Әрекеттесуші массалар заңын тотығу - тотықсыздану тепе - теңдігіне қолдану

Әрекеттесуші массалар заңын тотығу .тотықсыздану тепе . теңдігіне қолдану. 2
§1. Негізгі түсініктер 2
§2. Тотығу . тотқсыздану реакциясының жүру бағыты 8
§3. Тотығу . тоықсыздану реакциясына түрлі жағдайлардың әсері 9
§4.Комплексті қосылыстардың түзу процесінің әсері 12
§5. Тотығу . тотықсыздану тепе .тепеңдігінің константасы 13
§7. Тотығу .тотықсыздану реакцияларын қарастыру 15
§8 Редокс жұбының реалды потенциалын есептеу 17
§9. Тотығу тотықсыздану бағытын анықтау 18
§9. Тотығу тотықсыздану реакцияның аяғына дейін жүруін есептеу 19
§3 Химиялық анализдің негізгі тараулары 20
§4. Химиялық анализдің қолданбалы түрлері 21
§5. Аналитикалық реакциялар мен рагенттер 22
§6. Аналитикалық реакцияның сезгіштігі 25
§ 7. Анализ әдістері 27
Элементтердің периодтық системасы және катиондардың аналитикалық топтары. 30
§5. Химиялық тепе . теңдік және тепе . теңдік константасы 42
§ 6. Концентрациялық және термодинамикалық константалары 45
§7. Әлсіз электролиттердің су ерітінділеріндегі тепе . теңдігі 46
7 . тарау 48
Әрекеттесуші массалар заңы және гетерогенді 48
тепе . теңдік 48
§1. Ерігіштік көбейтіндісі 48
2.Ерігіштік көбейтіндісі және ерігіштік 52
3. Тұнбалардың ерігіштігіне түрлі жағдайлардың әсері 57
4.Фракциялық немесе сатылап тұндыру 62
5. Бір шашар еритін электролитті екінші нашар еритін қосылысқа айналдыру 63
6. Тұнбаларды еріту процесі 65
II тарау 68
Экстракцияны сапалық анализде пайдалану 68
§1.Негізгі түсініктер 68
§2. Экстракцияның негізгі теориялық қатынастары 69
§3. экстракциялау мефанизмінің түрлері 72
Ішкі комплексті қосылыстардың /хелаттардың/ экстракциясы 73
§4. VI аналитикалық топ катиондарын экстракциялық әдіспен бөліп алу. 76
§1. Жүйелік және бөлшектеу тәілдерімен анализдеу 77
§2.Сапалық анализде катиондарды жіктеу түрлері 78
Қышқылды негіздік жіктеу 78
Сульфиттік жіктеу 79
Аммиак . фосфатты жіктеу 82
8 - тарау
Әрекеттесуші массалар заңын тотығу –тотықсыздану тепе – теңдігіне қолдану.
Сапалық анализде пайдаланылатын реакциялардың көбі тотығу – тотықсызану процестерімен байланысты, себебі осы проесс нәтижесінде тұнба түзіледі, ерітіндінің түсі өзгереді немесе басқа көзге көрінетін өзгерістер болуы мүмкін. Тотығу – тотықыздану (редокс) процестер сандық анализде де кеңінен қоданады. Мысалы, редоксиметрия, электроанализ, полярография
Тағы басқа әдістер де тотығу тотықсыздану поцестеріне негізделген. Сол себепті осы процестердің негізгі сұраөтарын қарастыру қажет.

§1. Негізгі түсініктер
Тотығу тотықсыдану реакцияларының электрондық теориясын алғаш рет 1914 ж Л.В. Писаржевский ұсынды. Тотығу – тотықыздану реакциялары дегеніміз электрондардың бір атомдардан малекулалардан, иондардан, комплексті иондардан екіншілеріне ауысуымен байланысты процесстер. Электрондарды беріп жіберетін бөлшектер – тотығу – тотықыздандырғыштар, электронды қосып алатын бөлшектер – тотықтырғыштар болады. Сол себепті процесс барысында тотықсыздандырғыш ектронды беріп жіберіп, өзінен оң тотығу дәрежесін жоғарлатады, ал тотықтырғыш электронды қосып алып, тотығу дәрежесін төмендетеді. Мысалы:
Cu + Zn Cu + Zn
Zn – электрондарын мыс(II) иондарына береді, сондықтан ол тотықсыздандырғыш, ал Cu электрондарды қосып алып –тотықырғыш қасиет көрсетеді. Осы реакцияны екі жартылай реакциялардан тұрады деп қарастыруға олады.
        
        СОДЕРЖАНИЕ
Әрекеттесуші массалар заңын тотығу –тотықсыздану тепе – ... ... ... ... ... ... – тотқсыздану реакциясының жүру бағыты 8
§3. Тотығу – тоықсыздану реакциясына ... ... ... ... ... түзу ... әсері 12
§5. Тотығу – тотықсыздану тепе ... ... ... ... ... реакцияларын қарастыру 15
§8 Редокс жұбының ... ... ... 17
§9. Тотығу тотықсыздану бағытын анықтау 18
§9. Тотығу тотықсыздану реакцияның ... ... ... есептеу
19
§3 Химиялық анализдің негізгі тараулары 20
§4. Химиялық ... ... ... ... ... реакциялар мен рагенттер 22
§6. Аналитикалық реакцияның ... ... 7. ... ... ... ... системасы және катиондардың аналитикалық
топтары. ... ... тепе – ... және тепе – теңдік константасы ... 6. ... және ... ... 45
§7. Әлсіз электролиттердің су ерітінділеріндегі тепе – ... 46
7 – ... ... ... заңы және ... ... – теңдік 48
§1. Ерігіштік көбейтіндісі 48
2.Ерігіштік көбейтіндісі және ... ... ... ерігіштігіне түрлі жағдайлардың әсері 57
4.Фракциялық немесе ... ... ... Бір ... еритін электролитті екінші нашар еритін қосылысқа
айналдыру ... ... ... ... 65
II тарау ... ... ... ... ... ... ... Экстракцияның негізгі теориялық қатынастары ... ... ... ... 72
Ішкі комплексті қосылыстардың /хелаттардың/ экстракциясы 73
§4. VI ... топ ... ... ... ... ... Жүйелік және бөлшектеу тәілдерімен анализдеу 77
§2.Сапалық анализде катиондарды жіктеу ... ... ... жіктеу 78
Сульфиттік жіктеу ...... ... 82
8 - ... ... заңын тотығу –тотықсыздану тепе – теңдігіне
қолдану.
Сапалық анализде пайдаланылатын ... көбі ... ... ... байланысты, себебі осы проесс ... ... ... түсі ... ... ... көзге
көрінетін өзгерістер болуы ... ...... ... ... ... де кеңінен қоданады. Мысалы, ... ... ... әдістер де тотығу тотықсыздану поцестеріне
негізделген. Сол ... осы ... ... сұраөтарын
қарастыру қажет.
§1. Негізгі түсініктер
Тотығу ... ... ... теориясын алғаш
рет 1914 ж Л.В. ... ... ...... ... ... бір атомдардан малекулалардан,
иондардан, комплексті иондардан ... ... ... ... ... ... бөлшектер – ... ... ... ... алатын бөлшектер –
тотықтырғыштар ... Сол ... ... барысында
тотықсыздандырғыш ... ... ... ... оң ... жоғарлатады, ал тотықтырғыш электронды қосып алып, тотығу
дәрежесін төмендетеді. ... ZnCu + ...... ... иондарына береді, сондықтан ... ал Cu ... ... ... ... ... Осы ... екі жартылай
реакциялардан тұрады деп қарастыруға ... 2е Zn ... ... 2e Cu ... ... ауысуы екі әдіспен жүруі мүмкін: химиялық ... ... ... ... ... сапалық
өзгерістерінен байқауға ... ... түсі ... не ... ... тұнба түзіледі.)
Электрондардың электрохимиялық ... ... ... жұмысының ... ... бұл ... электрондары өкізгіш арқылы ... ... ... ... ... гальваникалық элементтердің электр
қозғацшы ... ... ... ... ... ... болуын гальваникалық элементтер теориясын түсіндіреді.
Металл ... суға ... ... ... бар ерітіндіге
батыратын болсақ, ... ... ион – ... ... ... да ... ... ал суда ол ... ... ... ... ... ерітіндіге көшкенде оның бетіне
артық ... ... ... ... ... ... Сонымен қатар ерітіндідегі иондар үнемі ... ... ... бетімен соқтығысып, таралу күшінің
әсерінен пластиканың ... ... ... ... себептен ерітіндідегі катиондар мен беті ... ... ... ... ... күші ... ... металл пласинкасының ерітіндімен жанасқан шекарасында
қос электрлік қабат түзіледі.
Кейде меалдың беті оң ... ... ... ... ... ... Нәтижесінде тағы да металдың ... ... ... қос ... ... ... ... мырыш электроды.8.2 – мыс электроды.
Ерітіндідегі батырылған металдың ... ... мен ... ... ... ... Егерде катионның гидратталу
энергиясы кристалл торының энергиясынан ... ... ... ... ... иондар саны пластинкаға кері ... көп ... да, ... ... беті ... ... торының энергиясы нан ... ... ... оң зарядталады. Демек, ас тұзының ... ... оң ... ... ... бар электрод деп қарастыруға
болады. (Потенциалы Е деп белгілейді).
Потенциал (Е) шамасы мен ... ... ... ... ... ... иондар концентрациясы
тәуелді ... ... ... ... ... күйде
концентрациаға тәуелділігін 1988 ж. ... ... ... = E + - lgCn + немесе E = E+
lg
E– ... ... ... ... ... ... ... потенциалы.
R – газ тұрақтысы = 8,314 ... ... ... – металдың берген ... ... ... ... ...... саны, 95600 К
Т – 273 + t
Температура 298 K болған ... 2,3= тең, ал ... ... ... ... шын ... ... мүмкін емес,
сондықтан оны ... ... ... ... ... потенциалының мәні белгілі жағдайда ... ... ... ... ... ... стандартты
сутек электроды ... ... ... Pt – ... ... )
электролиз арқылы платинаның ұнтағы ... сол ... ... ... өте ... ... бйланысты адсорбциялау қабілеті ... ... ... ... Осылай дайындалан ... 0.1н ... ... 1 моль газ күйінде ... ... Pt ... ... өте ... ... сутек электродының ролін
атқарады, яғни
H2H2H+2e
Бұл қайтымды процесс ... ... әрә ... ... ... дайындалған сутек электродының нольге тең деп
алып, салыстырмалы ... ... ... Нормальды сутек
электродынан басқа да ... ... ... оларға хлор –
күмісті, карамельді т.б жатады.
Стандартты ... ... ... ... ... ... ... деп атайды (E). Стандартты жағдай
дегеніміз
C= C= 1 моль/л, T=298 K, C= 1моль/л
E– ... және оның ... ... отықсыздану
қабілетін сипаттайтын шама болып табылады. E– оң ... ... ... ...... ... стандарты сутек электродымен ... ... ... ... оның ... қозғаушы күшін
милливоьтметрмен немесе патенциометрмен өлшеуге ... ... ...... ... ... қарастыруға болады. (8.3 сурет)
Мыыш электродының ... 1н ZnSO (ZnCl) ... ... ... ... ... стандартты сутек электродымен қосқан кезде
тңзбекте электр тоғы пайда ... оның ... ... ... өлшеуге болады. Бұл гальваникалық ... ... ... ... Zn /ZnSO/ HSO/ (H) Pt ... Zn SO ( 2+ = 1 ... ... ... тілігі – анод, сутекті электорд – ... ол ... ... Zn SO ... ... Бұл ... ... тотығады, яғни мырыш пластинкасы ериді:
Zn– 2e Zn
ал катодта H тотықсызданады:
2H+ 2e H
Электрондық ... ... ... мына түрде ... + 2H Zn + ... ... ... ... ... ... Zn/ Zn жұбының потенциалын шартты түрде ... шама деп ... = - 0,76. осы ... ... ... қарастыруға болады. Мысалы, мыс – сутекті
гальваникалық элемент жұмысын ... Бұл жолы ... ... ... мыс электродына ауысады:
Cu + 2e ... 2e ... H Cu + ... сызба – нұсқада Cu – OX
Cu - Red
Мұнда ... ... ... мысқа қарай ауысқандықтан
оның потенциалының мәнін шартты ... оң ... ... .
= 0,34 ...... жұбы ... ... күйдегі
формалардан тұруы ... ... Fe/Fe, ... т.б. Бұл ... де ... ... болады. Ол үшін нормальды сутек ... ...... ... қосады. (8.4 сурет). ол үшін ... FeCl және FeCl ... ... концентрациясы
бірдей көлемдерін қосып осы ерітіндіге платина ... ... ... ... ... нормальды сутек электродымен қосады.
Гальваникалық элементтің схемасы:
(– ) Pt (H) / HSO// Fe/ Fe/ Pt ... ... ... реакцмя:
2 Fe + H 2 Fe +2 H
Fe/Fe жүйесінің потенциалы E ... В тең. ...... ... ... ... – жұбының
химиялық активтігімен анықталады. Редокс – жұбтың ... ... ... ... ... сипатталады. Металлдар
потенцмялдарының оң ... ... ... ... ... ... қатары деп атайды. ... ... ... ... – бұл сутек стандартты ... ... ... ... электродтық потенциал
қатары. Редокс жұбының E оң мәні ... ... ... форманың тотықтырғыш қасиеті соғұрлым жоары ... ... ... ... ... ... ... соғұрлым жоғары.
Осындай тотыққан және тотықсызданған түрлері бар еітінділердегі
электрод – ерітінді ... ... ... потенциалды тотығу –
тотықсыздану деп атап, Нернст– Петерс теңдеуімен ... = + lg [] ... = E + - ln ; я E = E + - ... ... ... м ... нормальды потенциалы, В
n – реакцияға қатысатын электрондар саны.
, – тотықтырғыш пен ... ... , [Red] – ... пен ... моль / л.
Тотығу – тотықсыздану потенциялын жалпы концентрация ... де ... ... a = 1c
E = E + lg = E + lg
Ерітіндінің иондық күші ... ... ... + lg = ... шама ... оны ... стандарты потенциал деп
атайды, сонда жүйенің тотығу тотықсыздану потенциалы:
E = E + lg ... ... E ... E ... ... ... ... Е тотыққан және ... ... ... көретед.
§2. Тотығу – тотқсыздану реакциясының жүру бағыты
Тотығу – ... ... ... ... ... ... ... = - ;
Егерде ЭҚҚ > 0, ұл ... тура ... ... ал Э.Қ.Қ 0, яғни ... ... неғурлым жоғары болса, соғурлым реакцияның жылдамдығы
жоғары.
§3. Тотығу – ... ... ... ... әсері
1) тотығу – тотықсыздану потенциалынп ... ... ... ... ... әсері.
Нернст теңдеуі тотығу – ... ... ... ... ... екендігін көрсетеді, сондықтан [Red]
және [OX] концентрацияларын өзгертіп, жүйенің ... ... ... ... Fe ... ... = E + 0,059 lg =0,77 + 0,059 lg
[Fe] = 0,5 моль, ал [Fe] = 0,005 м ... ... = 0,77 + 0,059 lg = 0,77 + 0,59 = 0,829 ... [Fe] = 00,5 ... [Fe] =5 ... болса, онда:
E = 0,77 + 0,059 lg = 0,77 + 0,59 * (-3) = 0,77 – 0, 177 = ... ... ... ... және ... ... өзгертіп жүйенің реалды потенциалының ... ... ... ... ... ... ... өзгеруі иондардың активтік
коефициенттерін өзгертеды, ол ... ... ... ... ... ... Ce/Ce ... жұбының реалды
стандартты потенциалы мына теңдеумен анықталады:
E= E+0,059 lg = 1,77 + 0,059 ... ... күші = 0.1 тең ... 0,065 f= 0,18 ... 1,77+0,059 lg= 1,77+ 0,059 (-0,44)= 1,744(в)
Ерітіндінің иондық күші = 0.001 тең ... 1,77 + 0,059 lg = 1,77 + 0,059 (-0,099) = 1,77 – ... ... ... ... күші ... ... стандартты
потенциал көп өзгермейді.
3. Тотығу ө тотықсыздану ... ... рН – ... рН ... мәні көбіне оттекті қосылыстардың тотығу
– тотықсыздану Е ... әсер ... ... мына ...
тотықсыздану жартылай реакцияны ... 4HO MnO + ... ... – тотықсыздану ... мына ... = E + lg = E+ ª lg + ... E = E - 8pH + lg ... бұл жүценің тотығу – тотықсыздану потенциалы ерітіндінің
рН– ына тәуелді.
Оны ... ... үшін ... ... мына ... ... + 2 KI +2HCl = NaAsO + J+ 2KCl ... C= C=C ... ... ... оттекті қосылысқа AsO жатады. Оның жартылай
реакциасы мына теңдеумен беріледі:
AsO + 2HAs O + HO
E = E+lg = E+ 2 lgC+ =
E- 0,059 pH + ... рН – ына ... C= C тең ... E = E
- 0,059 pH тең ... Енді C = I ... pH = 0 C= C
E = E- 0,059 pH + lg = E = 0,6 ... ... тотықсыздану реакциясының бағытын анықтаса, онда
Э.Қ.Қ. = E- E= 0,6 – 0,54 =0,06 ... >0. ... ... ... ... ... енді C = моль/л, pH = 9 C= C
E = 06 – 0,059 *9 + = 0,08 ... = E- E= 0,08 – 0,54 = -0,46 Э.Қ.Қ 10 ... онда ... ... ... ... ... тотықсыздану реакцияларые сапалық анализде пайдалану
1. Тотығу тотықсыздану ... ... ... ... Mn ... ... ... оның таңқурай тсіене анықтыйды.
Mn+ 4 HO HMnO+ 2H
2. Тотығу тотықсыздану ... ... ... үшін ... ... CuS + 8H NO = 3 Cu(NO) + 3S+2 NO+ ... ... бір бірінен бөлу үшін қолданылады. Мысалы,
хром катионын ... ... тағы ... ... бөлу үшін
сілтілік ортада сутек пероксидімен тотықтырады.
Cr + 2OH - 3 ... ... оң ... ... ... тотықсыдандыру
реакциялары катиондарды анықтау, концентрлеу, бөлу үшін ... ... + Fe Sb+ ... ... ... ... мен тотықсыздандырғыштарды
болжау үшін ... ... ... ... ... тотықсыздану реакцияларының теңдеуін жазу үшін
алдымен реакцияға ... ... және ... ... білу керек. Реакцияның жүру бағытын ... ... ... ... ... болжауға болады.
Аналитикалық химияда иондармен жұмыс ... тура ... ... анықтау үшін ион электронды ... ... ... реакцияның жалпы иондық ... одан соң ... және ... ... ... тотықсыздану реакцияларын, суммалық
реакцияны жазады. Мысалы: натрий ... ... ... ... ... ... Реакцияның жалпы иондық схемасын жазу:
+ ВiO + H MnO +Вi + HO
2. ВiO иондары тотықтырғыш, ол Вi ... ... + 6 H + 2 Вi + 3 ... ... тотықсыздану реакцияның коефициенттерін анықтау
үшін В, О және ... ... ... үшін ... H ... ... иондарымен су ... ... ... ... ВiO құрамына кіретін
3ион оттегі бар, ... су алу үшін 6 H ... ... үш малекула HO түзіледі. Аяқталған теңдеу
алу үшін ... ... ... керек. Сол жақта заряд
қосындысы: -1 ,+6 ,+5, ал оң ... + 3. ... ... ... ... екі ... қосу керек. Сонда алында ... ... ... ... олар ... ... +4 HO - 5 HMnO+ 7 H ... жағдайда тотығу рекциясының коефициенттерін ... ... және ... ... ... ... Оны алдындағыдай
теңестіреді.
4. Осы жартылай реакциялардан ... ... ион ... ... ... + 6 H + 2 Вi + 3 HO 5
Mn +4 HO - 5 HMnO+ 7 H 2
5 ВiO + 2 Mn+16 H 5 Вi + 2 HMnO+ ... ... ВiO+ 7Mn(NO)+ 16HNO= 5Вi (NO)+2
HMnO+5Na NO+7
HO
§8 Редокс жұбының реалды ... ... 10 мл 0,1 ... К MnO ... 15 мл 0,1 ... ерітіндісі араластырылған. ... ... ... реалды
потенциалын есептеңіздер (ерітіндінің рН = 1 тең)
Шешуі.
I.Тотығу процесінің жартылай реакциясын жазу ... +4 HO - 5 MnO +8 ... ... ... ... ... ... формаларының конйентрациясын есептеу:
C(KMnO)= = = 0,04 моль/л
С(MnO)= C(Mn)= ==0,06 моль/л
3.Нернст теңдеуін пайдаланып ... ... ... E+ lg
4. есеп ... бойынша берілген мәліметтерді Нернст ... ... ... шамасын анықтау:
E= + 1,51 В, рН=1, [H]= 10 ... n = ... = 1,51 + lg= 1,51 + /-8,17/= 1,51- 0,096= 1,414 ... ... ... бағытын анықтау
Есеп. Стандартты жағдайда темір/III/ иондарымен ... ... ... ... бола ма? ... ... ... жағдада және тура реакция ... деп ... ... ... реакцияларын иондық күйде
жазу:
2+2 I+2
2. Анықтыһамалардан ... ... ... –тотықсыздану
потенциалдарының шамасын қарап алу керек:
E= + 0,77В, E = 0,54 ... Бұл ... / ... ... Реакцияның жүру бағытын анықтау үшін ... ... ... ... Ол ... = E- E= 0,77- 0,54 = 0,23 ... реакция жүреді деп қорытындылауға болады, себебі Е
>0
1.Екінші ... ... ... онда:
2+2Вr Вr+2
2.Анықтамадан Вr/2Вr стандартты ... ... E = ... ... ... ... анықтауға болады.
Е = 0,77 - /+1,07/ = - 0,30 (В)
Яғни Е >0, тура ... ... ... ... ... ... ... жүруін есептеу
Есеп. Тотықтырғыш ретінде Fe(III) иондарын пайдаланып Sn
және Ag|| тотығу ... ... ... ... ... реакцияларының тплық жүруін анықтау
үшін тотығу тотыұсыздану жүйесінің тепе – ... ... ... ... ... – тотықсыздану тепе – теңдігін жазу керек:
2+ Sn ... ... / жұбы – ... Sn/ ...... константасы.
lgK =
Немесе К = 1,05 10, K>10 ... ... ... дейін жүреді.
3.Екінші мысалды ... Ag + ... ... ... тепе – ... ... K = = - 0,50
E = 10 немесе 0,32
Тепе – теңдік константасы бірден ...... тек ... ... ғана кері ... ... Sr> Ca. Бұл ... торының энергиясының өзгеруіне
байланысты.
III аналитикалық топ ... ... ... күші ... Ca ден Ba– на ... ... Бұл
катиоондардың маңызды ерекшелігі ... ... ... ... ... сыртқы деңгейше.
III аналитикалық топ катиондарының ... ... – 2 ... ... ... ... ... біртіндеп мына
бағытта тұнбаға түседі: Ra Ba Sr Ca. ... = 9,1. ... ... Ca ... ... ... ... II A топшасында Be мен Mg элементтері де
бар. Бірақ бұл ... ... ... ... (Ba- ... Mg- 0,74 A), ал ядро ... ... осы ... ... ... ... қасиеттері
өзгеше.
Be қосылыстарында көбіне / Mg кейбір ... ... ... Be, ... қышқылымен
әрекеттескенде тұнба түзбейді.
Be(OH) амфотерлі ... ... Al(OH) – ... ... ... Be IV ... топқа жатқызады.
Mg(OH) – суда нашар ериді, (EK= 6.10), Mg ионы ... ... ... ... ... түседі,
сондықтан Mg V – аналитикалық топқа ... ... топ ... ... ... ... ... болатын катиондар, демек амфотерлі гидроксидтері
бар иондар құрайды. ... ... ... р– немесе d–
электрондық деңгейлері болады. Бос ... ...... байланыс түзілген кезде толтырылады, нәтижесінде аква
әне ... ... ... ... Be, Al, Zn, Ge, As, Sn, Pb ... Бұл ... р– деңгейшелері бос. Тек Cr ... ... ... комплекс түзу қабілеті өте
жоғары. Хром /III/ гидроксиді (Cr(OH) (HO)( ... ... ... ... аква – ион ... (Cr(HO))(
немесе (Cr(OH)(HO)(. Сілтілік ... ... ... ... Na (Cr(OH) ( ... ... ... алуға болады.
Гидраталған хром гидроксидінің касиеттері гидратталған ... ... ... ... V,VI топ ... ... ... Сондықтан Cr IV аналитикалық топқа қосылады.
Сурьма, ... ... ... болғанымен жүйелік анализ
кеінде V топ ... ... ... ... Bi(III) ... ... гидроксиді түрінде ... ... ... ... ... ... ... сілті ерітіндісінде NaSbO натрий антимоиті
түрінде болады, ал қышқылдық ... ... ион ... ... Су ... ... ион гидролизденеді,
нәтижесінде ақ түсті стибил хлориді немесе ... ... ... ... тұз ... ... ... ериді, ал
NaOH қатысында ерімей V топ катиондарымен бірге ... ... ... топ ... ... ... NaOH ,KOH
ерітінділері. IV топ катиондары NaOH артық ... ... ... ... ... түзеді, ал IV, V топ кптиондары ... ... ... Fe , Mn, Fe, ... Bi ... қрайды. Топтық ... 25% ... Бұл ... ... ... Топтық реагент
тотығу дәрежелері ауыспалы келеді, ... олар ... ... оңай ... ... ... ... ал d – ... ... ... бір ... ... дара ... Дара электрондары бар иондар ... ... V ... ... анықау үшін тотығу– тотықсыздану реакцтялары комплекс
үзу ... / Fe, Fe/ ... ... ... Bi) ... ... ... Cu, Hg, Cd, ... NHOH ... ... ... ... ... ... VI топ ... d- ... ... оар ... акцепторлық байланыс түзе алады.
Басқа ... ... ... ... ... ... ... басқа да қасиеттерін ескере
отырып, Ag – II топ, ал Zn– Ivтоп ... ... топ ... ... ... ... жүргізуге
болады. Кейде бөлшетеу ... ... ... ... өркізеді.
Мысалы, Cu, Hgжүйелік жолмен анықайды, ал ... ... ... ... ... ... ... периодтық
системадағы элементтер топтарынан өзгеше, бірақ ... ... деп ... ... ... негізінде белгілі заңдылықтар жтыр, атап
айтқанда – ... ... ... мен ... ... ... көрсетуі т.б.
Катиондардң аналитикалық топтарын периодтық системаның әр
түрлі ... ... ... ... қасиеттері ядро заряды мен
ионның ... ... ... ... ... ... ... реакциялар нашар диссоциацияланатын затар, ... ... ... ... ... ... Бұл ... барлығында да тепе– ... ... ... ... және баяу жүретін реакциялар
болып бөлінеді. Тепе – ... 10 ... кем ... ... ... ... ... атқызады. Аналитикалық
химияда көбінесе жылдамдығы жоғары рекциялар ... ... ... ... ... ... да ... Мысалы,
марганец /II/ аммоний ... ... ... өте баяу
жүреді, оның жылдамдығын арттыру үшін ... / Ag ... ... ... ... ... ... қатысатын заттардың
табиғаты, температура, қысым, катализатор т.б. әсер етеді.
Химиялық ... ... ... ... ... ... орыс ... Бекетов Н.н.
Кйінен бұл заңдылықты ... ... ... және ... ... ... ... реакцияның жылдамдығы реакцияласушы ... ... тура ... Мұны ... массалар заңы деп атайды.
Әрекеттесуші массалар заының аналитикалық хиимияда ... ... ... ... ... Ол ... реакцияларға
қатысушы заттар тепе – ... ... ... ... ... массалар заңының аналитикалық химияда маңызы
зор. ... ... ... әр ... ... тепе–
теңдіктерге әрекеттесуші массалар заңын пайдаланады. Кез – ... ... ... ... деп ... ... кері реакцияның жылдамдығы баяу ... оны кей ... ... ... Химиялық тепе – теңдік және тепе – теңдік константасы
Әрекеттесуші ... ... ... жіне ... анықтау үшін А мен В блшектерінің ... ... ... ион, атом ... әрекеттесіп С және Д ... ... ... болады.
A + B C+A
А мен В ... тура ... ... ... ... көбейтіндісіне тура пропорционал:
= K(A((B(
мұнда, K– ... ... ... ... ... ... температураға, қысымға
тәуелді; (A(= 1 ... және (B( = 1 ... ... K яғни ... ... ... жылдамдық
константасына тең болады.
(A(, (B( – әрекеттесуші заттардың концентрацияы, ... ... ... соң ... С және Д ... ... болады,
реакция қайтымды болғандықтан олар өзара әрекеттесіп А мен ... ... Кері ... ... С және Д бөлшектерінің
концентрациясының ... ... ... K– кері реакцияның пропорционалдық коэффициенті
/жылдамдық константасы/;
(С( (Д( – С мен Д ... ... ... А мен В ... ... ал С мен ... ... Бұл уақыт кезеңінде тура және кері ... бір – ... тең ... ... тепе – ... ... сонда
K(A((B( = K(A((C(
немесе = ; =К
K, K– тұрақты шамалар; сондықтан ... да =
К ... шама ... реацияларағы реакция нітижсінде түзілген заттардың
концентрациясының ... ... ... алынған затардың
концентрациясыныңкөбйтіндісін бқлгенде шығатын ... ... ... ... ... ... константа деп атайды да
К әрпімен белгілейді.
Константаның әні ... ... ... ... ... ... ... концентрациясына
тәуелсіз.
Константаны физикалық мәні, яғни қатынасы туа ... кері ... ... неше есе артық екенін
көрсетеді. ... ... ... қандай бағытта жүретіндігін
анықтауға болады.
Егер К > 1 ... тура ... ... ... ... 10, бұл тура ... ... кері реакцияның
жылдамдығынан 1000 есе атық ... ... ... ... кері реакцияның жылдамдығы тура реакцияның жылдамдығынан
10000 есе ... ... К ... ... ... ... ... lg K
мысалы, рК>0, кері ... ... ... ... ал рК < 0 – тура ... ... ... коэффициенттері бірге тең болмаған кезде,
яғни ... ... ... ... а + в В с С + d ... бұл жүйенің тепе – теңдік константасы мына ... ... д, в – ... ... ... ... ... қайтымсыз, аяғына
дейін жүрген ... Тепе – ... ... ... отырып
қажетті эффект алуға болады.
§ 6. Концентрациялық және термодинамикалық ... ... тек ... ... және ... қасиеттері
өте ұқсас ... ... ... ерітінділеріне
пайдалануға болады.
Ал ... ... ... ... ... ... ... сәйкес болмай, көбіне төмен болып ... ... я ... ... ... ... мына трде ... = = = К
Себебі, в = f. ... ... ... ... K= K ... ... түзілген заттардың активтік
коэффициенттердің ... ... ... ... ... ... тең. ... арқылы
өрнектелген электролиттік иондану константасын ... деп ... Дәл ... ... ... тиімді.
Күрделі химиялық реакцияларға:
K= =
Іс жүзінде /реалды ерітінділерде/ тепе – ... ... ... білу ... ... ... тең, ал K=
K мәндерін ... ... ... ... шегіне жеткен
ерітінділерде = a, ал f(1. осы жағдайда К= K= ... ... ... су ерітінділеріндегі тепе – теңдігі
Тепе – теңдік ... жеке ... ... ... ... ... болады. Мысал ... ... HAn және ... ... ( H + ... ... заңына сүйеніп тепе – теңдік ... ... ... - ... K, K/K/ ... ... диссоцияциалану
константасы деп аталады.
Иондану константасы да, дәрежесі де ... бір ... ... ... ... ... ... тіуелділік
болады.
Электорлит әлсіз болғандықтан оның тек бір ... ... ... ... ... мынаған тең болады:
= ; =
мұнда С–Han электролитінің жалпы ... ... ... ... ... ... бір ... Hanионданған
кезде бір катион H және Anтүзеді, ал электролиттердің
иоданбаған ... ... ... ... = С– = С– (An( = С– ... (HAn] = С/1-1/. Осы алған мәліметтерді иондану
константасының теңдеуіне ... өз ... ... ... ... ... ... =
Бұл тәуелділікті Освальттың сұйылту заңы деп ... ... ... иондану дәрежесі мен ... ... ... ... ... ... өте ... болса,
онда оың иондану дәрежесі өте ... ... ... оны ... еске алмауға болады, яғни 1- 1, ... ... =, = ... Д = , бұл ... кері ... оны ... деп
атайды. Сұйылту заңы электролиттің концентрациясы мен константасын,
белгілі жағдайда оның ... ... ... ... ... ... ... да анықтауға болады:
Қорытылып ... ... те ... электролиттерге
пайдалануға болады.
Есеп. Сірке ... 0,1н. ... ... дәрежесі
1,36 %. Осы қышқыл ерітіндісінің ... ... және ... концентрациясын анықтау қажет.
Шешуі.
1. Иондану процесін жащу: CHCOOH ... ... ... үшін ... ... ... нөльге айналдыру керек:
1 моль – ...... = ... константасын есептеу: K = C = ... 1,85. ... ... концентрациясын ионданған малекулаларының
концнтрациясына тең.
= C= C= ... = ... ... ... 1,0н. ... ... дәрежесі
0,42 прцентке тең, оның иондану константасы және лсы ... ... ... ... ... ... ... Иондардың иондану дәрежесін мол ... ... = 0,0043 ... константасын есептеу:
K = C =1/0,0042/= 1,76.10
4.Сутек иондарының концентрациясын есетеу:
C= C= 1.0,0042 = 4,2 .10 ...... ... заңы және гетерогенді
тепе – теңдік
§1. Ерігіштік көбейтіндісі
Жүйелер гетерогенді және ... ... ... Беттік
шекарасы жоқ біртекті жүйелер номогенді жүйелерге ... ... мен ... ... ... және бір – ... еритін сұйықтарда гомогенді жүйелер болып табылады.
Гетерогенді жүйелер ... ... екі ... ... ұрады. Фазаар бір –бірімен беттік шекараымен ... газ – ... газ – ... зат, ... ... ... – қатты зат.
Фаза арасындаңы процестер аналитикалық химияда тұндыру, еріту, ... ... ... ... ... бағынады, себебі
кесімді уақытта фазалар арсында ... ... ... реакциялары орындаған кезде осындай ... ... тура ... ... ретінде AgCl тұзының қанық
ерітіндісінен тұратын жйені ... ол екі ...... тұрады.
AgCl ( AgCl ( Ag(гидр) + ... ... ... ... ... қанықпаған болса, еру процесіне қарағанда басым
болады. Ал аса ... ... ... ... түзу ... ... Біз ... мысалда еру процесімен қатар ... пен ... ... соқтығысу нәтижесінде белгілі
уақыттан кейін кері процес –тұнба ... ... ... ... ... ... жүруі аналитикалық теп – ... ... ... ... ... фазалар шекерасында ... ... ... ... ... Ag пен ... саны ериді және тұнбаға түседі. Осы орын ... ... пен ... теңдікке әрекеттесуші ... ... ... тепе Ag пен ... теңдік күйге
тоқталатын болсақ, онда:
1. Ag – иондарының ерітіндідегі ... ... ... ... беттік ауданының бір ... ... Ag ... ... тура ... ... = KA ... тұрақты шама, A – тұнбаның беттік ауданы, ұрақты
шама.
Сонымен қатар Ag – ... ... үсуі ... ... Кесімді уақытта Ag иондарының ... ... ... тура ... ... ;
2. ... ауданда орналасқан Cl ионының саны да тура
пропорционал, яғни : V=KA ...... ... ... = V яғни KA = KA (7.3)
3. Сол сияқты Cl ... ... ... мына ... ... KA ... керісінше Cl иондарының тұнбаға түсуі мынаған тең
болады:
V= K A(( ...... ... V яғни KA= K A(( (7.6)
Осы ... ... тепе – ... ... сипаттайтын теңдеу
шығару үшін 7.3 пен 7.6 ...... ... ... KA K ... = (( = K ... = K тұрақты ама, оны концентрациялық ерігіштік
көбейтіндісі деп ... да EK деп ... Яғни ... ... қанық етітіндісіндегі иондары ... ... ... ... ... ... / EK/ деп атайды.
Бұл константаны ерігіштік константасы деп ... ... оны ... ... ... ... ... (AgCl) = (( = 1,78 .10
Кей кезе ерігіштік көбейтіндісінің орнына оның ... рК = - lg EK ... ... ... коцентрация арқылы ... ... ... ... AB= nA + ... (A) a(B)= c(A) c(B) f(A) ... f(A) f(B) ; ЕК= EK ... = AK
ЕК– термоинамикалық ерігіштік көбейтіндісі.
AK– активтік коэффициенті.
Өте ... ... ... (0 және ... және ... ... көбейтінділері бір –
біріне тең болады. Керісіеше электролиттің ... ... ... f бірге тең болмайды, бұл кезде ЕК( ... ... ... ... ... ЕК ... ... көбейтіндісіне тең. ... = ... ... ... ... иондар бірнеше болса /ЕК/
ерігіштік көбейтіндісінің формуласында бұл иондар ... ... ... тең дәрежеде алады, Мысалы, Ca(PO)
EK = (Ca(PO)) = ... ... ... AB= ... ... қарастырсақ: AB ( nA + mB
EK (AB) = = ...... ... ... ... ... орытынды жасауға болады:
1. Егер нпшар еритін ... ... ... көбейтіндісі /ИК/ ерігіштік көбейтіндісінің төмен болса, ... онда ... ... ... ... тұнба түзітмейді.
2. Егер иондық көбейтіндісі ИК нашар электролиттің ерігіштік
көейтіндісінен ... ... /ИК > ... аса ... ... тепе – ... орнамастан бұрын тұнба түзеді.
3. ИК = ЕК тең ... ... ... ... ... тепе – ... орын алады. Егер иондардың концентрациясы
өзгеретін болса, тепе – теңдік екі ... ... ... ... кей ... ... ... орнына тұнба түзілу константасын пайдаланады: = 1/EK
Тұнба түзілудің шартты ... ... үшін ... ... ... пайдаланаы.
Мұны түсіну үшін, ... ... MnS ... түзілуін
қарастыруға болады: Mn+ S( MnS
MnS үзілу консьантасы (MnS) = = = 0,4. ... ... тек S- ... ... ... ал S ... ерітіндінің рН – на ... ... S – ... ... реакцияға қатысып HS түзеді. Мысалы, ... ... Н –ы 2 тең 0,1 ... HS ... ... ... , яғни 2,5. ... тең болады. Осы
ерітіндідегі бос
S ионарының үлесі:
= тең ... ... = = 2,5.10, ... ... осы жағдайда тұнбаның түілу константасы мына теңдеумен
аныөталады:
(MnS) = = = ... = (MnS).= яғни (MnS) – ... ... константасы.
Қарастырып отырған мысалда: (MnS) =0,4.10.2,5.10
Егер шартты константаның әні ... ... ... онда тұнба
түзілмейді /немесе күшті қышқылдарда ... MnS ... ... ... және ... дегеніміз – қатты заттың ... ... ... ... ... АВ ... қанық ерітіндісін қарастыратын
болсақ:
АВ ( А+В
Бұл теңдеуден 1 моль/л АВ ... ... 1 ... А және ... ... ... болады, яғни = C(AB), = (AB ... ... ... ... ... оны Е ... s әрпімен
белгілеуге болады.
Енді осы алынған мәндерді ... ... ... ... ... ... болады.
Ек(АВ)= = C(AB).(AB) = C(AB)
C(AB) =
Егер ... ... ... ... көрделі болса:
AB= nA + mB ... nC(AB), ал = ... ... (AB) =
EK (AB) = ( ... = C(AB) =
Нашар еритін электролиттер әр түрлі заряталған ... ... ... ... ... үшін ... мәнін
пайдалану қажет. Мысалы,
ЕК(AgCl) = 1,07.10, EK(AgCrO) = 1,110.10 ... ... AgCl ... көбейтіндісіне
қарағанда төмен, бірақ ерігіштігі жоғары.
Е(AgCl) = = = ... E(AgCrO) ... г/л ... үшін ... ... ... массасына көбейту қажет.
Е((AgCl)=М(AgCl)Е(AgCl)=143,32.1,33.10=1,9.10г/л
Е((AgCrO) =М(AgCrO).E(AgCrO) =
331,73.10 =2,16.10г/л
Қосылыстың ... ... ... ... еру ... баяу жүреді. Суда нашар еритін электролитердің ерігіштігін
түрліше ... ... ... 1) ... ... 1 л қаныққан ... ... ... ... ... /г/л/: С =
Мұнда: m – еріген заттың грамм мөлшері /г/
V– қаныққан ... ... ... ... ... ерігіштің нашар еритін ...... ... моль ... ... ... = ... Е/АВ/ – қослыстың молярлық ерігіштігі(моль/л),
АВ – заттың мөлшері /яғни иоль ...... ... ... ... ылай деп ... ... Е(АВ) = мұнда
m(AB) – еріген ... ... ... /г/. М(АВ) –оның ... ... V– ... /л/.
Молярлық ерігіштікті массалық ерігіштікке айналдыру ... ... оны ... ... массасына көбейту керек:
С= Е(АВ).И(АВ). Көптеген қосылыстарда молярлық ... ... ... ... ... ... ... табиғатына, температураға т.б/ байланысты өзгріп отырады.
Ерігіштікке еріткіштің ... да әсер ... ... ... CuCl
түрлі еріткіштерде қарастыруға болады /100г ... ... ... ...... ... ... этанол
ацетон
CuCl 72,7 ... ... ... ... мысалы,
100 HO 20(C 0,75 ... ... Na(NO) ... ... ... ... ... г HO еріген заттың грамм мөлшері/:
8-кесте
Қосылыс 20(C ... ... 11,11 ... ... ... ... электролиттерді үш топқа бөледі:
Нашар еритін < 1.10 ... ... < 1.10 ... ... > 1.10 ... /II/ ... ерігіштік көбейтіндісі 7,5.10
тең. Осы қосылыстың ерігіштігі ... ... /II/ ... ... ... ... Pb+ ... PbCO молярлыө ергіштігін X=E=C (моль/л) деп белгілеп алу керек.
Бір моль PbCO ... 1 моль Pb және 1 моль ... ... = C(PbCO) = E=X (моль/л)
3) Ерігіштік көбейтіндісінің ... ... ... ... қою ... ... (PbCO) = (Pb((CO]= X.X = X= C(PbCO)
C(PbCO) = = = 2,74.10(моль/л)
4) PbCO ерігіштігін анықтау шін ... ... ... ... ... ... = CM(PbCO) = 2,74.10.267,2 = 7,32.10(г/л)
Есеп:
Кальций хлориді мен натрий сульфаты ерітінділерінің концентрациялары
бірдей ... ... ... ... түзіледі ме?
1) 0,001 моль/л 2) 0,1 ... ЕК= ... ... мына реакция жүреді:
CaCl+ NaSO( Ca SO+ 2NaCl
Есеп ... ... С= 0,001 ... ... = С.C = = ... ... > ... ережесіне сай, СaSO- тың ... су ... ... төмен. Яғни, ерігіштік аттас
иондар қатысыеда төиендейді, жемек, ... ... ... ... ... ... 1,5 есе ... қосады. Бірақ қомылыстың
белгілі бір ... ... ... Іс ... ... ... заттың концентрациясы 10 моль/л- ден кем болса,
тұнбаға толық деп ... ... ... және 0,01 М KCl ерітіндісіндегі ... ... ... ... ескеріп әне ескермеген
жағдайда /.
ЕК= 1,78.10
Шешуі:
1)AgCl молярлық ... ... ( Ag.Cl суда С= C= x ... С. C= x.x = x
X = = = 1,33.10 ... яғни AgCl ... ... ... KCl ерітіндісінде С( С тең емес, С= x ... ... x +0,01, ... = ... ... AgCl ... өте ... болғандықтан оны
ескермеуге болады, бұл кезде ЕК= x.0,01
X = = = 1,78.10 ... Енді AgCl- дың ... 0,01M KCl ... f, ... отырып табамыз. Алдымен ... ... ... ... KCl ... анықталады. Себебі AgCl - дың ... ... С өте аз ... ... (С.+ C. ... 0,01.
1)= 0,01
Ерітіндінің иондық күші 0,01 тең болған ... f= f= ... алу ... ... ерігіштік көбейтіндісін есептейміз:
ЕК= AK = С . С. f. f= ... ... == ... ... есептеоген ерітікштерді салыстыратын болсақ,
мынадай қорытынды жасауға ... ... ... AgCl – дың 0,01M KCl ... ... ... 750 есе төмен /1,33.10: 1,78.10/.
Ал ерітіндінің ... ... ... ... ... = 600 есе ... айтқанда, аттас иондар нашар ... ... және ... толық тұнбаға түсуіне мүмкіндік туғызады.
Осыған байланысты ... ... ... 1,5 есе ... ... таза сумен емес, құрамында ... ионы бар ... ... Бөгде электролиттердің әсері /әр ... ... ... - теңдік ... ... ... оның ... ... бөгде электрлит қосса ... ... ... ... эффектісі деп атайды. ... ... ... ... ... ... мәні ... ал активтік ... ... ... CaSO( Ca+ SO ... KNO( ... онда алдындағы тепе - теңдік иондар түзілу жағына ығысады,
себебі KNO ... ... ... ... ... ... ... арттырады, ал f – төмендейді. Сонда
( Ca(( SO( = , EK(CaSO) - ... ... f ... төмендейді, ал иондаодың концентрациясы ерітіндіде ... ... ... ... оны тұздар эффектісі деп атаған.
Әртүрлі электролиттер түрлі әсер ... ... ... иондық
күші иондар концентрациясымен қатар иондар ... да ... BaSO ... және 0,1 M NaCl ... ... ... ... ЕК = 1,1.10
Шешуі.
BaSOиондануы: BaSO( Ba+ SO
ЕК = ( Вa(( SO( - ... ЕК. Бұл ... ... ... BaSO 0,1 M NaCl ... ... ... үшін
ерітіндінің иондық күшін есептейді:
= (C.z+ C.z) = (0,1.1+ 0,1.1) ... ... = 0,1 тең ... f= f= -0,33 ... ... аа= ( Вa(( SO( f ... иондар жоқ, сондықтан ( Вa(=( SO( = x, ... ... f .f= ЕК= ... = = 3,18.10 ... ... судағы ерігіштікпен салыстырсақ: = 3,03, ... ... ... ... ... 3,03 есе ... Тұнба түсіруші реагенттің артық мөлшерінің әсері.
Көбінесе қосылысты толық ... ... үшін ... 50% ... ... Бұл ... жоғары болса, онда тұнба реагентің
артық ... еруі ... ... ... Pb ... ... тұнбаға түсу процесін қарастыруға болады:
+ ( + n гидроксид иондарының артық мөлшерінде:
+ n( ... ... ... ... түсу үшін ... ... болу керек.
Есеп. 0,1 моль/л қорғасын /II/ тұзы ... ... ... ... ... ... шамасында тұнбаға түск бастайды? ЕК= 5.10
Шешуі:
1) Қорғасын/II/ гидроксидінің ... ...
2) ... ... ЕК = ( ... Тұнбаға түсе бастау үшін ... OH ... ... = = = 7,07 .10 ... рОН ... ... = -lg( OH( = -lg7,07.10 = 7,15
5) pH – ты анықтау:
pH = 14 – 7,15 = ... ... рН ... ... тең ... қорғасын гидроксиді
толық тұнбаға түседі?
Шешуі:
1) Кез келген ионды оның ... ... 10 ... ... ... ... түсті деп есептейді. Сондықтан:
(OH( ==2,24.10моль/л
рОН есептеу:
рОН = -lg(OH( = -lg 2,24.10= ... ... рН = 14-4,65 ... ... ... ерітіндінің pH- ы 6,85 тең болған
жағдайда қорғасын ... ... түсе ... да, ал рН = ... ... ... Енді рН шамасы 9,35 жоғары болса, ... ... ... ети бастайды.
4.Фракциялық немесе сатылап тұндыру
Аналитикалық химияда бір ... ... ... ... ... ... ... болады. Мысал ретінде
топтық реагенттерді ... ... Бұл ... тұнбаға түсу
процесі қалай жүреді? Бұл ... ... ... ... ... ... яғни ... түзілу кезегі және толық тұнбаға
түсуі ерігіштікпен ... ... ... калий хроматы мен
калий сульфаты ерітінділеріне ... /II/ ... әсер ... та, ... та ... түседі. Бірақ қанай кезекпен және
түгелдігі қандай? Осы сұраққа ... беру үшін ... ... қарастыру керек. Ерітіндіде:
Pb+SO( PbSO( EK= 0,68.10
Pb+ CrO ( PbCrO( EK= ... ...... ... ... төмен қосылыс түседі.
Сондықтан, алдымен қосылыстардың ерігіштігін ... ... ... = 1,3.10 ... = 1,34.10 ... ... түсе бастау үшін ... ... ... ... Мысалы, ( SO( = 0,1 моль/л және ... ... тең ... бұл ... Pb(= = = 1,68.10 моль/л
( Pb(= == 1,8.10 моль/л
Яғни PbSO ... түсе ... үшін 1,68.10 ... ал PbCrO 1,8.10 моль/л Pb жеткілікті болады.
Үшіншіден, CrO мен SO ... ... ... ... ... ... бола ... Pb(=; ( Pb(=
= = =1,07.10 ... екі ... ... < 10 ... кем ... ... екі
ионды бір – бірінен толық ажыратуға болады. Сонымен, SO тұнбаға
түсе ... CrO ... ... ... ... ... яғни Pb катиондарыимен бұл екі ионды ... ... Бір ... ... ... ... ... еритін қосылысқа
айналдыру
Сапалық анализде көп жағдайда суда ... ... ... ... ... ... тура келеді. ... тепе - ... ... ... ... болады.
Маңызды реакциялардың бірі – суда нашар еритін күшті ... ... ... ... Сульфаттарды еріту үшін
орларды ... ... ... карбонаттарға айналдырады. Бұл
процесс сульфаттарға ... ... ... ... әсер ету ... жүргізіледі. Бұл процесті
карбонаттандыру иә ... ... деп ... ... ... ... карбонаттандыру процесін қарастыруға
болады.Бұл кезде мына ... ... MCOM+ ... ... ... және аяғына дейін жүреді. Карбонатқа ең
жеңіл CaSO ... ... оның ЕК= 2,37.10, ... 5,1.10, яғни CaSO ... ... ... SrSO пен SrCOерігіштік көбейтінділіерін салыстыратын
болсақ, онда ЕК= 3,2.10; ЕК= ... SrCO ... ... ... ... ... ерігіштік көбейтінділерін салыстыратын болсақ:
EK =1.10 EK= 5,1.10
Мұнда бұл ... ... ... ұқсайды. Бірақ BaSO- ке
NaCO- тің аса көп ... әсер етсе тепе ... ... ... BaCO алуға болады: себебі ерітіндіде >
EK яғни
ИК > EK; CaSO( CaCO ... үшін ... ... концентрациясы қажет ... ... ... ... ... ... айналу шарты:
( Ca((CO(> ЕК,яғни ( Ca( =
Бірақ Caиондарының концентрациясы CaSO еру ... Ca+ SO
( Ca(( SO(= ... Ca(= ... ... ... ... ... айналу үшін:
> болуға тиіс.
> = 2,8.10 яғни (CO( ... ( ... ... ... ... ... ... процесі жүреді.
Енді арасындағы ең нашар еритін сульфатты қарастыруға ... ... ... >= 51, яғни > 50 ... ... ... барий карбонатына толық ... ... бұл ... ... арқылы көрсетуге болады:
BaSO+ CO( BaCO + ... іс ... NaCO ... ... қолданады.
Жалпы бір нашар еритін ... ... ... еритін
электролитке айналдыру үшін жаңа ... ... ... ... ... тиіс.
6. Тұнбаларды еріту процесі
Тұнбаларды еріту үшін ... ... ... ... ... ... ... Оны ... ... ... ... арқылы жүеге асыруға ... ... ... нашар диссоциацияланатын бірақ суда жақсы
еритін ... газ бөле ... ... ... арқылы жүзеге асады.
1. ... ... ... ... ... ... төмендету. Ол үшін иондардың концентрациясы - заттың
ерігіштігіне тең ... ... ... LiOH ... 4.10 тең. Оның ... E = = 0,2 ... ... 1 л ерітіндіде 0,2 моль LiOH ... ал LiOH- ң 1 ... үшін оның ... ... ... ... сұйылту керек? Ол
үшін:
0,2 моль ... моль х x = = 5,0 ... ... LiOH 1моль бар 1л ... 5,0 л-ге ... ... ... ... диссоциацияланатын қосылыс түзу ... Еру ... ... үшін мына мысалды қарастыруға болады:
K= енді осы ... ... және ... мына
теңдеуді алуға болады: K=.= ... бұл ... ... тепе ... константасы қосылыстың
ерігіштік көбейтіндісі мен нашар ... ... ... ... яғни K= ... тепе ... ... K>1, онда тура реакция жүреді;
K= 1(10 ... ... онда ... ... реагенттің
артық мөлшерінде жүреді; K< 1.10, онда реакция жүрмейді. K =
= =4,5.10
Яғни ... ... шарт ... ... ... Реакция
нәтижесінде түзілетін ... ... ... ... ... ... ... соғұрлым жақсы ериді.
3. Тұнбаны газ бөле ... ... ... ... ретінде
MgCO тұз қышқылы ерітіндісінде еру процесін қарастыруға ... + 2H( Mg + ... ... ... константасы:
K= , енді осы теңдеуді (CO( ... және ... ... ... ... .= ; K= =82.10 яғни ... оңға ... ... тұнба ериді.
Мыс /II/ сульфидінің қышқылдардағы еру ... ... +2H( Cu + ... = = ... жүрейді.
4.Тұнбаларды комплексті қосылыстар түзу нәтижесінде ерітуге болады.
Мысалы:
AgCl + 2NH( + ...... ... = .= K= = ... ... ... артық мөлшерінде ериді.
Енді күміс хлоридінің аммиак ерітіндісіндегі күйін қарастырайық:
AgI +2NH ( +I ... = = ... ... себебі 1,10> 1,22.10
5.Тұнбаларды тотығу ... ... ... ... + 4HNO = Cu(NO)+ 2NO+S+2HO
S + 2NO+4H( 2NO+S+2HO
Тотығу тотықсыздану реакциясы нтижесінде тепе теңдік ... ... ... ... ... ... константасы мына теңдеумен анықталады:
pK= pEK+pEK, ал ... ... ... = = 5,42; ... ... EK = 63.10, pEK = 35,20
сонымен pK= 35,20+5,42 = 40,62
K= 4,17.10, яғни CuS азот қышқылында ... ... ... ... ... ... сапалық анализде пайдалану
Экстракция ... - ... ... екі фазалар арасында
заттың үйлестірілуіне ... ...... ... Бұл ... бөліп үшін жиі ... ... ... ... бөлу және ... әдістерінің ең
көп тараған тәсілдерінің бірі. Жүйелік анаиз ... ... ... топ катиондарды бөлу үшін пайдаланады.
Экстракция басқа әдістермен қатар күрделі ... ... ... қолданылады. Сапалық анализде кстракцияны
түсті ... ... үшін ... ... 2 ... ... су, 2- ... ... ... Органмикалық еріткіш ретінде - -
изомил ... CH- ... т.б. ... ... ... ... ... судан кем, сондықтан судың бетінде
болады. Жеңіл ... ... үшін көп ... себебі
булану нәтижесінде органикалық қабаттың жалпы мөлшері кемиді, ал бұл
фактор ... ... ... ... ... ... әсер ... Ауыр еріткіштерге CCl - 4
хлорлы көміртегі. CHCl- ... ... ... – су фазасынан затты ... ... ... құрамында компоненттері болуы не блмауы мүмкін.
Экстракциялайтын ... ... ... ... ... ... оның бір ... Бұл әрекет-
экстракцияның негізгі міндеті. Мысалы:
1) CHCl–құрамындағы 8– оксихинолин;
CHCl ... 8– ... ... таза ...... ... ... – экстрагент, ал бұл жағдайда трибутилфосфат ... ... деп ... Бұл ... ...... деп ... Сйылтқышты «бейтарап» ... деп ... оны ... физикалық қасиетін немесе
экстракциялау қабілетін жоғарылату үшін қолданылады.
Экстракт – құрамында ... зат бар ... ...... ... қосылысты ... ... ... су ... су ... ... негізгі теориялық қатынастары
Сұйық пен сұйық арасында жүретін экстракция екі ... ... ... ... ... ... ... заңына;
Нернсттің үйлестіру заңы бір зат екі сұйық фазалар ... ... ... ... ... сипаттайды. Мысалы,
өзара араласпайтын екі ... де ... А ... ... онда ... еріткіште де белгілі ... ... Екі фаза бір ... ... зат /А/ бір ... ... фазаға ауысады. ... ... ... ал екіншісінде кемиді. Белгілі бір
кесім ... ... ... ... ... ... ... А
Бұл тепе– теңдіктің константасы әрекеттесуші массалар заңымен
сипатталады:
К=, мұнда:
К– термодинамикалық ... ... а(А) – ... ... ... константасы заттың, еріткіштің ... ... ... рН – ы ... ... ... ... жағдайда, оның
концентрациясына ... ... ... ... ... да ... ... кезінде екі фазада да ... ... ... ... мүмкін, сондықтан К орнына үйлестіру
коэффициентін қолданады. Бұл шама ... бір ... ... ... ... оның ... ... анықталады:
Д=
Кейбір жағдайда екі фазада да ... қоса ... ... ... ... Экстракцияланатын компоненттер
жүйеде екі қабатта да екі немесе ... ... ... ... тепе – ... ... ... Бұл жағдайда үйлестіру
коэффициентінің шамасы күрделі ... ... ... құмырсқа қышқылын бензолмен экстракциялау процесін
қарастыруға болады. Органикалық ортада құмырсқа ... ... ... + HCOOH ( ... су ... ... HCOOH ( ... жүйенең үйлестіру константасы К=
Ал үйлестіру ... мына ... ... ... коэфициенті Д– бұл заттың органикалық қабаттағы
жалпы концентрациясының су ... ... ... ... ... ... ... мысалда үйлестіру
коэффициенті Д НСООН органикалық қабаттағы ... ... ... ... ... ... сипатттайды.
Көрсетілген қатынастар тек концентрациятардың ... ... ... ... және су ... ... Сондықтан экстракция процесін толық сипатамайды.
Сонымен қатар экстракцияны орындаған ... су ... үшін ... ... ... және ... рет қайталау қажеттігін есептеуге тура келеді.
Сондықтан тағы бір ұғым ... – ол ... ... ... ... ... факторы. Бұл шама белгілі жағдайда
органикалық ... ... ... ... үлесін (%)
анықтайды:
R% =
Мұнда: R%– экстракциялау дәрежесі;
V–органикалық ... ... су ... ... – органикалық қабатағы еріген заттың
мөлшері. Белгілі ... ... ... ... ... қажетті көлем мына теңдеумен анықталады:
V=
Экстракциялау санын /Р/ мына теңдеу ... ... ... с(А) және с(А) – ... ... ... ... жіне оңғы концентрациясы;
Р – экстракция саны;
Д– үйлестірілу коэффициенті.
Экстракция ... ... ... мына қатынас
арқылы байланысады: R% =
Іс жүзінде екі ... / А және В/ ... тура ... ... ... үшін бөлу ... пайдаланады: (=
мұнда: (– бөлу факторы.
Бөлу факторы (< 0,01 ... (>100 А мен В ... ... ... ... ... алуға болады. Егер ( =1, ... ... ... ... жүру үшін мына ... орындау керек:
1. Экстракцияланатын қосылыс органикалық қабатта су ... ... еруі ... ... қосылыс заряды болмауы керек.
3. экстракциялайтын малекулалардың көлемі үлкен ... ... ... ... ... ... топтар
болмау керек /CH,COOH/.
§3. экстракциялау мефанизмінің түрлері
Физикалық үйлестірілудің ... Бұл ... ... байланыс арқылы ... ... ... ... ... ... фаза арасында мұндай қосылыстың үйлестіріуі – физикалық
құбылысқа жатады, яғни ... күші ... ... ... ... ... ... төрт хлорлы көміттегімен ... ... ... ... механизм. Бұл механизм бойынша комплксті ... және ... ... экстракцияланады. Экстрагент
ретінде протонданатын еріткіштер қолданылады. ... ... ... және жай ... ... ... қосылыс
катион бөлшегінен тұрады / гидраттанған және сольваттанған протоннан/
немесе ... ... / ... ... Бұл механизмнен Fe
(III), Sb(III,V), Ak(III) т.б. ... тұз ... ... ... ... /иондық жұптар\. Бұл әдіспен
көптеген органикалық еріткіштерде еритін ... ... және ... күрделі аниондармен қосылыстары
экстракцияланады.
Ішкі комплексті қосылыстардың /хелаттардың/ экстракциясы
Ішкі ... ... көбі суда ... ... ... ... жақсы ериді.
Экстракция реакциясын мына ... ... ... болады:
М+n(M+n экстракция константасы төмендегі
бөлшекпен анықталады:
К= ... бұл шама ... дәл ... Егер ... ... түрін ескермесе және су ... ... /М/ тең деп ... онда:
Д= , сонықтан К= Д ... ... ... ... ... ... болады: үлестру
коэффициенті, экстракция ... ... ... ... ... су ерітіндісінің рн– ына
тәуелді. Хелаттардың экстракциясына рН ... ... ... ... ... ... ... әсері: аналитикалық химияда ең
көп пайдаланатын ... ... ... (– ... ... ... және т.б. реагенттер көптеген
катиондармен әрекеттеседі. ... ... ... ... ... ... ... сонымен қатар талғағышты ... ... ... және ... ... ... болады. Бүркеуші реагент ретінде ... ... ... т.б. қосылыстар қолданылады.
Жиі пайдаланылатын регенттердің бірі ... ... және оның ... Оксихинолин мен оның туындылары
көптеген ... ... ... ... мысалы,
Al,Bi,Cu,Fe,In,Ni,Be,Mn,Rb,Zn
т.б. Олардың тұрақтылығы ерітіндінің рН– на ... ... ... және ... ... жиі ... валенттілік және координациялық байланыс арқылы түзіледі.
Олар көбінесе түсті, түсі оны ... ... ... неғұрлым
түсі қою болса, коцентрациясы соғұрлым жоғары болады.
Алдында көрсетілгендей экстракциялау ... ... ... ... ... ... еріткіштің таби,атын және
лигандтың ... ... ... ... ... және ... ... болады. Мысалы,
ерітіндінің рН–ын өзгеотіп ... ... ... ... ... бөлуге болады.
Экстагент рН ... ... ... 3-6 ... Al,Bi, Be,Mn, ... Cu,Fe, Rb,Zn ... ... ... және
оның туын–
дылары
Әр элементті түрлі әдістермен ... ... ... ... жағайын ... ... ... шарттарына негіздлуі тиіс.Экстракцияның нақты жағдайын
табу үшін экспериментальды ... ... сызу ... экстракциялық қисықтар дегеніміз – бұл ... ... ... ... ... ... ... келген металдың экстракциялану дәрежесін анықтау шін ... тың ... ... ... Алынған мәліметтер ... ... ... соң экстркцияның ең жоғарғы R% шамасындағы рН–
ты анықтайды.
11.1 сурет.
11.2 ... екі ... ... экстракциясына рН– тың ... ... ... ... ... рН> 3 ... 1- ... жағынан толық экстракцияланады; рН (3,5 жоғары болғанда 2-ші
меьалл ... ... екі ... бөлу үшін рН ... болу ... ... ... бөлу үшін су ... ... ... VI ... топ ... экстракциялық әдіспен бөліп алу.
Ерітіндіде: Ni,Co,Cu,Hg,Cdкатиондары ... ... осы ... 30% хлороформ ерітіндісіндегі
ацетилацетонды ... ... су ... ... /көк – жасыл түсті/
Ni,Co,Hg,Cd
экстракцияны бірнеше рет оған HNO ... ... ... ерітіндіге
дитизон қосады.
Су фазасы Ni,Co,Cd–
органикалық фазада Hg
тұрады, оған ... ... ... ерітіндісінің
рН=10+дитизон(CCl)
ораникалық фаза қызыл су ... ... ... ... ... оларды алдын
ала бөлшек-
теу әдісімен анықтауға болады.
12 – ... ... және ... ... ... ... ... бірнеше ион болады, олар ... ... ... ... ... кедергі жасайды. Мысалы,
натрий гидротартратының К және NH ұқсас ... ... ... ... ... ... керек.
Бұдан катиондарды кез–келген ... ... ... ... көруге болады. ... ... ... ... бліп ... ... ... анықтайды. Бұл тәсілді ... деп ... ... ... ... зерттелетін қоспадан бөлек бір
топ катионын бөліп алады. Иондарды ... ... ... ... Ол үшін оп реагентіне ... ... ... және ... пайдаланады.
Иондарды топқа бөлу үшін түрлі тәсілдер ... ... ... ... ... ... түсіру;
2. ионарды металдармен тотықсыздандыру;
3. талғағыш адсорбция тағы да ... ... ... анализдеу тәсілін дпмытуда совт ғалымы Н.А.тананаев
көп қызмет жасаған, ол 1950ж. ... ... ... ... жазып
шығарған.
Бұл тәсіл ионды арнайы реакциялармен кез–келген ... ... ... ... ... өте тез ... ... да қиынға соқпайды. ... ... ... ... бөлмей–ақ белгілі жағдайда анализарянмен ... ... ... ... түрлері
Қышқылды негіздік жіктеу
Қышқыды негіздік жіктеу бойынша катиондар алты ... ... ... ... ... ... бұл ... топтық реагенті жоқ. Анализ
кезінде ... ... ... ... ... топ реагенті 2H. HCl ерітіндісі. Топ ... ... ... ... ... AgCl,HgCl,PbCl тұнбаларын
түзеді.
Үшінші аналитикалық топты Сa,Ba,Sr құрайды. Оларды
байқап бөлу үшін ... ... ...... топ ... топ ... болып табылады. ... ... ақ ... CaSO,BaSO,SrSO
тұнбалары түзіледі. Арасындағы өте ... ... BaSO, ... және SrSO ерігіштігі жоғары, ... ... ... ... қатысында тудырады. Бұл топ
сульфаттары ... және ... ... ... ... қана (NH) SO ... суда ... тұз (NH) Ca(SO) ... ... ... ... ... құрайды. Бұл топ катиондары ... ... ... ... ... ... мөлшерінде еритін
гироксидтер ... Al(OH), ... ... ратық мөлшеінде еріп
идроксокомплекстер ... ... (, ... Na(Sn(OH)(, Na(Sn(OH)(, ал
мышьяк NaAsO және NaAsO ... ... NaOH ... ... ... ... болып табылады. Бірақ
жүйелік анализ барысында NaOH ... ... ... бұл ... ... ... бар иондар тотығып,
жоғары ... ... ( AsO ... ... ... ... Sb(III,V) катиондары құрайды.
Топ ... NaOH ... ол ... топ ... суда ... ... ... түзеді:
Mg(OH) , Bi(OH) , Mn(OH) , Fe(OH) ,Fe(OH) , Sb(OH)
,SbO(OH) .
Жүелік ... ... ... ... ... ... ... бар элемнттердің жоғарғы тотығу
дәрежесіндегі ... ... ... MnО(OH), Fe(OH) ,
SbO(OH).
Алтыншы ... ... ... ... ... ... аммиак ерітіндісінің артық
мөлшері. Жүйелік ... ... ... ... NHOH
ерітіндісінің артық мөлшерімен әрекестесіп комплексті ... ... ... ... ... ... ... катиондар бес аналитикалық топқа бөлінеді:
Бірінші аналитикалық топқа Ag,Hg,Pb ... ... ... ... тұз ... ... ... суда нашар ... ақ ... ... AgCl ... сұйылтылған қышқылдырда ... ... ... ... ... ... ... + 2 NHCl ( (Ag(NH)( + Cl+ HO
Бұл ... Ag ... KI ... ... I ... Ag ... өте ... еритін
қосылыс түзеді (ЕК= 8,3.10), ал (Ag(NH)( комплекс
ионының ұрақсыздық ... мәні К= 5,8.10. ... ... Ag ... ... AgI қосылысын түзуге
жеткілікті ... 2 HO ( AgI+2 ... HgCl– ақ ... ... ... ерітіндісінде ерімейді,
бірақ әрекеттеседі:
HgCl+ 2 NHOH ((NHHg(Cl(+ NH+ Cl+ ... ... ... ... ... ... (NHHgCl( + Hg(
3) PbCl ақ түсті тұнба, HCl,NaCl ... ... ... ... PbCl қосылысы ыстық суда ... ... оның ... ... тең. ... тұз ... ... Pb
катиондары толық тұнбаға тспейді.
Екінші ... ... ... ... ... жатады топтық реагеті
күкіртті сутек, тұз ... ... (рН ... топ екі ... бөлінеді: мыс ... Bi) және ... ... ... ... Bi катиондары қара
түсті тұнба ... ... Cd ... ... түсті тұнба береді.)
CuS,CdS, BiS– сульфидтер сұйылтылған қышқылдарда ерімейді
/HCl, HSO/, ... ... ... ... мысалы
сұйылтылған HNO ерітіндісінде.
3CuS + 2 NO + 8H( 3Cu ... ...... тұз ... ... ... ион түзу
арқылы ериді. CdS + 4HCl ( (CdCl(+ HS(+2H. HgS– ... ... ... ... (НР= 1,6.10), ... ... сұйығын қолданылады.
3HgS + 2 HNO+12HCl (3H(CdCl(+ 3S(+2NO(+4 HO.
Мышьяк топшасы ... ... олар ... ... түзіледі: AsS+ 3NaS(
2NaAsS. Ерекшелік ... Sn(II) ... оны ... Sn(IV) ... тотықтырып, аммоний сульфидінде ерітеді.
SnS + (NH)S ( SnS + (NH)S
SnS +(NH)S ( (NH)SnS
Мышьяк сульфидінің ... ол ... ... ... ... оны ... және ... суоьфидтерінен бөліп алу үшін
пайдаланылады. AsS+ 3 (NH)CO ( ... (NH) AsO+3CO. ... ... сульфидтері
концентрлі тұз қышқылында жақсы ... ал AsS, ... ... ... ... құрайды. Топтық реагенті аммоний сульфиді ... ... /рН=9/ ... реагенттің әсерінен FeS, CoS, ... қара ... ... ... ZnS – ақ, MnS – ... ... FeS, FeS, ZnS, MnS ... сұйылтылған HCl,
HSO ерітінділерінде ... пен NiS ... ... ... ... ... NiS(+ 2H+ HO( Ni+ 2 HO + S(
3 CoS + 8H+2NO( 3 Co+ 3S( ... (+4 ... Al және Cr ... ... ... қатысында
гидроксидтер түзеді. Al+ 3S+3 HO ( Al(OH) (+ 3HS
Төртінші ... ... ... ... ... ... (NH)CO ... аммоний
карбонаты гидролизденеді, сондықтан оның ... ... ... NHOH ... ал 5 ... ... орналасқан
Mg бұл топпен ... ... ... үшін ... ... ... ерітіндінің ортасы 9,2 – ге тең етіп ... ... ... NHCOONH ... ... үшін ... 70(C дейін қыздырады. Топтық реаентінің әсерінен
ақ ... ... ... түседі ( Ca CO, Ba CO,Sr
CO).
Бесінші аналитикалық ... ... ... бұл топ ... топ реагенті жоқ.
Оларды ерітіндіден ... ... ... NH пен ... анықтап алады, содан соң Liмен Mg ... ал NH ... ... ... бөліп тастап, қалған
ерітіндіден Naмен K ... ...... ...... ... ... катиондарды бес аналитикалық
топтарға бөледі. Бұл әдіс ... ... ... және ... ... және аммиак ерітінділерінде әр түрлі
ерігіштігіне ... ... ... Na,K,NH ... бұл топ ... ... ... жоқ.
Екінші аналитикалық топты Li, Сa,Ba, ... Al,Cr, Mn, Bi ... ... реаенті (NH)HPO аммиак ... ... ...... фосфаттар түзеді. Al PO,
Ba(PO), Cr(PO), ... AlPO – ақ, Fe PO ... ... ... Cr PO – ... Mg, Mn қос ... ... Mg NHPO) ... ... ... қышқылымен
әрекетесуіне байланысты оларды екі топқа ... A - ... Mg, Mn, Sr - ... ... сірке
қышқылында ериді. В - Fe,Fe, Al,Cr, ... ... ... ... ... аналитикалық топ катиондарының фосфаттары азот қышқылында
ериді / BiPO ерімейді/.
Үшінші аналитикалық топты Co, Zn, ... ... ... ... NaH ... ... ... топ катиондарының фосфаттары концентрлі аммиак
ерітіндісінде ... ... түзе ... : ... Бұл топ ... ... ... да ериді.
Төртінші аналитикалық топты ... ... ... ... және қалайы катиондры HNO ... ... суда ... ... ... ... Мышьяк HAsO күйінде болады,
бірақ HSnO оны өз ... ... ... - (HAsO) ... ... ... аналитикалық топқа Pb, Ag, Hg катиондары
жатады, ... ... тұз ... ... тұнбаға хлоридтер
түседі.
-----------------------
+
+ ... ... -
- -
- e-
- ... - - -
- -
- - - -
- -
- -
- -- ... ... ... - -
- ... -
- - -
- - ... -
- ... ... + + + + + + + + +
+ + ...

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 82 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Химиялық тепе – теңдік5 бет
Химиялық тепе-теңдік8 бет
18.12.00 ж Қазақстан Республикасының «Cақтандыру қызметі туралы» Заңының негізгі мәселелері7 бет
«Табыс - шығыс» тепе-теңдіктегі толық үлгі. Инвестициялық сұраныс және тауарлы нарықтағы бағалар теңдігі25 бет
Антиоксидантты ферменттер және ДНҚ-ның тотығу арқылы зақымдануы21 бет
Ақпараты толық емес техникалық жүйенің басқару заңын синтездеу38 бет
Ақша нарығы, оның тепе - теңдік сақтау проблемасы21 бет
Ақша нарығындағы тепе-теңдік10 бет
Ақша рыногындағы тепе тенділік8 бет
Д.И. Менделеевтің химиялық элементтердің периодтық заңын ашу периодтық жүйе11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь