Қаржы нарығы

Мазмұны

Кіріспе

Бөлім I. Қаржы нарығы.
1.1 Қаржы нарығының мәні және оның құрылымы
1.2 Қаржы нарығы абритаж және нарық тиімділігі

Бөлім II. Нарық жағдайындағы қаржы . несие жүйесі.
2.1 Несие . Банк жүйесі
2.2 Бағалы қағаздар және оның айналу мәселелері. Қор биржасы
2.3 Мемлекеттік бюджет. Бюджет тапшылығы және Мемлекеттік қарыз

Бөлім III. Қазақстан Республикасындағы қаржы нарығы.
3.1 Қаржы нарығының ерекшелігі
3.2 Қаржы нарығында қолданылатын ақша агрегаттары
3.3 Қазақстан Республикасындағы валюта саясаты

Қорытынды

Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе

Бұл курстық жұмыстың тақырыбы “Қазақстан Республикасындағы қаржы нарығы”.Курстық жұмыс үш бөлімнен тұрады.
Бірінші бөлімнің тақырыбы “Қаржы нарығы”, бұл тақырыпта негізінен екі тақырыпшадан тұрады.
Бірінші тақырыпшада “Қаржы нарығының мәні және оның құрылымы”.
Мемлекеттік, экономиканың алғашқы буындарының алғашқы қаржылары, халықтың қаржысы қаралады.
Екінші тақырыпша “Қаржы нарығы: абритаж және нарық тиімділігі” деп аталады. Мұнда негізгі көзделетін мәселелер: абритаждың түрлері, нарық тиімділігінің түрлері, нарық тиімділігін дәлелдейтін фактілер және тағы басқалар.
Екінші бөлімнің тақырыбы “Нарық жағдайындағы қаржы несие жүйесі”. Ол негізінен үш тақырыпшадан тұрады: несие банк жүйесі, бағалы қағаздар және оның айналу мәселелері және қор биржасы, мемлекеттік бюджет және бюджет тапшылығы.
1. Несиенің түрлері, несиенің қызметі, банк жүйесінің тәжірибелері, Ұлттық банк қызметі, коммерциялық бюанктердің классикалық қызметінің векселдік айналымға негізделген жүйесі және тағы басқалар осы тақырыпшада қаралады.
2. Бағалы қағаздар, капитал салудың сенімділігі, облигацияның түрлері, бағалы қағаздардың сауда – саттық орталығындағы орны туралы мәселелер осы тақырыпшада анықталады.
3. Бюджет тапшылығы, мемлекеттің негізгі қаржылық жоспары,мемлекеттің ішкі және сыртқы қарыздары және мемлекеттік шығындар үшінші тақырыпшада қарастырылады.
Үшінші бөлімде көзделетін негізгі тақырып “Қазақстан Республикасындағы қаржы нарығы”. Осы тақырыпта Қазақстан Республикасындағы қаржы нарығының жетістіктері мен кемшіліетері қаралады. Осы орайда үш тақырыпша үшінші бөлімді толықтырады: қаржы нарығының ерекшелігі, қаржы нарығында қолданылатын ақша агрегаттары, Қазақстан Республикасындағы валюталық саясат.
Бірінші тақырыпшада көзделетін мәселелер: Қазақстандағы капиталдың нақты секторға еркін бағыттай алатын қор нарығының қалыптасуына айрықша көңіл бөлу керектігі,нарықтық экономикаға бет бұрған өркениетті мәдениеттің айқын сипаттары, дамыған қор нарығындағы трансферттік менеджменттің талаптары, осы секілді жөнсіздіктер салдарынан акциялар пакеті басқаруға берілген компаниялар.
Екінші тақырыпшада ақша жиыны, орташа ресми айырбас бағамы, орташа жылдық бағамдар формулалары қаралған.
Үшінші тақырыпшада Қазақстан Республикасының валюта жүйесі қаралады. Қазақстан заңдары бойынша валюталық реттеудің объектісі мен субъектісі, нарыққа өту кезінде Қазақстан Республикасы егеменді ел ретінде өзінің тәуелсіздамуы кезеңінде валюталық саясат жүргізуі, Қазақстан заңдарына сәйкес шетел валютасын сатып алу және сату анықталады.
Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Ілиясов Қ.Қ. Құлпыбаев С. Қаржы: Оқулық – Алматы 2005 -552 бет
2. «Ақша, несие, банктер», оқулық.-Алматы,:Экономика, 2001.-446 бет.
3. Аубакиров Я.Ә. «Экономикалық теория» Алматы, 1999ж 176 бет.
4. Омирбаев С.М. Финансы Астана 2003 ж.
5. Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы. – Алматы:
6. Нурсейт. А «Теория рыночной экономики» Алматы, 2000г. 233 бет.
7. Худяков А.И «Финансовое право Республики Казахстан». Алматы, 2001 стр 272.
8. Назарбаев Н., Казахстан 2030, Алматы: "Билим", 1997 г.
9. Назарбаев Н.Ә. «Қазақстан Республикасының ұзақ мерзімдік (2030 ж. дейінгі) даму стратегиясы».-Алматы, 1997.
10. Ж.О.Ихданов, Ә.О.Орманбеков «Экономиканы мемлекеттік реттеудің өзекті мәселелері», Алматы:Экономика, 2002ж.-218 бет.
11. «Экономикалық теория негіздері», оқулық.-Алматы, «Санат», 1998.-479 бет.
12. С.М. Орақбаев , Ғ.Л. Тойғанбаев , Ғ.К. Құнтақбаев «Кәсiпорынды басқару» Алматы : Экономика 2000
        
        Мазмұны
Кіріспе
Бөлім I. Қаржы нарығы.
1. Қаржы нарығының мәні және оның құрылымы
2. Қаржы нарығы абритаж және нарық ... II. ... ... ... – несие жүйесі.
1. Несие – Банк жүйесі
2. Бағалы қағаздар және оның айналу ... Қор ... ... бюджет. Бюджет тапшылығы және Мемлекеттік қарыз
Бөлім III. Қазақстан Республикасындағы қаржы ... ... ... ... ... нарығында қолданылатын ақша агрегаттары
3. Қазақстан Республикасындағы валюта саясаты
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Бұл курстық жұмыстың ... ... ... ... ... үш ... тұрады.
Бірінші бөлімнің тақырыбы “Қаржы нарығы”, бұл тақырыпта негізінен екі
тақырыпшадан тұрады.
Бірінші тақырыпшада ... ... мәні және оның ... ... ... буындарының алғашқы қаржылары, халықтың
қаржысы қаралады.
Екінші тақырыпша “Қаржы нарығы: абритаж және нарық тиімділігі” ... ... ... ... ... ... ... нарық
тиімділігінің түрлері, нарық тиімділігін ... ... және ... бөлімнің тақырыбы “Нарық жағдайындағы қаржы несие жүйесі”. Ол
негізінен үш тақырыпшадан тұрады: несие банк жүйесі, бағалы ... ... ... мәселелері және қор биржасы, мемлекеттік бюджет және ... ... ... несиенің қызметі, банк жүйесінің тәжірибелері,
Ұлттық банк қызметі, ... ... ... ... ... ... ... және тағы басқалар осы тақырыпшада
қаралады.
2. Бағалы қағаздар, капитал салудың сенімділігі, ... ... ... ...... орталығындағы орны туралы мәселелер осы
тақырыпшада ... ... ... мемлекеттің негізгі қаржылық жоспары,мемлекеттің
ішкі және сыртқы ... және ... ... үшінші тақырыпшада
қарастырылады.
Үшінші бөлімде көзделетін негізгі тақырып “Қазақстан ... ... Осы ... ... ... қаржы нарығының
жетістіктері мен кемшіліетері қаралады. Осы орайда үш ... ... ... ... ... ерекшелігі, қаржы нарығында
қолданылатын ақша агрегаттары, ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы капиталдың
нақты секторға еркін бағыттай алатын қор нарығының қалыптасуына айрықша
көңіл бөлу керектігі,нарықтық ... бет ... ... ... ... ... қор ... трансферттік менеджменттің
талаптары, осы секілді жөнсіздіктер салдарынан акциялар пакеті басқаруға
берілген компаниялар.
Екінші ... ақша ... ... ... айырбас бағамы, орташа
жылдық бағамдар формулалары қаралған.
Үшінші тақырыпшада Қазақстан Республикасының валюта жүйесі ... ... ... валюталық реттеудің объектісі мен субъектісі,
нарыққа өту кезінде Қазақстан Республикасы ... ел ... ... кезеңінде валюталық саясат жүргізуі, Қазақстан заңдарына
сәйкес шетел ... ... алу және сату ... I. ... ... ... ... мәні және оның құрылымы.
Қайсы бір ел болмасын, оның экономикалық жүйесі ең ... ... үш ... ... ... ... ... бастапқы
буының қаржысы (кәсіпорындар, ұйымдар және т.б) және ... ... ... ... ... ... ... ассоциациялар, концерндер сияқты әртүрлі ... ... ... қаржылары да жатады. Өндірістік салалық ерекшеліктеріне
байланысты өндірістік қаржылары, құрылыс қаржылары, сауда қаржылары және
т.б. болып та ... Осы ... ... ... ... ... ... – бұл мемлекеттің өзіне міндетті қызметін атқаруы
үшін қажетті (халық шаруашылығын ... ... ... және ... ... және т.б.), ақша ... ... алғашқы буындарының қаржылары – бұл кәсіпорынның өндіріс
пен ұдайы өндіріс процесін қамтамасыз ететін, оның ... ... ақша ... ... ... – бұл ... ... ету, шаруашылық жүргізу
және басқа қызметтер негізінде ... ... ... ақша
қорлары. Халық бұл қорларды өзінің меншігі мен ... ... ... Соңғы екі жүйенің есебінен мемлекеттік қаржы үшін
қаражаттар жиналды. Бұрын кері ... бар: ... ... ... ... ... ... және дотация түрінде халық
шаруашылығына қайта оралып келеді.Сондықтан барлық қаржы ... ... ... роль ... ... бағалы қағаздар, қарыз, валюта және капитал нарықтарынан
құралады.Оны жасаудағы басты ... ... ақша ... ... және ... қоғамдардың мұқтаждарына
жұмылдырып жұмсау болып табылады. ... - ... ... ... ... ... қызметін мемлекеттік бюджет, министрліктердің
қаржы жоспары, банктердің несие жоспарлары және т.б. ... ... ... ... дербестігін арттыру ... ... жаңа ... өту жағдайында қаржы ресурстарының
әдеттегі әдістерін қолдану шектеле бастады. Сонымен ... ... ... ... ... ... ... Бұның өзі
кәсіпорындардың қосымша қаржы ресурстарын өз ... ... және ... ... ... ... ... қолайлы жағдай жасады.
Қаржы нарығы өзіне тән инфрақұрылымы және жаңа ... ... бар ... ... ... ... Сондықтан қаржы нарығын
құру үшін бағалы қағаздар эмиссиялау, қаржы инфрақұрылымын құру ... ... ... ... ... ... зерттеу
қажеттілігі пайда болды. Өтпелі кезеңде қаржы нарығының дамуы қаржы несие
жүйесін қайта құру проблемасын ... ... ... ... ... нарықты экономикаға
тән қаржы қатынастарының екі типі – бюджеттік және нарықтық бір – бірімен
тығыз байланыста болады. ... ... пен ... ... ... бюджеттік емес орталық қаржы қорлары кәсіпкерлік табыс және
азаматтардың табысының бір ... алу ... ... және оны
мемлекеттің мақсатына сәйкес қайтарылымсыз бюджет қаражатымен бөлу арқылы
пайдаланылады.
Ақша ... ... ... ... ... ... ... нарығында ақша толыққанды тауар ретінде ... оны ... ... ... ... ... ... мен ұсыным
негізінде орнығады. Қаржы нарығы жағдайында – кәсіпорындар, ұйымдар және
адамдар ақша ... ... ... ... ал ... ... қаржы көздерін тұрақты алуға талпынады. Бұндай нарық ... шын ... - өзі ... ... ... нарығы жоқ жағдайда ақша ресурстарын бюджеттік ... ... ... ... әдіс ... осы ... ... жүргізген
шаруашылық механизіміне тән болады.Ақша ресурстары мемлекеттің қолында
шоғырланды және ... ... ... ... табыстың үштен екісі
қайтадан бөлінді. Несие жүйесінде тек мемлекеттік ... ... ... ал
олардың қызметтерінде кәсіпкерлік белсенділік болмады. Бюджет қаражаттары
және несие ресурстары, оларды ... ... ... ... ... ғана” бөлінді. Осындай саясаттың нәтижесінде шығынмен ... ... ... ... ... қаржыландырылды,
жалпы ұқыпсыздық жасырылды, сөйтіп мемлекеттік бюджеттің тапшылығы күшейді.
1965 жылы басталған шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... оларды пайданану қатаң бақылауда
болады. Қаражаттарды кәсіпорындар, кәсіпорындар мен адамдар, кәсіпорындар
мен банкілер арасында ... ... ... ... ... банкідегі есеп шоттарына процентсіз сақталды.
Бізге қаржы нарығын қалыптастыруда батыл қадамдар ... ... ... ... ... ... ... жүйелерін коммерциялық және
кәсіпкерлік негізге көшіру, сондай-ақ қаржы нарығының инфрақұрылымын ... ... ... ... абритаж және нарық тиімділігі.
Жақсы жұмыс атқарып жатқан қаржы нарығының негізгі айнымас қасиеті, олардың
қатысушылары ... табу үшін жаңа ... ... ... ... ақша ... ... үлкен, ал қосымша тәуекелді қажет ететін
мәмілелербес минуттан көп тұрып ... және де ... ... ... ... отырады. Осы себептен нарық тиімділігі нөлдік абритаж шартын құрады,
яғни абритаж мүмкіншілігін жояды. Абритаждың көп түрі бар. Кең ... ... кез ... бір ... әр түрлі биржаларда бағалар
сәйкессіздігін тапқанда пайда болады. Мысалы, үлкен ... ... ... ... ... ... ақша ... |Франкфуртбанкаралық нарығы |
| ... ... | |
| | ... | |
| | |
|8 | |
| | |
|6 | |
| | |
|4 | |
| | |
|2 | |
|% жыл |1978 80 80 80 80 80 80 80 80 80 |
| |2000 ... жж. ... ... ... неміс маркасы мен ішкі ... ... ... ... пен ... ... ... қарызға алудың
пайыздық мөлшерлемелері салыстырылған. Осы мөлшерлемелер ... ... ... болғанда, екі жақта да жұмыс атқаратын кәсіби
банктер “арзан” жақтан қарыз алып, “қымбат” жаққа несие ... ... ... ... ... ... ... істеп отырғанын байқай аламыз, тек
қана 1979 жылдың ... – 1980 ... ... ғана ... ... ... ... салығын шетел дипозиттеріне енгізгеннен кейін абритаж
жұмысын атқара алмай қалады.
Нарық тиімділігінің ... ... ... ... ... көлемді
қолма-қол қаражат пен техникалық құрылымдары осы ... ... ... талап етеді. Нарық тиімділігін жүзеге асыру үшін екі ... ... ... ... ... туралы ақылы және ақысыз
ақпараттарды дұрыс таңдап, талдау өткізіп отыру ... ... ... ... онда ... тыс ақпараттарды жинау өз
мағынасын жоғалтады. Егер ... ... баға ... ... ... ... ... қажет емес, нарық керек ақпаратты алып, қажетті қорытынды
жасайды. Біз оның бағалағанымен келісеміз.
Нарық ... ... ... ... ... ... дүниенің
қаржы нарықтары үздіксіз келіп жатқан жаңа ақпараттарды қабылдай отырып,
тиімді жерде ... ... ... ... | ... | ... ... |
|Неміс маркасы ... ... ... | 125 000 ... ... ... ... биржасы | 12.5 млн. |
|Австралия доллары ... ... ... | 100 000 ... ... ... ақша нарығы| 125 000 ... үш ... ... 1990 ж. ... – 1991 ж. ... айлары
аралығындағы орташа индекс бағасы ... ... ... ... ... жасалуы және сонымен байланысты оқиғалар бүкіл индекстердің
динамикасын қалыптастырып, оған қоса ... ... мен ... трендігін
құрды. Осы ақпараттарды нарық экономикалық әрекет пен ... ... ... ... ... дерек, нарық тиімділігі тек қана ақпарат
жинауына ғана емес, сонымен ... ол ... ... талдауына байланысты.
Кейбір жұмыстарда, нарық тиімділігінен статистикалық ауытқулар ... егер ... ... ... ... түссе, біраз уақыттан кейін
олар бұрынғы деңгейіне жетуі ... ... ... осыған тым қатты көңіл
бөліп, тиімділігін жоғалтуы мүмкін. Қалай? Осы ... ... ... ертең олар пайда әкеледі деген оймен бүкіл арзан активтерді сатып
ала бастайды да, ... ... ... ... ... ... осындай жағдайлардың аздығын көрсетеді. Неліктен? Жауап
тәуекелділікті қабылдауында ... және қай ... ... ... анық ауытқулары
пайда болады?
Осы нәтиженің түсіндірмесін нарықтың ирроционалдығына жатқыза аламыз.
Бірақ бұдан басқа себептер де бар. Олардың біреуі – ол ... ... ... ... ... ... ... Келесі себеп
– оңтайлы алыпсатарлық көпіршіктердің болуы.
Саудагерлердің барлығы оңтайлы ... ... ... ... ғана ... ... бағасы туралы нақты ақпараттары бар,
ал қалғаны тек қана ... – шулы ... Осы ... – шулы ... ... ... немесе ирроционалдық болғандықтарынан
өздерін ... ... ... олар ... ... ... қалады. Шулы саудагерлер нарықта бірін – бірі алмастырып, біреулері
келіп, екіншілері ұтылып қалып кетіп жатады. Кәсіпқойлардың ... ... ...... ... ... ... өзінің түбегейлі
мәнінен ұзақ уақытқа ауытқуы мүмкін.
Тиімділіктің ... ... ... ... немесе нарықтық бағасының шын мәніндегі бағасынан ... ... ... ... көп ... бар. ... бірі XVII
ғасырда болған бүкіл дүниеге ... ... ... ... ... ... түрлерін қозғады, демек
түбегейлі бағалылығы бар.
Суретте 1637 ж. ... екі ... ... ... баға 3000% ... одан ... ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... | |
| | |
|0 | ... 10 20 |
| |30 ... |
| ... ... ... ... бір мысал, қызғалдақтың кейбір сортына баға 1637 ... ... ... 20 есе ... ... Осы ... мысалдардан, 70-
жылдың соңындағы алтынның өсуі және дүниежүзілік қор ... ... ... және т.б. мемлекеттерде жылжымайтын мүлікке 80-жылдары
бағаның өсуі. Осының әрбір мысалында ... ... ... жалғаса
береді.
Бөлім II. Нарық жағдайындағы қаржы – несие жүйесі.
1. Несие – Банк жүйесі.
Ақша ... ... ... ... ... ... ... холдинг, трест, концерн мен шығын және орта бизнес
серіктестіктерінің ... ... мен өнім ... ... ... ... кейбір бөлімшелерінде уақытша ақша
қорының пайда болғандығын байқаймыз. Ал, ... ... ақша ... туып ... ... ... – банк жүйесінің өмір
сүруіне жағдай жасайды. Сондай-ақ тұрғындар мен ... ... ... ... ақша ... пайда болады.
Банк ұсынатын несиелер – қысқа мерзімді, орта мерзімді, ұзақ мерзімді
болып жіктеледі. Қысқа мерзімді несие бір ... ... ... ... жұмсалады. Орта мерзімді несие екі-үш жылға жаңа құрылысқа,
өндірісті техникалық қайта қаруландыру және ... жаңа ... ... ... ... үш ... ... болуы міндетті.
Ұзақ мерзімді несие он ... және одан да көп ... ... негізгі қорларын ұлғайтуға жұмсалады. Бұл несие тұрғындардың,
жеке үй, пәтер соңына және оны сатып алуы үшінде беріледі.
Несиенің бірнеше түрі ... ... ... ... ... оған ... ашылады.
Есеп-шотқа дисконталған вексельдің құны салынады.
Чектік несиеде банк қарыз соммасын ұсынады. Осы сала көлемінде клиент
төлемдерді өтеу үшін чек ... ... ... ... ... ... ... несие төлемдерді төлеуді созу үшін береді.
Тұтыну несиесі – тұтынушыға ... мен ... ... соза орындау
үшін қажет.
Халықаралық несие сыртқы ... ... ... ... ... ... банк арқылы жүргізеді. Экономикалық көзқарас
тұрғысынан, банктер – несие – қаржы мекемесі. ... ... ... мен ұйымдардың, кәсіпорындардың еркін ақша қорларын тартып,
қорландыруды ... ... ... ... тәжірибе көрсеткендей ұлттық банк, басқада ... ... және ... осы сала ... де ... Сондай-ақ,
коммерциялық, сақтандыру, инвестициялық топтар мен кей елдерде ипотекалық
банктер де жатады. Аталған мекемелердің әрқайсысы өз ... ... банк ақша ... мемілекеттік бағалы қағаздарды сатып алу
және сатумен айналысып, ... және ... ... ... ... банктер кәсіпорын мен компониялар тұрғындардың ... ... ... шоғырландырып, банктің коммерциялық қысқа, орташа
несие беруін жүзеге асырады. Жинақтық банкілер ... ... ... ... ... ... ... бағалы
қағаздарға салады. Инвестициялық банктер бағалы қағазды ... ... ... үшін ... беру ... жасайды.
Біздің елімізде банк жүйесіне:
• Ұлттық банкте енеді. Оның мекемелері – бөлім, конторлары – барлық
облыста, аймақ пен қалалар да бар. ... ... ақша ... ... олар ... банк ... құрып, резервтік
жүйесі қызметін атқарады;
• Коммерциялық банктер жеке және заңды тұлғалар түрлі қызмет ... ... ... ...... де ... асырады.
Коммерциялық банктер әртүрлі меншік ... ... Олар ... ... шетел банк капиталының қосылуымен жеке банкте
болуы мүмкін. Коммерциялық банкке салынған алғашқы капитал немесе оның ... ... ... ... ... ... қызметі тәуелсіз болып,
оның қызметі үшін үкімет ешқандай жауапкершілік алмайды.
Ұлттық банк ресурстарды тарту жағынан коммерциялық банкпен бәсекелесе
алмайды, ... оның ... ... ... епті әдіс ... ... ... классикалық қызметі вексельдік айналымға
негізделген. ТМД елдерінде бұл ... ... ... Қазақстан
Республикасында 1997-ші жылы 28-ші сәуірден бастап «Вексельдік айналым
туралы» ... ... ... ... ... ... жүзеге асырсада, қазіргі алатын үлес салмағы шамалы ғана.
Кәсіпорынның ... ... ... қызметіне вексельдік айналым бақылау
жасауды қамтамасыз етеді.
Банк мекемесінің басты табыс көзі ... ... ... ... Сондай-ақ банктің шығындары да бар. Оларға: тұрғын-жай арендасы
немесе оны ... алу, ... ... басқа мекемелердің қызмет
жасағанына ақы ... ақша ... мен ... ... пайдаланғаны,
салымдарға төленетін пайыздар және т.б. жатады. Берілген қарыз бойынша
алынған пайыз ... ... ... ... ... ... ... банк шығынын алып тастағандағы қалдық банк пайдасы болады.Банк
пайдасының аты маржа деп аталады.
Банкке ... ... ...... ақша ... арқылы жасалған операцияны – пассивті деп атаймыз. Қазіргі несие –
банк жүйесіндегі мекемелер бірнеше ... ... ... Олардың өзара
айырмашылығы активті және пассивті ерекшеліктерімен айқындалады.
Банк ресурстарын - өз капиталы және ... ... ... ... Банк ... көп ... депозит болып табылады.
Жедел депозит және талап ету ... ... ... ... ... ... мерзімге қабылданып, сол уақыты
біткен соң беріледі. Ал, талап ету бойынша депозитті салушы алғысы келгенде
алуға болады. Бұл ... ... есеп ... ... ... ... ... кітапшаны алады. Сол кітапшаны пайдалана отырып,
салушы салым мөлшері деңгейінен кез келген сомаға чек жазу ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... |Мемлекет пен |Банкноттарды шығару, |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... сату. |
| ... ... | |
| ... ... алу. | |
| | | |
| ... және орта | ... ... |мерзімге қарыздарды |Тұрғындар мен |
| ... ... ... ... ... ... ... |
| | | |
| | | |
| ... мен ... | ... ... ... Қаржы |Банк несиелері. |
| ... | |
| ... | |
| | | |
| ... ... | ... ... ... беру. Жеке |Жеке адамдар мен |
| ... ... ... ... |алу. ... сатып |сыйлығы. |
| |алу. | |
| | | |
| ... ... | ... ... |қарыздарды беру. ... ... |
| | ... |
| ... ... | ... |мен ... ... ... өз ... | ... |
| ... ... мен| |
| ... сатып алу. | ... ... | ... мен |
| | ... |
| | ... |
2. ... ... және олардың айналу мәселелері. Қор бижасы.
Бағалы қағаздар – иесіне табыс әкелетін, оның ... ... ... барлығын куәландыратын коммерциялық ... ... ... иелеріне дивидент түрінде әкелінеді. Қазақстан Республикасы
Президентінің «Бағалы қағаздар және қор биржасы ... 1996 ... 21 ... ... ... ... ... қағаздар нарығы айналымына
акция, облигация, мемлекеттік қазыналық міндеттемелер, жинақ пен ... және ... ... қағаздар ережесі бойынша оларды нарыққа еркін сату ҚР-сы 1997-
ші жылғы 15-ші наурыздағы ... ... ... ... ... ... салудың сенімділігіне, табыс әкелудің тұрақтылығына тек
облигация ие бола ... ... ... ақша қаржыларын
куәландырады. Сондай-ақ номиналды құнның ... ... ... ... ... ... пайызын қайтаруда ескереді. Пайыз
салымының ... ... тең ... ... ... ... ... өтемейді. Облигацияны жабу кезеңінде сатып
алынған бағасы мен ... ... баға ... ... ... бірнеше түрі бар: мемлекеттің ішкі және жергілікті зайым
облигациясы, мақсатты зайымдар облигациясы, ... ... ... ... Облигация әртүрлі боп шығарылады: өзіндік және талап
етушіге, пайыздық және ... ... ... және ... ... ... ... мемлекет әртүрлі қазыналық міндеттемелер түрін
шығарады. Бұл тұрғындардың өз еркімен мемлекеттік ... ... ... ... және ... ... ... бюджетке ұстаушыларды
куәландырады. Куәландырған құжат нақты табысты ... ... ... ... алып тұру құқына ие болады. Қазыналық
міндеттемелердің мына түрлері бар: ұзақ ... ... ... қысқа
мерзімді. Ұзақ мерзімді қазыналық міндеттемелерді алушылар үшін мемлекет 5-
ден 25 жылға дейін ... Бұл ... ... ... ... ... ... төлейді немесе міндеттемелерді номиналға жыл сайын төлем
жасамай-ақ пайыз төлеу арқылы жабуды көздейді. Орта мерзімді ... 1 ... 5 ... ... ... купонға ие болмайды. Қысқа
мерзімді міндеттемелер иелеріне 3 және 6,12 айға ... ... ... ие емес және ... жабылуы, оған жазылған пайыз
көлемінде қосып, сатып алу жолымен жүргізіледі.
Бағалы қағаздардың келесі түрі ... ... ... ... ... қоғамның мүлкіне белгілі пайда салғанын қуаттайтын бағалы қағаз
және оның иесіне пайданың бір бөлігін дивидент түрінде алу ... ...... ... ... ұйымдар, коммерциялық ... мен ... ... шығарады. Олар ұжымдық меншікке
негізделген немесе толық мемлекеттік меншік ... ... ... ... ... – қор ... ... және сатып алынады. Акция
бұл процесті биажалық емес ... ... де ... ... ... құны мен ... ... бар. Акцияның нақты бағасы акционерлік
қоғам пайдасының мөлшеріне тікелей байланысты өзгереді.
Бағалы ... ...... ... қор ... ... Бұл
тұрақты жұмыс істейтін, тәртіптілікті қатаң сақтайтын ... ... ... мен ... алушы белгілі уақытта бір – бірін табатын тұрақты орын.
Қор биржасы көп жағдайда ... ... ... қор ... ... ғана ... алады. Қор мүшелері маклер (брокер) мен диллерге
бөледі. Олар табыстың бір ... ... ... ... ... ... жасау арқылы табады. Биржа мүшелерінің құрамынан биржа
комитеті сайланып, арнайы комиссия ... ... ... ... ... ... туралы шешім қабылдайды.
Қазіргі кезде дүниежүзінде 60 – тан ... елде 200-ге жуық қор ... ... ішіндегі ең ірілері: Нью – Йорк (1023,2 млн.долл.), Лондон
(76,4 млн. ... ... (392,3 ... Париж (19,3 млн.долл.)
биржалары болып табылады. Қазақстан ... қор ... ... енді ғана ... Бұл процесс меншіктің қалыптасуы кезінде
жеделдей түседі. Қазақстанда 1995 жылы сәуір айында «Бағалы ... ... ... ... Заң қабылданды. Онда жалпы құқықтың ұйымдық жағдайлар
айқындалып, оны шығару мен айналымға енгізу қаралып, қор биржасы ... ... ... ... қор ... 1991 жылы ... айында
Алматы орталық қор биржасы деген атпен ашылды. Қазақстан қор биржасының
жұмысын тиімді деп айта аламыз. ... ... қор ... тек
көлемді сауда – саттыққа ғана бағалы қағаздар операциясын жатқызамыз.
3. Мемлекеттік Бюджет.
Бюджет тапшылығы және Мемлекеттік қарыз.
Қаржы жүйесінің негізгі ... ... ... ... табылады.
Мемлекеттік бюджет ретінде 1991-ші жылға дейін Одақтық бюджет болып ... ... ... ... ... енген еді. Бүгінде Қазақстан
егеменді ел ... соң, ... ... өзінің ұлттық мемлекеттік
бюджетін жасауға кірісіп кетті.
Одақтық ... ... ... ... ... күйін кеше бастады.
Нарықтық қатынастарға көшу бюджет баланыстылығына қатты әсер ... Ол ... ... ... кәсіпорындар мен ауыл шаруашылығының салмақты
дотацияларды бюджет иығына артумен ... ... ... ... ... мен ауыл шаруашылығы өнімін сату ... тепе – ... ... де ... ... әлеуметтік бағдарлама мен қозғалысқа
кеткен шығындарды мемлекет дотациялап отырады.
Мемлекеттік бюджет – мемлекеттің негізгі ... ... ... ... мен ... ... ... ұғымы француздың сөзі
немесе табыс пен шығындарды бөлу. Бюджет ... мен ... ... және
нарықтық экономикада елдің мемлекеттік бюджеті жеке баптар бойынша ара
салмағы төмендегідей:
|Табыстар ... ... ... ... |
| ... | | ... ... баж ... | 75 – ... ... | 30 - |
| | | |40 ... | 5 – 8 ... ... | ... | |(денсаулық ... | ... ... | ... ... | |
| | ... ... | ... бағыттағы | 10 -12 ... мен ... | 20 - ... түсімдер: | ... ... |10 ... ... | |шығындары | ... | | | ... | | | ... | | | |
| | ... ... органын | |
| | ... мен оған ... | |
| | ... ... | |
| | ... қарыз төлемі| |
|Барлығы | 100,0 ... | 100,0 ... ... ... асып ... бюджет тапшылығы пайда болады.
Бюджет тапшылығы жою үшін табыс бөлігін толтыру ... ... ... ... ... ... жөн. ... табыс пен шығысымен
айырмашылығын жабу үшін, мемлекет қиыстырылған вариантына көшеді. Демек
мемлекет ... банк ... ... тұрғындардың халықтық банктегі
салымының, сақтандыру ... ... ... ... алып ... ... мемлекеттік қарызды құрайды. Бұл мемлекеттің ішкі қарызы.
Мемлекеттің ішкі қарызынан ... ... ... да ... ... ... үшін ... тек қана ішкі мүмкіндіктермен ғана
шектелмей, қайтару ... ... ... ... ... Міне, осылай мемлекеттің сыртқы қарызы да пайда болады.
Бөлім III. Қазақстан ... ... ... ... және валюта нарығының ерекшелігі.
Нарықтық экономикада – адамзат экономикасының жоғарғы жетістігі және
өндірісті ұйымдастырудың тиімді түрі ... ... ... ... ... ... ... шындық. Ал Қазақстан
Республикасы үшін шаруашылықты жүргізудің жаңа ... өту – ... өту ғана ... сонымен қатар мемлекеттік экономикалық саясаттағы
субъективизмнен(әділетсіздіктен) бас тарту.
Бүгінде ... ... ... ... ... ... ... оның тиімділігін арттыру маңызды проблемалардың біріне айналып
отыр.
Бағалы қағаздар жөніндегі ұлттық комиссия Ұлттық банк пен және ... ... ... ... ... дағдарысының және экономиканың
нақты нақты секторларындағы өндірістің құлдырауынан ... ... ... ішкі ... бағалы қағаздар нарығына тигізген жайсыз ... ... ... бір дәрежеде жұмыс жүргізіп келеді.
Қазіргі кезең бағалы қағаздарға дегекн сұраныстың төмендеуімен ... ... ... сипатталады. 1999 жылы сәуір айында валюта бағасы
тәртібінің өзгертілуімен бағалы қағаздар нарығына қатысушылардың теңгенің
алдындағы бағаны ... ... ... ... ... ... ... кеуіне әкеп соқты. Өйткені Қаржы министрлігі екінші
тоқсанда теңгемен бағаланған қысқа мерзімді ... ... ... ... мақсатында инвесторларға валютамен бағаланған қысқа
мерзімді Маңғыстау облысы ... ... ... ... ... ... ... еркін бағыттай алатын қор
нарығының қалыптаспағандығына айрықша көңіл бөлу ... 1998 ... ... инвесторлардың – жинақтаушы зейнет ақы қорларының
пайда болуына байланысты бұрынғыдан да дами бастайды. ... қор ... ... ішінде әсіресе жинақтаушы зейнетақы қорларыың қаржылық
бағалы қағаздар нарығына қатысқаны ... ... ... - ... ... бет ... өркениетті мемлекеттің
айқын сипаттарының бірі. Өйткені ол ең әуелі меншік ... ... ... ... алу жолымен жүзеге асырады. Соның
нәтижесінде кез келген инвестор іс – ... ... әрі кез ... ... ... ... ... қыры – сыры беймәлім, “айдалада ақ отау, аузы – мұрны
жоқ отау” сатып алмайды, ақшаны қайда сатылатынын, ең ... ... қай ... ... ... ... ... бәрі – бәрін
алдын ала білетін ... Жеке ... ... ... ... жан ... хабардар болмақ.
Екіншіден, қор нарығы субъективті факторлардан толықтай тәуелсіз
болып, экономиканың нақты ... ... ... алдын ала
экономикадағы ахуалды талдау үшін де және ең ... оң ... ... де ... ... ... қор ... трансферттік менеджментті талап етеді.
Яғни бір меншікиелігін басқаратын компания сол жеке ... ... ... ... ... ... сөйлей алады және егерде ол ... шарт ... ... ... ... меншік иесі бір жақты
тәртіппен келісімді бұзады. Мұндай алғышарттар қалыптаспаған ... ... ... талап ету қиын.
Осы секілді жөнсіздіктер салдарынан акциялар ... ... ... ... ... иесі ... ұстайды да, ал меншік
иесі, тіпті, өз акцияларының қозғалысын қадағалау мен ... ... ... – жай ... көз ... алмай дал болады. Экономикада ... ... ... бетпе – бет келіп отырады.
Төртіншіден, қор биржасы ғана халықтың ақшасын нақты секторға тарта
алады, сөйтіп ... бұл ... ... ... ... ... ... қатар азаматтарының өз кірістерін ... ... ... Ең ... өз ... тағдыры не болып жатқанын әр
кезде де көріп, біліп отыруға мұмкіндік алады.
3.2 Қаржы ... ... ақша ... ақша ... ... ... ақша – несие ... ... ... ... ақша ... мен ақша ... жатады.
Ақша жиыны Ұлттық банк пен екінші деңгейдегі ... ... ... ... анықталады және құрамына айналыстағы қолма
– қол ақша және жеке тұлға резиденттері мен үй ... ... ... ... ақша агрегаттарының құралы келтіріледі:
1)М0 (айналысатағы қолма –қол ақша немесе банк ... тыс ... , М0 + ... емес ... ... мен ... деңгейдегі
аудармалы депозиттер;
3) М2 , М1 + теңгедегі басқа депозиттер және ... емес ... мен ... ... валютасындағы аудармалы депозиттері;
4) М3 (ақша жиыны), М2 + банктік емес заңды ... ... ... басқа депозиттері;
“АҚШ долларының айырбас бағамы” кестесіндегі, KASE – де ... ... ... ... ... ... айырбас бағамы орташа
өлшемді арифметикаклық формула бойынша есептеледі:
К1 * Q1 + K2 * Q2 + … + Kn * ... =
Q1 + Q2 +… + ... K1 … Kn – n ... бойынша бағам;
Q1 … Qn – n мәміленің ... ... ... ... бағамы Ұлттық банк есеп жүргізу мен
кеден төлемдері мақсатында ...... ... ... ... негізінде мына формула бойынша есептелінеді:
K1 * N1 + K2 * N2 + … + Kn * ... K1 … Kn – n ... ... ... бағам;
N1 … Nn – n кезең ішіндегі жұмыс күндерінің саны;
Орташа жылдық бағамдар ... жай ... ... ... + K2 + … + Kn
Kop/жыл = ... К1... Kn – n ... ... орташа өлшемді бағамы;
N – жыл ішіндегі айлар саны.
Мемлекет ішіндегі айналымдағы шетел валютасының көлемі, ҚР ... ... 1999 ... 170 млрд. теңгеден екі есе өсті. Теңгенің
негізгі функцияларын елімізде шетел функциялары атқаруда. Қызмет ... ... ... үй ... ... ... т.б.) ... теңгенің әлсіздігі тағы да ... ... ... әр түрлі сапасы төмен жасанды ақша өнімдеріне –
вексельдер мен, қазына міндеттемелеріне толы.
Олардың жалпы ... ... ... теңгенің ақша жиынына тең.
Сондықтан ... ... ... ... ... ... ауысуына шек
орнатқан, ол кейде “валюталық дәліз ” деп аталады. Оның ... ... ... ... ... бағамын қолдану тетігі құрылғандығы және
оның тұрақты жұмыс істеуін қамтамасыз етуінде. Кейбір кезде Ұлттық банк оны
түрлендіріп, жаңартып отырады, ... ... ... Қазақстан Республикасындаға валюта саясаты.
Әлемдік тәжірибе ... ... ... ... ... ... реттеу екі түрде жүзеге асырылады:
• нарықтық реттеу;
• мемлекет ... ... ... ... деген сұраныс және ұсыныс, сондай-ақ
олардың бағамдық шекті ... ... ... ... құн ... ... заңдардың валюталық нарықтағы бәсекелестік жағдайында
жұмыс жасауы, валюталар айырбасының ... ... ... ... капиталдар несиелер қозғалысына, байланысты әлемдік
шаруашылықтың қажеттілігіне валюталардың халықаралық ... ... ... ... Баға ... және ... ... бағам
динамикасының белгілері арқылы экономикалық ... ... ... ... мен ... ұсыну мүмкіндіктері туралы біле алады.
Сонымен бірге, нарық ... ... ... ... ... ... табылады.
Бірақ та мемлекет ертеден бері валюталық қатынастарға араласып келген,
бастапқыда ол жанама ... ... оның ... ... ... ... ... араласа бастады. 30 – жылдардағы XX ғ.
алтын стандарты алынып тасталуына байланысты ... ... ... алтын механизмі міндетін тоқтатты. Бағамдық шекті қатынастардың аяқ
асты ауытқуы мен ... ... ... және ... ... әсер ете отырып, ауыр әлеуметтік – экономикалық зардапқа ұшыратты.
Нарықтық және мемлекеттік валюталық реттеу бірін – бірі ... ... ... яғни ... ... ... ал
екіншісі, валюталық қатынастарды нарықтық реттеудегі теріс салдарды жоюға
бағытталған. Екі реттегіш арасындағы шекара ... ... ... ... ... анықталады. Сондықтан да олардың арасындағы шекті
қатынас жиі ... ... ... ... және тағы ... ... ... мемлекеттік валюталық реттеудің маңыздылығы ... ...... ... ... барысында валюталық
операциялар ырықтандырылып, бұл аумақта ... ... орын ... Бірақта
мемлекет бұл жағдайда да валюталық қатынастарды қалыпқа ... ... ... ... бақылау жасайды.
Нарық экономикасын реттеу ... ... ... ... ... ... – бұл елдің ағымдық және стратегиялық мақсаттарына
сәйкес халықарлық валюталық және басқа ... ... ... ... шаралар жиынтығы.
Валюталық саясат экономикалық саясаттың ең басты мақсаттары: тұрақты
экономикалық өсуді қамтамасыз етуге, жұмыссыздық пен ... ... ... ... тепе – теңдікті ұстап отыруға бағытталады.
Валюталық саясаттың басты бағыттары мен формалары елдердің валюталық ... ... ... ... ... ... күштердің орналасуына байланысты анықталады.
Заңды түрде валюталық саясат валюталық заңдылықтар, яғни ... ... ... ... ... ... ... операциялардың
жасалу тәртібін реттейтін құқтық нормалар жиынтығымен, сондай-ақ екі жақты
көп жақты валюталық проблемалар ... ... ... жасалаты
келісімшарттарға сүйенеді.
Валюталық саясатты іске асырудың басты бір ... ... ... ... валюталық реттеу – заңды актілер және атқарушы өкіметтің
әрекет ету ... іске ... ал ... валюталық реттеу – нарықтың
экономикалық агенттерінің мінез – құлқына ... ... ... ... ... арқылы әсер етеді.
Мемлекетаралық валюталық реттеу ұйымы – Халықаралық Валюталық ... ... ... ... ... ... және ... байланысты екіге
бөлінеді:
1) құрылымдық валюталық саясат;
2) ағымдық валюталық саясат.
Құрылымдық валюталық саясат – ... ... ... өзгерістерді жүзеге асыруға бағытталған ұзақ мерзімді шаралар
жиынтығы.
Ол валюталық саясат реформа ... іске ... ... ... ... валюталық саясатқа әсер етеді.
Ағымдық валюталық саясат – валюталық бағамды, валюталық операцияларды,
валюталық ... пен ... ... қызметтерін күнделікті оперативті түрде
реттеуге бағытталған қысқа ... ... ... ... ... ... ... валюталық саясат.
2) Девиздік валюталық саясат.
Сонымен қатар, девиздік саясаттың мынадай жүзеге асырылу ... ... ... ... ... ... ... шектеу;
в) валюталардың алмастырылу дәрежесін реттеу;
г) валюталық бағам режимі;
д) девальвация;
з) ревальвация;
Қорытынды.
Қаржы нарығы болашақ пен ... ... ... ... мен ... қор ... мен ... алу туралы шешім
қабылдау ақпарат жинаудан қажеттілігінен ... ... ... – бұл ... ... ... ірі, жақсы ұйымдасқан нарықтарда
сауда жүргізу жеңілдігі, сақтау арзандығы. Сол себептерден оларды біз басқа
нарықтағы ағын ретінде ... қор ... ... ... ... тепе – теңдік осы нарыққа ұсыныс және сұраныс ... ... ... сұранысы үлкен болуы үшін активтердің сапалылығы мен
табиғаттылығы бірдей болуы ... ... ... тепе – ... ... түрі ... деп ... Абритажды тәуекелді ұстаумен
шатастыруға болмайды, біріншісі тәуекелдің ... ... ... ... ... ... болуын есепке алады. Нарық тиімді болуы
үшін, ол бар ... ... ... ... жинап отыруы қажет және әр
актив өз тәуекелділігі бойынша дұрыс бағалануы қажет. ... ... ... ... ... бағалы қағаздары мен қорлары бойынша
операциялар жүргізуде.
Өкінішке орай, еліміздегі көптеген кәсіпорындар мен ... қор ... ... және оның мүмкіндіктерін пайдаланып, қосымша қаржы
көздерін тартуға дайын емес ... ... ... ... ... өз активтерін басқарудағы икемсіздігі де елеулі кедергі
келтіруде. Осы уақытқа дейін ... ... ... ... ... ... ... да пайдаланған емес. Сондай –
ақ мемлекеттік емес бағалы қағаздардың ... ... ... де
шешілген жоқ. Көптеген элементтер ... ... ... ... ... есептеу мен ақша ... ... ... ... ... нормаларын өз деңгейінде сақтамайды. Мұның
ұсақ ... ... мен ... ... ... өзінің іс
- әрекеттері жөніндегі ақпарлары ішкі және ... ... сай ... деңгейде ашық көрсете алмауына соқтыруда.
Валюта нарығының сауда объектісі - әр түрлі валюталар, яғни коммерциялық
банктер ... ... ... ... ... төрт ... ... жапон иенасы, еуро, ресей рублі) бойынша сауда жүргізеді.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Ілиясов Қ.Қ. Құлпыбаев С. ... ...... 2005 -552 ... ... несие, банктер», оқулық.-Алматы,:Экономика, 2001.-446 бет.
3. Аубакиров Я.Ә. «Экономикалық теория» Алматы, 1999ж 176 бет.
4. Омирбаев С.М. ... ... 2003 ... Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы. – Алматы:
6. Нурсейт. А «Теория рыночной экономики» Алматы, 2000г. 233 бет.
7. Худяков А.И ... ... ... ... ... 2001 ... Назарбаев Н., Казахстан 2030, Алматы: "Билим", 1997 г.
9. Назарбаев Н.Ә. «Қазақстан Республикасының ұзақ мерзімдік (2030 ж.
дейінгі) даму стратегиясы».-Алматы, ... ... ... ... ... ... өзекті
мәселелері», Алматы:Экономика, 2002ж.-218 бет.
11. «Экономикалық теория негіздері», оқулық.-Алматы, «Санат», 1998.-479
бет.
12. С.М. ... , Ғ.Л. ... , Ғ.К. ... ... Алматы : Экономика 2000
-----------------------
1 ақпан
5 ақпан
9 ақпан

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 32 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
. Еуропалық қаржы нарығындағы Евро22 бет
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Ақша нарығының құрылымы мен қаржылық құралдары15 бет
Бағалы қағаздар нарығы - қаржы нарығының құрамдас бөлігі29 бет
Бағалы қағаздар нарығы – қаржы нарығының құрамдас бөлігі30 бет
Бағалы қағаздар нарығының туынды қаржылық құралдары24 бет
Бизнес жоспар. «Буэно пицца» серіктестігінің жалпы сипаттамасы, оның маркетингтік жоспары, жалпы нарық сыйымдылығы және бәсекелестердің нарығын талдау мен баға құру және де өндірістік, ұйымдық және қаржылық жоспары34 бет
Дүниежүзілік қаржы нарығының жалпы түсініктері7 бет
Еліміздегі қаржы нарығының интеграциялануы және олардың даму болашағына сипаттама бере отырып олардың қазіргі кезеңдердегі тенденциялары мен ерекшеліктеріне сипаттама беру75 бет
Украинаның қаржы нарығы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь