Коммерциялық банктің қаржылық ресурстарын басқарудың теориялық негіздері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4

1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТІҢ ҚАРЖЫЛЫҚ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ.

1.1 Банк ресурстарының жалпы сипаттмасы және оның құрлымы ... ... ... ... ... ...6
1.2 Банктің өзіндік ресурстарының қалыптасуы және оның құрлымы ... ... ... ... 16
1.3 Банктердің сырттан тартылған ресурстары: мәні және мазмұны ... ... ... ... ..23

2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРІНІҢ РЕСУРСТАРЫН БАСҚРУЫН ТАЛДАУ

2.1 Қазақстанның банк жүйесінің ресурстық құрылымын стратегиялық басқарудың қаржылық нәтижелерін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31
2.2 Екінші деңгейлі банктердің ресурстарды қалыптастару және басқару бойынша операцияларын экономикалық талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 42
2.3 Банктерге салық салу ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...60

3 КОМЕМЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ҚАРЖЫЛЫҚ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДЫҢ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ

3.1 Банктердің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етуде ресурстардың
жеткілікті болуын одан әрі жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 56
3.2Комерциялық банктердің қаржылық ресурстарын арттырудың бизнес жоспары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .62
3.3 Банктің қаржылық тұрақтылығын және ресурс жағдайын сипаттайтын
көрсеткіштер жүйесін одан әрі жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...70

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 80

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..83
КІРІСПЕ

Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің тұрақтылығы, көбіне банк жүйесінің тұрақтылығымен байланысты болып келеді. Қарыз алушылар мен әріптес банктердегі қаржы қиыншылықтары, төлемеу дағдарыстары көптеген банктердің сенімділігіне қатер келтіреді, ал оған төтеп бере алмаған банктер банкроттыққа ұшырайды. Бірлескен шет елдік банктердің және олардың филиалдарының пайда болуы банктер арасындағы бәсекелестікті одан әрі күшейтіп жібереді. Нәтежиесінде, банктердің несиелік ресурстарының айналымдалығы төмендеп, мерзімі ұзартылған несиелердің көлемі өсті. Қаржы нарығындағы жағдай коммерциялық банктердің төлемді жүзеге асыруға, орта және ұзақ мерзімді несиелер беруге деген қабілеті төмендеп, кәсіпорындардың төлем қабілеттілігіне әсерін тигізумен және өндірістің одан әрі құлдырауына алып келуімен сипатталады. Жалпы дағдарыс кезінде коммерциялық банктер жоғарғы тәуекел жағдайында жұмыс жасайды.
Экономикалық банк секторының қалыптасуы және даму кезеңінде қаржы-несие құралдарының кешенін орынды қолдануынан олардың өздерінің өміршеңдігі, ақша рыногындағы операцияды жүргізу нәтежиесінде табыс ала білу мүмкіндігі, немесе керісінше капиталын жоғалту және банкроттыққа ұшырау тәуекел деңгейіне тікелей байланысты. Егер банк менеджерлері банк тұрақтылығын бақылайтын болса: оларға банктің төлем жасауға қабілетсіздігін уайымдауға болады. Сондықтан олар үшін бірінші орында сенімділік, табыстылық және тәуекелді ең төменгі шегінде жеткізудің проблемасы тұр.
Банк тиімділігі мен оның сенімділігіне, табыстылығына, үлкен әсерін тигізетін болғандықтан біз әлемдік тәжірибедегі қазіргі кезде оларды бағалау әдістерін оқып білуіміз және осы алған, тәжірибені еліміздің банк тәжірибесіне енгізуіміз абзал. Тақырыптың тағы бір маңыздылығы қарастырылып отырған банк тұрақтылығының мәселелері, басқару әдістері Қазақстанның банк жүйесінің дамуымен және қалыптасуымен байланысты сұрақтарды зерттеудің жаңа бағыттары болып табылатындығында.
Факторлық талдау негізінде банк тұрақтылығының банк қызметіне әсерін зерттеу үшін біз әлемдік тәжірибеге үлкен көңіл аударып отырмыз және соның көмегі арқылы Қазақстанда қолдануға тиімді де пайдалы банк қызметіне жағдайларды анықтап, тәуекелден «қорғану» әдістерін саралап отырмыз. Осы кешегі күнге дейін отандық банктер үшін банк тұрақтылығына әсер ететін басты проблема болып алынған несиелерді қайтармау проблемасы қаралып келді. Бұл мәселені реттеуге Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің пруденциялдық нормативтері бағытталған.
Бүгінде өзінің маңыздылығын жоғалтпай, бұл проблеманың орнын басқа проблема алды- ол активтер көлемінің жеткіліктілігі.
Өзіміздің отандық банктер әлемдік Банк тәжірибесінде бар, барлық проблемалармен кездесті деуге болмайды, бірақ олардың саны өсіп барады, ал бұл проблема Қазақстандық банктер үшін жаңа болып есептелінеді, сондықтан бұл тұрғыда қандай да бір терең зерттеулер жүргізілген жоқ. Осы орайда банк тұрақтылығын қамтамасыз ету саласындағы зерттеулер Қазақстанның банк жүйесін реформалаудағы ең түйінді мәселе болып отыр. Барлық аталған өзекті мәселелер және себептер осы диплом жұмысының тақырыбын таңдауға,оның мақсаттары мен негізгі міндеттерін қоюға өз әсерін тигізді.
Қазіргі уақытта болып жатқан нарықтық қатынастар банктердің шаруашылықты жүргізуші субъект ретінде құқық жағдайларын едәуір нығайтып, олардың көптеген өндірістік және қажылық мәселелерді өз бетінше шешуіне мол мүмкіншілік ашты. Атап айқанда, ішкі және сыртқы рынокта білікті серікті тандауға қол жетті, өйткені болашақтағы бірлескен іс - әрекеттің тиімділігі көбінесе осыған байланысты болады. Банктер бұрынғыдай жоғарғы жөн сілтеуімен емес, контрагенттерді (жабдықтаушы, салып алушы, мердігер, банк және т.б.) қазіргі кезде өз қалауы бойынша алады. Олардың өздеріне іскер серіктерді қаншалықты дәл және қатесіз тандауымен нарықтық қатынастар негізінде мүмкіндігінше тез және дұрыс бағдар тауып,оны ұстануына қарай жұмыстарының тиімділігі әр түрлі болады. Басқаша сөзбен айтқанда, шаруашылықты жүргізуші субьектілердің қызметінің жетістіктері басқару деңгейіне,қабылданған шешімдердің обьективтілігі, нақтылығы, шұғылдығы мен ғылыми негізделуіне тікелей тәуелді. Үйлесімді шешімдердің қабылдануы, материалдық, еңбек және қаржы ресурстарын тиімді пайдаланып, еліміздің экономикалық өсуіне бағытталатыны белгілі.
Нарық жағдайында кәсіпорынның өміршеңдігінің кепілі мен жай-күйінің орнықтылығының негізі оның қаржы тұрақтылығы болып табылады. Ол ақша қаражатын еркін орын алмастыра отырып қолданып.тиімді пайдалану жолымен өнімді өндіру мен сатудың үздіксіз процесін қамтамасыз ете алатын өзінің қаржы ресустары жағдайын көрсетеді.
Банктің қаржы тұрақтылығын бағалау, обьективті, ғылыми негізделген және үйлесімді басқару, өндірістік әсіресе қаржылық шешімдер қабылдау үшін оның қаржылық жағдайын талдау қажет. Тек терең және ұқыпты талдау негізінде ғана оның қызметін обьективті бағалап, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын нығайту немесе жақсарту және оның іскерлік белсенділігін арттыруға бағытталған басқару шешімдерін қабылдау үшін, басшылыққа нақты ұсыныстар беруге болады.
Сондықтан менің дипломдық жұмысымның мақсаты – банктердің қаржылық жағдайын тереңірік зерттеп теориялық және әдістемелік негіздері туралы мағлұмат алып,оны ұғып, оларға талдау зерттеудегі дағдыларды ашу. Банктің қаржы-шаруашылық қызметінің нәтижелері мен нарықтық тұрақтылығы туралы дұрыс, ғылыми негізделген баға мен қортынды беруге, өндірістің өсуі мен оның тиімділігін арттыруды қамтамасыз етуге,еліміздің ұзақ мерзімді бірінші кезектегі мақсатына ойдағыдай жету үшін үйлесімді басқару шешімдерін дайындауға ат салысу.
Диплом жұмысы кіріспе, үш бөлім және қортынды мен қолданылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТIЗIМI

1. ҚР Президентiнiң 31.08.1995 ж. “ҚР банктер және банк қызметi туралы” Жарлығы, 68, 68-1, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76 және т.б баптары
2. Аллахвердян Д.А. Финансово-кредитный механизм развитого социализма- М.: Финансы, 1976
3. Ачкасов А.И. Активные операции коммерческих банков – М.: Консолтбанкир, 1996
4. Банки на развиваюùихся рынках. Укрепление руководства и повышение чувствительности к переменам. 2 том/ Д.Мак Нотон и др. – М.: Финансы и статистика, 1996
5. Лаврушин О.И. Банковские операции- М.: Инфро,2001
6. Банковский портфель – 1. Книга банкира. Книга клиента. Книга инвестора/ О.Н. Антипова және басқалары – М.: Соминтэк,1996
7. Банковский портфель – 1. Книга менеджера. Книга банковского финансиста. Книга банковского юриста/ О.Н. Антипова, Г.М. Антонов және басқалары – М.: Соминтэк,1996
8. Лаврушин О.И. Банковское дело– М.: БиБНКЦ,2001
9. Колесникова В.И, Кроливецкая Л..П. Банковское дело– М.: Финансы и статистика, 2001
10. Белоглазова Г.Н. Коммерческие банки в условиях формирования рынка- Л.: ЛФЭИ, 1991
11. Белугин М.И. Сберегательное дело. Есептiк-несие техникумдарына арналған оқулық - М.: Финансы и статистика, 1985
12. Бор М.З., Пятелко В.В. Стратегическое управление банковской деятельностью.-М.: Приор,2001
13. Бухвальд Б.Р. Техника банковского дела-М.: ДИС,1993
14. Валравен К.Д. Управление рисками коммерческого банка/М.Э. Ворд редакциясымен жазылған оқу құралы- Дұниежүзiлiк банктiң экономикалық даму институты.-Вашингтон,2001
15. Василишен Н.И. Регулирование деятельности коммерческого банка-М.: Финансист информ,2001
16. Гамидов Г.М. Банковское и кредитное дело – М.: ЮНИТИ,1996
17. Деятельность банков: современный опыт США – М.:Экономист,1992
18. Долан Э.Дж., Кэмпбел К.Дж. Деньги, банковское дело и денежно-кредитная политика, ағылшын тiлiнен аудармасы.- СПб,2001
19. Кейнс Дж.М. Обùая теория занятости, процента и денег-М.: 1978
20. Котлер Ф. Основы маркетинга- М.: Прогресс, 1996
21. Льюис К.Ф. методы прогнозирования экономических показателей. – М.: Финансы и статистика,1993
22. Мамонова И.Д. Банк и платежная дисциплина. – М.. финансы и статистика, 2001
23. Маркова О.М. Коммерческие банки и их операции. – М.: Банки и биржи:ЮНИТИ,2001
24. Нуреев Р.М. Деньги, банки и денежно-кредитная политика. – М.: Финстат информ,2005
25. Лаврушин О.И. Основы банковского менеджмента-М.: Инфра- М, 2005
26. Озиус М.П. Пужном Б.Б. Банковское дело и финансовое управление рисками-Вашингтон,2001
27. Рид Э, Коттер Р, Гилл Э. Смит Р. Коммерческие банки-М.: Космополис,1991
28. Лаврушин О.И. Российская банковская энциклопедия-М.: Инфра- М, 2001
29. Тосупян Г.А. Банк для клиента – М.: Златоцвет,1993
30. Усоскин В.М. Современный коммерческий банк. Управление и операции. –М.: Все для Вас,1993
31. Қаржы-несие сөздiгi. –Алматы,2006
32. Хейне П. Экономический образ мышления в банковской практике-М.: Новости,1996
33. Ширинская Е.Б. Операции коммерческих банков и зарубежный опыт-М.: Финансы и статистика,2001
34. С.И. Ожегов. Словарь русского языка. – М.: Советская энциклопедия, 1970
35. К.Маркс, Ф.Энгельс. Таң. шығ. 23 т. 188 б.
36. Қазақстанның тәуелсiздiк алған он жыл iшiндегi банк жүйесi, ҚР ұлттық банкi, 2006
37. А..Г. Мельников “О необходимости целостной системы гарантирования вкладов ”/ Деньги и кредит, 2007
38. ОҚО ұлттық банк филиалының дайындаған статистикалық мәлiметтерi, 2005,2006,2007.
39. “АТФБанк” жылдық есеп беруі, 2007 ж.
40. “Қазақстан қаржығерлерінің IV конгресі”, Алматы; 2007.
41. Н.А. Назарбаев “Концепция внешней политики требует адаптации к современным условиям”/ Казахстанская правда, 03.10.2005
42. NN 1-12.2005, NN 1-12.2006, NN 1-12. 2007 ҚР ұлттық Банкiнiң статистикалық бюллетендерi
43. Интернет жүйесiндегi ҚР ұлттық банкiнiң сайты:
http // www.nationalbank.kz
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.................................................4
1 КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТІҢ ҚАРЖЫЛЫҚ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ
НЕГІЗДЕРІ.
1. Банк ресурстарының жалпы сипаттмасы және ... ... ... ... қалыптасуы және оның
құрлымы................16
3. Банктердің сырттан тартылған ресурстары: мәні және
мазмұны..................23
1. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРІНІҢ РЕСУРСТАРЫН
БАСҚРУЫН ТАЛДАУ
1. Қазақстанның банк жүйесінің ... ... ... ... ... Екінші деңгейлі банктердің ресурстарды қалыптастару және басқару
бойынша ... ... ... ... салу
ерекшеліктері...............................................................
60
3 КОМЕМЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІҢ ҚАРЖЫЛЫҚ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДЫҢ ЖЕТІЛДІРУ
ЖОЛДАРЫ
3.1 Банктердің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етуде ресурстардың
жеткілікті болуын одан ... ... ... ... ... ... ... қаржылық тұрақтылығын және ресурс жағдайын сипаттайтын
көрсеткіштер ... одан ... ... ... ... ... ... көбіне банк
жүйесінің тұрақтылығымен байланысты болып келеді. Қарыз алушылар мен
әріптес ... ... ... ... ... ... ... қатер келтіреді, ал оған төтеп бере алмаған
банктер банкроттыққа ұшырайды. Бірлескен шет елдік ... және ... ... болуы банктер арасындағы бәсекелестікті одан әрі
күшейтіп жібереді. Нәтежиесінде, ... ... ... ... ... ұзартылған несиелердің көлемі өсті. Қаржы
нарығындағы жағдай коммерциялық банктердің төлемді жүзеге асыруға, орта
және ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... қабілеттілігіне әсерін тигізумен және өндірістің одан әрі құлдырауына
алып келуімен сипатталады. ... ... ... ... ... тәуекел жағдайында жұмыс жасайды.
Экономикалық банк секторының қалыптасуы және даму кезеңінде қаржы-
несие құралдарының ... ... ... ... өздерінің
өміршеңдігі, ақша рыногындағы операцияды жүргізу нәтежиесінде табыс ала
білу мүмкіндігі, ... ... ... ... және ... ... деңгейіне тікелей байланысты. Егер банк менеджерлері банк
тұрақтылығын бақылайтын болса: оларға банктің төлем жасауға қабілетсіздігін
уайымдауға болады. ... олар үшін ... ... ... және ... ең төменгі шегінде жеткізудің проблемасы тұр.
Банк тиімділігі мен оның сенімділігіне, табыстылығына, үлкен
әсерін ... ... біз ... ... ... кезде
оларды бағалау әдістерін оқып білуіміз және осы ... ... банк ... ... ... ... тағы ... қарастырылып отырған банк тұрақтылығының мәселелері, басқару
әдістері Қазақстанның банк жүйесінің дамуымен және қалыптасуымен байланысты
сұрақтарды зерттеудің жаңа ... ... ... талдау негізінде банк тұрақтылығының банк қызметіне әсерін
зерттеу үшін біз ... ... ... ... аударып отырмыз және соның
көмегі арқылы ... ... ... де ... банк ... ... ... «қорғану» әдістерін саралап отырмыз. Осы
кешегі күнге дейін отандық банктер үшін банк ... әсер ... ... болып алынған несиелерді қайтармау проблемасы қаралып келді.
Бұл мәселені ... ... ... ... ... ... бағытталған.
Бүгінде өзінің маңыздылығын жоғалтпай, бұл проблеманың орнын ... ... ол ... ... ... ... банктер әлемдік Банк тәжірибесінде бар, барлық
проблемалармен кездесті деуге болмайды, ... ... саны ... ал бұл ... ... ... үшін жаңа болып
есептелінеді, сондықтан бұл тұрғыда ... да бір ... ... жоқ. Осы ... банк ... ... ету саласындағы
зерттеулер Қазақстанның банк жүйесін реформалаудағы ең түйінді мәселе болып
отыр. ... ... ... ... және ... осы диплом жұмысының
тақырыбын таңдауға,оның мақсаттары мен негізгі міндеттерін қоюға өз әсерін
тигізді.
Қазіргі уақытта ... ... ... ... ... жүргізуші субъект ретінде құқық жағдайларын едәуір нығайтып,
олардың көптеген өндірістік және қажылық мәселелерді өз бетінше шешуіне ... ... Атап ... ішкі және ... ... ... ... қол жетті, өйткені болашақтағы бірлескен іс - әрекеттің ... ... ... ... Банктер бұрынғыдай жоғарғы жөн
сілтеуімен емес, контрагенттерді (жабдықтаушы, салып ... ... ... т.б.) ... ... өз ... ... алады. Олардың өздеріне іскер
серіктерді қаншалықты дәл және қатесіз тандауымен ... ... ... тез және ... ... тауып,оны ұстануына қарай
жұмыстарының тиімділігі әр түрлі ... ... ... айтқанда,
шаруашылықты жүргізуші субьектілердің қызметінің жетістіктері басқару
деңгейіне,қабылданған шешімдердің обьективтілігі, нақтылығы, ... ... ... тікелей тәуелді. Үйлесімді ... ... ... және ... ресурстарын тиімді пайдаланып, еліміздің
экономикалық өсуіне бағытталатыны белгілі.
Нарық жағдайында кәсіпорынның ... ... мен ... ... оның қаржы тұрақтылығы ... ... Ол ... ... орын алмастыра отырып қолданып.тиімді пайдалану ... ... мен ... үздіксіз процесін қамтамасыз ете алатын ... ... ... ... қаржы тұрақтылығын бағалау, обьективті, ғылыми негізделген және
үйлесімді басқару, өндірістік әсіресе ... ... ... үшін ... ... ... қажет. Тек терең және ұқыпты талдау негізінде ғана
оның ... ... ... ... қаржылық тұрақтылығын
нығайту немесе ... және оның ... ... арттыруға
бағытталған басқару шешімдерін қабылдау үшін, басшылыққа нақты ... ... ... ... жұмысымның мақсаты – банктердің қаржылық
жағдайын тереңірік зерттеп теориялық және ... ... ... ... ұғып, оларға талдау зерттеудегі дағдыларды ашу. Банктің
қаржы-шаруашылық қызметінің ... мен ... ... туралы
дұрыс, ғылыми негізделген баға мен қортынды беруге, өндірістің өсуі мен
оның ... ... ... ... ұзақ мерзімді бірінші
кезектегі мақсатына ойдағыдай жету үшін үйлесімді басқару шешімдерін
дайындауға ат ... ... ... үш бөлім және қортынды мен қолданылған әдебиеттер
тізімінен тұрады.
1 БАНК РЕСУРСТАРЫ, ОЛАРДЫ ЖОСПАРЛАУ ЖӘНЕ
БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1. Банктердің ... ... ... ... ... құрлымы
Банктердің ресурс базасы дегеніміз - ол ... және ... ... ... пайда болатын қаржы, қоры, оларды
пайдалану мен бөлу.
Қызмет ... ... ... контрагенттерімен шаруашылық
байланыстары пайда ... ... ... ... және сатып
алушылар, бірлескен қызмет серіктестері ассоциациялар мен ... және ... ... ... ... ... ... қатынастары п.б.
Олар көрсету, ... ... ... инвестициялық қызметті
жүзеге асырумен байланысты. Ақша – қаржы қатынастардың материалдық негізі
болып табылады. Олардың ... ... ... ... ақша қаражатының
қозғалысы, орталықтандырылмаған және орталықтандырылған ақша ... құру және ... Банк ...... және ақша ... негізгі және айналым капиталының қалыптасу және банктің ақша
қаражатының қорлары мен ... бөлу және ... ... ... ... ... қатынасының экономикалық мазмұнына байланысты
төмендегідей бағыттарға топтастыруға болады:
• банкті құру кезінде жарғылық ... ... үшін ... банк ... ... Өз ... ... қор материалдық
емес активті алуда, алғашқы өндіріс қорын қалыптастырудың көзі болып
табылады;
• банктермен мекемелердің қызметті ұсынуда жаңа ... ... ... жабдықтаушымен сатып ... ... ... ... ... қазмет кезеңдері
кезінде, транспорт мекемелерімен, байланыс банктерымен, кеден, шетел
фирмалары т.с.с. кіреді. Бұл қарым – қатынастар ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастырылуына
коммерциялық қызметтің қаржылық нәтижесіне байланысты;
• банктермен және олардың ... ... ... ... бөлу және ... қаржыларды қайта бөлу.
Бұл қатынас қызметтің ұйымына және ырғақтылығына әсер етеді;
• банкпен оның ... ... ... бөлу және ... ... облигациясын шығаруға және оны ... ... ... ... ... ... ... штрафтармен және компенсациямен өндіріп алуға,
жеке тұлғалардан салықты ұстап қалуға, қаржы қатынасын ұйымдастыру
еңбек ресурсын ... ... әсер ... банк жоғарғы мекеменің, қаржы топтарының холдинг ... ... ... банк осылардың мүшесі. Бұл
қатынас ақша қоры ... бір ... ... ... ... және ... ... арналған қорды
қаржыландыруға, маркетингтік ... ... ... зерттеу
жұмыстарында, инвестициялық жобаларды іске асырудағы қаржыны
қайтарып беру ... ... ... және ... ... пайда болады. Бұл қатынас ішкі салаларға ақша ... ... әрі ... ... ... бағытталған;
• банк мемлекеттің қаржы жүйесінің ... ... және де ... бюджетке төлеуіне, бюджеттен тыс ... ... ... беруіне, штраф шараларын қолдануына, ... ... ... ... банк ... ... ... коммерциялық банктерде ақшаның
сақталуына, қарыз алуына, оны өтеуіне, иесінің процентін төлеуіне,
шет ел валютасын сатуына және ... ... да ... ... банк қауіпсіздік қоғамдарының және мекемелердің арасындағы ... ... ... ... ... ... қойғанда пайда болады;
• банкпен инвестициялық институтарының инвестицияны ... ... ... ... ... ... өзіндік ерекшеліктері мен
әрекет әдістері бар және ақша ... ... салу ... ... Ақша қаражатының қозғалысымен мекеменің жарғылық қорын құрастыру
бірге жүреді, ... ... ... ақша қоры құрастырылып әртүрлі
міндетті салаға жұмсалып аяқталады (кесте ... ... мәні оның ... қызметімен көрінеді. Экономисттердің
көпшілігі банк ресурстары екі негізгі қызметті атқаратынын ... ... ... Бұл екі ... ... ... көмектесіп әрекет жасайды.
Бөлу қызметінің көмегімен алғашқы қор ... ... ... ... ... құрайды, жалпы ішкі қызмет құны
көрсетіліп бөлінеді; қаржы қорымен табысты бөлу ... баға ... ... ... ұсынушілердің, банктердің мекемелердің және
мемлекеттің тілектерін мүдделерін толық қамтамасыз етіп ... ... ... ... ... ... ... шығарудағы және
сол қызметдерде өткізуге бағасының ... ... ... ... ... ... мен ақша ... құрастырылуы және олардың пайдалануы.
Қаржының негізінде бөлу ... ... ол ... ... ... қаржы
көздерімен қамтамасыз етеді, сонымен ұдайы өндіріс процесінің барлық
кезеңдерін ... ... ... ұсыну және тұтыну. Дегенімен
банктің табыс мөлшері оның әрі ... ... ... ... ... ... жүргізу оның әрі қарай өркендеу мүмкіндігін алдын ала
анықтайды. Ресурстың тұрақты айналымы бұзылса, керісінше қызмет ... ... ... ... ... қатынасты орындауы, қызмет көрсетуі. Банктің
табысын төмендетеді, осыған сәйкес оның әрі ... даму ... ... және ... ... да кемиді. Мұндай кезде
ресурстың тексеру қызметі банк қызметіндегі жеткіліксіздікке, қаражат қорын
басқарудағы және ... ... ... ... ... әсері тиімсіз екеніне дабыл қағады. Осыған бадылды елемеу банкті
банкротқа әкелуі мүмкін.
Кесте 1
Банктің өзіндік реурстары
... ... ... ... ... |
| | ... |Нарықтық жағдайда |
| | ... | |
|1 ... күші ... қоры ... ... |
|2 ... құралы (машина, ... ... ... ... |
| |жабдықтар) | | |
|3 ... ... ... ... қорлары |Айнымала капитал |
|4 |Қызмет (тауардың босалқы ... ... ... ... |
| |қорлары) | ... ... |
|5 ... ... ... ... ақша |Ақша нысанындағы |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... | ... ... ... ... ... ... оған баға бере
отырып бөлу қатынастарының ... ... ... шара дайындап іске
асырады.
Банктің ақша қорларының ... банк ... ... ... Банк
заңға сәйкес өз жарғылық қорын құрады.
Жарғылық қор – банктің алғашқы негізгі ... ... көзі б.т. ... және ... ... ... Олар өз ... қорды, материалдық емес активтерді, айналым қорларын иеленуге
жұмсалады.
Банктің ақша қорларының қатарына ... ... ... Ол негізгі қорды
қайта бағалау нәтижесінде мүлік құнының өсіміне эммисиялық түсімдердің
(акцияның сатылу ... ... ... ... банктік қызмет
мақсатқа қайтарымсыз берілген ақшалай және материалдық құндылықтар есебімен
құралады. Бұл капиталды ... ... ... ... мүлік бағасының
төмендеген соммасының орнын толтыруға басқа банктер мен ... беру ... п.б. ... ... есепті кезеңдегі банк
қызметінің нәтижесі бойынша ... ... ... пайдаланылады.
Банктік қызмет нәтижесінде банктер:
Бұл табыстар сатудан түскен түсім ретінде қабылданады және егер банк өз
қызметін экспорттайтын болса, онда ол оның есеп ... және ... ... ... – ең ... ... ... орнын толтыру көзі, нарыққа
өткізу б.т. Сонымен бірге мұнда шығынның тағы б葖р бөлігі кіргізіледі. ... ... іске ... Бұл ... ... ... мен немесе
қызметті өткізумен байланысты емес, бірақ табыс табумен байланысты. Бұл
шығындар қызметнің өзіндік құнына ... ... әрі ... бөлінуі
амортизациялық қордың қалыптасуымен байланысты. Амортизациялық қор өзінің
экономикалық пайда болуында ... ... ... ... ... бағытталған.
Банктің шаруашылық қызметінің нәтижесі мен соңғы мақсаты табыс болып
табылады. Салық төленгеннен ... банк ... ... ... ... жинақтау қоры мен тұтыну қорлары қалыптасады.
Резервтік капитал – бұл ... ақша ... Оның ... көзі ... өз ... ... табыс б.т. Ол есеп жылындағы нақты
мақсаттарға ... ... яғни ... ... ... ... ... капиталдың болуы банктің қаржы ... ... ... ... қордың ақшалай қаражатының түріне сондай-ақ
құнды қағаздардың құнсыздануына салынған резервтер, қайта сатып алу ... ... қор және т.б. ... ... ... сатып алу
және облигацияны өтеу үшін құрылады.
Жинақтау қоры – банк ... ... ... ақша ресурстары. Бұл қор
банк мүлкін кеңейту мақсатында негізгі өндірісті дамытуға, сондай-ақ табыс
алу үшін қаржылық салымдарды салу және ... ... қоры - ... ... ... қызмет емес салалрды
қаржыландыруға, мараттауларға, компенсация түріндегі төлемдерге және т.б.
мақсаттарға бағытталған ақша ресурстары.
Валюта қоры - өз ... ... ... және ... түсімді
алатын банктерде қалыптасады.
Банктің қаржы ресурсы – бұл өзіндік ақша ... ... ... ... ... Олар банктің қаржылық міндеттемесін орындауға,
қызметті ... ... ... шығындар мен ағымдық шығындарды
қаржыландыруға арналған.
Капитал сияқты түсінікті бөліп көрсету керек. Капитал айналымның аяқталуы
бойынша табыс ... және ... ... ... ресурстарының бір
бөлігі. Басқа сөзбен айтқанда, капитал қаржы ресурсына ... ... ... ... ... ... ... болуында өзіндік және әр түрлі
жағдайда тартылған болып бөлінеді.
Өзіндік қаржы ресурсы құрамына табыс және ... ... Бұл ... ескеретін жағдай банк табысының бәрі толық банктің өз
меншігінде қалмайды. Оның бір ... ... және ... да ... ... ... Ал одан ... банк меншігіндегі табыс басқарушы
органдарының шешімімен жинақтау және ... ... ... бағытталған табыс қызметтің дамуына және банк мілкін арттыруына
пайдаланады. Тұтынуға бағытталған табыс әлеуметтік мәселелерді шешу ... ... ... – негізгі өндірістік құралдардың және
материалдық емес активтердің тозуының ақшалай құнын көрсетеді. Ол екі жақты
сипаттамаға не ... ... ол ... ... ... ... ... өткізілген түскен түсім банктің есеп айрсу шотында жай немесе
кеңейтілген ұдайы ... ... ... ... немесе сыртқы қаржы ресурстарының қалыптасу көзі ... және ... ... қаржы түрінде болады. Бұл бөлу капитал
салық формасымен қамтамасыз етіледі. Егер сыртқы инвесторлар ақша ... ... ... ... ... онда бұл ... ... өзіндік
қаржы ресурсы болып табылады.
Кәсіпкерлік капитал – бұл табыс алу ... ... ... қатысу
мақсатында банктің жарғылық капиталына салынған капитал.
Ссудалық капитал – банктің банктік нисе ... жеке ... ... облигация, займ түрінде уақытша пайдалануға ... ... ... ... ... ... қаржы – қайтарылатын және қайтарылмайтын негізде
болуы мүмкін. Бұл ... ... ... ... ... ... ... қызметті ұсынуде жапы мемлекеттік
маңызы бар банктерды мемлекет тарапынан қысқа ... ... ... қаржы ресурсын өндірістік және инвестициялық қызмет ... Олар ... ... қозғалыста болады және тек ақшалай қалдық
ретінде есеп шотқа немесе банк ... ... Банк ... ... және ... ... ... қамтамасыз ете отырып
өзінің қаржы ресурсын уақыт ішінде және қызмет түрлеріне байланысты ... ... ... оның ... ... ... тәжірибеде
арнайы қаржы құралдарының пайдалануына әкеледі (сурет 1).
Банк қаржысын ұйымдастыру бөлігі бір принциптер ... ... ... өзін - өзі ... ... жауапкершілік,
қызметтің нәтижесіне қызығу қаржылық резервтердің қалыптасуы.
Шаруашылық дербестік ... – банк өзі ... ... ... ... тәуелсіз өзінің экономикалық қызметін, табыс ... ақша ... ... ... ... ... – банктерға жаңа
салаларды іздеуге, капиталын салуға, тұтынушы сұранысын қанағаттандыратын
жаңа өндірісті ынталандырады.
Банктің қаржы ресурстарының ... және ... ... ... бөлу ретінде ... ... ... ... ... ... болу | | ... қызметінен |-Меншікті бағалы ... ... ... ... ... сату | |
| ... ... | ... және бағалы| Концерндерден |
|түсетін ... ... ... ... | ... ... |
| | ... ... |
| ... тыс ... ... ... |
|опрациялар пайдасы | ... ... |
| | ... ... ... | | ... демеу қаржысы|
| | ... және т.б.) ... ... | | ... мүшелерінің үлестік| | ... ... да ... | | ... ... банк ... шаруашылық дербестік алды ... ... ... банк қызметінің кейбір жақтарын анықтайды. ... ... ... ... бюджет және бюджеттен тыс қорлар арасында заңдармен
реттеледі.
Өзін - өзі ... ... - ... ұсыну мен өткізу
шығындарының орнын толтырады. Өзіндік ақша қаражаты ... ... ... және ... ... ғана банктік немесе коммерциялық
несиені пайдаланады. Нарық экономикасы дамыған елдерде жоғары деңгейде өзін-
өзі қаржыландыратын ... ... ... салыстырмалы салмағы 70%-
дан асады. Бірақ банктің ақша ... ... ... ... инвестициялық
мақсаттарды жүзеге асыруда жеткіліксіз болып табылады.
Қазіргі кезде бұл принципті барлық банктер мен ... ... ... ... шаруашылығының кейбір салалсындағы банктік ұйымның қызмет
көрсетуі объективтілік себепке ... ... ... ... ете алмайды. Оларға жеке банктер: қалалық жолаушы тасымалдау
транспорты, ... үй ... ... ауыл ... ... жатады. Мұндай банктер бюджеттен бөлінетін қаржыны әртүрлі
жағдайда алады.
Материалдық жауапкершілік принципі – ол ... ... ... ... ... ... Бұл принциптің қаржылық әдістері және
банктерға оның басшылармен, жұмысшыларына әр түрлі құрылады.
Қызмет ... ...... ... ... ... ... қызметі табыс алумен сипатталады. Шаруашылық
қызметтің нәтижесіне қызығушылық бұл тең ... ... ... ... және мемлекетке де тән. Бұл ... ... ... ... ... ақы ... ... немесе табыстан жұмысшыларға
лайықты еңбекақы қамтамасыз етілуі тиіс, ол принцип түрінде, жыл нәтижесі
бойынша істелген ... сый ету, көп ... ... ... ... ... ретінде төлемдер төлеу керек. Бұл принцип мемлекеттің
салық саясатын және ... ... ... таза ... ... ... қорына бөліп жүргізу нәтижесінде банкда іске асуы мүмкін.
Мемлекет мүддесі банктің ... ... ... ... ... ... ... – кәсіпкерлік қызмет иелерінің
қаржы қорын құрып ... ... ... ол нарықтық тербеліс
себебімен болатын тәуекелге кездесуі мүмкін. ... ... ... ... ... ... иелеріне жүктеледі. Олар
өзбетінше шешім қабылдайды, және зерттеліп дайындалған ... ... ... ... ... ... іске ... Банктің қаржы
салымы тәуекелі тағы да инфляция қарқынымен салыстырғанда жеткіліксіз
процент ... ... ... капиталдан көбірек табыс түсетін салалардан
да алуы байланысты. Осыдан өндіріс ... ... ... орын алуы ... ... құқықты ұйымдастыру түрлерінің меншікті қаржы қорлары
салықтарды және басқа бюджетке міндетті төлемдерді төлегеннен ... ... ... ... ... ... ақша қаражаты өтімді тәртіпте сақтау
орында, олар табыс ... және ... ... тез ... ... ... ... бiр жағынан, шаруашылық субъектiлердiң уақытша бос
ақшалай қаражаттарын тартатын болса, ... ... бұл ... ... мен ұйымдардың әр түрлi ... ... ... Коммерциялық банктiң пассивтiк
операцияларының негiзiнде оның қызметiнiң жүзеге асырылуы үшiн ... ... ... операцияларын жүзеге асыру банктiң қызметi болып табылады. Банк
қызметiн ... ... үшiн ... бiр ... ... ... ... Кез келген банк өкiмiнiң негiзiнде клиенттiң қандай да
болмасын қажеттiгiн қанағаттандыруы жатады.
Негiзгi дәстүрлi қызмет түрлерiне ... ... ... келе ... тарту мен ссуда беру операциялары жатады. Осы қызмет түрлерiнен
сыйақы (мүдде) арасындағы айырмадан банктер табыс алып отырады.
Коммерциялық банктердiң осы ... ... ... ... ... ... анықтауға болады:
• уақытша бос қаржыларды, жинақтарды ... ... ... мен ... ... ... ... операциялар);
• несие ақшаларын шығару;
• нақты ақшасыз есеп айырысуларды ұйымдастыру және ... ... ... ... ... да ... қызметтерiн көрсету.
2 суретте екiншi деңгейлi банктердiң пассивтi ... ... ... ... ... ... банктер банк қызметiнiң
жан-жақты қамтитын қызмет түрлерiн жүргiзедi. Республиканың коммерциялық
банктерi ... ... есеп ... ... ... ... Республикасының банк заңдарына сәйкес, коммерциялық банктер
келесi операцияларды жүргiзедi:
а) заңды тұлғалардың депозиттерiн қабылдау:
б) жеке ... ... ... клиенттердiң шотын ашу және жүргiзу, корреспонденттiк шот ашу ... ... ... ... ... мерзiмдiлiк және ақы негiзiнде заңды және жеке
тұлғаларға ұзақ және қысқа ... ... ... ... ... ... ... оларға билiк
жасаушылардың тапсыруымен кұрделi қаражаттарды қаржыландыру;
е) заңмен белгiленген тәртiпте өз меншiгiндегi бағалы қағаздар шығару
(вексель, аккредитив, депозиттiк ... ... және ... да ... ) ... ... мен бағалы қағаздарды сатып алу, сату және
сақтау, олармен өзге де операциялар жүргiзу;
з) кепiлдiк операциялары: үшiншi ... үшiн ... ... ... ... ... мен өзге де ... беру;
и) факторингтiк операциялар: тауарларды (жұмыстарды, қызметтердi)
сатып алушыдан төлемсiз тәуекел етiп қабылдай ... ... ... ... ие ... форфейтингтiк операциялар: тауарларды (жұмыстарды, ... ... ... ... ... ... ... тұспейтiн жолмен
вексель сатып алу арқылы төлеу;
л) сейфтiк операцяилар: сейф жәшiктерiн, шкафтар мен үй ... ... қоса ... ... ... ... мен ... жөнiндегi қызметтер;
м) сенiм (трасттық) операциялары: сенiм бiлдiрген адамның мүддесi үшiн
және соның тапсыруымен ақшаларын ... ... ... жалға берiлетiн мұлiкке меншiк құқығын ... ... шарт ... ... бұкiл мерзiмге жалға өткiзу;
о) банк қызметiмен байланысты кеңес беру;
п) банк операциялары бойынша брокерлiк қызмет ... ... ... ... операциялары
Сурет 2
Ұлттық банктiң арнайы лицензиясы болған жағдайда ... ... да ... ... ... ... соның iшiнде:
• шетел валютасымен айырбастау операцияларын ұйымдастыру;
• ақшаларды инкассациялау және басқа жаққа жiберу;
• тұрғын халықтың ақшалай салымдарын ... ... ... ... үшiн ... және ... лицензияны ұлттық банк қана беруге құқылы.
Сонымен, нарықтық экономика жағдайында екiншi деңгейлi банктердiң
барлық операцияларын ... ... үш ... ... ... қарастыруға
болады:
• пассивтi операциялар (сырттан тартылған қаржылар);
• активтi операциялар (қаржыларды жайғастыру);
• активтi-пассивтi операциялар (делдалдық, трасттық, факторингтiк және
т.б.)
''Банк ... ... ... ... қарағанда кең ұғымды
бiлдiредi. Банк ресурстары тек несиелеуге ғана емес, сол ... ... ... ... ... ... қаржыландыру үшiн пайдаланылады.
Жоспарлы экономиканы әкiмшiл және әмiршiл басқару жұйесi ... ... ... ... ... көрiнiсi байқалды. Барлық
кәсiпорындар, ұйымдар және мекемелер заңды ... ... ... ... ... ... ... сақтауға тиiс болды.
Банкке кәсiпорындар мен мекемелердiң ресурстары iс жүзiнде ақысыз тартылды.
Тек кооперативтiк кәсiпорындарға ғана ... ... ... ... ... мемлекеттiк карыз қоры деген экономикалық ... ... ... ... қоры халық шаруашылығын несиелеу үшiн
банк жүйесi арқылы мемлекеттiң ықпалымен жинақталған қаражаттар ... ... олар банк ... ... саналады. Несиелiк қорды
орталықтан бөлу сипаты банк ресурстарының ... ... әсер ... ... банк ... ... және тартылған қаражаттарға
бөлiнген. Мұндағы меншiктi қаражаттарға: ... ... ... ... және банк iсiн ... ... ал тартылған
қаражаттарға: мемлекеттiк бюджет қаражаты, ... ... ... және ... ... қаражаттары және халықтың ақшалай жинақтары
жатты. Осындай жағдайларда банк ... ... ... ... қоры осы ... бiр ... ... таңдағы банк ресурстары нарығының ... ... бар ... ... Екiншi деңгейлi банктер қызметiнiң
тұрақтылығы ұшiн, ең ... ... ... өтiмдi болу кереқ ал оның
қамтамасыз етiлуi, банктiк ресурстар мен несиелiк жұмсалымдар ... және ... ... ... ... талап етедi.
Банк ресурстары нарығының пайда болуымен қатар ... ... ... ... ... ... түрлерi ретiнде бағалы қағаздармен,
факторинг, лизинг және басқа операциялармен тiкелей жұмыс жасай ... яғни банк ... ... тек қана ... қаражаттар емес, сол
сияқты тауарлы-материалдық құндылықтар және бағалы қағаздар кiредi ... ... ... банкiмiз ''банктердiң банкi'' болып
табылатындықтан, екiншi деңгейлi банктердiң ресурстарының бiр ... ... ... ... да ... екiншi деңгейлi банктер ерекше бiр кәсiпорын ретiнде ... ... ... ... нарығында ақшалай ресурстарды сатып
ала отырып, оны ... ... ... ұйымға және халыққа сатып
отырады.
Банк ... — бұл ... ... операциялары негiзiнде калыптасқан
және барлық активтi операциялар бойынша банк өтiмдiлiгiн камтамасыз ету
және ... табу ... ... ... ... ... ... каражаттарының жиынтығы болып табылады.
Нарықтық қатынастарға өту барысында банк ресурстарының ... ... ... ... ... қатарына, бiрiншiден, екiншi
деңгейлi банктiң акционерлiк капиталы, резервтiкқоры, сол ... ... ... ... қаражаттардың жаңа тұрiне: ұлттық банктен және
басқа да несиелiк мекемелерден алатын ... ... ... ... депозиттiк шоттарындағы қаражаттары,
облигацияларды сатудан ... ... ... ... ... ұшiн ... ... құндылықтар жатады.
Екiншi деңгейлi банктердiң ресурстарының құрылымы олардың мамандануына,
әмбебаптығы мен қызметiнiң ерекшелiктерiне қарай ерекшеленедi.
2. Банктің өзіндік ... ... оның ... деңгейлi банктердiң меншiктi капиталының рөлi мен ... ... ... кәсiпорындар және ұйымдарға қарағанда өзiндiк
ерекшелiктерге ие.
Банктiң меншiктi капиталы банктiң тұрақтылығын ... ... ... ... ... ... ... капитал көмегiмен банк
қызметiне байланысты алғашқы шығындар: жер, ғимарат, құрал-жабдық, жалақыға
жұмсалатын және т.б. ... ... ... ... капиталсыз банктiң
қызметiн бастау мұмкiн емес. Осы меншiктi ... ... ... ... құрылды. Сонымен қатар, банктiң меншiктi капиталы ұзақ ... ... ... көзi ... табылады.
Меншiктi және тартылған екiншi деңгейлi банктiң ресурстары ұлттық банкте
ашылатын корреспонденттiк шотта көрсетiледi. Бұл активтi шот, ... ... ... ... ал ... ... ... жұмсалымдар берiледi.
Демек дебеттiк қалдықтың шамасы банктiң бос резервiнiң мөлшерiн көрсетедi.
Банктiң бос ... ... ... ... ... ... шамасын бiлдiредi. Осы бос резервтер сомасы қаншалықты жоғары
болса, банктiң тұрақтылығы соғұрлым жоғары, бiрақ ... ... ... егер бос ... қаражаттарының шамасы аз болса, онда тұрақтылығы
төмен, пайдасы жоғары келедi. ... да, ... ... деңгейлi банк
өзiнiң корреспонденттiк шоттағы қалдығын ұнемi ықшамдауға ұмтылады.
Банктiң меншiктi капиталы - банктiң қаржылық ... ... ... ... ... ету ұшiн құрылған банктiң әр түрлi
қорлары мен сол ... ... ... ... ... және ... бөлiнбеген пайдасы болып табылады.
Банктiң меншiктi капиталының құрылымы бiрдей ... ... ... ... әр ... ... атап ... активтер сапасына, меншiктi
пайданың пайдаланылуына, капиталдың ... ... ... және ... ... жыл ... ... отырады.
Сонымен, қазiргi екiншi деңгейлi банктердiң меншiктi капиталын мынадай
баптар ... ... ... ... ... ... банк операциялары бойынша тәуекелдердi төмендету мақсатында құрылған
• қорлар (резервтер);
• бөлiнбеген банк ... ... ... ... заңды тұлға ретiнде мiндеттi түрде
құрылуын және өмiр ... ... ... ... ... ... ... қазақстан ұлттық ... ... ... ... ... ... ... оның
құрылтайшыларының қосқан жарналары немесе пайлары ... ... ... ... ... мынадай екi ұйымдық нысандарда құрыла
алады:
• акционерлiк банк формасында;
• пай қосу арқылы, яғни жауапкершiлiгi шектеулi серiктестiк нысанында.
Пай қосу арқылы ... ... ... ... ... ... анықталған пайшыларының жарнасынан құралып, олар ... ... ... ... саналады. Мұндай банктердiң жарғылық капиталын
ұлғайту, тек қана пай ... ... ... ... және ... ... өсуi ... жүзеге асырылады. Алайда, акционерлiк
банктер өздерiнiң жарғылық капиталын ұлғайту ұшiн қосымша ... сол ... ... ... акцияларының бағасын өсiредi.
Меншiктi капиталдың құрамдас бөлiгi - акционерлiк капитал. Бағалы қағаз
(акция) шығару есебiнен ... ... ... ... ... ... деп атайды. Акционерлiк капитал көлемi акцияны
ұстаушылар - ... ... ... құралады. Акционерлiк банктiң
акциясы - банктiң жарғылық капиталына үлес ... ... ... және банктi басқару iсiне араласуға құқық беретiн бағалы
қағаз.
Акционерлiк капиталдың құрылымы әр банктерде әр ... ... ... ... ... ... ... меншiктi акционерлiк капитал, яғни бұл жай және артықшылығы бар
акцияларды ... ... ... ... капитал және бөлiнбеген
пайдадан тұрады;
ә) банктiк резервтер, яғни алдағы уақыттағы әр түрлi ... ... ... ... ... ... ... арналады;
б) банктiң ұзақ мерзiмдi ... ... ... ... ... ... ... қолдан-қолға басқа да акционерлердiң
келiсiмiнсiз өтедi. Жабық типтегi банктiң акциясы қатаң ... ... ... ... құрылтайшылардың арасында бөлiнедi.
Банктiң жай акциясын иеленушiлер, банктiң таза табысынан дивиденд ... оның ... ... тиiстi мұлкiне ие болуға және
акционерлердiң ... ... ... беруге құқылы.
Банктiң артықшылығы бар акцияларын иеленушiлер тұрақты сыйақы тұрiнде
табыс алып отыруға, бiрiншi кезекте ... жаңа ... ... ... оның жойылуы барысында бiрiншi болып өзiне тиiстi мұлкiн алуға құқылы.
Сонымен қатар, ... ... ... мақсатында облигацияларды шығарады.
Жалпы, банктiң акционерлiк капиталының құралуы мынадай кезеңдерден тұрады:
1)бағалы қағаздардың эмиссия проспектiсiн дайындау және оны сараптамадан
өткізу;
2)бағалы ... ... ... бағалы қағаздарын тiркеу;
4)шығарылатын және орналастырылатын бағалы қағаздардың нәтижелерiн
тiркеу.
Акционерлiк ... ... ... ... ... ... акционерлiк нысанда құру;
• банктiң жарғылық қорын ұлғайту үшiн қосымша акциялар шығару.
Банктiң меншiктi ... ... ... қор жатады. Резервтiк қор-
банк қызметiнде пайда ... ... ... ... жабу ... ... қоры.
Сондай-ақ, резервтiк қор банктiң тұрақты қызмет етуiн қамтамасыз етедi.
Резервтiк қордың шамасы заңды түрде жарғылық ... ... бiр ... айталық, 25 % мөлшерiнде құрылатын болса, оның мөлшерi жарғылық
қормен теңескен жағдайда жарғылық капиталға толығымен аударылады. Резервтiк
қордың құралуының негiзгi ... банк ... ... ... ... ... жағдайда резервтiк қор есебiнен банктiң артықшылығы бар акциялары
бойынша пайыздар төленедi.
Қосымша ... - ... ... ... ... ... ... және белгiлi мақсатқа бағытталатын пайданы ... ... ... ... - негiзгi қорларды қайта бағалау ... ... ... ... қоры, яғни ұлттық валюта мен шетел ... ... ... ... Валюталық қаражаттарды ... қоры шете ... ... ... ... барысында
маңызды болып келедi.
Келесi қорға жекелеген банк операциялары бойынша тәуекелдi ... ... ... резевтер жатады. Мұндай резевтерге: несие
тәуекелiн жабуға және бағалы қағаздардың құнсыздануына байланысты құрылған
резевтер ... ... - ... ... дивидендттi төлегеннен кейiн және
резевтiк қорға аударғаннан қалған пайданың бөлiгiн бiлдiредi.
Банктiң меншiктi капиталын ... ... ... ... банк ... ... ... құрылтайшылар және пай қосушылар санын арттыру;
• облигацияларды шығару жатады.
Банктiң ... ... ... ... ете отырып, оның қаржылық
тұрақтылығына кепiл болады және банктiң басынан кешiретiн әр ... ... ... келтiрiп отыратын басты көз болып
табылады. Осы мақсатта банктiң ... ... ... ... ... қызметi;
• шұғыл қызметi;
• реттегiш қызметi;
• айналым қызметi.
Банк капиталының қорғаныс қызметi - ... ... ... ... ... мұмкiндiгiн ғана емес, сол сияқты ағымдағы табыс болмаған жағдайда
зияндарды жабуға қызмет етуiн ... ... да, оның ... ... ... жол ... ... қызметi - меншiктi капиталдың ең
басты қызметi болып келедi.
Банк капиталының шұгыл қызметi ... ... ... ... маңызға ие болып табылады. Оперативтi қызметi жер, ғимарат, құрал-
жабдықтар алуға қажеттi меншiктi қаражаттарды жұмылдыруды, сондай-ақ көзге
көрiнбейтiн ... ... ... ... ... сипаттайды. Бұл
қаржы ресурстарының көздерi әсiресе, банк қызметiнiң басталуы ұшiн маңызды.
Кейiннен бұл ... бiр ... ұзақ ... ... және ... ... құрауға жұмсалынады.
Қаржы және салым иелерiнiң мүдделерiн қамтамасыз етуден басқа банктердiң
меншiктi ... ... ... ... Бұл ... ... сол сияқты банк операцияларына ... ... ... заңдар және ережелерге тiкелей ... Банк ... ... ... ұйымдар банктердiң қызметтерiне баға
берiп, оны бақылауды жүзеге асырады.
Банктiң меншiктi капиталына қатысты ережелер, оның ең ... ... ... активтерге байланысты шектелуiн және басқа банктен
активтер ... алу ... ... ... ... ... ... пруденциялдық нормативтерде банктiң меншiктi капиталының көлемi
берiледi. Сонымен ... ... ... ... және инвестициялық
операцияларға байланысты шектеу мақсатында капиталды ... ... Кез- ... банк ... банкроттыққа қарсы, ... ... ... ... ... ... қызметтерболмаса
зияндардың орнын жабу ұшiн құрылмайды. Олардың басты мақсаты тәуекелмен
байланысты болатындықтан, банк ... ... ... ... ... ... ... айналымды аванстаумен сипатталады.
Сондықтан да, бұл қызметтi меншiктi капиталдың айналым қызметi деп ... ... ... ... өзiнiң айналым капиталын кассалық ақшалар,
несиелiк, факторингтiк және ... ... ... ... ... ... да ... құрылғыларға және басқа да негiзгi қорларға жұмсай
отырып, банктер өз несие ... ... ... ... ... тек активтi операцияларға ғана емес, сондай-
ақ пассивтi операцияларға да тиiстi болып келедi. ... ... ... ... ұшiн ... ... ... мiндеттi рөзервтер ретiнде Орталық банкте өз резервтерiн құрайды.
Банктердiң ресурстарының тапшылығына байланысты мiндеттi түрде ... ... ... ... ... тәуекелдердiң орнын
толтыру ұшiн арнайы рөзерв құруға мәжбүр ... ... ... банк
капиталының айналым қызметiне жатпайтындықтан, оларды басқа қызметi -
резервтiк қызмет арқылы ғана ... ... ... резервтiк қызметi тәуекел активтердiң ... ... банк ... ... қызмет етуiн қамтамасыз етедi.
Банктiң меншiктi капиталының жеткiлiктiлiгi ұзақ уақыт бойы ғылыми-зерттеу
обектiсiне және ... мен оны ... ... арасындағы пiкiр таласқа
айналып келедi.
Банктер өздерiнiң активтерiн арттыру үшiн капиталдың төменгi мөлшерде
болғанын қалайды. Ал ... ... ... ... ... ұшiн капиталдың жеткiлiктi мөлшерде болуын талап етедi. Банктердiң
банкроттығы ондағы ... ... ... ... себебi банктi
жақсы басқарса, ол төменгi ... ... ... ... алады деген
пiкiрлер бар.
''Капиталдың жеткiлiктiлiгi'' терминi банктiң жалпы тұрақтылығын және оның
тәуекелге бару ... ... ... ... - бұл банк
капиталының мөлшерiнiң тәуекел дәрежелерi ... банк ... ... ... Сондай-ақ, екiншi деңгейлi банктер өз ... ... ... тыс ... терiс санайды. Өйткенi, ол банктiң
қызметiне керi әсер етуi ... ... көбi ... ... отырып,
қаражат тартуға ынтасыз болып келедi. Сондықтан банк ... ... ... және ... ... екiншi жағынан, банк капиталы мен
екiншi деңгейлi банктердiң басқа да қызметiндегi ... ... ... ... тырысады.
Банктiң ресурсындағы меншiктi капиталдың өте төменгi үлесiнде болуы да
дұрыс емес. Себебi, ол банктiң ... ... ... ... беру ... келмейтiндiгiн сипаттайды.
Банк меншiктi капиталын ұлғайтуға негiз болатын мынадай факторларды ... ... ... ... кәсiпорын активтерiне
қарағанда, ... ... ... қарыз алушының несиелiк
қабiлетiнiң нашарлауына байланысты, олардың нарықтық құндары өзгерiп
отырады;
• банк ... ... ... ... ... ... ... бөледi,
бiрақ олардың көбi талап етiлуiне байланысты ... ... ... кез ... ... немесе экономикалық өмiрдегi жағдайлар
банктердегi ресурстардың сыртқа ағылуына себеп болуы тиiс. Бастапқыда ... ... ... ... ... 20 % шамасында болса, қазiргi
оның шамасы 12 %-ды құрайды. Бұл дегенiмiз банк ... ... ... тәуекелдiң уақыт өте келе арта тұсетiндiгiн көрсетедi.
Себебi, банк жүйесiндегi банк ... ... әлi де ... ... төмен екендiгiн ескерсек, онда болашақта оның ... ... ... ... ... орын ... айқын.
Демек, банк капиталының жиынтық деңгейiнiң жеткiлiктiгi банк ... ... ... ... жатады.
Банктердегi немесе жалпы банк жүйесiндегi капитал көлемiн тура анықтау
қиын, бiрақ жоғарыда қарастырылған қызметтердiң ... үшiн ... ... ... ... сенiмi үшiн банк капиталы жеткiлiктi мөлшерде
болуы қажет. ... ... ... ... ... ... сәйкес
болуы тиiс. Мысалы, егер банктiң берген несиелерiнiң тәуекел дәрежесi ... ... онда ... көп мөлшерде қорлар құруға тура ... ... ... ... ... ... мәселе 80-шi
жылдардың екiншi жартысында халықаралық қаржы ұйымдарында ұлкен ... ... ... 1988 жылы ... ... ... шешiмiмен
''Халықырылық бiртұтас капитал есебi және капитал стандарты туралы''
келiсiм шарт ... ''Кук ... деп ... ... ... iз жүзiне енгiзiлдi. 1993 жылдан бастап кұшiне
енген бұл коэффициент ... ... ... ... ... ... ... пруденциалдық норматив қатарында пайдалануда.
Кук коэффициентi банк капиталы мен баланстан тыс активтерi арасындағы ... ... ... ... Мұндағы меншiктi капитал екi элементтi
қамтиды: негiзгi және қосымша капитал. Олардың ... баға ... ... мен ... тыс ... ... таңдап алынған.
Мұндай тәсiл баланстан тыс операциялардың iске қосылуын ... ... ... ... активтерге қаражаттар жұмсауды ынталандыра тұседi.
Базель келiсiмiне сәйкес, банктiң капиталы екi ... ... ... ... және II ... капитал.
I деңгейлi капиталға: қарапайым акциялар, бөлiнбеген ... сол ... ... ... ... ... ... емес
негiзгi капитал шамасы жатады.
II деңгейлi (қосымша) ... ... ... ... ... ... ... артықшылығы бар акциялар қосылған екiншi
дәрежелi қарыздар жатады.
Базель келiсiмiнiң бекiткен нормативтiк ... ... ... ... ... ... ... пруденциялдық
нормативтер қатарында банк капиталының жеткiлiктiлiгi ... ... банк ... ... ... ... 2 кестеден көруге болады.
Кесте 2
Банктiң меншiктi капиталының ... ... ... ... ... ... % |
|I ... капитал |91,1 |110,6 |21,4 ... ... |76,8 |77,0 |0,3 ... ... |8,7 |11,2 |28,7 ... ... |8,7 |15,0 |72,4 ... капитал |36,0 |55,7 |54,7 ... ... |7,4 |20,6 |178,4 ... ... |30,1 |96,7 ... меншiктi капитал |122,1 |161,2 |32,0 ... ... 1 ... ... ... банктердiң меншiктi капиталы
32,0 %-ға өсiп, 161,2 млрд ... (1 036 млн АҚШ ... ... ... ... -21,4 %-ға өсiп, 110,6 млрд ... оның ... жарғылық капитал -0,2 млрд теңгеге, өткен жылдардағы ... ... -6,3 млрд ... ... капитал 2,5 млрд теңгеге ... ... ... 54,7 %-ға өсiп, 55,7 млрд ... оның ... таза ... млрд ... субординацияланған мiндеттемелер
тiзiмi-11,8 млрд теңгеге өскен.
Банк меншiктi капиталының жеткiлiктiгi жоғарғы ... ... ... к1-дiң мәнi 2006 жыл бойына 0,11-ден 0,09-ға дейiн (норматив мәнi-
0,06 кем емес), к2-нiң мәнi 0,19-дан 0,17-ге ... мәнi — 0,12 ... ... ... ... банк жүйесiндегi жиынтық активтердiң
өсуi ... ... ... ... ... ... ... Банктердің сырттан тартылған ресурстары:
мәні және мазмұны
Банк ресурстарының құрылымында тартылған ... ... ... ... өте ... ... ... банктiң активтi
операцияларының басым бөлiгi жүзеге асырылады.
Нарықтық қатынастардың дамуына байланысты, ... ескi ... ... ... бос ... ... ... дәстүрлi емес тәсiлдерiнiң
болуы, тартылатын қаражаттар құрылымын толығымен ... десе де ... ... ... ... ... ... тәсiлдерiне
байланысты ұлкен екi топқа бөледi:
• депозиттiк қаражаттар;
• депозиттiк емес тартылған қаражаттар. ... ... ... көп ... ... ... ... банк ұшiн бiрден-бiр
арзан ресурс көзi болып табылады (сурет 3 ).
Депозит — бұл клиенттердiң (жеке және занды тұлғалардың) банктегi ... ... ... және ... пайдалана алатын қаражаттары.
Депозиттiк емес тартылған қаражаттар — бұл банктiң алған қарыздары түрінде
немесе өздерiнiң ... ... ... сату жолымен тартатын
қаражаттары.
Депозиттiк емес банктiк ресурс көздерi мен депозиттер өзара ... олар жеке ... яғни ... ... ... ... екiншiден, мұндай қаражаттарды тарту бастамасы банктiң өзiнен
туындайды.
Депозиттiк емес тартылған ресурстармен ... iрi ... ... ... ... емес ... iрi ... сатып
алынатындықтан да, оларды көтерме сауда операциялар ... ... ... ... және ... ... ... Активтi
депозиттiк операциялар — банктiң уақытша бос ақша ... ... ... ... ... операциялар.
Олар банктiң өтiмдi активтерi ретiнде, яғни жалпы активтердiң өте ... ... ... ... — бұл ... уақытша бос ақша
қаражаттарын белгiлi уақытқа және ... ... ... ... ... Бұл ... көмегiмен тартылған депозиттер пассив
жағының көп бөлiгiн алады және банктiк ... ... ... ... типтерi
Сурет 3
Қазiргi банктiк тәжiрибеде салымдардың, депозиттердiң және депозиттiк емес
ресурстардың шоттарының әр түрлерi кездеседi. Бұл ... ... ... банк қызметтерiне деген клиенттер топтарының сұранысын
қанағаттандыруға және олардың ... мен ... бос ... ... тартуға ұмтылуына жағдай жасайды.
Экономикалық мазмұнына қарай депозиттердi мынадай топтарға бөледi:
• әр түрлi мақсатқа тағайындалған қорлардың қаражаттары;
• есеп ... ... ... ... ... және олардың шоттарындағы
қаражаттар;
• басқа банктердiң корреспонденттiк шоттарындағы қаражат қалдықтары.
Талап етуге дейiнгi депозиттiк шоттардың ... ... ... ... ... ... ... Талап етуге дейiнгi депозиттiк
шоттарға қаражаттар, шаруашылық және басқа да ... ... ... және ... кемшiлiгi, бұл шот бойынша сыйақы мұлде төленбейдi немесе бiршама
төменгi ... ... Мiне, ... ... ... ... дейiнгi шоттардың
мынадай өзiндiк ерекшелiктерi қалыптасады:
• ақша салу және оны алу көз келген уақытта ешқандай да шектеусiз ... шот иесi ... осы ... ... ұшiн пайыз түрінде немесе
коммиссиондық ақы алып ... ... ... ... дейiнгi шоттарда ақшалай қаражаттарды сақтағаны
ұшiн өте төменгi деңгейде сыйақы төлейдi, кейде төлемеуi де мүмкiн;
• талап ... ... ... бойынша, екiншi деңгейлi банк Орталық
банкте сақталатын мiндеттi ... ... ... аударымдар
жасайды.
АҚШ-тың банк тәжiрибесiнде, талап етуге ... ... ... ... шоттар түріндегi Нау-шотты және куәландырылған чектер сияқты
депозиттер АҚШ банктерiнде кеңiнен қолданылады (бұны 4 – ... ... ... - бұл сыйақы төленетiн, чектiк депозиттер.
Нау-шоттың мынадай өзiне тән ... ... бұл шот түрі ... ... ... бұл шот жеке тұлғаларға немесе пайда таппайтын ұйымдарға ашылады;
• салым иелерiнен бұл шотта ең төменгi қаражат болуы талап етiлмейдi.
Куәландырылған чектер ... - бұл ... ... ... ... ... ... етуiне дейiнгi депозиттiк шоттағы қаражаттарды
бiлдiредi.
Куәландырылған чектер - бұл ... ... ... ... ... ... банк тәжiрибелерiнде жаңа депозит түріне ақша ... шоты ... Оның ... ... бар:
• ақша нарығының басқа ... ... ... ... әр ... шот бойынша пайыз мөлшерлемесiнiң
өзгерiп ... шот ... ең ... ... ... ... етiлуi;
• салымдардың сақтандырылуы;
• иемденушi, үшiншi жақтан төлемдер ұшiн айына шоттан алты рет аударма
жасауына ... ... ... ... ... ... жазу ... ұшеуi
телефон арқылы жүзеге асады.
Сурет – 4 АҚШ-тың коммерциялық банкілеріндегі депозиттер
Мерзiмдi депозит - бұл ... ... бiр ... және ... ... ... клиенттердiн уақытша бос ақша қаражаттары.
Бұл депозит түрі алдын ала ... ... ... ... ... ... ... депозиттер чектiң көмегiмен пайдаланылмайды, бiрақ қолма-
қол ақша түрінде еркiн ... ... ... шотқа аударылады. Егер
мерзiмге дейiн бұл салымды алатын болса, онда шот иесi айып-пұл ... ... ... - ... ... ... ... қарағанда,
оларға мiндеттi резервтердiң төменгi мөлшерi белгiленедi.
Депозиттiң бұл түрін алдын ала хабарлау негiзiнде немесе уақыты жеткен
көзде ... иесi ала ... ... ... чектер арқылы алуға
болмайды. Мерзiмдi депозиттердi басқа шоттарға аударуға болады.
Мерзiмдi депозиттер мынадай түрлерге бөлiнедi:
... ... ... ала алуы ... ... ... ... сақталу мерзiмiне қарай жiктеледi:
• 30 күнге ... 30- 90 ... ... 90-180 ... дейiнгi;
• 180 күннен 360 күнге дейiнгi;
• 360 ... ... ... бойынша, салым иесiнен алдын ала хабарлау депозитi
бойынша мiндеттi түрде өтiнiшiн талап етедi. ´тiнiш беру ... ... ... және ... ... ... ... сыйақыбелгiленедi. Әдетте,
алдын ала алуын хабарлау мерзiмi жетi күннен жоғары болып келедi.
Мерзiмдi депозиттердiң мынадай ерекшелiктерi ... есеп ... ұшiн ... әрi ... шоттарға ешқандай да
есеп айрысу құжаттары толтырылмайды;
• шоттағы қаражат баяу айналады;
• тұрақты сыйақы төленедi;
• сыйақы мөлшерiнiң ең жоғаргы ... ... ... ... ... ... алуы туралы салым иесiнiң алдын ала хабардар етуi талап
етiледi;
• бұл ... ... ... ең ... ... ... бiр кеңiнен таралған депозиттердiң түрі — жинақ салымдары. Олардың
белгiленген мерзiмi жоқ, қаражатты алуда ескертуiн талап етпейдi, ... шегi ... ... салу және алу ... жинақ кiтапшасын
көрсетуi қажет.
Банктер ұшiн мұндай шоттар қосымша жұмыстарды талап етедi: ... ... ... ... және ... алу жағдайына сай екi
жақты тiркеу енгiзу қажет және т.б. Компьютердiң көмегiмен жасалған ... шоты ... ... ... ... ... ... салымдарды
ауыстыруға мүмкiндiгi бар.
Мерзiмдi депозиттер және жинақ салымдары депозиттiк ресурстардың бiршама
тұрақты бөлiгiн бiлдiредi.
Жинақ салымдардың тұрақты ... ... Бұл ... түрі ... депозиттерге қарағанда төменгi мөлшерде ... ... ... жинақ кiтапшалары негiзiнде толтырылады.
Жинақ салымдарының мынадай ерекшелiктерi болады:
• ақшалай қаражаттар сақтауда тұрақты мерзiмi болмайды;
• шоттағы қаражатты алдын ала алу ... ... да ... ... ... ... ... немесе шоттан аларда мiндеттi түрде ақшалай
қаражаттар қозғалысы көрсетiлетiн ... ... ... ... ... тәжiрибеде жинақ шоттары тек жеке тұлғаларға ғана ашылады.
Ал шетел тәжiрибесiнде мұндай шоттар ... емес ... және ... ... ... банк тәжiрибесiнде жеке тұлғаларға ашылатын жинақ салымдары салым
операцияларының мерзiмiне және мазмұнына қарай мынадай түрлерге бөлiнедi:
... ... ... қосымша жарна қосатын мерзiмдi жинақ салымдары;
• ұтыс салымдары;
... ұтыс ... ... және ... салымдар;
• алдын ала алуын хабарлайтын салымдар;
• валюталық салымдар.
Мерзiмдi жинақ салымдарына тұрақты мерзiмi белгiленетiн және сол ... ... ... емес ... ... ... ... салымдары басқа
жинақ салымдарына қарағанда жоғарғы мөлшерде сыйақы төленедi.
Қосымша жарна ... ... - бұл ... ... ... ... уәде ... ұздiксiз ақшалай соманы қосып отыруға болатын
салымды бiлдiредi. Бұл шотта жинақталынған ... ... бiр ... ... ... ... жасқа жеткенге дейiн салынатын салым және т.с.с)
толық төленедi.
Ағымдық жинақ салымдары, ... ... ... ... төлемдердi
төлеу үшiн жинақталатын және пайдаланылатын қаражаттарды бiлдiредi. ... ... өте ... ... ... ... ... халық салымдарының бiрнеше ... ... ... банк мынадай салымдардың түрлерiн жеке
тұлғаларға ұсынады:
- ... ... - ... ... ... бар және оны
мерзiмнiң соңында төлейтiн, мерзiмдi салым. Төменгi сомасы — 6000 теңге не
50 АҚШ ... ... 50 ... ... 3,6,12 және 24 ай.
- ''СЕНIМ-ПЛЮС'' салымы - ай сайын сыйақы төленетiн ... ... ... - 6000 ... не 50 АКШ ... ... 50 Еуро. Мерзiмi:
3,6,12 және 24 ай.
- ''НАКОПИТЕЛЬНЫЙ ПЛЮС'' ... - ... ... 1 жыл, 3 жыл және ... қорлану салымдары. Төменгi сомасы — 6000 теңге не 50 АҚШ ... 50 ... ... 1 жыл, 3 жыл және 5 ... ''ПРОЦЕНТЫ ВПЕРЕД'' салымы - салымды ашқан күнi пайызды ... ... ... сомасы -12000 теңге не 100 АҚШ ... ... ... ... 3 және 6 ай.
- ''ПРИЕМИАЛЬНЫЙ'' салымы - сыйақы мөлшерлемесi бар әмбебеп, ... ... ... ... сома -1000 ... ... ... салымы - 50 жасқа толған адамдар мен зейнеткерлерге
арналған ... ... ... ... — 1000 ... ... 90 ... ''Ақ БОТА'' салымы - арнайы балаларға арналған ... ... - 500 ... не 5 АҚШ ... ... 5 ... ''ИНТЕРНЕТ'' салымы - Интернет-Банкинг жүйесiнде ашылған салым.
Төменгi салым 12000 ... не 100 АҚШ ... ... 30 күн, 90 күн, ... 270 күн, 360 күн.
Мерзiмдi депозиттер мен жинақ салымдарының бiр түріне депозиттiк және
жинақ сертификаттарын жатқызуға ... және ... ... - бұл ... иесiне белгiлi мерзiм өткен
соң, тиiстi қаражатты және оған ... ... ... ... ... оның ... ақшалай қаражатының барлығын куәландыратын эмитент-
банктiң жазбаша куәлiгi.
Депозиттiк және жинақ ... ... ... екi ... ... ... ... мәлiмдеушi сертификаттар.
Атаулы депозиттiк және жинақ сертификаттары бұл салым иелерiнiң атына
толтырылып берiледi. Ал мәлiмдеушi сертификаттарда ... ... ... яғни оны кiм иеленсе, сол қаражаттың иесi болып саналады.
Депозиттiк және ... ... ... ... және көрсетiлген
қызметтер ұшiн төлеуге болатын төлем құралы немесе есеп айырысу қызметiн
атқара алады. Депозиттiк ... ... iрi ... ... оларды заңды тұлғалар сатып алады.
Әлемдiк банктiк тәжiрибеде депозиттiк сертификаттардың мынадай екi түрі
бар:
• аударылатын;
• аударылмайтын.
Аударылмайтын ... ... ... ... ... ... жеткен соқ банкке ұсынылады.
Аударылатын депозиттiк сертификаттар басқа бiр тұлғаларға екiншi нарықта
сатып ... ... ... ... жеке ... ... шығарылады. Жинақ сертификатының
мерзiмi 1 жылдан 3 жылға дейiнгi мерзiм аралығын ... ... ... жеке ... ғана ... депозиттiк және жинақ сертификаттары мерзiмiнен бүрын төлеуге
ұсынылуы мүмкiн. Мұндай жағдайда банк сертификатты ... ... ... ... ... ... ... деңгейлi банктер ұшiн бұл
сертификат ресурсты ... ... яғни iрi ... ... ... тұсуiн сипаттайды.
Осындай жағдайда, екiншi деңгейлi банктердiң активтi ... ... көзi ... ... ... ... қоммерциялық банктерден депозиттiк саясатты белсендi түрде
жүргiзе отырып, депозиттiк операцияларды ұлғайтуды талап етедi. ... ... ... ... ... ... ... отырып, мынадай талаптарды ескеруi тиiс:
• депозиттiк ресурстардың қаржыландыратын активтi ... мен ... ... ... ... операциялар банк пайдасын ұлғайтуға немесе болашақта
пайда алу ұшiн жұмыс ... ... ... ... ... ... мерзiмдi
депозиттер мен мерзiмдi салымдардың көбiрек ... ... ... ... ... ... ... мақсатында, депозиттiк операциялар
түрлерiн ұлғайтып, ... ... ... ... ... депозиттiк емес ресурстары банктiң қысқа мерзiмдi өтiмдiлiгiн
қолдау мақсатында тартылады. Оларға: банкаралық несиелер, ... ... ... ... ... ... эмиссиялау нәтижесiнде
тартқан ресурстары, сондай-ақ отандық және ... ... да ... ... ... ... жатады.
Банкаралық несие - бул коммерциялық банктердiң бiр-бiрiне беретiн
несиелерi.
Банкаралық несие бұл басқа ... ... өте ... ресурс
болып табылады.
Банкаралық несиенiң негiзiн банкаралық депозиттер құрайды. ... - бұл ... ... ... ... шотындағы
қаражат қалдықтары.
Депозиттiк емес қаражаттардың бiр түріне ұлттық банктiң екiншi деңгейлi
банктерге қысқа мерзiмдi өтiмдiлiгiн ... ... ... ... ... ... ... болады: овернайт (бiр тұндiк) ... ... - ... ұлттық банктегi корреспонденттiк шотында дебеттiк
қалдықтың пайда болуына байланысты бiр түнге берiлетiн несиесi.
Мысалға, оны бүгін кешке ... ... ... ... ... тура
келедi. Кей жағдайда бұл несиенi алу жұмыс аптасының соңғы күнi немесе ... ... онда ... ... ... ... күнi қайтарылуы тиiс.
Күндiзгi заем - банктiк жұмыс күнi iшiнде банктердiн, ұлттық банкте ашқан
корреспонденттiк шотында уақытша ... ... ... ... ... ... мен төлемдер жасау мақсатында берiлетiн
несие.
Бұл аталған ... ... ... ... банк ... ... ... күнi орта және ұзақ мерзiмде ... ... ... ... ... алу ... сату ... операциясы) - қазыналық мiндеттемелермен қамтамасыз етiлетiн қысқа
мерзiмдi заемның түрін бiлдiредi.
Мұндағы ... ... ... яғни ол келiсiлген күнi және алдын
ала белгiленген бағада, өзiнiң сатқан ... ... ... ... ... ... вексельдердi қайта есепке алу және несие беру - бұл
қосымша ... ... ... ... ... ... ... банкке өздерiнiң вексельдерiн кепiлге бере отырып, ресурстар тарту
тәсiлi.
Банктiк ресурстарды тартудың жаңа бiр ... ... ... ... ... тек қарапайым вексельдердi ғана шығарады. Банк
вексельдерiн шығарудағы артықшылықтарға: ... ... ... ... ... үшiн есеп ... ... ... несие алу барысында кепiлдiк ретiнде жүредi; үшiншiден,
вексельдi жеке және ... ... ... ... ... өтiмдiлiгi жоғары; бесiншiден, вексельдер бойынша ... ... ... ... ... ... жеке тұлғаға өту
барысында шектеу болмайды; ... ... ... әр ... ... ... банктер өздерiнiң меншiктi капиталы мен банктiк ресурстар
көлемiн ұлғайту мақсатында облигация шығару ... ... ... тартады.
Облигацияларды отандық тәжiрибеде көбiне iрi екiншi деңгейлi банктер
шығарып отыр. Мұндай қарыздық ... ... ... бiр жағынан,
банк капиталын, екiншi жағынан, оның ресурстарын ұлғайтуға мүмкiндiк
бередi. Бұл ... ... ... ... - ... ... ... табылады.
2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРІНІҢ РЕСУРСТАРЫН
БАСҚАРУЫН ТАЛДАУ
2.1 Қазақстанның банк жүйесінің ресурстық құрылымын
стратегиялық басқарудың ... ... ... ... æ¸íå äåïîçèòòiê ñàÿñàòûíû» ò¾ï ... áið ... ... æ¸íå äåïîçèòòiê ñàÿñàòòû æ¾ðãiçó áàðûñûíäà òåê áið ¹àíà
ìàºñàò àë¹à òàðòûëàäû, îë - ... ïåí ... ... ... ... ... ... ì¾ìêiíäiãiíøå å» æî¹àðû
äå»ãåéiíå æåòêiçó. ̽íäà¹û òåïå-òå»äiêòi ºàìòàìàñûç åòåòií æà¹äàé, áàíêòi»
¼òiìäiëiãi áîëûï òàáûëàäû.
Ìiíå ñîíäûºòàí äà, ... ... ... êå» ... îíû»
íåñèåëiê ñàÿñàòûí åñêåðå îòûðûï ºàðàñòûðó êåðåê, êåði æà¹äàéäà ... ... ... ... øåøó ... ... áîëóû
ì¾ìêií, ÿ¹íè äåïîçèòòiê ñàÿñàò ïåí ... ... ... ... ... ... ... ò¾ñiíiê ðåòiíäå, äåïîçèòòiê ñàÿñàò,
íåñèåëiê ñàÿñàò, êëèåíòòåðãå åñåïòiê-êàññàëûº ºûçìåò ê¼ðñåòó ... ... ... ... æ¸íå ò.á. ... æèûíòû¹û ðåòiíäå
ºàðàñòûðûëàäû (ñóðåò 4)/3/.
Áàíê ñàÿñàòû æ¸íå îíû» º½ðàìäû á¼ëiêòåði
| ... ... æ¸íå îíû» ... ... ... ... ... ... ... ... ... ê¼ðñåòó ñàÿñàòû ... ... ... ... ... áàíê ... ìåí ... ò¾ðëåðií ê¼ðñåòó ñàÿñàòû ... ... ... ... ... òàáûñòûëû¹û ìåí ðåíòàáåëüäiëiãiíå ºàòûñòû ñàÿñàòû ... ... ìåí ... ... ... ... ... æ¾ðãiçåòií áàíê ñàÿñàòû ... ... áàíê ... ... á¼ëiãi áîëà îòûðûï, äåïîçèòòiê ñàÿñàò
æåêå äàðà ºàðàñòûðûëìàé, îíû» º½ðàìäû á¼ëiêòåðiìåí ... ... ... êåçäåãi ýêîíîìèêàëûº ¸äåáèåòòåðäå åêiíøi äå»ãåéëiáàíêòi»
äåïîçèòòiê ... ... åêi ... ... ... ... ... ñàÿñàò ¸äåòòå áàíêòi» æàëïû ñàÿñàòû
äåï òàëºûëàíàäû. Åêiíøiäåí, ìàêðîýêîíîìèêàëûº äå»ãåéäåãi äåïîçèòòiê ñàÿñàò
íàºòû áið ... ... ... ... ... ... (òàð ìà¹ûíàäà).
²àíäàé ºî¹àìäûº ñàÿñè º½ðûëûìäà áîë¹àíûíà ºàðàìàñòàí, ... ... ... ... ... ... ... ½ìòûëàäû. ̽íäà, ìà»ûçäû îðûíäû áàíêòåð ìåí ... ... ... ... ... ... ... îòûðàòûí äåïîçèòòiê
ñàÿñàòû ºî¹àìíû» ¸ð ò¾ðëi òîïòàðûíû» ì¾ääåëåðií åñêåðå ... ... åãåð äå ... äå»ãåéëi áàíê æåêå êëèåíòòåðãå ºûçìåò
ê¼ðñåòó îïåðàöèÿëàðûí äàìûòó¹à ... ... îíäà ... ... ... îíû ... ... áàðûñûíäà ìiíäåòòi ò¾ðäå òåê
¼çiíi» ¹àíà åìåñ, ñîíûìåí áiðãå áiðiíøi êåçåêòå ... ... ... òiëãå òèåê åòiëiï îòûð¹àí ì¸ñåëåëåð äåïîçèòòiê æ¸íå ... ... ... ... ... æ¸íå ... ... áåðìåéäi.
Соғы жылдары қаржы саласының сандық және сапалық көрстекіштері
атруда. Қаржылық ұйымдардың капиталы мен ... ... ... ... ... ел ... ... де арта түсуде.
Қаржы қызметтерінің шеңбері кеңейіп, олардың сапасы артуда және қол
жеткізерліктей ... ... ... ... ... ... ... ӘСБ-не енуіне орай, Қазақстанның қаржыгерлер ассоцициямен
ағымды кезеңде қаржы саласында шетелдік капиталының ... ... ... ... ... ... бәсекелік қабілеті және
қаржылық тұрақтылығын арттыруға ... іс- ... ... ... ... ... және ... саласының соңғы
қызмет нәтижелерін төмендегі кестеден көруге болады (Кесте 2).
Кесте 2
Қазақстан экономикасының банк саласының негізгі ... , ... |2004 |2005 |2006 |2007 ... ... ... |23,9 |30,6 |37,7 |47,0 ... ... ... |14,9 |17,9 |22.0 |28,0 ... ... ... қатынасы |3,7 |4,3 |5,0 |6,5 ... ... IV ... Алматы; 2007.
Кестеден көріп отырғанымыздай тұрақты ... ... банк ... ... дамуда.
Åêiíøi äå»ãåéëi áàíêòi» æàëïû ìàºñàòû, îíû» ñàÿñàòûíû» òàáûñòûëûëû¹û,
ðåíòàáåëüäiëiãi, ¼òiìäiëiãi, ... ... ... ... ... ºîë ... ê¼ðiíåäi.
2003- 2007 жыл аралығында банктердің жалпы активі 6,6 есеге артып 2
трлн.тегеден асты (17 ... АҚШ ... ... ішкі ІЖӨ ... үлесі
16,9% - 47% өсті.
Банк жүйесінің өздік капиталы 4,5 есе ... 2007 жылы ... 2 ... АҚШ ... (311,2 ... Оның ІЖӨ -де ... – 6,5% өсті. Бірақ бұл көрсеткіштің өсу қарқыны өзіндік капиталдың өсу
қарқынынан алып отыр 20,2% - 14% ... ... ... ... ... ... төмендеген. Бұл
несие операцияларының арттуымен түсіндіріледі (Кесте 3).
ЖІӨ банк жүйесі өзіндік капиалы мен активтерінің ... ... ... ... IV конгресі, Алматы; 2007.
Сурет 4
Кесте 4
2002-2008 жылдар аралығындағы банк активтері мен капиталдары
|Банк активтері мен капиталдары (млрд. тенге) ... |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 ... | | | | | | |7 | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 ... ... |341,10 |527,90 |784,00 |1 |1 |1785,6 |2021,7 |2252,4 |
| | | | |144,97 |677,90 | | | |
| ... |16,9 |20,3 |23,9 |30,6 |37,7 |41 |47 |47 ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... |69,00 |97,60 |122,20 |161,20 |223,50 |249,0 |263,1 |311,2 ... | | | | | | | | |
| ІЖӨ ... |3,4 |3,8 |3,7 |4,3 |5,0 |5,6 |6,1 |6,5 ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | |
| ЕДБ |20,2 |18,5 |15,6 |14,1 |13,3 |13,9 |13 |14 ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... |2,0 |2,1 |2,0 |2,1 |2,1 |2,2 |2,6 ... % | | | | | | | | ... ... |4,5 |4,7 |5,5 |6,2 |6,3 |6,1 |6,4 ... ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... IV ... ... ... төрт жылда ЕДБ –дің берген неселерінің жалпы көлемі 9 есе ... жылы 1 328,9 ... ... ... ( 10 млрд. АҚШ доллары). ЖІӨ -де
несиелердің ... 7,4% - 28% ... ... ... ... ... ... êëèåíòòåðiìåí ¼çàðà
ºàðûì-ºàòûíàñûí çåðòòåó ì¸ñåëåëåðiíå íåãiçäåëåäi æ¸íå îíû» äàìóû ìåí îäàí
¸ði æåòiëóiíå ... ... ... ... äåïîçèòòiê ñàÿñàòûíû»
íåãiçãi ê¼çi áîëà îòûðûï, îíû» òèiìäiëiãi ìåí î»òàéëûëû¹ûíû» ¼ëøåóiøi ... ... ... ... å» ... ... àºøà
ºàðæûëàðûíà ºàòûñòû àë¹àíäà¹û áàíê ïåí êëèåíò àðàñûíäà¹û ¼çàðà ºàðûì-
ºàòûíàñòàðäû ... ... ... î»òàéëû ½éûìäàñòûðó¹à áà¹ûòòàï
æàñàéäû. Äåïîçèòòiê ñàÿñàòòû ... ... áàíê ... ìåí ... ... äàìó äå»ãåéií åñêåðãåíi àáçàë.
̽íäàé ê¼çºàðàñ, áàñºà äà ... ... ... ... áàíê ïåí ... àëóøûíû» ò½ð¹ûñûíàí àëûï ºàðà¹àíäà¹û äåïîçèòòiê
ñàÿñàòòû êå» ìà¹ûíàäà ºàðàñòûðóûìåí, åêiíøiäåí, ñàÿñàòòû» ìàêðî- ... ... ... ... äå»ãåéëiáàíêòi» äåïîçèòòiê
ñàÿñàòûíû» ìàºñàòòàðû ìåí íåãiçãi ... æ¸íå îíû ... ... ... ... áàíêòi» äåïîçèòòiê ñàÿñàòû» ... ìåí ... æ¸íå îíû ... ... ... äåïîçèòòiê ñàÿñàòûí º½ðóäà
íåãiç áîëàäû.
Áàíêòi» äåïîçèòòiê және кредиттік ñàÿñàòûíû» ìàºñàòàðû ìåí íåãiçãi
ºà¹èäàëàðû áàíêòi» ... ... ìåí ... ... ... ... және ... ñàÿñàò áàíêòi» ºûçìåòiíäåãi ñàÿñàòòû» ìà»ûçäû
áà¹ûòòàðûíû» áiði ... ... ... ... ... ... æîáàëàð ìåí äàìó æîñïàðëàðû ò¾ðiíäå æàñàëûíàäû.
Ñ.È. Îæåãîâòû» ... ... ... ... ... – á½ë íåíi ... ... êåðåê, íåãå òàëïûíó êåðåê äåãåí ìà¹ûíàíû
áiëiðåäi” ... [4,65 á]. Àë îñû ... Ê. ... áûëàé äåï æàçàäû: -
“Ìàºñàò çà» ðåòiíäå àäàìíû» iñ-¸ðåêåòiíi» ... ìåí ... ... ìàºñàòòû ôèëîñîôèÿëûº ò½ð¹ûäàí ò¾ñiíó ºûçìåò
åòóäi» ìà»ûçäû ýëåìåíòi ðåòiíäå ºàðàñòûðóäû ê¼çäåéäi. ... ... îíû» ... ñàíäûº æ¸íå ñàïàëûº ñèïàòòàìàëàðû àíûºòàéäû.
Îëàð¹à ºîë æåòêiçó ... ... áàíê ... ð¼ëi ... ... ... ... ºàëûïòàñòûðóäà¹û íåãiçãi êåçå» ìàºñàòòàðäû àíûºòàï, îíû
æ¾çåãå àñûðó ìàºñàòûíäà òèiñòi º½ðàëäàðäû ä½ðûñ òà»äàé áiëó áîëûï òàáûëàäû.
°ðáið áàíê ¾øií ... ... ... ... ... ... ... үлесі несие протфелінде 49% - 66% өсті. Шағын
бизнес субъектілернің несие көлемі 2003 ... ... 7 ... ... ... кезеңде несиелеудің орташа ставкасы 20,7% - 12,6%
төменеді, оның ішінде жеке ... 24,4% - 17,5% ... ... 20,5 – 11,7% ... ... 5).
Кесте 5
Экономикаға берілген несиелер
|Берілген несиелер (млрд.тенге) ... |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 ... | | | | | |7 |7 |7 ... ... 036,6|1 183,5|1 ... | | | | | | | | ... | | | | | | | | ... | | | | | | | | ... ... |75,43 ... |407,9 |454,1 ... | | | | | | | | ... мерзімді |73,40 |133,00|248,70|383,90|608,40|669,30 |775,6 |874,8 ... | | | | | | | | ... ... % |7,4 |10,6 |14,9 |17,9 |22,0 |23 |27 |28 |
| ... |86 |94 |110 |110 |132 |127 |128 |132 ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... |39,90 |74,20 |122,0 |146,5 |196,2 |229,40 |248,90 |276,60 ... | | | | | | | | ... ... |20,7 |18,2 |16,1 |14,4 |13,7 |13,4 |13,1 |12,6 ... % | | | | | | | | ... ... |24,4 |23,8 |22,5 |20,5 |19,4 |18,6 |17,8 |17,5 ... ... % | | | | | | | | ... |22,8 |21,1 |20,1 |18,1 |17,2 |15,8 |15,3 |15,0 ... | | | | | | | | ... , % | | | | | | | | ... ... |26,0 |27,2 |25,5 |24,3 |21,8 |21,4 |21,2 |20,4 ... ... |20,5 |17,9 |15,7 |14,0 |13,1 |12,7 |12,3 |11,7 ... оның | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... |18,8 |16,9 |14,6 |13,0 |11,0 |9,9 |10,1 |9,6 ... | | | | | | | | ... | | | | | | | | |
| ... несиелеу |22,3 |19,1 |17,4 |15,6 |15,5 |14,9 |14,3 |14,4 ... ... IV ... ... ... ... ... серпіні
Қазақстан қаржыгерлерінің IV конгресі, Алматы; 2007.
Сурет 5
Äåïîçèòòiê және ... ... ... ... ... áîëûï òàáûëàäû, ÿ¹íè îëàðäû òåðå» èãåðãåí ñàéûí, áàíêòi»
ºûçìåòiíi» ... ... æ¸íå ... ... ... ... ... ðóññêèé ÿçûê ” ñ¼çäiãiíäå “Ïðèíöèï (ëàòûííû» ... ... ... - ºàíäàé äà áîëìàñûí òåîðèÿíû», iëiìíi», ... ... ... äåï ... áåðiëãåí [6,45 á].
Ñîíûìåí, äåïîçèòòiê және кредиттік ñàÿñàòòû» ïðèíöèïòåði – ... ... ... æ¸íå îíû æ¾çåãå àñûðóäà¹û íåãiçãi,
áàñòàïºû æà¹äàéëàð áîëûï òàáûëàäû. Åêiíøi ... ... ... æàëïû æ¸íå àðíàéû, ¼çiíå ¹àíà ò¸í ïðèíöèïòåði ... ... ... ... ... ñàÿñàòûíû» æàëïû ïðèíöèïòåðiíå –
îðòàëûº áàíêòi» ìàêðîýêîíîìèêàëûº äå»ãåéäå æ¾ðãiçiï îòûðàòûí ... ... ... ... ... ... ïðèíöèïòåðií
æàòºûçàìûç. Îëàðäû» iøiíäåãi ìà»ûçäûëàðûíà æàòàòûíäàðû ... ... ... ... æ¸íå ... ... äåïîçèòòiê
ñàÿñàòòû» ýëåìåíòòåðiíi» áiðåãåéëiãi ìåí ¾çäiêñiç áàéëàíûñû.
Åêiíøi äå»ãåéëi áàíêòi» äåïîçèòòiê және кредиттік ñàÿñàòûíû» ¼çiíå ... ... ... ... ... ... (ñåáåái êåç
êåëãåí åêiíøi äå»ãåéëiáàíêòi» ºûçìåòiíäåãi áàñòû ìàºñàòû – òàáûñ òàáó áîëûï
òàáûëàäû), æ¸íå ñîíûìåí ... ... ïåí ... ... [7,33 ... æî¹àðûäà àéòûë¹àí ïðèíöèïòåðäi ñàºòàó áàíêòi» äåïîçèòòiê
ñàÿñàòûíû» òèiìäiëiãií àðòòûðóäû» àë¹ûøàðòû áîëûï ... ... Банк ... ... ... ... %
|N ... |2003 |2004 |2005 |2006 |2007 |
|1 ... ... ... |2,05 |2,10 |2,01 |2,11 |2,86 |
| ... ... ... | | | | | |
|2 ... ... ... | | | | | |
| ... провизиялар | | | | | |
| |- ... ... ... |4,53 |4,70 |5,45 |6,21 |6,69 |
| |- ... және ... |19,51 |15,14 |20,58 |15,83 |15,26 |
| ... ... ... | | | | | |
|3 ... ... бойынша каиталдың |25,66 |18,64 |17,22 |16,92 |15,86 |
| |жеткіліктілік коэффициенті (К | | | | | |
| |2) | | | | | |
|4 ... ... ... ... |0,98 |0,83 |0,78 |0,90 |1,06 |
| ... ... (К 4) | | | | | ... көріп отырғанымыздай казіргі банк жүйесінің өтімділігі жоғары
екендігін ... ... ... ... äåïîçèòòåðäi òàðòó ìåí îëàðäû òèiìäi
áàñºàðó ñàëàñûíäà¹û áàíêòi» ñàÿñàòû äåï ... ... ... ... – á½ë êëèåíòòåð ìåí áàñºà äà ñàëûìøûëàðäû» ... ... ... ... ìåí ... ... òàáûëàäû. Äåïîçèòòiê
ñàÿñàòòû» ìàºñàòû -ºàæåò áîë¹àí æà¹äàéëàðäà ... ... ... ... áîñ ... òàðòó àðºûëû ºàíà¹àòòàíäûðó áîëûï
òàáûëàäû. Îñ¹àí áàéëàíûñòû áàíêòi» òàáûñ òàáó ... ... ... á½ë äåïîçèòòåðäi òàðòóäà¹û ò¸óåêåë äå»ãåéiìåí áàéëàíûñòû
áîëûï êåëåäi.
ƽìûñòû» ... ... ... ... ... ... ºàëûïòàñòûðó ì¸ñåëåëåðiíå åëäåãi ... ... ... áàéëàíûñòû ºàçàºñòàíäûº æ¸íå ðåñåéëiê ýêîíîìèñòåðäi»
çåððòåóëåðiíäå æåòêëiêòi ò¾ðäå íàçàð ... ... ... ... ... ¼ç ... òèiìäi æ¾ðãiçó ºàæåòòiãií àéºûí ñåçiï
îòûðäû. ... ... ... ... ... ... ... ê¼ï ê¼»ië á¼ëiíåäi, àòàï àéòºàíäà,”äåïîçèòòiê
àºøàëàðäû” ðåòòåó ì¸ñåëåëåði ... ... ... ... ðåñóðñòàðíû» áiði áîëûï òàáûëàäû, ¼éòêåíi îë
øûí ì¸íiíäå ... ... ... ìåí ... áàíê ... îíû» áàñºà êëèåíòòåðiíå áåðiï îòûð¹àí íåñèåñi áîëûï òàáûëàäû.
Ò½ð¹ûí õàëûºòû» óàºûòøà áîñ ºàðæûëàðûí òàðòó á¾ãiíãi ... ... áiði ... òàáûëàäû. Ýêîíîìèêàíû» ¼ñóií ê¼áiíå ... ... ... ... ... ... - ... ìàºñàòûíäà àòàëìûø ºàðæûëàðäû òàðòó áîëûï òàáûëàäû. Àë,
áàíêòåðäi» ñåíiìäi ... ... áîëà ... ... ... ... ¼ç ... äàìóûíà ì¾ìêiíäiêòåði æîº. Àòàï àéòàòûí ... ... ... êåçiíäå, áàíêòåð ¸ðèíå íåñèåëiê ... ... ... ... ... äà ... ... äà òèiìäi
äåïîçèòòiê ñàÿñàòûí ºàëûïòàñòûðó ïðîáëåìàñû á¾ãiíãi ê¾ííi» ... ... ... ºîñûëûï, æàºûí àðàäà ¼ç øåøiìií ... ... Îíû» ... ... ... æ½ìûñûíû» ¾øiíøi á¼ëiìiíäå
ºàðàñòûðûë¹àí.
Àë ¸çiðãå ²àçàºñòàíäà¹û ... ... ... äåïîçèòòiê және
кредиттік ñàÿñàòû ê¼áiíå áàíêòi» ¼çiíi» ì¾ääåëåðiíå ºàðàé îéûñûï îòûð, ... ... ... ê¾ðåñiíi»” í¸òèæåñiíå ¸ñåðií ... ... ... àøûï ... ¾øií, îíû» ... ... Ýêîíîìèñòåðäi» ê¼çºàðàñûíàí àëûï ºàðà¹àíäà, íåñèåëiê ñàñàòòû»
ºûçìåòòåðií åêi òîïºà ... ... ... áàíê ... ... ò¸í ... ... æàëïû ºûçìåòòåði æ¸íå äåïîçèòòiê ñàÿñàòòû
áàíê ñàÿñàòûíû» áàñºà ... ... åòiï ... ... ... ¹àíà ò¸í ... Æàëïû ºûçìåòòåðiíå: åêiíøi äå»ãåéëi(ÿ¹íè,
áàíêòi» òàáûñ àëó ºûçìåòi), ... æ¸íå ... ... ... ... àðºûëû áàíêòi» äåïîçèòòiê ñàÿñàòû áàíêòå ºî¹àìäà¹û
óàºûòøà áîñ ... ... ... òèiìäi ïàéäàëàíóûí
ûíòàëûíäûðûï îòûðàäû. Ñåáåái, ¼ç ºàðæûñûí áàíêêå ñàëûï, ... ... ... ... ... ºîþ ì¾ìêiíäiãií áîëäûðìàéäû. Àë
áàíêòåí ... àëó ... àºùà ... ... ... ... ... åñåñiíå áàíêêå ñûéàºû (ì¾ääå) ò¼ëåó ºàæåòòiëiãi
áàíêòi» àëäûíäà¹û ºàðûçûí ì¾ìêiíäiãiøå òåç àðàäà ¼òåóäi ... ... ... ... ûíòàëàíäûðóøû ºûçìåòi, áàíêòåðäi» ì¾ìêiíäiãiíøå
ñûðòòàí àðçàí ðåñóðñòàðäû òàðòûï, îëàðäû ¼çiíå òàáûñòû» å» ... ... åòó ... ... ... ºûçìåòiíäå äåïîçèòòiê ñàÿñàò íåñèåëiê ðåñóðñòàðäû òàðòó æ¸íå
îëàðäû ìàºñàòòû ... ... ... ... ... ... åíäi ... ñàÿñàòòû» åðåêøå, ¼çiíå ¹àíà ò¸í ºûçìåòiíå
òîºòàëàòûí áîëñàº, îíäà ... ... òåê áið ... áiðຠ¼òå ìà»ûçäû
ºûçìåòòi àòºàðàäû, îë – äåïîçèòòiê ïðîöåññòi î»òàéëû åòó ... ... ... áàíê ... ... ... áà¹ûòòàë¹àí.
Äåïîçèòòiê ñàÿñàòòû» ð¼ëi áàíêòi» ðåñóðñòàðäû øî¹ûðëàíäûðûï, îëàðäû
èíâåñòèöèÿëàó, äåïîçèòòiê ïðîöåññòi äàìûòó ìåí îíû» ... ... áàíê ... ... ... îäàí ¸ði æåòiëäiðó æîëäàðûíàí
ê¼ðiíiñ òàáàäû.
Ìàêðîýêîíîìèêàëûº äå»ãåéäåãi ... ... ... ... ... ... ¸äåáèåòòåðiíäå ºàðàñòûðûë¹àí
áîë¹àíäûºòàí (ìûñàëû, ºàðæû-íåñèå ñ¼çäiãií àëûï ... áiç ... ... ... ... ... ê¼»ië á¼ëãåí æ¼í äåï
ñàíàéìûç.
7 кестеден көріп ... 2003 жылы ... ... ... ... 6 есе ... 2007ж. 1 трлн.теңге немесе 7,5 млрд. ... ... ... ... ... жалпы сомасында 32 - 40% өсті.
Шетел валютасындағы депозиттердің үлесінің төмендеуі соңғы екі жылдағы
теңгенің ... және ... ... бұл депозит
категорияларына төмендігімен түсіндіріледі. ... ... ... және теңгелік депозиттердің қатынасы сақталынып қалуда.
2007 жылы тартылған ... ... ЖІӨ 21% өсті ... ... ... ... қаражаттарының көрсеткіштері
|Банктердің тартылған қаражаттары (млрд.теңге) ... |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 |04.07 |07.07 ... |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 ... |172,40 |294,00 ... |925,2 |1007,8 ... | | | |0 | | | | ... |47% |50% |64% |39% |48% |46% |47% |45% ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | ... ... |32% |31% |42% |43% |46% |44% |42% |40% ... | | | | | | | | ... % | | | | | | | | |
| ЖІӨ -де |8,6% |11,3% |13,6% ... |18% |21% |21% ... % | | | | | | | | ... ... депозиттер ... |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 |04.07 |07.07 |10.07 |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 |9 ... ... |9,5 |7,1 |7,4 |20,6 |30,1 |9,3 |24,2 |34,9 ... |2,8% |1,3% |0,9% |1,8% |1,8% |2,1% |2,4% |2,1% ... |13,8% |7,3% |6,1% |12,8% |13,5% |14,9% |18,4% |14,9% ... ... IV конгресі, Алматы; 2007.
Екінші деңгейлі банктердің табысының серпіні, млрд. теңге
Қазақстан қаржыгерлерінің IV конгресі, Алматы; 2007. ... ... ... тұтас банк саласының капиталдануы дәрежесі ... ... ... келеді. Соған қарамастан, капиталдың
төменгі ... ... ... ... өсуі банк ... үшін ... арттыруда.
Қазіргі қалыптасқан жағдайда, яғни кейдір банктер ... ... ... үшін ... ... ... ... арттыру проблемасы өзекті проблемаға айналып отыр. Таза
табыс жеткіліксіз болғандықтан, субардинацияланған ... ... ... ... деңгейлі капиталдан 25% шектеулігінен),
акционерлік капиталды (жарғалық капиталады) арттыру қажет, ал бұл ... ... ... ... ... ... ... áàíêòåð ¼çiíi» ñòðàòåãèÿñûí ºàëûïòàñòûðó
áàðûñûíäà êåëåñi æà¹àäàéëàðäû áàñøûëûººà àë¹àíû ä½ðûñ ... ... ... ... ¾øií ... ºàðàï ñòðàòåãèÿñûí
ºàëûïòàñòûðó ìà»ûçäû áîëûï òàáûëàäû.
Øû¹ûíäàð. Øû¹ûíäàðäû ò¼ìåíãi ... ... ... àë¹àíäà, áàíêòåð
¼çiíi» äàìóûíäà¹û áàñûì áà¹ûòòàðûí àíûºòàï, î¹àí òàëäàó æ¾ðãiçiï ... Áàíê ... ... ... ... ìåí ... àðòòûðó
ìàºñàòûíäà ò¸óåêåëäi» äå»ãåéií äå åñêåðãåíi ä½ðûñ.
Áàíê áàñøûëû¹ûíû» áàíêòi» äàìó ñòðàòåãèÿñûíäà ... æ¸íå ... ... ... ²àçàºñòàíäà áàíêòåðäi» ñàíû ê¾ðò ... ... ... ... ... åìåñ, ¸ð ò¾ðëi äå»ãåéäåãi
øåíåóíiêòåð, ¹ûëûìè ºûçìåòêåðëåð, á½ðûí¹û ïàðòèÿ ... ... ... áiëiì ... ... ... äå»ãåéiíi» ò¼ìåíäiãi
æà»àäàí àøûë¹àí áàíêòåð ìåí æàëïû åëäåãi áàíê æ¾éåñiíi» æà¹äàéûíà ¸ñåðií
òèãiçáåé îòûðà àëìàäû.
Ñîíûìåí, äåïîçèòòiê ... ... ìåí ... î¹àí ... ... ... ¸ñåð ... ôàêòîðëàð æèûíòû¹ûí åñêåðå îòûðûï æàñà¹àíäà
¹àíà äåïîçèòòiê ñàÿñàò òèiìäi æ¸íå î»òàéëû áîëàäû äåï ñàíàëàäû. Àë ... äå ... ... ñàÿñàòû áàíêòi» ¼çiíi», ýêîíîìèêàíû» ¼ðêåíäåói
ìåí ã¾ëäåíóiíå î» ¸ñåðií òèãiçåði ñ¼çññiç.
2.2 Екінші деңгейлі банктердің ресурстарды қалыптастару ... ... ... ... ... ... банкі” АҚ ҚР “Жинақ Банкі”- нің негізінде құрылып,
бірқатар жылдар бойына ҚР Үкіметінің жәрдем және ... ақы ... ... болды.
“Қазақстанның халалық банкі” АҚ Қазақстан Респубикасы бойынша өзіндік
капитал және актив мөлшері ... үш ірі ... ... ... ... 1 ... Банк ... KZT 384,8 млрд., жарғалық капитал- KZT 16
млрд., ... ... - KZT 34,3 ... таза ... KZT 7,7 ... ... ... капиталы 2006 жылы 14,2 млрд. теңгені құрады, банк
активі – 189,3 млрд. теңге, акционерлік капитал – 9,7 ... ... ... ... ... ... ... ретінде, Банк халықтың 1,1 млн.
мерзімді салымдарына қызмет етеді және ... мен ... мың ... ... етеді. Банктің филиалдары Қазақстанның барлық ірі
қаларарында орналасқан. “Халық Банктің” тармағы 624 филиалдан, оның ... ... және ... ... бар, 147 ... ... және ... бөлімдерінен тұрады.Банк персоналының жалпы саны 8663 адам.
“Халық таңдау” халықаралық байқауында “Қазақстанда 2005 ... ең ... ... ие ... ... ... “Ernst & Young”.
2007 жылы банкке төмендегідей халықаралық рейтинг берілді (кесте 9):
Кесте ... ... Service ... ... ... ұзақ ... |
| ... ... prime ... валютасындағы қысқа мердімді |
| ... ... ... қаржылық тұрақтылық |
|Standard & Poor's |
|B ... ... ... ... |
|C ... ... ... рейтинг |
|Fitch ... ... ... ... ... ... ұзақ ... |
| ... |
|B ... ... ... мерзімді |
| ... ... ... ... ... жылы Fitch ... ... ... D/E жеке ... В+
шетел валютасындағы ұзақ мерзімді рейтинг, В ... ... ... ... ... ... болжамын 4Т қаржылық тұрақтылық
рейтингі ... жылы ... ... ұзақ ... депозиттер бойынша рейтиенг
Ва3 ден Ва1 дейін жоғарылады да, D- банктік қаржылық тұрақтылық рейтингін
растады. ... ... ... ... ... ... 10
кестеде келтірілген.
Кесте 10
2004-2006 жылдар аралығындағы «ҚХБ»қаржылық көрсеткіштері
мың ... ... ... |
| |2004 ж. |2005 ж. |2006 ж. |
|1 |2 |3 |4 ... | | | ... және ... ... ... | 17.687 828 ... ... ... ... ... ... ... ... ... |( ... ... ... ... ... |50.188 |( ... |
|- ... болатындары ... ... ... |
|- ... дейін ұстап қалатындар |( ... ... ... ... ... |125.816.069 |163.888.497 |
|Салықтық активтер |( |( |199.373 ... ... ... ... ... ... активтер ... ... ... ... активтер ... ... ... |
|Міндеттемелер | | | ... және ҚРҰБ ... |102.223 |449.055 |528.514 ... ... ... |13.711.797 |32.106.910 |61.876.550 |
|Клиенттер ... ... ... ... ... бойынша қаржаттар |2.731 |394.459 |366.253 ... ... |9.243 |( |182.686 ... |98.066 |59.563 |920.576 ... ... |751.929 |698.386 |778.847 ... ... ... ... ... ... |
|Жалпы міндеттемелер ... ... ... |
|Аздық шама үлесі |216 |( |203.256 |
| - ... ... ... ... ... |
| ... бар акциялар |( ... ... ... ... ... |956.415 ... |2.191.872 |
|Өзіндік акциялар |( ... ... ... |366.115 |763.824 |367.951 ... ... |157.893 ... ... |
|Жалпы өзіндік кпитал ... ... ... ... капиталының жалпы міндеттемесі ... ... ... ... ... отырғанымыздай “Қазақстанның Халық Банкінің” қаржылық
жағдайы өткен жылдармен салыстырғанда 2006 жылы ... ... ... ... ... ал 2005 жылы 189.282.177 мың ... 2004 ... мың ... құрап отыр. Ендеше банк қаржысы тұрақты және ... ... ... ... ... 2004-2006 жылдар аралығындағы табыс ... ... 11- ... ... ... жылдар аралығындағы табыс және шығындар көрсеткіші
мың теңге
|Көрсеткіштер ... |
| |2004 ж |2005 ж |2006 ж ... ... ... ... | | | ... ... |
|-Бағалы қағаздар ... ... ... ... ... |153.072 |454.887 |248.360 ... ... ... ... | | | ... ... ... |
| |1) |) | ... ... ... ... ... |(1.895.535) |
|-Қарыздық бағалы қағаздар ... ... ... ... резервіне аударғанға |5.864.110|7.806.738 |15.013.070 |
|дейінгі, сыйықымен байланысты табыстар | | | ... ... ... ... ... |
| |0) |) | ... ... байланысты таза табыс |1.791.850|1.156.942 |10.876.502 |
|Комиссиондық түріндегі табыстар ... ... ... ... ... ... |
| |2) |) | ... түсімдер ... ... ... ... қағаздары бойынша шығындарды |( |659.832 |826.602 ... ... | | | ... болатын бағалы қағаздардың шығынын |296.253 |17.110 |441.674 ... ... | | | |
| - ... ... ... |
| - курс ... ... ... ... ... ... бойынша шығындарды |19.003 |(389.910) |8.415 ... , ... | | | ... ... ... ... | ... |( ... ... |845.539 |608.092 |430.510 ... ... ... ... |2.354.923|5.831.643 |2.818.562 |
|Жалақы және персоналға шығын ... |
| |6) |) | ... және ... ... ... |
| | |) | ... ... ... салықтар |(935.398)|(875.218) |(735.339) ... және ... ... |(2.475.68|(3.229.505|(3.574.698) |
| |8) |) | ... ... |( |38.503 ... ... төленуімен байланыссыз шығындар |(7.180.11|(8.029.228|(11.017.196)|
| |9) |) | ... ... ... ... ... |(302.245) |(773.465) |
|Табыс салығының төленуінен кейінгі таза |31.072 ... ... ... | | | ... ... |31.062 |1.871 163 ... ... ... 2006 жылғы таза тыбысы 7.460.278 мың теңге құрағанын
көреміз. Ол адағы ... ... , яғни 200 ... ... ... 115 мың ... ... отыр, ал 2004 жылмен салыстырмалы 7 395 216 мың
теңгеге артып отыр. Ендеше банк ... ... ... таза ... арттыруа өте қаблетті.
Меншікті капиталдың өзгеріс серпіні, млн теңге
Сурет ... жылы 10 ... ... ... ... ... 49% ... де банк каиталының 31 пайызын құрады.2005 жылы жалпы ақшаның 82% ... ... 102% ... жылы ... ... 57% және ... ... құраған. Ақша қаражатының қозғалысының өзгерісі 12 кестеде
келтірілген.
Кесте 1
Ақша ... ... ... |2005 |2006 ... ... ақша қозғалысы: | | ... ... ... таза табыс ... ... ... ... | | |
| ... және тозу ... |1.037.296 |
|Қолмақол сыйақы, нетто ... ... |
| ... ... ... ... |5.521.209 |
| ... ... ... ... |113.188 |549.182 |
| ... ... ... ... өзгерісі |(523.519) |(260.315) |
| (табыс)/ негізгі қорларды өткізуден шығын |76.632 ... ... ... ... ... ... ... |10.696.534 |
|операциялық табыс | | ... ... ... ... | | |
| ... ... |137.580 ... |
| Сауда бағалы қағаздары ... ... ... ... ... ... |
| Клиенттер займы ... өзге ... |481.318 ... ... ... ... міндеттемелерде | | |
| ... және ҚРҰБ ... |– |79.024 |
| ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... |
| өзге ... ... ... ... ... ... операциялық қызметтен |(9.082.808) |(21.074.498)|
|ақшалай түсім | | |
| ... ... ... ... ... ... ... таза ақшалай түсім ... ... ... ... | | |
| ... ... алуға кетен ақшалар |– ... |
| ... ... бағалы қағаздарды сатып алу ... ... ... ... ... ... сату ... ... |
| ... ... ... ... ... |(2.012.832) |(6.949.461) |
| Төленуіне дейінгі ұсталынатын бағалы қағаздардан |– ... ... | | |
| ... ... алу ... ... |
| ... құралдарды сатудан түсім |112.038 |223.389 ... таза ... ... ... ... |(2.276.623) |
|Қаржылық қызметтен ақша қозғалысы: | | |
| ... ... ... ... |319.322 |
| ... ... алынған үзақ мерзімді |3.600.021 ... ... | | |
| ... мекемелеріне төленген займдер ... ... |
| ... алынған ұзақ мерзімді займдер |346.715 |( |
| өз ... алу ... |(1.696) |
| ... ... ... ... ... сату |1.072 |( |
| ... ... |– ... |
| ... ... бағалы қағаздар |2.086.263 ... |
| ... ... ... |(216) |( ... ... ... ... ... ... айналым курсының өзгерісінен нәтиже |450.065 ... ... таза ... ... ... ... ... ақшалар ... ... ... ... ... ... |13.415.345 |
|Қосымша ақпараттар | | ... ... ... ... ... сыйақы ... ... ... ... ... банк ... ... жағдайында банктің
клиенттік базасы ұзақ мерзімді дамуды қамтамасыз ететін тұрақтылықта.
Оңтүстік ... ... ... ... ... 13 ... 13
«ҚХБ»Оңтүстік Қазақстан облыстық филиалының клиентік базасы
|2005 жылғы |2006 ... ... база |2007 ... ... база |
|клиенттік база | | |
| ... ... ... саны ... |
| | ... | ... |
| | ... % | ... % ... |4965 |140,3 |5488 |110,5 ... 2006 жылы ... саны 4965 ... 204 жылы ол 5488 құрап, 110,5
% өскен, олардың ішінде белсенді қызмет ... 3009. ... ... ірі
клиенттердің келуі артуда. Бір клиентке шаққадағы орташа қалдық көрсеткіші
2,6 есеге артып немесе 332,6 мың ... ... ... ... жеткіліктілік коэффициентін активтердің 12
пайызы мөлшерінде, тәуекелді ескергендегі, мөлшерде ұстауын ... 2005 және 2004 ... ... ... жеткіліктілік
коэффициенті бұл нормативтен асып отырды.
2006, 2005 және 2004 ... ... ... ... стандартына орай,14%, 10%, 9%, Базель келісімінің ... ... ... 8%.
2007 жылдың қортындысы бойынша банк активі 398,2 млрд. теңге, меншікті
капитал 34,4 ... ... таза ... – 8,1 ... теңге. Банктің несие
портфельі 264,9 млрд. теңге, клиенттер депозиті – 224,6 млрд. теңге,тұрғын
халықтың ... 110,2 ... ... ... ... ... ... бірі. Оны банктің
жоғарғы табыстылық жағдай көрсетіп отыр. Банктің несие ... ... таза ... алға ғана бағытталмаған, сонымен қатар, несие
тәуекелін максимальді төмендеуге де ... ... ... ... ... мамандардың кәсіби жұмыстарымен, шешім қабылдау
механизімі және ... ... ... ... ... ... АҚ монитоинг, несие операцияларының тиімділігі артып отыр.
“Қазақстан Халық Банкі” АҚ ... ... ... ... ... ... ... осы банктен немесе, осы банк филалдарынан ... ... Және ... соңы алты ай ... Несиелер теңге, АҚШ боллары
және ЕВРО- да беріледі.
Мұндай ... ... ... ... ... 36 ай ... ... несиенің қамтамасыздандырылуы ретінде, осы банктен ... ... ақы ... ... ... ... 14).
Мұндай бағдарламалар бойынша несиенің мақсатты ... ... ... ... ... төлем қаблеттілігіне байланысты.
Тұрғын халықтың төлем қаблеттілігінің артуын ескерсек, онда Банк филиалы
2006 жылдан бастап бөлшек ... ... ... артырып отыр. Бөлшек
нарық бойынша ссудалық портфельдің өсімі 2006 жылы 926694,0 мың ... Оның ... ... 136335,0 мың ... ... ... 2007 ... портфель көлемін 2131348,0 мың тегеге артырған, яғни ... ... ... 9,8 % ... Банк ... ... 12% ... арттыру мүмкіндігі бар.
Облыстың барлық тұрғындарына әртүрлі несиелік қызметтер ... ... ... онда төлем карталары бойынша қысқа мерзімді ... ... ... өзге де ... ... ... көрсету сапасын арттыру мақсатында аудандық менеджерлер қызметі
енгізілді . ... ... банк ... ... ... ... береді.
Банктің Оңтүстік Қазақстан облыстық филиалы заңды тұлғаларды келесі
бағдарламалар бойынша ... ... ... ... ... жеке ... ... аймақтық бағдарламалары;
• облыстық бюджеттен қаржыландыру бағдарламасы.
Облыстық филиалмен 14 590471 мың теңге несие берілді.2007 жылы ... ... ... 9 105 917 мың ... 14469939 мың ... ... ... Банктің Оңтүстік Қазақстан облысы бойынша ссудалық
портфелі 42,0% ... ... ... 15
Ссудалық портфельдің жіктелінуі
млн теңге
|Ссудалардың |Сома, |Үлес |Сома, |Үлес |Сумма,|Үлес ... ... ... ... |салмағы|тенге |салмағы|тенге |салмағы|
| | |,% | |,% | |,% | |,% ... |14 ... |8 729 |62,58 |9 015 |64,57 |9 362 |65,67 ... |0,34 |5 075 |36,39 |4811 |34,46 |4 647 |32,60 ... |289 | |4 | | | | | ... |0,15 |40 387|0,29 |16, |0,11 |111 |0,79 ... |211 | |653 | |022 | | | ... |4, 213|0,03 |21, |0,15 |46, |0,33 |72, |0,51 |
| | | |470 | |180 | |599 | ... |73, |0,51 |82, |0,59 |72, |0,52 |62, |0,44 |
| |173 | |899 | |417 | |987 | ... |14 469|100 |13 949|100 |13 961|100 |14 257|100 ... кезде лиенттермен олардың қарыздарын жабулары бойынша жұмыстар
жүргізіліп ... ... ... ... шаралы белсенділенуде.
Банкфилиалының ссудалық портфельінің жіктелінуін қарастыртын болсақ, онда
күмәнді ... ... ... ... 0,51% ... ... ал ... жалпы ссудалық портельдің 0,44% құрап отыр, қанағаттанарлықсыз
несиелер жалпы ссудалық портельдің 0,79% ... ... ... бойынша Облыстық филиалдың ссудалық портфелінің жіктелінуі
9 кестеде келтірілген.
Кесте 16
Бизнес түрлері бойынша облыстық филиалдың ссудалық портфелінің
жіктелінуі
млн теңге
| ... ... ... ... |
| | |тты ... | | | ... ... |2 543 |17,58 |32, 956 ... ... ... |( |99.171 |
|Минус – ... ... ... ... |( ... ... ... ... ... |( |50.188 ... жылы Банкпен алынған мерзімді салымдар бойынша жылдық сыйақы
ставкасы 8% ден 13,55% ... ... ... болдып табылатын елдердегі бір банктегі салымдар өзге несие
мекемелеріндегі қаражаттардың жалпы сомасынан 89% құрап, ... ... 31% ... Банктің клиенттерге берген займдері 18 кестеде
келтірілген.
Кесте 18 ... ... ... ... ... |2006 |2005 |2004 ... займы |171 929 |131256 |87086 ... ... |1067 |868 |( ... ... |261 |117 |( ... |729 |957 |169 ... |429 |428 |145 ...... ... |(10529) |(7811) | ... | | |(3736) ... |163888 |125816 |83664 ... жылы займдер бойынша сыйақы есептеу тоқтатылды.
Кесте 19
2006 жылы шығарылған жәй бағалы қағаздардың 5 пайызынан жоғары иелік еткен
акционерлер
|Акционер |% ... ... |43,71 ... ... ... |9,72 ... ... |9,66 ... ... |6,95 ... «24 Карата» |5,06 ... ... |5,06 ... |19,84 ... |100,00 ... Халық банкі” Қазақстан Республикасының активтерінің көлемі
және өзіндік капиталдарының ... ... ірі ... ... банктерінің
арасындағы алғашқы үшеуіне кіреді. 2008 жылдың 1 –ші ... банк ... 384,8 млрд ... ал ... ... - KZT 16 ... , ал ... 7,7 млрд. теңге.
Қазақстан республикасының заңдылықтарына сәйкес, Банк белгілі бір
міндеттеме үлесі ретінде есептелінетін, міндетті ... ... ... ... ... Бұл ... ҚРҰБ салым немесе нақты ақша тұрінде
жатады, және де олардың көлемі ҚРҰБ жиынтық ... ... ... ... қаражаттарды қолдануға шектеулер қойылады
(20-кесте).
Кесте 20 ... ... |2004 |2005 |2006 ... резервтерге |2 010 204 |1 576 240 |2 018 559 ... ҚРҰБ ... | | | ... ... |2 652 757 |2 949 141 |3 19 491 ... ... ақшалар | | | ... ... |4 66 961 |4 525 381 |5 212 080 ... жылы ... ... ... банктің жылдық сыйақы ставкасы 8% тен
13,55% аралығында ... жылы ОЭСР ... ... табылатын бір мемлекеттің бір банкіндегі
салым өзге несиелік ... ... ... ... 89% ... ... сыйақы ставкасы және қайтарым ... 21 ... ... ... ... ... және ... мерзімі
|Бағалы қағаздар |2005ж |2006ж |
| |% ... |% ... |
| | ... | |мерзімі ... ... |6 |2006 |4,7-5,4 |2007 ... ... |7-17 ... ... |2007-2013 |
|қазыналық міндеттемелері| | | | ... |11,1 |2007 |11,1 |2007 ... | | | | ... | | | | ... | | | | ... ... |7,1 ... ... ... ... | | | | ... даму банкінің|9,1 |2007-2013 |9,1-9,8 |2007 ... ... | | | | ... және 2005 жылдары екі банктің еврооблигациялары 100 % ... ... ... және 11,7% және 15% ... ... ... жылы екі Қазақстандық банктердің облигациялары Қазақстандық
банктердің облигацияларының 67% және ... ... ... 2,7 ... жылы бір ... облигациялары банктердің 100% облигацияларын және
банктің ... ... 2,2 % ... жылы банктің меншікті капиталы 7422600 жәй ... ... ... бар ... ... жәй ... бір ... береді. Барлық акциялар 100 теңге номиналдық
құнда. Артықшылығы бар акцияларға 15,75 тенге жылдық ... ... жыл банк ... жәй ... ... және ... және 2006 жылдары төленген.
2006жылда Банк артықшылығы бар акциялар бойынша 354.936 мың ... ... ... Оңтүстік Қақастан облыстық филиалы өзінің депозиттік базасын
хылықтың ... ... ... ... ... жалпы көлемі 41%
артып отыр. 2007 жылы халықтың жалпы салымының жалпы көлемі 3854636,0 мың
теңге ... оның ... ... депозиттер 2920465,0 мың теңгеге артқан,
ағымды ... 934171,0 мың ... ... 2006 ... ... ... өсімі 1013222,0 мың теңгеге артып, 26% ... ... ... ... ... өзгерісі 22 кестеде келтірілген.
Кесте 22
2006-2007 жылдардағы салым құрлымының өзгерісі
мың теңге
| |2006 |2007 ... ... ... ... |677368,0 |934171,0 |256803,0 ... | | | ... ... ... |2920465,0 |756419,0 ... ... ... ... |1013222,0 |
2003 жылы жаңа банк өнімдерін енгізу мақсатында Банк депозиттерінің жаңа
түрлері енгізілді. Бұл ... ... әр ... ... Клиенттерге қосымша қызмет көрсетуде , яғни үсынылған депозиттер
бойынша қызмет шартарын ... VIP- ... үшін ... ... ... ... Оның ... кіретіндері:
• Салым шартарының кешенді болуы;
• Салым шарттарын таңдау құқының болуы;
• Сыйақы ставкасының құрылуы.
Жоғарыда келтірілген 19 кестеге ... ... ... ... ... шоттарындағы қалдықтың ірі клиенттердің ... ... көп ... ... 189,1 % ... ... және ... тұлғалардың мерзімді депозиттерінің көлемі артты. Жеке
тұлғалардың ... ... ... ... 133,2% арту, ал заңды
тұлғалардың депозиттері 12,7% төмендеген.
Кесте 23
“Қазақстанның Халық Банкі ” АҚ ОҚОФ депозиттер құрылымы
мың теңге
| | |2005 ... |2006 ... | |2007 ... | |
| | ... ... | ... | |
| ... | | | | | |
| | |Мың ... |Мың ... |% өсім|Мың |Үлес |% өсім|
| | ... ... ... ... ... |
| | | |ғы | |ғы | | |ы | |
|1 ... ... |566227 |19,7 |595647 |17,0 |105,2 |1126444|22,5 |189,1 |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... ... | | | | | | | | |
| | Оның ... | | | | | | | | |
| ... ... |538357 |18,8 |540569 |13,0 |100,4 ... |191,0 |
| |Шет ел ... |27870 |1,0 |55078 |1,3 |197,6 |93913 |2,3 |170,5 |
| | | | | | | | | | |
|2 ... ... ... |699153 |20,0 |67,6 |934171 |18,6 |133,6 |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... жеке | | | | | | | | |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... ... |992356 |34,6 |668877 |16,1 |67,4 |887805 |21,4 |132,7 |
| ... | | | | | | | | |
| |В ... |42648 |1,5 |30276 |0,7 |71,0 |46366 |1,1 |153,1 |
| ... | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | |
|3 ... ... |909769 |31,7 |1839804 |52,6 |202,2 ... |133,2 |
| |қысқа мерзімді | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... ... |430409 |15,0 |888376 |21,4 |206,4 ... |157,1 |
| |Шетел валютасында |479356 |16,7 |951428 |22,9 |198,5 |1055672|25,4 |111,0 |
|4 |Заңды ... |464 |0,0 |36556 |1,0 ... |0,6 |87,3 |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... ... |464 |0,0 |36556 |0,9 ... |0,8 |87,3 |
| ... ... |0 |0,0 |0 |0,0 | |0 | | |
|5 ... ... |132267 |4,6 |0 | |0,0 |0 | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... ... |16889 |0,6 |0 | |0,0 |0 | | |
| ... ... |115378 |4,0 |0 | |0,0 |0 | | |
|6 ... ... |162144 |5,6 |324242 |7,8 |200,0 |458970 |11,0 |141,6 |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... валютада |156949 |5,5 |191944 |4,6 |122,3 |311133 |7,5 |162,1 |
| ... ... |5195 |0,2 |132298 |3,2 ... |3,6 |111,7 |
|7 ... ... |0 |0,0 |60 |0,0 | |32 |0,0 |53,3 |
| ... ... | | | | | | | | |
| ... | | | | | | | | |
| ... ... |0 |0,0 |60 |0,0 | |32 |0,0 |53,3 |
| ... ... |0 |0,0 |0 |0,0 | | |0,0 | |
| ... ... |0,0 |115 ... |10358 |0,2 ... |салым | | | | | | | | |
| ... ... |0 |0,0 |115 ... |6841 | |5948,7|
|8 |Шетел валютасында |0 |0 |0 |0 |0 |3517 | | |
| ... ... ... ... ... ... ... Банк филиалының клиенттер базасының
ұлғайғандығы ... ... ... ... базаны кеңейтудің стратегиялық міндетті үлкен ақша айналымы
бар аймақтың клиенттерін банктік ... ... ... ... өсімді сақтап қалу.
2007 жылы заңды тұлғалардың 20 депозиті бар. Оның ... 15 ... мың ... 5 ... ... ... ... жалпы сомасы 382,0
мың теңге.
2006 жылмен салыстырмалы 17 ұлттық ... ... ... мың ... ... орналастырылағн. Заңды тұлғалардың санының
артуына қармастан, банк филиалында ... ... 12 % ... 24
Екінші деңгейлі банктердің депозиттерінің салыстырмалы көрсеткіштері
|мерзімді |БТА | ... |ИБР |ҚХБ ... |
| | | | | | ... |
| | Мың ... Мың ... Мың ... Мың |Банкте| Мың |Банктер|
| ... ... ...... ... ... | ... ... ... ... ... |
| | ... | |ндағы | |ндағы | ... | ... | ... ... ... ... | |
| | |% | |% | |% | |% | | ... |75121|29,1 |45504|17,6 |104891|40,7 |32370|12,6 |257886|85 ... | | | | | | | | | | ... | | | | | | | | | | ... | | | | | | | | | | ... ... | | | | | | | | | | ... ... ... |45504|18,9 |104891|43,7 |32370|13,5 |240143|82 |
|Оның ішінде | | | | | | | | | | ... ... |34 |3,1 |0 |0,0 |691 |62,4 |382 |34,5 |1107 |82 ... | | | | | | | | | | ... ... ... ... |31988|14,5 |221293|82 |
|ЕАТ валютада |17743|100,0 |0 |0,0 |0 |0,0 |0 |0,0 |17743 |99 ... ... | | | | | | | | | | ... еткенге |2819 |100,0 |0 |0,0 |0 |0,0 |0 |0,0 |2819 |99 ... | | | | | | | | | | ... ... |0 |0,0 |0 |0,0 |0 |0,0 |14924 |99 ... ... ... аймақтағы қызметті ұснатын банктердің
(Казкоммерцбанк, БТА), заңды тұлғалардың мерзімді депозиттері бойынша сыақы
ставкасы 1% жоғары.Сонымен ... өзге ... ... ... ... сыйақы ставкасын белгіленген нормадан 2 %
деін арттыру құқы ... ... ... ... екі рет ... АҚ ... ... сыйақы шартарымен келіспеуден “Казкоммерцбанкке” 75 000 000 теңге
кеі рет аударылды.
2.3 ... ... салу ... 2002 ... 1 ... ... ... Республикасының 2001
жылғы 12 маусымдағы №210-11 ... және ... ... ... ... ... туралы» Кодексіне сәйкес салық саясатын жүргізеді.
Осы Кодексті іске ... ... ... ... ... салу жүйесінен заң негізінде бөлінуі жүзеге асты, ... ... ... екі есеп ... ... ... қажеттілігі туындады: бухгалтерлік
және салықтық. Салық есебі ... ... ... ... және
шамасын дұрыс анықтау табыстар мен шегерімдерді есепті ... ... ... ... бекітілген мерзімде, бюджетке төленуі тиіс салық
сомасын алу мақсатында туындайды.
Қазакстан Республикасының салық заңы ... салу ... ... ... ... ... заңдарына сәйкес мемлекет алдында
туындайтын салық ... ... ... және белгіленген
мерзімде орындауға міндетті):
• анықтаушылық (салық заңдылықтарына салық ... ... ... ... мен туындау тәртіптерін, орындалу
мен тоқтатылуын белгілеу мүмкіндігі);
• әділдік ... ... ... ... ... салынады, Қазақстан
Республикасында салық салу жалпыға бірдей болып ... ... ... ... салық жүйесі республиканың
бүкіл аумағында барлық салық төлеушілерге ... ... ... ... ... сату ... ... нормативтік құқықтық
актілер ресми басылымдарда міндетті түрде жариялануы тиіс).
Банк салық салу мақсатында ... мен ... ... ... ... ... тәртіпте және жағдайларда
есептеме әдісі бойынша анықтайды. Салық салу базасын анықтау бойынша ... ... ... ... негізделіп жүргізіледі және салық
әкімшілігінің құралы болып ... ... ... ... бірі ... (жұмыс және қызмет) өзіндік құнын және банктің
нақты қаржылық нәтижесін ... ... ... анықтау болып табылады,
ал салық есебі салық салынатын базаны есептеуге арналған.
Соңғысы ... есеп ... ... ... ... ... анықталады.
Осы айырмашылыктарға қарамастан, есептің бұл екі түрі өзара ... ... ... ... ... ақпараттар бухгалтерлік
есеп мәліметтерінен алынып, содан ... ... ... ... ... ... есебі және есептілік ережелері салық салу мақсатында ... ... ... ... валютаны айырбастаудың нарықтық
бағамын қолдана отырып ұлттық ... ... ... қадағалап отырады.
Валютаны айырбастаудың нарықтық бағамы: ... қор ... ... ... және ҚР ... банкпен бірге Қазақстан
Республикасының Қаржы министрлігімен бекітілетін тәртіппен акықталған шетел
валютасының ... ... ... ... бағамы. Қазақстанның қор
биржасында сауда-саттық жасалмайтын шетел валютасына ... ... ... ... арқылы есептелінеді.
Жаңа кодекспен салық салудың ерекше жағдайлары ... ... ... ... ... негізгі құралдарды сатып алуы ... Бұл ... ... ... ... ... иесі, ал
лизинктік төлемдер лизинг алушыға берілген несие бойынша төлемдер ретінде
қарастырылады;
• кәсіпкерлік қызметті бірлесіп ... ... не ... ... екі және олан да көп иеленуші болуын көздейтін өзге уағдаластық
болған жағдайда әрқайсысына салық ... есеп ... ... ... ... есеп ... жоғалған
немесе жойылған кезде салық қызметі органдары салық салу ... ... ... ... ... ... әдістер (активтер,
міндеттемелер, айналымдар, шығындар, шығыстар) негізінде анықтайды.
Салық есептілігі ...... ... салық органдарына табыс
ететін, салық міндеттемелерін есептеу туралы ақпараты бар ... ... ... түрі және ... төленетін басқа да міндетті төлемдер
бойынша, сондай-ақ жинақтаушы зейнетақы қорына төленетін міндетті
төлемдер бойынша ... ... ... ... ... есеп
айырысу;
• арнаулы салық режимін қолдануға патент алуға өтініштер;
• салық салу объектілері мен салық салуға байланысты объектілерді есепке
алуды тіркеу ... ... ... ... құн салығын бюджеттен қайтарып алуға өтініштер;
• қосарланған салық салуды ... ... ... ... ... ... осы ... сәйкес электрондық мониторингке жататын, салық төлеушілер
табыс ететін құжаттама.
Қазақстан Республикасында қолданылып жүрген салықтар, жиындар және
міндетті ... ... ... ... жүйе туралы» Заңымен
анықталған тәртіпке сәйкес тиісті бюджеттерге түсіп отырады.
Салықтар тура және ... ... ... ... ... ҚҚС
және акциздер жатады. Басқалары тура салықтарға жатады.
Банктер ... ... ... ... ... төлейді:
1 корпорациялық табыс салығы:
2 жеке табыс сатығы;
3 қосылған құн салығы;
4 акциздер;
5 кен орындарын пандаланушылардың салықтары мен арнайы төлемдері;
6 ... ... ... ... ... ... ... салығы;
10 заңмен қарастырылған арнайы алымдар мен баждар.
Корпорациялық табыс салығы. ... ... ... объектісі
жылдық жиынтық табыс пен белгіленген шегерімдер арасындағы ... ... ... ... ... болып табылады.
Корпорациялық табыс салығын төлеушілер ҚР Ұлттық банкі мен мемлекеттік
мекемелерден басқа ҚР ... ... ... сондай-ақ ҚР қызметін
тұрақты мекеме арқылы жүзеге асыратын немесе ҚР ... ... ... ... ... жылдык жиынтық табысы (ЖЖТ) ... ... ... ... есебімен ҚР жәнеодан тыс ... ... ... тұрады.
ЖЖТ-қа келесі табыс түрлері ... банк ... ... ... ... ... ... да операциялық, тетенше,
айыппұл, өсімпұл, тұрақсыздық ... ... ... ғимараттарды,
құрылыстарды, сондай-ақ амортизациялауға жатпайтын активтерді ... құн ... ... ... жалпы үлестік меншіктен табысты бөлу
кезінде алынатын табыс, ... ... ... ... ... ... табыс, банктер жасаған провизиялардың мөлшерін азайтудан түскен
табыс, күмәнді міндеттемелер бойынша, міндеттемелер мен талаптарды ... ... ... ... ... және ... басқа
да түрлері, дивндендтері, сыйақылар, бағамдық оң ... ... сала ... ... кезінде алынған табыстардың
шығыстардан артылуы, шығып қалған тіркелтен активтер құнының ішкі ... ... асып ... ... табыстар.
Жылдық жиынтық табыс Салық кодексінің 91-бабына сәйкес түзетілуі тиіс.
Осы жерде жылдық жиынтық табыстан мыналар шегерілуі тиіс:
• ҚР төлем ... ... ... ... ҚР резидент заңды тұлғаларынан
алынған дивидендтер;
• эмитент өз акцияларын орналастыру ... ... ... құнының
атаулы құнына асып кетуі және акцияларын өткізу кезіндегі құн ... қор ... «А» және «В» ... ... ... ... мен
облигацияларды өткізу кезінде құн өсімінен алынған табыс;
• мемлекетгік кәсіпорынның ҚР Үкіметінің шешімі ... ... ... ... ... ... негізде алынған негізгі
құрал-жабдықтардын құны;
• ҚР зейнетақымен ... ... ... сәйкес алынған және
жеке зейнетақы шоттарына жіберілген инвестициялық табыстар.
Бухгалтерлік ... ... және ... ... ... ... ... табады және банктің ағымдағы жылдағы жалпы
жылдық табысын құрайды. Бұның құрамына енгізілмеген ... ... ... көрсетіледі және салық салу мақсатында ЖЖТ-қа ... ... ... ... ... ... ... салық төлеушінің жылдық жиынтық табысты алумен байланысты
шығыстарды салық салынатын ... ... ... ... тиіс.
Табыс салығы бойынша салық әсері. Банктің жылдық ... ... ... және ... ... ... жайында
декларацияны толтыру кезінде бухгалтерлік және ... ... ... ... ... өте сирек болады. Бұл салық заңының бухгалтерлік
есеп тапаптарынан ерекшелінуімен байланысты. Осының нәтижесінде ... ... мен ... ... ... арасында айырма пайда болады
ол салық әсері деп аталады.
Салық әсері, мемлекеттің фискалдық функциясын ... ... есеп ... ... алынған қаржылық нәтижеге байланыссыз
салық салу базасын ... ... ... ... ... ... есепке алынатын
қаражаттардың бір бөлігі салық салынатын табысты ... ... ... ... ... болу ... - табыстар мен шығыстар
баптарының бөлігін салық салу табысына ... ... ... бухгалтерияға
енгізілген кезеңімен сәйкес келмейді. Тұрақты ... ... ... ... ... ... ... келесі кезеңдерде жойылып отырады.
Бухгалтерлік есептің Халықаралық стандарттарына сәйкес есепті кезеңдегі
салықты төлеумен байланысты шығыңдар қаржылық нәтижелер туралы есеп бойынша
міндеттемелер ... ... ... ... ... ... ... уақыт айырмаларының салық әсерін есепке алу ... ... ... ... табу ... ... ... ретінде
қарастырылады. Пайда болатын уақыт айырмасының салық ... ... ... ... ... ... төлеумен байланысты
шығыстарға енгізіледі.
Міндеттемелер әдісіне сәйкес ... ... ... ... ... ... ... салықтар» бабы бойынша міндеттеме ретінде
немесе өз ... ... ... мерзімінен бұрын төлеу болып
табылады «Мерзімі ұзартылған шығыстар-салықтар» бабы ... ... ... ... ... ... ... салығы мөлшерінің
өзгеруіне сәйкес түзетіліп отырады.
Осы ... ... ... ... салық төлеумен байланысты шығыстар
мыналардан:
• төленуге тиіс ... ... ... ... ... ... жойылатын уақыт айырмаларына
сәйкес төленетін немесе төленген аванс болып есептелінетін салықтар
сомасы;
• табыс салығы ... ... ... үшін ... ... ... ... бабы бойынша түзетулер.
Табыс салығын қаржылық есептерде келесі жолмен көрсету қажет:
• осы сәтте төленуге салықтарды міндеттеме ... ... ... ... тиіс ... олар ... салық жеңілдіктері
қолданылуы мүмкін мерзімі ұзартылған салықтар акционерлік ... және ... ... ... ... ... баланста
активтер көрініс табатын мерзімі ұзартылған салықтар.
1998 жылдың 1 қаңтарынан ... ... ... тағы бір ... оны ... ... бойынша міндеттемелер деп атайды. Бұл жерде
барлық назар уақыт айырмаларына активтін немесе міндеттеменің ... ... оның ... құн ... ... ... салық базасы — осы активке немесе ... ... ... ... ... ... салық салынатын, яғни болашақ кезеңдердің салық
салынатын табысын ... ... ... кезінде салық салынатын
туындауына алып ... ... ... ... егер болашақ кезеңдерде
осы активтің немесе міндеттеменің өтеліп немесе орны ... ... ... ... ... ... есептеу кезінде шегерілетін сома
туындаса, онда бұл шегерілетін айырма болып табылады.
Салық төлемі бойынша ... ... заңы ... ... ... ... келешекте салық кезендерінің салық салынатын табысы
есебінен өтеу үшін ... ... ... ... Жіберілген
шағын салықты есепке алу нәтижесінде салық төлемін ... ... ... ... қамтамасыз етеді. Мұндай үнемділікті таза
(залалды) есеп ... ... ... ... өзгеруі мүмкін. Салық
кодексінде кәсіпкерлік қызметтен шегетін залалдар, ... ... ... қызметінде пандаланылған үйлерді, құрылыстарды,
ғимараттарды өткізуден шеккен ... үш ... ... ... — деп ... Қор биржасының «А» және «В» ресми тізімдегі
акцялар мен облигацияларды өткізуден шегетін залалдарды қоспағанда, бағалы
кағаздарды ... ... ... ... қор ... «А» және ... тізіміндегі акцялар мен облигацияларды өткізуден түскен ... ... ... ... ... ... алынған құн өсімінен
түскен табыстар есебінен өтеледі.
Шығынға байланысты, есептелінген салық сомасынын ... ... ... ... ... осы шығынды жабу үшін жеткілікті
болатынына күмән болмаған жағдайда ... ... ... ... ... енгізіледі.
Бағалау. Салық міндеттемелері (талаптар) есептті күнгі ... ... ... ... ... ... ... сомада бағалануы кажет.
Кейінгі калдырылған салық талаптары ... ... ал ... ... ... ... салық
мөлшерлемесін пайдаланумен бағалануы қажет.
Талаптар да, міңдеттемелер де дисконтталмауы кажет.
Кейінге қалдырылған салық талаптары мен міндеттемелерінің ... ... ... сәйкес өлшеммен жүргізілмесе де өзгеруі мумкін. Бұл
кейінге калдырылған салық активтерін қалпына ... ... ... ... өзгеруімен немесе оның орнын толтыру ... ... ... ... ... ... ... салық әдісінен міндеттеме әдісіне ауысу кезінде қызмет
басынан бастап барлык уакыт айырмаларын кайта есептеу және ... ... ... ... салыгы бойынша салық тиімділігін аныктау үшін жыл соңында салық
және бухгалтерлік есеп бойынша есепті кезең ... ... шот ... мен ... ... тізімдеме жасалады.
Табыс салыгынын корпорациялың мөлшерлемесі. ... ... ... ... сомасына азайтылған салық салынатын табысы ... ... ... ... ... ... ... ретінде төленуге
тиіс сомалар арнайы шотта жинакталып, жыл корытындылары бойынша ... ... ... банк ... ... ... ... бойы бюджетке төленуі тиіс корпорациялық табыс салығы 2851 «Салық
және баска да міндетті төлемдер ... есеп ... ... ... және жыл соңында банк ... ... ... ... ... ... осы ... жинакталатын қаражат
сомасы шығарылып тасталады. Банк салық қызметі органдарына жылдық жиынтық
табыс туралы және ... ... ... ... жайында
декларацяны белгіленген тәртіппен банк кеңесінің банк капиталын ұлғайту
туралы шешім қабылдаған кезінде ұсынады.
Қызметін жүзеге ... ... ... жылдық жиынтық табыс туралы
және ағымдағы ... ... ... ... декларацияны кейінгі
жылдың 31 наурызынан кешіктірмей табыс етеді.
Салық есебі ... ... ... ... ... ағымдағы жылдың бір ай нәтижелері ... ... ... ... 5999 ... ... : ... 2851 «Салық және басқа да міңдетті телемдер бойынша есеп айырысу»;
- егер банк қызметінің нәтижелері ... ... ... ... ... ... өткен айға қарағанда аз болған жағдайда,
есептелінген корпорациялық ... ... ... ... 2851 «Салық және баска да міндетті төлемдер бойынша есеп айырысу»;
Кт 5999 ... ... ... ... ... және ... ... жүргізілген
шегерістер жайында декларацияға сәйкес жыл соңында бухгалтерлік есепте
сонғы өткізбе ... Егер ... ... ... ... ... салығы сомасы бюджетке аударылатын болса:
- Дт 2851 «Салық және баска да ... ... ... еееп ... Кт 1051 ... ҚР Ұлттық банкіндегі корреспонденттік есеп шоты».
Салық кезеңі және салық декларациясы. 110.00 нысандағы корпорациялық
табыс ... ... ... ... тұлғаның кәсіпкерлік қызметін жүзеге
асыру нәткжесінде алған табыстары жайында ақпараттарды ұсыну үшін арналған.
ҚР салық заңына ... ... ... ... ... ... салық кезеңінен кейінгі жылдың 31 наурызынан кешіктірмей табыс
етеді.
Декларация салық органына салық ... ... ... ... ... ... келу ... немесе хабарламасы бар, ... ... ... ұсынылады.
Декларацияда көрініс тапқандар есепке алу құжаттамасында куәләндірілуі
қажет.
Салық төлеуші мемлекеттік бюджетпен салық кезеңінін қорытындысы бойынша
түпкілікті есеп ... ... ... ... он ... ... ... асырады. Корпорациялық табыс салығын төлеудің соңғы күні
болып ... ... ... байланыссыз есепті кезеңнен кейінгі жылдың
10 сәуірі болып табылады.
Қосылған құн салығы. Қосылған құн салығы (ҚҚС) тауарларды ... ... ... ... және олардың айналысы үдерісінде қосылған, оларды
өткізу ... ... ... ... ... бір ... бюджетке
аударуды, сондай-ақ ҚР аумағындағы тауарлар ... ... ... ... ... айналым бойынша бюджетке төленуі тиіс ҚҚС
сатылған тауарлар, жұмысы мен қызмет көрсеткені үшін ... ... ... ... мен ... тауарлар, жұмысы мен қызмет көрсеткені
үшін төленуге тиісті қосылған құн ... ... ... ... ... салынатын айналым қосылған құн салығынан босатылған және өзінің
өндірістік қажеттіліктері үшін ... ... құн ... ... ... ... ҚР ... жүзеге асырылатын
тауарларды өткізу, жұмысы мен ... ... ... ... ... ... қатысушысы Қазақстан болып табылатын ... ... ... ... ... ... ... күн салығының мөлшерлемесі. ҚҚС-ның салық салу мөлшерлемесі
салық салынатын айналымның 16 ... тең ... ... ... ... әдісін қолданған жағдайда нөлдік мөлшерлеме
бойынша айналымды қоса есептегендегі салық салынатын айналым мақсаттарына
қолданып жүрген немесе ... ... ... кезең аралығындағы нақты
түскен тауарлар, орындалған жұмыстар немесе көрсегілген қызметтер есепке
жатқызылатын ҚҚС ... ... ... төлеуші болып табылатын тауарлар (жұмыстар, қызметтер)
жабдықтаушыларымен төленген, төленуі тиіс ... құн ... ... есепке
алыналы. Банктер қаржылық қызметтері бойынша салық төлемейді.
ҚҚС салынатын тауарларды (жұмыстар, қызметтер) тиеп жөнелтуді жүзеге
асыратын ... ... осы ... тауарларды (жұмыстар, қызметтер) алатын
тұлғаны, белгіленген нысанда жазылған, барлық ҚҚС төлеушілеріне ... ... ... ... көрсетуі қажет.
Жеке табыс салығы. Жеке табыс салығының төлеушілері салық жылында ... ... бар ... ... ... табыс салығын төлеушілерге жеке тұлғалы ҚР азаматтары, шетел
азаматтары және азаматтығы жоқ ... ... да ... ... ... салық. Банк мүлік салығының
төлеушісі болып ... ... салу ... болып негізгі құралдар және
материалдық емес ... ... ... ... ... салу
объектілері:
• жер салығының салық салу объектісі болып табылатын жер;
• осы себеппен көлік ... ҚР ... ... ... консервацияда тұрған негізгі құралдар:
• жалпыға ортақ пайдаланылатын мемлекеттік автомобиль жолдары мен оларға
салынған жол ... ... жоба ... ... ... ... ... тұлғалар, соның ішінде банктер бухгалтфлік есеп мәліметтері
бойынша есептелінген салық салу ... ... ... ... ... ... бойынша мүлік салығын есептелінеді. Банктердің салық салу
объектідері бойынша салық базасы бухгалтерлік есеп мәліметтері ... ... ... қалдык құны болып табылады.
Бухгалтерлік есеп негізіңде банктің негізгі қаражаттарының келіп түсуін
және есептен шығуын анықтау үшін тізімдеме толтырылады.
Банк жер ... ... ... ... ... және ... мүлік салығы бойынша декларацияны есепгі жылдан кейінгі жылдың 31
наурызынан кешіктірмей салық органдарына табыс етеді.
Мүлік құнының 1 пайызы мөлшері ... ... ... ... төлеу бірдей үлестермен салық жылының 20 ақпанда, 20 ... ... және 20 ... ... ... ... салық. Банк балансында көлік құралдары
болған жағадайда көлік құралдары салығының төлеушісі болып табылады. ... ... ... тіркеуге жататын тіркемелер жатпайды.
Көлік құралдарына салынатын салықтың сомасы салық салу объектісінің
(яғни көлік түрі), салық мөлшерлемесін, ... ... ... ... ... және ... ... бойынша жыл сайын төленіп
отырады
Жер салығы. ҚР ... 22 ... 1995 ... №2717 ... күші бар жарлығының 8-бабына сәйкес жерді иелену және ... ... ... ал бұл өз ... ... ... меншікті жүзеге
асырудың экономикалық формасы.
Жер үшін төлем жер салығы түрінде алынады. Жер салығын белгілеудің және
өндіріп алудың негізі болып:
1) ҚР ... ... ... иелену немесе пайдалану актісі немесе жер учаскелерін иелену
немесе пайдалану құқықтарын растайтын өзге де құжаттар;
3) ... ... 1 ... ... бойынша жерлердің мемлекеттік
сандық және салалық есебінің мәліметтері.
Банктер жер салығын өз бетімен әрбір салық ... жер ... ... ... ... ... ... есептейді. Егер банктің
жер немесе жерді пайдалануы әр ... ... ... ... ... ... ... онда салықтың жалпы мөлшері учаскелер бойынша
сомаларын қосып анықтаймыз.
Сонымен қатар, ... ... ... ... жер ... ... төлемдерді есептеуге және төлеуге міндетті.
Егер банк жерді жыл аралығында сатып алса, онда жер ... ... ... ... ... ... төлеудің бірінші мерзімі
міндеттеме туындаған күннен кейінгі мерзім ... ... жер ... ... ... ... ... мерзімінен пайда болса (20 қазан),
банк салық сомасын келесі айдың 20-нан кешіктірмей төлеуі тиіс.
Әлеуметтік салық. Банк әлеуметтік салық төлеушісі ... ... ... объектісі жұмыс берушіге материалдық, әлеуметтік игіліктер немесе
басқа да материалдық пайда түрінде ... ... қоса ... ... ... ... нысанда төленетін жұмыс берушінің
шығыстары болып табылады. Әлеуметгік салық қалыптасу көздеріне байланыссыз,
сәйкес салықтарды ұстап ... ... ... ... ... ... ... 21 пайыз мөлшерлемесі
бойынша төленеді. ҚР резидент заңды тұлғалары, сондай-ақ қызметін ... ... ... ... ... ... ... әкімшілік
басқарушы, инженер-техник қызметкер мамандар үшін 11 пайыз ... ... ... төлейді.
Әлеуметтік салықты төлеу салық төлеушінің тіркеу есебіне алынған жері
бойынша есепті айдан қейінгі айдың ... ... ... БАНК ... ... ... ... Банктердің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етуде
ресурстардың жеткілікті болуын одан әрі жетілдіру.
Банктің қаржы тұрақтылығын ... ... ... банк ... авансындағы барлық қорытынды жеке ... ... ... ... ... ... ... яғни жеке капиталдың банк
балансы қорытындысына қатынасы іс тәжиребеде бұл ... ... ... деген атақ алды. Оған қарап банк қаншылықты заемді
капиталға тәуелсіз екендігін жорамалдайда.
Жеке капитал
К ... ... ... ... банкте жеке қаржы көп болса, ... ол ... оңай ... және ... банк ... мен ... жақсы түсінеді. Міне сондықтан да соңғылары ... жеке ... ... ... ... Ең ... жақсы жұмыс
істейтін банктерде мұндай мүмкіндік бар. Көп пайдаға ие бола отырып, ... қор ... ... ... жасау таза көлденең дивидентерге
өркенделмеген бөлігін және капиталға тікелей аудару жолмен банк айналымында
олардың әжептеуір бөлігін ұстап ... ... ... үшін ол өз ... 50%-ға ... тиімді. Бұл
жағдайда оның кредиторлары барлық ... ... банк ... ... ... ... ... сезінеді.
Автономия коэффициентімен туынды қаржылық тәуелділік коэффициенті және
зиянды қаржы қатынасының ... ... ... болып табылды.
Тәуелділік коэффициенті негізінен автономия коэффицентіне ... ... ... бұл көрстекіштің өсуі банктің қаржыландыруын әлемдік
қаржылар үлесін артуын ... Егер оның мәні ... ... ... ... ... ... Көрсеткішті түсіндіру өте
қарапайым: 1,11 тең коэффициент (біздің мысалымызда жыл ... ... ... шама ... активке салынған әрбір 1,11 салудағы 11
тиын заемдік екенін білдіреді. Жыл ... ... ... ... ... 1,17 құрады. Автономия коэффициенттері соған сәйкес 0,80 мен ... және жеке ... ... ... – бұл ... капиталдың жекеге қатынасы:
Міндеттеме
К заемдік ... = ... ... екі ... ... және заемдік пен жеке қаржылар
қатынасының коффициенттері) заемдік мәні ... Іс ... ... ... үшін ... ... ... болады.
Бізге банктің заемдік қаржыларға тәуелсіздік дәрежесі жылдық пен жеке
қаржылар қатынасының ... ... өте анық ... ... ... – заемдік немесе жеке қаржы көп екенін көрсетеді. Неғұрлым
коэффициент бірден асатын ... ... ... ... ... ... ... деңгейі әрбір банктің жұмыс жағдайымен, ең ... ... ... ... мен ... Сол ... ... қосымша талданатын кезеңдегі дибитолық қарыз бен
материялдық айналым (жылдамдығымен ... ... ... ... ... Егер ... ... материалдық айналым
қаржысынан жылдамырақ айналатын болса бұл банк шотына ақша ... ... ... ... яғни нәтижесінде – ... ... ... ... да материлдың айналымы жоғары
болғанда жеке дибиторлық қарыз одан да жоғарырақ ... ... ... ... ... ... ... анағұрлым асып түсүі мүмкін.
Инвестицияны жабу коэффициенті банктің активтерінің жалпы соммасындағы
ұзақ мерзімді міндеттеме мен жеке капитал ... ... ... ... ... жабу ... ... жалпы
сомасы
Бұл автономия коэффициентерімен салыстырғанда жұмсағырық көрсеткіш, батыс
іс-тәжірибесінде коэффициентінің қалыпты мәні 0,9 намасында, оның ... ... ... деп ... мерзімді қаржылардың азғана соммасы есебінен инвестицияны жабуға
есептелген коэффициент автономия коэффициенті деңгейінде қалды, яғни ... ... мәні 0,90 және жыл ...... ... ... ... сомасындаңы жеке капиталдың жоғары
үлесіне қарамастан осы жылы жағымсыз өзгерістер болды. Заемдік соның ... ... ... ... тиіс ... мерзімді қаржылар шамасы емес,
ол ... ... ... ... асыруға арналған қысқа мерзімді
қаржылар әжептеуір өсті.
Айналымдағы қаржылар күйі негізінен айналымдағы қаржыларды ... ... ... жеке ... қаржылар мен құраушылар мен ... ... ... ... ... ... қаржысының қай бөлігін
жеке капитал есебінен түзілгенін көрстетін жеке ... ... ... ... ету мен ... активтердің қамтамасыз ету
коэффициенті қолдау табады. Көрсеткіштің нормативті мәні 0,1 ... ... ... ... ... ... ... (4)
қаматамасыз ету ... ... ... ... ... кәсіпроында жеке капитал есебінен
жыл басында оның айналымдағы қаржылардың 9,2% ... Жыл ... ... 14,2 % ... ... яғни өз ... мәнінен асып түсті.
Материалдық жеке айналымдағы қаржылармен қамтамасыз етілуі – бұл ... ... ... қорлар шамасына бөлуден шыққан бөлінді,
яғни материялдық қорлар қандай ... жеке ... ... ... ... ... етпейді. Оның нормативті мәні 0,5 кем ... деп ... ... қаржылар
К материалдық қорларды =-------------------------------------------
(5)
Қамтамасыз етеді ... ... ... бұл ...... қорлармен қамтамсыз ету
көрсеткішіне кері шама.
Материалдық өндірістік қорлар мен жеке айналымдағы қаржылар қатынасының
көрстеткіші ... ... ... қолдау табады. Оның нормативтілік
қағида бойынша 1 үлкен, өткен көрсеткіштің ... ... ... ... ... ... асса ... нашардауы туралы айтылады,
әжептәуір асса жағдайдың нашарлауы туралы айтылады, өйткені бұл ... ... ... жоғарылағанын білдіреді.
Зеттеліп отырған банкда жыл ... ... мен жеке ... қатынасы әжептеуір жоғары (6,7) болды. Жыл соңында оның мәні сәл
төмендейді. (5,6 – ге ... ... ... ... қорлармен қамтамасыз
ету көрсеткішінің мәні де төмендейді – жыл басындағы 0,15 –тен жыл соңында
0,18 – ге ... ... шығу жолы ... ... қорлардың бір бөлігі
жойылуы мүмкін. Осы мақсатта материалдық өндірістік қорының ... ... ... ... ... ... ... ие оңай сатылатын
қорлар мен дайын қызметдер тобын бөліп алу қерек. Екінші ... ... ... ... ... қызметдер мен аяқталмаған өндірісті
ақтау қажет. Үшінші ... ... ... ... қиын ... ... ... қалған қорлармен өтпейтін бұйымдар жатады.
Одан әрі келетін үздіксіз жұмыс істеуге қажет қорлар көлемінің номиналды
деңгейін есептеу, ал ... ... ... сату қажет.
Қазіргі заңға сәйкес келетін мүлкіне салық ... және ... ... ... ... ... тиым салынатын активтерден
құтылу керек. Мемлекеттік жүргізілген түгелдеу ... ... ... мен ... ... ... ... сұранысқа ие емес дайын қызмет
жеңілдікпен сатылуы керек.
Ертеректе көрстетілгендей, материалдық өндірістік қорлар (жиынтығынан
алынатын) және ... ... ... мен ... ... ақ ... бойынша кредиторлық қарыздан да түзіледі.
Осыны ескеріп ... үшін ... жабу ... мәні ... ... ... ... + ... ... ... жабу ... ... ... қорлар.
Келесі айналымдағы қаржы күйін сипаттайтын көрсеткіш болып табылады:
Жеке айналымдағы
қаржылар
К жеке капиталды есептеу ... ... ... ... ... ... қай бөлігі ... ... ... ... ... ... жұмылдырылған
формада болатынын көрсетеді. Жеке ағымдағы активтерді жеке капитал мен
қамтамасыз ету тұрақсыз несие ... ... күй ... ... ... ... ... жоғару мәндері қаржы ... ... ... 0,5 тең осы ... ... оптимальды санайды, ал
материалдық қорларды жеке айналымдағы қорлармен қамтамасыз ету ... ... ... емес деңгейдегі критерий ұсынылады. Дегенмен, бұл
жорамалды критерий күдікті болуы мүмкін.
Материалдық қорлардың жеке ... ... ... ... ... ең ... ... қорлар күйіне байланысты
бағаланады. Егер олардың шамасы негізделген ... ... ... онда жеке ... қаржылар материалдық қорлардың бір бөлігін
ғана жабуы ... яғни ... ... аз ... ... ... істеуге қажетті банктің материялдық қоры жеткіліксіз болса, ... ... ... ... бірақ бұл банктің қаржы күйінің жақсы ... ... ... ... банк ... ... байланысты: қор
көп қажет өндірістерде оның қалыпты деңгейі материал көп қажет ... ... ... қор көп ... ... жеке қаржылардың
әжептеуір бөлігі негізгі өндірістік қорларды жабу көздеірі болып табылады).
Қаржы тұрғысынан ... ... ... ... ... ... ... күйі жақсы.
Екі көрсеткіштің де бөлімінде – жеке ... ... ... ... қорлар мен жеке қаржы мәндерінің өсуімен салыстырғанда
жеке айналым қаржысы қосындысының озық өсуіне тәуелді. ... ... жеке ... ... ... көп болған сайын, соғұрлым жеке қаржы
көздерінің соңына ... ... мен ... тыс ... аз ... та ... болады. Негізгі қаржылар мен айналымнан тыс активтерді
азайтуға (немесе олардың салыстырмалы баяу өсуне) ... ... ... ... басында материалдық қорлар мен қамтамасыз ету коэффициенті 0,15-ке,
ал ептеу коэффициенттері -0,01-ге теңесті. Материалдық өндірістік ... ... (201%) ... ... қамтамассыз ету
көрсеткіші 0,18 тең ... ... ... ақ жеке ... ... (0,05) де артты.
Жоғары келтірілгендей, айналым қаржылық күйі ... жеке ... ... ету ... қарастырады. Айналым ... ... ... ... ... ... ептеу көрсеткішін
функционалды капиталды ептеу) туралы ұғымның маңызы зор. Бұл ... ... ... көрсеткішін (жеке айналым қаржыларын) орны
ерекше.
Ақша қаржысы + ... ... ... ... ... (8)
Жеке айналымдағы қаржылар капиталды
ептеу
Көрсеткіш ақша қаржысымен тез ... ... ... яғни ... ие ... түрінде болатын жеке айналым қаржысының бөлігін
сипаттайды. Қалыпты жұмыс істейтін банк үшін бұл ... ... ... ... ... ... ... динамикадағы көрсеткіштің өсуі
оң тенденция ретінде қарастырылады.
Тұрақты актив индексі – жеке ... ... ... ... мен ... ... сипаттайтын коэффициент.
Жылжымайтын мүлік
У тұрақты ... ... ... ... ... (тұрақты актив индексі) өте маңызды көрстекіші
мүліктің нақты құнының коэффициентері болып табылады. (ол тағы да ... ... және ... ... ... ... ... деп аталады).
Ол мүлік құнының қандай үлесін өндіріс қаржысы құрайтынын анықтайды. Бұл
коэффициент ... бір ... ... үшін де маңызды қызмет шығаратын
банк үлесін өте ... ... ... ... (заемдік құны
бойынша), өндірістік қорлар, аяқталмаған өндіріс және құндылығы аз әрі ... ... ... құны ... ... ... банк ... валютасына) құнына бөлу арқылы есептелінеді:
Нақты активтер
К мүлкінің нақты құны =---------------------------------------------------
- ... ... ... бұл ... ... ... ... деңгейін,
өндірістік процестің өндіріс қаржылары мен қамтамасыз етілуін анықтайды.
Егер осы банк жаңа серіктестіктермен – жабдықтаушы ... ... ... ... ... ... ол өте маңызды. Мұндай жабдықтаушымен
сатып ... ... ... ... ... ... ... потенциялы және осы тұрғыдан келісім жасау тиімділігі туралы
ұғым қалыптастыруға көмектеседі.
Шаруашылық іс ... ... ... мүліктің нақты құны активтің
жалпы құнының 0,5 аса ... ... ... ... деп саналады. Біздің
мысалымызда өндірістік потенциял деңгейі өте жоғары (жыл ... 0,95) ... ... ал 0,92 ... ... ... төмендеді.
Нақты активтердің өз құны 5% артты. Бұл яғни осы жылы қоймадағы тауарлар
көлемі мен ... ... ... ... 2,5 есе ... ... ... жалпы сомасындағы олардың
мөлшері артты, ао нақты ... ... ... төмендеді.
Көрсеткіш мәні кризистік шекарадан төмен төмендеген жағдайда өндірістік
мақсттағы мүлікті ... үшін ұзақ ... ... ... ... ... есеп беру ... банктің жұмысының қаржы нәтижесі ... жеке ... ... ... ... ... ... жинақтау коэффициенті негізгі қаржылар мен материялды емес
активтер бойынша тозу сомасының соған ... ... ... ... емес активтердің бастапқы құнының сомасына қатынасын анықтайды:
Негізгі қаржылар мен материалды емес активтің
тозуы
К амортизацияны =---------------------------------------------------------
-------- ... ... ... мен ... емес
активтердің
бастапқы құны.
Негізгі қаржылардың тозу сомасына ... ... ... Бұл ... ... ... өте ... білдірмесе де, бастапқы құннан бұл
үлестік әжептеуір шамасы (20-25%) компанияның құрал жабдықтары, ғимаратымен
құрылғысы қатты ... және ... ... ... ... ... құнындағы амортизация үлесінің динамикасын бағалау
қажет. Оны қысқарту бағыты яғни банк ... ... ... және
негізгі қорларды қайта жабдықтау ... ... іс ... ... білдіреді.
Аталған көрстекіштерден басқа қаржылық тұрақтылықты сипаттайтын тағы бір
дара көрсеткіштікөрстетуге ... Бұл ... ... мен жылжымайтын
мүлік қатынасының коэффициенті ол ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... анықталады.
К ағымдағы активтер ... ... ... ... ... ... ... ... мен ... ... қатынасының оптимальды және
кризистік ... ... ... ... ... Банктің
мирималлы қаржы тұрақтылығы міндеттеме ағымдағы активтермен жабылатыны
сақталған жағдайда ... ... ... ... ... мына шарттың
орындалуы болып табылады. Ағымдағы активтер мен жылжымайтын ... ... ... ... жеке ... ... ... активтер К заемдік қаржылық
мен жылжымайтын > жеке ... ... ... жалпы көлемі (жалпы табыс) – бұл салық пен басқа да төлемдерді
қосқандағы орындалған ... мен ... ... ... ... банктердің қаржылық ресурсын арттырудың бизнес жоспары.
Коммерциялық банктердің қаржылық ресурсының маңызды бөлігі депозиттер болып
табылады. Сондықтан,мен екінші деңгейлі ... ... ... ... ... бизнес-жоспарын құрдым "Тұран Әлем Банкі" АҚ ... аты: ... Әлем ... АҚ ... ОҚО, ... ... ... 82
Телефон: (3252) , 56-28-04
Кіммен жасалған: Тайшанбаева Баян
Бизнес сферасы: Тұрғын халыққа несие беру және ... ... ... клиенттерге әртүрлі қаржылық қызмет көрсету.
Қызметтің негізгі түрлері: Депозиттік саясатты ... ... ... ... ... қолдай отырып, банктің табыс деңгейін мүмкіндігінше
жоғары деңгейге жеткізу.
Бизнес-жоспар қандай мерзімге есептеліп ... ... ... ... ... ... ... эволюциялық
дамуының сапалы, жаңа деңгейіне жетуінің қажеттілігінен туындап ... ... ... ... ... ... ... жүйесі реформалаудың ұзақ та, қиын кезеңін бастан ... Бұл ... банк ... тек қана ... емес, сонымен қатар сапалық
өзгерістер де болды деп ... ... ... бірі, еліміздің банк жүйесіндегі алдыңғы қатарлы
банктердің құрамында саналатын «Тұран Әлем Банкі» АҚ ... ... ... ... ... ... банк ... үштік банктің бірі болып
табылады. Банктің ҚР-дағы барлық аймақтары мен ... ... ... ... ... ... филиалдардың бірі "Тұран Әлем Банкі" АҚ ШФ-ы ... ... беру және ... ... ... ... клиенттерге әр түрлі
қаржылық қызмет көрсетеді.
Депозит, банктің жасайтын депозиттік саясатының ... көзі ... оның ... мен ... ... болып табылады. Банктер
депозиттік саясатты ең алдымен шоғырландырылатын ақша қаржыларына қатысты
алғанда банк пен ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруға бағытталып жасайды.
«Тұран Әлем Банкі» АҚ ШФ-ң депозит салымын ОҚО-ң жеке тұлғалары, ҚР-ң
басқа ... ... мн ... ... (бейрезиденттер) жасай
алады. Банктің депозит өніміне еліміздің кез ... ... ... ... ... ... жылдан жылға ұлғаюда, 2005 жылы 43,92 мың салымшы
болса, 2006 жылы 47,29 мың салымшы салым ... ал 2007 жылы ... 5000 ... ... ... яғни 52,29 мың ... ... санын 30%-ға ұлғайту көзделіп отыр.
2007 жылы банктің салымдар көлемі 6,213 млн ... ... ... 10 %-ға ... көзделіп отыр.
Осы жоспарды іске асыру үшін 1,23 млн ... ... ... ... ... көзі ... болып табылды. Соның ішінде
газеттерге жарнама, теледидарларға жарнама, көше бойындағы тақташаларға
жазылған ... және ... ... Әлем ... АҚ-ы ... үлкен операциялық банкі болып
табылады және ол өзі қол ... ... ... нарығында сақтап тұрады.
"Тұран Әлем Банкі" оның ... мен ... ... ... процесі
ғана емес, сонымен қатар жаңа банктік технологияларды үздіксіз ... ... ... жаңа ... ... ... жүйесін толық
сақтау және жетілдіру, дамыған филиалдық ... ... банк ... құру болып табылады. 1-кестеден "Тұран
Әлем Банкі жылдыр арасындағы кірістерін көруге болады.
Кесте1
«Тұран Әлем ... АҚ ШФ-ң ... ... ... | | ... |
|Көрсеткіштер |2005 |2006 |+/- ... ... |667 214 |1 220 142 |+552 928 ... ... |664 724 |1 210 259 |+545 535 ... лимиті |2 490 |9 883 |+7 393 ... ... |303 670 |405 640 |+101 970 ... ... арқылы | | | ... |87 638 |108 231 |+20 593 ... ... ... 749 |8 648 |+3 899 ... шотқа аударудан| | | ... |102 793 ... |+21 489 ... ... |80 178 |70 627 |-9 551 ... | | | ... ... | | | ... ... |28 312 |93 852 |65 540 ... |1 941 768 |3 251 546 |651 090 ... көзі ... Әлем ... АҚ ШФ-ы бойынша 2006 жылға арналған іс-
әрекеттері
2-кестеде көріп отырғанымыздай, «Тұран Әлем ... АҚ ШФ-ң ... ... арасындағы тұрғын халыққа көрсетіп жатқан ... ... 2005 жылы ... кірістер көлемі 667 214 мың
теңге, ал 2006 жылы 552 928 мың теңгеге ұлғайып отыр, яғни ... ... ... ... 2005 жылы ... несиесі 664 724 мың теңгеге болса,
2006 жылы бұл көрсеткіш 545 535 мың теңгеге ұлғайған, яғни 1 210 259 ... ... ... ... ... 2005 жылы 303 670 мың теңге
болса, 2006 жылы 405 640 мың ... ... ... ... ... 2005 жылы 87 638 мың ... 2006 жылы 20 593 теңгеге ... яғни 108 231 мың ... ... ... ... ... ... 1 941 768 мың теңге, 2006 жылы 3 251 546 мың ... ... ... 3 ... ... ... ... төмендегі кестеде
көрсетілген (2-кесте)
Кесте 2
млн.теңге
|Уақыт мерзімі ... ... ... ... |7,513 |7,117 ... |8,569 |7,954 ... |9,554 |8,796 ... табыс - Жарнамаға кеткен шығындар = Таза пайда
«Тұран Әлем ... АҚ ШФ-ң ... ... күшті жақтары
төмендегілер:
▪ банк депозиттік саясат арқылы өзінің пайдасын 15 %-ға ... ... ... Әлем ... ... ... ... басқа банктерге
қарағанда пайыздық ставкасының жоғары болуы;
▪ өзіне тән арнайы принціптері бар ... ... ... ... ... әлсіз жақтары мыналар:
▪ салымшылардың санын ұлғайту үшін банк ... ... ... ... ... ... ерекше талаптар арқылы санының өсуі;
▪ салымдарға қатысты ұтыстардың жоқ болуы;
... ... ... ... ... ... ... жұмыс жасай алмағандықтан, клиенттерді
жоғалтып алуы.
Менеджмент
Депозиттік саясат ... ... ... ... ... «Тұран Әлем Банкі» АҚ ... ... ... бизнес басқармасында айналысады, яғни депозиттік
саясат сол бөлімшеде ... ... ... ... ... жасы ... ... Шымкент қаласы, Байтурсынова 7 үй, 36 ... ... (3252) ... ... ... депозиттер салымдарын қабылдаудан жоғары
соманы көрсетіп отырған есеп айырысу касса бөлімі басшысының ... ... ... ... ... ... ... жоғары пайызбен
қабылдау.
Банкте салымшылар жылдан жылға ұлғаюда, бұған себеп салымшылардың
банкке деген сенімділігі жылдан жылға ... ... ... ... ... активтері болып табылады: қолма-қол
ақшалар, депозиттер, бағалы қағаздар және т.б. Осыларды есепке ала ... ... ... Оның ... ... пен ... қолдай отырып, банктің табыс деңгейін мүмкіндігінше жоғары
деңгейге жеткізу. Төмендегі ... Әлем ... ... депозит түрлері
ұсынылған.
"Формула Успеха" депозиті
Депозит бойынша жоғары пайыздық мөлшерлемелер ғана көрсетілмеген,
сондай-ақ, ... ... ... уақытта керекті соманы алуға, қаржылай
сыйақы алуға, қосымша ... ... ... бар. Ал ... Visa және ... ... ... алады. Ай сайынғы ұтыс 100
ақшалай сыйлық, басты сыйлық - 1 000 000 теңге.
«Пенсионный» депозиті. ... жас - ... ... 50 ... ... немесе зейнеткерлік уақытқа жеткен ... ... ... депозиті бұл: төменгі алғашқы жарна,
қаржыны орналастырудың ауқымды мерзімі, шотыңыздан кез-келген ... ... алу ... ... ... ие ... салымды
мерзімінен бұрын бұзған жағдайда жеңілдіктер мүмкіндігі.
«Пенсионный» депозиті – сіздің зейнетақыңызға үстеме пайда.
"Детский" депозиті. Сіздің балаларыңыздың жарқын болашағы!
"Детский" ... сіз ... ... ... үшін арнайы
құрылды.
«Sprint» депозиті. Қысқа мерзімге сізде ақша пайда болды ма?
Ондай жағдайда "Sprint" депозиті сізге ақшаңызды сақтауға мүмкіндік ... ... қана ... ... ... ... кіріс те алып келеді. Салым
мерзімі 7 күннен 60 күнге дейінгі аралық.
Қысқа мерзімде мол қаржыға ие болыңыз!
«Platinum» депозиті. Ерекше ... ... ... ... ... ... қалайсыз ба? Онда сізге «Platinum» депозитін аштыру қажет.
Депозитті рәсімдеу кезінде Сізге банктегі мүддеңізді білдіретін персоналды
менеджердің шоты беріледі. Өзіңізді ... ... ... ... ... ... ... ерекшелігі - қалаған уақытыңызда
депозитке салған ақшаңызды толықтай пайыздық мөлшерлемесімен алуыңызға
мүмкіндік береді. «До ... ... ... қолма-қол ақшасыз қаржы
аудару мүмкіндігін қолдануға, қолма-қол ақшасыз айырбастауға, қолма-қол
ақшасыз төлем ... ... ... ... ... ... саясатына қарағанда өте сирек
кездеседі. Еліміздің көп банктерінде ... ... ... кездеспейді.
Осы себепті пайдалана отырып, «Тұран Әлем Банкі» АҚ ОҚОФ-да депозиттік
саясатын ... ... ... өнімдері нарығын талдай отырып, «Тұран Әлем Банкі» АҚ-ы негізгі
бәсекелестері болып ... ... ... ... ... табылады.
Атап айтатын болсақ, «Казкоммерцбанк» АҚ, «Халық ... АҚ және т.б ... жаңа өнім ... ... ... ... пайыздық
ставкасы жоғарырақ депозитті қаржы нарығына ұсыну көзделіп отыр. бұл
депозиттің негізгі ... ... оқу ... ... өз ... төлеу болып табылады. ... ... ... ... бір ... ... салым шотына аудару арқылы
жасалады.
Қазақстан Республикасы бойынша депозиттер көлемі
Диаграмма 1.
Маркетинг жоспары
Депозит саясатының нарығы өсуші ... ... ... ... түрін көбейтсе, салымшылар саны ... ... ... ... ... саясатымен бірде бір банк ... ... ... бәсекелес банктер жоқ десе де болады.
Банктің депозиттік салымдарын ОҚО-ң жеке ... ҚР-ң ... ... және ... азаматтары жасай алады. Оларға
ұсынылып отырған депозит түрлері әр ... ... ... салым жасай
алады. Мысалы 18-ге дейінгі жастардан бастап зейнеткерлік жастағы азаматтар
депозит салымын жасай алады.
Өндірістік ... ... ... бір ... ... ... ... жобаға ғимараттың қажеті жоқ, өйткені ... ... ... операциялармен айналысатын бөлімшесінде
жүргізіледі. Айтып өтетін бір жәйт ... Әлем ... ҚР-ң ... ... мен есеп айырысу кассалары бар.
Жобаның технологиялық схемасын төмендегі суреттен ... ... ... ... ... отырғандай банктің негізгі клиеттері ҚР-ң заңды
және жеке тұлғалары, сонымен қатар ... ... ... жоспар
Жобыны жүзеге асыруға ... ... ... ... ... ... депозиттік өнімдерін өндіру, жетілдіру,
несиелік өнімдерді жетілдіру, депозит ... ... ... ... болғандықтан, осы бөлімшемен жұмысымыз ... ... ... ... есеп ... осы ... ал салымдарды қабылдау, құжаттарды рәсімдеу есеп-айырысу
кассаларында жүргізіледі.
Бөлімде 5 ... ... ... олар Ибраймова Роза бөлім
басшысы, Байшимиров Нурболат бөлім басшысының ... ... ... санаттағы менеджер, Аширов Нурбол, Көшеров Ақеділ орта санаттағы ... ... ... ... ... ... ... Жоғары санаттағы менеджер депозиттік операцияларға қатысты
құжаттармен айналысады, 2 ... ... ... ... құжаттармен
айналысады. «Тұран Әлем Банкі» АҚ ШФ ... ... ... ... болады.
Сурет 2
«Тұран Әлем Банкі» АҚ ОҚОФ басқарушы топтың сызбасы
8.Қаржылық жоспар
Кесте ... ... ... ... |25,636 ... ... |12,300 ... Әлем Банкі» АҚ ШФ-ң 2005-2006 жылдар
арасындағы депозиттер түрлері бойынша кірістер
Кесте 4
(млрд.теңге)
|Көрсеткіш атауы | | | | |
| ... ... ... |өзгеріс % |
| | | |(+/-) | ... ... |3,85 |4,52 |+0,67 |117,2% |
| ... | | | ... | | | | ... ... |2,91 |3,31 |+0,4 |113,6% ... ... ... |0,93 |1,03 |+0,09 |110,0% ... | | | | ... ... |0,01 |0,18 |+0,17 |179,2% ... көзі ... Әлем ... АҚ ШФ-ы ... 2006 ... арналған іс-
әрекеттері
4-кестеден банктің 2005-2006 жылдар арасындағы депозит түрлері бойынша
кірістер ... 2005 жылы ... ... ... ... 3,85 ... , 2006 жылы 4,52 ... теңгеге, яғни 117,2 %-ға ұлғайып отыр.
Мерзімді ... ... 2005 жылы 2,91 млн. ... 2006 жылы 113,6 ... ... 3,31 ... теңге.Талап теуге дейінгі депозиттер көлемі 2006
жылы 2005 жылға қарағанда 110,0 %-ға ұлғайып отыр, яғни 1,03 ... ... ... ... ... 2005 жылы 0,01 ... теңге болса, 2006 жылы
0,18 млрд. теңгеге ұлғайып отырғанын көруге болады.
Жұмыстың орындалу тізбесі
|2007 |2008 |2009 ... ... ... ... ... |Клиенттерге қызмет |
|жарнама жасау | ... ... ... ... ... ... банктің депозиттік салымдарына
жарнама жасау арқылы салымшылар санын ұлғайту.
2008 жылы жарнама ... ... ... ... ... ішінде Қытайдағы, Мәскеудегі, Англиядағы банктің еншілес ... ... Сол ... шетел азаматтарын немесе шетелдегі
отандастарымыз салым жасау алады.
2009 жылы салымшылар санын 10 %-ға ... ... ... тәуекелділігін (сезімталдылығын) талдау
Депозиттік саясатты ұйымдастыру барысында тәуекелдер деңгейі төмен,
өйткені Қазақстанның ... I ... ... ... ... ... депозиттерді ұжымдық
сақтандару механизімін әзірлеу және іске қосуды халықтың отандық ... ... ... ... ... жеке ... ... банктердегі салымдарын кепілдік (сақтандыру) қорын"
құрды. Бұл жеке тұлғалардың салымдарын ... ... ... ... ... жарғылық капиталы бар арнайы ұйым
болып табылады.
3.3 Банктің қаржылық тұрақтылығын және ресурс ... ... ... одан әрі ... ... қаржылық күйдің жалпы сипаттамасы мен оның ... ... ... қаржылық күйді талдаудың келесі маңызды мәселесі
кәсіпорынның ... ... ... ... ... Талдаудың осы блогы үшін қаржылық күй тұрақтылығының ... ... ... шешуші мәні бар. Оған ең алдымен талдау
туындайтын балансының модельі жауап бере ... ... ... ... түрі келесі түрге ие болады:
(14)
Мұндағы: шартты белгілеулер кестедегі мәндер сияқты
F – негізгі қаржылар мен салымдар;
E3 – қорлар мен ... - ... ... ... ... ... салымдар, есеп берулер
(дебиторлық қарыз) немесе басқа да активтер.
Nc – жеке қаржы көздері.
Ckk – қысқа мерзімді кредиттер (несиелер) және заемдік қаржылар.
Cdk – ұзақ ... ... және ... ... – мерзімінде қайтарылмаған қарыз (ссуда).
Rp – есептер (кредиторлық қарыз)немесе басқа да ... 25 ... ... ... ... ... ... |Шартты |
| ... | ... ... ... ... |F |І. Жеке ... |Nc ... ... | ... | ... ... мен шығындар. |E3 ... мен ... |Rp |
| | |да ... | ... ... ... |Pa |ІІІ. ... және |K |
|есептер және басқа да | ... да ... | ... ... ішінде: | ... ... ... |
| |D | |Ckk ... ... және қысқа | |қысқа мерзімді | ... ... ... | ... және ... |
| | ... | |
| | | |Cdk |
| |Ra | | ... мен ... да ... ... ... | |
| | ... және заемдік|K0 |
| | ... | |
| | | | |
| | ... | |
| | ... ... ... |B ... |B ... жүзінде модель қайтару мерзімі тұрғысынан біртекті заемді қаржылар
шамасын бөлу үшін бухгалтерлік ... ... ... бір ... ... мерзім несиелер мен заемдік қаржылар көбінесе негізгі қаржыларды алу
мен күрделі ... ... ... отырып бастапқы баланс
формуласын түрлендіреміз:
(15)
Осыдан мынадай қорытынды шығаруға болады, яғни қорлар мен ... ... ... ... ... кәсіпорынның төлеу қабілетті
шарты орындалады, былайша айтқанда ... ... ... ... ... (құнды қағаздар) және активті есептер кәсіпорынның қысқа
мерзімді қарызын жабады.
(16)
Сөйтіп, материалдық айналымдағы қаржылар құны мен олардың қалыптасуының
жеке ... ... ... ... ... қатынасы кәсіпорынның қаржы
күйінің тұрақтылығынан анықталады. Қалыптастыру көздерінен қорлар мен
шығындардың ... ... ... мәні болып табылады, онда төлеу
қабілеті оның екінші көрінісі болады. Сонымен қатар ... мен ... ... ... дәрежесі қамтылу салдары ретіндегі кез-келген
төлеу қабілетінің себебі болып келеді.
Қаржылық тұрақтылықтың ең ... ... ... ... ... ... мен ... шамасының айырмасы түрінде алынатын қорлар ... ... ... ... көздерінің артық немесе жетпеген
мөлшері болып табылады. Бұл кезде көздердің белгілі бір ... ... және ... да ... ... етілуі айтылады, өйткені барлық
мүмкін көздердің ... ... ... ... ... мерзімді
кредиторлық қарыз бен басқа да пассивтерді қосқанда) баланс-қ активі ... ... тепе ... ... мен ... ... мен шығындарының жалпы шамасы (Z) баланстық
активінің ІІ бөлімінің қорытындысына ... мен ... ... ... ... үшін ... ... қамтудың әртүрлі дәрежесін кескіндейтін бірнеше ... жеке ... ... шамасы және негізгі қаржылар мен
салымдар шамасының айырмасына тең жеке ... ... ... мерзімді несиелер мен заемдік қаржылар сапасына көбейтілген ... ... ... мен ... ... жеке ... ... көздерінің болуы:
Em=(Nc + ... ... және ... ... несиелер мен заемдік қаржылар
шамасының ... ... ... осы жағдайда оларға жатпайды)
қосындысына тең қорлар мен шығындардың қалыптасуының ... ... ... ... ... мен ... ... көздерінің болуының
көрсеткіштері айналымдағы қаржыларды иммобильдеу (жұмылдырылмаған)
шамасына келуі қажет. ... ... ... да дебиторлар мен басқа
да активтер құрамында жасырылуы мүмкін, ... оның ... ... ... ... негізіндегі іштей талдау шеңберінде ғана мүмкін. Мұнда
критерий ролін байқалған күдікті соммалардың төмен ... ... ... жұмсалмаушылық атқарады.
Қорлар мен шығындарды қалыптастырудың жеке және ұзақ мерзімді көздерінің
көрсеткіштерінің атауында кейбір шарттылық бар. Ұзақ ... ... ... ... негізінен күрделі салымдар мен негізгі қаржыларды алуға
жұмсалатындықтан, іс жүзінде болу көрсеткіші (Ес) жеке ... ... ... ... Сол ... ңжеке және ұзақ
мерзімді заемдік көздердің болуың атауы тек жеке айналымдағы қаржылардың
бастапқы ... (Ес) ұзақ ... ... мен заемдік қаржылар
сомасына артатын факті көрсетеді.
Капиталистік ... ... ... айналымдағы активтер
мен қысқа мерзімді қарыздар айырмасына тең таза ... ... ... ... отырған қорлар мен шығындарды ... ... ұзақ ... заемдік көздерінің көрсеткішіне сәйкес келеді.
Шындығында, егер қысқа ... ... ... ... сол ... онда ... түрі келесі түрге ие болады:
(E3+Ra)-(Ckk+K0+RP)=(Nc+Cdk)-F
(19)
Тепе-теңдік сол жағында кәсіпорынның айналымдағы қаржысы мен оның қысқа
мерзімді қарызының айырмасы, оң жағында – Ес ... ... бұл ... ... мен ... ... күйі
көрсеткіштері арасындағы негізделген өзара байланыстарды ... ... мен ... ... (Е2) негізгі көздерінің жалпы
шамасының көрсеткіші жуықталған болып табылады, ... ... ... бір ... ... ... ... (қорлар мен шығындарды
қалыптастыруға арналмаған осы қысқа мерзімді ... ... ... ол ... мен шығындарды жабуға несие ... ... -P ) t және P ... баланста
кескінделмейді, олар үшін тек жоғарғы шекараларды бағалауға болады. ... ... ... жоғарғы жағынан тауарларға, жұмыс пен қызметке
кететін дебиторлық қарызбен шектелген, ол ... ... ... ... қарыз тауар мен қызметке кететін және алынған аванс ... ... ... t және P ... ... мәндер негізінде іштей талдау
шеңберінде анықталған ... онда ... ... ... ... ... ... күйдің сырттай талдауда қолданылатын ақпарат шектеулі жағдайда
қорлар және шығындарды қалыптастырудың ... ... ... ... ... сипаты, жуықтау сөзсіз болады. Осы кемшіліктерге
қарамастан көрсеткіші ... ... ... ... ... ... береді.
Қорлар мен түзу көздерінің болуының үш ... ... ... олардың түзу көздерінен қамтамасыз етілуінің үш көрсеткішіне
сәйкес келеді: жеке ... ... ... (+) ... кем ... мен ... түзудің жеке және ұзақ мерзімді көздерінің артық
(+) немесе кем (-) мөлшері:
(22)
Қорлар мен шығындарды түзуге арналған ... ... ... ... (+) немесе кем (-) мөлшері
(23)
Қорлар мен шығындардың ... ... ... етілуінің үш
көрсеткіштерін есептеу қаржылық жағдайларды олардың тұрақтылық дәрежесі
бойынша сипатталуына ... ... ... төрт ... ... ... ... Сирек кездесетін және қаржылық тұрақтылықтың шеткі типі болып келетін,
қаржылық күйдің абсолютті тұрақтылығы. Ол мынадай шарттармен беріледі:
Е3 < EC + ... ... ... ... ... оның ... тұрақтылығының
қалыпты тұрақтылығы.
Е3 = EC + ... ... ... ... ... ... ... қаржылық күй, онда
жеке айналымдағы қаржыларды арттыру және жеке ... ... ... тепе – ... ... ... мүмкіндігі сақталады:
Е3 = EC + Ckk + ... С0 – ... ... ... көздер, Скк – несие
бергенде бөлек ескертетін сомаларды есептегендегі тауарлы – ... ... ... несиелер:
Егер қысқа мерзімді несиелер мен заемдік қаржылардың қорлары және
шығындарын түзуге тартылған шама ... ... мен ... ... мен ... ең ... ... жиынтық құнынан аспайтын болса,
қаржылық ... ... ... деп саналады, былайша айтқанда келесі
шарт орындалады.
(27)
Мұндағы:
Z1 - өндірістік ... - ... ... – алдағы кезең шығындары;
Z4 – дайын өнім;
- қорлар мен шығындарды түзуге қатысатын заемдік ... ... ... несиелер бөлігі.
Егер шарт орындалмайтын болса, онда қаржылық тұрақсыздық қалыпты емес
деп саналады және қаржылық ... ... ... ... көрсетеді.
Төмендегі шамамен анықталатын өндірістік қорлар мен дайын өнімнің құнын
қысқа мерзімді несиелермен жабу үлесі
(28)
банкпен ... ... ... ... және ... ... қалыпты
және қалыпты емес тұрақсыздықта шектеудің дәл критерийін береді.
4. Кәсіпорын ... ... ... ... ... күй, ... жағдайда кәсіпорынның ақшалай қаржысы, қысқа мерзімді құнды қағаздар
мен дебиторлық қарызы тіпті оның ... ... мен ... ... да жаба ... = Ес + Скк
(29)
Соңғы екі шартпен берілген ... ... ... ... ... мен ... ... негіздеп төмендету жолымен
тұрақтылықты қалпына келтіруге болады.
Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... ... схемасы суретте келтірілген.
Қаржылық тұрақтылықтың төрт типінің әрқайсысы кәсіпорынның қаржылық
күйінің ... ... ... ... ... ... Бұл көрсеткіштерге мыналар жатады: қорлар мен шығындардың
қаржы көздерімен қамтамасыз етілу коэфиценті; қорлар мен ... ... ... ... ... ... кем); қаржылық күйдің тұрақтылық
қоры (күн түрінде); 1 мың сом қорларға қаржының артық ... ... ... ... ... кризистік күйде. Қорлар мен шығындар
түзу көздерінен асып түзеді.
Айналымдағы қаржылардың кем мөлшері кредиторлық қарыз, бюджет алдындағы
міндеттеме, еңбектің төлем ... және ... ... жабылады.
Қаржылық шиеленісті шешу үшін кәсіпорындар жыл соңында келесі материалдық
айналымдағы қаржылар ... ... өсу ... анықтауы тиіс:
өндірістік қорлар, аяқталмаған өндіріс, дайын өнім мен ... Бұл ... ... ... ... ... ... өзара байланысқан көрсеткіш топтары енетін
төлей алмау ... ... ... ... ... ... зерттеуді жүзеге асырылады.
1. Төлеушідіктің жалпы шамасы:
банк қарыздары бойынша мерзімі өткен қарыз; жеткізіп берушілердің ... ... ... өткен қарыз; бюджетке түспеген салық; басқа ... ... ... ... ... ... ... айналымдағы қаржылардың жетіспеуі; тауарлық – ... ... ... қорлары; мерзімінде сатып алушылар төлем
жасамаған тиелген тауарлар; акцептен ... ... ... алушыларда
жауапта сақтаудағы тауарлар; айналымдағы ... ... ... ... ссуда қарыздарына, сондай-ақ арнайы фондтар мен мақсатты
қаржыландыру қаржылары жалдаған шығындарға иммобилизациялау;
3. қаржылық шиеленісті әлсірететін көздер;
уақытша бос жеке ... ... ... қорлары,
қаржылық қор (резерв және т.б.); жұмылдырылған қаржылар ... ... ... асып ... ... қаржылар мен
басқа да займдық қаржыларды уақытша ... ... банк ... ... әлсірететін көздер мен төлемеушіліктің жалпы шамасын
толық есептегенде 2 топтың қорытындысы 1 жіне 3 ... ... тең ... ... ... ... төлеу тәртібін және несиелік
қатынастарды талдау үшін ... осы ... ... ... ... ... түрге ие негізгі баланстық модельге оралайық:
F+E3+Ra=Nc+Cdk+Ckk+K0+Rp
(30)
мұндағы шартта белгілеулер алдыңғылардағыдай.
Қаржылық жемістердің сортқа белгілеріне сүйене отырып, біз ... ... мен ... ... ... ... мен ... түзілу көздерімен қамтамасыз етілуі ретінде анықталды, яғни:
(31)
Дегенмен, кәсіпорынның төлеу қабілеті жағдайымен шындығында біре емес,
ал кәсіпорынның ... ... ... екі ... шығады.
1. Қорлар мен шығындарды қаржы көздерімен жабу ... ... ... ... ... ... ... мына шарттан:
(32)
2. Негізгі қаржылар мен басқа айналымнан тыс активтерді қаржы көздерімен
жабу дәрежесіне қарап, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын бағалау, ... мына ... ... ... қаржысының шамасы жеке капитал және ұзақ
мерзімді несиелер мен заемдар ... ... ... ... табылады.
Қаржылық тұрақтылықты бағалаудың екі бағытыда тұрақтылықтың жалпы
формуласымен, яғни мына ... ... яғни ... ... мен ... ... ... капиталдық
жеке және оған теңестірілген капитал сомасымен аспауы қажеттігін білдіреді.
Кестеде бағалаудың екінші бағытының шартына ... ... ... ... ... F ... шектеулер 17 кестеде
келтірілген теңсіздіктер және негізгі ... ... ... ... ... ... ... типтерінің сипаттамасы,/16/
|Тұрақтылық |Ағымдағы ... ... ... ... ... | ... | ... Абсолютті | | | ... ... | | | ... Кризис | | | ... | | | ... | | | ... | | | ... ... | | | ... ...... ... төлеу қабілетін қорғайтын
есеп күйі қандай да бір шаруашылық операциясын жүзеге асыру ... ... күйі ... не ... не ... мүмкін.
Күнделікті жүргізілетін шаруашылық операциялардың ағымы тұрақтылықтың бір
типінен екіншісіне ... ... ... ... белгілі бір
күйінің ңбұзушысың болып табылады. Негізгі қорлар ... ... ... ... ... ... қаржы көздердің өзгеруінің
шектеуші шекарасын білу кәсіпорынның қаржылық күйін жақсартуға, ... ... ... ... ... операциялар ағымын
сараптауға мүмкіндік береді.
Нарықтық тұрақтылық коэфиценттерін бағалау.
Нарықтық ... ... ... ... ... ... ... мен іске белсенділік көрсеткіштеріне
негізделеді. Оларды баланстарды құрастырудың белгілі бір ... ... ... ... ... ... осы көрсеткіштерді кәсіпорын
балансының мәндері бойынша есептеуге мүмкіндік берейін.
Кәсіпорынның қаржылық күйінің тұрақтылығының, оның ... ... ... ... сипаттамаларының бірі баланстық жалпы
қорытындысындағы қаржы көздерінің үлесіне тең автономия ... ... ... ... қалыпты минималды мәні 0,5 деңгейде бағаланады.
Қалыпты шектеу , яғни кәсіпорынның барлық ... оның ... ... ... ... Шектеуді орындаудың ... өзі үшін ғана ... ... ... оның ... үшін де
маңызды.
Автономия коэффицентінің өсуі ... ... ... болашақта қаржылай қиындықтың азаюын білдіреді.
Мұндай бағыт ... ... ... өз міндеттемелеріне
кепілдігін арттырады.
Автономия коэффиценті кәсіпорынның міндеттеме шамасының оның ... ... ... тең ... және жеке қаржысына қатынасының
коэффицентін (К3/С) толықтырады.
К3/С және КА ... ... ... ... және жеке ... ... ... арналған
қалыпта шектеу туындалады:
(36)
Кәсіпорынның минималды қаржылық тұрақтылығы сақталғанда займдық және жеке
қаржылар қатынасының ... ... ... ... ... құнының оның иммобильденген (жұмылдырылмаған)
қаржылар құнына қатынасымен шектелуі қажет. Бұл ... ... және ... (иммобильді) қаржылар қоймасының
коэффиценті (Км/и) деп аталады, және ... ... ... күй ... ... ... ... жеке
айналымдағы қаржысының жеке қаржылар көздерінің жалпы шамасына ... ... ... ... ... Ол осы қаржылармен салыстырмалы
еркін есептеуге мүмкіндік ... ... ... ... жеке ... ... ... барын көрсетеді. Ептілік
коэффиценттің ... ... ... ... ақ ... ... ... қандай да бір тұрақталған көрсеткіштің қалыпты мәні жоқ. Кейде
арнайы әдебиетте ... ... ... ... 0,5 ... мен ... түзу ... қаржыларымен кәсіпорындардың
қамтамасыз етудің обсолютті көрсеткіштері қаржылық тұрақтылықты ... ... ... ... ... күй ... ... салыстырмалы
көрсеткіштерінің бірі жеке айналымдағы қаржылар ... ... мен ... құнына қатынасына тең жеке қаржыларымен қамтамасыз
ету коэффиценті (К0) болып табылады.
Оның шаруашылық іс-тәжірибенің мәндерін статистикалық орташаоау ... ... ... түрі келесідегідей:
(37)
Кәсіпорын қаржысының құрылымының маңызды ... ... ... ... ... ... қорлардың
және аяқталмаған өндірістік құндарының қосындысының баланс ... ... ... ... тең ... ... ... (Кп.им) береді.
Шаруашылық іс-тәжірибе мәндері негізінде көрсеткіштің келесі шектелуі
қалыпты деп саналады:
(38)
Егер өткен мерзімдегі қаржы ... жеке ... ... ... мүмкіндік бермейтін болса, өндірістік мақсаттағы мүліктерді
арттыруға көрсеткіш мәні кризистік шектей ... ... ұзақ ... ... ... ... ... зайымдық және жеке қаржылар ... ... ... ... ... ... сипаттау үшін,
сондай-ақ көздердің жеке топтарының құрылымы өзгергенде әртүрлі бағыттарды
бейнелейтін жеке көрсеткіштерді пайдалану ... ... ең ... ұзақ ... ... және ... шамасының, кәсіпорынның жеке қаржы ... және ұзақ ... мен ... қосындысына тең зайымдық қаржыларды ұзақ ... ... ... ... ұзақ ... ... ... күрделі
салымдарды қаржыландырғандағы зайымдық қаржылар ... ... ... ... мерзімді қарыз коэффиценті міндеттемелердің жалпы қосындысындағы
кәсіпорынның қысқа ... ... ... өрнектейді.
Қорлар мен шығындар түзу көздерінің автономия коэффиценті. ... ... ... ... ... ... ... жеке айналымдағы
қаржылар үлесін көрсетеді.
Кредиторлық қарыз және басқа да ... ... ... ... ... ... қарыз бен басқа да
пассивтер үлесін өрнектейді.
Кәсіпорынның қаржылай табысы көбінесе міндеттемелерді жабуды қамтамасыз
ететін ақша ... ағып ... ... Ақша ... ... қаржының болмауы қаржы қаржы қиындығын көрсетеді. Ақша
қаржыларының ... ... яғни ... ... ... ... ... екіншіден қосымша табыс алу үшін оларды тиімді
жайластыру мүмкіндігін жіберіп алу ... ... ... ... байланысты кәсіпорындағы ақша қаржыларының жылжуына болжау жүргізу
қажеттігі пайда болады. Ақша қаржыларының жылжуын ... 2 ... ... ... ... және ... тікелей әдісте тапсырушылар мен
сатыпалушылардан ақша ... ... ... ... банктердегі есеп,
валюта және басқа да есеп шоттарына ... ... ... ... ... немесе персоналына төленген ... ... және ... да ... ... ақшалай қаржылар
нақты төленген қолма-қол ... және ... ... ... ... есеп беру ... 4 ... ақша қаржыларының жылжуы
туралы есепң енеді, оның көрсеткіштері тікелей әдіспен есептеледі. ... ... ... ... ... кәсіпорынның қаржы ағымдарының
қуатын талдауға ... ... мен ... ... ... сомаларын),
түсу құрылымын (олардың кей үлесін өнімдерді ... ... ... ... түрінде түсетін салалар және т.б. құрайтынын анықтау),
сондай-ақ ... ... ... ... төлем құрылымын бағалауға болады.
Ақша қаржыларының жылжуы қызметтің негізгі түрлері бойынша қарастырылады:
ағымдағы, инвестициялық, қаржылық.
Күнделікті ... ... ақша ... ... ең ... ... ... пайда, жұмыстарды орындау мен ... ... ... ... мен ... ... алған авансқа: ағып кету ... мен ... ... ... бойынша төлеу, жұмысшылардың
еңбек ақысын төлеуге, жұмысты сақтандыру немесе қамтамасыз ету фондтарына
өндірістікжарна, ... ... ... ... есеп ... ... ағымдағы қызметіне несиелер бойынша проценттер
төлеу (алу) да қатысты.
Инвестициялық қызмет кескінінде ақша қаржыларының ... ұзақ ... ... алу ... да ... Ең ... бұл ... және материалдық емес активтердің түсуіне (шығарылуына)
қатысты.
Кәсіпорынның қаржы қызметі негізінен ұзақ ... және ... ... мен ... ... эммисия қорын алу салдарынан қаржылардың
ағылуына, сондай-ақ ... ... ... ... ... жабуға,
девиденттерді және қаржы салымдары ... ... ... ... он ... Қазақстаннның банк жүйесi өзгерiстерден өттi. Нарықта
спекулятивтi операциялардан ... ... ... кезi өттi, ... ... жаңа ... ... Банк күшi толғандырған
стратегияда: ол әмбебап, кiшiгiрiм, сенiмдi және ең ... ... ... Ол үшiн ... ... ... ... iздеу керек және оның қажеттiлiктерiне толығымен ... ... ... дәл осы ... ... дәстүрлi емес ұсынуда жатыр:
сөйлесу ... ... ... оған қажеттi және уақытында ұсыныстар, кеңестерде.
Қазiргi уақытта елдiң барлық банктерiнде ... банк ... ... өту ... және ... ... ... банктердiң электронды қызметтердiң дамуы ... ... ... ... ... белсендi қатысуға талпынысы және
осы сферада халықаралық қызмет байланыстарын ... ... ... ... ... ... ... одан әрi
күштi жұмысы, жаңа өнiмдердi өңдеу және енгiзу Қазақстандық банктерге
әлемдiк ... ... ... бередi. Сонымен бiрге банктер банктiк
қызметтiң шетелдiк ... көп ... ... ... ... ... ... банктiң ресурстарын қалыптастыру
проблемасы банктер үшiн бiрiншi кезектегi мәселе болып табылады. Банктердiң
қызметiнiң ауқымы ресурстар жиынтығының көлемiне ... ... ... ... ... ... ... тартуға деген бәсекесiн
күшейте түседi.
Нарықтық экономика жағдайында ... ... ... ... ... түрде үш негiзгi топқа бөлiп қарастыруға болады:
• пассивтi операциялар (сырттан тартылған қаржылар);
• активтi операциялар (қаржыларды жайғастыру);
• активтi-пассивтi операциялар ... ... ... ... ... терминi ''несие ресурсына'' қарағанда кең ұғымды
бiлдiредi. Банк ресурстары тек несиелеуге ғана ... сол ... ... да
активтi немесе комиссиондық операцияларды қаржыландыру үшiн пайдаланылады.
Екiншi деңгейлi банктердiң ресурстарының құрылымы олардың мамандануына,
әмбебаптығы мен ... ... ... ерекшеленедi.
Нарықтық қатынастардың дамуына байланысты, сондай-ақ ескi банктiк жүйе
үшiн уақытша бос ақшалай қаражаттарды тартудың ... емес ... ... қаражаттар құрылымын толығымен өзгерттi десе де болады.
Банктiң депозиттiк саясатын қалыптастыру ... ... өзге ... ... мен шет ... ... осы саладығы тәжiрибесiн зерделей
отырып, өзiнiң депозиттiк саясатын қалыптастыруы тиiс, өйткенi банктiң
депозиттiк ... ... ... ... қамтуы тиiс деп
ойлаймыз: тәуекел деңгейiн төмегi шегiне ... ... ... ... ... ... жағдайына талдау жасау; қаржыларды
депозитке тарту, депозит портфелiн тиiмдi басқару ... ... ... деңгейiн қамтамасыз ету.
Мұндағы айта кететiн тағы бiр жайт, бұл барлық екiншi деңгейлi банктер
ұшiн ... ... ... ... ... нақты банк өзiнiң
депозиттiк саясатын түрлi ... ... ... ... ... ... мен ... оған тiкелей және
жанама түрде әсер ететiн факторлар жиынтығын ескере отырып жасағанда ... ... ... және оңтайлы болады деп ... Ал ... де ... ... саясаты банктiң өзiнiң, экономиканың өркендеуi
мен гүлденуiне оң әсерiн тигiзерi сөзссiз.
Жоғарыда тiлге тиек етiлген ... ... ... ... ... ... ... бiрiктiруге мүмкiндiк бередi. Алайда
iс жүзiнде депозиттiк саясатты қалыптастырып, жүзеге асыру үшiн ... ... ... терең талдау жұмыстарын жүргiзiп отыру маңызды
шарт болып табылады.
Сонымен, банктер бүгінде сырттан ... ... ... ... ... қолдануға бағытталған депозиттiк саясат жүргiзiп отыруы
тиiс. Олар банктiк шоттарда ... өз ... ... ынталандыра
бiлiп, салымшылардың мүдделерiне иек артуы тиiс. Салымшыларды ... ... ... ... депозиттер бойынша төленетiн, ... ... ... ... ... ... болып табылады. Сонымен
бiрге банктердiң депозиттiк саясатын жүзеге асырудағы шешушi жағдай ... ... ... өзiнде шоғырландырылған ресурстарын ... ... ... Банк пен оның ... ... өзара
тиiмдi қарым-қатынас депозиттiк саясатты жүзеге асырудың iргетасы болып
саналады. Салымшылардың санын арттыру үшiн, банк ... ... ... ... жөн.
Қазақстандық екiншi деңгейлi банктердiң қызмет аясы кеңейген ... ... ... ... ... тәуекелi де ұлғая бермек.
Бiрақ, отандық екiншi деңгейлiбанктер әлемдiк ... ... ... ... ... ... ... Алайда олардың саны өсiп
барады, ал бұл проблема ... банк ... үшiн жаңа ... ... да банктердiң депозиттiк саясатын жүргiзу әдiстерi бойынша қандай
да бiр тереңдетiлген зерттеулер жүргiзiлген жоқ. Осы ... ... ... қалыптастыру барысында пайда ... ... ... банк ... ... ... ... бiрi болып отыр.
Қазiргi кездегi қазақстандық және шет елдiк банк ... ... ... ... ... ... саясаттың
ұйымдастырушылық нысандарын (депозиттiк саясатты жүзеге асырудың ... ... ... дұрыс болатындығын байқадық. Ол депозиттiк
саясатты құжат түрінде бо-лу керектiгiн ... ... ... ... үшiн зерттеушiлердiң ойынша, шет елдiк
банктерге қарағанда депозиттiк саясаттың барлық бағыттарын қамтитын ... ... ... ... “Депозиттiк саясатты қалыптастыруға арналған
басшылық” деп аталатын синтетикалық ... ... ... ... едi. ... ... ... қазақстандық екiншi деңгейлiбанктердiң оңтайлы
депозиттiк саясатын қалыптастыру үшiн маңызды ... ... ... ... диплом жұмысын жазу нәтижелерiн қорыта келе бiз төмендегiдей
тұжырымдар жасай аламыз:
• депозиттiк ... ... ... ... ... депозиттiк
саясаттың теориялық тұрғыдан негiзделген моделi жатуы тиiс. Ол банктiң
ресурстық базасына талдау жүргiзуден алынған ... ... ... тиiс,
• қазақстандық екiншi деңгейлi банктердiң депозиттiк саясатының негiзiне
“Депозиттiк саясатты қалыптастыруға ... ... ... тиiс. Ал депозиттiк процесстi ұйымдастырудағы тактика ... ... iшкi ... қарастырылуы тиiс.
• Жоғарыда қозғалған мәселелер банктiң оңтайлы пассивтi операцияларын
қалыптастыру ... ... ... ... ... ... мүмкiндiк бередi.
• Салымдар бойынша белгiленетiн сыйақы (мүдде) деңгейi банкте ... ... ... ... тиiс. ... ұйлесiмдi белгiлердiң
басты мақсаты-болашақта салымдарды ұзақ мерзiмдерге тартуды қамтамасыз
ету болып табылады.
• Сыйақы (мүдде) деңгейi банк қызметiнiң рентабельдiлiгiн қамтамасыз ету
және банк ... ... ... ... ... мүмкiндiгiн
ескеруi қажет.
Мемлекеттiң әлеуметтiк-экономикалық саясатының жаңа кезеңiнде тұрғын
халықтың белгiлi бiр ... ... ... отырады. Бұл шара,
салымдар бойынша ставкаларды әлеуметтiк тұрғыдан жiктеп отыруға ... ... ... шет ... екiншi деңгейлiбанктер комиссиондық
төлемдердiң табыс көлемiндегi ... көп ... ... ... ... ... ... төлемдердiң ұлесiнiң артуы тенденциясы ... ... ... ол 30-40 ( құрап отыр. Көптеген ... ... бұл ... ... өзiнiң қызметiндегi перспективалы
мақсаттардың қатарына қойып ... Ал ... ... ... ... үлес салмағы небәрi 3-5 ( деңгейiнде қалыптасқан.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТIЗIМI
1. ҚР Президентiнiң 31.08.1995 ж. “ҚР ... және банк ... ... 68, 68-1, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76 және т.б ... ... Д.А. ... механизм развитого социализма- М.:
Финансы, 1976
3. Ачкасов А.И. Активные операции коммерческих ... – М.: ... ... на развиваюùихся рынках. Укрепление руководства и повышение
чувствительности к переменам. 2 том/ ... ... и др. – М.: ... и
статистика, 1996
5. Лаврушин О.И. Банковские операции- М.: ... ... ... – 1. ... банкира. Книга клиента. Книга инвестора/
О.Н. Антипова және басқалары – М.: Соминтэк,1996
7. Банковский портфель – 1. ... ... ... ... ... ... юриста/ О.Н. Антипова, Г.М. Антонов және басқалары –
М.: Соминтэк,1996
8. Лаврушин О.И. Банковское дело– М.: ... ... В.И, ... Л..П. ... дело– М.: Финансы и
статистика, 2001
10. Белоглазова Г.Н. Коммерческие банки в условиях ... ... ... ... ... М.И. ... ... Есептiк-несие техникумдарына арналған
оқулық - М.: Финансы и статистика, 1985
12. Бор М.З., ... В.В. ... ... ... ... Бухвальд Б.Р. Техника банковского дела-М.: ДИС,1993
14. Валравен К.Д. Управление ... ... ... ... ... оқу ... Дұниежүзiлiк банктiң экономикалық
даму институты.-Вашингтон,2001
15. ... Н.И. ... ... ... банка-М.:
Финансист информ,2001
16. Гамидов Г.М. Банковское и кредитное дело – М.: ЮНИТИ,1996
17. Деятельность банков: современный опыт США – ... ... ... ... К.Дж. ... ... дело и денежно-кредитная
политика, ағылшын тiлiнен аудармасы.- СПб,2001
19. ... Дж.М. ... ... ... ... и ... 1978
20. Котлер Ф. Основы маркетинга- М.: Прогресс, 1996
21. Льюис К.Ф. методы прогнозирования экономических показателей. – ... и ... ... И.Д. Банк и ... дисциплина. – М.. финансы и статистика,
2001
23. ... О.М. ... ... и их ... – М.: ... ... ... Р.М. Деньги, банки и денежно-кредитная политика. – М.: Финстат
информ,2005
25. Лаврушин О.И. Основы банковского менеджмента-М.: Инфра- М, ... ... М.П. ... Б.Б. Банковское дело и финансовое управление рисками-
Вашингтон,2001
27. Рид Э, ... Р, Гилл Э. Смит Р. ... ... Лаврушин О.И. Российская банковская энциклопедия-М.: Инфра- М, 2001
29. Тосупян Г.А. Банк для ... – М.: ... ... В.М. ... ... банк. Управление и операции. –М.:
Все для Вас,1993
31. Қаржы-несие сөздiгi. –Алматы,2006
32. ... П. ... ... ... в банковской практике-М.:
Новости,1996
33. Ширинская Е.Б. ... ... ... и ... ... и статистика,2001
34. С.И. Ожегов. Словарь русского языка. – М.: Советская энциклопедия, 1970
35. К.Маркс, Ф.Энгельс. Таң. шығ. 23 т. 188 ... ... ... алған он жыл iшiндегi банк жүйесi, ҚР ұлттық
банкi, 2006
37. А..Г. Мельников “О ... ... ... ... ”/ ... и ... 2007
38. ОҚО ұлттық банк филиалының дайындаған статистикалық мәлiметтерi,
2005,2006,2007.
39. “АТФБанк” ... есеп ... 2007 ... ... қаржығерлерінің IV конгресі”, Алматы; 2007.
41. Н.А. Назарбаев “Концепция ... ... ... ... ... ... Казахстанская правда, 03.10.2005
42. NN 1-12.2005, NN 1-12.2006, NN 1-12. 2007 ҚР ... ... ... ... ... ҚР ... банкiнiң сайты:
http // www.nationalbank.kz
-----------------------
Банктердің қаржы ресурстары
Салымдар(басқа банктердің ... ... ... ... ... áàíêòåðäiң àëäûíäàғû қàðæûëàé ìiíäåòòåìåëåð)
Íåñèå èíñòèòóòòàðûí çàåìäû қàðæûëàíäûðó
Êåïië қàғàçäàðû ìåí êîììóíàë
äûқ îáëèãàöèÿ
ëàðäûң ýìèññèÿñû
Æèíàқ ñàëûìäàðû
Ýìèññèÿëàð
Áàíêòiê æәíå æèíàқ ... ... ... ... ... ... åòêåíãå äåéiíãi äåïîçèòòåð
Çåéíåòà қû øîòòàðû
Äåïî
çèòòiê ñåðòèôèêàòòàð
×åêòiê äåïîçèòòåð
Æèíàқ êiòàïøàëàðûíäàғû äåïîçèòòåð
NOW øîòòàðû
Àқøà ðûíîãûíäà ғû äåïîçèòòiê ... ... æà ... ... ... ... санаттағы кассир
Жеке тұлғалармен жұмыс жасайтын менеджер
Есеп айырысу касса-сының басшысы
Кассир-бақылаушы
Ассистент
Менеджер
Жоғары санаттағы кассир-бақылаушы
Персоналдық сервис орталығы басшысы
Қаладыға есеп- айырысу ... тыс ... ... бизнес басқармасы
Персоналдық сервис орталығы
Жеке тұлғалармен жұмыс жасау бойынша директор орынбасары
Директор
Клиент
Банк
Кәдімгі жинақ
салымдар
Ақша нарығының депозиттік шоты
Ұсақ мерзімді салымдар
Ірі мерзімді салымдар
Мерзімді салымдар
Жинақтық салымдар
Куәландыратын
чектер
Нау-шоттары және ... да ... және ... ... ... банк 3%
Басқалары 13% ... ... ... банк ... ... 3% ... ... 23%

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 88 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банктің қаржылық тұрақтылығын талдаудың теориялық аспекттері29 бет
Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: болашағы мен проблемалары28 бет
Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: болашағы мен проблемалары туралы65 бет
Қазақстан Республикасының Коммерциялық банктерінің несиелік ресурстарын қалыптастырудағы депозиттер107 бет
Банктік менеджмент, құрылымы және оның қазақстандағы қажеттілігі67 бет
Коммерциялық банктің ұйымдастыру құрылымы8 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің несиелік ресурстарын орналастыру тәжірибесін талдау ("АТФ" АҚ мысалында)47 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің ресурстарын басқару әдістері71 бет
"жануарлар ресурстарын қорғау шаралары"6 бет
«МаңғыстауМұнайГаз» АҚ-ның қаржылық ресурстарынның тұрақтылығын зерттеу67 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь