Контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс - әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ 3

1 КОНТРАКТІЛІ ҚЫЗМЕТТЕГІ ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДІҢ КӘСІБИ ІС.ӘРЕКЕТІНІҢ ЖЕМІСТІ БОЛУЫНА МІНЕЗ АКЦЕНТУАЦИЯСЫНЫҢ ӘСЕРІН ТЕОРИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДА АНАЛИЗДЕУ
1.1 Контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс.әрекетінің ерекшеліктері
.1 1.2 Контарктілі қызметтегі әскери қызметкерлердің тұлғасына жалпы түсінік.
1.3 Мінез акцентуациясы және акцентуациясы бар тұлға 42

2 КОНТРАКТІЛІ ҚЫЗМЕТТЕГІӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДІҢ КӘСІБИ ІС.ӘРЕКЕТІНІҢ ЖЕМІСТІ БОЛУЫНА МІНЕЗ АКЦЕНТУАЦИЯСЫНЫҢ ӘСЕРІН ЭКСПЕРИМЕНТАЛДЫ ЗЕРТТЕУ
2.1 Контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс. әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін зерттеу
әдістемелері мен процедурасы
2.2 Контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс. әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін эксперименталды зерттеу нәтижелері

Қ0РЫТЫНДЫ 62

ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 65

ТІРКЕМЕ А Барлық қолданылған әдістемелердің жалпыланған матрицасы
КІРІСПЕ

Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерінде қызмет ету - оның әр азаматының міндеті. Бұл - бейбіт еңбекті қорғаушы ретінде әскери қызметшілерге халықтың білдірген сенімі. Ұлттық қауіпсіздікті қамтамассыз ету әрбір егемен елдің, соның ішінде Қазақстанның да басты мақсаты екендігін ел Президенті Н.Ә.Назарбаев былай деп көрсетеді.[1,С2-5].
«Ұлттық қауіпсіздік дегеніміз - аумақтың тұтастығын толық сақтай отырып, Қазақстанның тәуелсіз егемен мемлекет ретінде дамуын қамтамассыз ету» (Н.Ә.Назарбаев. Қазақстан-2030. Ел Президентінің Қазақстан халқына жолдауы) Әрбір әскердің кәсіби іс-әрекеті біздің Қарулы Күштер болашағына жауапты. Сондықтан Қарулы Күштердің тұрақты жауынгерлік дайындығы біздің мемлекетіміздің аумақтық тұтастығы мен егемендігін сенімді қорғау қабілеті, Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін нығайтуға қосылған нақты үлес болып саналады. Ел басымыздың 28 ақпандағы 2007 жылғы соңғы халыққа берген «Жаңа әлемдегі Жаңа Қазақстан» атты жолдауында Қазақстан Қарулы Күшіне зор үлесін қосатындығын айқын көрсетіп айтып кетті.[1,С 7].
Ал 20 мамыр 2007 жылы Қазақстан Қарулы Күшіміздің министірі Даниял Ахметов Кенжетаевич өз сөзінде Қарулы Күштерімізді нығайтатынын, әскерлердің жалақысын, баспанасымен қамтамассыз ететіндігі туралы сөз қозғады. Қарулы Күштеріміздің санын көбейтумен, сапасын да арттыратынын айтты.[2,С10].
Соңғы уақытта Қарулы Күштер қатарына психологтардың жұмысына деген қажеттілік туған. 2007 жылдан бастап психологтарға штаттар ашылып, өз жұмыстарын жүргізу үстінде.
Отан қорғаушы, әлеуметтік рольді орындаушы болып табылады.Сонымен тұлғаның бейімделу ерекшелігі кәсіби іс-әрекетіне бейімделу зор ықпалын тигізеді. Әскерлердің тез бейімделінуіне өзіндік тұлғалық ерекшеліктеріне байланысты. Сондықтан тұлғаның ерекшеліктерін дамытып, қандай жағдай болмасын тығырықтан шыға алатындай деңгейге жеткізу керек.[2,С11].
Осыған орай, әрбір әскердің кәсіби іс-әрекеті біздің Қарулы Күштер болашағына жауапты. Сондықтан Қарулы Күштердің тұрақты жауынгерлік дайындығы біздің мемлекетіміздің аумақтық тұтастығы мен егемендігін сенімді қорғау қабілеті, Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін нығайтуға қосылған нақты үлес болып саналады. Сондықтанда Қазақстан Республикасына, өзіміздің Отанымызды психолог ретінде әскерлердің кәсіби іс- әрекетінің жемісті болуына өз үлесімізді қосайық.[2,С14].
Зерттеу тақырыбы: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсері
Зерттеу пәні: контрактілі қызметтегі әскерлердің мінез акцентуациясының әсері
Зерттеу мақсаты: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін анықтау.
Зерттеу объектісі: контрактілі қызметтегі әскерлердің мінез акцентуациясы
Зерттеу болжамы: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез- акцентуациясы негативті түрде әсер етеді.
Зерттеу міндеттері:
1) контрактілі қызметтегі әскерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акценуациясының әсеріне байланысты ғылыми психологиялық әдебиеттер мен басылымдарды қарастыру;
2) әскери қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетімен танысып, олардың кәсіби іс- әрекеттерінің ерекшеліктерімен танысу;
3) әскерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясы қаншалықты әсер ететіндігін эксперименталды жолмен анықтау, яғни әдістерді таңдап және экспериментті өткізу жерін таңдау;
4) әскерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясы қаншалықты әсер ететіндігі туралы эмпирикалық зерттеуді анализдеп, қорытындылау;
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ.
Психология кафедрасы
БІТІРУ ЖҰМЫСЫ
Тақырыбы: КОНТРАКТІЛІ ҚЫЗМЕТТЕГІ ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДІҢ
КӘСІБИ ІС - ... ... ... ... ... 3
1 ... ҚЫЗМЕТТЕГІ ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДІҢ КӘСІБИ ІС-ӘРЕКЕТІНІҢ
ЖЕМІСТІ БОЛУЫНА МІНЕЗ АКЦЕНТУАЦИЯСЫНЫҢ ӘСЕРІН ТЕОРИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДА АНАЛИЗДЕУ
1.1 Контрактілі ... ... ... ... ... 1.2 ... ... әскери қызметкерлердің тұлғасына жалпы
түсінік.
1.3 ... ... және ... бар тұлға 42
2 КОНТРАКТІЛІ ҚЫЗМЕТТЕГІӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДІҢ КӘСІБИ ІС-ӘРЕКЕТІНІҢ ... ... ... ... ... ... ... қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс- әрекетінің
жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін зерттеу
әдістемелері мен процедурасы
2.2 Контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби іс- ... ... ... ... ... эксперименталды зерттеу
нәтижелері
Қ0РЫТЫНДЫ ... ... ... А ... қолданылған әдістемелердің жалпыланған матрицасы
КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерінде қызмет ету - оның әр
азаматының ... Бұл - ... ... ... ... ... ... білдірген сенімі. Ұлттық қауіпсіздікті қамтамассыз
ету әрбір егемен елдің, соның ішінде ... да ... ... ел ... Н.Ә.Назарбаев былай деп көрсетеді.[1,С2-5].
«Ұлттық қауіпсіздік дегеніміз - ... ... ... ... ... ... ... мемлекет ретінде дамуын қамтамассыз
ету» (Н.Ә.Назарбаев. Қазақстан-2030. Ел Президентінің Қазақстан ... ... ... кәсіби іс-әрекеті біздің Қарулы Күштер болашағына
жауапты. Сондықтан Қарулы Күштердің тұрақты жауынгерлік дайындығы біздің
мемлекетіміздің ... ... мен ... ... ... қабілеті,
Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін нығайтуға қосылған нақты үлес болып
саналады. Ел ... 28 ... 2007 ... ... ... ... «Жаңа
әлемдегі Жаңа Қазақстан» атты жолдауында Қазақстан Қарулы Күшіне зор ... ... ... ... ... ... 20 ... 2007 жылы Қазақстан Қарулы Күшіміздің министірі Даниял
Ахметов Кенжетаевич өз ... ... ... нығайтатынын,
әскерлердің жалақысын, баспанасымен қамтамассыз ететіндігі ... ... ... ... ... ... сапасын да арттыратынын
айтты.[2,С10].
Соңғы уақытта Қарулы Күштер қатарына психологтардың жұмысына деген
қажеттілік туған. 2007 ... ... ... ... ашылып, өз
жұмыстарын жүргізу үстінде.
Отан қорғаушы, әлеуметтік рольді орындаушы болып табылады.Сонымен
тұлғаның ... ... ... ... ... зор ... Әскерлердің тез бейімделінуіне өзіндік тұлғалық ерекшеліктеріне
байланысты. ... ... ... ... ... ... тығырықтан шыға алатындай деңгейге жеткізу керек.[2,С11].
Осыған орай, әрбір әскердің кәсіби іс-әрекеті біздің Қарулы ... ... ... ... ... ... жауынгерлік
дайындығы біздің мемлекетіміздің аумақтық тұтастығы мен егемендігін ... ... ... ... ... ... қосылған
нақты үлес болып саналады. Сондықтанда Қазақстан Республикасына, өзіміздің
Отанымызды психолог ретінде ... ... іс- ... ... өз ... ... тақырыбы: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби
іс-әрекетінің жемісті ... ... ... ... пәні: контрактілі ... ... ... ... ... контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби
іс-әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін анықтау.
Зерттеу ... ... ... ... ... болжамы: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің кәсіби
іс-әрекетінің жемісті болуына мінез- ... ... ... ... міндеттері:
1) контрактілі қызметтегі әскерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті
болуына ... ... ... ... ғылыми психологиялық
әдебиеттер мен басылымдарды қарастыру;
2) әскери қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетімен танысып, олардың
кәсіби іс- ... ... ... ... кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез
акцентуациясы ... әсер ... ... жолмен анықтау,
яғни әдістерді таңдап және экспериментті өткізу жерін таңдау;
4) әскерлердің кәсіби ... ... ... ... қаншалықты әсер ететіндігі туралы ... ... ... ... ... Леонгард әдістемесі;
2) Арнайы сауалнама, КНБ РК Әскери институтында өңделген;
3) Эксперттік бағалау әдісі.Әксперт- бөлімше командирі;
Сараптама ... ... ... ... ... ... кентінде
орналасқан әскери бөлімше - Ә/Б 27943
Экспериментке 45 адам қатысты. Оның 4- і әйел ... ... ... ... ... ... жұмысы: 28 сәуірден 15 мамыр аралықтарында өткізілді.
1 ... ... ... ... ... ... ... МІНЕЗ АКЦЕНТУАЦИЯСЫНЫҢ ӘСЕРІН ТЕОРИЯЛЫҚ
ТҰРҒЫДА АНАЛИЗДЕУ
1.1 Контрактілі қызметтегі әскерлердің ... іс- ... ... ... ... Заңында 20 наурыз 2001 жыл
№167-2 бекітілді.Бұл заң қоғамдық қарым-қатынасты, яғни ... ... ... ... және ... ... екі жақты келісімді,
міндет жауапкершілікті өзара орнату.[2,С15].
1 бап. Контракт ... ... өтеп ... әскерлер–Қазақстан
Республикасының азаматтары,олар өз еркімен ... ... ... ... ... ... ... арқылы еңбек ақысы
төленеді.[1,С5].
Контракт–екі жақтың өзара міндетін және ... ... ... түсуші азаматтар, мемлекеттік жүйеде қызмет атқарушылар),
ұжым қызығушылығы үшін, және әскери қызметті келісім-шарт бойынша өтеу.
5 бап. ... ... ... ... ... ... ... қызмет ететін әскерлер келесі түрге бөлінеді:
1 ) офицерлік құрам қызметі;
2 ) прапорщик және ... ... ... жоғары оқу мекемісіндегі курсанттар;
4 ) сарбаз, матрос, сержант және старшин ... ақы - ... ... күн ... ... ... ... зиян келтіру,
яғни денсаулығына,әскери қызметін өтегенде зиян келсе, ақшалай өтем ақы
төленеді.
Қызмет жағдайы - төлем жағдайы, ... адам ... ... ... техникалық, санитарлық, гигиеналық, тұрмыстық жағдайы ... ... ... ... ... қызмет ететін әскерлерге жалпы түсінік Әскерлердің
кәсіби іс-әрекеті. Адамның ең басты ерекшелігі, ол еңбек ете ... ... ... ... ... ... ... өмірмен динамикалық жүйе әрекетінде байланысты, сол
үрдістің барысында объектіде психикалық бейненің пайда болуы ... ... ... ... шындық қатынасымен танысады.Тіпті біраз ... өзі ... ... ... ... ... Ол ... әртүрлі іс- әрекеті әрекет қорытындысы болады. Ол берілген
қорытындының себебін және ықпалын көрсетеді.[3,С147].
Адам іс-әрекетін тудырушы ... ... ... - ішкі және ... ... ... Субъектінің
бағыттылығын анықтайды. Яғни бағыттылықтың мақсаты және ... - адам ... ... ... ... ... ... қандайда да бір зат, көрініс немесе нақты әрекет ... - ... ... нақты жағдайының көрсеткіші, оны нақты
іс-әрекет арқылы шешуге ... ... ... ... мақсаты бар.
Сол мақсатқа жету керек. Міндет мақсатқа жетелеп, адамды итермелеп ... ... бір ... болу ... сол ... теориясын білу керек,
біліми мәселелерді шешу керек, содан ... ... ... ... ... ... ... оны нақты білімді маман деп айтуға болады.
Қазіргі адам ... ... Оны ... ... қарастырудың өзі
біршама жұмыс. Яғни әр адамның қажеттілігі әртүрлі. Ол адам индивидуалды
ерекшелігіне сай келеді. Сонда ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекеттер де көп. Бірақ басты әрекетті бөліп көрсетуге
болады. Ол жалпы қажеттілікке сай келеді. Ол ... ... адам ... ... ... ... оқу, еңбек.[4,С85].
Қарым-қатынас - адамның индивидуалды түрде дамуында ... ... ... ең басты түрі. Одан ... ... оқу, ... ... ... бәрі ... индивидуалды түрде интеллектуалдығын,
тұлғасын дамытады. ... ... деп ... ... ... түскен екі адамның арасындағы информация. Екі адам арасындағы
өзара келісімділік, бір-біріне деген қамқорлық, оқу-тәрбие ... ... ... ... ... және ... емес ... қарым-қатынаста адамдар бір-бірімен тікелей қарым-қатынасқа түседі.
Вербалды және вербалды емес информациямен бөлісе ... және ... ... ... ... Ал тікелей емес қарым-қатынаста
адамдар арасында тура байланыс жоқ. ... ... ... арқылы
бөліседі немесе жазу және жаңғырту информациясы арқылы іске асады.
Ойын - іс-әрекеттің ең ерекше түрі. Ойын ... ... ... ... ... Ойын ... ... разрядка алу үшін қажет. Ол
адам қажеттілігінің ... ... - ... ... біліктілікті жинау болып табылады. Ол арнайы
білім ... ... жол ... ... да ... оқу ... ... оқытудан туындайды. Адам іс-әрекетінің
ең басты және маңыздысы ол еңбек. Еңбек ... адам адам ... ... ... қоғам орнатты, материалдық, рухани мәдениетті өрбітті, өмір
жағдайын жандандырып, болашаққа жаңа жол аштыртты. Қазіргі ... ... ... түрі өте көп. ... дамуына сай, еңбек іс-әрекетінің түрі де
көбейді. Еңбек іс-әрекетінің мәні оның ... ... ... көзқарастармен әскери-кәсіби іс-әрекетінің өзі ең басты болып табылады.
Ең бастысы әскери-кәсіби іс-әрекетті ... ... адам ... және көп ... ... ... іске ... адам иерархиялық
құрылымның барлық түрі ... ... ... және
әлеуметтік. Ең басты іс-әрекеттің ұйымына, психикалық процесс, ерік, зейін,
ойлау, ес, қабылдау ... ... ... - ол тек психикалық сфера
емес және ол ... ... ... Және де ... ... де ... себебі адамның қағамда өз орнын таба ... ... ... ... ... туады. Отандық психологияда іс-әрекет
теория позициясы бойынша адам іс-әрекет құрылымның құрылымы зерттелінді.
Бұл совет заманында құрылып, ол ... ... ... және елу ... ... Бұл ... Л.С.Выгодский, С.Л.Рубинштейн, А.Н.Леонтьев,
А.Р.Лурия, А.В.Запорожец, П.Я.Гальперин және тағы ... ... ... Бұл ... ... ... материализм принципіне
сүйенген. Яғни сана іс-әрекеті анықталмайды, керісінше адамның іс-әрекеті
оның санасын анықтайды деп аталған. Бұл теория позициясы ... адам ... ... ... ... ... Ол бірнеше деңгейден
тұрады. Ең жоғары - іс-әрекет түрлерінің ішіндегі, ол ... ... ... Ортаңғысы - әрекет. Ең төменгі - психофизологиялық функция.
Қандай болмасын ... ... ... ... ... ... ... орталық көрсеткіші болып табылады[5,С358].
Әрекет- қандайда бір мақсатқа итермелейтін үрдіс. Және соған сәйкес
тосқан қорытындыны күтеміз. Қандайда бір әрекетті ... адам ... ... етіп ... - саналы бейне. Сонымен әрекет-адамда саналы жылдамдықтың
көрінуі, ... ... ... Және осы ... өзі ... ... тұрады. Бұның өзі әрбір әрекет ... ... Адам ... ... ғана емес, және көп масштабты болып келеді.
Мақсаттың өзі көп бөлімшелерден тұрады.[6,С119].
Операциялар- ... ... ... ... орындалу тәсілі
жағдайға тікелей байланысты. Бір мақсатты әртүрлі жағдайда орындалуына,
әртүрлі операциялар қолданылады. Анық ... ... ... деп
қарастырады. Мәселеге байланысты операция әртүрлі әрекеттен ... ... өзі тағы одан ұсақ ... ... мүмкін. Сонымен операция -
әрекетке қарағанда іс-әрекеттің ең ... ... ... ... Операцияның
ең басты қасиеті ол аз саналады немесе тіпті де саналанбайды. Осымен
әрекеттің операциялардан айырмашылығын көре ... Ол ... ... ... ... ... ... Операция деңгейі –дағды және әрекеттің
автоматтырылған деңгейі. Дағдыдан адамның саналы әрекеттің ... ... ... ... ... ... өте ... Себебі
операцялардың тез орындалуына, яғни соғыс экстрималды ... ... ... ұрыс ... көзге түспейді, сонымен қатар
өзгермелігімен де көрінеді. Ұрыс кезіндегі жағдай ... ... ... ... әрекеттің автоматты түрде жылдамдығына байланысты.
Сондықтан командир қол астындағы ... ... ... ... деңгейге
жеткізуге міндетті. Ең төменгі деңгей- ... ... Адам ... ... ... психикалық процесс,
физиологиялық деңгейден ажырамай бірге жүреді. Біріге ... ... ... ... Организмнің көп мүмкіндіктері психикалық
функциясыз іске аспайды. Оған бірінші болып ... ... ... деген қабілет. Психикалық функцияның ... ... ... зор. ... біз бірнәрсені есімізге
сақтағымыз келсе, арнайы тәсілдерді қолданамыз. ... ... ... біз есте ... ... ... Мнемикалық функция туғаннан болады.
Сондықтан әскерлерді әскери ... ... ... ... ... ... ... аударады.
Сондықтанда Қарулы Күштерде кәсіби психологиялық талдау ең ... ... ... іс- ... ерекшеліктері. Әскери қызмет адам іс-
әркеті болып табылады. Және ең маңыздысы болып ... ... ... ... және саясат көрініс табады. Жиырмасыншы және
жиырма ... ... ... ... көбейді. Мемлекеттер арасындығы қарым-
қатынастың қысымы артты. Қазіргі таңдағы ... ... ... ... ... ... үстінде және де оның әлеуметтік
маңыздылығы өтн жоғары. Бұл іс-әрекеттің ... ... ... ... ететін әскерлердің кәсіби іс- әрекетінің
ерекшеліктері.
Әскери-кәсіби іс-әрекет - бұл Отан қорғау іс-әрекеті. Бұдан көптеген
компоненттерді ... ... ... Ең ... екі ... түрден тұрады
: соғыс кезіндегі іс-әрекет және бейбітшілік кезіндегі іс-әрекет.[4,С93].
Ұрыс кезіндегі іс-әрекет-әскери қорғаныс күштерінде өз мақсатына жету
әрекеті. Оның ... ... ... ... ... тәсілі болады.
Оған көптеген фактор әсер етеді: әскери–саясаттық, әскери-техникалық,
идеологиялық және психологиялық қару ... ... ... ... ... ... ұрыс және ... дайындығы. Басында айтып кеткендей әр
іс-әрекеттің өзіндік мотиві болады. Ұрыс ... ... ... ... ... ... идеялары болады. Ең
басты ұрыста адамның қажеттілігі тірі қалу үшін ... ... болу ... Ол генетикалық қажеттілік, адамның өзін-өзі сақтауы.
Ұрыс іс-әрекеті әскери адамның мотиві ... ... ... ... ... болып табылады. Яғни Ұлы Отан Соғысы осындай ... ... ... үшін ... ... ... Бұл ... әлеуметтік мінез болып табылады.
Ондай сезім ... ... ... және ... даму ... ... ... офицер сарбаздарына патриоттық сезімін тудырып, Отан үшін
жан пида ... ... ... керек.[8,С140].
Келесі әскери-кәсіби іс-әрекеті ол бейбітшілік кезіндегі іс-әрекет.
Бұл іс-әрекеттің басқалардан ерекшелігінің бірі саналы ... ... ерік ... басқа бір адамға бағыну және өзіндік ... ... ... ... көп ... Келесі ерекшелік қандай уақыт
болмасын және қандай жағдай болмасын кәсіби жұмысқа дайын болу керек. Тіпті
өз басына қатер ... ... ол өз ... ... қысымды
тудырады. Шынына келсе, бейбітшілік кезіндегі әскер-кәсіби іс-әрекет-ұрыс
кезіндегі іс-әрекетке дайындық болып табылады. Оның өзі ұрыс ... жаңа ұрыс ... ... ... ... ұрыс кезінде
қолдану. Психологиялық қысым бейімделу кезінде тууы мүмкін. Ол жас ... ... ... ... жас ... ... табылады. Әскери институтқа
түскен кезде, жаңа ортаға түскен кезде, күн тәртібі өзгереді, тамақтануы
физикалық күштер қысымы ... ... ... және алмасу үрдісі
өзгеріп, жаңа жүйе қалыптасады.[8,С145].
Бейімделу - ... ... ... ... ең ... болып
табылады. Себебі бейімделу механизмі эволюция ... ... ... адам мен орта арасындағы балансты орнатып отырады.
Әскери–кәсіби іс-әрекетте бейімделу үрдісі өте ... ... ... ... ... әскери адам қатаң жағдайда да өмір сүріп кетеді және
кәсіби іс-әрекетін ... ... ... ... ... ... ... тәрбиеге байланнысты. Әскери адамның тез
бейімделуіне ... ... ... өте көп. ... ... қарым-
қатынасына тез бейімделуге әкеледі, ал жағымсыз бейімделу үрдісін тежейді.
Субъектілі түрде бұл деңгей қоршаған ... ... ... өзін ... ... түсінеді. Келесі әскери-кәсіби іс-әрекетке ... ... ... ол ... ... ... ... бір-біріне деген қарым-қатынасы тұлға ретінде әр адам әртүрлі.
Біреуі агрессивті түрде болса, ... ... ... тіл ... жаңа жерге тез бейімделе алады. Келесі әлеуметтену. Әлеуметтік
рөлді дұрыс түрде ... ... шарт ... ... ... ... кезде
адамның әлеуметтік рольдері өзгере бастайды. Ол Отан қорғаушы, әлеуметтік
рольді орындаушы ... ... ... ... ... ... бейімделу зор ықпалын тигізеді. ... ... ... тұлғалық ерекшеліктеріне байланысты. Сондықтан
тұлғаның ерекшеліктерін дамытып, қандай ... ... ... ... деңгейге жеткізу керек. Сонымен қатар, бейімделу процесінің
жолында стрессте болады. Және ол екі ... ... ... ... ... ... әлеуметтік пенде болғандықтан ең бастысы психикалық сфера,
яғни эмоцияналды ... көп әсер ... ... - ол функцияналдық күй,
физиологиялық және ... ... ... мінезделеді.
Стресс кезінде жұмыс қабілеті, мүше функциясының эффективтілігі төмендейді
және энергетикалық ресурстар арылады. ... ... ... ... кәсіби іс-әрекетінің басты бағыттарын көрсетуге ... ... ... ... , жеке ... бөлігіне тәрбиелік және
оқу процесін жүргізу:және кәсіби дағды және білімін арттыру.
Әскери басқару - командирлардың әскер ... ... ... ... жаңа ... ... мақсатқа жетуіне
итермелейді.Тәжірибеде ... ... ... алу ... шешуде көре аламыз. Ұрысты жеңу үшін ұжым топ ... қана ... ... ұжымды басқара алу деген ол, жеке құрамды мобильдеу,
әскерлердің мақсатқа жете алу ... өз ... ... ... таба ... ... жеңіске жете алу. Офицер басқару дағдысын қалыптастырып, содан
кейін ұжыммен басқару ... ... ... Ол үшін ол ... ... істеу
керек, кәсіби өте жоғарғы білімді болу керек, ойлау қабілеті жақсы ... ... және ... құра білу ... ... ... офицерлердің
шығармашылық ойлау қабілеті келесі көрсеткіштерден тұрады [10, ... ... ... ... ... ... алған белгінің жағдайын берілген информация ... ... ... ... варианттар шешімін табу;
- шешімнің оптималды варианттарын табу;
Әскери басқаруда тек ойлау ғана ... ... да ... бар. Ол ... ... шешім табуға көмектеседі. Сондықтан әскери-кәсіби іс-
әрекетте басты фигура , ол офицер. Сондықтан әрбір офицерлердің ... ... ... ... ... дамытып отыру керек.
Офицердің әскери-кәсіби іс-әрекетіне өіндік тұлғалық құрамға тәрбие беріп
және оқыту ... ... ... жаңа ... ... жаңа жағдайға емес,
өзіне таныс емес көп информация алады. Сол ... ... ... ... жауап береді. Сонымен қатар офицер тұлғалық құрамды
оқытып қана қоймай, өзінің қол ... ... ... Отан ... ... ... қорғауға дайын екендігін көрсету керек. Сондықтан
әскери-кәсіби ... көп ... және көп ... және ... ... ... қояды.[10,С356].
1.2 Келісім- шарт бойынша қызмет ететін әскерлердің тұлғасына
жалпы түсінік
Психологиялық ғылымда «Тұлға» категориясы ең бастысы
болып ... ... ... ... тек психологиялық болып табылмайды. Ол
философияда, әлеуметтануда, педагогикада да қолданады. Енді тұлға
түсінігіне тоқталып кетсек. ... - ... және ... ... шартталған
және олар қоғамдық қарым- қатынас адамдардың бір- бірімен ... ... ... ... ... нақты адамды айтамыз.
Тағы бір қарастыратыны, психологиялық ғылымда тұлға ... ... ... ... ... ... бар. Яғни, тұлғаның дамуына
биологиялық бастау етеме, әлде ... ... ... әсер ... ... іс- ... ... оның тұлғалық және
индивидуалды ... ... ... ... ... қасиеті - бағыттылық, қабілет, темпераментке,
мінезге жалпы түсінік.
Бағыттылық - тұлғаның ең күрделі қасиеті. Ол ... ... ... ... таңдамалығын анықтайды.[11,С254].
Мысалы, әскери міндетті саналау, коллектив сезімі қиындық жағдайда
көмектесу сезімін ... ... ... әскери хұмысыңды танып.
Қызығушылықтарын орындаудың өзі әскери-кәсәби іс-әрекетін жетілдіру болып
табылады. Қызмет барысында әскерлер алдарына әртүрлі ... ... ... және оның ... ... (білімге, қоғамдық іс- әрекетке,
тәртіпке деген талап, ... ... және ... ... қажеттілік және сендіру, ұстанымдар ... ... және ... - ... бәрі ... бағыттылығының
элементі болып саналады.[12,С105].
Қандай сферада ... ... ... ... ... болады- моральды- адамгершілік, әскери- ... ... - ... және тағы ... ... тұлға
бағыттылығы- күрделі және ... ... ол ... ... өзара
байланысты компоненттерді енгізеді.
Ғылыми әдебиеттерде бағыттылықты көбінде тұрақты мотив, тұлғаның ... ... деп ... ... ... ... қалыптасады.
Бағыттылық - бұл ұстанымдар, ол тұлғаның қасиеті және ол иерархиялық форма
түрінде болады. ... ... ... ... ... ... ... сендіру. Бұл тұлға бағыттылық формасы мотив іс-әрекетінің
арқасында құралады.[12,С107].
Құмарлық - бұл ең ... ... ... Психологиялық
көзқарас бойынша – саналанбаған және жете түрде ... ... күй. Бұл ... ... Қажеттілік не сөнеді немесе бір анық
тілекке айналады.[12,С106].
Тілек - бұл ... анық бір ... ... ... Бұл енді ... ... қана қоймай, енді оны өтеуді ... ... - ... ... ... ... ... талпыныс
бағыттылығы туады. Оны көбінесе іс- әрекетті тудырушы деп атайды.[12,С103].
Қызығушылық - ... ... ... ... ... ... ... іс- әрекетінің мақсатына саналы түрде қарау, яғни қоршаған
ортаға бағыттау. ... ... ... ... ... яғни ... ... немесе бір объектіге деген зейінін
тоқтатқанда. Қызығушылықтың ең бір ерекшелігі, қызығушылықты ... ... бір ... туып ... ... ... тұлғалық қызығушылық ең
басты орынды алады. Ол, әскери адамның көзқарасын өзгертеді, әскери және
саяси білімді ... ... ... көтеріп, әскери шеберлігін
тудырады, әскери іс-әрекетіне шығармашылық қатынасын тудыртатын стимулды
тудыртады. Әскерлердің ... ... ... ... мазмұнына, объектісіне, пәніне ... ... ... қоғамдық, әскери- кәсіби және тұрмыстық қызығушылық
деп бөледі. ... ... кең ... тар деп ... ... ... тұрақты немесе тұрақсыз деп ... ... бар ... ... мамандар, өз ісінің маманы дайындалып
шығады. Және әскерлердің қызығушылық әрекеті де ... ... ... және тез ... ал ... ... ... болады. Сондықтан әскердің қызығушылығын басынан бастап анықтаған
жөн.[13,С172].
Бейімделгіштік - бұл ... ... анық бір ... шақырады. Ол қызығушылыққа ерікті компонентті қосқанда туады.
Бейімделгіштік адамның қандайда бір іс-әрекетке терең тұрақты ... яғни ... бір іс- ... анық ... - ... бір нәрсеге талпынуы. Яғни, адамның өмірге деген
объективті ... ... ... ... және ... деген
қатынасы.[13,С175].
Сендіру - бағыттылықтың ең жоғары түрі. Тұлға мотивінің жүйелігі, өз
көзқарасы бойынша, ... ... ... ... ... тудыру.
Сендірудің бастысына, саналы қажеттілік, ол тұлғаны әрекетке итермелейді,
мотивін, іс-әрекетке деген мотивациясын қалыптастырады. Ал енді ... ... - ... ... ол ... ... байланысты. Мотив адамның іс әрекетін тудырып, бағыттып ... ... ... ... ... ... ... Әскерлердің
мотиві өзінің құрлымына қарай өзгермелі болады. Әскери қызмет ... ... ... ... ... Және ... ... объективті
жағдай, колбасшы әрекеті, басқа әскерлер өзіндік ... және ... ... ... ... ... ... байқалады. Мысалы: әскер
демалыс алу үшін спортпен айналысса, артынан қызығып, ... ... Яғни ... ... ... ... ... Яғни,
мотивті және оның өзгеруін көре білген офицер, ... де ... ... ... ... ... ... тәрбие жұмыстарын жүргізу болып
табылады. [13,176].
«Мотивация» термині «мотив» терминіне қарағанда кең мағынаға ... ... 2 ... ие: ... ... ... ... талпыныс). Іс- әрекеттің қандай болмасын
формасы ішкі немесе сыртқы себептен ... ... ... ... ... іс- әрекеті жатса, екінші жағдайда сыртқы жағдай және
іс- әрекеттің ... ... ... жағдайда – мотив, қажеттілік
болса, екінші жағдайда - ... ... ... ... ... ... ... Мотив саналанған немесе саналанбаған жағдайда болады. Басты
тұлғалық ... ... ... ... Мотив адам
қажеттілігінен туады. Ал қажеттілік ... ... және іс- ... ... ... ... ... соны өтеумен байланысты. Адамның
қажеттілігі оның өміріне, ұжымдық деңгейіне ... ... ... – күш, ... пайда болуы және оның өтелуі. Ал қосымша
жүретін, ол қажеттілік мазмұны ... ... ... Ең ... ... физиологиялық
қажеттіліктерді өтеу болса, ең жоғарғы сатысы өзін- өзі өзектендіру ... ... іс- ... тудырушы ол - мақсат.
Мақсат - іс-әрекетпен байланысты бағытталған, ... ... ... алу. Зейіннің ең басты объектісі мақсат болып
табылады. Ол ойлау процесін және эмоцианалды ... ... ... іс- ... ... және ... ... айырмашылығын білген
жөн. Іс-әрекет мақсаты бір бағытты көздесе, ал ... ... ... ... ... ... ... қаншалықты
дамығандығын: оның кеңдігіне, иілгіштігіне, иерархиясына қарай қарастыруға
болады. Мотивациялық сфераның кеңдігіне ... оның ... ... қарай қарастыруға болады. Адамның қаншалықты
мотиві, қажеттілік, мақсаты әртүрлі болса, соншалықты оның ... ... ... болады. Ал мотивациялық сфераның иілгіштігі
деген, ол мотивациялық туулардың әртүрлігінде, жалпылай мінезделуінде. ... ... ... болмасын мотивін өтегенде, оның жан-жақты, әртүрлі
болуы ... ... Ал оның ... ... иілгіштігін
көрсетеді. Мысалы: кейбір әскерлер өздерінің білімге деген қажеттілігін
кино, радио, телевизор арқылы алса, ал ... ... ... ... ... қатынас барысында алады. Осының соңғысы оның мотивациялық
сферасының иілгіштігін көрсетеді. Келесі ... ... ол ... болуы. Бұнда қажеттілік, мотив, мақсат бірдей емес және ... ... ... ... ... ... ... әлсіз түрде
көрінеді. Осыдан шығатын нәрсе, барлық мотивтерді [14,С743].
2 топқа бөлсе: материалды және ... Онда ... ... ... оның ... бағыттылығын, әскери қызметке деген қатынасын
да көре аламыз. Әлеуметтік және психологиялық зерттеулер әскерлердің әскери-
кәсіби бағыттары оқу ... ... ... ... ... көрінеді дейді. Сондықтан әскерлерді басты тәрбие бағыты, оның
тұрақты және әрекетті әскери- кәсіби бағытын құру ... ... ... ... ... құру ... ... бағыттылық- көпжоспарлы
күрделі көрініс. Сондықтан материалдық және рухани қажеттілікті ескермеген
дұыс болмас еді. Материалдық қажеттілікті ... ол ... ... ... ... және ... берілген материалдық ресурстарды
тиімді жолмен пайдалану керек. Олар қоластынлағы әскерлердің ... ... ... оларға қажеттілігін үнемі қамтамассыз етіп
отыру ... ... ... ... ... қызмет жас әскерлердің
алдында өзінің бағасын, маңызын ... ... ... ұрыс ... ... ... ... сондықтан әскерлер өздерінің
қажеттіліктерін бағдарлап, ... ... алу ... Ал ұрыс ... ... ... ... ең бірінші орыныды алады. Осы рухани қажеттілік
әскерге Отанға деген ... ... ... тудырушы болып
табылады.[15,С170].
Қабілет - тәжірибе жүзінде көп қолданылады. Көбінде ... ... ... да бір ... өте ... өтеу ... Және бір жақты деп қарамау керек. Қазіргі зерттеу барысында оны 3
типке бөліп қарастырады.[15,С172].
1) ... ... және ... ... ... жалпы және арнайы ... ... ... ... ... да бір іс- ... өте жақсы, ойдағыдай орындау десе;
3) білім үйрену емес, ... ... бір ... деп ... ... ғалымдардың ішінен Б.М.Теплов өте жақсы қарастырған.
Ол келесі қабілетке ... ... ... - ... ... арқылы қабілет
анықталады. Және адамдардың бір- ... ... ... ... туралы сөз болса, қабілет туралы сөз болмайды. Себебі адамдар
қатынастарда бірдей болады;
2) ... деп ... ... ... ол оның ... ... ... атқарғанын қарастырады;
3) Қабілет - білімнің, үйрену адамдарда ... ... ... деп айтпайсың. Әскери психологияда қабілет жағдай ретінде көрінеді.
Яғни, әскери-кәсіби іс-әрекетті білім, дағды арқылы өте жақсы орындау ... ... ... ... бір іс- ... ... болады;
Қазіргі таңда қабілеттің әртүрлі классификациясы белгілі. Көбінде ... ... ... және элементарлы және күрделі қабілет ... ... ... бар адамға тән. Бірақ әртүрлі
дәрежеде көрінеді. Психиканың басты бейнесі болып табылады: сезу, ... ... ... қабылдау және сақтау қабілеті. Осы жалпыланған
элементарлы басқа қабілеттің негізі болып табылады.[16,С510].
Жекеленген ... ... ... ... тән ... Мысалы:
музыкалық есту қабілеті, ойлау, шешімді қабылдау, тұрақтылық, ойлау ... ... ... Олар ... бір іс- әрекетті орындауда көрінеді.
Ол тұлғалық ... ... ... ... жалпыланған қабілет- барлық адамдарға тән. Олар
қоғамдық іс- әрекет түрлері ... ... ... ... ... қарым-
қатынас, эстетикалық және адамгершілік іс- әрекет. Осылар өздері күрделі
құрылымды құрады. Адамның тарихи ... ... ... ... ең
бірінші жұмыс түрінде болса, одан барып кәсіпке айналған. Кейде ... ... ... ... ... днп ... Осындай
қабілетке әскери- кәсіби іс- ... ... ... ... ... әр адам оны әртүрлі орындайды. Кейбіреуі оны сәтті орындаса, ... оны ... ... ... ... ... ... қандай
болмасын әскери- кәсіптік іс- әрекетке бөлген ... оның ... ... ... ... қабілеті оның даму дәрежесін ... ... ... ... ... ... - адам ... ортада сәтті орындалуы және
басқалардың арасынан ерекшелендіріп тұрады. Ол көбінде жан - ... ... ... ... жаңак түрде, жоғары көрсеткішті
және қоғамда маңызды болып табылада. Әртүрлі іс- ... ... ... қабілетті болуға болады.[17,С269].
Қабілеттің қалыптасуы, оның анатомо- физиологиялық
ерекшеліктеріне байланысты, ең бастысы ... ... ... ... Тума және ... ... ... бар дейді. Адамға қабілет
тұқым қуалау жолмен, ата- бабаларынан тарайды десе , ... ... ... ... ... бала ... арасында өссе, адам психикалық
қыры болмайды дейді. Сондықтан адам қабілеті нышан ... ... ... және ... арқылы анықталады. Қабілетті әскердің бірінші жылы
әскери қызметін орындаудан бастап анықтау керек. Оны ... ... ... арқылы көруге болады. Әскерлердің қабілетін анықтайтын
критерилердің бірі ол ... ... ... және ... ... ... ... болуы. Сандық қатынаста дайындық деңгей болса,
сапалық жағынан – үлгерімділікті, ... ... ... бір ... ... ... ... қатесіз болмайды. Ең
қабілетті әскер, ол оқу үрдісінде көп қате жібермей, сол қатесін ... ... ... ... сол жіберген қатесін жан- жақты
зерттеп отыру керек. ... ... ... өзіне аз уақыт ішінде сол
жіберген қатесін түсіндіріп, оқыту, ол ... ... ... ... ... ... қана ... ол оның әскерлерге қатесін, себебін
өздеріне түсіндіру болып табылады.[18,С254].
Әскерлердің қабілетін эффективті түрде анықтау, мынандай ережелер ... ... ... іс- ... ... ... ... Және
ол бір сферада емес, жан- ... ... жөн: оқу, ... ... ... ... ... бірте жүргізген жөн. Күрделі болу
керек, бірақ ол жақсы көрсеткіш алу үшін болу керек.[19,С320].
Осы ережені ... ... ... ... ... сай ...... табиғи сипатының психикалық іс-
әрекетінің жылдамдығы, ритмі, темпі жатады.[19,С325].
Темпераменттің мәселесін зерттеу, қазіргі ... ... ... ... жоқ.
Әртүрлі ғалымдардың айтуынша, темперамент- ол биологиялық ... ... ... ... тұлға әлеуметтік пенде болып ... ал ... ... байланысты болса, оны тұрақты деп айтуға болады.
Отандық психолог Б.М.Теплов темпераментті ... ... және ол ... ... ... деп
айтқан. Яғни, біржағынан- сезімдердің тез пайда болуы, екінші жағынан- күш.
Сонымен, темпераменттің екі ... бар: ... және ... ... ... мінездемесі жылдамдылық дәрежесімен, талпынысымен,
инерттілігімен сипатталады. Келесі эмоцианалдық ... ... ... ... ... ... және оң және ... қуаныш,
қорқыныш, ашулану, күйзелістер.[20,С167].
Адамдар бір- бірінен күшінен, ... іс- ... ... жүруінен, сезімдердің өзгеру үрдісі, мимика,
пантомимика айқындылығымен ерекшеленеді, бұны бұрынғы заманнан ... ... ... ( V б.з.д ) ... адам іс- ... ... сұйықтыына байланысты. Бұл сұйықтықтардың ... ... ... сау болуына әсер етеді, ал егер ... ... орын ... ол ... ... ... болады.[20,С168].
Сангвиник- қанның пропорйиялық мөлшері көп болса.
-холерик- өт көп болса;
-флегматик- сөл көп болса;
-меланхолик- қара өт көп ... ... ... ... ... ... таңғаларлықтай емес.
Темперамент жоғары ... іс- ... ... ... ... үрдісі – қозу және тежелу және ... бір- ... И. П. ... ... ... ... ... қозу
және тежелу үрдісі күші, қозғалымпаздығы, тұрақтылығы бойынша әртүрлі
болады деп ... ... ... 4 ... ... айырмашылығын
білу керек. Олар: сангвиник, ... ... ... ... түрлері бір- бірінен пайда болу динамикасы мен ... ... ... ... ... ... тез ... және күшті сезімдер жатса, сангвиникке тез пайда ... ... ... ... меланхоликке жай пайда болатын, бірақ күшті сезімдер
жатады. Флегматикке баяу пайда болатын және әлсіз ... ... ... ... және ... темпераменті тез қозғалғыш, сыртқы
сезімдердің көрінісі айқын байқалады: ... ... ... ... және ... ... керісінше, іс- әрекеттері баяу
және сезімдерің ... ... ... ... ... даралық ерекшелігі жүйке үрдісіне байланысты.
Жүйке ... ... ... ... (күші, белсенділігі және
тұрақтылығы), Павлов ілімі бойынша ... ... іс- ... ... ... ... іс- әрекет түрі темпераменттің физиологиялық негізі
болып табылады.[22,С180].
Павловтың тәжірибесі төрт қатынастың кең ... ... ... 1.1 ... үрдісінің мінездемесі
|Жүйке үрдісінің мінездемесі ... іс- |Күш ... ... ... ... | | | ... ... | | | | ... ... ... ... |Холерик |
|Тірі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |Меланхолик |
| | | ... ... ... ... ... отандық психологтарда темпераментті тұлға
қасиеті, индивидтің тума мінездемесі деп көрініс тапты. Мысалы. Б. ... ... ... басты қасиеті нышаннан ғана ... ... де ... ... ... ... ... темперамент туралы
классификациясы ең көп ... ... ... Ол оны 2,5 мың жыл ... кеткен болатын. Бірақ қазір олардың аттары өзгерген. Енді оларды
тоғырақ қарастырып өтейік.
Сангвиник- ... оның ... ... қозу ... еті тірі, өнімді адам болады. Оның көзқарасы өзгеріп
тұрады, ... және ... ... ... ... ... Оның ... өзгермелі болады. Бірақта көбінде тепе- теңдік сезімідері басымдырақ
болады.
Холерик - тұрақсыз, белсенді. Жоғары ... ... ... Оған тез ... темп ... ... ... болады. Бірақ көбінде тұрақсыз, көңіл- күйі
өзгермелі, ал егерде ... ... ... ... және ... сөйлей
салуы мүмкін.
Флегматик - осындай типті адам көбінде ... ... ... ... ... ішкі ... ерекше жағдайда ғана айтады.
Меланхолик- терең күйзелістерге түсетін, өте жоғарғы ... ... ... ... ... тұрақсыз зейінді болып келеді.
Меланхоликтик типтес ... тез ... ... ... ... ... қайғыға түскіш адам болып табылады.[23,С179].
Тағы бір айта кететін нәрсе, ... ... түрі ... ... өзі ... Ол тұлғада және іс- әрекетте көрініс
табады. Мысалы: сангвиник адамгершілік ... ... ... ... ... қоғамда белгілі бір орны, тәжірбиелік мәселелерді
сәтті шешетін, оптимисті көзқарасты адам болса, ал ... ... ... ... ... ... үлкен жұмыстарға
икемсіз болады. ... ... ... ... типті адамдар
әлеуметтік жағынан толық болады.
Әскердің темперамент ерекшелігін, іс- ... ... , ... ... және
адамды басқару үрдісінде көруге болады. Мысалы: жоғары шыдамдылықты қажет
ететін іс- ... ... ... ... ... іс- әрекетте
(бақылаушы, снайпер, оператор, РЛС, ... ... ... ... ... ... ... Ал холерикке бұндай жұмыс оны
шаршатады. Ал ұшқыш, танк ... ... ... ... келеді.
Ал арнайы жаттығулардан өткен холерик ... ... Ал ... ... көп ... ... аз іс- әрекетке келеді. Ұжым
арасындағы қарым- қатынасты орнату үшін әртүрлі типті темпераментті ... ... ол ... және ... ... ... темпераментін білген офицерлерлің ең бір сәтті ететін ... ... ... ... ... ... жеке құрамда жағымды
темперамент қырына суйеніп, соны дамытып, тұрақтандыру ... адам ... ... оның ... айтады. Мінез грек
сөзінен шыққан, тура ... ... ... - ... өмір жағдайына байланысты субъектінің іс-
әрекетінің тәсілі жеке дара ... ... ... ... мінез адамның әлеуметтік іс- әрекетінде бірінші орында мамандығына
басқа адамда ... ... ... ... ... ерекшеліктері.
Мінез әлеуметтік қасиеттер ... ... ең ... ... ... ретінде ол үнемі іс- әрекет барысында көрінеді. Яғни,
қоршаған ... және ... ... ... ... ... ... қырын іс- әрекет ерекшелігінен көруге болады, Яғни, адам ... ... ... ... адамдар күрделі әрі ауыр іс- әрекет
түрлеріне жүгірсе және олар одан ляззат алса, онда олар ... ... ... ... шыға алады. Ал кейбіреуі жеңіл жолға жүгіреді.
Кейбір адамдар істеген ... іс- ... ... басқалардан озып
кететіндей қорытынды көрсете алдыма соған талпыеса, ал кейбіреуге бәрібір,
артта қалып қоймасам болды деп ... ... адам ... ... адам ... шыншылдығын, ашықтығын, күштілігін көрсетті деп айтпайды,
былай айту керек: бұл адам шыншыл, ... деп айту ... ... ... ... ... айтпай, тек тұрақты және маңыздылығына қарай
айтқан жөн.[26,С6].
Мысалы: адам өзінің стресстік ... өзін ... ... ... жағынан
көрсетсе, ол оның мінез қасиеті деуге болмайды. Тіпті өте көңілді адамның
өзінің көңілі түсіп отырады, бірақ оны ... адам деп айта ... ... ... ... бастайды. Ой, сезім,
оятулармен мінез өте ... ... ... ... ... ... мінезі де солай қалыптасады. Сонда адамның өмір ... ... адам ... ... ... роль ... құрылуы ерекше бір даму ерекшеліктеріне
байланысты ( ... топ, ... ... ... еңбек ұжымы ). Топтың
қандай болуына, яғни оның мәдениеті, ... ... ... ... қыры соған сай қалыптасады. Мінез ... ... ... ... ... көруге болада. Нақты жағдайға ... адам іс- ... ... ... ... көптеген
классификациясын бөліп қарастырады. Отандық психологиялық әдебиеттерде екі
бағыт кездеседі. Біріншісінде мінез қырын ... ... ... сондықтан көбінде қарастыратыны ерік, эмоцианалды ... ... ... ... қырына- шешімді, өз дегенде
тұратын, өзін ұстай алатын, өзбеттілік, белсенділік, ұжымдық ... ... ... ... ... ... инерттілік,немқұрайлық,
қызбалық жатады. Интеллектуалды қырға- терең ойлық, ... ... және тағы ... ... ... қырының зерттелу позициясын тұлғалық бағыттылығына
қарай зерттейді. Тұлға бағыттылық мазмұны қоршаған ортада, іс - ... ... ... ... ... ... ... адамның қатынасы
өзінің анық сенімдерінде көрінеді. Бұл қыр ... ... ... ... яғни оның ... және ... ... сенімдеріне, идеалына байланысты. Тұлғалық ... ... ... ... ... ... ... Құрылып қойған мінездің ең бір басты компоненті сендіру жүйесі
болып табылады. Сендіру адамның ұзақ ... іс- ... ... оның ... ... талпынысын және соған жету ... ... ... ... іс- әрекетке деген
қатынасын айтады. Бұл ... ... ... да бір ... іс- ... ... ... емес, жалпы іс- әрекет деген қатынасы. Адам ... ... ... ... Ол қоғамға маңызды іс- әрекетпен немесе
өзінің қажеттілігін өтеу үшін ... етуі ... ... ... ... ол ... және ... маңыздылық болып табылады.
Әрбір қоғамда маңызды міндеттер бар. Сол арқылы адам мінезі ... ... ... ... пен ... көрінісі ғана емес, ол
қоғамдық маңызды іс- әрекетке деген бағыттылық. Іс- ... ... ... ... ... ... жатыр. Адамда өмірлік
мақсаттың болуы- ол мінездің басты құрылу жағдайы болып табылады. Мінезсіз
адамның ... ... және жоқ ... Бірақ тұлғалық мінез және
бағыттылық бірнәрсе емес. Тәртібі жақсы, жоғары ... бар ... ... жоқ, ниеті жаман адамда әрекетшіл бола алады.[29,С269].
Мінез қыры іс- әрекетке деген қатынаспен және тұрақты ... ... ... және ... ... ол адам тұлғасының өзбеттілік еместігін көрсетеді. Ал керісінше
тұлғаның ... ... ... ол оның тұлғалық бағыттылығын,
тұрақтылығын көрсетеді. Бірақ ... ... ... ... көрсетпейді. Мысалы: қызығушылықтары ұқсас адамдардың біреуі
көңілді ... ... ашық ... ... юолуы мүмкін. Тағы айта кететін
жайт, ... ... ... ... ... ... жету үшін,
өзіндік әртүрлі әдіс- тәсілдерді қолдануы мүмкін. Бұл ... ... ... және іс- ... мінез- құлық әдістерінде көрінеді.
Бұл көзқарас арқылы адамның мотивациялық жетістігін, яғни сәттілікке жету
қажеттілігін көруге болады. Осыған ... адам іс- ... ... ... ... ... ... (инициативаның көрінуі,
тәуекелге бару, жарысу белсенділік), ал кейбіреулері сәтсіздіктен қашады (
жауапкершіліктен және ... ... ... ... ... ... ... ). [29,С268].
Адам мінезіне сипаттама беретін ол, адамның бос ... ... Ол ... ... ... ... ... Л. Н.
Толстой шахматпен айналысқан, И. П. Павлов- ... ... ... Д. ... ... ... танытып оқыған.[30,С21].
Тағы адам мінезінің көрінуі оның басқа адамарға деген қатынасынан
көруге болады: шыншылдық, ... ... ... тез ... ... адам мінезі оның өзіне деген қатынасынан көруге болады.
Көбінесе оны ... ... ... ... ... ... адам ең ... өзінің қызығушылығын бірінші орынға қояды. ... ... ... Ал ... альтруист өзінің қызығушылығынан
ұжымның пікірін ең бірінші орынға қояды.[30,С22].
Осылардың бәрінен ... ... ... ... ... және
құралдық деп бөлуге болады. Мотивациялық қыр - іс- әрекетті тудырып және
бағыттап отырады. ... қыр- анық бір ... ... ... құралдық
тұлға қасиетіне жатқызуға болады. Ол ... ... ... ол іс-
әрекеттің орындалу манерасына тәуелді. Және мінезді таңдалған ... оны ... ... ... ... ... ... анықталса, осы
көзделген мақсатқа жету үшін құралдық рольді қолдануға болады.
Тұлғаның ең көрнекті ... бірі ол – ... ... оны ... деп ... ... ... тұлға қырына, адамның көздеген мақсатына
жету іс- әрекетінен көруге болады. Осыдан анық мінез ... ... ол ... ... оған қарама- қарсы көрсеткіштен. Екіншіден
мінез қырына қойылған мақсатына қалай ... ... ... ... ... ... яғни, мінез темпераментпен емес
ерік- жігермен де байланысты. Үшіншіден мінез ... ... ... ол ... ... ... экстраверсия және интроверсия,
ұстамды және импульсивті, өзгермелі және ригидтілік.[31,130С].
Мінез - бір ... ... және ... ... ... ... ... қарастыруға көмектеседі. Мінезді бөліп қарастыру бұрыннан,
ежелгі кезден ... ... : ... б. з.д 4 ... оның 31 ... жіктеген. Ол мінезді қоғамның адамгершілік ... өз ... ... деп айтқан. Және мінезді басым тұлға қыры
арқылы сипаттаған.
Ал Аристотель ... ... ... ... ... және күшті деп, яғни ерік- жігерінің айқындалуымен байланыстырған.
Мінезді бөліп қарастыру, оны ... ... және ... ... ... ... мінез қырлары оның әскери қызметінің іс
әрекетінің жемісті болуына ерекше әсер етеді.
Ең бірінші ... ... қыры оның ... ... ... ерекшелігі:
ұжымдылық, шыншылдық, өзімшілдік, дөрекілік.
Әскердің өзінің қызметіне деген қатынасы 3 сәттен тұрады: әлеуметтік
құндылық, өзінің қызметіне, ... ... ... ... темпераментпен байланысты. Кейбір жағдайларда оны бөліп
қарастыру мүмкін емес. Павлов бойынша, мінездің ең ... ... ол ... деп ... Адам мінезі темпераменттің көрінуіне,
оның өзгеруіне және іс- ... ... ... ... темперамент және мінез ұқсас емес. Ең бастысы темперамент туа
біткен және жүйкелік, эндокриндік биологиялық жүйе қасиетімен нықталады, ал
мінезді ... орта және ... ... ... үрдісі оның мінезінің әлеуметтік жағдайымен
байланыстырады. Ол жанама және ... ... әсер ... ... ... бір ... ... тарихи жағдайдың өнімі болса, екінші жағынан
индивидуалды қайталанбас өмірлік жол болып табылады.
Басында қандай болмасын мінез қыры ... күй ... ... ол ... ... ... қыры болып қалыптасады. Уақытша болған
психикалық күйдегі қорқақтық, ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелеу үрдісі сол сияқты
көптеген жүйелік жағдайды тудырып, ... ... ... ... ... сарбаз Қарулы Күш қатарына ене ... оның ... ... ... ... қыры ... Ол қоғамдық іс- ... ... ... Ал олар ... ... ... ... етеді. Яғни ол оның бейімделуіне көп кері әсерін тигізеді.
Әскери қызметтің басталуы жас ... ... ... ... Әскери тәртіп оның алдына қатаң тәртіпке бағынуға,
міндетке, қойылған ... ... ... ... ... ... табылады. Жалпы уставты орындау, әскери қызметтегі тәртіпті орындау
сарбаз бойына мынандай ... ... ... ... жауапкершілікті, тұрақтылықты, жинақылықты, ұжымдылықты
қалыртастырады.[4,С93].
Іс- әрекетті қайта- қайта қайталау барысында ... ... ... ... ... ... ... Осы әскери ұстанымдарды
ұстанып, саналап оны ... ... ... ұрыс ... де ... кезінде де дұрыс іс- әрекет ете алады.
Әскердің мінез қырының қалыптасуы әскери ұжымға байланысты. Жолдастық
және бір- ... ... ... ... жауаркершілік әдеттері
қалыптасады. Ол көбінесе ұрыс кезінде өте қажет тұлғалық ... ... әр жас ... ... ... оны ... және ... болып табылады.[4,С92].
Ең бірінші рет әскер қатарына кірген жас сарбаз өз еркімен жоспар
құрып, ұжыммен жұмыс ... ... Ол оны бара – бара ... ... ... ... ... арқылы, тәжірбиелі әскерлердің
жұмыстарын игеру арқылы үйренеді.
Әскердің ... ... ең бір ... ол, ... ... ... яғни әскери міндетін орындау қабілеті. Әскер әскери
қызметін командир іс- ... ... өз ... ... ... әскери мінезді қалыптастырудың бірі, ол физикалық тәртіп болып
табылады. Физикалық жағынан дайындалған,мықты немесе ... ... ... ... көрсете алады: шыдамдылық, тұрақтылық, шешім тапқыш, өзін-
өзі ұстай алу, әскери қиыншылықтарды еркін бастан ... және өз- ... ... ... әскердің өзін- өзі мінезін тәрбиелеу болып табылады.Ең
негізгісі жауапкершілікті саналай алу, ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыру керек. Осындай әскердің мінезін
қалыптастыру тәсілі: өзін-өзі ... ... өзі ... ... ... мысалдар келтіру, жоғары рухани идеал, жаттығулар, өзін-
өзі кешірту және өзін- өзі қиналтырту.
Ерік - ... - ... ... ... орындау барысында кезіккен
сыртқы және ішкі кедергілерді ... ... өз ... ... ... өз ... ... қолдауы. Ерік, яғни ырықты
әрекеттер- ырықсыз ... ... ... ... болды. Қарапайым
ырықсыз қимылға көз қарашығының кішірейуі, жыпылықтау, жұтыну, түшкіру ... ... ... ... ... ... алу, шуға бас бұру. Біздің
сезімдік көңіл- күй ... ... ... ... ие. Мысалы: біз
таңдана қасымызды кереміз, әрекеттің ... ... тыс, ... ... осы ... ... ... Шуға мойын бұру, затқа
бір көргеннен әуестену тағы басқа. ... ... ... ... ... мен өз міндетпен жетегінде болу. Кей ерекшелік ... ... ұзақ ... ... : тау шыңын ерттеп ... ... ... ... ... өз ойларын ақтауы үшін ... ерік ... сарп ету ... және орта ... дүние ерік құбылыстарын түсініп білмеген
де. Жеке адам ... ... ерік орта ... ... ... Мұны ... қоғамға орнын берген. Ерік бостандығын бір жақты асыра ... ... ... ... ... ... болады.
Экзистенциализм ( М. Хандегтер, К. Ясперс, Ж. П. ... А. Камю ). ... тыс ... ... қатысы жоқ деген. Ерік бостандығын асыра
мақтаудан экзистентенцианалистер адам болмысының жалпы негізгі жөніндегі
ойларын дәл ацта ... ... өз ... ... мақсаты және
жауапкершіліктерін ацыратын, қоғамдық тарихи, ... ... ... аулақ бастаулар тұңғиығына бір- ... П. ... ... - ... ... ... ... жеңуде
көрінетін әрекетшілдік- еркіндік инстинкті деді.
З. Фрейд пен Э. ... ... ... ... адам ... дем ... ерекше қуат деген. Бұл ғалымдардың
болжамынша адам ... ... ... ... ... ... қандайда биологиялық қуаты. Ал бұл қуат, З. Фрейдше, санадан ... ... ... ... ... ... ... З.
Фрейд адам ... ... ... ... либидалық
мәдениеттендірілген алғашқы көрінісі деп, ал кейін бұл қылық адамның арғы
дүниеге ұмтылыстардың ... ... ... ... ерік энергиясы адамның әу бастан жыртқыш болуынан ... ... Егер осы ... ... қоғамдық рұқсат еткен белсенділер
түрінде жүзеге асып тұрмаса, ол әлеуметтік қатерге ... ... ... ... ... ... ерік өз ... дами бермейді. Ол тұдғаның қоғамдық дамуымен
тығыз байланысты. Басты еріктің қалыптасу мынадан көрінеді.
Еріктің дамуы ... ата- ... ... ... Ата- ана ... ... жан- жақты дамуына мүмкіндік беріп, оған ... ... ... ... ... ... Саналы түрде
саналастып, әр істеген іс- әрекетіне жауапты қарату керек. Осыдан ... іс- ... яғни бала ... ... ... ... ... еріктің қалыптасуы мектептің үлесі зор болып келеді. Мектепте
өзінтік тәртіп болады. Соны әр ... ... ... ... ... ... үй ... орындау, осылардың бәрі ерік- жігерді
қалыптастырып, оны дамытады.
Ерік - жігердің ең ... ... ... ... Күш Қатарында
қалыптасып, дамиды. Бұнда ... ... өте ... ... ... ... ... адекватты шешім қабылдауына
көмектеседі. Ең ... ерік - ... ... ... ... ... офицердің мойнында болады.[10,С354].
Сезім- адамның қоршаған болмыс заттарды және құбылыстар мен қатынас
жасауынан туындаған әрқилы формада көрініс ... ... ... сан ... болады. Жеке қасиеттермен сапалардың өзі де адамның белгілі
сезіміне ... ... түс ... ... ... дәмі тәтәмсіз. Ал
өмір жағдайдың тұрмыс оқиғаларны күрделі ... ... ... өте кең. ... пен ... ... пен қорқыныш, таңдану ... ... ... ... психологтар ерте заманнан жұмыс
істеген. 18-19 ғасырдың ... ... ... ... өріс ... адамдарды барша органикалық көріністің негізі психикалық құбылыстары
деген ... ... ... ... ... оның айтуынша барша
сезімдік дүниелердің ... ... деп ... Бұл теорияға байланысты
сезіммен елестер арасындағы қарама- қайшылық болған. Неміс ғалымы Вунд осы
бағытты қолданды. Оның тұжырымдамасы эллективті, яғни ... ... ... ... ... ... ... қоса салу деген, оның
пікірінше эмоция сезімнің және елес ... ... ... етуімен
сипатталады.Адамның ішкі өзгерістері ... ... ... адам ... ... ... Субъект қажеттіліктері
және сол қажеттіліктерді қанағаттандыруда бағытталған ерекше қызметіне
қарай сезімдер 2 топқа ... ... ... ... ... жаңа ... мән ... оларды
қанағаттандыру әрекеттерінің мотвіне айналдырушы сезімдер. ... ... ... үшін, аса қажетсену және оған сай заттар қолда
болу керек. Көңіл- күй ... ... ... іс- ... ... Оған ынталандырады және бағыттандырады. ... ... іс- ... ... ... Бұл ... ... ниеттер деп аталады;
2) актив және пассив болып бөлінуінен ... ... күш ... ұмтыландыратын, көтеріңкі сезімдер мен эмоцианалды стеникалық, ал
бұлардың баяу, солғын түрін астеникалық деп ... ... ... ... ... айбаттылық.
Екіншісінде: уайым, енжарлық, көңілсіздік, сезімдер жатады;
3) ... және ... ... немесе шешіліу. Мысалы: студенттің
емтиханнан өтуі, спортпен айналысатын адмдардың мәреге жетуі
шешуші кезеңдер болып табылады. Мәреге таяғанда адам ... күш- ... Осы ... ... соң ... бір күйге түседі. Мұны кернеуден
босану сезімі дейді;
Біздің сезімдеріміз реттеуші және сигналдық қызмет атқарады.
Сезімдік ... ... ... күй ... мінез- құлық бағыт
беретіндігінен, оны ... ... ... жеңуге
итермелейтіндігінен көрінеді. Эмоциялық реттегіш механизмі ... ... ... сағыныш, торығу, қайғы, адамның бүкіл жан дүниесін
күйзелтеді, олар тек психикалық күйініш тудырып қана ... ... ... душар етуі мүмкін. Мәнді қимылдар эмоциялар мен сезімдердің экспрессивті
жағын сигналдық қызмет ... Олар ... ... ... ... Және оларды басқалардың қабылдауын жеңілдете түседі.
Дауыстық және мимикалық сигналдар ... ... ... ... ... ... ... байланыс атмосферасын жасайды.
Сезім ағымы динамикалық, фазалығымен сипатталады. Сапасы жағынан әр
қилы сезімдер жағымды, ... ... екі ұшты ... ... ... ... ... жағымды эмоциялық әсерленуіштер пайда
болады. Егер қажеттілікті қанағаттандыруға бір нәрсе бөгет болса, ... ... ... ... ... моральдік, танымдық, эстетикалық деп 3 түрге
бөледі.
Моральдік сезімдер- жеке адамдардың өзінің мінез ... ... ... Оған ұнату мен ұнатпау, ... пен ... мен жек ... ... мен ... ... пен
өшпенділік жатады. Оның ішінде жолдасытқ пен ... ... ... , ... пен ар- ... ... айрықша бөліп айтқан жөн.
Ерекшелігі:
1) олардың әлеуметтік сипаты;
2) олардың көріністерінің ... мен сан ... ... ... сезімдер- ақыл- ой әрекеті процесінде пайда болатын
тебіреністерді интеллектуалды сезім деп ... ... ... ... сәтсіздіккен ұшырағанда күдіктену. Интеллектік сезімдерді адам
өзі танып, бағалаған обьектісіне деген қатынасын білдіретін мысқыл, кекесін
сезімдері жатады. ... ... ... ... ... ... мейірбан адамға тән.
Кекесін сезімі- дүниеге, адамға және өзіне сын көзімен қараудың көрінісі.
Оның өмірдегі олақтығы мен қателіктерін ... ... баға ... ... ... ... де, ... де аямайды.
Эстетикалық сезімдер- адамның әсемдікті қабылдаудағы және ... ... ... және ... ... ... адам көз ... тамашалап қарау ынтасын тудырады.
Құмарлық- дара мақсатқа немесе ... ... ... ... ... ... туғызыты күшті, тұрақты, ұзаққа созылатын
сезім. Белгісі- әсерлігі, еріктік және эмоциялық ... ... ... өмір жолы оның алға жетелеп, кез – келген қиындықтарды
игеруге талпындыратын құмарлықтарға едәуір тәуелді.[33,С157].
Психологтардың ... ... ... ... ... - ... ... психикалық
ерекшеліктерінің индивидуалды қатынасы, ол берілген субъектінің белгілі
бір өмір жағдайындағы мінез-құлқына шартталған.Әдетте , мінез деп ... ... ... ... , ең ... мамандыққа,
адамға және өзіне деген қарым-қатынасынан көрінетін психикалық іс-
әрекеттің өзіндік қалыптасуын ... ... ... ... ... 18 ғасырда Еуропада мінездің ... ... ... ал ... жеке ғылым ретінде этологияны бөліп
көрсетті.( өйткені Теофраст кезеңінде мінезді этос деп спнаған ). Егер
ескерсек, этика- бұл ... пен ... ... ... онда ... ... ... өлшемін шектейді және ашады, адамның
басқара алатын қылықтарын анықтайды деген нұсқау алдық. Қазіргі ... ... ... болып саналады. Кейбір психологиялық ағымдар бұл
қоғамның өмір сүру ... ... ... ал ... ... ... және зерттеулерде мүлдем алынып тасталынған. Бұл
неге олай? Біріншіден, көптеген психологтардың ойларынша неғұрлым мінездің
өзіндік көрінулерін қосатын және ... ... бен ... ... ... ... ... Екіншіден, финоменология
бойынша мінездің көбі ... ... және ... қатар оның
психологиялық жүйесінде қосу заңсыз ... ... ... жалпы
өзіндік құбылыс ретінде мінезді зерттеу мүмкіндігінде күдіктену білдіреді.
Кейіпкер, ... ... ... ... ... ... ... өкілінің бірі Г.Олпорт: мінез-бұл бағаланатын тұлға,
ал тұлға-бағаланбайтын мінез, яғни ... ... ... , оның
мінезі бақылай, ... және ... ... ... өзіндік тәрбиенің
әсерінен өзгереді, жеткіншек ... ... ... ... ... ... этикалық бағаға жатуы мүмкін.[20,С170].
Отандық психологияда мінез ... ... ... , ... мен ... ... қатынасының , өмірлік
мақсаттың бар болуы –ерікті құрайды деп үнемі ерекшеленеді. ... ... ... ... өзіндіе бақылау және ... ... ... ... Мен Күші, Жоғары Мен Күші ұғымдарын
қолданады. Егер мінез және ... ... ... ... ... мүмкін болмаса, онда мінез және темпераментті бөлу одан ... ... ... ... - бұл ... ... тума ерекшеліктері(
олардың қозғалыстары, инерттігі, қызу тағы басқа).
Мінез - бұл адамның өзіне, қоршаған ... ... ... қарым-
қатынастың тұрақты ерекшелігі. А. Г. Ковалев және В. Н. ... ... ... 4 топқа бөлді:
1 ) мінез бен темпераментті теңестіру;
2 ) олардың арасында антагонистикалық қарым-қатынас орнайды;
3 ) темперамент мінездің элементі ... ... ) ... ... табиғи негізі болыа саналады;
Соңғы позиция зерттеуге жақын, отандық ғылымдардың қабырғаларында
пайда ... ... ... пен ... бір-бірімен өзара шартталған.
Темперамент жалғыз өзі мінезді анықтамайды. ... ... ... ... тәрбие және оқыту жүйке жүйесіеің қасиеттері, генетикалық
бағдарламалар өзіндік өзін қалтырады. Бірақ оның темпераменттен ... ... ... ие және ... - ... ... бейнелейді, мінез әрқашан және барлығында ... ... ... ... ... екі ... бөліп көрсетуге болады. Бірінші жол Отандық ... ... ... ... ... темпераментпен байланысын, мінезді
тұлғаның мазмұнды және ... ... ... ... ... жол, ... сау ... , тәуелділікке және ... ... ... ... ... ... ... тұлға дамуының
биік шыңы мен төменге қарай көрсету жолы сияқты қабылдайды.[20,С183].
Егер ... ... ... жағын анықтай алмаса, ал мінез
нақты ... яғни ... ... бір ... және ... ... ... Б. Г. Ананьев кез-келген мінез сипаты тұлғаның
қандайда бір қоршаған өмірге деген ... ... ... ... ... және ... идеялар;
2) еңбек-адам өмір сүруінің тәсілі;
3) индивидтің басқа адамдармен қоғамдық байланысы;
4) өзіндік әрекет және адамның тұлғалығы;
А.Ф. Лазурский формалды және ... ... ... ... ... ... ... деп жазған: идеалды классификация
мынадай болуы керек: яғни ... ... ... тек адамның
субъективті ерекшеліктерін ғана емес, ... қоса оның ... ... ... ... әрине бұлар адам мінезімен байланыста
болады. Өзінің теориясының негізіне ол ... ... ... ... ала ... , ... екі негізді бөліп көрсетті:
психикалық деңгей неғұрлым биік ... ... ... ... ... бейімделу жүреді.[20,С 184].
Психикалық даму деңгейінің тума сапасы ретінде адамның дарындылығы
және оның ... ... ... қоры ... Психикалық жоспарда
деңгейдің жоғарлау критерилері ретінде:
1) іс-әрекет өнімділігі, көлемі, ... ... ... ... психикалық құбылыстың күйі мен қарқындылығы;
3) психикалық құбылыстың сапалығы мен ... ... ... ... психикалық элементтердің өсу координациясы және олардың
арасындағы ... ... ... өмір деңгейін А.Ф.Лазурский Шостромның
теорияларына ... өмір ... ... табыстылықты анықтамайды. Бейімделу
тәсілдерін ортаның құбылыстарына ... жеке ... ... А.Ф. ... ... (негізгі психикалық және
психофизиологиялық функцияларды қоршайтын сезім, ес, зейін, ... ... және ... күші тағы ... Эндопсихика жалпы формальды-
динамикалық мінездеме ұғымына ... ол ... ... ... ... тума ... ... негізінде беріледі.[22,С181].
Экзопсихика тұлғаның сыртқы объектілеріне қатынасын ( ... ... ... ... ... ... және тағы басқа) қосады.
Экзопсихика біз көріп тұрғандай, ... ... ... ... және орта ... әсер ... және экзопсихика өзара әрекеттеседі, шарттасады, және эндосипаты
экзоның ... ... ... актуалдығы өзгеруі мүмкін ( мысалы
қабілеттер әрекетте көрінеді, ал мотив пен қызығушылық – бұл ... даму ... эндо және ... ... ... ала отырып, А. Ф. Лазурский күрделі типология
құрастарды:
1) ... эндо мен экзо ... ... ... деңгейі жоғарлаған ... ... ... ... ... ... ... азаяды.
Бұл ой қазіргі психотерапияның рухани - бағдарына жақын және де ... ... және ... ... ... ... ... жоғары идеалдың құндылығы мен қажеттілігін көрсетеді. ... ... ... ... және тұлғаның әдепті бағаның критериі А. Ф.
Лазурский ойынша, өзінің тұрмыс деңгейін жоғарлататын ... ... ... Г. ... Е. ... және Р. ... екі ... сауалнама көмегімен зерттеу ... ... ... үш ... ... ... ... элементтері ретінде
жатқызады.[20,С184].
Белсенділік- енжарлық іс- әрекеттің өмірдің барлық сферада ... ... ... жатқан оқиғаларға деген жауап
ретінде эмоционалды реакциялардың ... ... және ... ... ... ... ... реакциясын
көрсетеді, бір уақытта адамның өзінің уақытын құрастыру тәсілі ... ... ... қамтиды. Біріншілер өздерінің эмоциясын тез
көрсетеді,бірақ эффектілі және ізі тез ... Олар ... ... ... ... ұзақ уақыт күшті емес,күтпегенді сүйеді және
ұзақ уақыттық ... ... ... емес.[20, С182].
Екіншілер бірінші әлсіз реакция көрсетеді, ... ... ... күші ... ... ұзақ сақталады. Олар
мардымсыз жағдайдың әсерінен көпке қуат алады, табанды
Ұзақ уақытқа жоспар құрып орындауға ... ... ... ... ... әртүрлі
комбинациялар арқылы 8 мінез типтерін құрауға болады.
Сонымен, мінез тұлғаның әртүрлі жағдайлардағы ... ... ... - ... адам ... ... сезінеді.
Мазасыздық- бұл реалды және қауіптілікті бастан ... алу. ... ... ... ... ... жұмылдырып, шоғырландыруға
болады. Егер мұндай жағдай жағдайда жиі болса, онда ... ... , ... ... ... бұл ... ішкі ... дүрлігуге,
қамдануға, қозғыштыққа өтеді. Сондықтан да мінез-бұл тұлғаның фрустрациялық
жағдайларға қарсы тұруы, ... ... ... ... ... ... ... болмауы. Бірақ
белгілі болғандай жағдай қиындығы - бұл субъектілік ... ... ... ... қиын (бұл астеникалық тұлғаларда болады), ... ... ... ... ... ... басқаларға экстремалды
жағдайларда әрекет жасау мүмкіндігі ... ... ... ... және де ... өмір сүру жолы ... өнімді болып
табылады.[22,179].
1.3 Мінез акцентуациясы және акцетуациясы бар ... ... ... оның ... да бір сипаты аса айқын көрінсе,
адам аса ... ... ... Бұл ... онда мінез акцентуациясы бар
екендігін көрсетеді.
Мінез акцентуациясы- бұл мінездің ... бір ... ... ... варианттары мен нормалары.[27;С258]
Акцентуация болған кезде кейбір психогендік әсерлерге деген таңдаған
қабылдау көрінеді.
Леонгард мінез ... ... ... 4 ... және 6 ... акцентуациясын көрсетті.[24;С530]
Демонстративті – бұл тип адамның ... ... ... ... Бұл кезде не істеп, қалай істеп отырғанын ұмытады.
Жоғары ығыстыру қабілеті және ортаға ... ... өзі ... тән.
Педантты- өткенге көп уақыт ренжу. ... ... ... ... ... ... Белгілі мінез ұстанушы. Дәстүрді ұстанушы,
тұйықталған, жоғары жауапкершіл.
Тұйықталған- бір ... ... ... ... Аса ... ... өз ... сөзін және мінез- құлық күшпен
басқарады. Аяқ асты ... және ... ... ... ... ... Өткен өкпесіне қайта оралып, өш алуға ... ... ... ... ... ... ... деген құштарлық. Өзін қоршағандарға аса ... және ... ... ... ... балалар үнемі күліп, көтеріңкі көңіл
күйде ... ... ... ... ... қараңғы жақтарына көп
көңіл бөледі. Мұндай балалар жылап тұрады. Топта жоғары статус алмайды.
Қауіпті, қорқақ- ... ... ... ... ... екі ... ... біріктіреді.
Тұлғалық потологиялық ... ... ... сезімдермен өмір сүреді. Басқа ... ... ... тез ... ... ... және ... адамдар. Реалды
өмірді иллюзорлы әлем ауыстырады
Аталған белгілердің барлығы акцентуацияның әлсіз ... ... ... ... бар. Мысалы: истеройдты акцентуациясы бар адамдар
публицикалық мамандығына, шизойдты акцентуация ... ... ... ... қабылдауға пороноидты мінез – ... ... ... ... ... ... туғызатын сипатын ғана көрснтті.
Леонгард еңбегін зкрттеуші Личко толықтырды. Ол мінез ... ... ... аса ... ... күй, ... көңілді, сөзшең, өте
қуатты, дербес, лидерлікке ұмтылады, тәуекелшіл, авантюрист, ... ... ... ... ... білмейді. Өзіндік сын
жоқ. Маңызды ерекшелігі: олардың қозғалымпаздығы, ... ... ... көп. Оқу процесі барысында бұл бір орында отыра алмау,
тынышсыздық және тәртіптің жоқтығына әкеліп соқтырады. ... ... ... және ... ... ... үнемі төмен көңіл- күй, қайғы, аз ... шулы ... өзін ауыр ... ... ... ... ... араласпайды. Қақтығысқа сирек түседі. Үнемі пассивті
күйде болады.
Циклоидты- құбылмалы. Қарым- ... тез ... ... ... шұғыл ауысатын адам көтеріңкі көңіл- күйі және көңіл- күй
төмендеуі жылдам ауысады.
Эмотивті- аса ... ... ... жағымсыздықты
терең қайғырады. Берілген ескертулерге шамадан тыс сезімтал, сәтсіздікті
терең күйзеледі. Үнемі көңіл – күйі ... ... ... Жасөспірімдердің
мінезіндегі эмотивті акцетуациясын педагогтар көбінесе байқалмайды.
Сондықтан эмотивті тип ... тән ... ... сезімталдығын
әсершілдігін есепке ала бермейді.
Демонстративті- үнемі назар ортасында болуға талпыну және ... жету ... кез- ... ... пайдалану. Көз жасы, естен тану,
ұрсыс, ауру, мақтаншақтық, сәндік киімдер, бұйымдар, ... ... ... жағымсыз әрекеті жайлы тез ұмытады. Және ... ... ... ... сақ ... ... ... өтіріктері шығып қалуы
мүмкін. Өтіріктері шығып қалса, демонстративті ... ... және ... ... мүмкін. Үйден қашу, мектептен кету. Әртүрлі
тәсілдермен ойларын шындыққа айналдыруға талпынады.
Қозғыш- жоғары ... ... ... тән. ... және жиі ... ... ... құлық,
бақыланусыз түрткілерімен, ескертулерге деген шыдамсыздықпен сипатталады.
Личко ... ... тип деп ... өз ... ... ойларында
тұйықталады. Өкпесі ұзаққа созылады., ұпытпай, өшін ... ... үйде көп ... ... ... ... жақ позициясын
алады.
Педантті- өз уайымымен маңайындағысын жалықтыратын адам.
Қызметте формальды ... ... ... үй ішіндегілерін шектен
ұқыптылыққа үйретеді.
Қауіптенгіш- көңіл- күйдің төмен фоны. Өзі үшін, жақындары
үшін қауіптену, ... ... ... ... Шектен тыс шешім
қабылдай алмаушылық, сәтсіздікке ұзақ уақыт бойы қайғыру. Өз іс- ... ... өте ... өзгеретін көңіл- күй. Эмоциясы анық
көрінеді. Сыртқы ... ... ... ... ... ... қатынаста тұйық. Өз алдына басқалардан
бөлектену. Қажет кезде ғана қарым- қатынасқа түседі. Өзі ... ... Өз ... ... Бірақ ... ... бар. ... ... ... ... ... қарым-қатынасқа түсушілік, көп
сөйлегіштік, өз пікірі жоқ, дербес ... бәрі ... ... ... бағынуды қалайды.[27;С255]
А. Е. Личко мінез акцентуациясының екі дәрежесін көрсетті,
олар анық және жасырын түрі.
Айқын дәрежесі - шеттетілген ... ... ... Ал ... ... ... ... жатады.
Айқын түрдегі мінез акцентуациясы қандайда бір мінез қырының айқын
көрінетін түрі ... ... ... ... ... ... оның
мүмкіндігіне және ерекшеліктеріне әсер етеді.[24;С532]
Әлеуметтік дезадаптация және іс - әрекетінің бұзылуы тек
травмалық және ... ... ... ғана өз ... ... Ал
жасырын мінез акцентуациясы айқын көрінбейді.[24;С533]
| |
| |
| |
| |
| |
|2 ... ... ... ... ... ІС-ӘРЕКЕТІНІҢ |
|ЖЕМІСТІ БОЛУЫНА МІНЕЗ АКЦЕНТУАЦИЯСЫНЫҢ ӘСЕРІН ЭКСПЕРИМЕНТАЛДЫ ЗЕРТТЕУ |
| 2.1 ... ... ... ... ... іс- ... жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін зерттеу ... мен ... |
| ... ... ... - шарт ... қызмет ететін әскери |
|қызметкерлердің кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына мінез ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... яғни ... |
|қорытындыны ... ... ... ... ... |
|- ... зерттеудің базасын көрсету; |
|- ... ... ... ... ... ... жұмыс жүргізу; |
|- зерттеу барысында алынған нәтижелерді өңдеп, анализ жұмыстарын ... ... ... ... отырып, келісім-шарт бойынша қызмет ететін|
|әскерлер қызметінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін анықтай |
|алдым. ... ... шарт ... қызмет ететін әскерлер қызметінің жемісті ... ... ... ... ... ... ... анықтадым (Кесте 2. 1 ) |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| ... 2. 1 ... ... ... кәсіби іс- әрекетінің ... ... ... ... ... ... ... әдістер |
| ... шарт ... ... ... ... ... ... болуына |
|мінез акцентуациясының әсерін анықтау ... ... |
| |
| |
| ... ... ... анықтау үшін, оның әскери бағыттылығын, |
|дайындық деңгейін, ұйымдастыру қабілетін анықтау үшін және басқа ... ... ... ... іс- ... ... ... |
| ... ... ... КНБ ... ... |
| ... ... анықтау ... ... ... |
| ... ... ... ... жағдайлары туралы аға басшылардың, яғни|
|батальон командирі берген көрсеткіштері ... ... ... |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| ... ... ... ... ... жеке ... сауалнама
Жалпы белсенділік бағасын, зерттелінушінің адамгершілік сапасын,
саяси өмірге деген белсенділігіне 14, 15, 16, 29, 35 ... ... ... ... ... қызметке деген қатынасынан
көруге болады. Яғни ол, ... ... және ... ... таңдаған кезде көруге болады 8, 13, 16, 22, 23, 31, 37
Бағыттылықтың кеңдігін ... ... ол жеке ... және ... ... келесі сұрақтан құралған
15, 19, 25, 26, 27, 28, 29, 38
Бағыттылықтың саналануы адамға әскери қызметтің талабынан және ... ... ... ... болып табылады. Яғни ... ... ... 31, 36, ... ... ... мына сұрақтың ... ... ... 4, 5, 6, 7, 12, ... ... деген бағыттылықты, ұжымдық тәжірибелерді
анализдей алу, ... ... ... ... ... ... белсенділігін 5, 14, 15, 16, 23, 30 мына сұрақтардан
көруге болады.
Әскердің индивидуалды- ... ... ... ... ... ... бере отырып көруге болады. 9, 10, 11,
30, 32, 33, 34 және танымдық қызығушылықтарын 4, 12, 13, 17, 18, 19, ... ... ... және спортқа деген мінездемесінің
қызығушылығын және мүмкіншілігін 20, 21, 25, 29 ... ... ... ... ... әдісі.
Бұл эксперттік бағалау әдісіндегі эксперт болғандар батальон командирлері.
Олардың құрамдары 6 офицерден тұрады. Олардың айтуынша ... ... ... шарт ... қызмет ететін әскерлер бар деді. Эксперттердің ... осы ... көбі ... ... ... ... ... әскер қатарында жүрген «кездейсоқ адамдар» деп айтуға болады, яғни
олар азаматтық өмірде өз орнын таппаған адамдар деп айтуға ... ... – шарт ... ... ... ... ... етіп жүрген
мотивтері анық емес. Соған сәйкес әскери ... де ... ... Және ол ... ... іс- ... ... Баталеон командирлеріне мынандай факт ... ... ... ( ... 10 ... оны балалық инфантильділікпен
түсіндіруге болады ), ішімдікті қолдану, ... ... ... жеке бастық тәртіпсіздік. ПМД де әскери тәртіптің бұзылуы көп
байқалады және оның саны өсіп ... Және ... ... бойынша
әскерлер төмен интеллектімен, нақты ойлауымен ерекшеленеді.
Келісім- шарт бойынша ... ... ... ... ... ... жеке меншік баспаналары жоқ, сондықтан да баспананы жалға
алады.
Келесі әдісіміз «Шмишек- Леонгард» ... Бұл әдіс 1970 ... ... акцентуация концепциясы бойынша өңделген. Ол ... ... үшін ... ... бір ... әдіс ... Ол 88 сұрақтамадан тұрады және оған «иә» немесе «жоқ» деп жауап
беруге болады. Бұл ... ... үшін ... өзі және жауап бланкісі
керек. Бұл әдісті индивидуалды түрде және топ болып та өткізуге ... бұл ... ... ... ғана қолданса да, оны жасы- 14-16 жас
аралықтарға да жүргізуі сәтті ... ... ... ... ... ... типтерінің әрқайсының көрсеткіштер Балдары * Коэффициент =
Қорытынды Көрсеткіштер.
Әрбір ... ... ... ... ... 2;
-эмотивті 3;
-тревожный 3;
-циклотимді 3;
-қозғыш 3;
-дистимді 3;
-демонстративті 2;
-экзальтты 6;
Егерде максималды мәні- 24 ... онда ол ... ... ... ... Кейде 14-16 мәнді акцентуация деп айта береді.
2.2 ... ... ... ... ... әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін
эксперименталды зерттеу нәтижелері
Эмперикалық зерттеудің қорытындысын қарастыра ... ... ... ... «Биографиялық сауалнама» мынадан тұрады:
Ол әскерлердің адамгершілік қасиетін анықтау ... оның ... ... ... ұйымдастыру қабілетін анықтау үшін және
басқа индивидуалды тұлғалық қасиеттерін, кәсіби іс- ... ... үшін ... белсенділік бағасын, зерттелінушінің адамгершілік сапасын,
саяси ... ... ... 14, 15, 16, 29, 35 ... ... бағыттылық деңгейін әскери қызметке деген қатынасынан көруге
болады. Яғни ол, берілген ... және ... ... ... ... ... болады 8, 13, 16, 22, 23, 31, 37
Бағыттылықтың ... ... ... ол жеке ... ... қажеттілігінен көрінеді.Ол келесі сұрақтан құралған 15, 19, 25, 26,
27, 28, 29, 38
Бағыттылықтың саналануы ... ... ... ... және сол
талапты адекватты түрде қабылдау болып табылады. Яғни өзіндік ... ... 31, 36, ... бағыттылықтың тұрақтылығын мына сұрақтың жауап қорытындысынан
көруге болады. 4, 5, 6, 7, 12, 24
Басқару ... ... ... ... ... алу, жолдастарымен қарым- қатынасын, адамдармен ... ... ... 5, 14, 15, 16, 23, 30 мына ... ... ... ... тұлғалық сапасын әлеуметтік-
психологиялық бейімделуіне мінездеме бере ... ... ... 9, 10, 11,
30, 32, 33, 34 және танымдық қызығушылықтарын 4, 12, 13, 17, 18, 19, ... ... ... және ... ... мінездемесінің
қызығушылығын және мүмкіншілігін 20, 21, 25, 29 сұрақтары ... ... Енді ... ... ... адамдар саны: 45 келісім- шарт бойынша ... ... ... ... әйел ... 4; 40- ер адам. Экспериментке
қатысқан әскерлердің орташа шама ... 28- 35 жас ... ... ... ... ... ... шарт бойынша
қызмет ететін әскерлердің:
1) қоғамдық белседілігі- 17,8 % төменгі деңгейде;
2) адамгершілік ... 88,9 % ... ... ... өмір ... ақпараттылығы- 6,7 % төменгі деңгейде;
Яғни, әскерлердің қоғам, ... ... ... және ... ... екенін көрсетті. Ал адамгершілік сапалары жоғары деңгейді
көрсетті.
Осы берілген көрсеткішті қорытындылап кетсем, келісім- шарт бойынша қызмет
ететін әскерлердің:
1) ... ... ... 96,5 ... ... әскери мамандыққа деген өмірлік көзқарастары- 100 % өте жақсы;
3) мотив және ... 4,4 % ... ... әскери бағыттылығы жоғарғы деңгейді көрсетті. Ал мотивтері ... ... ... ... ... ... көзқарастары
жоғарғы деңгейде екен.
Осы берілген көрсеткішті қорытындылап ... ... ... қызмет ететін әскерлердің:
1) басты қызығушылықтары- 95,5 % жоғары деңгейде;
2) басты ... 100 % ... ... ... ... шұғылдану, теледидар қарау;
Ал қажеттіліктері: көбінесе спорт, әскери ойындарға ... ... ... ... ... ... әдебиеттерді
оқығанда. Және өздері тарапынан сауатсыздық танытып, интеллектуалды жағынан
төмен деңгейде екенін көрсетті.
Осы ... ... ... ... ... ... ... ететін әскерлердің:
-Әскери тәртіпті адекватты түрде қарауы- 55,5 % ... ... ... ... түрде қарауы орташа деңгейде.
-Кәсіби бағыттылықтың тұрақтылық деңгейі- 100 % өте жоғары
- Басқара алу қабілеті- 66,7 % орташа ... ... ... ... 88,9 ... ... қызығушылықтары- 66,7 % орташа деңгейде
-Физикалық және спортқа ... ... ... 100 %- өте ... ... ... енді жалпылай қорытындылай кетсем, «биографиялық сауалнама»
қорытындысынан:
Келісім-шарт бойынша қызмет ететін әскерлердің көбі ... ... ... ... ... ... Ұлы Отан Соғысындағы атақты танымал
адамдарды білмейтіндіктерін және ғылыми қызығушылықтарының ... ... ... ... өз ... ... өзгерістер, жаңалықтарды
білмейтіндіктерін көрсетті. Нақты ... және ... ... ... ... ... болады. Ал адамгершілік қасиеттерінің көп
екенін, спортқа және әскери ойындарға деген ... ... ... әр ... ... ... «Қоғамдық белседілігі»; 2 қатар
«Саяси өмір туралы ... 3 ... ... сапалары»
Сурет 2. 1 Әрбір көрсеткіштердің қорытындысы
Қоғамдық белсенділікке, саяси өмір туралы белсенділігіне, адамгершілік
оу- пайыз көрсеткіші1 қатар-«Әскери ... ... 2 ... ... ... ... 3 ... « Мотивтері және
қызығушылықтары»
Сурет 2.2 Әскери бағыттылық деңгейіне, әскери ... ... ... ... және қызығушылытарына қорытынды көрсеткіштерді
көрсету
Оу- пайыз көрсеткіші
1 қатар- «Әскердің әлеуметтік және ... ... 2 ... ... 3 қатар- «Физикалық және ... ... және ... 2.3 Әскердің әлеуметтік және психологиялық бейімделуіне, ... ... және ... ... қызығушылықтары және
мүмкіндіктеріне қорытынды беру
Оу- пайыз көрсеткіші1 қатар-«Бағыттылық ... 2 ... ... ... 3 қатар-«Кәсіби бағыттылық тұрақтылығы»; 4 ... алу ... 2.4 ... ... ... ... ... адекватты қарауына
кәсіби бағыттылық тұрақтылығына, басқара алу қабілетіне қорытынды жасау
Мінез акцентуациясы
Шмишек – ... ... ... мен 45 ... шарт ... ... ... адамдарға
жүргіздім. Оның ер адам саны- 41, әйел адам саны- 4
Сұрақтама 88 сұрақтан ... Оған «иә» және ... деп ... беру ... қорытындысы бойынша:
35,5 % мінез акцентуациясы анықталды. Яғни 45 адамның 16 адамы.
11- і – ... ... ... 24,4 %
3- і- ... мінез акцентуациясы- 6,6 %
1- і- педантты мінез ... 2,3 ...... ... ... 2,3 ... 2.2 ... акцентуация түріне тәуелді қарым- қатынас және іс- әрекет
ерекшеліктері
|Акцентуация |Қарым-қатынас |Қарым-қаты|Қақтығысқа |Қақтығыс |Қалаған ... ... ... ... ... ... |
| |ерекшеліктері |жағымды ... ... | |
| | ... | ... | ... ... тыс ... ойлық,|Бірсарынды|Үнемі |
|(гипербелсен|жоғары ... |лық, ... ) ... ... ... ... ... ... ... |а жол ... |
| ... ... |міндеттерге |бермеу |ететін |
| ... өте ... ... ... |жұмыс: |
| |көп, өз ... ... ... ... ... ... | ... ... |ушы, |
| ... | ... ... |спорт, |
| ... | ... ... ... |
| ... | ... ... мән | |ік. ... |, ... |
| ... ... | | ... аш ... |
| ... ... | | ... |Өз | | ... |бейім. |
| ... | | ... |
| ... мен | | |і ... | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... керек. | | | | |
| ... ... | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... және | | | | |
| |еш ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... 2.2 ... ... ... түріне тәуелді қарым- қатынас және іс-
әрекет ерекшеліктері
|Педантты |Қажеттіліктерді |Мейірімді|Формализм, |Маңызды |Тым үлкен|
|Г4 ... ... ... ... жеке ... ... ... |жауапкерші|ілікті |
| ... ... ... |лік алу, ... |
| ... ... ... |психоастен|етпейтін |
| ... ... ... ... |ияға |жұмыстар,|
| |тыс ... | ... ... ... |
| | | | | ... |
| | | | | ... | | | | |а ... |
|Экзальтталға|Өте ауыспалы |Альтруизм|Үрейленгіш, |Сәтсіздікт|Өнер |
... |, ... ... ... |
|Г10 ... ашық ... ... ... |
| ... |лық ... |жағдайлард|шығармашы|
| ... ... | |ы ... |
| ... тез ... | ... |
| |көңіл бөледі. ... ... ... | |р, | ... |
| | ... |, ... | ... | ... |
| | | | |ық | |
| | | | ... |
| | | | |а ... | ... ... ... 2 ... педантты; 3 қатар-
экзальтты; 4 қатар-эмотивті. Кесте 2. 5 Контракт бойынша қызмет ететін
әскерлердің мінез акцентуация көрсеткіштері
Келесі ... ... ... ... ... әдісіндегі эксперт болғандар батальон командирлері.
Олардың құрамдары 6 офицерден тұрады. Олардың айтуынша әскери ... ... шарт ... қызмет ететін әскерлер бар деді. Эксперттердің айтуы
бойынша осы әскерлердің көбі берілген ... ... ... ... ... ... жүрген «кездейсоқ адамдар» деп айтуға болады, яғни
олар азаматтық өмірде өз орнын таппаған адамдар деп айтуға ... ... – шарт ... ... ... ... ... етіп жүрген
мотивтері анық емес. Соған сәйкес ... ... де ... ... Және ол ... ... іс- әрекетінен ... ... ... мынандай факт қобалжытады: себепсіз
босату жағдайлары ( ... 10 ... оны ... ... ... ), ... ... қызметтік жұмысына немқұрайлы
қараушылық, жеке бастық тәртіпсіздік. ПМД де әскери тәртіптің бұзылуы көп
байқалады және оның саны өсіп ... Және ... ... бойынша
әскерлер орташа интеллектімен, нақты ойлауымен ерекшеленеді.
Контракт бойынша ... ... ... ... ... жалақы,
көбінде жеке меншік баспаналары жоқ, сондықтан да баспананы жалға алады.
Эксперттер бізге әрбір әскердің кәсіби іс- ... ... ... Ол ... эксперименталды көрсеткішімізге сәйкес келеме
соны ... ... ... көрсеткіштерге қарап, оның эксперимент
барысында алынған көрсеткіштерге сәйкес келетінін анықтадым.
Кесте 2.3 Эксперттің және ... ... ... ... ... коды ... ... жақтары |Жағымсыз жақтары |
| ... | | ... Ш.Қ. ... ... |Жеңіл ойлық, аморальды |
| | ... ... ... |
| | ... | ... ... |Оптимизм, жаңалық |Міндеттерге салмақты |
| | ... ... 2. 3 ... ... және ... әтижесінде алынған
нәтижелердің сәйкестігін анықтау
|Зерт. коды |Мінез ... ... ... ... |
| ... | | ... ... ... ... ... |
| | | ... ... |
| | | ... жұмыстар, |
| | | ... ... ... |
| | | ... ... коды ... ... жақтары |Жағымсыз жақтары |
| ... | | ... ... ... ... ... |
| | ... ... ... |
Кесте 2. 3 ... ... және ... ... ... сәйкестігін анықтау
|Зерт. коды |Мінез ... ... ... ... |
| ... | | ... ... |Альтруизм, |Жылауға ... ... |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... қарсы тұрады. |
| | ... ... |
| | ... | ... ... ... ... ... ... қақтығыс |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... |өлімін трагедиялық түрде |
| | ... ... |
| | ... ... ... |
| | | ... және ... | | ... ... ... ... ... келісім- шарт бойынша қызмет
ететін әскерлердің ... іс- ... ... ... ... әсер ... ... бұл мінездің белгілі бір жақтары аса күшейтілген
шеттегі варианттары мен нормалары.
Зерттеу мақсатымыз: контрактілі қызметтегі ... ... іс- ... ... ... ... ... әсерін
анықтадық.
Зерттеу міндетіміз орындалды.
Зерттеу болжамымыз: контрактілі қызметтегі әскери қызметкерлердің
кәсіби іс-әрекетінің жемісті болуына ... ... ... ... етеді деп алдық.
Зерттеу болжамның дұрыстығын тексеру үшін, яғни біз ... ... ... ... сауалнама
-Шмишек - Леонгард әдістемесі
-Эксперттік бағалау әдісі
Зерттеу жұмысы Жаңа- Ахмирова кентінде орналасқан 27943 ... ... ... 45 ... шарт ... ... ... әскери
адамдар қатысты. Олар әскер қатарында 5- 10 жыл ... ... ... 28 ... 15 ... аралығында өтті.
Шмишек- Леонгард әдістемесі
Зерттеу жұмысында біз мінез акцентуациясының контракт бойынша қызмет ... ... ... ... әсер ... анықтадық. 100 %-
тің 35,5 %-де мінез акцентуациясы анықталды. Яғни 45 ... 16 ... ... ... көрсетеді.
11- і – гипертимді мінез акцентуациясы- 24,4 %
3- і- эмотивті мінез акцентуациясы- 6,6 %
1- і- педантты мінез акцентуация- 2,3 ...... ... ... 2,3 ... осындай төмен көрсеткіштер болсада әскерлердің кәсіби
қызметтеріне негативті түрде әсер ... ... ... қатаң талап,
жоғарыдағыларға бағыну, тәртіп әскердің ең басты ... ... ... ... ету ... ... әскери дайындықты, әкери жарғыларды
білу және соған байланысты қатаң қадағалауда, әскери техникаларды игере алу
және осы алған білімді тәжірибеде ... алу ... ... ... ... ... ... болжамымыз жартылай орындалды. Біздің берген эксперименталды
көрсеткішіміз эксперттер берген көрсеткішімен дәл келді. Эксперт ( батальен
командирлері ).
Сонымен ... ... ... іс- әрекетінің жемісті боуына
негативті түрде әсер ... ... ... ғана ... суицидтік
жағдайлар жиі кездеседі, агрессия, тәртіптеріне қатысты мәселелер.
Биографиялық сауалнамадан алған көрсеткішіміз бойынша
Контрактілі қызметтегі әскерлердің көбі мемлекеттік тіл ... ... ... ... ... ... және ... қабілеттерінің жақсы
екенін көрсеткіштер арқылы көруге болады. Ал адамгершілік қасиеттерінің көп
екенін, спортқа және әскери ойындарға деген ... ... ... әскердің кәсіби іс-әрекеті біздің Қарулы Күштер ... ... ... Күштердің тұрақты жауынгерлік дайындығы біздің
мемлекетіміздің аумақтық тұтастығы мен егемендігін сенімді қорғау қабілеті,
Қазақстан ... ... ... қосылған нақты үлес болып
саналады. Ел басымыздың 28 ақпандағы 2007 жылғы соңғы халыққа берген «Жаңа
әлемдегі Жаңа ... атты ... ... Қарулы Күшіне зор үлесін
қосатындығын айқын көрсетіп айтып кетті.
Ал 20 мамыр 2007 жылы Қазақстан Қарулы ... ... ... ... өз ... Қарулы Күштерімізді нығайтатынын,
әскерлердің ... ... ... ... ... ... Қарулы Күштеріміздің санын көбейтумен, сапасын да ... ... ... ... ... ... жұмысына деген
қажеттілік туған. 2007 жылдан бастап психологтарға штаттар ашылып, өз
жұмыстарын ... ... ... ... ... ... ... табылады.Сонымен
тұлғаның бейімделу ерекшелігі кәсіби іс-әрекетіне ... зор ... ... тез ... ... ... ... Сондықтан тұлғаның ерекшеліктерін дамытып, қандай ... ... шыға ... деңгейге жеткізу керек.
Сондықтанда Қазақстан Республикасына, өзіміздің Отанымызды психолог
ретінде әскерлердің кәсіби іс- ... ... ... өз ... ... ... ... А.С. Казахстансая правда /А.С.Абсарбаев// Каз.правда
26.03.2001.- № 77.-С ... ... С.Л. ... ... С.Л. ... Юридическая газета
28.03.01. – №16.-С 10-15
3. ... А. Г. ... ... психология./ А.Г.Караянин -
М.,2000.-С ... ... А.С. ... военного управление // Личность и
коллектив./А.С. Подаляк - М., 1990.- С85-96
5. ... В.П. ... ... и ... ... - ... ... Сырамятников А.С. Настольная книга военного психолога./ А.С.Сырамятников
- М.,1999.- С 120-121
7. Асмолов А. Г. ... ... // ... ... Г. ... .- М., 1990.- С ... ... А.Г. //Общая психология./ А.Г.Маклаков - СПб., 2000.- С 140-
145
9. Немов Р.С. Общая психология. ... 1.-/ ... М., 2003.- ... ... ... ... ... редакцией ГиппенрейтерЮ.Б.
и.Романова. В.Я.- М.,2000.- С 335-356
11. Рубинштейн С.Л. //Основы общей ... / ... ... С ... Военная психология. //Под.редакцией А.Г. Маклакова.- СПб., Питер, 2007.-
С 105-107
13. ... Б.Г. ... ... // ... ... ... –/ ... М., 1982. – С. 172 – 178
14. Анастази А.А //Дифференциальная психология. – ... М.: ... ... 2001. – С ... ... Ф.Б., ... М.П., ... Е.Д. //Методика многостороннего
исследования личности. – М.: Фолиум, С 1994. – 173
16. Волков ... ... ... миров. –/ П.С.Волков ... 2000. – С ... ... П.Б. ... ... // ... индивидуальных
различий. Тексты. –/П.Б. Ганушкин М., 1982. – С 262.-269
18. ... Р.М. ... ... ... ... 1988.-С ... ... М.С. Психология индивидуальных различий. – ... ... ... 1997 – С ... Ковалев А.Г., Мясищев В.Н. ... и ... // ... различий. Тексты. – М., 1982. – С167-190
21. ... ... ... ... ... А.Ф. ... ... // Психология индивидуальных
различий. Тексты. – /А.Ф.Лазурский .М., 1982. – С ... ... Н.Д. ... ... в ... психологии // Психология
индивидуальных различий. Тексты. – / Н.Д.Левитов М., 1982. – С ... ... К. ... личности./ К.Леонгард. Ростов/н/Д.:
Феникс, С 2000.–530-532
25. Либин А.В. Дифференциальная психология: на ... ... и ... ... ... М.: ... ... Литвак М.Е. Предисловие //К.Леонгард. Акцентуированые ... ... ... 2000. – С ... ... А.Е. Типы акцентуаций характера и психопатий у подростков.-/А.
Е.Личко. М.: ЭКСМО, 1999.-С 258-260
28. Машков В.Н. ... ... ... ... ... ... 1998.-С 132
29. Мельников В.М., Ямпольский Л.Т. Введение в эксперементальную психологию
личности.- М.: 1985. –С ... ... ... ... ... учебники.- М., 1992-С
24
31. Роль среды и наследственности в формировании ... ... ред. И.В. ... М.: Педагогика, 1988. – С 130
32. Робер М.А., ... Ф. ... ... и ... 1988.-С ... ... психология / Под ред. В.Н. Дружинина. – М.: Инфра.-С 157
34. Батаршев А. ... и ... ... С 95
35. Реан А.А. Психология личности: Социализация, поведение, общение./
А.А.Реан.СПб.,2004.- С 130
36. Хьелл Л., Зиглер Д. ... ... изд./ Д ... ... С ... ... А-Я: ... справочник/ Майк Кордуэлл.- Пер. С англ.
К.С.Ткаченко.- М.: ФАИР- ПРЕСС,2003.- С448.:ил.-( А- Я)
38. Справочник практического психолога: Психотерапия/ сост. С.Л.Соловьева.-
М.:АСТ; СПб.:Сова, 2005.- ... ... ... ... ... ... Орысша- қазақша сөздік. А.- 1999.- С456
Кесте 1.1 Биографиялық сауалнама
1) Фамилия, атыңыз, отчество;
2) Әлеуметтік ... ... ... ... ... ... Біліміңіз ( орта, арнайы орта, аяқталмаған ... ... ... ... ... ... ... орташа, жаман);
1) Еңбек еткен жылыңыз (неше жыл және қандай мамандық бойынша)
2) Ата- ... ... ... ... ... ... ... Сіздің әскер қатарына енгеніңіз туралы ата- ... ... ... ... ... ... ... әскерге барған адам барма;
5) Ата- анаңызбен қарым- қатынасыңыз ... ... ... ... оқу ... ... ... ба (қандай, қандай ... қай ... ... шығармашылық жұмыстарға қатыстыңыз (техникалық, әдеби, тарихи,
математикалық, авиамодельдік, әскери- қолданбалы);
8) Сіз үнемі ... ... ... ... және қашан;
9) Сіз қандай мақтау қағаздарын алдыңыз және не ... Сіз ... ... ... ... ... ба және
үнемі ме;
11) Сізге ұнайтын және ұнамайтын 3-4 ... ... ... ... орта баллын жазыңыз;
13) Қандай пәндерден сіз факультативтерге қатыстыңыз (физика, математика,
тарих, әдебиет);
14) Қандай спорттық секцияларға қатыстыңыз;
15) ... ... ... ба және ... ... жеттіңіз;
16) Алғашқы әскери дайындық оқуы сізге ұнайтын ба;
17) Әскери ойындарға қатысқанда қандай міндеттерді атқардыңыз;
18) Ұлы Отан Соғысындағы ... ... ... әскери инженерлерді,
әскери техникаларының конструкторын, полководец, флотоводец атаңыз;
19) ... ... және ... ... ... ең ... кітабыңызды атаңыз;
21) Сіздің көңіліңізден шыққан қандай фильм бар;
22) Теледидардан қандай ... ... ... ... ... ... іс- әрекет істегенді ұнатасыз (нақты
ғылыммен, гуманитарлы, спорт, қоғамдық жұмыс);
24) Топта, ... ... ... ... бе ? (жоқ, сирек, үнемі, әрқашан);
25) ... ... ... ... ... сондай сезім қашан пайда
болды, себебі неде болды;
26) Сіздің ой- ... ... ата- ... ой- ... ... ... ... кейде, ешқашан);
27) Сіздің ой- пікіріңіз үнемі мұғалімнің ой- пікіріне сәйкес келмейме
(әрқашан, үнемі, кейде, ешқашан);
28) Сіздің ой- ... ... ... ой- ... сай ... ... көзқарасыңыз бойынша жүре бересіз бе? ( өзімнің ойым дұрыс
деп ойлаймын, әрқилы қараймын, басқа адамдар не ... соны ... ... ... ... және өз ... ... жатқан 2-3 басты
жағдайды жаз;
30) Жақсы әскер болу үшін ... ... ... ... ... және
қандай сізде жақсы тұлғалық қасиеттер бар;
31) Қандай танымал адамға сіз ... ... және ... ... ... бойынша, әскер қатарында қызмет ету барысында сізге
қиыншылық тудыратын не (физикалық қысым, үйден алыс ... ... ... ... ... әдеттерден, дағдылардан асып
өту);
Бұл әскерлердің адамгершілік қасиетін анықтау ... оның ... ... ... ... ... ... үшін және
басқа индивидуалды тұлғалық қасиеттерін, кәсіби іс- әрекетінің мазмұнын
анықтау үшін қолданады.
Жалпы белсенділік ... ... ... ... өмірге деген белсенділігіне 14, 15, 16, 29, 35 сұрақтары анықтайды.
Әскери бағыттылық деңгейін әскери қызметке деген ... ... Яғни ол, ... ... және ... өздерінің
кәсібін таңдаған кезде көруге болады 8, 13, 16, 22, 23, 31, 37
Бағыттылықтың ... ... ... ол жеке бастық
қызығушылығынан және қажеттілігінен көрінеді.Ол келесі сұрақтан ... 19, 25, 26, 27, 28, 29, ... ... ... ... қызметтің талабынан және сол
талапты адекватты түрде қабылдау ... ... Яғни ... ... ... 31, 36, 37.
Кәсіби бағыттылықтың тұрақтылығын мына ... ... ... ... 4, 5, 6, 7, 12, 24
Басқару жұмыстарына ... ... ... ... алу, ... ... қатынасын, адамдармен тұрақты
қатынасын, қоғамдық белсенділігін 5, 14, 15, 16, 23, 30 мына ... ... ... психологиялық тұлғалық сапасын әлеуметтік-
психологиялық бейімделуіне мінездеме бере отырып көруге болады. 9, 10, 11,
30, 32, 33, 34 және ... ... 4, 12, 13, 17, 18, 19, ... ... ... және ... деген мінездемесінің
қызығушылығын және мүмкіншілігін 20, 21, 25, 29 сұрақтары арқылы анықтауға
болады.
Кесте 1.2 Мінез акцентуациясы
Шмишек – Леонгард ... ... ... ... – күй ... ... ... жат ескертулерге сіз сезімталсыз ба
2) Сіз көп жерде тәртіп сақтайсыз ба
3) Бір нәрсе істегенде оның ... ... ... тыным
таппайсыз ба
4) Кино, театр туралы әңгімелескенде көзіңізге жас алған кездер болды
ма
5) Бала кезіңізде ... ... ... ... ... ... және ... деген қуаныштан көңіл – күйіңіз тез өзгере ме
7) Сізде себепсіз көңіл – күйдің өзгеруі бола ма
8) Сіз ... ... ... ... және қоғамда барлығының зейінінде болып табыласыз ба?
10) Бір нәрсеге таңқала аласыз ба
11) ... ... ... ... ... ... болса, тез ұмытасыз ба
13) ң жақсы жұмыскерлер қатарында болуға ... ... ... хат ... ... оның ... ... көз жеткізесіз
бе
15) Сіз жұмсақ жүректісіз бе
16) Бөтен ... және күн ... ... ... Көңіл – күйіңіз сыртқы жағдайға тәуелді ме
18) Сіз бір нәрсенің болатынын сезіп тұрғандай сезімде ... ... ...... жиі ... тұра ... ... сізді ұната ма
20) Сіз бір рет болсын ашудан жынданған кезіңіз болды ... Бір ... ұзақ ... ... ... қиын ба
22) Сізге қатысты әділетсіз жағдай жасаса, сіз ... ... ... ... Сіз тез әрі ... ... ... ететін жұмысқа кірісер ме
едіңіз
24) Егер ... ... ... ... ... ... ... сіз оған
ызаланып, оны жөндеуге тырысасыз ба
25) Тауық немесе қойды бауыздай аласыз ба
26) Бала кезіңізде үйде ... ... ... ба
27) Көңіл – күйіңіз себепсіз өзгеріп тұра ма
28) Тез ренжіп, ашуланасыз ба
29) Сіз шексіз көңілді бола аласыз ... Өз ... ең ... маманы болуға ұмтыласыз ба
31) Сізде бақыт сезімі өне ... ... ... сезімде
болдыңыз ба
32) Әзілқой спектакльдің ... бола ... ... ... адамдарға өз ойынызды ашық және тура айтасыз ба
34) Бір адамға әділетсіз жала жапса оны қорғауға ұмтыласыз ... ... ... ... жұмысты ұнатасыз ба
36) Сіз қан көргенде тітіркенесіз бе
37) Қараңғы подвалға түсуге қорқасыз ба
38) ... тез тіл ... ... Бала ... ... ... ба
40) Өмір сізге қиын сияқты ма
41) Мектеп кезінде өлең ... ... ... ... ... ... ... барғыңыз келмеген кездеріңіз
болды ма
43) Сәтсіздік жағдай болса да әзілқойлық ... ... ... Сізді біреу ренжіткенде сіз бірінші болып кешірім сұрадыңыз ба
45) Сіздің үйіңіздегі әр нәрсе өз орнында тұруын бақылайсыз ... Сіз үйге ... ... бәрі орында ма, еш нәрсе болған жоқ ... деп ... ... ... Сіз ... ... ... Сізде өзіңізге немесе жақындарыңызға бір ... ... ... бола ... ... ... – күйіңіз өзгермелі деп санайсыз ба
50) Егер ... ... ... ... жіберуіңіз мүмкін бе
51) Басқа адамдармен қарым – қатынас жасауға қажеттілігіңіз бар ... Көп ... ... ... оқу ... қиын ... ... жағдай болмасын терең депрессияға түметін адамдар қатарына
жатасыз ба
54) Сізге басқаратын, ... ... ұнай ... Сіз қандай жұмыстар болмасын, көздеген мақсаттарыңызға жетуге
ұмтыласыз ... Сіз ... ... ... ... ... бересіз бе
57) Бүгінгі күнгі мәселені болашақта не күтіп тұр деп ... ... ... ... ма
58) Қайғылы фильмдер көргенде көзіңізге жас келді ме
59) Түнде зират ... өту үшін ... ... ерік қажет пе
60) Сіз түнде жақсы көңіл – күймен ... ... ... ... ... ... Басыңыз ауыратын кезіңіз болды ма
62) Сіз жиі күлесіз ... Сіз жаңа ... тез ... ... Сіз ұнатпайтын, сыйламайтын, бағаламайтын адаммен ақжарқын бола
аласыз ба
65) Сіз белсенді ... ... ... ... ... ... Сіз поездан түсіп қаламын, үйден, терезеден құлап кетемін деп
ойламайсыз ба
68) Жатар ... ... ... ... ... ... Сіз табиғатты досым деп, табиғатқа деген махаббатыңызды көрсете
аласыз ба
70) Ішімдік ... ...... өзгере ме
71) Сіз өмірде енжар адамсыз ба
72) Саяхатқа шығуға ... жиі ... тұра ... Жас ... сіз ... ... ... белсене
қатыстыныз ба, қазір қатысасыз ба
74) Сіз қуанышты көңіл – күйден ... ...... жылдам түсесіз бе
75) Жиын арасында достарыңыздың көңіл – күйін көтеруоңайға түсе ме?
76) Ренішті көп ойлап түңілесіз бе
77) ... ... және ... ... ... ... қате ... бет болса жыртып тастаған кезіңіз ... ... ... адамдардың басына түскен қайғылары туралы көп ойлайсыз ба
80) Жаман түстерді көресіз бе
81) Көңілді жерде сіз ... ... ... ба
82) Ішімдік ішсеңіз өзіңізді ұстай аласыз ба
83) Әңгімелесу кезінде әңгімеге шорқақсыз ба
84) Жауапты талап ... ... ... ... Сахнада кейіпкердің образына кіріп толық ойнай аласыз ба
Кесте 1. 3 ... ... ... ... ... қатынас және іс- әрекет
ерекшеліктері
Мінез акцентуация түріне тәуелді қарым- қатынас және іс- әрекет
ерекшеліктері
|Акцентуация типі |Қарым-қатынас |Қарым-қаты|Қақтығысқа ... ... ... ... ... |болуы |н |
| ... ... ... ... |іс-әрек|
| ... ... | ... |ет ... |Шектен тыс |Энергияның|Жеңіл ойлық,|Бірсарынды|Үнемі |
|(гипербелсенді ) ... ... |лық, ... ... |бастамашыл|қылықтарға |жалғыздыққ|атынаст|
| ... ... ... |а жол |ы ... ... |оптимизм, |міндеттерге |бермеу |ететін |
| ... ... ... ... ... |
| ... өте ... ... ... |ұйымдас|
| |көп, өз ... ... ... ... ... | ... ... ... |
| ... | ... ... ... |
| ... | ... ... | |ік. ... |қты, |
| ... мән | | ... аш |жұмыс |
| ... | | ... |
| ... сыни | | ... ... ... Өз | | ... |
| ... | |і ... ... |
| ... мен | | | | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | |
| |еш ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... ... |Кең ... ... |қ, жоғары |пессимизм, |әрекетті |ауқымды|
| ... ... ... ... ... аз |ік, ... |ететін |атынаст|
| ... ... ... ... ... |ік, ... ... |етпейті|
| ... ... ... ... ... |н |
| ... аз.| | ... |жұмыста|
| ... аз | | ... |
| ... | | ... | |
| ... оның | | ... |
| ... жағы | | |ық | |
| ... ... | ... |
| ... | |а | |
| ... ... | ... |
| ... | | |. | |
| ... бейім| | | | |
| ... | | | | ... ... | | ...... ... | | ... ... ... | | |ы |
| | ... | ... | ... | |үй |
| | |ясы бар | | ... | ... ... | ... | ... | | |, |
| | |ал ... | | ... | ... – | | |қты, |
| | |күй | | ... |
| | ... | | ... |
| | ... | | ... | ... | |уда |
| | |ясы бар | | ... |
| | ... ... | ... | ... | | |ы. ... ... тыс ... |Жақын |Өнер, |
|(эмоционалды) ... ... ... ... ... ... ... |а, |
| ... |е қуанады,|Тәрбие |немесе ... ... ... ... |ды |
| ... |бірге |немесе ... ... ... |еу, |
| |, ... |іш ... ... тыс ... |адамдардың |қ түрде ... |
| ... ... ... ... ... |атқарушы. |қарсы ... |
| ... ... ... ... |дікке |қарау |
| ... ... | ... ... ... ... ... |
| ... | | |ға, | |
| ... | | ... | |
| ... | | ... | |
| ... | | ... |
| ... мен | | |а ... | |
| ... | | | | |
| ... тар | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... сыртқа| | | | |
| |көп | | | | |
| ... | | | | ... ... ... ... ... |
|Г7 ... ... ... ... ... |, актерлық|мақтаншақтық|Қарым-қаты|отыраты|
| ... өз ... ең ... |н, |
| ... |, ... қиын ... ... |
| ... де |басқаларды|кездерде |бір ... ... ... |өзіне |ауырып ... |і |
| ... ... |тарта білу|қалуға ... ... ... |қабілеті. |бейімділігі,|шаршатады.|сқа |
| ... | ... | ... |
| ... ... | ... | ... |
| ... | ... | | |
| ... |сенімділікке| | |
| ... ... |, | | |
| ... ... ... | |
| ... ... |а бейім. | | |
| ... | ... | | |
| ... | ... | | |
| ... | ... | | |
| ... ... | | |
| |і ... | ... | | |
| | | ... | | ... ... ... |Физикал|
|Г8 ... күрт ... |
| |, ... ... |, ... |
| ... ... тез |невротикал|спортты|
| ... ... ... |ық ... |ң |
| ... ... ... |психопатия|атлетик|
| | | ... ... ... |
| | | |н ... ... |түрі. |
| | | ... ... ... | | | ... |лық ... | | | ... | | | |қ, ... |
| | | | |ішу, ... | | | ... |ды |
| | | | ... |
| | | | |қ. ... ... |Өз сезімдері |Кез келген|Өкпелегіш, |Өзіне ... |мен ... ... ... ... ... |
| ... ... ... |қызғаншақ, |махаббат, |сезімі |
| ... ... ... ... |мен |
| ... ... |сезімі ... ... |
| ... ... ... ... |көрсете|
| ... көп ... ... ... ... |
| ... |өзіне |намысшыл. ... |
| ... ... | |. | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | |
| ... жауа |ды, | | | |
| |мен досы ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... |бар, әділ.| | | |
| ... | | | | ... ... ... |Тым ... |і күйзелу, ... ... ... жеке ... |
| ... ... ... ... ... ... |қабылдауды |лік алу, |ршілікт|
| ... ... ... ... талап|
| |талаптарымен ... ... ... ... ... | ... |бейім. |н |
| ... тыс | | | ... ... | | | |р, |
| | | | | ... |
| | | | | ... |
| | | | | ... | | | | |уға |
| | | | | ... ... ... фоны|Достық |Қорқыныш |Қорқыныш, |Басша |
|(психоастеникалық) |төмен, өзіне |сезімі, |сезімде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... | ... ... |
| ... |атқарушы. | ... ... өз | | ... |мау |
| ... | | ... |
| ... | | |. ... ... | | | ... |
| ... ... | | | ... ... ... | | |ді, |
| ... | | | ... |
| | | | | ... | | | | ... ... |Өте ауыспалы |Альтруизм,|Үрейленгіш, |Сәтсіздікт|Өнер |
|Г10 ... ... ... |сферасы|
| ... ашық |ық ... ... |, |
| ... |артистік |бейім. |жағдайлард|спортты|
| ... ... |ы |ң |
| ... |, | ... |тез ... ... | ... ... |
| ... ... | |қабылдайды|түрлері|
| | | | |, |, |
| | | | ... | | | |ық |қа |
| | | | ... |
| | | | |а ... ... | | | | ... ... |Аз ... ... |Кең ... ... өз ... емес ... |қарым-қ|
|аутистикалық) |өзімен-өзі ... ... ... ... ... ала ... ... |ы талап|
| ... ... ... ... ... ... ... ... |
| ... |ды. | ... |
| ... | | ... | |
| ... | | ... |
| ... | | ... |
| ... | | ... |
| ... | | |мен жиі | |
| ... | | ... | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | ... ... ... ... ... |
| ... ... тез |ы ... ... ... ... ... |түседі, |ететін |тез |
| |жоқ, өз ... | ... ... ... ... | ... | |леді. |
| ... | ... | | |
| ... әзір.| |көңіл-көтеру| | |
| | | |ге ... | ... ... ... ... ... ... әрекетінің жемісті болуына мінез акцентуациясының әсерін
эксперименталды зерттеу нәтижелері
Эмперикалық зерттеудің қорытындысын қарастыра келе, «биографиялық
сауалнамаға» анализ ... ... ... ... тұрады:
Ол әскерлердің адамгершілік қасиетін ... ... оның ... ... деңгейін, ұйымдастыру қабілетін анықтау үшін және
басқа индивидуалды ... ... ... іс- ... мазмұнын
анықтау үшін қолданады.
Жалпы белсенділік бағасын, зерттелінушінің адамгершілік сапасын,
саяси өмірге ... ... 14, 15, 16, 29, 35 ... ... ... деңгейін әскери қызметке деген қатынасынан көруге
болады. Яғни ол, берілген ... және ... ... ... ... көруге болады 8, 13, 16, 22, 23, 31, 37
Бағыттылықтың кеңдігін зерттеу үшін, ол жеке ... ... ... ... ... ... ... 15, 19, 25, 26,
27, 28, 29, ... ... ... ... ... ... және сол
талапты адекватты түрде қабылдау болып табылады. Яғни ... ... ... 31, 36, ... ... ... мына сұрақтың жауап қорытындысынан
көруге болады. 4, 5, 6, 7, 12, ... ... ... ... ... тәжірибелерді
анализдей алу, жолдастарымен қарым- қатынасын, адамдармен ... ... ... 5, 14, 15, 16, 23, 30 мына ... ... индивидуалды- психологиялық тұлғалық сапасын әлеуметтік-
психологиялық бейімделуіне мінездеме бере ... ... ... 9, 10, ... 32, 33, 34 және танымдық қызығушылықтарын 4, 12, 13, 17, 18, 19, 29
Әскердің физикалық мәдениетін және ... ... ... және мүмкіншілігін 20, 21, 25, 29 сұрақтары арқылы ... Енді ... ... ... ... ... 45 ... шарт бойынша қызмет
ететін әскерлер. Соның ішінен әйел адам- 4; 40- ер ... ... ... орташа шама жасы- 28- 35 жас ... ... мына ... ... ... 1.5 ... сауалнаманың әрбір көрсеткішін бағалап, жалпы әр
көрсеткіш бойынша қорытынды шығару.
|№ |Әскердің қоғамдық белсенділігі, адамгершілік ... ... өмір |
| ... ... және белсенділігі ... коды |14 |15 |16 |29 |35 |
|1 |К.Т. |+ |+ |- |+ |- |
|2 |А.А. |- |+ |- |+ |- |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |+ |- |
|4 |Б.К. |- |+ |- |+ |- |
|5 |Б.С. |- |+ |- |+ |- |
|6 |Ш.Қ. |- |+ |- |+ |- |
|7 |М.Ж. |- |+ |- |+ |- |
|8 |С.Қ. |- |+ |+ |+ |- |
|9 |А.М. |- |+ |- |+ |- ... |О.О. |- |+ |- |+ |- ... |Д.А. |- |+ |- |+ |- ... |Н.К. |- |+ |- |+ |- ... |Ш.Қ. |+ |- |- |+ |- ... |О.Б. |- |- |- |+ |- ... |О.С. |- |+ |- |+ |- ... |С.Д. |- |+ |- |+ |- ... |И.А. |- |+ |- |+ |- ... |Д.Қ. |- |+ |- |+ |- ... |С.Р. |- |+ |- |+ |- ... |Ж.М. |- |+ |- |+ |- ... |Н. Р. |- |+ |- |+ |- ... |И.Д. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.С. |- |+ |- |+ |- ... |Б.Қ. |- |+ |- |+ |- ... |М.М. |+ |+ |- |+ |- ... |Б.М. |+ |+ |- |+ |- ... |А.Т. |- |+ |- |+ |- ... |Н.С. |- |+ |- |+ |- ... |Е.С. |+ |+ |- |+ |- ... |К.Т. |- |+ |- |+ |- ... |Т.Қ. |- |+ |- |+ |- ... |Т.К. |- |+ |- |+ |- ... |М.И. |+ |- |- |+ |- ... |М. А. |- |- |- |+ |- ... |Ж.К. |- |+ |- |+ |- ... |М.К. |- |- |- |+ |+ ... |Б.Н. |- |+ |- |+ |- ... |С.К. |+ |+ |- |+ |- ... |М.Б. |- |+ |- |+ |- ... |С.Л. |- |+ |- |+ |- ... |Л.Н. |- |+ |- |+ |- ... |П.Н. |- |+ |- |+ |- ... |С.Т. |- |+ |- |+ |- ... |Б.Л. |- |+ |- |+ |+ |
| |17.8 % |88.9 % |4.4 % |100 % |6.7 % ... ... бағыттылық деңгейі, әскери мамандыққа деген өмірлік |
| ... және ... ... мотивтерінің, қызығушылықтарының |
| ... ... коды коды |8 |13 |16 |22 |23 |
|1 |К.Т. | |- |- |+ |- |
|2 |А.А. |+ |- |- |+ |- |
|3 |С.И. | |+ |+ |+ |- |
|4 |Б.К. |- |+ |- |+ |- |
|5 |Б.С. |- |+ |- |+ |- |
|6 |Ш.Қ. |- |+ |- |+ |- |
|7 |М.Ж. |- |+ |- |+ |- |
|8 |С.Қ. |- |+ |+ |+ |- |
|9 |А.М. |- |+ |- |+ |- ... |О.О. |+ |+ |- |+ |- ... |Д.А. |- |+ |- |+ |- ... |Н.К. |- |+ |- |+ |- ... |Ш.Қ. | |+ |- |+ |- ... |О.Б. |- |+ |- |+ |- ... |О.С. |- |+ |- |+ |- ... |С.Д. |- |+ |- |+ |+ ... |И.А. |- |+ |- |+ |+ ... |Д.Қ. |- |+ |- |+ |+ ... |С.Р. |- |+ |- |+ |+ ... |Ж.М. |- |+ |- |+ |+ ... |Н. Р. |- |+ |- |+ |+ ... |И.Д. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.С. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.Қ. |- |+ |- |+ |+ ... |М.М. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.М. |- |+ |- |+ |+ ... |А.Т. |- |+ |- |+ |+ ... |Н.С. |- |+ |- |+ |+ ... |Е.С. |- |+ |- |+ |+ ... |К.Т. |- |+ |- |+ |+ ... |Т.Қ. |- |+ |- |+ |+ ... |Т.К. |- |+ |- |+ |+ ... |М.И. |- |+ |- |+ |+ ... |М. А. |- |+ |- |+ |+ ... |Ж.К. |- |+ |- |+ |+ ... |М.К. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.Н. |- |+ |- |+ |+ ... |С.К. |- |+ |- |+ |+ ... |М.Б. |- |+ |- |+ |+ ... |С.Л. |- |+ |- |+ |+ ... |Л.Н. |- |+ |- |+ |+ ... |П.Н. |- |+ |- |+ |+ ... |С.Т. |- |+ |- |+ |+ ... |Б.Л. |- |+ |- |+ |+ |
| |4,4 % |96,5 % |4,4 % |100 % |66,7 % ... ауқымдығы, яғни жеке бастық қызығушылықтары мен қажеттілігін|
|анықтау ... |19 ... | | ... | ... | | |
| |31 |36 |37 |
|1 |К.Т. |+ |+ |+ |
|2 |А.А. |+ |+ |+ |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |
|4 |Б.К. |+ |+ |+ |
|5 |Б.С. |+ |+ |+ |
|6 |Ш.Қ. |+ |+ |+ |
|7 |М.Ж. |+ |+ |+ |
|8 |С.Қ. |+ |+ |+ |
|9 |А.М. |+ |+ |+ ... |О.О. |+ |+ |+ ... |Д.А. |+ |+ |+ ... |Н.К. |+ |+ |+ ... |Ш.Қ. |+ |+ |+ ... |О.Б. |+ |+ |+ ... |О.С. |+ |+ |+ ... |С.Д. |+ |+ |- ... |И.А. |+ |+ |- ... |Д.Қ. |+ |+ |- ... |С.Р. |+ |+ |- ... |Ж.М. |+ |+ |- ... |Н. Р. |+ |+ |- ... |И.Д. |+ |+ |- ... |Б.С. |+ |+ |- ... |Б.Қ. |+ |+ |- ... |М.М. |+ |+ |- ... |Б.М. |+ |- |- ... |А.Т. |+ |- |- ... |Н.С. |+ |- |- ... |Е.С. |+ |- |- ... |К.Т. |+ |- |- ... |Т.Қ. |+ |- |- ... |Т.К. |+ |- |- ... |М.И. |+ |- |- ... |М. А. |+ |- |- ... |Ж.К. |+ |- |- ... |М.К. |+ |- |- ... |Б.Н. |+ |- |- ... |С.К. |+ |- |- ... |М.Б. |+ |- |- ... |С.Л. |+ |- |- ... |Л.Н. |+ |- |- ... |П.Н. |+ |- |- ... |С.Т. |+ |- |- ... |Б.Л. |+ |- |- |
| | |100 % |55,5 % |33,4 % ... ... ... ... |
| |4 |5 |6 |7 |12 |
|1 |К.Т. |+ |+ |+ |+ |+ |
|2 |А.А. |+ |+ |+ |+ |+ |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |+ |+ |
|4 |Б.К. |+ |+ |+ |+ |+ |
|5 |Б.С. |+ |+ |+ |+ |+ |
|6 |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|7 |М.Ж. |+ |+ |+ |+ |+ |
|8 |С.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|9 |А.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.О. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н.К. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.Б. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Д. |+ |+ |+ |+ |+ ... |И.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Р. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ж.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н. Р. |+ |+ |+ |+ |+ ... |И.Д. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Б.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Б.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |М.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Б.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |А.Т. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Е.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |К.Т. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Т.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Т.К. |+ |+ |+ |+ |+ ... |М.И. |+ |+ |+ |+ |+ ... |М. А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ж.К. |+ |- |+ |+ |+ ... |М.К. |+ |- |+ |+ |+ ... |Б.Н. |+ |- |+ |+ |+ ... |С.К. |+ |- |+ |+ |+ ... |М.Б. |+ |- |+ |+ |+ ... |С.Л. |+ |- |+ |+ |+ ... |Л.Н. |+ |- |+ |+ |+ ... |П.Н. |+ |- |+ |+ |+ ... |С.Т. |+ |- |+ |+ |+ ... |Б.Л. |+ |- |+ |+ |+ |
| | |100 % |77,8 % |100 % |100 % |100 % ... ... алу ... |
| |5 |14 |15 |16 |23 |
|1 |К.Т. |+ |+ |+ |- |+ |
|2 |А.А. |+ |+ |+ |- |+ |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |- |+ |
|4 |Б.К. |+ |+ |+ |- |+ |
|5 |Б.С. |+ |+ |+ |- |+ |
|6 |Ш.Қ. |+ |+ |+ |- |+ |
|7 |М.Ж. |+ |+ |+ |- |+ |
|8 |С.Қ. |+ |+ |+ |- |+ |
|9 |А.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |О.О. |+ |+ |+ |- |+ ... |Д.А. |+ |+ |+ |- |+ ... |Н.К. |+ |+ |+ |- |+ ... |Ш.Қ. |+ |+ |+ |- |+ ... |О.Б. |+ |+ |+ |- |+ ... |О.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |С.Д. |+ |+ |+ |- |+ ... |И.А. |+ |+ |+ |- |+ ... |Д.Қ. |+ |+ |+ |- |+ ... |С.Р. |+ |+ |+ |- |+ ... |Ж.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |Н. Р. |+ |+ |+ |- |+ ... |И.Д. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.Қ. |+ |+ |+ |- |+ ... |М.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |А.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Н.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Е.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |К.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Т.Қ. |+ |+ |+ |- |- ... |Т.К. |+ |+ |+ |- | ... |М.И. |+ |+ |+ |- |- ... |М. А. |+ |+ |+ |- |- ... |Ж.К. |- |- |+ |- |- ... |М.К. |- |- |+ |- |- ... |Б.Н. |- |- |+ |- |- ... |С.К. |- |- |+ |- |- ... |М.Б. |- |- |+ |- |- ... |С.Л. |- |- |- |- |- ... |Л.Н. |- |- |- |- |- ... |П.Н. |- |- |- |- |- ... |С.Т. |- |- |- |+ |- ... |Б.Л. |- |- |- |+ |- |
| | |77,7 % |77,8 % |88,9 % |4,4 % |66,7 % ... ... әлеуметтік психологиялық бейімделуі, оның индивидуалды- |
| |психологиялық тұлға қырының көрінуі |
| |9 |10 |11 |30 |32 |
|1 |К.Т. |+ |+ |+ |+ |+ |
|2 |А.А. |+ |+ |+ |+ |+ |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |+ |+ |
|4 |Б.К. |+ |+ |+ |+ |+ |
|5 |Б.С. |+ |+ |+ |+ |+ |
|6 |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|7 |М.Ж. |+ |+ |+ |+ |+ |
|8 |С.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|9 |А.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.О. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н.К. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.Б. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Д. |+ |+ |+ |+ |+ ... |И.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Р. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ж.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н. Р. |+ |+ |+ |- |+ ... |И.Д. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.Қ. |+ |+ |+ |- |+ ... |М.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |А.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Н.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Е.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |К.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Т.Қ. |+ |- |+ |- |- ... |Т.К. |+ |- |+ |- |- ... |М.И. |+ |- |+ |- |- ... |М. А. |+ |- |+ |- |- ... |Ж.К. |+ |- |+ |- |- ... |М.К. |+ |- |+ |- |- ... |Б.Н. |+ |- |+ |- |- ... |С.К. |+ |- |+ |- |- ... |М.Б. |+ |- |+ |- |- ... |С.Л. |+ |- |- |- |- ... |Л.Н. |+ |- |- |- |- ... |П.Н. |+ |- |- |- |- ... |С.Т. |+ |- |- |- |- ... |Б.Л. |+ |- |- |- |- |
| | |100 % |66,7 % |88,9 % |44,5 % |66,7 % ... ... және ... ... ... және ... |
| |20 |21 |25 |29 |32 |
|1 |К.Т. |+ |+ |+ |+ |+ |
|2 |А.А. |+ |+ |+ |+ |+ |
|3 |С.И. |+ |+ |+ |+ |+ |
|4 |Б.К. |+ |+ |+ |+ |+ |
|5 |Б.С. |+ |+ |+ |+ |+ |
|6 |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|7 |М.Ж. |+ |+ |+ |+ |+ |
|8 |С.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ |
|9 |А.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.О. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н.К. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ш.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.Б. |+ |+ |+ |+ |+ ... |О.С. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Д. |+ |+ |+ |+ |+ ... |И.А. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Д.Қ. |+ |+ |+ |+ |+ ... |С.Р. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Ж.М. |+ |+ |+ |+ |+ ... |Н. Р. |+ |+ |+ |- |+ ... |И.Д. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.Қ. |+ |+ |+ |- |+ ... |М.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |Б.М. |+ |+ |+ |- |+ ... |А.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Н.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |Е.С. |+ |+ |+ |- |+ ... |К.Т. |+ |+ |+ |- |+ ... |Т.Қ. |+ |+ |+ |- |- ... |Т.К. |+ |+ |+ |- |- ... |М.И. |+ |+ |+ |- |- ... |М. А. |+ |+ |+ |- |- ... |Ж.К. |+ |+ |+ |- |- ... |М.К. |+ |+ |+ |- |- ... |Б.Н. |+ |+ |+ |- |- ... |С.К. |+ |+ |+ |- |- ... |М.Б. |+ |+ |+ |- |- ... |С.Л. |+ |+ |+ |- |- ... |Л.Н. |+ |+ |+ |- |- ... |П.Н. |+ |+ |+ |- |- ... |С.Т. |+ |- |+ |- |- ... |Б.Л. |+ |- |- |- |- |
| | |100 % |95,6 % |97,8 % |100 % |66,7 % ... 1.6 ... бойынша, мінез акцентуациялары
|№ |Аты- жөні ... ... ... |
|1 |К.Т. ... |
|2 |А.А. ... ... |
|3 |С.И. ... ... |
|4 |Б.К. ... ... |
|5 |Б.С. ... ... |
|6 |Ш.Қ. ... |
|7 |М.Ж. ... |
|8 |С.Қ. ... ... |
|9 |А.М. ... мінез ... |О.О. ... ... ... |Д.А. ... ... ... |Н.К. ... ... ... |Ш.Қ. ... ... |О.Б. ... ... ... |О.С. ... мінез ... |С.Д. ... ... ... |И.А. ... ... |Д.Қ. ... ... |С.Р. ... мінез ... |Ж.М. ... ... ... |Н. Р. ... ... ... |И.Д. ... ... |Б.С. ... ... ... |Б.Қ. ... ... ... |М.М. ... ... |Б.М. ... мінез ... |А.Т. ... ... ... |Н.С. ... ... ... |Е.С. ... ... |К.Т. ... ... |Т.Қ. ... мінез ... |Т.К. ... ... ... |М.И. ... ... ... |М. А. ... ... |Ж.К. ... ... ... |М.К. ... ... ... |Б.Н. ... ... |С.К. ... ... ... |М.Б. ... ... |С.Л. ... ... |Л.Н. ... ... |П.Н. ... ... |С.Т. ... мінез ... |Б.Л. ... ... ... 1.7 ... акцентуация типтері
|Акцентуация |Қарым-қатынас |Қарым-қаты|Қақтығысқа ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |ет |
| | ... | ... | |
|Гипертимді |Шектен тыс ... ... ... ... |лық, ... ... ... ... ... ... ... |а жол |ы ... |әңгімешіл, ... ... ... ... |
| ... өте ... ... |керек, |жұмыс: |
| |көп, өз ... ... ... ... ... ... | ... |тәртіп ... ... | ... ... ... |
| ... | ... ... ... |
| ... | ... |ескертуге мән | |ік. ... |қты, |
| ... ... | | ... аш |жұмыс |
| ... ... | | ... |
| |Өз | | ... |ауыстыр|
| ... | | ... |
| ... мен | | |і ... ... |
| ... | | | | |
| ... түрде | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... және | | | | |
| |еш ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... |Шектен тыс |Альтруизм,|Жылауға ... ... ... ... |өзгелердің|дайын |адамымен |медицин|
|Г3 ... ... ... |а, |
| ...... ... ... |терең күйзеледі,|өзгелермен|көрмеген |жақын |ды |
| ... ... ... ... |тәрбиел|
| ... ... |еу, |
| ... тыс ... |іш ... ... ... ...... ... |
| ... оларда|сезімін |шабуылына |қабылдайды|өсімдік|
| ... ... ... ... ... |
| ... |Жақсы |тұрады. ... ... |
| ... ... ... | ... ... |сөздерінен ... ... |
| ... | | |ға, | |
| ... мен | | ... | |
| ... | | ... | |
| ... тар | | ... |
| ... | | |а ... | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | |
| ... Онда | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... көп | | | | |
| ... | | | | ... ... ... |Формализм, |Маңызды |Тым ... ... ... ... ... жеке ... |
| ... |салмақты, |шешім |жауапкерші|жауапке|
| ... ... ... |лік алу, ... ... ... ... |психоастен|і талап|
| |қинайды, шектен |сенімді. ... ... ... |тыс ... | ... ... |н |
| | | | | ... | | | | |р, |
| | | | | ... |
| | | | | ... |
| | | | | ... | | | | |уға |
| | | | | ... ... ... ... |Үрейленгіш, |Сәтсіздікт|Өнер |
|ан ... ... ... ... ... ашық |талғам, |өкінуге |мұнлы |, |
| ... ... ... ... ... ... | |ы |ң |
| ... тез |достарына | ... ... ... ... | ... ... |
| | | | ... | | | |, |, |
| | | | ... | | | |ық |қа |
| | | | ... |
| | | | |а ... |маманды|
| | | | | ... ... ... ... ... 1. 8 ... және эксперимент әтижесінде алынған нәтижелердің
сәйкестігін анықтау
|Зерт. коды |Мінез ... ... ... ... |
| ... | | ... Ш.Қ. |Гипертимді |Энергияның |Жеңіл ... ... |
| | ... ... бейімділік |
| | ... | ... ... ... жаңалық |Міндеттерге салмақты |
| | ... ... коды ... ... ... |Жағымсыз жақтары |
| ... | | ... ... |Мейірімді, ұқыпты |Тым үлкен |
| | | ... |
| | | ... ... |
| | | ... ... |
| | | ... ауыстыруға |
| | | ... ... коды ... ... ... |Жағымсыз жақтары |
| ... | | ... ... |Альтруизм, |Үрейленгіш, |
| | ... ... ... |
| | ... |бейім. ... коды ... ... ... ... ... |
| ... | | ... ... ... ... ... ... |
| | ... ... ... ... |
| | ... |тітіркендіргіш адамдардың |
| | ... ... ... тұрады. |
| | ... ... |
| | ... | ... ... ... борыш |Жақын адамымен қақтығыс |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... ... трагедиялық түрде |
| | ... ... |
| | ... ... ... |
| | | ... және ... | | ... ...

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 60 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Қазақстандағы жекешелендіру процесі және оның ерекшеліктері"4 бет
Кәсіпкерлік қызметті басқару31 бет
Сын және оның этикалық аспектiлерi4 бет
Қазақстандағы жекешелендіру процесі және оның ерекшеліктері4 бет
ҚР жекешелендіру мәні, кезеңдері мен оны жүргізу әдістері4 бет
ҚР жекешелендіру процесі және оның ерекшеліктері5 бет
"кәсіби қазақ тілінің маңызы мен міндеттері"3 бет
"Оңтүстік Қазақстан кәсіби тарихшыларының мәртебесі"29 бет
7 -арна: кәсіби деңгейі мен шығармашылық шеберлігі50 бет
«Март» ЖШС-гі қызметкерлердің еңбек нәтижелілігін бағалауды ұйымдастыруды талдау27 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь