің еліміз уран қоры жағынан дүние-жузінде бірінші орын
алып отыр. Кеңес заманында атом қаруы шүғыл кажет болғанда іздегенде
уранның мол қоры осы қазақ даласынан табылған. Содан сол ураннан жасалған
атом бомбалары сыналып, жарылып сол мол уран жатқан алқапқа алапат әкелді.
Мемлекет басшысының сыртқы саяси қызметі мен Қазақстанның әлем
мемлекеттерімен сыртқы экономикалық байланыстарын дамыту мәселелерін
шешумен тығыз сабақтасып жатыр.
Қазақстанда іргелі әлемдік компаниялардың пайда болуы - Мемлекет
басшысының елге шетелдік инвестицияларды тарту жөніндегі табанды қызметінің
нәтижесі. Қазақстан жетекшісінің Давостағы дүниежүзілік экономикалық
форумның, Кранс-Монтана мен Зальцбургтағы инвестициялық саммиттердің
жұмысына белсенді қатысуы да осыған бағытталған.
Қазақстанның Еуропалық коғамдық, Халықаралық валюта қоры, Халықаралық
және Еуропалық қайта құру және даму банктері, Азиялық банк және басқа
көптеген іргелі әлемдік институттармен ынтымақтастық нығайып келеді.
Қазақстанда Алматы инвестициялық саммиті және кәсіпкерлік форумы
өткізілді; Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Шетелдік инвесторлар
кеңесі табысты жұмыс істеп келді. Бірақ мұнай құбырының кілтін
ұстанғандардың билікке ықпал етуге мүмкіндігі мол.
Мүнай — саясат. Себебі ол — байлық. Ал байлыққа барлығының қол артатыны
тағы мәлім. Десе де келер ғасырдағы дау-дамайдың да, жетістіктің де,
геосаясаттың да көкесі мұнай айналасында болатын тәрізді. Мұнай саясатының
күрделілігі сол, кейде алып мемлекеттірдің өздері қатаң ұстанған басым
бағыттан ауытқуына да мәжбүрлейді. Мәселен, мұнайға деген мүдделік АҚШ-тың
да, түбегейлі Батыстың да демократия, адам құқығы деген айқындамасы
түрғысынан "өз тағдырын өзі шешіп алған" Түркіменстанға көзжүмбайлықпен
қарауға итермелейді. "Қалғанының қажеті шамалы, ең бастысы
энергоресурстарға қол жеткізу керек".
1996 жылы Мемлекет басшысының Жарлығымен Инвестициялар жөніндегі
мемлекеттік комитеті құрылды, ал 1997 жылғы ақпанда Қазақстан Президенті
"Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдау туралы" Заңға қол қойды.
Елдегі кәсіпкерлікті дамытуға Мемлекет басшысының "Шағын кәсіпкерлікті
дамытуға мемлекеттік колдауды күшейту және оны жандандыру жөніндегі шаралар
туралы", "Кәсіпкерлік кызмет бостандығына мемлекеттік кепілдіктерді іске
асыру жөніндегі қосымша шаралар туралы Қазақстан Республикасы
Президентінің Жарлығына толықтырулар енгізу туралы жарлығы септігін
тигізді.
Қазақстан халқы түңғыш рет өз тарихыңда ел астанасының геосаяси және
экономикалық орналасу басымдықтарын айқындады, бұл тарихи шешім Президент
Н.Ә.Назарбаевтың көрегендігі мен саяси күш жігері арқасында жүзеге
асырылды.
Жаңарған және тәуелсіз Қазақстанның рәмізді бейнесі деп әділ аталған,
қазіргі заманғы қала қысқа мерзім ішінде елдің нақ жүрегінде бой көтерді,
іс жүзінде Қазақстанның барлық аймақтарындағы индустрияның дамушы
салаларының есуіне қуатты серпін берілді. Екі жылғы дайындық жұмыстарынан
кейін шеткері Ақмола ару қалаға айналды.
Мемлекетгік басқарудың орталық органдарын бұрын болып көрмеген мерзім
мен қарқында жаңа астанаға көшіру; қаланың атын Астана деп лайықты түрде
қайта атау — ЮНЕСКО-ның "Қалалар бейбітшілік үшін" медалімен марапатталған
жаңа әкімшілік, ғылыми және мәдени орталықтардың пайда болуы — атқарылған
істің айшықты айғағы.
Еліміздің Қарулы Күштерін құру ісі Президент Н. Ә. Назарбаевтың
есімімен тікелей байланысты екендігі жақсы мәлім. "Қазақстан
Республикасының Қарулы Күштерін күру туралы" Елбасының 1992 жылғы 7
мамырдағы Жарлығы тәуелсіз Қазақстан Қарулы Күштері құрылысының бастауы
болып табылады.
Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерін кұру туралы ел Президенті Н.
Ә. Назарбаевтың 1992 жылғы 7 мамырда қол қойған жарлығында: "Қазақстан
Республикасының мемлекеттік тәуелсіздігі туралы" Қазақстан Республикасының
Конституциялық Заңын басшылыққа алып, қорғаныс саласында біртұтас
мемлекеттік саясатты жүзеге асыру қажеттігіне сүйеніп, Қарулы Күштер мен
шекара әскерлері жайында Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына қатысушы —
Мемлекеттер басшылары кеңесінің келісімінде қуатталған дербес Қарулы Күштер
кұруға деген заңды құқықтың негізінде және достастықтың басқа
мемлекеттерінің дербес Қарулы Күштерін жасақтағанын еске алып, қаулы
етемін:
1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері қүрылсын. Достастықтың
Біріккен қарулы күштерінің Қазақстан Республикасының территориясында
орналасқан әскери бірлестіктері, құрамалары, бөлімдері, мекемелері,
ұйымдары, полигондары, арсеналдары, сақтау базалары, қоймалары, жылжитын
жөне жылжымайтын әскери мүлкі Тәуелсіз Мем-лекеттер Достастығы Біріккен
қарулы күштер туралы келісімнің шарттары сақтала отырып, Қазақстан
Ресггубликасының юрисдикциясына берілсін және Қазақстан Республикасының
Қарулы Күштерінің қүрамына енгізілсін.
2. Қазақстан Республикасының территориясында орналасқан қолында ядролық
қаруы бар барлық әскери құрамдар оларды толық жойғанға дейінгі кезенде
Достастыққа қатысушы мемлекеттердің арасыңда бұрын қабылданған келісімдерге
сәйкес стратегиялық күштерді басқарудың қолданылып отырған жүйесін
сақтасын.
3. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне басшылықты қажетті заң
актілері қабылданғанға дейін Қазақстан Республикасының Президенті — Жоғарғы
Бас қолбасшы жүзеге асырады, ал тікелей басқару Қазақстан Ресиубликасының
қорғаныс министріне жүктеледі.
4. Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрлігі 3 ай мерзімде
Достастықтың Біріккен қарулы күштерінің Қазакстан Республикасының
территориясыңда орналасқан әскери бірлестіктерін, құрамаларын, бөлімдерін,
мекемелері мен ұйымдарын қабылдап алуды жүзеге асырсын, әскерлерді тікелей
баскару жүйесі жасалуын қамтамасыз етсін, Біріккен қарулы күштер Бас
қолбасшысымен бірлескен іс-қимылды ұиымдастырсын және олардың жауынгерлік
әзірлігін сақтау жөнінде шаралар қолдансын.
5. Қазақстан Республикасының Министрлер кабинеті Қазақстан Республикасының
территориясында орналасқан әскерлерді қаржыландыру, азық-түлікпен
материалдық-техникалық және медициналық жағынан қамтамасыз ету мәселелерін
шешетін болсын.
6. Әскерлердің тұрмысы мен қызметін және олардың жауынгерлік әзірлігін
сақтауды реттейтін қазіргі қолданылып жүрген құкықтық нормалардың,
нұсқаулар мен ережелердің күші Қазақстан Республикасының тиісті актілері
қабылданғанға дейінгі кезеңде сақталатын болсын.
7. Осы Жарлық оған қол қойылған сәттен бастап күшіне енеді.
Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерін қүру кезінде қаружарағы
қандай болды? "Известия" газетінің 1993 жылғы 20-қараша күнгі санында
бұрынғы Кеңес Одағының, қазіргі ТМД елдерінің қолында қанша, қандай әскери
күш, қару-жарақ бар екені жөнінде бұрын аса құпия боп келген деректерді
айдай етіп әлемге жариялайды.
Қару-жарақтың ең бастысы да қатерлісі — стратегиялық ракеталар.
Қазақстанда 104 ракета бар. Оның әрқайсысына 10 ядролық бомба орнатылған.
Сонда бәрі 1040 ядролық бомба болып шығады. Ендігі бір дерек бойынша
Қазақстан жерінде барлығы 130 стратегиялық ракета мен 1220 ядролық бомба
бар деп санайды. Ол стратегиялық ракеталардың басқару пункті Семей
облысындағы Жалғызтөбеде және Торғай облысындағы Державинка селосында
орналасқан.
Басқа қарулардан Қазақстан кем де емес. Армиямыз аса қуатты, ең
жетілдірілген танктермен, самолеттермен жасақталған. Қазақстанда 1200 танк
бар. Олар кілең жаңа Т-72 танкілері. 1500 бронетранспорттар (аса жаңа
түрлері БМП-1, БМП-2, БТР-80), 370 самолет бар. Олар аса ауыр әрі алысқа
ұшатын ТУ-95 МС (саны-40) деп аталатын алып бомбардировщиктер, олар аспанда
бара жатып керосин қүйып алады. СУ-24, МИГ-23, МИГ-25, МИГ-29 секілді
олемдегі теңдесі жоқ жүртты қызықтыратын истребитель-бомбардировщиктер, АН-
26 және АН-24 деген жүк таситын платформа самолеттер. Сондай-ақ МИ-24, МИ-
26, МИ-8 атты 25 танымал вертолеттер бар. Қазақстанда қазір Каспий
теңізінде әскери флоты ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Оңтүстік Шығыс елдерінің экономикалық жетістіктерге жету жолдары мен міндеттері
Қазақстанның ТМД шеңберіндегі интеграциялық қатынастарының дамуына сараптама жасау
Саяси модернизация туралы ақпарат
Қазақстан Республикасының сыртқы экономикалық саясатының қазіргі жағдайының даму перспективалары
Германияның Орталық Азиядағы саясаты (92-2009 жж.)
Қазақстанда Президенттік институттың пайда болуы
Германияның орталық Азиядағы саясаты (1992-2009 жж.)
Сыртқы экономика
Саяси технологияның адам өміріне маңызы
Қазақстан Республикасының қаржы саясаты және оның нарықтық экономиканы дамытудағы ролі
Пәндер