6-7 жастағы оқушылардың ойлауын дамыту


Мектепке бейімделе алмаудың басты себебі - ойлаудың қалыптаспауы болып табылады.
Мен мысал ретінде өзімнің мектебіміздегі эксперименттік 2 сынып оқушыларының ойлау деңгейлерін анықтау үшін жүргізілген зерттеу жұмыстарының нәтижесіне тоқталайын. Эксперименттік 2 сыныпта 18 оқушы бар. Олардың ойлауларының даму деңгейі төмендегідей болды:
Мұнда көрнекі-бейнелік ойлауларының даму деңгейі ғана жақсы нәтиже көрсетті. Ал сөздік-логикалық ойлау даму деңгейі бойынша 1 ғана оқушы жоғары деңгей көрсеткен, орта деңгейлерді жоғарылату қажет.
Тіпті көрнекі-әрекеттік ойлау да¬муы бойынша 5 оқушы төмен деңгейден көрінді.
Дегенмен, дамуында тежелуі байқалған балаларды анықтап, дамыту жұмыстарын жүргізу арқылы оларды қатарға қосу мүмкіндігі бар.
Оқушылардың ойлау қабілетін дамыту үшін мүғалім сабаққа көрнекі құралдарды көп пайдалануы қажет.
Көрнекі-әрекеттік ойлау мектепке дейінгі жаста ойын іс-әрекеті кезінде қалыптасады. Ол белгілі бір деңгейде үлкен адамнын ұйымдастыруымен, бақылауымен өтуі тиіс.
Егер баланың көрнекі-әрекеттік ойлауы дамымаған болса не істейміз?
Оны дамытудың ең тиімді тәсілі — заттық - құралдық іс-әрекет, ол құрастыру іс-әрекетінен көрініс табады.
Сондықтан, әр топта, әр сыныпта әр түрлі конструкторлар жинағы болған дұрыс.
Көрнекі-бейнелік ойлаудың дамуына келесідегідей тапсырмалар әсер етеді: жоғарыда айтылған конструкторлармен жұмыс бейнелік үлгіде емес, сөздік нұсқада болуы тиіс. Бала алдымен құрастырылатын объектіні өзі ойластырып, соңынан оны өз бетімен жүзеге асыруы керек. Осы ойлау түрін дамытуға балаларды әр түрлі сюжеттік-рөлдік және режиссерлық ойындарды ойнатқызып қол жеткізуге болады, онда бала өзі сюжет ойлап тауып, оны өз беті¬мен іске асыруы қажет.
Ал сөздік-логикалық ойлаудың дамуына мынадай жаттығулар көмектеседі:
1) «Төртінші артық» әдісімен пайдалануға болады. Тапсырма мынадай: төрт заттың ішінен үшеуіне ұқсас белгісі жоқ артық бір затты қысқарту қажет. Тапсырманы сурет не заттай немесе жазбаша түрде ұсынуға болады.
Мысалы: Сағат, тарелка, кружка, кесе;
2) Әңгіменің жетіспейтін бөлігін құрастыру. Әңгіме құрастыру кезінде баланың логикалық ойлауымен қоса сөйлеуі дамиды, сөздік қоры байи түседі, қиялы жетіледі;
3) «Керісінше айту» ойыны да жақсы, онда ересек адам қандай да бір сөзді айтып баладан керісінше мағыналы сөз айтуын сұрайды.
Мысалы:
Толық — жіңішке Бос — толы
Қара - ақ Жеңіл — ауыр
Ыстық - суық Таза - кір

Пән: Психология
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге
Таңдаулыға:   




6-7 жастағы оқушылардың ойлауын дамыту
Мектепке бейімделе алмаудың басты себебі - ойлаудың қалыптаспауы болып
табылады.
Мен мысал ретінде өзімнің мектебіміздегі эксперименттік 2 сынып
оқушыларының ойлау деңгейлерін анықтау үшін жүргізілген зерттеу
жұмыстарының нәтижесіне тоқталайын. Эксперименттік 2 сыныпта 18 оқушы бар.
Олардың ойлауларының даму деңгейі төмендегідей болды:

Деңгей Саны
Жоғары 6
Орта 7
Төмен 15

Мұнда көрнекі-бейнелік ойлауларының даму деңгейі ғана жақсы нәтиже
көрсетті. Ал сөздік-логикалық ойлау даму деңгейі бойынша 1 ғана оқушы
жоғары деңгей көрсеткен, орта деңгейлерді жоғарылату қажет.
Тіпті көрнекі-әрекеттік ойлау дамуы бойынша 5 оқушы төмен деңгейден
көрінді.
Дегенмен, дамуында тежелуі байқалған балаларды анықтап, дамыту
жұмыстарын жүргізу арқылы оларды қатарға қосу мүмкіндігі бар.
Оқушылардың ойлау қабілетін дамыту үшін мүғалім сабаққа көрнекі
құралдарды көп пайдалануы қажет.
Көрнекі-әрекеттік ойлау мектепке дейінгі жаста ойын іс-әрекеті кезінде
қалыптасады. Ол белгілі бір деңгейде үлкен адамнын ұйымдастыруымен,
бақылауымен өтуі тиіс.
Егер баланың көрнекі-әрекеттік ойлауы дамымаған болса не істейміз?
Оны дамытудың ең тиімді тәсілі — заттық - құралдық іс-әрекет, ол
құрастыру іс-әрекетінен көрініс табады.
Сондықтан, әр топта, әр сыныпта әр түрлі конструкторлар жинағы болған
дұрыс.
Көрнекі-бейнелік ойлаудың дамуына келесідегідей тапсырмалар әсер
етеді: жоғарыда айтылған конструкторлармен жұмыс бейнелік үлгіде емес,
сөздік нұсқада болуы тиіс. Бала алдымен құрастырылатын объектіні өзі
ойластырып, соңынан оны өз бетімен жүзеге асыруы керек. Осы ойлау түрін
дамытуға балаларды әр түрлі сюжеттік-рөлдік және режиссерлық ойындарды
ойнатқызып қол жеткізуге болады, онда бала өзі сюжет ойлап тауып, оны өз
бетімен іске асыруы қажет.
Ал сөздік-логикалық ойлаудың дамуына мынадай жаттығулар көмектеседі:
1) Төртінші артық әдісімен пайдалануға болады. Тапсырма мынадай:
төрт заттың ішінен үшеуіне ұқсас белгісі жоқ артық бір затты қысқарту
қажет. Тапсырманы сурет не заттай немесе жазбаша түрде ұсынуға болады.
Мысалы: Сағат, тарелка, кружка, кесе;
2) Әңгіменің жетіспейтін бөлігін құрастыру. Әңгіме құрастыру кезінде
баланың логикалық ойлауымен қоса сөйлеуі дамиды, сөздік қоры байи түседі,
қиялы жетіледі;
3) Керісінше айту ойыны да жақсы, онда ересек адам қандай да бір
сөзді айтып баладан керісінше мағыналы сөз айтуын сұрайды.
Мысалы:
Толық — жіңішке Бос — толы
Қара - ақ Жеңіл — ауыр
Ыстық - суық Таза - кір
4) Логикалық жұмбақтар мен тапсырмаларды әр түрлі методикалық оқу
құралдарынан алып қолданса да болады. Сондай-ақ, әр түрлі бас қатырғыштар,
таяқша мен шиелерді пайдалана отырып орындайтын тапсырмалар жалпы ойлаудың
дамуына ықпал етеді;
5) Ойлаудың талдау және жинақтау операцияларын дамыту үшін мынадай
жаттығу жүргізуге болады:
Келесі 4 затты жалпылайтын сөз немесе сөз тіркесін ата:
1) алма, алмұрт, лимон, банан;
2) ит, сиыр, ешкі, қой;
3) қыс, жаз, күз, көктем, т.б.
Осы сияқты әр түрлі жаттығуларды мұғалім ретін тауып оқу үрдісінде
қолдана білсе, сабақ оқуы түрленеді, әрі оқушылардың ақыл-ойы жетіле
түседі.
Оқушылардың ақыл-ойының дамуының қосымша көзі: әр түрлі өнер түрлері,
бұқаралық ақпараттар құралы: баспа, телекөрсетілімдер, радио, т.б.
Олар баланың ақыл-ойын кеңейтеді және тереңдетеді, білімін кеңейтеді,
эрудициясы мен жалпы мәдениетін жоғарылатады.
Жас балаларға арналған хабарды ғана көрсетіп басқа кино мен
телекөрсетілімдерді шектеу дұрыс емес. Жас балаларға арналған хабарлардың
берері аз.
Керісінше, ересектерге арналған хабарлар балалардың ақыл-ойы мен сана-
сезіміне ерекше әсер ете отыра жақсы дамытады.
Олар балаларға сұрақ туғызып, оларды ойлауға, өз білімін кеңейтуге
мәжбүр етіп, ақыл-ойын мейлінше жетілдіреді.
Ондай хабарларды бала көріп отырған кезде қасында көргендеріне түсінік
беретін ересек адамның болғаны жөн.
Көп оқитын балалардың ұғымталдығы, ақыл-ой дамуы жоғары деңгейде
болады. Бірақ балаға оңай оқылатын, суретімен ғана тартатын кітаптардың
психикалық даму үшін берері аз.
Балаларды 6 жастан бастап байсалды, ересектер әдебиетін оқуға
қызығушылығын қалыптастырып, дағдыландыру керек, қажетті мәліметтерді әр
түрлі сөздіктерден іздеп табуға үйрете білу қажет.
Оқу-тәрбие үрдісінде оқушылардың ойлау процестерін дамыту үшін осындай
жұмыстарды ұйымдастыруымыз қажет.
Оқу бағдарламасын игеруде осы таным процестерінің жеткілікті
дамымағанынан қиындықтар кездескен жағдайда, жаңағыдай әр таным процесін
(есте сақтау, қабылдау, қиял, сөйлеу) дамытатындай жеке жұмыстарды көп
жүргізуіміз ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
6-7 жастағы балалар - психологиялық көмектің объектісі ретінде
6-7-жасар балалардың таным белсенділігін дамыту динамикасы, ерекшеліктері
Тұлғаны бағдарлап оқыту үдерісінде оқушылардың шығармашылық ойлауын дамыту
5-6 жастағы балалардың психологиялық даму ерекшеліктері
КРЕАТИВТІ ОҚЫТУ ТЕХНОЛОГИЯСЫН ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ ОҚУШЫЛАРДЫҢ ЛОГИКАЛЫҚ ОЙЛАУЫН ДАМЫТУ ӘДІСІ
Ойындар арқылы баланың логикалық ойлауын дамыту
5-7 жастағы балаларды психологиялық-педагогикалық тексеру
6-7 жасар балалардың психикалық даму ерекшеліктері
5-6 жастағы балаларға құқықтық тәрбие беру
Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамыту негізі
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь