Салықтардың мемлекеттік бюджеттің кіріс бөлігін қамтудағы ролі

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ

1 САЛЫҚТАРДЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ МАҢЫЗЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ
ОБЪЕКТИВТІ ҚАЖЕТТІЛІГІ
1.1 Салықтар генезисі және эволюциясы
1.2 Салықтың экономикалық мазмұны мен қажеттілігі
1.3 Салықтардың жіктелінуі және олардың сипаттамасы

2 САЛЫҚТАР ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ МЕМЛЕКЕТ
ТІК БЮДЖЕТТІҢ ТАБЫС БӨЛІГІНІҢ НЕГІЗГІ КӨЗІ РЕТІНДЕ
2.1 Қазақстан Республикасы бюджетінің табыс бөлігін қалыптасты
ратын салық төлемдері және есептен шығару тәртібі
2.2 Мемлекеттік бюджетке салықтардың түсуін талдау
2.3 Мемлекеттік бюджетті қалыптастырудағы салық түсімінің ролі

3 БЮДЖЕТКЕ САЛЫҚ ТӨЛЕМДЕРІН ЖҰМЫЛДЫРУДАҒЫ ШЕТ ЕЛ ТӘЖІРИБЕСІ

ҚОРЫТЫНДЫ

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

ҚОСЫМШАЛАР
КІРІСПЕ
Салықтар, әлеуметтік және экономикалық әскери қорғаныс, құқытық қорғаушылықтарды, негізгі ғылымды және тағы басқаларын дамытудағы қызметтерді орындауға қажетті мемлекеттің ақшалы (бюджеттік және бюджеттен тыс кірістер) кірістерін қалыптастырумен байланысты қаржылық қатынастарды бейнелейді. Олар жан-жақты дамыған шарықтық түріндегі экономикалық жүйені қалыптастыратын негізгі қаржы қасиетін бейнелеуші және сонымен бірге бастапқы категория болып табылады. Нақты нарықтық экономиканы қалыптастыру жағдайында салықтық нысан жалпы қаржылық өзіндік байланыс жүйесіне басым бола бастайды.
Салықтар ұлттық кірісті қайта бөлуде негізгі құрал болып табылады және мемлекеттік бюджет бөлігін қалыптастыруда қаржы ресурсының басым бөлігін жұмылдыруды қамтамасыз етеді. Салықтық түсім түрлері, олардың әрқайсысына назар аудару механизмі зандылық тәртіпте және сәйкесінше мемлекеттік басқару органдарымен бекітіліп анықталады. Салықтар фискалды, экономикалық, әлеуметтік мағынаға ие. Мемлекет көмегімен елдегі экономикалық процестерді белсенді реттей алады: қоғамдық өндірістің дамуына мүмкіндік тудырады немесе оның өсу қарқынын ұстап тұрады.
Осыған байланысты дипломдық жұмыс тақырыбының өзектілігі- Қазақстанда бюджеттік кірістің негізгі бөлігі (80%-ға дейін) салықтық түсім есебінен және елдің әлеуметтік-экономикалық даму көлемінен қалыптасады.
Дипломдық жұмыстың мақсаты-салықтың экономикалық мазмұнын оқу, елдегі салық салу механизімі және оның мемлекет бюджетінің кіріс бөлігіне әсер етуін талдау.
Дипломдық жұмыстың мақсатына жету үшін келесідей тапсырмалар көзделген:
1. Салық генезисін және салық эволюциясын үйрену;
2. Салықтың экономикалық маңызын ашу;
3. Қазақстан Республикасының негізгі салықтарын оқу, сондай-ақ оларды есептен шығару және төлеу тәртібі;
4. Мемлекеттік бюджетке салықтық төлем түсімдерін талдау;
5. Ел бюджетін қалыптастырудағы салықтық түсімдер ролін сипаттау;
6. Шетел салық салу сұрақтарын қарастыру.
Дипломдық жұмыстың бірінші тарауында салықтың дамуын және пайда
болуы олардың тарихы қарастырылады, сондай-ақ экономикалық мазмұны ашылып ұсынылады.
Ал, екінші тарауда Қазақстан Республикасының төлемдері және есептен шығару тәртібі зерттеледі, бюджеттегі олардың түсімдерін талдау, ел экономикасындағы салықтың ролі анықталады.
Үшінші тарауда дамыған жетекші елдердің салық салудағы шетелдік тәжірибесі қарастырылады.
Дипломдық жұмыстың әдістемелік негізі ретінде Қазақстан Республикасының заңдары, нормативтік және заң актілері, отандық және жетекші шетел экономистерінің ғылыми еңбектері, монографиялары, мерзімді басылым мақалалары, кезеңді басылымдардағы ақпараттар, статистикалық материалдар болып табылады.
Дипломдық жұмыс әдістемелік нұсқаудың талаптарына сай орындалған.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. ҚР «Конститутциясы»: Конститутция республикалық референ
думда 30 тамыз 1995 жылы бекітілген, өзгерістер 7 қараша 1998 ж. енгізілген. Алматы: 2002-40 бет.
2. ҚР Азаматтық кодексі (жалпы және ерекше бөлігі),
Алматы: Юрист, 2002ж 329 бет.
3. ҚР «Салықтар және басқада міндетті төлемдердің бюджетке түсуі» жөніндег3 кодексі (Салық кодекс), №209, 12 желтоқсан 2003ж.
Алматы: 2004-238бет.
4. ҚР Қаржы министрлігінің Статистикалық жинағы, 2000-2004 жылдар аралықтарына.
5. Антология экономической классики. Том-2. Том-1. Предисловие И.А. Столярова-М.: МП “ЭКОНОВ”, 1991-475с.
6. Антология экономической классики Том-2. Том-2. Предисловие И.А. Столярова - М.: МП “ЭКОНОВ”, 1942-486с.
7. Бабич А. М., Павлова Л.Н Государственные и муниципальные финансы. - М.:ЮНИТИ, 1999-68с.
8. Бернар И., Калли Ж.К. Толковый экономический и финансовый словарь. Пер. с фр. – М.:МО, 1994-784с.
9. Вавилов Ю.Я. Государственный долг – М.: изд. “Перспектива”, 2000-101с.
10. Ван Хорн дж. К. Основы управления финансами: Пер. с англ./Гл. ред. Серии Я.В. Соколов - М.: Финансы и статистика, 1996-569с.
11. Дернберг Р.Л. Международное налогообложение – М.: ЮНИТИ, 1997-201с.
12. Казахстан: 1991-2001 годы. Информационно-аналитический сборник. Под. Ред. А.А. Смаилова - Алматы: Агентство РК по статистике, 2001-432с.
13. Кажикаримов Б.К., Омирбаев С.М. Теория финансов – Караганда: КарГУ, 1991- 80с.
14. Кейнс Дж. М. Избранные налоговые отношения – М.:ИНО, 1999-70с.
15. Кашин В.А. Международные налоговые соглашения. – М.: ИНО,1999-70с.
16. Кашин В.А. Налоги и их роль в регулировании внешнеэкономических связей. – М.: Юнити, 1999-183с.
17. Макконелл Кэмпбелл Р., Брюстенлли Л.: Экономикс: Принципы проблемы и политика в 2-х томах: Пер. с англ. М.: Республика, 1992-670с.
18. Мельников В.Д. Государственное финансовое регулирование экономики Казахстана. – А.: “Қаржы - қаражат”, 1995-140с.
19. Налоги/Под. Ред. Д.Г. Черника, - 4-е изд. перераб. и доп. – М.:Финансы и статистика, 1998-544с.
20. Налоги в развитых странах/ под. ред. И. Русаковой – М.: ЮНИТИ, 1991-231с.
21. Налоги и налогообложение./ под. Ред. И. Русаковой. – М.:ЮНИТИ, 2001-463с.
22. Омирбаев С.М. Налоги и налогообложение. – Караганда: КарГУ,1999-141с.
23.Сейдахметов Ф.С. Налоги в Казахстане – Алматы::”LEM” – 2002-160с.
24. Статистический ежегодник Казахстана. Статистический сборник/ Под. Ред. А.А.Смаилова – Алматы: Агенство РК по статистике, 2003-583с.
25. Серикбаева К. Совершенствование системы налогообложения земель. //Қаржы-қаражат, № 4 – 2003г. стр. 77-83
26. Худяков А.И., Бродский Г.М. Теория налогообложения – Алматы: Норма – К, 2002-392с.
27. Худяков А.И., Наурызбаев Н.К. Налоги: понятие, элементы, установление, виды – Алматы: ТОО “Баспа”, 1998-160с.
28. Юткина Т.Ф. Налоги и налогообложение – М.: ИИФРА – М, 1998-429с.
29. Юкпанова Ж. Налоговая нагрузка и ее влияние на деятельность субъектов предпринимательства.//Қаржы – қаражат, № 6 – 2003г. стр.: 58-67
        
        Салықтардың мемлекеттік бюджеттің кіріс бӨлігін қамтудағы ролі
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
«Қаржы банк менеджмент» ... ... банк ... ... ... 20__ ... ЖҰМЫС
Салықтардың мемлекеттік бюджеттің кіріс бӨлігін қамтудағы ролі
Студент:
Ғылыми жетекші,
аға оқытушы:
экономикалық ... ... банк ... ... және ... мамандығы
«Бекітемін»
Кафедра меңгерушісі_______
“___” ________20___ж.
Студентің дипломдық жоба (жұмыс) бойынша тапсырмасы
(тегі, аты, әкесінің оты)
1. Жоба (жұмыс) ... ... ... ... ____ ...... ... жобаны (жұмысы) ... ... ... ... (жұмысқа) бастапқы деректер:
Қазақтан Республикасыныңи салық кодексі, Қазақстан Республикасы
ның нормативтік-құқықтық актілері, экономистердің ғылыми еңбек
тері,қазақстандық және шетел әдебиеттері, орысша-қазақша сөздіктер, кезеңді
басылымдар, статистикалық ... ... ... ... ... ... тізімі)
Бірінші тарауда, салықтың экономикалық мазмұны мен қажеттіліктері, олардың
жіктелінуі.
Екінші тарауда, Қазақстан ... ... ... ... ... мен ... ... талдау жолдары.
Үшінші тарауда, бюджетке салық төлемдерін шоғырландырудың, жұмылдырудың ... ... ... ... ... ... ... нақты көрсетумен)
6. Жоба бойынша кеңесші (жұмыс бөліміндеріне жататын нұсқаумен)
|Бөлім ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... ... ... ... | | | |
7. ... ... күні ... ... ... орындауға қабылдаған ___________________
(қолы)
Тізбелі жоспар
| ... ... ... ... ... ... |(жұмысының) кезеңдер атауы |кезеңдерің толықтыру | ... | ... | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | ... жазушы студент____________________
Жобаның жетекшісі_________________________
Мазмұны
Кіріспе
1. Салықтардың экономикалық маңызы жӘне оның
объективті қажеттілігі
1. ... ... және ... ... ... мазмұны мен қажеттілігі
3. Салықтардың жіктелінуі және олардың сипаттамасы
2. СалықТАР Қазақстан Республикасының ... ... ... бӨлігінің негізгі кӨзі ретінде
1. Қазақстан Республикасы бюджетінің табыс ... ... ... ... және есептен шығару тәртібі
2.2 Мемлекеттік бюджетке салықтардың түсуін талдау
2.3 Мемлекеттік бюджетті қалыптастырудағы салық түсімінің ролі
3. ... ... ... ... ШЕТ ел тӘжірибесі
Қорытынды
Қолданылған Әдебиеттер тізімі
Қосымшалар
Кіріспе
Салықтар, әлеуметтік және ... ... ... құқытық
қорғаушылықтарды, негізгі ғылымды және тағы ... ... ... ... ... ... ... және бюджеттен
тыс кірістер) кірістерін қалыптастырумен байланысты қаржылық ... Олар ... ... ... ... ... ... негізгі қаржы қасиетін бейнелеуші және сонымен ... ... ... ... Нақты нарықтық экономиканы қалыптастыру
жағдайында салықтық нысан жалпы қаржылық ... ... ... басым
бола бастайды.
Салықтар ұлттық кірісті қайта бөлуде негізгі құрал болып ... ... ... ... ... ... ... басым бөлігін
жұмылдыруды қамтамасыз етеді. Салықтық түсім түрлері, олардың әрқайсысына
назар аудару механизмі ... ... және ... мемлекеттік
басқару органдарымен бекітіліп анықталады. Салықтар фискалды, экономикалық,
әлеуметтік мағынаға ие. Мемлекет көмегімен елдегі экономикалық ... ... ... ... ... ... ... тудырады
немесе оның өсу қарқынын ұстап тұрады.
Осыған байланысты дипломдық жұмыс тақырыбының өзектілігі- Қазақстанда
бюджеттік кірістің негізгі бөлігі ... ... ... ... ... елдің әлеуметтік-экономикалық даму көлемінен қалыптасады.
Дипломдық жұмыстың мақсаты-салықтың ... ... оқу, ... салу ... және оның ... бюджетінің кіріс бөлігіне әсер
етуін талдау.
Дипломдық жұмыстың ... жету үшін ... ... Салық генезисін және салық эволюциясын үйрену;
1. Салықтың экономикалық маңызын ашу;
2. ... ... ... ... оқу, ... оларды
есептен шығару және төлеу тәртібі;
3. Мемлекеттік бюджетке салықтық төлем түсімдерін талдау;
4. Ел бюджетін қалыптастырудағы салықтық түсімдер ... ... ... ... салу сұрақтарын қарастыру.
Дипломдық жұмыстың бірінші тарауында салықтың дамуын және ... ... ... ... ... ... ... ашылып
ұсынылады.
Ал, екінші тарауда Қазақстан Республикасының төлемдері және ... ... ... ... ... ... ... ел
экономикасындағы салықтың ролі анықталады.
Үшінші тарауда дамыған жетекші елдердің салық салудағы ... ... ... әдістемелік негізі ретінде Қазақстан
Республикасының ... ... және заң ... ... және
жетекші шетел экономистерінің ғылыми еңбектері, монографиялары, ... ... ... ... ақпараттар, статистикалық
материалдар болып табылады.
Дипломдық жұмыс әдістемелік нұсқаудың талаптарына сай орындалған.
1 СалықтАРДЫҢ экономикалық ... мӘні жӘне оның ... ... ... және ... ... құбылыс ретінде туындауы және қызмет етуі
мемлекеттің пайда болуымен байланысты. Әр мемлекет өзінің ... ... ие ... ... ғана өмір сүре ... ... ... өз
қызметтерін сатып-өткізу процессінде туындайтын шығындарды жабу және ... ... ету үшін ... болғанда іс жүзіне асырады. Сонымен
қоса, ақша материалдық ... ... өнім ... ... ... ... ие мемлекет қызметтері жатпайды. Басқаша айтқанда барлық
мемлекеттік ... ... және жеке ... ... ... ... ... сипатқы ие белгілі кұн ретінде ... сол ... ... Бұл ... күшімен басқа жердей іздеу
керек болады. Мемлекеттен ақша табу ... ... ... ... және
“мемлекеттің қызмет етуін қамтамасыз етуге қажет ақшалай құралдарын
жұмылдыру” деп ... ... оның ... қызметі элементтік мазмұнын
құрайды.
Мемлекет ақшалай қаражаттарды әр түрлі ... ... ... ол ... өз ... ... ерікті ақша беру
тәсілін пайдаланады. ... ... ... ... ... ... және ... Басқа жағдайларда мемлекеттен ақша табу
еріксіз түрде алым алу ... ... ... ол ... ... мысал
реттінде салық шығады.
Салықтар (ертеде оларды “алым” деп ... ... ... ... ең
көне мемлекетпен өзіне ақша табу тәсілі болып табылады.
Бастапқыда мемлекеттік ұйымның салық салу нысанының ең көне ... ... ... болады. Ол тек қана ерікті салық ... ... шалу ... ... және осылайша еріксіз түрде күшпен
алынған жинақ немесе ... бола ... ... ... пайыздық
ставкасы ашық болған. Моисейдің бес кітабында және әр ағаштың ... ... ... құдайға жатады. Сонымен, алғашқы салық ставкасы алынған
табыстың 10% құрады.
Салықсалудың өзіндік жүйесі Қазақстан ... ... ... ... зекет ретінде алынған (жер рентасы-мал шаруашылығы
аудандарындағы малдардың 20-шы бөлігі), ұжым (егіннің 10-шы ... ... ... ... ... көшіп жүргендіктен. Сонымен қоса
олар қырмен көшіп ... ... мен ... әскер жеткізіп беру, оларды
әскери қару-жарақпен, тамақпен қамтамасыз етуге, өзінін феодалына ... ... ... ... Ал ... ... ірі ... көзі болып
малдан басқа әскери олжа (ясыр) табылды.
XVII ... ... хан ... ... ... (“адата”)
нормасын құрады, тарихта «Тәуке заңдары» деген атпен танымал.
Басқада ұрпақ арасында, қазақтың феодалдық қоғамының ... ... ... ... ... ... келтіретін, “Тәуке
заңдарының” бірін “кұн” орнатты жеті есе ... ... ... сұлтан
немесе қожаның туыстарына төлеу, ал құн өніміне кінәлігі иттік өнімі сияқты
айыппұл салынады; сұлтанға немесе қожаға жәбір көрсеткені үшін ... ... 9 бас мал ... ... ал төбелес үшін “27 бас”.
Айыппұл ... ... ... жәбірленушіден немесе оның туысынан
малдарын ”барымта” алуға құқығы болды.
1841жылғы Жәңгір ханның ... ... ... ... нысанда
күміспен, ал салым ақшамен алынады. Бұл қазақ ... ... ... ... ... тауарлы өндіріске қол жеткізу.
Жоғарыда атап өткен алымдардан басқа 1-ші орданың қазақ ... ... ... ... ... ... төлемдер әкелді. Сонымен ... ол ... мал ... ... ішкі ... ... алшақ тұрып жатқаны үшін
“киіз үйге алым” төлеуге, ... ... ... жалдағаны үшін
“билеттік алым” деп аталатын төлемдерді енгізуге ... ... ... Ерте ... ... ... салуға қарсылық болды. Афинада мысалы,
тәуелсіз азаматтық айырмашылығы ол салық төлеуге міндетті болмады. Басқа іс-
ерікті салық ... Тек ірі ... ... ... жиналыс немесе
үкімет кірістен пайыз шығарып тастауды орнатты.
Кәзіргі заманның көптеген мемлекеттері Көне заманның қайнар көзінен шығады.
Алғашында барлық ... Рим ... және сол ... жақын елдерден
тұрды. Бейбітшілік кезде салықтар болған жоқ, ... ... ... ... ... ... ... сайланған магистраттар өз міндеттерін орындап
отырды арасында өз ... ... ... ... ... ... ... жерлер құрылымы құрады. Бірақ әскери заманда Римнің
бұйымдары өз жетістіктерімен байланысты салық салды. ... ... ... жыл ... сайланған үкіммен жүргізіліп отырды. Көріп отырғандай сол кезде
кіріс туралы декларацияның негізі құрыла бастады. Кейінірек, Риммен ... жаңа ... ... ... өзгертулер енгізілді.
Колонияда кінәлі және коммуналды ... ... ... Римнің
маңайында тұратын Римдік тұрғындар жергілікті сондай-ақ мемлекеттік
салықтар төледі.
Рим ... ... ... көзі жер салығы болып табылады.
Орташа оның ставкасы жер участігінің кіріс бөлігін құрады. Дегенмен, салық
салудың ерекше ... ... ... ... қоса ... ... ... салық. Салық меншіктің басқада түрлеріне ... ... тірі ... ... заттар әр тұрғын бәріне ортақ
алым ... ... ... ... ... ... ... да болды.
Осылайша, тікелей және ... бөлу ... ... ... ... ... тұтынушыларға салық салудың теориялық мүмкіндігі табылды.
Берілген критеридің болжауынша, тікелей салықты төлеуші болып мүлікке ие,
кіріс табатын және тағы ... ... ... салықты төлеуші болып,
тауарды тұтынушы саналады, оған ... ... ... құн салу ... Бұл тек ... ... тәжірибеде ол басқаша болуы мүмкін.
Тікелей салықтар нақты жағдайларда сондай-ақ бағаның өсу ... ... ... Қосымша салықтар тұтынушыға барлық кезде толық көлемде
аударылмайды, өйткені нарық тауарды жоғары бағада қабылдайды.
Көне Римде қосымша салықтың ... ... ... ... ставкасы
әдетте 1%; құңдарымен саудаланудағы ... ... ... 4%; құлдарды
босатудан салық ставкасы олардың нарықтық бағасымен 5%. Бұл ... тек ... ... ... ... сипатқа ие болды. Алынған қаражаттар
кәсіпкер жауынгерлерді зейнетақымен қамтамасыз етуге бағытталды.
Көне Римнің көптеген салт-дәстүрлері Византияға да ... VII ... ... ... ... тікелей салықтың 21 түрі болды. Солардың
ішінде: жер салығы, әскерді дамытуға ... ... ... ... ... ... арылу үшін рекруттерге салық, тауарларды сатуға баж ... ... ... ... шығаруға баж салығы және тағы басқа.
Византияда кен ... ... флот ... ... асырау және тағы басқа.
Бұдан кейінірек Ресейде қаржылық ... ... ... ... көзі ... дань ... Бұл ... тұрақсыз болды, ал кейінірек
тікелей салық бола бастады.Дань екі тәсілмен алынды: жеткізіп ... ... ... және адамдармен шивун немесе князьдің ... оның ... ... ... ... салу сот бажы және сауда бажы нысанымен жүзеге асты “Сақау”
бажы тау арқылы тауар ... ... ал ... бажы өзен ... ... орнатуға құқылы болған үшін алынды. “Барлық”және”өлшем” бажы
тауарды өлшеумен байланысты ... ... ... ... ... жаңа ... XVI-XVII ... Еуропада
пайда болды. Бұл мемлекетте әрі салық теориясы болған жоқ. Яғни ірі ... ... жоқ, ... ... ... ... ... және жаза қолдануға рұқсат берді. Салық төлеушілер болып 3-ші
дәрәжәге жататын, яғни ... ... ... ... шықпаған қала
адамдары табылды. Салықтың құқық тұрақты түрде ... ... ... бөлу айналысының ортасында тұрды.
Тек XVII-XVIII ғасыр соңыңда Еуропалық елдерде қосымша және ... ... ... салықтық жүйені және сымбатты шешулі аппаратты
шығарған, әкімшілік мемлекет қалыптаса бастады. ... ... ... ... Әдетте ол шығатын және келетін тауарлардан ... ... тек елге ... одан ... ... ... ... тауарларға салынды. Акциз көлемі әдетте 5% тен 25% дейін ауытқыды,
қандайда бір салық салудың ғылыми ... ... жоқ. ... ... емес ірі кірістерді берді, бірақ олар сауданың ... аз ... ... салықтан негізгі кіріс көзі табыс салығынан және подушныйдан келді.
Бірақ буржуазия және шаруалар мемлекетке тікелей ... ... ... 10-15% түрінде берді.
Салық салу теориясының жоқ болуы, тәжірибелік ... ... ... ... Тек XVIII ... ... Еуропада белсенді түрде ... ... және ... мәселелері туындай бастады. Оның негізін
қалаушы деп ... ... және ... Адам ... ... ... Салықтың экономикалық мазмұны
Салықтар-мемлекетпен заңды және жеке тұлғалардан ... ... ... олар ... ... ... және мемлекеттің
пайда болуынан туындады, бұл “азаматтардың салымдары” бұқаралық үкіметті
қамтамасыз ету ... салу ... ұзақ ... өтті, құл иеленушілік, одан кейін феодалдық
мемлекет өз қазынасын толтыру үшін ... ... ... ... ... алым-салықтар ретінде және тәуелсіз халықтың еңбегіне
толықтыру ретінде өтеу: ... ... ... ... түрінде алынды. Тауар ақша қатынасының дамуына қарай салық ақшалай
түрге ауысты. ... ... ... II ... ... эрамызда танымал Рим
империясындағы бар
халықтан алынған трибут адам басына салық болды. Жай-жайлап ақшалай ... ... ... алып тастайды: даминдер және регамдар,
капитализмде мемлекеттің қаржылық ресурсын ... ... және ... ... ... ... тек аз ғана меншікке ие және олардан кірістер әдетте бюджеттік
кірістің 5-8% ... ... ... ... ... қолға алғандағы, бөлу,
айырбас және тұтыну, бөлістік ... ... ... ... салық
бөлініп шығады. Қоғамдық жинақ және ұлттық кірісті бөлу кезеңінде, әсіресе
соңғысын қайта бөлгенде, ... ... ... және ... ... (салықтық қатынастар) қоғам мүшелері мен мемлекет ... ... жаңа ... бөлу ... ... өндірістік қатынастың
спецификалық нысаны, жалпы өндіріс процесінің ... ... ... ... ... ... ... олардың қоғамдық
мазмұнын қалыптастырады.
Салықтар, өндірістік қатынастың шектелген ортасын бейнелей отырып, бөлу
қатынасының тек бөлігі ... ... ... кірісті қайта бөлу процесіне
қатыса отырып материалдық өндірістік салықтық ... ... ... ... ... толығымен олар өндірістік екінші сипатқа
ие. Ұлттық кірісті бөлуде салықтар мемлекеттен ақшалай нысанда жаңа ... ... ... етеді.
Ұлттық кірістің бұл бөлігі, елдің барлық ... ... ... ... ... ... ... яғни
оның өмір сүруінің негізіне. Мәжбүрлеу процесіне эквивалентті айырбассыз
құнның біржақтылығына (салық төлеушіден мемлекетке) ие, яғни ... ... ... ... ... ... ... болып және
еңбеккерлермен туындаған, жаңа құн есебінен қалыптасады.
Салықтар қоғамдық мазмұннан басқа материалдық ... ие. ... ... көмегімен алыстатылған және қосылған қоғам мүшелерінің
ақшалай кірістерінің бөлігі. Бұл ... ... ... ... ... ... ретінде шығады. Салық кірістерінің өсуі ұлттық
кірістің қоғамдастыруын білдіреді. Сондықтан екі сипатқа ие: ... ... ... ретінде шығады (олардың қоғамдық мазмұны) және
ақшалай нысандағы құн бөлігі болып табылады (материалдық мазмұн).
Салық көзі болып-ұлттық кіріс ... ... ... ... ... өнім ... ... табылатын, материалдық өндіріс
сферасында жалданған жұмыскерлер еңбегімен жасалған ... ... ... ... ... ... ие: ... өнім құны-жұмыс күші құны
нысаныңда немесе енбекақы, және толықтыру құны ... ... ... шығады. Бұл алғашқы ұлттық өнімді бөлу ... ... ... ие
екінші бөлімде толықтырылады. Салықтар жаңа құн бөлігі ретінде мемлекеттен
мәжбүрлеп жұмылдырады.
Ақшалай ... ... ... құнның бөлу процесінде, қаржылық қатынас
жинақтылығын толтырады: салықтық қатынас оны ... ... ... ... ... категория ретінде ғана емес сонымен бірге
қаржылық категория ретінде шығады.
Өзінің табиғи өмірінде ... ... ... ... ... ... қаржылық қатынасты бейнелейді. Бұл категория барлық қаржылық
қатынасқа қатысты толық зандылықтарды ... ... ... ... категорияларымен тығыз байланыста-мемлекеттік кірістер, мемлекеттік
несиелермен. Сонымен қоса ... ... ... өзімен өзгеше
көріністерге ие қозғалыстың меншік ... ... яғни ... ... ... ... ... бейнелейді.
Салық функциялары әлеуметтік-экономикалық мазмұны, ішкі мазмұнды
әшкерелейді, яғни берілген ... ... ... ... ... ... салықтар келесі функцияларды орындайды:
Фискалды (бюджет) функция-барлық мемлекетке негізгі сипатта. Фискалды
функция ... ... ... ... ... жасайды-мемлекеттің қаржы
ресурсының қалыптасуы, бюджеттен тыс ... және ... ... және ... ... жүзеге асыру үшін қажетті (әскери-
қорғаныс, әлеуметтік табиғи қорғаушылық, ... және тағы ... ... ... ... ... ... салықтық түсім
мөлшерін бейнелейтін мүмкіндік пайда болады және қаржы ресурстарындағы
мемлекет мұқтаждарын ... ... ... ... ... салық
каналына тиімділік бағаланады, салық саясатына және ... ... ... ... ... қатынасының қорытынды функциясы
бөлу функциясы жағдайымен көрінеді. Салықтың қорытынды ... ... ... ... толықтылығымен және тереңдігімен байланысты. Оның
мәні-салық төлеуші өз ... және ... ... салық заңдылығымен
орнатылатын төлемі.
Бөлу функциясы-салық жинай отырып, ... ... ... ... ... етеді, әлеуметтік саясатты жузеге асырады, тұрғындар
арасындағы топтарды қайта бөліп, ... ... ... және ... ... ... прогрессивті ставкадағы табыс салығын айтуға болады.
Салықтың негізгі функциясының бірі болып- ... ... ... ... табылады. Бұл функцияның мәні жинақтау және тұтыну арасындағы
пропорцияны қамтамасыз етумен бекітіледі, яғни ... ... ... алу
арқылы тұрғындардың мұқтаждықтарын шектеп және ... ... ... ... ... және ... функциялары пайда болды.
Ынталандырушы функция-бұл экономикалық өсу стимулын, ... ... есеп ... және ... ... халықтың өсуін құрайды.
Шектеу функциясы мемлекетке сондай немесе басқа ... ... ... Салық саясаты арқылы ол ... ... ... ете ... ... ... ... функцияларын пайдалана отырып, салық
жүйесін анықтайды және олардың қалыптасу механизмін жетілдіреді.
Салық және ... ... ... ... ... ... ... қатынастар қозғалысының объективті зандылықтары. Бұл қатынастар салық
механизмін құрайтын әр ... ... ... ... ... саясаты
мемлекетпен пайдаланылады (салық ... ... салу ... және тағы ... ... өзімен бірге салық салуды басқару тәсілдері және ұтымдық-
құқықтық нормасын көрсетеді.
Мемлекет өзінің ... ... ... ... ... құқықтық нысан
береді және оны реттейді. Салық механизмі салық концепциясымен анықталады.
Салық саясатын өзгерте ... ... ... ... арқылы,
мемлекет белгілі бір шектерде нарық ... ... ... ... ... ... оны ұстап тұрады.
Салықты реттеу жеке тұтынуды, капиталдың жинақталуын, ... ... ... ... ... ... салықтық жиынның экономикалық
әсері жан-жақты болып табылады.
Бюджетке төлемдердің түсуін қамтамасыз ету бөлігінің тиімді ... ... ... ... ... ... ... барлық салық жүйелері талпынуға міндетті салық салу қағидалары:
Салық қиыншылығын бөлу тең ... ... яғни ... ... ... кірістеріне өз “үлесін” салуға міндетті. Берілген
принціпті жүзеге асыру әртүрлі үкіметтің қиын ... ... ... ... қиыншылықтарын (дұрыс бөлуге жету арқылы) тұрғындардың
әртүрлі топтарын дұрыс ... жету ... өте ... ... ... ... ықпал ету тәсілімен жалтарма болуы мүмкін, яғни
өмір деңгейіне, пайдалылық деңгейіне және тағы ... ... ... ... ... ... тұлғалармен қабылданған экономикалық шешімдерге
ықпал етуге міндетті, яғни мұндай ықпал ету ... ... ... ... ... жету үшін салық саясатын
пайдалануда шаруашылық ... ... ... жою ... ... ... ... болжамдайтын салық салу
әділдігін және теңдік қағидасын қадағалау керек.
3) Салық құрылымы экономиканың ... және ... ... ... ... мүмкіндік тудыруы қажет.
4) Салық жүйесі салық ... ... ... ... ... және анық болуы тиіс.
5) Заңмен бақыланатын салықты басқаруда ... ... ... болуы
қажет.
Көрсетілген салықтарды салу классикалық қолдануда А.Смит өзі таби
ғатты зерттеу және халықтың бай болу себебін кітабында қалыптастырған. Бұл
қағидалар ескірмеген және ... ... ... және ... мемлекет
өзінің салық жүйесін құрғанда есепке алады.
Жоғарыда айтылғандарды қорыта отырып келесідей жасауға болады: ... ... ... ... ... тапсырмаларын
жүзеге асыру үшін шоғырланатын жеке және ... ... ... ... бір үлес алу ... ... қатынастарды білдіреді.
1.3 Салықтардың жіктелінуі және олардың сипаттамасы
Нарыққа көшу, ... салу ... ... ... салық алу
тәсілдерін ... және ... ... ... ... шешу көптеген салық түрлерінің дамуына себеп болды.
Әр түрлі салық түрлерінің болуы, ... және ... ... олардың ғылыми тобын және ортақ салық ... ... ... салынатын, алым және баж, олардың құрылу
қағидалары және ... ... ... ... ... бақылауының
ұйымы.
Қазақстан Республикасының салық жүйесі өзіне салық жинақтылығын алым және
баж салығын, құқықтық ... ... ... ... ... қызметтерін қосады.
Салық жүйесіндегі көрсетілетін негізгі талаптарға мыналар жатады:
1. Салық құрамы дұрыс анықталған ... ... Ол үшін ... елде ... ... ... ... болуы қажет.
2. Жүйе мынаған сәйкес келуі керек, яғни салық салудан жалтару салық
салынушыға тиімді болмауы керек.
3. ... ... ... Бұл ... ... төлемдерінің
дұрыстығына бақылауды жүзеге асыру үшін қажет .
4. Салық жүйесі салық салушыдан өндіріске қаражат салуды ниет ... ... салу ... ... бір ... ... салық
мерзімінде салықтар сол объектіге бір рет қана ... ... ... салу ... ... заң актілеріндегі салық сұрақтарының
жағдайларына салық заңымен бекітілген сөзсіз приоритет нормасы.
Салықтың көптілігі, олардың көптеген белгілері және құрылуы салықтың
қажет ... ... ... ... ... жағдайы
мүмкін, соның ішінде:
1. әкімшілік белгі;
б) өндіріп алу нысаны;
в) салық ... ... салу ... салықты пайдалануды бағыттау.
Әкімшілік белгімен, яғни салық енгізудегі өкілетті орган немесе заң
органдарымен сәйкесінше өкілеттілікпен, ... ... ... ... және ... алу ... Салықтар, екі топқа
бөлінеді: орталық (федералды) және жергілікті. Берілген қағиданы
пайдалану салықтық ... ... ... ... ... салатын қағидаларымен, ... ... ... ... болуымен анықталады.
Кеңес салық жүйесінде қазіргі кезде берілген ... ... ... ... жоқ, ол ... кодексінде өзіне 9 түрлі салықты, ... ... ... ресурстік сипаттағы әртүрлі төлемдердің
9 түрін, мемлекеттік баж және кеден төлемдерінің 4 түрлі ... ... ... ... ... ... ... табыс салығы, жеке табыс салығы, қосымша құнға салық,
акциздер, салықтар және ... ... ... ... ... жер ... көлік құралдарына салық, мүлікке салық.
Салық салу нысанына қарай тікелей және жанама ... ... ... мемлекеттен салық төлеушінің мүлкінен немесе кірісінен
алынатын салық. Тікелей салықта субъект және ... ... ... ... мысалы, жеке және заңды тұлғалар мүлкіне салық жатады.
Жанама салықтар тікелей салық төлеушінің кірісімен байланысты ... ... ... ... ақы немесе қызмет тарифінің өсуімен бекітіледі
(мысалы, ... және ... ... салық).
Тікелей салықтар өзімен бірге жеке және нақты болып бөлінеді. ... ... салу ... құнының дәрежесімен жүзеге асады. Нақты салықтар
мүліктің жеке ... ... олар ішкі ... ... ... өз ... ... жеке қасиеттерін есепке алуға жарамайды
(жер ... ... ... салық).
Жекеменшік салығы заңды және жеке тұлғалардың тікелей ... ... ... ... шыға ... жеке ... және нақты төлеуші
кірісін есептейді. Жеке салық құрылуы салық төлеушінін төлемқабілеттілігі
есебінен негізделген.
Жанама салықтар өз ... ... ... ... Олардың құрамында
акциздік, вексельдік, фискалдық монополия және кеден баж бейнеленеді. Жеке
акциздер жеке түрлерге немесе ... ... ... Жан-жақты акциз
түрлері болып қосымша құнға салық (ҚР), сатудан салық (АҚШ) табылады.
Жанама ... ... ... ... ... ... төмендеуі жағдайында фискалды тиімділікті береді.
Салық көздерімен келесі салықтарды айырады:
а) салықтар, өнім құнына қосылатын (ҚҚС, ... ... ... салық және тағы басқа);
б) өнімнін өз құнына қосылатын салықтар (көлік құралдарына салы, жер
салығы және тағы ... ... ... төлеуші кірісінен төленетін салықтар (табыс салығы, занды тұлға
мүлкіне салық және тағы ... салу ... ... үш топты бейнеленеді:
1) прогрессивті салық салу шындығы кіріс мөлшерімен ... ... ... ... Бұл топ салықтарына мысалы, жеке тұлғалардан
табыс салығы, көлік құралдары иелеріне салық жатады;
2) ... ... салу ... ... ... ... ... салудын басқа объектілеріне;
3) пропорционалды, салық салу қиындығы объект мөлшеріне және кіріс өсім
пропорционалды өзгергенде.
Жиналған төлемді пайдалануға бағытталумен байланысты салықтар жал
пы және ... ... ... ... мемлекеттін әр түрлі қажеттілікте
рін қаржыландыру үшін пайдаланылуы мүмкін. Екіншісі, мақсатты белгілеугі ие
және оларды алудан түскен қаржылық құрал нақты бір ... ... ... ... ... ... табылады. Мақсатты салықтар жәй
кезде әлеуметтік бюджеттен тыс қордын кіріс көзі ретінде құрылады. Кейбір
елдерде ... тыс ... ... ... көзі ... ... ... қызмет етеді, мақсатты түрдегі пайдаланылатын ... ... ... ... ... ... ... иесінен
салық,автомобиль жолын пайдаланғаны үшін кәсіпорындардан және азаматтардан
мақсатты алым, және ... ... ... ... ... мысал ретінде арнайы салық.
Қазақстан Республикасының жоғарыда ... ... ... ... сәйкес 2001 жыл 12 маусымынан бастап (ҚРСК 80 ... ... түрі ... ... ... ... сипаттама беріп өтейік.
Корпоротивті табыс салығының үлес салмағы 55-60% шегінде ауытқитын салықтың
негізі болып табылады. Берілген салықты ... ... ... ... заңды тұлғалар төлейді. Корпоративтік табыс салығының ... ... ету ... көрсетілген. (Кесте 1)
Кесте 1. Корпоративтік табыс салығы.
|Корпоративтік табыс салығы ... ... түрі ... ... қажетті түсініктің бірі болып
Қазақстан Республикасы территориясында яғни заңды тұлғаның өмір ... ... ... ... ... ... ... бірге резиденттер салықтың юрисдикциясы ... ... ... ... ... шетел кіріс көздері қоса барлық ... ... ... ... тұлға түріндегі жек табыс ... ... ... ... ... ... заңдылығында жалпы қабылданған салық тәжірбиесінен
шыға ... ... ... ... ... ... алынды. Бұл шет ... ... ... айтылып өткен корпоративті сондай-ақ
көрсетіліп ... жеке ... ... қызмет етті.
Кесте 2. Жеке табыс салығы.
Жеке тұлға резиденттер- бұл ... ... ... болатын,
өмірге қызығушылық орталығы республика аймағында орналасқан. Егер жеке
тұлға Қазақстан ... 12 ... ... 183 ... ... ... Республикасы жүрсе, онда ол ... ... ... ... ... ... ... байланысты келесі шарттар орындалуы тиіс.
а) Қазақстан Республикасы азаматтығына немесе Қазақстан Республиксында өмір
сүруіне рұқсат;
б) ... ... ... немесе жақын туыстары өмір сүрсе;
в) Отбасы мүшелерінін ... ... ... ... ... жататын
жылжымайтын мүлік.
Республикадағы жағымды инвестициялық климат мақсатында жер ... ... ... ... салу ... ... ... өңдеушілерге салық және арнайы төлемдер ... ... жер ... әр түрлілігімен шартқа сай және осыған байланысты
пайдалы ... ... ... газ, ... жер асты суы және тағы ... ... Жер қойнауын өңдеушілерге салық салу (Кесте 3) көрсетілген.
Кесте 3. Жер ... ... ... кету ... ... ... Үкіметінің роялти түрінде белгіленген
жер қойнауын пайдалануды шығарып тастау республика бюджетінің кіріс үлесін
құрайды. Роялти ретінде лецензиондық ... шарт ... ... ... ... үшін ... тарапынан төлемдер айтылады. Роялти көлемі
ставкамен және есептесу базасы, салық ... шыға ... ... ... ... ... және жалпы таралғандардан шыға отырып,
пайдалық қазбаның барлық түрлері ... ... шыға ... ... ... ... ... жүйесіне бертінде енгізілген салықты
сауықтыру болып табылады. Берілген салық түрін алудын ... ... ... әлеуметтік қамтамасыз ету және ... ... ... ... ... үшін ... жұмылдырумен
қорытындыланады. 1999 жыл ... ... ... ... ... ... бағдарламаларға бюджеттін кіріс бөлігін ... ... ... ... салықтын өмір сүру кезеңіне есеп беру және
базаға алынатын мөлшер ставкасына толықтырылады және ... ... ... бірге 2004 жыл 1 ... ... ... ... ... 317 ... жаңа ... сәйкес,
әлеуметтік салық жеке табыс салығын есепке алу ... ... ... ... жұмыскерлерге есепке алынады. Ескертуіміз
керек, Қазақстанда 2 ... ... салу бар: ... ... ... ... алу және ... еңбекақысынан табыс салығын ұстап қалу.
Кәсіпкерлер және ... ... үшін ... ... ... ... ... келтірілген. (Кесте 4)
Кесте 4. Әлеуметтік салықпен салық салу объектісі.
Жер ... ... ... ... ... ... ... жер
негізі және күзет, жер құнарлығын жоғарылату, сондай-ақ жер қондырмаларымен
шараларды қаржыландыру арнайы ... ... ... ... дамытуды қамтамасыз ету және әртүрлі сападағы жерлерге ие
болуға әлеуметтік-экономикалық ... ... ... табылады. Жер
салығын төлеушілер болып салу объектісі жер учаскесіне ие жеке және ... ... Айта ... жай, ... бір жыл есебімен жер ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық субъектілер үшін проблемалы салық болып жеке тұлғаларды
қоса алғанда мүлікке салық табылады, ... ... де ... ... ... салу ... болып жылжымайтын мүлік
табылады. Ал жалпы қабылданған әлемдік тәжірибеде әділдік және қарапайым,
нейтралды сияқты ... ... ... ... ... болады.
Жалпы мүлікке салық мемелекеттік бюджетке түсімдерінің қайнар көзі
болып табылады. Сондықтан ... ... салу мен ... ставкасы белгілі
бір қағиданы ұстана отырып мүлүктің құны мен сипатына байланысты ... ... ... оның ... байланысты, яғни базаның оңтайлы
талдануы және мүліктін дұрыс бағалануы болып табылады.
Көлік ... ... жеке ... салынатын объектісіне меншік
құқығы болғанда ... ал ... ... және оның құрылымдық
бөлімдерінің меншік ... бар ... ... ... төлейді. Бұл салықтың объектісікөлік құралдары болып табылады.
Акциздер жанама салықтың бір түрі болғандықтан, белгіленген бағаға ... ... ... ... және де ол ... ... салық төлеу
шінің мүлігімен байланысты болмайды.Тауар құнына ... деп ... ... ... ... және ... да ... әкелінетін спирттік құрамы бар
және темекі өнімдеріне, бензин, жанар май, құнды ... ... ... ... және ... ... алушы акциздік тауарды
алса, онда акцизді төлеуші болып ... ... ... ... ... ... төлеуге міндетті. Сонымен акциздің тауарларды
өндіретін, импорттайтын жеке және заңды тұлғалар акциздік ... ... ... құн ... бұл ... табатындардан алатын және ... және ... ... ... ... ... ... ҚҚС бюджетке
төленетін төлем шығарылған тауар немесе қызметке есептелген салық ... ... ... ... және ... қызмет төленген салық ... ... ҚҚС ... ... ҚР-ның ҚҚС бойынша есепке
тіркелгендері болып ... яғни ... ... ... және ҚР
территориясында тауар тасымалдайтын тұлғалар ... ... ... : ... ... жұмыс) өндірущілер және импорттық тауарлар.
Жалпы ҚҚС сипаттамасы оның әмбебаптылығын
да, яғни ол ... мен ... ... ... қамтиды. Мұндай салық
түрінің негізгі ... ... ... дағдарысын жою және нарықтан әлсіз
өндірушілерді ығыстыру болып табылады. Сондықтан ол ... ... ... ... ... ... ... Республикасының мемлекет
тік бюджетінің негізгі табыс кӨздерінің бӨлігі ... ... ... ... табыс бөлігін қалыптасты
ратын салықты төлеу және жүргізу тәртібі
Шаруашылықтың нарықтық негізгі жалпы өндірісті ... ... ... ... етеді. Бюджетке түсетін түсүмдер жүйесі ... ... ... ... ... ... ... яғни заңды
және жеке тұлғалардың мемлекеттік бюджет арасындағы ... ... ... және ол ... ... ... бөлімінде республикада төленетін салықтардың негізгі
түрлері сипатталған. ... ... және ... ... ... ... ... бөлігінің қалыптасуында корпоративтік ... ... роль ... ол ... салық түсімдерінің көлемі жағынан өте
үлкен бөлігін алады. Салықтың түсім жиынтық ... ... пен ... ... ... көрсетілген түзетулер арасындағы
айырмамен анықталады.
Қазақстан Республикасының салық кодексінің 80 ... ... ... ... жылдық табысы туралы мәліметтер республика бойынша және
одан да басқа мемлекеттер шегінде салықтық кезен кезінде ... ... ... ... ... төлеушінің барлық табыс түрлері кіреді,
сонымен қатар :
1. Тауарды ... ... ... ... түсім ;
2. Ғимаратты, үймеретті, құрылысты, сонымен қатар амортизацияға жат ... өз ... ... ... өткізгеннен түскен пайда ;
3. Міндеттемелерді есептен шығарудан түсім ;
4. Күдікті міндеттемелерден түсім ;
5. Мүлікті жалға бергенен түскен пайда ;
6. ... ... ... алу ;
7. ... алынған мүлік, жасалған жұмыс, көрсетілген қызмет ;
8. Дивиденттер, сыйақы және тағы басқа.
Жиынтық жылдық табысты алу ... ... ... ... салық
салынатын табысты шегергенен кейін ... оған ... ... кодексі бойынша шегерімдерге жатпайтын шығындар
кірмейді.
Шегерімдерге келесілер жатады:
1. Жұмыс іссапарындағы және өкіл шығындары бойынша өтем ақы ... ... ... ... ... ... міндеттемелер шегерімі;
4. Күдікті талаптар шегерімі;
5. Резервтік қор аударымының шегерімдері;
6. Ғылыми зерттеу, жобалық, іздестірушілік және тәжірибелі – ... ... ... ... ... ... ... және тағы басқа.
Қазқстан Республикасының кодексінің 122 бабына сәйкес заңды тұлғалар
Салық салынатын табысқа түзетулер енгізеді. Мысалы, салық ... ... ... 2 пайыз шегінде келесі шығындар алынып тасталуына
болады: біріншіден,салық төлеушінің ... ... ... ... ... ету шығындарын, екіншіден, коммерциалық емес
ұйымдарға қайтарымсыз ... ... ... ... ... ... жеке ... мекен – жайлық
әлеуметтік көмек беру ... ... ... ... ... ... төлеу салық салынатын
табыстан, яғни түзетулерді қосқанда,шығындар соммасын алып ... ... ... = ... түзету + шығын +
Салық
Табыс салығы ... лер – ... ... ... ... ... ҚР салық кодексі негізіндегі
ақпараттармен құрылған. Оны төмендегі кестеден байқауға болады.
Кесте 5. ... ... ... ... төлеушінің салықтық жүктемелеріне әсер ететін |Ставка көлемі ... | ... ... ... ... ... | 30 % ... | ... ... ... ... салық ставкасы | 10 % ... ... ... ... | 15 % ... емес ... ... тұрақты мекемеде қызмет| 15 % ... ... ... | ... ... ... ... ... корпоративтік табыс салығын нақты
салықтық міндеттеме бойынша аванстық төлем арқылы төлейді.
Заңды тұғалар салықты ... орны ... ... ... ... ... дейін аванстық төлем түрінде төлеп отырады.
Салық төлеуші корпоративтік табыс ... ... ... ... ... 10 күн ішінде кешіктірмей төлеуі тиіс, яғни декларация
тасырудың соңғы мерзімі болып табылады. Декларация ... ... ... ... ... 31 ... болып табылады.
Жеке табыс салығын төлейтіндер де тіркелген салық органдарына ... ... 31 ... дейін (төлем тиіс) декларацияны тапсыруы тиіс.
Жеке тбыс салығын төлегенде салық ... ... ... ... – жайлық әлеуметтік көмек, жәрдем ақы мен өтемақы, яғни еңбек
ақыны қоспағанда;
2. Балаларға және асыраушы жандарға алынған алимент;
3. Еңбек міндетіне ... ... ... зиан ... ... өтем ... Мемлекеттік бағалы қағаздардан және агенттік облигациялардың
операцияларынан түскен түсім.
Салық төлеушілердің мынадай табыс ... ... ... ... ... бір ... пайда;
3. жинақтаушы зейнетақы қорынан зейнетақы төлегенде;
4. стипендиялар;
5. дивиденд, сыйақы, ұтыс ... ... ... ... ... жинағаның табысы.
Жеке табыс салығын салық агенттері табысты төлеу уақытынан кешіктірмей
жинап алады. Бұл салық бойынша төленген табыспен ... ... ... әр тоқсан бойынша, айдың 15-не дейін, яғни келесі есептік тоқсанда
көрсетіліп отырады. Қызметкердің ...... ... төлейтін табыстан
салықтын шегерім сомасын алғандағы пайда болып табылады. Қызметкердің
табысына кез ... ... түрі ... яғни ... ... берген, ақшалай
немесе натуралды нысандағы төлемі, сонымен қатар ... ... ... ... немесе басқа да материалдық пайдасы болып
табылады. Жұмыскердің табысын анықтағанды, салынатын салым ... жыл бойы әр ай ... ... ... ... ... Республикасының заңдылықтары бекіткен айлық есептік көрсеткіш
соммасының көлемі;
2. ... ... ... ... ... жанның қай айдан бастап
пайда болғанын есептеу арқылы кететін айлық көрсеткіш көлемінің
соммасы.
Көрсетілген шегерімдер отбасының бір мүшесіне ... яғни ... ... ... ... табысының жеке табыс салығы
жұмыскер табысының ... ... ... оны (Кесте 6) көруге
болады.
Салық ай сайынғы қорытынды тәртіп бойынша мемлекеттік органдар бекіткен
жағдайда аударылып ... ... ... Салық төлеушінің пайдасына
салынтайтын көздерге мыналар жатады: мүліктік табыс, жеке ... ... ... ... жеке ... нотариустардың табысы.
Салық салынтайтын табыс көздері үшін салықты салық төлеуші өз ... ... ... үшін салық шегерімі сомасы ставкасын қолдана
отырып төлеуге болады. Бұл салықтың пайда түрін 10 жұмыс күні ... ... ... декларациясын тапсыру кезінде төлейді.
Кесте 6. 2000 жылға жеке табыс салығының ставкалары.
| Салынатын ... | ... ... еселік жылдық есептік |Салынатын табыс сомасының 5 % ... ... ( ЖЕК) | ... – 40 ... жылдық |15 еселік ЖЕК + 8 ... ... ... ... |салық сомасы ... – 200 ... ЖЕК |40 ... ЖЕК + 13 % сомасынан асатын |
| ... ... ... – 600 ... ЖЕК |200 ... ЖЕК + 15 % ... асатын |
| ... ... ...... ЖЕК және одан |600 ... ЖЕК + 20 % ... асатын |
|жоғары ... ... ... ... ... (12 ... бір жыл бойынша 12 еселік минималды
көлемді көрсететін болса, онда оның салық салынатын ставкасы “ 0 “ тең
болады, яғни тоқсан ... орта ... ... енбекақының минималды
көлемінен аспайды. Дивидент, сыйақы, ұтыс түріндегі пайдаға 15 % ... ... ... мен жеке ... табысы 10 % ставкамен
салық салынады.
Әлеуметтік салықты объект бойынша салынатын салық ставкасымен ай ... 2004 ж. 1 ... ... бұл ... түрі ... ... жеке табыс салығысияқты шкаласында төленеді.
Кесте 7. Әлеуметтік салықтың ставкалары
|Салынатын пайда | ... ... ...... ... ... табыс сомасынан 20 % ... ... ( ЖЕК ) | ... – 40 – еселік ЖЕК |15 еселік ЖЕК + 12 % ... ... ... ... ... – 200 – ... ЖЕК |40 ... ЖЕК + 19 % ... ... |
| ... ... ... – 600 – ... ЖЕК |200 еселік ЖЕК + 19 % ... ... |
| ... ... ... – еселік ЖЕК және одан |600 – еселік ЖЕК + 7 % ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... салынатын әлеуметтік салықты
төлеу тәртібі өзгертілді. 2004 ж. қаңтарынан бастап салынатын салық базасы
ұлғайған сайын төменгі ставка шкаласымен төленеді.
Кесте 8. ... ... ... ... ... ... пайда |Салық ставкасы ... ... ЖЕК ... ... табыс сомасынан 14 % ... – 40 ... ЖЕК |15 ... ЖЕК + 15 % ... ... салық |
| ... ... – 200 ... ЖЕК |40 ... ЖЕК + 9 % ... ... салық |
| ... ... – 600 ... ЖЕК |200 еселік ЖЕК + 7 % ... ... ... |
| ... ... ... ЖЕК және |600 ... ... ... ЖЕК + 7 % ... |
|одан жоғары ... ... ... ... ... тіркелген жеріне әр айдың 15 -іне
дейін төлеп отырды, декларация әр есептін тоқсан ... ... ... ... ... және оның ... қарастырайық. Жер салығының маз
мұнын жүйелеу үшін жалпы салық жүйесінде ... ... ... ... ... кодексіндегі классификациялардың
түрлілігін көрсетейік. (Қосымша А)
Заңды тұлғалар жер салығын салықтың базаның ставкасы бойынша өз ... ... Б) ... ... ... ... объекті бойынша салық
жер аумағындағы үлесіне пропорционалды түрде есептеледі. Ағымдағы төлемдер
20 ақпанға ... 20 ... ... 20 ... дейін және 20 ... ... ... ... ... ... соммасы алдыңғы мерзім
төлемінде төленгендей бірдей мөлшерде төленуі керек. Бұл салық ... ... ... ... ... ... 31 ... дейін
өткізеді. Жеке тұлғалар жер салығын бекітілген салық органдарына 1 қазанға
дейін ... ... ... ... ... бұл салықты
жергілікті салық органдары берген төлем тапсырысын, оның соммасы мен ... ... ... ... ... құралдарына салықты төлеушілер салынатын объект бойынша,
салықтық ставка оның ... ... ... ... төлем жүргізеді.
(Қосымша В). Мұнымен бюджетке салық объектінің тіркеу орнына байланысты
салықтық ... 10 ... ... ... ... ... ... – заңды
тұлғалар декларацияны салық ... 31 ... ... ... салықты заңды тұлғалар салынатын объектінін орта жылдық ... % ... ... ... Төлем ағымдық жолмен 20 ақпанға дейін, 20
мамырға дейін, 20 тамызға дейін, 20 қарашаға кешіктірмей ... ... ... декларация келесі есептін жылдың ... ... ... бұл ... 1 ... ... төлейді. Салықтын төлеу
салық ... ... ... ... мен ... ... ... Г). Жер қойнауын пайдаланатындарға салық ... және ... асып ... ... төленеді. Роялти – бұл
лицензиялық келісім негізінде жер қойнауын пайдаланғаны үшін ... ... ... ... ... келісімшарт бойынша базаға
салынатын көлем мен ... ... ... – бұл жер ... ... жөнендегі келесім - ... ... ақша ... мен тәртібі негізінде төленетін төлем. Жер
қойнауын ... жеке ... ... екі ... бонустар төленеді,
яғни жазылатын және коммерциялык. Қазақстанда № 36 “ ... ... ... ... туралы “ нұсқама бар. Сонымен қатар Үкімет әр жыл сайын “
Акциздік тауырлардың акциз ... ...... ... онда
Қазақстан Республикасында өндіріп, кеден шекарасына енгізілетіндер,
Қазақстан ... ... ... ... және ... жайлы көрсетіледі. Акциздін тауарлар мен олардың қызмет түрлері ... ... ... соммалар салықтың базадағы акциздін
ставка бойынша төленеді ... Ж). ... ... ... ... бекітіледі, олар тауар құнының пайызында
(адвалорлы) және ... ... ... ... сомманың 1
данасында болады. Бюджетке акциздін тауарлардан ... ... ... ... ... тиіс :
1. ... кезеунің бірінші он күндігінде жасалған операцияның он ... ... ... ... он ... жасалған операцияның жиырма
үшініші күнінде;
3. Салықтың кезеунің қалған күндерінде ... ... ... ... ... ... кезеуі күнтізбелік айда қолданылады. Салық төлеуші
акциздерді келесі есептік айдың 15 – іне ... ... ... ... беру ... ... Тұрақты ставкалары бар акциздердің
бекетілуі Қазақстан Республикасының территориясында ... ... тас ... ... ... база импортқа шығаратын
акциздің тауардың көлемімен байланысты натуралды ... ... ... территориясындағы акциздік тауарлар импортында
акциз ставкасы адвалорлы болады, салық салынатын база импортқа ... ... ... бағамы мен анықталынады. Импорттық тауарлардың
акциздері Қаезақстан Республикасы кедендік ... ... ... төленеді, бірақ акциз жинақтарын марка алынған күні
немесе ... ... ... ... ... ... төленетін ҚҚС сомасы алынатын айналымға байланысты
ҚҚС сомасы мен есепке енгізілетін салық сомасының арасындағы айырмашы
лықпен анықталады. 2004 жылы 1 ... ... ҚҚС ... 15 %
көрсетті. Кейбір жағдайда Қазақстан Республикасының ... ... ... ставка қолданылады. ҚҚС төлеуші ҚҚС декларациясын келесі салықтық
кезен айының 15 – іне ... ... ... ... ҚҚС ... ... дейін немесе белгіленген мерзімге дейін тапсырғанда төленеді.
Импорттық тауарларға ҚҚС кезендік заңдылықтаранықталған күнде төленеді.
Әрбір салық ... мен ... ... ... ... мен ... ... камитетінің нұсқауымен
қарастырылған.
Салық төлеуші салықты өз еркімен төлейді, ал ... ... ... төленіп отыруын жергілікті салықтық тіркеу ... ... ... ... ... салықтық төлемдерді талдау.
Салық – мемлекеттінң экономикалық және әлеуметтік саясаттарын жүзеге
асыратын ... ... ... Бұл ... шешу ... ... ... байланысты.
Салық түсімдерін талдау, салық салынатын базаның даму қарқыны мен оны
құрайтын элементтер, және ... ... ... түсетін түсімдер көлемін
болжау негізі экономикалық ведомствалар мен қаржылық оргындардың барлық
басқару денгейлерініңмаңызды мәселелері болып ... мен ... ... ... ... ... ... және тұрғындардың арасындағы ... ... ... ... енгізу ұсыныстары жатады. Уақытында енгізілген және
ұсынылған заңдылық тәртібіндегі ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
Бюджет құралдары түсімінің көлемін талдау мен болжау, кзіргі заңдылықтар
мен басқада ... ... ... ... ... ... кешенің
көрсетеді. Көрсетілген жұмыстардың қорытындысын ... ... ... ... ... және ... ... және орындаушы үкімет
органдары мен есептеледі.
Осымен байлынысты салық органдары ... ... ... ... ... ... ... рекомендацияны өңдеу үшін,
салық төлеушілердің толық төлемін боғалау және ... ... ... ... ... немесе жетіспеуі болып табылады.
Талдаудын негізгі құраушылары болып салықтық базаны ... ... ... ... ... өнім ... ... және басқа да халық шаруашылығының салалары, баға индексі,
жиынтық жылдық табыс, ... ... ... ... ... ... құрамының өзгерісі және басқа да салықтық базаны анықтайтын
ықпалдар (фактор) ... ... ... ... ... даму ... 2003 ... ЖІӨ көлемі өткен жылмен
салыстырғанда 9,7 % өсті.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... әсер ... 2003 жыл мемлекеттік ... 2001 ... 2 есе ... ал ... ... 2,3 есе өсті, сонымен
қатар бұл кезеңде жергілікті бюджет 61,8 есе, ... ... ... ... 90 %, ал ... 92 % және ... сәйкесінше, 88 % көрсетті. Мемлекеттік, республикалық және
жергілікті ... ... ... ... мәліметтер мен сипатталады
және төмендегі кестеден көруге болады.
Кесте1. Мемлекеттік бюджет табыстарының динамикасы. ... ... ... ... ... ... 2002-2004 жылдардағы
ақпараттар негізінде жасалған)
|Табыс |2001 жыл |2002 жыл |2003 жыл |
| ... |% ... |% ... |% ... |773,6 |100 |808,0 |100 |913,2 |100 ... | | | | | | ... |393,6 |53,7 |505,7 |62,6 |532,0 |58,2 ... | | | | | | ... |340,0 |46,3 |302,3 |37,4 |381,2 |41,8 ... | | | | | | ... ... ... ... табыстар тұрақты өсуді. Салықтық түсімдер
маңызды қарқынмен ұлғаюда. ... ... ... бюджеттің 90 %
салықтық төлемдерден құрылады. Сурет 1. ... ... ... ... ... ... 1. Салықтық түсімдер динамикасы (млрд тг)
Салықтық ... ... ... ... ... салықтық
түсімдер 1,8 есе өсті. Корпоративтік табыс ... ... 5,2 есе ... ... 2,2 есе ұлғайды. Бұл еліміздің экономикалық жағдайымен
және салықтық ... ... ... ... заңды – құқықтық базасының
дамуымен, сонымен қатар 2001 ж, “Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... табыс салығы
толығымен Республикалық бюджетке бекітіледі. Қосымша құн ... ... ол ... бюджет табысын қалыптастырады, тек қана өндірілген
тауарлар соммасы, Астана ... ... ... ... ... қызметтер республикалық және жергілікті бюджеттер ... ... ... 2001 жылдан бастап жеке табыс салығы ... ... ... жергілікті бюджетке аударылады.
Жоғарыда көрсетілгендей, мемлекеттік бюджет табыстарының көп бөлігі жылдық
түсімдерден қалыптасады. 2000–2003 жылдардағы негізгі салық ... ... ... ... ... ... құрылымын
қарастырайық.(
Кесте 2. 2000–2003 жыл Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... |2000 ж |2001ж |2002 ж |2003 ж |
|1 ...... |100 |100 |100 |100 |
|2 ... ... |86.9 |88,2 |91,1 |93,3 |
|3 ... ... ... |31,2 |32,8 |33,1 |34,4 |
| |а) ... құн ... |21.5 |20,8 |21,78 |21,13 |
| |б) ... ... |18,9 |19,3 |19,8 |20,1 |
| |в) Жеке ... ... |9,7 |10,1 |10,8 |11,9 |
| |г) ... |3,7 |3,8 |4,0 |4,0 |
| |д) ... ... |1,3 |0,24 |0,3 |0,3 |
| |е) Жер ... |0,3 |0,3 |0,4 |0,4 |
| |ж) ... ... ... |0,65 |0,70 |0,74 |0,82 |
| |з) Жер ... пайдалан |0,25 |0,16 |0,18 |0,23 |
| ... үшін ... | | | | |
|4 ... да ... |12,5 |11,8 |8,9 |6,72 ... кесте талдауы көрсеткендей, бюджетке салықтық төлемдер талдау
кезеңінде 4,6 ... ... яғни 87,5 %- дан 92,1 %- ға ... ... ... ... түсімдері орташа алғанда
6-7 %-ға, қосымша құн салығына түсімдер орташа 8-9 %-ға өсті. Корпоративтік
табыс салығы мен қосымша құн салығы ... ... ... түсетін
барлық салықтың 80 % - ын құрады.
2002-2003 жылдардағы Қазақстан Республикасының мемлекеттік ... ... ... ... ... ... мұнда
көрсеткендей салықтың негізгі жоғары үлесін корпоративтік табыс ... құн ... ... ... жеке ... салығы құрады.
Сурет 2. 2002 жыл мемлекеттік бюджеттің табыс бөлігін құрайтын ... ... екі ... ... ... ... бюджет түс
імдерінің құрылымына тоқаталатын болсақ, мұнда 2002 жылға қарағанда
2003 жылы мемлекеттік бюджетке түсімдер 2,2 пайызға жоғарлаған. Бұған
әсер ... ... ... ... салығы, қосымша құн салығы,
әлеуметтік салық, жеке ... ... жер ... ... үшін
салықтар себебінен болған өзгерістер.
Сурет 3. 2003 жыл ... ... ... бөлігін құрайтын салық
түсімдерінің құрылымы.
Жоғарыда көрсетілген талдау бойынша қорытындыдан салықтың ... ... ... орын ... ... Олар әмбебап және де
нарықтың типтегі дамыған ... ... ... ... ... ... ... ( категория) болып табылады. Дегенмен
Салықтар ұлттық табыстың қайта бөлінуінің ... ... ... ... емес ... ... қаржылық ресурстарды
жұмылдыруды қамтамасыз етеді. ... ... ... және ... ... ... ... органдарымен заңды түрде анықталады.
Республакадағы бюджеттік – салықтың ... ... ... салық
механизмінің жүзеге асырылуы өткен жылдарға қарағанда бюджетке салық
түсімдерінің ... ... Бұл ... Қазақстан Республикасының
салықтың комитетінің мәліметтері куәландырады, оны келесі жағдайда суретте
көрсетуге болады.
Cурет 4. Мемлекеттік бюджетке ... ... ... ... – 2003 ж, ... ... түсімдердің өсуі мемлекеттік бюджет шығындары
көрсеткіштері қатынасын өзгертті. Экономикалық ... ... ... төмендетті. Бірақ сол уақытта мемлекеттік бюджет
шығынлары мәдени- ... ... 2000 ... 58 %-дан 2003 жылы 73 ... дейін өсті. Мемлекеттік бюджет шығындарының ... ... ... ... аз ... ... ... мәселелеріне баса
назар аударуын көрсетеді.
Салықтар фискалдық, экономикалық және әлеуметтік негізді көрсетеді.
Мемлекеттік өкімет органдарын ақша ... ... ... салық
жискалдық роль атқарады. Сонымен қатар солық ... ... ... ... ... өндірістің дамуына, оның салалық,
территориялық құрылымының ... ... және тағы ... ... ... ... ... салық көмегімен келесідей маңызды ... ... ... ... ... ... ... саясат талаптарына сай салықтың жеңіуліктер бекітіледі.
2.3 Мемлекеттік бюджет қалыптасуында салықтық түсімдердің
ролі.
Шаруашылықтың нарықтың негізі ... ... ... ... қолдануды талап етеді, яғни бюджет түсімдерінің табыс ... ... – ол ... ... ... ... кәсіпорын мен
бюджет арақатынасы құқықтың негізде заңмен реттеледі.
Бүгінгі күні ... ... ... салықтық жүйесі
кәсіпкерліктің дамуына және төмен жалақы алатын ... ... ... ... ... қызмет етеді. Салықтық жүйені іске
асырудағы басты қағидалар қатарына жататындар:
1. Тікелей және ... ... ... оның әртүрлі түрлерін
қолдану, бұл салық төлеушінің мүліктік жағдайы мен алатын табысын санау
мақсатында. Экономикада дағдарыстық жағдай кезеңі туындағанда ... үшін ... ... ... және ... салынатын базаның
кеңдігімен қаражат тарту көздері болу тиімді;
2. Салық салынудың әмбебаптылығы, біріншіден шаруашылықтың қандай да
болмасын ұйымдың – құқықтық ... ... ... ... үшін ... төлеушілерге бірдей талаптар қойылуы, екіншіден,
салық төлеу кезінде табыс көзіне, шаруашылық кешеніне, экономикалық
саласына қарамастан бірдей болуы;
3. Белгілі бер ... ... ... ... салықтың бір ғана
түрімен алынды;
4. Салық салыну үлесі негізіндегі оның нақты ставкалық мөлшерін анықтауға
ғылыми жағынан қарастырылуы, яғни субъектінің салық ... ... оның ... өмір ... ... ... Табыс деңгейіне байланысты салық салышу ставкасының дифференциясы;
6. Ұзақ кезеу ... ... ... ... салыну ставкасының бірқалыпты
лығы, және төлем аударуының қарапайымдылығы;
7. Салықтың жеңілдіктер жүйесін қолдану, олар ... ... ... ... және ... ... ... сонымен қатар азаматтардың күнелту минимумының
кетілдігін қамтамасыз етуі;
Салықтың ... ... ... ... орталық жіне жергілікті
салықтар. Бұл жағдайдың артықшылығы экономикалық процесті макродеңгейде
реттеуде салықты қолданудың ... ... ... болып табылады.
Салықтың саясат пен және кәсіпкерліктің қаржылық ... ... ... ... болып табылады. Мемлекет келесідей негізгі
мақсаттарды көздейді:
- ... ... өсу ... ... ... ... мен ... бағасының тұрақтылығын қамтамасыз ету;
- еңбекке жарамды тұрғындардың жұмыспен қымтылуына жету;
- тұрғындардың табысының белгілі бір минималды деңгейін қамту;
- ... ... ... ... ... ... зейнеткерлерді,
мүгедектерді және көп балаларды;
- сыттқы экономикалық қызметтегі тұрақтылық.
Бұл мақсаттардың барлығына қол жеткізу мүмкін емес, егер баға өсе бастасы,
оларды ... және ... ... ... ... ... ... экономикалық өсуді тежеп, жұмысбастылықты төмендетеді. Толық
жұмысбастылыққа жететін болса бағалар ... ... ... ... ... жоғарлату керек, одан еңбек нарығындағы бәсекелестік
төмендейді. Теугерім ... табу – ... ... ... ... болып табылады.
Нарықтың шаруашылыққа тән экономикалық жүйелілік көмегімен-салық салу,
нәсиелендіру, инвестициялау, ... ... ... ... ... ... ... мен жинақтар жүйесі тек фискалды қызмет ғана ... ... ... әсер ... оның ... мен ... ... прогрестің тез қарқыңда дамуына әсер етеді. 2004 жылы
мынадай жағымды тенденциялар күтілуде, оның ... ... ҚҚС ... 16 ... 15-ға ... ... салықтың ставкасының 20 %-ға дейін
төмендетілуі, ... ... ... шкала бойынша салынатын база
ұлғайған сайын ставка түсебастайды. Салықпен жұмыс ... ... ... ... ... бір кәсіпкерлік саланың қызметінің
дамуына әсер ... Жеке ... ... ... ... алғы шарт құруға болады, ұлттық кәсіпорындардың әлемдік нарықта
бәсекеге қабілетін жоғарлату болып табылады. Салық көмегімен протекциондық
экономикалық ... құру ... ... нарыққа бостандық қамтамасыз ету
болып табылады. Салықтар мемлекеттік бюджеттің негізгі табыстарының бөлігі,
ол экономикаға шығындар бойынша ... әсер ... ... ... ... ... ... процесіне қаржылық – бюджеттік
әсерінің негізгі бағыттары келесілер :
- кәсіпорындарды тікелей дататция немесе қайтарылатын ... беру ... ;
- ... ... инвестициялау ;
- мемлекеттік сатып алу жүйесі арқылы тауарлар мен ... ... ... ... ... нарықта тауарлардын ірі тұтынушысы
болып табылады ;
- жергілікті салықтар мен ... ... ... ... ... жергілікті басқару оргындары жанама көмек түрде толықтырып
отырады. Бұған сату бағасы ... ... жер ... мен ... ... ... ... акциздік төлемдерге женілдік көрсету,
несиелік қамтумен, кепілдік ... ... ... ... ... ... болып табылады. Әдетте өндірістік аймақтағы териториялар мен
ғимараттар кәсіпорынға тек қолайсыз қаржылық жағдайда ұсынылады. Онда жиі-
жиі ... ... ... ... жана ... ... ... өндірістік ғимарат құрылысын жүзеге асырады. Әрине ... үшін ... ... тұрақты немесе уақытша босату болып
табылады.
Мемлекеттік және жергілікті өкіметпен экономикалық ... ақша ... ... ... асырылуды. Бұл салымдар табыс табуға
бағытталмаған, бірақ жанама түрде және капитал табысының жоғарлауына әсер
етеді. ... ең ... ... пен көліктік коммуникацияны қамтуға,
байланыс желілеріне, ... ... ... ... тазарту
үймереттеріне, жер аумағын өндірістік құрылысқа дайындау болып табылады.
Дамыған елдердің салықтың ... ... ... ... ... ... ... әсерін кәсіпкерлік
қызметті жанама ... ... ... ... қажет.
Экономиканы дамытудағы салықтың әсері тек ынталандыру үшін ... үшін де ... Бұл ... ... ... мен ... бар ... дамуын реттеуге мүмкіндік
туғызады. Тұрғындардың шамадан тыс концентрациясы мен ... ... ... ... халық тұрғындарына, ресурспен
қамтамасыз етілуіне және басқарлаға мәселенің көбеюіне әкелеп ... ... ... ... және ... ... органдарының
шаралары жағынан кәсіпкерлік қызметке қосымша салық салу немесе лицензиялау
болып ... ... ... салық салу Нидерланды, ... ... ... ... ... ... ... Францияда, Италияда қолданылады. Мұнымен
лицензиялаүды ... ... ... – лицензиялық жинақ түрінде
қарастыруға болады. Жапонияда ... ... жер ... ... ... ... ... сол немесе басқа нысандарда көтерілу
тиімділігі мен сенімді
лігі өте “ыстық” ... ... үшін ... ... ... алып ... механизмді қолдану тиімділігі мемлекеттің ішкі ... ... ... заңдылықтарын, қарама-қайшылықтарын ескеруге
байланысты. Мемлекет салықтың ... ... ... ... ... немесе тежеуге мүмкіндігі бар.
Салықтың реттеулер еліміздең эконмикасын, өндіріс құрылымын, ... жеке ... ... яғни салықтың шаралар базистік
қатынасты құрудың әмбебап құралы болып табылады.
Реттеудің басты бағыты- кәсіпорын мен ... ... және ... ... ... ... ... және артықшылығы бар
салалық,ақтың бағаттардағы ... ... ... ... ... ... болып табылады. Теория жағынан салықтың реттеу
кең ауқымды болуы ... ... ... процесі салықтың механизм
көрсеткендей бағыттарды дамымайды.
Нарықтың экономикада салықты теңбе-тен қолдануға ұмтылу ... ... ... ... ұзақ ... ... қарастырады, немесе салық
салу мәселелері жиі өзгеріп тұратын болса, ... ... ... әсер ... ... ... ... өзгеруі
салық реформасының өткізілу себебі болып ... ... ... ... еліміздін экономикасы мен әлеуметтік кешенмен байланысты.
Әрбір салықтың реформаның негізгі ... ... ... ... ... ... Бірақ салықтын реформаның жеткен ... ... ... ... ... одан ... ... мәселе жойылады.
3 Бюджетке түсетін салықтың тӨлемдерді жұмылдырудағы шетел тӘжірбиесі
Жаңа мемлекеттер үшін экономикалық өміріндегі әр ... ... кең ... ... ... тән ... келеді. Бұның айырмашылығы
тек қана оның араласу денгейінде. АҚШ-та ол ... ... ... және ... бұл ... ... денгейде. Мемлекеттін реттеудің
басшы құрамы салықтық саясат және жеке кәсіпкерлікке қаржының әсер етуі.
Франциядағы салық салудың ерекшеліктерін ... ... ... елдердің ішінен Франция міндетті аударымдардың жоғары
мөлшерін ерекшелейді (салықтық төлемдер жәнеәлеуметтік бағыттағы қорларға
кіретін ... ... ... ... жүйесінің тағы бір
ерекшелігі-әлеуметтік бағыттағы қорларға салынатын ... ... ... ұлттық өнім ... ... ... ... ... ... ... ішінен Франция бірінші
орынға ие болып ... ... ... ... ... салымдардың үлесі Францияда 43,8%-ті құрайды.
Францияныңтағы да бір ерекшелігітікелей салық салудың төмен денгейі және
жанама ... ... ... ... ... салықтардан түсетін түсімдер үлесі өте
жоғары.Сонымен бірге салықтық түсімдер үкімет бюджетіне түсетін түсімдер
арқылы ... ... ... ... ... жоғарлауымен түсіндіріледі. Францияның ... ... ... ... ... ... 93% жоғары. Жалпы бюджет
кірісіндегі әлеуметтік сипаттағы шоттар 6% ал салықтық емес кірістерге-1%.
Жалпы ... ... ... ... ... ... ... Франциядағы негізгі жанама салық-қосымша құн салығы-1954 жылы
енгізілген. Жалпы бюджеттегі ... ... осы ... бойынша
түсімдер 45% құрайды. Оның үлесіне жанама салықтар бойынша 72,3% 09райды.
Салық мөлшерлемелері ... ... ... және ... ... да ... салықтар бойынша
түсімдер жалпы бюджет кірістерінде 8,5% ... Бұл ... ... ... ... ішкі ... Оның ... жанама салықтар
бойынша түсетін түсімдердің 13,3%-ті келеді. Жанама салықтар бойынша
түсімдердің көлемі ... ... ... ... ... ... ... бойынша түсетін өнімдерді санамағанда оның мөлшері жоғарлаған. Бұл
салықтарды акциздерге емес кеден ... ... ... ... ... ... ... шикізат елдер ішінде
импортталынады, ал мұнай өнімдерін экспорттау және ... ... ... салықтар салынбайды. Ескере ету керек 90-шы жылдары
Францияда кеден баждардын өсімі жоғарлаған.
Жалпы ... ... 40%-не жуық ... салықтардан түсетін
түсімдерді қамтамасыз етеді. Олардын ішінен ... ... ... салығы
атқарады (жеке тұлғалардын табыс салығы). Олардын мөлшеріне жалпы юджет
кірісіндегі салықтық түсімдердің 20-21% жуық ... ... ... ... табысына салынатын салық (корпоративтік салық).
Салықтық кірістердегі оның мөлшері 8ден 10% ... ... ... ... ... ... төмендеуін женілдіктер жүйесінің кенейюмен түсіндіруге ... ... ... салық бойынша женілдіктердін екі
түрімен пайдаланады: негізгі капитал және ... ... ... ... ... 1982 жылы ... және ол 1983 ... 1
қантарынан әрекет етеді. Ғылыми зерттеулерге кететін шығыстар салықтық
несиеде 50% көлемінде алдағы жылмен ... 5 млн ... ... ... несие сомасы корпоративтік салық бойынша төлемге жататын
төлемдер сомасынан алынып тасталады. Зерттеулер шығыстарына ғимараттар ... ... ... ... төлеу және операциялық
шығыстар толықтырылады. Францияның салықтық ... әрі ... ... түсімдер мөлшерінің тұрақтылығымен және жалпы ұлттық өнімнің
төмендеуімен жүргізіліп отырады.
Қосымша құн салығы-айналымнан ... ... бір ... Ол ... ... ... есептелінеді. Олалдымен ортаның бюджетіне
салынатын, содан кейін жергілікті бюджеттерге жіберіледі. Қосымша құн ... ... ... ... ... ... ... айтылады.
Францияда бекітілген өндірістік және тауарлық сипаттағы барлық шеттер
бойынша салықтар қолданылады. ... құн ... ... ... ғана ... сонымен қатар коммерсанттар еместермен
бірнеше коммерциялық операциялар жатады (мысалы, мүлікті ... ... ... ... ие емес ... ... құн ... құн салығы тек қана өнімге салық салуға қолданылады және
ол Францияда дайындалып сатылуы керек, оның ... ... ... ... құн ... ... болып ақша түріндегі тауар ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Бұл
баға өз құрамына кәсіпкермен немесе сатушымен өндірілген шығыстары ... ... ... бірге саның сомасы және қосымша құн ... ... ... ... ... ... құн салығы
салынбайды. Жалпы салық 4 женілдіктерге ие. Қарамалығы мөлшерлеме барлық
операциялар үшін ... ... ... ... ... ... ... және жартылай пансионаттарға, кәсіпорындар
сталовыйларында жасалған тағамдарға ... салу үшін ... ... ... ... алу, ... жеткізу, комисиондық сату
аперацияларға салық салынады: сулар, нан, ұн, .сүт, қант, май, ... және тағы ... ... ... ... өндірістік тауарлар,
ауылшаруашының өндіріс үшін қолданылатын ... ... ... ... ... ... ... ішінен напитоктар және басқа да
өнімдер аралық мөлшерлеме бойынша салыққа салынады.
Аралық ... ... алу, ... , ... ... ... ... сату үшін салық салуда қолданылады: газ, электр
қуаты, ыстық су, тоқтын әр ... ... ... ... шәй, ... және тағы ... Сонымен қатар бұл мөлшерлеме көлік, әлеуметтік
мәдени қызметтерге салық салу үшін қолданылады.
Жоғарлатылған мөлшерлемемен сатып алу, ... ... ... тауарларды
жалға беру жөніндегі операцияға салық ... ... ... ... платина, мехтар, магнитофондар, радиолар және тағы ... ... ... бастап 15 күннен кейін кез ... ... ... маманды қызметтер атқару жөніндегі декларацияны тапсыруға тиіс.
ҚҚС салынатын салық ай сайын салықтық органдарға ... ... ... ... ... құн салығын декларыцияны тапсыру жөнінде
айына бір рет ... ... ... тауарды өткізгеннең кейін табыстар
салықты енгізеді. Сонымен, ол сатып алушы ... ... құн ... ... ... ... төлеушісі болып келеді, ал сатып алушы
нақты, шынайы болып табылады.
Акционерлік ... ... ... ... ... ... ... шектеулі жауапкершілігі мен акционарлік
компаниялар ... ... ... ... табыстан алынады.
Бірақта салық мөлшерлемесі жерден, ауылшаруашылық қызметпен немесе бағалы
қағаздардан түсетін кірістерге ... ... әр ... ... ... ... есептеледі.
Жылдың 1-ші маусымынан кеш емес, жылдық балансты жапқаннан кейін 3 ай өткен
соң ... ... ... жөніндегі декларация бойынша салық
есептелінеді.
Салық салынатын болып, кәсіпорынның таза ... ... ... салық слауға жататын табысы жалпы табыс және өндірістік
шығыстар арасындағы айырмағы тен. Алып ... ... ... ... ... ... ең ақы ... қаржыландырудын құны
(несиелерді өтеу және ... ... ... ... ... және тағы басқа.
Франциядағы франциялық және шетел компанияларының кірістерін екі рет ... ... ... ... ... ... көп ... және
дүниедегі басқа елдеріменде келесімдерге ие болып келеді.
Мүлектен түскен табысқа, ол бар ел ... ғана ... ... ... ... табыстар, кәсіпорын және тауарлық кәсіпорын қай елде, сол
елдің ішінде ғана салыққа салынады.
Тауарлық емес ... қай ... ... ... байланысты салыққа
салынады. Басқа да табыстарға салық салу, ол елдің құқығы, яғни ... қай ... ... болып келеді. Германияны қарастыратын болса
мынандай жағдайларды келтіруге болады. Аса ірі қайнар көздер екі ... ... ... Яғни жеке ... ... ... ... көзі, ол кеңес жолмен орналастырылады; түсімдердің 42,5%-ті
федералдық ... ... 42,5 ... ... бюджетіне; 15%-
жергілікті бюджетке. ... ... ... ... ... ... арасында пропорция түрінде, ол 50%: 50%. Кәсіпкерлік
қазметке салынатын салық жергілікті ... ... ... ... 50% ... ал жартысы федералдық және жергілікті бюджеттерге
аударылады. Сонымен қатар ... ... ... ... үш ... ... Бірақта соңғы жағдайда қатынастар әр түрлі болуы мүмкін.
Сатудан түскен салық кірістердің ... көзі ... ... Әрбір 2-3
жыл сайын федералдық үкіметтің қаржылық органдары сатудан түскен салықтарды
бөлу түралы ... ... 1999 жылы ол ... ... ... ... бюджетке, 35%-жер бюджеттіне, 5%-жергілікті бюджетке.
Айта кету керек ... ... ... ... Жоғары табысты жерлер мысалы, Бавария, Вюртемберг, ... ... ... ресурстарын Саксония, Шлезовиг-Гольштейн
жерлеріне аударады.
Германиядаға салықтық түсімдер нәтижесінде келесілер ... ... ... маркасы, жер бюджеттеріне-220 млрд. маркасы,
жергілікті бюджеттерге-86 млрд. ... ... ... ... ... жерүлесінің Франциямен салыстырған
да ерекшелегі сатудан салықтардың орның ҚҚС ... ... ... ... ... ... екінші орында және жоғарыда айтылғандай
реттеуші қайнар көзі ... ... Оның ... ... ... ... және кітап өнімдеріне 7% мөлшерлеме бойынша.
Корпорациялық табысына салынатын салық компанияның баланстық табысанан
алынады. Бөленбеген табыстар салынатын салық мөлшерлемесі-50%, ... ... ... Тездетілген амортизациясы кең қолданылады.
Қарыздар бойынша пайыздарға салық ... ал ... ... ... соң ... төленеді.
Шаруашылық салық-жергілікті салықтардың бірі-кәсіпорындарға, занды
тұлғаларға 5% мөлшерлеме бойынша қызметтер түріне ... ... ... салынбайтын кіріс-86 мың марка немесе капиталдың 120 ... ... ... ... ... ... ... құнынан 0,2%
бюджетке төленеді.
Жер салығымен ауыл ... және ... ... айналысатын
қызметтерге салық салынады-1,2% мөлшелерме көлемінде. Мемлекет салық ... ... мен жер ... ... ... кәсіпорындарды босатылады
сонымен қатар оған жергілікті салықта жатады.
Германияда табыс салығы кең ... Оның ... ... ... ... ... жалғыздар, отбасылар үшін. Әрі
қарай балалар үшін, кездейсоқ жағдайлар бойынша салықтын женілдіктер “ауру,
кездейсоқ бақытсыз жағдай”.
Салықтың ... ... ... ... табыстан 0.3 пайыздан
ал, отбасылар үшін 0.4 пайыздан асатын кіріс бар үшін салық салынады.
Меншікке салынатын салық мөлшерлемесі: -заңды тұлғалар үшін-0,5% ... мен ... ... 7 мың ... ... мүлікке салық
салынбайды. Мұраға беру мен сыйлыққа тартуға ... ... ... ... ... байланысты. Бірінші разрядына, балалар, ... ... 3%. ... 70%-ке ... ... ақы қорынан әлеуметтік қатынастар 6,8% құрайды. АҚШ-ғы сияқты
аударымдар сомасы жұмысқа алушымен жұмыскер ... тен ... ... тек қана ... ... ие ғана ... ... олардын көмегімен салықтарда қызмет ету тиімділігі реттеледі.
Тұтыну мен шығыстарға салынатын жергілікті салықтар өз ... ... ... ... бюджет кірістерінің басты қайнар көзі болып келесілер
саналады: жәрдемақы салымдары, ... ... ... жүргізу және
тағы басқа; көшелерді жинау үшін ... ... ... ... транспортт а жүру). Бұл жерге сонымен қатар қаланың
спорттық ұйымдарымен, мәдени ... ... ... ... ... арнайы жиналымдар федералдық денгейде алынады. Олар ... ... ... қорларына түседі: көмір бойынша жәрдемақылық ... ... ... ... ... қор және тағы ... салу ... заң шығару және салықтық түсімдерді басқару Германия
Конституциясымен реттеледі. Федералдық үкіметтер кедендік баж және ... ... заң ... ... Ал ... ... ... болсақ,
онда федерация бәсекелестік зандарды шығара алады. Федералдық органдардын
құрамында салық салу ... ... ... минимум, женілдіктер бар
болып келеді. Жер органдары осы салықтың негізгі мөлшерлемелерін бекітеді,
ал қоғамдар ... ... ... ... ... ... административтік компанияларға келесі
жолдармен бөлінеді: Федералдық қаржылық органдар (басты ... ... ... ... ... ... импорт айналымынан алынатын
салық , сыраға акциз және тағы ... ... мен ... ... ... ... болсақ, оларджын занды реттеуін жерлер жүзеге
асырады, ал ... ... ... Сонымен бірге зан
шығарушы орган ... және ... ... ... салықтарды
паралельдік алуды жібермейді, яғни қоғамдар денгейіне тек қана федералды
бюджетте ... ие ... ... ғана ... төлеп отыруға бақылау жасауды көбінесе жерлік қаржылық
органдар жүргізіп отырады. Жерлердін қаржылық ... ... ... ұсақ және ... ... ... ... бақылау бөлімшелері жүзеге асырып отырады.
Федералдық денгейде тексеріс қызметтерін қаржы бойынша ... ... ... салу ... ... жинау үдірісімен,
ықпал шараларды қолданумен байланысты барлық сұрақтар, салықтар, жиналымдар
жөніндегі қосымшамен (1997 жыл) ... ... Бұл ... ... қарастырылады. Бұл заң салықтын-қаржының ... ... ... ... ... ... жүйе ... дамуында жоғары шынға
жетуде. Алғашқыда салықтар көп және жоғары болған еді, бірақта ол ... аса ... ... ... ... елдердін салықтық ... ... ... ... ... ... бугалтерлермен, салықты
минимизациялау жөніндегі жалпы бағдарламалармен жабдықталған.
Халықаралық бәсекелестік ... ... ... ... ... дүниежүзілік нарықта рационалды салықтық саясатты жүргізіп ... ... дами ... Бұл ... өндіріс шығындарын азайту арқылы
дүниежүзілік нарықта өз тауарларымен қызметтерін сатуда: олар халықаралық
инвестициялардың көп ... ... ... ... ... ... отырып, шешім қабылдауы, елдін саяси және
экономикалық тұрақтылығын нығайтудағы негізі болып табылады.
Дүниежүзілік нарықта алда келе ... ... ... ... ... ... келесі негізгі мәселелерін шешу
жолдарын тапқан:
- орташа дүниежүзілік деңгейден төмен салықтық ... ... ... ... ... үшін ... салу
жүйесінің прогрессивті құрудан бас тарту;
- өндіріс және өндірістік жиналымдарға ... ... ... ... ... ... құру.
Осы параметр бойынша Қазақстан әлі де артқы жақта. ... ... ... ... ... тұрақтылығына ие бола алмайды,
бірақта өзінің меншіктік экономикасында жақсы қатынастарды құрай алады.
Батыста ... ... ... ... экономика қызмет
етуде, ал Қазақстанда қалыптасу ... ... және ... негізі-орташа
класстары жоқ.
Қазақстанда салық салу жөнінде жағдайлар мүлдем жоқ. Бұл жағдайлардын
ішінен ... ... атап ... болады :
- сенімді банктік жүйе және қолма-қол емес есеп ... ... ... бойы ... тыңдаушылық деңгейін қалыптастыру;
- компьютерлердің массалық тарауы;
- банкротқа ұшырау ... қоса ... ... ... зерттелген жүйе;
- әлеуметтік-экономикалық жағдайларға сәйкес келетін салықтық
мөлшерлемелер.
Айта кету керек, ... ... ... ... құрылымдар
пайдалылығына “салықтарды” төлейді, ал Қазақстанда әрбір кісіпорындар
мұндай шығыстарды өтеп отыру тиіс. Сонымен, ... мен ... ... ... ... ұмытпау керек. Демократиялық
елде салықтық зандарды орнататын парламент бөліп отыратын ақшаға ие ... ... ... ... және ... саясатын баланстылығына
жетеді. Қоғам өзі бекітіп отыратын салықтарды ғана төлейді.
Батыс тәжірибесінде халықтық саясатын ... ... ... ... мен ... аз ... Оны пайдалану барысында салықтық жүйенің
дамуымен әрбір елдегі экономиканың жағдайы, ... ... ... ... да ... ... көрініс реттінде салықтардың пайда болуымен қазмет етуі
мемлекеттің бар болуына қатысты. Кез келген мемлекеттер өзінің меншік
тік қаржылық ... бар ... ғана ... ете ... ақшалай қаражаттарды әртүрлі тауармен табады. Бірінші
жағдайда ... ... ... ... ... беру тәсілі. Мұндай
тәсілдің классикалық мысалы-мемлекеттік қарыздар (ішкі және сыртқы). ... ... ақша ... салық салумен байланысты.
Салықтар, мемлекеттің ақша табудың бұрыннан келе ... ... ... ... ... байланысты салық ақшалай
нысанына ие болуы деп айтуға болады. Алғашқыда бірінші әрбір адамға салық
біздің ... 2 ... ... ... ... мәлім ақпарат, яғни бұрынғы
Римде болған еді.
Салықтар-мемлекеттік бюджетке үкімет органдарынан заңды және ... ... ... ... Салықтардың экономикалық мәні
азаматтар мен занды тұлғалардың ұлттық табысының белгілі бір ... ... ... ... ... Ол өз ... жүзеге асыру үшін мемлекет тарапына реттеуден өтіп ... ... ... ... олар ... көріністе:
Бірінші, фискалдық қызмет-салықтардын басты ... ... ... ... ... ... ... түсімдердің саны және қаржылық
ресурстар түрінде мемлекеттің қажеттіліктер;
Үшінші, бөлу ... ... ... ... ... ... әсер етеді және әлеуметтік ... ... ... ... ... ... кірістерін
бөліп отырады;
Төртінші, реттеу қызметті-тұтыну мен ... ... ... ... ... салықтар қызметтерің мемлекет пайдалана отырып,
салықтар жүйесін ... және оның ... ету ... ... 12 ... ... ... Республикасының Салықтық кодексіне
сәйкес салықтардың түрі төленеді: тікелейге: ... ... ... салығы, әлеуметтік салық, көлік құрал жабдығына салық, мүлікке ... ... жер ... ... салықтарды жатқызсақ, ал
жанамаға: акциздер, қосымша құн салығы.
Салықтық түсімдердің жалпы сомасында ең үлкен салмақта ... және ... құн ... ... ... түсімінің барлық сомаларының
80%-на жуық. Әрбір салықтың өзін ... ... бар. Ол ... ... ... ... Республикасының салықтық
комитет нұсқауларында қарастырылған.
Салық төлеуші өз бетінше салықтарды төлеумен есептеуді ... ... және ... тапсырудын дұрыстылығын тіркеу орны бойынша
қаржылық органдар жүзеге асырады.
Ел экономикасының дамуы жалпы алғанда мемлекеттік ... ... ... 2000 ... ... 2003 жыл ... 2 есе ... яғни
республикалық бюджеттке 2,3 есе, ал ... ... 1,8 ... ... түсетін түсімдердін құрылымында салықтар 90% құрайды.
Сонымен, салықтық төлемдер мемлекеттік кірістер ... ... ... Ол ... және қаржылардың негізі болып табылады. Олар
нарықтық дамыған ... ... ... ... кезде салықтық жүйе шаруашылықтың нарықтық бастамаларына әсер
етеді және кәсіпкерліктің дамуына мүмкіндік береді.
Салықтар, көмегімен ... ... ... және ... бос ... ... ... байланысты. Салықтар мемлекет
бюджетінің кірістер бөлігін құрайды және ... ... ... ... әсер ... ... елдің экономикасын, өндіріс ... ... жеке ... жаулап алады. Салықтық шаралар экономикаға әсер
етуде әмбебап құралы болып табылады.
Қазіргі мемлекеттер үшін ... ... ... ... тән болып
келеді. Оның айырмашылығы реттеу деңгейіне байланысты. АҚШ-та аз, Швецияда
көп, бұл ... ... мен ... ... ... ... салықтық саясаттың тиімді қызмет етуімен,
құрылуында қымбаты мен пайдалылығы аз ... Оны ... ... ... дамуымен әрбір елдегі экономиканың жағдайы, халық
дәстүрлері құрылатын объективтік жағдайларын да ... ... ... ... тізімі
1. Қр «Конститутциясы»: Конститутция республикалық референ
думда 30 ... 1995 жылы ... ... 7 ... ... ... ... 2002-40 бет.
2. ҚР Азаматтық кодексі (жалпы және ерекше бөлігі),
Алматы: Юрист, 2002ж 329 бет.
3. ҚР «Салықтар және басқада міндетті ... ... ... кодексі (Салық кодекс), №209, 12 желтоқсан 2003ж.
Алматы: 2004-238бет.
4. ҚР Қаржы министрлігінің Статистикалық жинағы, 2000-2004 жылдар
аралықтарына.
5. Антология экономической ... ... ... ... ... МП ... ... Антология экономической классики Том-2. Том-2. Предисловие
И.А. Столярова - М.: МП “ЭКОНОВ”, 1942-486с.
7. Бабич А. М., ... Л.Н ... и ... - М.:ЮНИТИ, 1999-68с.
8. Бернар И., Калли Ж.К. Толковый экономический и финансовый
словарь. Пер. с фр. – ... ... ... Ю.Я. ... долг – М.: изд. ... 2000-
101с.
10. Ван Хорн дж. К. Основы управления финансами: Пер. с англ./Гл.
ред. Серии Я.В. Соколов - М.: Финансы и ... ... ... Р.Л. ... налогообложение – М.: ЮНИТИ, 1997-
201с.
12. Казахстан: 1991-2001 годы. ... Под. Ред. А.А. ... - ... ... РК ... 2001-432с.
13. Кажикаримов Б.К., Омирбаев С.М. Теория финансов – Караганда:
КарГУ, 1991- 80с.
14. Кейнс Дж. М. ... ... ...... ... Кашин В.А. Международные налоговые соглашения. – М.: ИНО,1999-
70с.
16. Кашин В.А. ... и их роль в ... ... – М.: ... 1999-183с.
17. Макконелл Кэмпбелл Р., Брюстенлли Л.: Экономикс: Принципы
проблемы и политика в 2-х томах: Пер. с англ. М.: ... ... В.Д. ... ... ... Казахстана. – А.: “Қаржы - қаражат”, 1995-140с.
19. Налоги/Под. Ред. Д.Г. Черника, - 4-е изд. ... и доп. ... и ... ... ... в развитых странах/ под. ред. И. Русаковой – М.: ЮНИТИ,
1991-231с.
21. Налоги и налогообложение./ под. Ред. И. ...... ... С.М. ... и ... – Караганда: КарГУ,1999-
141с.
23.Сейдахметов Ф.С. Налоги в Казахстане – ...... ... ежегодник Казахстана. Статистический сборник/
Под. Ред. А.А.Смаилова – Алматы: ... РК по ... ... ... К. ... ... ... земель.
//Қаржы-қаражат, № 4 – 2003г. стр. 77-83
26. Худяков А.И., Бродский Г.М. Теория налогообложения – Алматы:
Норма – К, 2002-392с.
27. Худяков А.И., ... Н.К. ... ... ... виды – ... ТОО ... ... Юткина Т.Ф. Налоги и налогообложение – М.: ИИФРА – М, 1998-
429с.
29. Юкпанова Ж. Налоговая нагрузка и ее ... на ... ...... № 6 – ... 58-67
Қосымшалар
Қосымша А
Әртүрлі жер салығынының классификациясы
(ҚР салық кодексінен алынған ақпараттар негізінде)
|№ |Классификация белгіліері |Жер ... ... |
|1 |2 |3 |
|1 ... ... ... тұлғамен төленетін |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... ... |
|2 |Жер үшін ... ... |-жер салығы; |
| ... ... ... |
| | ... ... бағасы; |
|3 |мақсатты ... ... ... ... ... |
| | ... кәсіпкерлік және; |
| | ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... қорларының жерлері; |
| | |-су ... ... |
| | ... ... |
|4 ... салу ... ... қорлары, құрылыстары бар |
| |байланысты ... |
|5 ... ... ... ... ... ... жерлер; |
| | ... ... ... |
| | |-су ... ... |
| | ... жерлері; |
|6 ... ... ... ... |-жалпы пайдаланудағы жер |
| ... ... ... ... ... |
| | ... халық қажеттіліктерін |
| | ... ... жылу |
| | ... ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... Республикасының Үкімет |
| | ... ... ... |
| | ... және ... ... жер |
| | ... |
|7 ... үшін ... ... ... ... жер|
| |бойынша салық салу; ... ... ... ... |-тоқ ... ... жер |
| |-тоқ жүйесі; ... |
| ... және ... ... инженерден жабдықталған |
| |-байланыс ұйымдары үшін. |жер учаскелері; ... ... ... ... ... салық кодексінент алынған ақпараттар негізінде)
|Бонитет |Базалық салықтық ... балы ... ... ставка|
|балы ... | |(тг) |
|1 |2 |3 |4 |
|1 |0,48 |51 |43,42 |
|2 |0,67 |52 |44,49 |
|3 |0,87 |53 |45,55 |
|4 |1,06 |54 |46,65 |
|5 |1,25 |55 |47,71 |
|6 |1,45 |56 |48.77 |
|7 |1,68 |57 |49,83 |
|8 |1,93 |58 |50,95 |
|9 |2,16 |59 |52,01 ... |2,41 |60 |53,07 ... |2,89 |61 |57,90 ... |3,09 |62 |60,63 ... |3.28 |63 |63,26 ... |3,47 |64 |65,95 ... |3,67 |65 |68,61 ... |3,86 |66 |71,31 ... |4.09 |67 |73,96 ... |4.34 |68 |76,66 ... |4.57 |69 |79,32 ... |4.82 |70 |82,02 ... |5,31 |71 |86,85 ... |5,79 |72 |89,55 ... |6,27 |73 |92,19 ... |6,75 |74 |94,89 ... |7,24 |75 |97,56 ... |7,72 |76 |100,26 ... |8,20 |77 |102,91 ... |8,68 |78 |105,61 ... |9,17 |79 |108,27 ... |9,65 |80 |110,27 ... |14,47 |81 |110,97 ... |15,54 |82 |119,02 ... |16,59 |83 |122,21 ... |18,08 |84 |125,45 ... |18,76 |85 |128,67 ... |19,82 |86 |131,86 ... |20,88 |87 |138,32 ... |22,00 |88 |141,51 ... |23,06 |89 |144,75 ... |24,12 |90 | ... |28,25 |91 |149,57 ... |30,01 |92 |154,40 ... |31,07 |93 |159,22 ... |32,17 |94 |164,05 ... |33,23 |95 |168,87 ... |34,29 |96 |175,70 ... |35,36 |97 |178,52 ... |36,48 |98 |183,35 ... |37,54 |99 |188,17 ... |38.80 |100 |193,00 |
| | ... |202,65 |
| | ... | ... ... ... ... жер ... ... балы |Базалық салықтық |Бонитет балы |Базалық салықтық |
| ... (тг) | ... (тг) |
|1 |2 |3 |4 |
|1 |0,48 |51 |19,87 |
|2 |0,54 |52 |20,26 |
|3 |0,58 |53 |20,75 |
|4 |0,62 |54 |21,23 |
|5 |0,67 |55 |21,71 |
|6 |0,73 |56 |22,19 |
|7 |0,77 |57 |22,68 |
|8 |0,81 |58 |23,16 |
|9 |0,87 |59 |23,64 ... |0,96 |60 |24,12 ... |1,45 |61 |24,61 ... |1,83 |62 |25,28 ... |2,22 |63 |25,82 ... |2,55 |64 |26,4 ... |2,93 |65 |27,02 ... |3,32 |66 |27,64 ... |3,71 |67 |28,22 ... |4,05 |68 |28,85 ... |4,44 |69 |29,49 ... |4,82 |70 |30,07 ... |5,31 |71 |30,69 ... |5,79 |72 |31,27 ... |6,27 |73 |31.88 ... |6,75 |74 |32,46 ... |7,24 |75 |33,09 ... |7,72 |76 |33,68 ... |8,20 |7 |34,31 ... |8,68 |78 |34,93 ... |9,17 |79 |35,51 ... |9,65 |80 |56,15 ... |10,13 |81 |36,71 ... |10,61 |82 |37,34 ... |11,09 |83 |37,92 ... |11,51 |84 |38,56 ... |12,06 |85 |39,18 ... |12,54 |86 |39,76 ... |13,03 |87 |40,38 ... |13,51 |88 |40,95 ... |13,99 |89 |41,95 ... |14,47 |90 |42,17 ... |14,96 |91 |42,48 ... |15,44 |92 |43,39 ... |15,92 |93 |44,00 ... |16,40 |94 |44,62 ... |16,89 |95 |45,20 ... |17,37 |96 |45,84 ... |17,85 |97 |46,38 ... |18,33 |98 |47,03 ... |18,82 |99 |47,61 ... |19,30 |100 |48,25 |
| | ... ... ... ... ... ... мөлшерлемелер бір
квадраттың шегер есебімен орнатылады:
|Халық тұратын жердің ... ... ... ... |базалық ... | |
|1 |2 |3 ... | | ... |28,95 |0,96 ... |19,30 |0,96 ... |9,65 |0,58 ... |6,75 |0,58 ... |8,20 |0,58 ... |9,17 |0,58 ... |9,65 |0,58 ... |8,68 |0,58 ... |5,79 |0,58 ... |6,27 |0,58 ... |9,65 |0,58 ... |5,79 |0,58 ... |5,79 |0,58 ... |9,65 |0,58 ... |9,17 |0,58 ... ... | | ... мәні бойынша | | ... ... мәні |6,75 |0,39 ... ... | | ... ... |5,79 |0,39 ... мәні бойынша | | ... | | ... мәні ... |5,79 |0,39 ... | | ... мәні ... |5,02 |0,39 ... ... ... ... үшін | ... мәні ... |орнатылған | ... ... 85%, ... ... |75 ... аудандық | ... ... үшін ... ... |мөлшерлемелер |0,19 |
| |0,96 |0,13 |
| |0,48 |0,09 ... ... ... 1 ... ... мекендейтін
жерлерден тыс кәсіптік орындардың орналасуы үшін базалық
салықтық мөлшерлемелер:
|Бонитет балы |Базалық салықтық ... ... ... |
| ... | ... (тг) |
|1 |2 |3 |4 |
|0 |48,25 | | |
|1 |91,67 |51 |2634,45 |
|2 |135,10 |52 |2690,23 |
|3 |178,52 |53 |2745,95 |
|4 |221,95 |54 |2807,72 |
|5 |265,37 |55 |2857,46 |
|6 |308,80 |56 |2913,29 |
|7 |352,22 |57 |2968,96 |
|8 |395,65 |58 |3024,73 |
|9 |439,07 |59 |3080,47 ... |482,50 |60 |3156,25 ... |530,75 |61 |3188,36 ... |592,41 |62 |3247,75 ... |654,08 |63 |3325,49 ... |715,68 |64 |3364,61 ... |717,35 |65 |3423,05 ... |839,01 |66 |3489,05 ... |900,67 |67 |3539,95 ... |962,29 |68 |3598,39 ... |1023,96 |69 |3656,81 ... |1084,66 |70 |3715,25 ... |1138,90 |71 |3769,29 ... |1189,07 |72 |3829,64 ... |1239,35 |73 |3890,53 ... |1287,73 |74 |3651,67 ... ... |75 |4012,79 ... |1390,66 |76 |4073,88 ... |1441,07 |77 |4135,02 ... |1491,45 |78 |4195,15 ... |1541,88 |79 |4257,23 ... |1592,25 |80 |4319,34 ... |1545,29 |81 |4371,45 ... |1693,03 |82 |4432,57 ... |1740,76 |83 |4493,66 ... |1788,47 |84 |4554,80 ... |1836,20 |85 |4615,92 ... |1883,87 |86 |4677,01 ... |1931,58 |87 |4758,15 ... |1979,38 |88 |4799,27 ... |2027,02 |89 |4860,36 ... |2074,75 |90 |4921,50 ... |2126,86 |91 |4975,54 ... |2178,19 |92 |5054,48 ... |2228,61 |93 |5134,32 ... |2278,98 |94 |5214,22 ... |2329,41 |95 |5294,09 ... |2379,79 |96 |5373,93 ... |2340,22 |97 |5453,83 ... |2480,57 |98 |5533,73 ... |2531,00 |99 |5613,59 ... |2582,34 |100 |5693,50 |
| | | | |
| | ... |5790,00 |
| | ... | ... ... ... ... салықтың салықтық мөлшерлемелері.
Айлық есептік көрсекіштермен бекітілген салықтар немесе мөлшерлемелер
бойынша есептеледі:
|Салықты салу объектісі ... ... |
| ... ... |
| ... ) |
|1 |2 ... автокөліктер (куб.см): | ... ... | ... ... ... |4,0 ... |6,0 ... |7,0 ... |17,0 ... |17,0 ... ... |22,0 |
| |117,0 ... көшіретін арнайы автокөліктер |6,0 ... ... |9,0 ... ... |12,0 |
|1 ... 1,5-5 ... ... |15,0 |
|5 ... ... | |
| 3. ... ... машиналар мен|3,0 ... | ... ... |9,0 ... ... ... ... 12-ден 25 отыру |14,0 ... ... және ... ... ... |20,0 ... ... | |
| | |
| 5. ... мотороллерлер, |1,0 ... ... ... ... күшімен |10,0 ... ... күші 55 ... ... | ... ... ... 160-ға дейін |6,0 ... 500-ге ... |18,0 ... |32,0 ... жоғары |55,0 |
| 8. ... ... ... ... |
| ... ... |
| ... 4,0%. ... Г
Заңды тұлғалардың мүлігіне ... ... ... тг дейін ... салу ... |
| ... ... ... ... |1000000 тг. ... ... 1000 ... тг. дейін |тг +0,15%. ... ... ... |2000000 тг. ... сомадан 2500 |
| ... ... 4000000 ... |3000000 тг. ... ... 4500 ... |.+0,3%. ... | 4000000 тг. ... ... 2500 |
| ... ... |5000000 тг. ... ... 11500 |
| ... ... |6000000 тг. ... ... 16500 |
| ... ... |7000000 тг. ... ... 22500 |
| ... ... |8000000 тг. ... ... 29500 |
| ... ... |9000000 тг. ... ... 37500 |
| ... ... жоғары. |10000000 тг. асатын сомадан 46500 |
| ... ... ... ... және Қазақстан Республикасындағы қызмет
түрлері.
|№ |Акциздік тауарлар және қызмет түрлері ... ... ... ... ... барлық түрлері ... ... ... ... ... ... ... |Құрамында темекі бар өнімдер ... ... ... ... күмістен, платинадан жасалған бұйымдар ... ... ... |Газалық қару-жарақтар. ... ... ... ... ... ... ... |Ойын бизнесі ... ... ... ... ... ... төлеу уақыты мен мөлшемелері.
|№ |Акциз |Орнатылған мөлшерлемелер|Төлеу мерзімі |
| ... | | |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... ... ... ... ... ... |
| |тауарлар |бірлігіне пайыз түрінде |күннен кейін 10-шы |
| | ... ... ... кеш емес. |
| | ... | ... ... ... ... |Операция аяқталғаннан |
| ... |(100% ... ... 10-шы ... |
| ... түрлері. | |кеш ... ... ... барлық |Келешекте қолдану |Операция аяқталғаннан |
| ... ... ... ... 10- шы ... |
| | ... |кеш ... ... ... ... өнімді |Операция аяқталғаннан |
| |өнімдер өндірі |өндіру үшін |10-шы ... кеш ... ... ... ... | |
| ... | | |
|2 ... да |Шынайы түріндегі пайыз |Салықтық ... |
| ... ... ... ... ... 10 күн ішін |
| |тауарлар | |де ... опер |
| | | ... ... ... |
| | | |13-ші ... |
| | | ... кезеңнін |
| | | ... ... 10 күн |
| | | ... аяқталған |
| | | ... ... |
| | | |ша ... 23-ші |
| | | ... ... |
| | | |нін ... ... |
| | | ... ... |
| | | |лар ... ... |
| | | ... ... 3-ші |
| | | ... |
( ҚР ... ... ... жинағы. 2001-2004 жылдардағы.
( ҚР Қаржы министрлігінің статистикалық жинағы. 2001-2004 жылдардағы.
-----------------------
Салық салу объектілері
Салық төлеушілер
Заңды ... (ЗТ)- ... ... ... алатындар
Табысқа салаынатын салық
Заңды тұлғалар- резиденттер,емес
ҚР табыс көздерінен алатындар
Төлеушіден төленетін табыс салығы
Заңды тұлғалар, арнайы ... ... ... ... ... таза ... ... 1. ҚР Ұлттық банк
2. Мемлекеттік мекемелер
Жеке табыс салығы
Төлеушілер
Салық салу объектілері
Жеке тұлғалар: резиденттер және ... ... ... ... ... ... режимін қолданатын салық агенттері
Төлеушінің табысына салынбайтын салық
Салық режимін тағайындаудың жалпы қағидалары және тәртібі
Жазылған
бонус
Коммерциялық бонус
Роялти
Өнімді бөлу келісімі
Пайда үстінен салықтар
Коммерциялық бонустың ... ... ... ... ... роялти тағайындаудың унифи
царлық әдістемесі
Жер қойнауын өндірушілерге арнайы бірлік салықтарды және төлемдерді
тағайындау ережесі
Әлеуметтік салық
Заңды тұлғалар үшін салық салу объектілері
Кәсіпкерлер үшін ... салу ... ... шыға ... ... ... немесе әлеуметтік көмек, материалдық түрдегі табиғи нысанда
және ақшалай, кіріс түрінде , ... ... ... ... бюджетпен есеп айырысу
ды жүзеге асыратын және кіріс, шығыс есеп кітабын енгізу-оны ... ... ... ... ... ... ... бюджетпен
Бюджетпен есеп айырысуды жүзеге асыру
шы-кіріс. Әлеуметтік салықты ... ... ... жүргізілмейді. Салық
алым объектісіне ставка қолдану арқылы анықталады.
Млрд тг.
түсімдер
Салықтық емес
Салықтық түсімдер
2003 ж.
2002 ж.
2001 ж.
2000 ж.
600
500
400
300
200
100
0
28,7
21,6
5,9
4,7
512,3
456
313,4
265,7

Пән: Салық
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 54 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Басқаруды құжатпен қамтудағы iс-әрекетi13 бет
Бағалы қағаздардың қалыптасуы мен даму48 бет
Norton Commander программасы9 бет
«Ақшат 1» әктас кенорнының өнеркәсіптік маңызын айқындап, С1 және С2 категориялары бойынша қор есептеу52 бет
Адам өміріне қарсы қылмыстар23 бет
Алмаз алаңының геологиялық құрылысы, мұнайгаздылығының болашағы және жобалау әдістері18 бет
Асқорыту жүйелерінің қатерлі ісіктерінің таралуы8 бет
Ауырлатылған жағдайда кісі өлтіру63 бет
Африка территориясын геологиялық зертеу тарихы17 бет
Бетпақ-дала үстіртінің қазіргі бедер құрушы процестері43 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь