Ацетилен


1 Ацетиленнің құрылысы
2 Ацетиленнің қолданылуы.
Молекулаларында бір және екі қос байланыстары бар көмірсутектер болады. Қарапайым өкілі ацителен болып табылатын тағы бір қосылыстар тобымен танысайық.
Ацетиленнің құрылысы. Ацетилен қатарындағы бірінші мүше түссіз газ, суда аздап ериді, оның молекулалық формуласы С2Н2. Сөйтіп ацетилен молекуласында , этилен молекуласына қарағанда тағы да сутегінің екі атомы кем, сондықтан мұндағы көміртегі атомдарының арасында үшінші байланыс қалыптасады.
Ацетиленнің құрылымдық формуласы:
Н-С≡ С-Н немесе НС ≡СН

Ацетилен молекуласында үш байланыс ондағы көміртегі атомдарының үш жұп электрондар арқылы байланысқанын көрсетеді.
Ацетилен молекуласының құрылысын зерттеу, көміртегі және сутегі атомдарының бәрі бір түзу сызық бойына орналасқанын көрсетеді, молекула сызықтық құрылысты болады. Көміртегі атомдары өзара бір σ – байланыс және екі π- байланыс арқылы жалғасқан. Мұндай молекулада көміртегінің әрбір атомы σ- байланыстары арқылы басқа екі атоммен ғана қосылғандықтан (көміртегі және сутегі атомдарымен), гибритенуге екі ғана электрон бұлты (біреуі s- электрондікі, екіншісі р – электрондікі)
қатысады. Бұл sр- гибритену жағдайы. Симметриялы емес көлемдік сегіздік түріндегі гибридтік екі бұлт бірінен-бірі мүмкіндігінше қашықтауға тырысады да 180° бұрыш жасап , өзара қарама-қарсы бағытта орналасқан басқа атомдармен байланыс жасайды. Басқа екі p-электрон бұлттары гибриттенуге қатыспайды, олар бұрынғы күйінде симметриялы көлемдік сегіздік қалпын сақтайды және қаптасып қозғалу кезінде көміртегінің басқа атомының өзіндей бұлттарымен екі
π- байланыс түзеді, ал екі байланыс өзара перпендикуяр жазықтықта орналасады.

Пән: Химия
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 5 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Ацетилен

Молекулаларында бір және екі қос байланыстары бар көмірсутектер
болады. Қарапайым өкілі ацителен болып табылатын тағы бір
қосылыстар тобымен танысайық.

Ацетиленнің құрылысы. Ацетилен қатарындағы бірінші мүше түссіз
газ, суда аздап ериді, оның молекулалық формуласы С2Н2. Сөйтіп
ацетилен молекуласында , этилен молекуласына қарағанда тағы да
сутегінің екі атомы кем, сондықтан мұндағы көміртегі атомдарының
арасында үшінші байланыс қалыптасады.

Ацетиленнің құрылымдық формуласы:
Н-С≡ С-Н немесе НС ≡СН

Ацетилен молекуласында үш байланыс ондағы көміртегі атомдарының
үш жұп электрондар арқылы байланысқанын көрсетеді.
Ацетилен молекуласының құрылысын зерттеу, көміртегі және сутегі
атомдарының бәрі бір түзу сызық бойына орналасқанын көрсетеді,
молекула сызықтық құрылысты болады. Көміртегі атомдары өзара бір σ
– байланыс және екі π- байланыс арқылы жалғасқан. Мұндай молекулада
көміртегінің әрбір атомы σ- байланыстары арқылы басқа екі атоммен ғана
қосылғандықтан (көміртегі және сутегі атомдарымен), гибритенуге екі
ғана электрон бұлты (біреуі s- электрондікі, екіншісі р – электрондікі)
қатысады. Бұл sр- гибритену жағдайы. Симметриялы емес көлемдік сегіздік
түріндегі гибридтік екі бұлт бірінен-бірі мүмкіндігінше қашықтауға
тырысады да 180° бұрыш жасап , өзара қарама-қарсы бағытта орналасқан
басқа атомдармен байланыс жасайды. Басқа екі p-электрон бұлттары
гибриттенуге қатыспайды, олар бұрынғы күйінде симметриялы көлемдік
сегіздік қалпын сақтайды және қаптасып қозғалу кезінде көміртегінің
басқа атомының өзіндей бұлттарымен екі
π- байланыс түзеді, ал екі байланыс өзара перпендикуяр жазықтықта
орналасады.
Үшінші байланыстың пайда болуынан көміртегі атомдары бір-
бірінежақындай түседі: олардың ядроларының аралығы 0,120 нм болады.
Модельдерде бұл жағдай көміртегі атомдарын көрсетуші шариктерді
бұрынғыданда да көбірек қабыстырып беру арқылы бейнеленеді.

Ацетиленнің қолданылуы.

Молекуласында үш байланыс бра көмірсутектерден ең көп
қолданылатыны- ацетилен.

Осыдан аз -ақ бұрын ацетилн металл пісіру және кесу үшін
жанғыш зат ретінде ғана пайдаланатын. Қазір ол әр түрлі
органикалық қосылыстарды синтездеу үшін көбірек қолданылады.

Хлордың ацетилинді қосып алу нәтижесінде еріткіш 1,1,2,2
тетрахлорэтан алынады:

CH ≡ CH + 2CL2 → CHCL2-CHCL2

Тетрахлорэтанды әрі қарай өңдеу арқылы басқа да хлор
туындыларын алады. Мысалы, тетрахлорэтаннан хлорсутекті бөліп алғанда
жоғарғы сапалы еріткіш- трихлорэтен түзіледі. Ол киім- кешекті
тазартуда көп пайдаланылады:

Поливинилхлорид ток жүретін сымдарды оқшаулау үшін,
плащтар, клеенкалар, жасанды балғарылар, түтіктер т.б.дайындау үшін
көп қолданылады.

Ацетиленнен пласмасса, каучук және синтетикалық талшықтар
өндіруге қажет басқа да полимерлер алынады. Сондай -ақ ацетилен
синтетикалық сірке қышқылын ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Ацетилен және оның гомологтары
Мұнай. Мұнай-химия өндірісі
Қанықпаған көмірсутектер
Алкиндердің тіршілікте маңызы
Көмірсутектердің сұйық фазада лантан құрамдас катализаторлармен гетерогенді тотығуы
Күйе өндіру технологиясы
Алкиндердің атаулары мен изомерлері
Қанықпаған көмірсутектердің тотығуы
Электр-газбен дәнекерлеу жұмыстарындағы қауіпті және зиянды өндірістік факторлар. Олардың адам ағзасына әсері. Электр-газбен дәнекерлеу кезіндегі адамдарды электр жарақат зардаптарынан қорғау
Алкиндер
Пәндер