Желін ауруларының шаруашылыққа тигізетін зияндары және пайда болу себептері

М а з м ұ н ы

1. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3.5

2. Ғылыми әдебиеттерге шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6.34
2.1. Желін ауруларының шаруашылыққа тигізетін зияндары және пайда болу себептері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6.14
2.2. Желін ауруларының турлері және белгілері ... ... ... ... ... ... ... ... .15.16
2.3. Желін ауруларын анықтау әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 17.19
2.4. Желін ауруларын емдеу және алдын алу шаралары ... ... ... ... ... 20.34

3. Өзіндік зерттеулер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...35.52
3.1. Шаруашылық жөніндегі мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..35.36
3.1.1. Табиғаты мен климаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .37.38
3.1.2. Шаруашылықтың экономикалық көрсеткіштері ... ... ... ... ... ...39.40
3.1.3. Шаруашылықтың эпизоотологиялық індет және жұқпалы емес аурулары жөніндегі жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .41.42
3.1.4. Еңбекті қорғау және сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 43.48
3.1.5. Табиғат пен сыртқы ортаны қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .49.52

4. Ғылыми зерттеулеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 53.64
4.1. Дипломдық жұмыстың негігі мақсаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 53
4.2. Зерттеулерге керекті заттар және тексеру әдістері ... ... ... ... ... ...54.56
4.3. Алынған мәліметтер және оларға талдау жасау ... ... ... ... ... ... ... 57.63
4.4. Қорытынды мен ұсыныстар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..64

5. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .65.69
1. Кіріспе
Ел басымыздың халыққа жолдауында алдағы жылдарға Қазақстанның даму стратегиясын айқындап берді. Республикамыздың дамуының жаңа кезеңінде ел агроөнеркәсіп кешенінің алдына бірқатар жаңа және маңызды міндеттер қойып отыр. Осының ішінде мал шаруашылығын баса атап өтті. Сонымен қатар ветеринария жүйесін халықаралық стандартқа көшіру қажет екендігін айтты.
Ел басы Үкіметке ауылшаруашылығына барлық деңгейлерде жүйелі қолдау көрсетуде одан әрі шаралар қабылдауды тапсырды.
Ветеринарияның басты міндеті – ауылшаруашылығының ветеринариялық тазалығын сақтау, адамдардың денсаулығын адам мен малға ортақ аурулардан қорғау, жоғары сапалы ауылшаруашылық өнімдерін өндіру және халықты малдардың аса қауіпті ауруларының енуінен қорғау болып табылады. Осыған орай, әлемнің бәсекеге қабілетті елу елдің қатарына кіру. Сондай-ақ, қазіргі таңда, еліміз дүниежүзілік сауда ұйымына кіруді жоспарлап отығанда, ауылшаруашылық өнімдерінің сапасы жоғары болу керек. Мал өнімдерінің сапалық мәселесі халық денсаулығына және тұтынушылар мүддесіне зиян келтіріп ғана қоймай, басты мал өнімдерінің экспорттық қуатына әсер етіп, еліміздің халықаралық беделіне әсерін тигізеді.
Малшаруашылық өнімдерінің сапасын, жалпы көлемін ұлғайтуда ветеринария ғылымының және тәжірибенің маңызы өте зор. Бұл жаңағы шаруашылықты әртүлі, инфекциялық және инвазиялық аурулардан сақтандырады. Көптеген аурулармен күресу ойдағыдай жүріп жатқанымен, кейбір жеке аурулар кездесіп жатады. Бұл аурулар шаруашылыққа өте зор нұқсан келтіреді. Мұндай ауруларға желін ауруларын жатқызуға болады. Жнлін ауруларының әсерінен сиырлардың өнімділігі төмендеп, табыннан көптеген жас әрі жоғары өнімді сиырлар шығарылып жатады. Бұл шаруашылықтын тез өркендеуіне өте үлкен зиян келтіреді. Сонымен қатар желін ауруларының әсерінен сүттің сапасы төмендеп, төл аурулару көбейе түседі.
Желін ауруларының ішінде ең көп әрі көрнекі түрде зиян келтіретіні желінсау ауруы (сүт безінің қабыныуы).
Жаңа емдік және диагностикалық препараттарды қолдану, машинамен сауудың техникасының жаңаруының өзі қазіргі уақытта желінсаумен күресуде көзделген мақсаттарға жетпей жатыр.
Желінсаумен ауырған сиырларды сауу кезінде сүт безінде пайда болатын ауырсынулар жатыр спазмасына әкеледі, басқа көбею органдарының жұмысын бұзады (төлдің шығарылуы және сорылуы, іш тастау, дұрыс жетілмеген төлдердің туылуы, сиырларды қайталап ұрықтандыру). Бұлардың барлығы төлдің жатырдан шығуына кері әсерін тигізеді.
Желісау кең тараған ауру ретінде болып тұр. Бұл аурудың пайда болуында негізгі себептердің бірі машинамен сауу техналогиясының және жалпы сүт сауу техналогиясының бұзылуы болып тұр. Осыған байланысты басқа аурулармен салыстырғанда қазіргі жағдайда сүт өнімінің төмендеуіне
5. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
1. В.И. Мутовин. «Борба с маститами коров» – Москва, «Колос» - 1974 ж. 6, 17, 92, 157-158, 176 беттер.
2. В.М. Карташов, А.И. Ивашура. «Маститы коров» – Москва, «Агропромиздат» 1988 ж. – 6, 8, 32, 34, 36, 37, 41, 67, 68, 186, 225, 228 беттер.
3. «Методические рекомендаций по борьбе с маститами коров хозяйстве Ростовской области». Персиановка 1971 ж. – 3,5 беттер.
4. Н.Т. Климов, В.А. Паринов, В.И. Слободяник, Е.Е. Шевелева, В.И. Земников, А.Н. Модин, А.В. Чурсин, Д.М. Пониткин. «Роль микробного фактора в возникнавениии и развитии мастита у коров». Ветеринария 2008 - №12 90-бет.
5. В.Г. Васильев. «Машинное доения мастит». Ветеринария 1998 - №12 36-бет.
6. Г.Ф. Коган, Л.П. Горинова. «Маститы и санитарное качество молока» – Минск, «Уроджай» 1990 ж. – 11, 15, 16, 18-79 беттер.
7. И.С. Загаевскиий. «Профилактика зоболеваний коров маститами» КАРТЯ Молдовеняс 13 бет.
8. В.П. Гончаров, В.А. Карпов, И.Л. Якимчук. «Профилактика и лечение маститов у животных» – Москва, «Россельхозиздат» 1987Ж. – 11 бет.
9. Г.А. Кононов, В.А. Акатов, А.И. Поспелов, И.В. Смирнов. «Ветеринарное Акушерство и гинекология» – Ленинград, «Колос» 1977 ж. – 438, 439, 453, 455, 476, 493 беттер.
10 .Аятханұлы М. «Мал акушерлігі және көбею биотехнологиясы». – Павлодар, 2006 ж. -350 бет.
11 .Жоланов М. Н., Қойбағаров К.У., Туребеков О.Т., Мадияров М..Э.
»Мал акушерлігі және гинекологиясы». - Алматы, 2005 ж.- 282 бет.
12. Париков В. А., Климов Н.Т., Романенко А. И. «Мастит у коров» (профилактика и терапия) Ветеринария. 2006 №-4. 34-37 беттер.
13. Дворниченко А.Д., Бортыкаев А.О., Супиева Х.Т. «Меры борьбы с маститами коров». - Алма-Ата: КазНИИНТИ. 1989 ж. -8,14,29 беттер.
14. «Рекомендации по борьбе с маститом коров». Ветеринарное законодательство. - М.: «Агропромиздат», 1988 ж. т.4. -611 бет.
15. Брылин А.П. НПФ «Провет» представляет комплексную программу по борьбе с маститами у коров. /Ветеринарная газета. 2002. №-197 3 бет.
16. Калашник Б.А. «Диагностика распространение и этиотропная терапия субклинических маститов у коров» Автореф.дисс. канд. вет. наук. – Персиановка,1973 ж. 18 бет.
17. «Пофилактика» маститов у коров» : ИЛ № 192 / Хабаровский 1ЩТИ. - Хабаровск, 1987 ж.
18. Брылин А. П., Бойко А. В. «Программа по борьбе с маститами и улучшению качества молока» Ветеринария. 2007 №-87 9-11бет.
19. Коспаков Ж.К. «Диагностика мастита у коров при различных функциональных состояниях вымени». Вестник сельскохозяйственной науки
        
        М а з м ұ н ы
1.
Кіріспе..............................................................
........................................3-5
2. ... ... ... ... ... тигізетін зияндары және пайда
болу
себептері............................................................
................................6-14
2.2. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... індет және жұқпалы емес
аурулары ... ... ... ... ... пен ... ортаны
қорғау.............................................49-52
4. ... ... ... ... ... ... ... және тексеру
әдістері.......................54-56
4.3. ... ... және ... ... ... ... ... ... ... басымыздың халыққа жолдауында алдағы жылдарға Қазақстанның даму
стратегиясын айқындап берді. ... ... жаңа ... ... ... ... ... жаңа және маңызды міндеттер қойып
отыр. Осының ішінде мал ... баса атап ... ... ... ... ... стандартқа көшіру қажет екендігін айтты.
Ел басы Үкіметке ауылшаруашылығына барлық деңгейлерде ... ... одан әрі ... ... тапсырды.
Ветеринарияның басты міндеті – ауылшаруашылығының ветеринариялық
тазалығын сақтау, адамдардың ... адам мен ... ... ... ... ... ... өнімдерін өндіру және ... аса ... ... ... ... ... ... Осыған
орай, әлемнің бәсекеге қабілетті елу ... ... ... ... таңда, еліміз дүниежүзілік сауда ұйымына кіруді жоспарлап отығанда,
ауылшаруашылық өнімдерінің сапасы жоғары болу ... Мал ... ... ... ... және ... мүддесіне зиян
келтіріп ғана қоймай, басты мал өнімдерінің экспорттық ... әсер ... ... ... ... ... ... сапасын, жалпы көлемін ұлғайтуда
ветеринария ... және ... ... өте зор. Бұл ... әртүлі, инфекциялық және инвазиялық аурулардан сақтандырады.
Көптеген аурулармен күресу ... ... ... ... жеке аурулар
кездесіп жатады. Бұл аурулар шаруашылыққа өте зор нұқсан келтіреді. Мұндай
ауруларға желін ауруларын ... ... ... ... әсерінен
сиырлардың өнімділігі төмендеп, табыннан көптеген жас әрі ... ... ... ... Бұл ... тез ... өте ... зиян
келтіреді. Сонымен қатар желін ауруларының әсерінен сүттің сапасы төмендеп,
төл аурулару көбейе түседі.
Желін ауруларының ішінде ең көп әрі ... ... зиян ... ауруы (сүт безінің қабыныуы).
Жаңа емдік және диагностикалық препараттарды қолдану, машинамен
сауудың техникасының ... өзі ... ... ... ... ... жетпей жатыр.
Желінсаумен ауырған сиырларды сауу кезінде сүт безінде пайда болатын
ауырсынулар жатыр спазмасына ... ... ... ... ... (төлдің шығарылуы және сорылуы, іш тастау, дұрыс ... ... ... ... ... ... барлығы төлдің
жатырдан шығуына кері әсерін тигізеді.
Желісау кең тараған ауру ретінде болып тұр. Бұл ... ... ... ... бірі машинамен сауу техналогиясының және жалпы
сүт сауу ... ... ... тұр. Осыған байланысты басқа
аурулармен салыстырғанда қазіргі жағдайда сүт ... ... ... уақытынан ерте бракқа шығару, төл ... ... ... ... ... сонымен қатар сүттің тағамдық және
техналогиялық қасиеттерінің төмендеуі үлкен мөлшерде ... ... ... ... шолу
2.1 Желін ауруларының шаруашылыққа тигізетін зияндары және пайда
болу себептері.
В. Венскявиченің мәліметі бойынша 225 бас сиырлардан ... ... ... ... Сауу ... желіннің ауру бөлігінен
сауылған сүт, сау бөлігімен салыстырғанда орта ... 23 ... ... және де ... ... бөлігінің өнімділігі лактация аяғына дейін
төмен болған. [1]
В.И. ... ... ... ... желінсау кезінде болатын
желін бөлігінің гипогалактиясында төлдеуден кейінгі ... орта ... 7,5 ... аз сүт алынған. [1]
В.М. Карташованың мәліметтері бойынша көптеген елдерде ... 50 ... ... ... ... Және көптеген зиян әкеледі.
[2]
Сиырларды уақытынан ерте ... ... ... ... ... ... Нәтижесінде сиырлардың өмір сүруі орта есеппен
5,5-6,5 жылдан аспайды. Осыған орай өнімділігі де 3,5-4 ... ... етке ... ... ... сиырдан 3-4 бұзау және 3-4 лактацияның сүті
алынбайды. Экономикалық шығынның бір бөлігін желінсауды емдеуге кеткен және
профилактикалық жұмыстарды ... ... ... ... Олардың бағасы
қабынудың дәрежесіне және аурудың асқынуына байланысты. [2]
Н.И. Полянцев пен Б.А. ... ... ... ... ... ауру ... микробтар болады. Бұндай сүтті бұзауларға
термиялық өңдеуден өткізбей бұзауға беретін болсақ ... ... ... ... Сондай-ақ, адамдарда ангина, скарлатина және әр
түрлі ішек ауруларын тудыруы ... ... ... 5-10 ... желінсаулы
сүттің болуы ірімшік және әртүрлі сүт өнімдерінің техналогиялық дайындау
процесін бұзады. ... ... 1-14 ... ... ... ... байқаған. 315 желінсаудан таза сиырлардан алынған
бұзаулар және 205 желінсаумен ауырған сиырлардан ... ... ... Аурған бұзауларды емдеу тиімділігі де қарастырылған. Зерттеулер
нәтижесінде желінсаумен ... ... туып оның ... ... ... 2
есе диспепсиямен ауырып 4,3 есе өлім-жітімге ... ... ... сау сиырдың уызын ішкен бұзаулармен салыстырғанда. [1]
Белгілі дат ... S. O. ... ... бойынша
микробиологиялық жағдайын білу үшін бактериологиялық ... ... әр ... ... ... ... ... Климов, В.А. Паринов, В.И. Слободяник, Е.Е. Шевелева, В.И.
Зимников, А.Н. Модин, А.В. ... Д.М. ... ... ... ... ... болу және даму себебі ... ... ... ... ... Әр түрлі микроорганизмдер ең
бастысы, коккалы флора (стафилакоккалар және стрептакоккалар), күтіп бағу,
азықтандырудың дұрыс болмауы ... ... ... мүмкін. Әдетте
сүт безінің резистенттілігі төмен сиырларда кездеседі. [4]
В.Г. Васильев шаруашылықтағы сиырларды 4 топқа бөлді. 1-ші топтағы
сиырларды ... ... ... ... ... төменгі жағын және
бөліктерін жуған ( n=52); 2-ші толптпғы сиырларға қосымша белсенді массаж
жасалынған (n=50); ... (b=48); 3 ... бойы ... бос ... ... ... ... тартып тұрып саууды жалғастырған. 4-ші де сауу
техналогиясы толық сақталған.
1-ші топта желінсау 11,5 ... ... ... түрі 3,8 ... түрі 6,7 ... ... 4 ... сиырда кездесті (2 және 2
пайыз), 3-ші топтағыларда 18,8 пайыз (8,4 ... және 10,4 ... түрі ), 4-ші ... 6 ... (2 ... және 4 ... ... [5]
В.М. Карташовтың айтуы бойынша азықпен улану кезінде малдардың
сүтінің техналогиялық қасиеті және ... ... ... Желінсаудың пайда болуында негізгі улану ... ... ... және нитраттармен уланудан болады. Егер де бұл
заттар жасыл шөпте қалыпты концентрациядан көп ... ... ... ... Пляшенко және тағы басқаларының айтулары бойынша сүт ... ... ... ... ... ... ... және иммуноглобулиндер мен лейкоцидтер көрсеткіштеріне
байланысты делінген. [6]
B.Senft және басқаларының айтулары бойынша ... ... ... және онда ... ... ... организнің қорғаныс
жүйесі. Бұған фогацитоз, иммунды жүйе, ... ... ... ... және ферменттер. [6]
A. Frerking және басқалары қосымша желін бөліктерімен 201 ... ... ... ... ... ... ... бар
52,2 пайыз (102 жануар) сиырдан стрептакоккалар, ... ... және ішек ... ... ... ... кезінде негізгі желін бөлітерінен сынақтың 14,4
пайызынан оң нәтижелер алынды. ... және ... ... ... ... ... ... сиырларда көпбөліктіліктің
тұқымқуалауы зерттелінді. Желіннің басқа да белгілері сияқты көптөлділік ... ... ... ... ... ... ... желінсаумен ауырған
сиырлар келесі сүтею кезеңінде де ауырады. Алғаш рет ... ... кез ... ... ... онда 96,6 ... ... сүтею
кезеңінде ауырады. Сондықтан желінсауға төзімсіз деп – үлкен сиырларды егер
олар сүтеюдің бір кезеңінде желінсаудың созылмалы, клиникалық және ... ... ... ... ... кез ... ... ауырған
алғашқы төлдеген сиырларды жатқызуға болады. [6]
А.И. Ильин және А.К. Поспеловтың көрсетулері бойынша: Желінсаудың
пайда ... әсер ... ең ... ... ... ... мөлшерінің бұзылуы, жануарларды күтіп бағудың дұрыс болмауынан.
Олардың тексерулері ... ... ... ... ... ... және ветеринариялық- санитариялық талаптары
сақталмаған шаруашылықтарда кездеседі. [7]
Сиырларда желінсаудың таралуы В.Н. Олескиевтің мәліметтері ... ... ... – 25 ... ... ... бірінші – екінші
айларында – 20 пайызында, сүтеюдің келесі айларында – 17 пайызында, ... – 23 ... ... ... – 15 ... кездесті.
Желінсаудың пайда болуында және дамуында ең маңызды рольді микробтық фактор
атқарады. [8]
Н.Ф.Мышкин, А.П. Студенцов, Н.А. Флегматов және ... да ... ... ... желінсау көбінде төлдегеннен соң бірінші күні
басталады. [9]
Г.В. Зверевой және басқаларының ... ... ... кезінде
желінсаумен - 36,3 пайыз, бұзауын жіберу кезінде – 22,6 ... ... – 15,8 ... және ... кейін алғашқы күні – 25,3 пайыз. Бұл
жыл бойы желінсаумен ауырған сиырлар санына. [9]
R.Gotze және ... ... ... ... үрпі ... арқылы жұғуда көбінде домаланған және конус тәрізді ... ... ... тарелкалы және кратерлі ұшы бар желін бөліктері көп
зақымдалады. [9]
Желінсау-желіннің қабынуы сауын ... ... қай ... ... ... суалған кезде де кездесе береді.Сүт безі аурулары малдар
арасында жиі шығады және кең ... ... ... ... ... және болжамын, оны анықтау, емдеу және ... ... ... ... ... ... арналған. [10,11]
Желінсау пайда болуының негізгі себептері: дұрыс саумау, микроб
факторының болуы, ауру ... ... және ... дер ... ... селекция жұмыстары, машиналы саууға дұрыс іріктеп алмау
және басқа ... ... ... [8]
Ұрып-соғудан, жарақаттанудан желін тканіне микробтар (стрептококк,
стафилококк, қылау қоздырғышы, іріңдеткіш микроб т.б.) енуінен, желіндегі
микробтардың ауру ... ... ... ішек-қарын аурулары
салдарынан, уланудан, шуы түспеуден, ... ... ... ... сауын стакандарының лас болуы, желінді лас сумен жуу,
сиырды мезгілінде саумау, сауған кезде оның ... ... ... ... ... ... ... тәртібі бұзылуы, стакандарды ұзақ
ұстаудан, желінге салқын тигізу, малды дұрыс-азықтандырмау, оған сапасыз
азық беру- ... бәрі ... ... ... ... безіндегі патологиялық процесс келесі ретпен дамиды. Мәселен,
сауу ережесі мен технологиясы бұзылса (сүт беру ... ... ... сауу
аппаратттарын ерте қосу немесе сауылып біткен желінде олардың ұзақ ... ... ... ... да, ... ... әсерлерде асептикалық
қабынуға – жасырын маститке ұласады. ... бұл ... ... ... үрпі ... және ... ... стрептококк,
стафилококк сияқты микроорганизмдермен ... және үрпі ... ... енуі нәтижесінде әртүрлі ауырлық ... ... ... [12,13,14]
Желінсаумен сиырлар лактацияның кез-келген кезеңінде зақымданады,
мұнда ... ... ... ... жиі ... ... сүт ... кезеңінде және келесі сауығу кезеңінде жүреді. Біраз сиырларда ұзақ
уақытқа ... ... ... сүт безі ... ... ... ... алып, бұрынғы сүт сауымы мүлде қалпына келмейді. 20%
астам сиырлар желінсаумен ауырғаннан кейін, бір ... ... ... ... ... ... шығарылады. Статистика бойынша субклиникалық
желінсаумен 40-60% сиырлар ... ал ... ... ... алынатын сүт өнімінің шығыны орташа жылдық сүт ... ... ... -та желінсаумен күрес бағдарламасы 30 жыл ... ... ... ... ... ... ... келетін жыл сайынғы
шығындар орташа 2 млрд дол., Осының шамамен 70% ... ... ... [16]
Сүтті мал шаруашылығына желінсау ауруы келтіретін зияндар, барлық
жұқпалы емес ... ... ... шығындарына теңеседі. Көбінесе
жоғары өнімді сиырлар ауырады. ... ... ... ... бір түрі ... ... айнала береді, не олар ұштаса жүреді.
Желінсаудың кейбір түрлері, ... ...... ... ... ... ұзаққа созылады да, бірте-бірте желін ұлпасына
зақым ... оның ... ... ұлпа қаптайды.
30% дейін ауырып айыққан сиырлар желін ширектерді семуі салдарынан
ақауға шығарылады. Нәтижесінде сиырдың ... орта ... 5 ... ... одан 2,5-3 жыл ғана өнім алынады. Демек ... ... 3-4 ... кем ... және ... сүт 3-4 лактацияға ... ... ... ... ... мен ауру ... ... жітімін қосу керек. Бұл тұрғыдан субклиникалық
желінсаумен ауырған ... сүті ... ... ол ... белгісі
бойынша қалыпты сиыр сүтінен айырмасы жоқ, бірақ құрамында адам мен ... ... ... және ... ... ... ... Бұл
жағдайда сүт өнеркәсібі де үлкен шығындарға ... ... ... ... ... ... кішкене қоспасы (10%) сүттен жоғары
сапалы өнімдерді даярлауға мүмкіндік бермейді. [18]
Желінсау себептерінің ... ... ... және ... ... сызат, жарылу, соғылу), сонымен қатар, үсу, күйіктер,
өрескел уқалаумен және әсері күшті сүртпе майлар жағудан ... ... ... ... сүт ... сиырларды ұстауы машиналы саууды
қолданусыз мүмкін болмайды. Бірақ аппаратты ... ... ... ... ... болуы мүмкін. Мысалы қолмен сауу кезінде 5-6%
желінсау тіркелсе, машиналы сауда бұл көрсеткіш 60% ... ... ... ... негізінде сиырларды ұстау және
азықтандыру шарттарының, ... ... ... мен ... ... инфекцияға жалпы және жергілікті төзімділігін төмендетіп,
сыртқы ортада, желінде бактериялар жиналып, көбеюіне ауру ... сау ... ... жасайды, яғни тұйық шеңбер түзіледі. [20]
Жалпы ағза мен сүт безіне неғұрылым көп теріс факторлар әсер ... ... ... ... микрофлора бөлетін, желінсаумен ауырған
сиырлар көбейеді. Нәтижесінде тіпті ... ... ... де уыттылығы күшеюіне жағдай жасалып, олар сүт безіне
алдымен галактогенді жолмен жаппай түсіп (массивті инфекция), ... ... ... де желінсау туғызуы мүмкін. Ауру бұл ... ... ... ... ... өнімді сиырларды зақымдап,
шаруашылыққа орасан зор зияндар әкеледі. [21]
2.2. Желін ауруларының турлері және ... П. ... ... ... ... ... Катаральді;
3. Фибринді;
4. Іріңді;
а) іріңді катаральді,
б) желін абцесі,
в) желін флегмонасы.
5. Геморрагиялық;
6. Арнайы ... ... ... ... желін туберкулезі.
7. Желін дерматиті.
Желінсаудың асқынулары:
а) желін индурациясы, б) ... ... ... ... ... В. М. ... бойынша алғашқы
сатысында ... тек, ... ... ғана ... ... ... ... сұйықтау бола түседі, қаймақтың мөлшері ... ақ ... ... ... (серозды-катаральді желінсау). Ақырындап тұнба
көбейіп соңында сары түс болады ... ... ... қоса ... ... сүт беру ... ... (гипоголактия). Акырында
толық агалактия болады, ол желінсаудың айқын көрінуінсіз, сүт безінің
паренхимасының ... ... В. ... анықтамалары бойынша Студенцовтың классификация-сында
көрсетілген қабынулардың барлығы шынымен де сүт безінде кездеседі және
серозды, ... ... ... ... ... ... және
өтетін патологоанатомиялық, патологогистологиялық өзгерістердің кешені,
басқа паренхиматозды ағзаларда болатын ... ... ... ... ... ... бойынша желінсау кезінде қабыну
процесіне сүт цистернасының безді және үрпі бөліктері де ... ... ... және ... секреттеуші элементтері патологиялық өзгерістерге
ұшырайды. [2]
3. ... ... ... ... ... ... клиникалық (қарау, қолмен ... ... ... және ... ... зерттеу: тұндыру,
реактивтермен және ПЭДМ).
Субклиникалық желінсауды әрбір сауын сиырдың сүтін айына 1-2 ... ... ... ... ... анықтайды. Ол үшін А. В. ... ... (2003) ... ең ерте кезеңінде сүттің 1 мл соматикалық
торшалар 200 мыңнан асқан кезде анықтауға мүмкіндік беретін ... ... ... ... ... ... ... сүтіне күйдіргі натрий қосса ... ... ... ... ... пайда болады. Mutphy және Hansen-
нің ойлары бойынша уайтсайд сынағы сүттегі ... ... ... ... ... ... дәрежесін анықтауға болады. Schalm және
Norlander күйдіргі натрийдің орнына ... ... ... 1939ж Уайтсайд анықтады. [18]
И. И. Архангельский және Оксамитныйдың айтулары бойынша ... ... ... ... ... ... қорытындылары
сүттегі лейкоциттердің мөлшеріне байланысты. Ал В. И. Мутовиннің көрсетуі
бойынша димастин көрсеткіші ... ... ... ... Оның ... ... иондық-молекулярлы фазаны бұзады және мұнымен қоса сүттің
тұрақсыз ақуыздарын ... ... ... И. ... ... ... арналған бақылау пластинкаларын
пайдаланды. Сауу алдында алғашқы сүтті ақ-қара ... ... ... ... ... ph-н ... ... мөлшерін
анықтауға пайдаланды. Мысалы: 4 ... ... ... ... ... ... анықтау үшін; Ветеринариялық-
санитариялық бақылауда ... ... ... ... және тағы басқа
реакцияларды сүттің ... ... ... ... ... жасырын желінсаумен ауырған сиырларды анықтау үшін
көктемде айына 1-рет, ал ... ... екі ... сайын мтексеру
жүргізген. 7 пайызы бромкрезолпурпурдың спиртті ерітіндісінде ... ... ... Зерттеу жақсы ... ... ... ... ... ашық, таза ауада жүргізілді.
Ерітіндіні сүтпен араластырғанда ... ... ... сүттер бірдей
болмаса жасырын желінсауға күмән болды. Желінсаудың әр ... түрі бар ... ... ... ... және ... ... бойынша сүт безінің
өткір қабынуының алғашқы кезеңін анықтауға болатынын көрсетті. ... ... түрі ... ... анықталмады. 475 сиырдың ауырған желін
бөліктерінен алынған сүттің активті қышқылдылығы (PH) 6,9-7,2 шамасында;
Ал 187 ... ... ... сауылған сүттің PH мәні өзгеріссіз.
92 желіні ауырған сиырдың сүтінің PH мүні 6,1-6,5 және ... ... ... ... табылған желін бөліктері ауру деп саналды.
PH мәні 6,5 тен ... ... ... көп ... St. ... ... ал ... бөліктерден сауылған сүтте микрофлора жоқ болды
немесе аз мөлшерде микрококкалар кездесті. [24]
Ал Н.К. ... ... ... сүт ... ... ... ... клиникалық өзгерулер болғанда ғана оң болад. Және
жасырын ... ... ... 20 пайызында ғана анықталған, ал
димастинмен 60 пайызында анықталған. [2]
2.4. Желін ... ... және ... алу ... Анисимов, И.Г. Велитон, Е.В. Себрянов, Г.Я. ... ... сиыр ... ... гипофиз гормоны окситоцинді пайдалануды
ұсынды. Бұл ғалымдардың ... ... ... ... бірге қолданғанда тиімділігі артады. [25]
Е.В. Серябриков. И.Г. ... В.Н. ... П.И. ... ... ... ... ... емдеген.
Окситоцинмен емдеу кезінде 7 сиырдың 3- де ауру ... 10-12 ... бір рет ... соң жазылып кетті. Желін бөліктерінің атрофиясы
кездеспеді. [26]
И.С. Загаевский және басқаларының зерттеулері бойынша желінсаудың
жасырын ... ... ... ... ... ... ... және
сауу техналогиясы дұрыс сақталған кезде 39 пайызға емдік көмексіз ... ... ... А.Н. ... М.Р. ... жаңа желінсауға қарсы
препарат ойлап тапты. Бұл ... ... ... этиопотогенездік ерекшеліктеріне байланысты ... - ... тері ... ... ... май. ... сульфаниламидтер және нитрофурандар жоқ сонымен қатар қарсы
әсерлері де жоқ. Оның ... ... ... ... ... 94 ... ... көрінісі бар, желінсауда-88 пайыз шамасында.
[28]
С.А. Староверов, К.П. ... А.А. ... В.Г. ... ... ... ... дайындалған жаңа желінсауға қарсы препарат ...... ... ... ... бұл ... ерекше
физико- химиялық қасиеттері бар. Ал оптимальді концентрацияда дайындалған
аминогликозитті және ... ... ... препараттың
терапевтикалық тиімділігін жоғарлатады. [29]
Е.А. Коньков, В.В. Виноходов Коньков майымен желінсауды емдеуді
ұсынды. Коньков майы сиыр ... ... ... ... әсер
етеді. Препаратты арасына 1-2 күн салып 2-3 рет 10-15 ... ... ... Керек жағдайда емдеу курсйн 3-5 ... ... ... Желінсауды мазьбен емдеу кезінде міндетті түде ... ... ... сауу ... ... ... қосу оның ... тиімділігін
арттыраы. Ауырған малдың желіні 3-5 күн арасында жазылады. [30]
О.А. Симецкий және В.И. Мутовин сиырлардың сүтімен антибиотиктердің
шығу ұзақтылығын анықтады. Олар ... ... 543 ... ... ... ... ... нәтижесінде әртүрлі антибиотиктердің шығу
ұзақтылығы бірдей емес екендігін анықтады. Ауру ... ... ... ... бөлігінен тез шығады және сүт сауу кезеңінің басында тез, ... баяу ... ... террамицин - сау желін бөлігінен бір және үш ... 4 ... соң, ал ауру ... ... 5 ... ... Күкірт қышқылды стрептомицин-бір рет енгізгенде сау желін ... ... соң, ал ... – 8 ... соң шығады. Үш рет енгізгенде
сауларынан 7 және ауруларынан 8 немесе одан да көп уақыттан соң шыққан. Сау
желін ... және ауру ... ... ... бір ... сауу кезеңінің бірінші, алтыншы айларында антибиотиктің шығуы 2
тәуліктен соң. Ал сауу ... ... және ... ... 3 тәуліктен
соң шыққан. Бір рет енгізілгеннен кейін эритромициннің ... ... 1 ... соң, ал ... 3 ... соң ... ... Храбустовскийдің зерттеулері бойынша ... ... 85 ... ... ... ... сүт беру көрсеткіші
төмендеп желінсаудың көрсеткіштері жоғарлайды. Ауа ылғалдылығы әрбір ... ... ... бойынша тәуліктік сүт беруі, бір сиырда 1,2-1,4
кг-ға өмендеген. Ауа ылғалдылығы 90 ... ... сүт ... ... 2-6
литрге төмендеген. Бұнымен қоса 1 литр сүтке кеткен азық шығымы 1,8 ден
1,4 азық ... ... ... ... сиыр ... ... ... арқылы азықтың шығымын азайтып сүт беру көрсеткішін
жоғарлатуға болатынын айтты. [1]
В.И. Черныхтың мәліметтері ... ... ... ұстауда зор әсер етеді. Байлаусыз ұсталған сиырлардың ... ... ... 9,55 пайыз болса көп ... ... ... 18,81 ... жеткен. [1]
В.И. Мутовин және Е.М. Пятниннің ... ... ... терісінде (жара, эрозиялар, жыртылулар т.б) немесе ... ... кез ... ... ... сүт сауу ... ... электр өткізгіштігі 5-10 есе артады. Бұл ... ... тоқ ... үшін ... ... ... ... көрсетеді. [1]
S.Kovats-тың көрсетуі бойынша сыртқы ортаның сүт ... ... ... келеді. Оның ойынша ең маңыздысы жануарды ұстау ... ... ... ... ... желінсаумен ауыру қатты, ... ... ... аз ... [2]
Г.С. Хеймнің мәліметтері бойынша құрамында йодты препараттармен
заттары бар бактериоцидтік заттарды қолданғанда ... ... ... ... ... 95 ... дейін төмендеткен. [2]
Ю.Веллесте және К. Метсанурк желін ... ... ... және эстостерил-2-нің 0,2 пайызды ерітінділерін пайдалануды
ұсынды. Сиырдың желінсаумен ауыруы 70-90 ... ... ... ... Federic және басқа ғалымдар желінсаудың алдын-алу үшін күре
тамырға ... ... ... ұсынды. Сынақтағы 10 жануарларға үш рет
арсына 72 сағат салып 150 мг ... ... 20 мл 20 ... глюкоза
ерітіндісіне қосып енгізген 10 сиыр бақылауда болды. Коллоидты көмір кері
әсер тигізбейтіндігі ... 9 ай бойы ... ... ... ... Бақылаудағы 3 сиырда желінсау анықталды. [2]
Н.М. Хилькевич катаральды желінсауды емдеуде казеин ... үшін ... ... 0,25 пайызды сүттегі нашатыр спиртін енгізуді
ұсынды. [9]
В.А. Акатов, В.А. ... ... ... ... ... оң нәтиже алды. 880 кГц жиілікте 0,6 Вт /см ^2
5 минут бойы және кейіннен 0,9-1,2 Вт/^2, 10 ... ... ... ... 9 ... ... ... 1 литр судан 980 мың бактерия
табылған. Бұндай ... ... сиыр ... таза ... ... бактериялар 8 есе көп болған. [9]
М.Е. Кузнецов сауу ... ... ... 0,3 пайызды хлорамин
ерітіндісімен жуу жақсы әсер беретіндігін көрсетті. [9]
М. Л. Артемьев сиыр желінсауында плевраүстілі ... ... ... ... ... ... 0,5 ... 150мл қабынған
бөлігінің үстіңгі жағына енгізіледі. Плевраүсті новокаин блокадасы сиыр
желінсауларында тиімді (жіті ... ... және ... сүт ... ... ... келген. Созылмалы желінсауларда новокаин
блокадасы жануардың ... ... ... сүт ... ... ... ... және оның алдын алу мәселесін кешенді ... дер ... ... ерте анықтау, тиімді алдын алу шаралары және
емдеуге қазіргі заманғы әртүрлі дәрілік ... ... ... ... жиілігін де, аурудың ауырлығын да ... ... ... желінсауды емдеуде аса тиімді деп ... ... ... ... кешенді желінсауға қарсы препараттар – клоксамаст
пен мультимастты ұсынады.
Препараттар өзімен ... ... ... ... ... ... қолайлы 5 мл көлемде желіннің бір үлесіне енгізуге
арналған ертінді ... Бұл ... ауру ... сау ... өтуіне
кедергі жасайды.
Мультимасттың әрбір шприцының құрамында 250 мг ... 100 ... 50 мг ... 10 мг преднизолон, ... ... ... ... ... ... ... жағдай
жасайтын арнайы компоненттер болады.
Клоксамасттың құрамында 75 мг ампициллин, 250 мг ... Бұл ... ... ... ... ... бір- бірінің
микробқа қарсы белсенділігін күшейтеді, қолдануға ... ... ... ... ... ... үрпіні дезинфекциялап, шприц ұшын
саңылауына енгізіп, дәріні жіберіп, ... ... үрпі ұшын ... ... ... ... қажет. Асқынған әрі күрделі жағдайларда аталған
препараттарды 2-3 рет арасына 12 сағат салып жібереді.
Сиырды желінсаудан ... ... ... ... ... бөліктерінің бірі химиотерапия мен желінннің қабынуынан сақтандыру
шаралары болып табылады.
Желінсауды емдеу үшін қазіргі кезде ... ... мен ... бар. Олар ... ... ... Көпшілігінің құрамында
бактерияға қарсы заттар бар. Көбінесе қолдану аясы кең антибиотиктерге,
сульфаниламидтер мен ... ... ... бөлінеді. Мұнда
көбінесе, мастисан А, Б және Е, мастицид, мастаэрозоль, дифурол-А, менэрсин
А, мастивален, лактопен, ... ... және ... ... ... ... ... штаммдарын туғызуы мен
экологиялық тұрғыдан қауіпсіз болмауы. Сондықтан, ... ... ... ... ... ең ... жаңа дәрілік
формаларды іздестіру өзекті мәселе болып отыр.
Бірқатар зерттеушілер сиырлар желінсауын емдеу үшін ... ... ... ... ... ұсынады. Препарат өзімен біртекті,
үрпіге енгізуге арналған, көлемі 10 мл бір ... ... ... ... ... пікірінше, мастомицин желінсаудың барлық түрлерінде
де белсенді болып келеді. Оның тиімділігі кең қолданылып жүрген шет елдік
препараттарға ... ... ... қарсы жаңа гель аурудың барлық
түрлеріне қарсы жоғары тиімділік ... ... ... ... серозды және серозды-катаральды желінсауда 1,3-1,8 пайызға,
катаральды және ... ... 1,9-2,6 ... гемморагиялық және
фибринозды желінсауда 2,4-2,5 пайызға ... ... ... сауығу мерзімі де сәйкесінше, 1,9-2,3 күнге, 2,8-3,1 және 3,0-
3,4 күнге емдеу мерзімі азырақ болғанда қысқарады.
Емдеу тиімділігіне енгізу санының әсерін ... ... ... ... гөрі ... екі рет енгізген тиімді екендігі анықталған,
мұнда малдың сауығу ... ... ... ... 1,2-4,5 ... ... деректер негізінде мастомицинді күніне 2 ... ... 12 ... ... ... ... ... дейін қолданған
жөн. [33]
Барлық химиотерапевтикалық преапараттардың, оның ... ... ... ... ... таңдау
белсенділігі болады, ол антибиотиктерге төзімділік (резистенттілік) туғанда
өзгереді.
Жоғарыда аталғандарды есепке ала ... ... ... ... ... Оның ... жасалған дәрілік формалар жоғары
биологиялық белсенділікке ие әрі ... ... де жан- ... және ... ... йоды бар препараттардың ... ... ... ... желінсауының емдік және алдын алу шаралары
үшін йод ... ... ... ... минералды
майдағы йод ертіндісі, лазин және т.б. ... ... ... малдарды емдеу үшін септогель атты қоңыр түсті, құрамында 30
пайыз йодоповидон және ... ... бар ... гель ... ... ... Ол бір ... канюльді шприцтер ретінде
оралған. Препараттың ... ... ... ... ... және ... басатын кең спектрлі әсері бар, сүт ... ... ... малдардың сауығу мерзімін
қысқартады. ... ... ... ... әдістерінің бірі зақымдалған
желін ширегінің цистернасына ... дәрі ... ... ... Көпшілік
жағдайда бұл мақсатқа «Рекорд» шприцын қолданады. мұнда бір қолмен желін
үрпісін ұстап, екіншісімен шприцті ұстап ... ... үрпі ... ... басады. Бұл дәрі жіберу процедурасын біршама
ұзартып, ауру малдың тынышын алады. ... ... ... зерттеушілер дәрі
жіберу жұмысын аздап жеңілдететін шприц ... да ... ... ... малдәрігерінің жұмысын жеңілдетіп қана қоймай, ауру ... сүт ... ... істегенде жарақаттану мүмкіндігін де азайтады.
[35]
Cүт безі ... ... ... ... үшін лазерлік сәулені
қолдану тәжірибесі де бар. Медициналық клиникалық тәжірибеде ...... ... ... ... қолданудың тиімділігі
анықталған. Бірақ бұл әдіс ... ... ... ... уақытқа дейін мүмкін болмай келді. Сондықтан мал ... ... ... ... ... шығару қажеттілігі туындады. Сиырлар
желінсауын емдеуде лазер қондырғысы жұмысының ыңғайлы көрсеткіштері: қуаты
0,1-5 Вт, ... ... – 870-970 нм, ... ... – 5-5000 ... 1-5 мин, ... ... күнделікті 8-10 сеанс болып табылатынын
зерттеулер көрсетті. Зерттеулер ... ... ... төмен
лазерлік сәулелендіруде мал организмінде арнайы емес клеткалы ... ... ... жүреді, мұнда ағзаның қан жасау қызметі
бұзылмайды. [36]
Малға тыныштық береді. ... ... ... ... ... қосады, ауру малды сирек суарады, кемі 4-5 рет сауылады. Егер
желінсау туғызатын ... ... ... ... шара ... суланып қабына бастаса, оның ішіндегі нервтерді новокаин
жіберіп жансыздандырады. Сүтте ірімшіктер мен қойыртпактар ... ... ... ... ... қан ... қабыну болса, желінге микроб
өлтіретін дәрілер жіберіледі. Дәрі жіберер алдында малды ... ... ... ... мен ... ... ... онда үрпіге 1-2 %
антибиотик ерітіндісі (40-60 мл) жіберіледі.
Желінді жеңіл-желпі ... да, 15-20 ... соң ... ... соң катетер арқылы желіннің әрбір ширегіне 300 мың өлшем
мөлшерінде ... ... 0,5% ... желіннің сау бөлігінен алынған
сүтте немесе дистильденген суда езілген ... (100-150 ... ... ... ... және ... антибиотиктерді де
осы мөлшерде қолданады. Антибиотик енгізген соң малды 4-6 сағаттан ... ... ... Дәріні 8-12 сағаттан соң қайталап енгізеді.
Антибиотиктерден басқа үрпі каналы арқылы желінге мына дәрілерді
пайдалануға ... ... ... ... ... ерітіндіде (стрептоцид 1%), натрий норсульфазолы (2 ... ... ауру ... әр ... ... ... ... мл мөлшерінде жіберіп, 2-4 сағат сайын сауып тастайды. Барлық
ерітінді желінге жылы күйінде, аз ғана ... ... ... ... сүт ... ... сондай-ақ дәрі
ертіндісін бұлшық етке ... ... ... 3 -4 күн бойы малға
күніне 3 мезгіл 6-10 граммнан стрептоцид не норсульфазол ішкізіледі; бұлшық
ет ... тері ... 2-3 күн бойы және онан да ... әрбір 6-8 сағат
сайын 500 -800 мың өлшем пенциллин, 500-800 мың ... ... 500 ... 1 млн. ... ... жіберіледі. Егер бициллин секілді
антибиотиктер қолданылса, онда препарат мөлшері ... ... ... ... ... қалыңдаған болса, ет арасына антибиотиктер
жіберіп, сульфаниламид препаратын ішкізеді. ... ... ... ... ... көрсетілген антибиотиктерді жібере отырып, күре
тамырға күніне не ... 1 рет 100-150 мл ... ... 10 % ... енгізеді. Микроб өлтіргіш дәрілер берумен
қатар, желінге массаж жасайды. Желін суланып қабынса, оны төменнен жоғары
қарай ал жай ... ... ... ... ... 2-3 рет ... ... жатқанда) 10-15 минут бойы сипай соғады.
Cозылмалы және асқынған желінсауда, сондай-ақ онымен қатар жүретін
гинекологиялық ауруларда (эндометрит) инъекциялық пролонгацияланған ... кең ... ... ЛА, тетрокси ЛА немесе 10% тетроксидың 1 ... ... 10 кг ... ... ... ... ... мультивитамин кешенді дәрумендік препаратын (2мл 50 кг тірі салмағына)
бір рет ... ... ... сиырларды емдеу барысында ең бір қиын жұмыс оны сауу
болып табылады. ... ... ... ауру ... ... ... тығын салады да, патологиялық өзгерген сүтті қолмен бөлек ыдысқа
сауып алады.
Желінсаумен ... ... ауру ... сүті ... ... сауу үшін аз ... ыдысты қолданады. бірақ, арнайы ыдысты бірінші
ауру сиырды сауысымен ... ... ... бұл технологиялық
процессті бұзады. Осы мақсатта зақымдалған желін ширектерінен патологиялық
өзгерген секретті жинауға арналған ... ... ... Бұл ... бір ... ... болады, ол қолданылғаннан кейін өздігінен
дезинфекциялық ертіндісі бар ... ... ... ... ... ... ... желінсаумен ауырған сиырларды саууға ... ... ... ... ... ... ... алу шараларының кешенінде әрбір
сауғаннан кейін үрпіні ... ... ... сәт болып табылады.
Себебі сауғаннан кейінгі 30 минутта үрпі ... ашық ... ал ... ... ... ... бірден үнемі таза бола бермейтін
төсенішке жата кетеді. Бұл кезде зақымдану ... өте ... ... Сол
себепті сауғаннан кейін лезде үрпіні дипал препаратымен сүртеді, ол ... ... ... ... ... да ашық ... ... енуіне бөгет жасайды. Бұл аса күрделі ... ... ... ... 50-90% ... ауыру көбінесе мал қорасының жалпы ... ... ... ... микрофлораның таралуының алдын алу үшін үнемі
дезинфекция жүргізіп ... ... ... таңдағы дезинфектанттардың
арасында аса ... ... және мал ... ... ... 50 – ді ... болады. Препарат грам теріс, грам оң
микроорганизмдерге, саңырауқұлақтарға, вирустарға ... ... ... қалдық әсері бар, улы және ... ... жоқ, ... бұзбайды, және дезинфекцияның кез- келген әдісінде қолданылады.
Бромосепт 50 –дің жоғары концентрациясы оның ... ... ... үшін препараттың 0,05% ертіндісін қолданады (1-2л
суға). [39,40]
Өндіріс мәдениетін жоғарылату, алдын алу ... ... ... ... және ... заманғы дәрілік құралдарды қолдану орташа
өнімділігі 4000 кг болатын 1000 сиырға есептегенде жылына 40-60 т ... ... ... ... [41,42,43]
Келесі пункттерден тұратын кешенді сақтандыру шараларын: ... және ... ... ... жасау; саууды және сауу
жабдықтарының ... ... ... ... ... диагностиканы және ауру емдеуді дер ... ... ... мүмкін емес.
Малды дұрыс күтіп-бағу организм табиғи резистенттілігінің қалыпты
деңгейін сүйемелдеуде ... шарт ... ... ... мал ... ... ... көлемде құрғақ, таза төсеніш болуы, ... ... ... дер ... ... және жуу ... ... гигиеналық шара микробпен ластануды шамамен 50%- ға ... ... ... ... бір рет санитарлық күн өткізу
ұсынылады, ал ... мен ... сиыр ... ... ... ... ... әдебиеттерге қарағанда сиыр малының желін ... ... және ... ... ... ... мен ... болатыны
белгілі, бірақ Шығыс Қазақстан облысындағы ұсталынатын сиырлардың ... ... ... ... ... ... ... анықталды.
Сондықтан дипломдық жұмыста қаралатын негізгі сұрақтар төмендегілер
деп саналады.
Белгілі шаруа қожалығындағы ұсталынатын сиырларда кездесетін желін
ауруларының ... ... ... болу ... және ... ... ... Өзіндік зерттеулер.
3.1. Шаруашылық жөніндегі мәліметтер.
Дипломдық жұмысымды орындаған шаруашылық «Айеп» шаруа ... ... ... ... ... ... ... округінде орналасқан.
Шаруашылықтың жетекшісі Асылғазин Құдайберген. Шаруашылық 1997 - ші ... ... ... 154 ... ... ... ... жалпы жер көлемі 661 га Оның ... 7,5 га ... жер; 25 га - ... 200 га – күзеулік; 100 га – жайлау; 312,5 га
– қыстаулық жер; 15 га – ... жер; 1 га – ... ... ... ... шаруа қожалығы негізінен ірі қара мал ... ... ірі қра мал саны 115 бас. Оның ... 50 бас ... 19 бас ... 5 бас ... 21 бас ... тайыншалар; 20 бас бұзау;
Сиырлардың тұқымы: жергілкті қазақы аралас тұқым.
Жайылымдағы ... ... ... ... мен ... ... ... орналасқан аумақтың жалпы климаты: жазы ыстық
35-40 градус, кей жылдары жаңбырлы, кей жылдары жауын-шашын аз ... Кей ... ... пен ... та ... ... қар ... түседі күннің суықтығы 40-45 градусқа дейін жетеді,
кей жылдары 30-35 градус ... ... Қар аз ... ... ... жері ... өзен суы мол, ... мен көлдер көптеп
кездеседі. Шабындық пен егін егетін жерлері мол. Жалпы мал ... ... ... ... ... ... болғандықтан
климаты жайлы, жайлауы Қытаймен шекаралас. Жайлауы Үштас, Қотанашы, Жылқы
кетпес жайлаулары бар.
Негізінде мал азығына келетін төрт ... мал ... ... ... ... бедері таулы, сай-салалы, өзен сулы, жазық. Ақтық өсетін ... ... ... бар.
Маңырақ тауы маңындағы жайылым
2. Шаруашылықтың экономикалық көрсеткіші.
(кесте-1)
«Айеп шаруа» қожалығының орташа жылдық сүт алу көрсеткіші.
| | | | | | ... ... ... ... |Бір ... |Бір ... ... |
| ... ... |бір ... ... ... |
| | ... (күн) |сауылған сут|жылдық сүт |сиырдан |
| | | ... ... ... ... | | | | ... |
| | | | | | ... |20 |305 |7 |2135 |42700 ... ... ... табыс:
1 литр сүт 70 теңге бағаланғанда
42700 литр * 70 ... = 2 989 ... ... қожалығындағы үш жылғы сиыр малынан
төл алу көрсеткіші
|Р/С |Жылдар ... ... ... ... ... |
| | ... ... |шаққанда |
|1 |2005 |50 бас |46 бас |92 % |
|2 |2006 |50 бас |44 бас |98 % |
|3 |2007 |50 бас |45 бас |90 % ... | | |105 бас |90 % ... ... төл алу көрсеткіші жақсы. 2006-шы жылы
төлдердің төмен болу себебі: Жайылымдық шөптің ... ... ... етке мал ... ... |Етке |Бір бас |Әр ... ... |
| ... ... |малдың |алынған |бастан |
| |мал |мал саны ... ... ет ... |
| | ... ... |(кг) 45% |таза ет |
| | | |(кг) | |(кг) |
| |2 ... | | | | ... ... |22 |500 |225 |4950 |
1 ... тірі ... 45 пайыз таза ет алынады.
1 кг ет бағасы – 400 ... кг * 400 тг = 1980000 ... ... ... ... егуден алынған табыс.
|Жылы ... ... ... өнім |
| | | ... |
| | | | ... |гектар |1 |200 ц ... кг ... 80 ... тг * 200 ц (20 т) = 1600000 ... ... ... індет және жұқпалы емес
аурулары жөніндегі жағдайы.
«Айеп» шаруа қожалығында жұқпалы аурулардың алдын-алу мақсатында
жоспарлы ... қан алу ... және ... ... қарсы вакцинациялау
жұмыстары жүргізіліп тұрады. Сонымен қатар шаруашылыққа зор зиян келтіретін
әр түрлі инвазиялық аурулардың алдын алу ... ... ... ... ... және ... аурулар жөнінде
жергілікті мал дәрігері әр бір шару ... ... етіп ... ... ... ... ... жұмыстардың барлығы жоспарлы түрде
жүргізіліп ... ... да ... ... және инфекциялық
аурулар кездеспеді.
Індетті ауруды дер кезінде анықтаудың олардың одан әрі өршімеуін, басқа
жануарларға жұғып, ауру ... үшін ... зор. ... ... мен
жануарларға зардап шектіруімен қатар, үлкен экономикалық зиян әкеледі.
«Айеп» шаруашылығында жұқпалы аурулардан сақтандыру мақсатында ...... ... сібір жарасына, құтыру, бруцеллез ауруларына
қарсы егеді. Бруцеллезге әдістер жүргізу үшін ... ірі қара ... ұсақ ... ... қан ... ... ... мамандарының
негізгі жұмыстары мал және адам ... ... ... ... ...... жұмыстарды жүргізу болып табылады.
Тәжірибе өту кезінде төмендегідей алдын – алу шараларына қатыстым.
Олар: туберкулез, ... ... ... қарсы егу жұмыстары.
(кесте-5)
«Айеп» шаруашылығында жүргізілетін індеттік аурулардың алдын – алу
шаралары:
|Жүргізілген шаралардың ... ... |Мал ... саны ... ... | | | | ... ... ... |Ит |2 |1 ... ... ... ... |сиыр |60 |0,5 ... ... ... |Қой |20 |2 ... ... ... |Ірі қара|15 |0,2 ... қан алу ... ... ... және ... ... ... және қағидалары.
Қазақстан Респуликасының конституциясында адамдардың еңбегі ... ... ... ... ... ... және
тазалық талаптарына жауап беретін жағдайда еңбек ету құқығы ... бұл ... ең ... ... ... және ... орындауға
қадағалау жүгізу туралы нормалар жүйесі арқылы орындайды.
Еңбекті қорғауды кең және тар ... ... ... Кең ... ... ... ... еңбек қызметі барысында оның өмірі
мен денсаулығын қорғауға бағытталған шаралар жүйесі. Кең мағынада ... ... ... техникалық және экономикалық ... ... Бұл ... ... бір ... ... қорғаудың кем
дегенде бір құрамдас бөлігі бұзылса, онда бүкіл еңбекті қорғау бұзылды ... ... ... ... ... ... ... өндірістік ғимараттарды салу және т.б. кезінде ... ... ... тиіс ... ... Егер ... машиналар және т.б. Оларда жұмыс істейтін адамдардың өмірі мен
денсаулығына ... етіп ... онда ... ... ... ... орын алатыны сөзсіз немесе егер ... ... ... ... ... ... ал ыстық цехтарда тиісті тұзды су болмаса ... ... ... ... ... не ... ... заттардың рұқсат
етілген нормалары шамадан тыс асып кетсе-бұл ... ... ... ... бұзылғанын білдіреді, бұл дегеніміз бүкіл еңбекті қорғау
бұзылған, яғни сол ... ... ... ... ... мен
денсаулығына қауіп төнген.
Дәл осындай жағдай еңбекті қорғаудың экономикалық аспектісі бұзылған
кезде де орын ... яғни ... ... ... және ... қызметкерлер қорғау құралдарымен, арнайы киімдермен қамтамасыз
етілмесе, ескірген жабдықтар, машиналар ауыстырылмаса, бұл ... ... мен ... үшін ... ... жағдайларын
тудыратыны сөзсіз.
Кең мағынада еңбекті қорғау адам еңбек ... кез ... ... ... ... ... ... нысандардағы ұйымдардағы еңбекке,
сонымен қатар, қызметкерлердің, жұмыс берушілердің, кооператив мүшелерінің,
тәжірибеден өтіп ... ... ... ... ... ... ... азаматтардың еңбегіне таралады.
Тар мағынада еңбекті қорғау дегеніміз бұл қызметкерлердің өмірі ... үшін ... ... жағдайларын қамтамасыз етуі тиіс құралдар
мен шаралардың жүйесі.
Бұл шарлар мен құралдар мынаған ... ... ... ... ... мен ... ауыр, зиянды және қауіпті жұмыстарда істетпейтін тұлғалар үшін
жеңілдіктер мен өтемақылар туралы арнайы нормаларда;
- әйелдердің, кәмілетке толмағандардың және ... ... ... ... ... ... нормаларда;
- өндірістік қайғылы оқиғаларды тергеу және есепке алу ережелерінде;
- қауіпсіздік техникасы және ... ... ... ... саласындағы ұлттық саясаттың негізгі қағидалары
Қ.Р. «Еңбекті ... ... ... 4 бабында көздеген. Еңбекті қорғау
саласындағы ұлттық саясат кәсіподақтар мен жұмыс берушілердің ... ... ... ... және ... ... қызметтің
бірлесуін көздейді және келесі қағидаларға негізделеді:
- ... ... ... ... қарағанда
қызметкердің өмірі мен денсаулығының үстемдігі;
- меншік иесінің немесе оның ... ... ... ... ... ... осы ... қатысты мемлекеттік
бағдарламалардың және еңбекті ... ... ... экономикалық
және әлеументтік саясаттың өзге де бағыттарымен үйлестірудің нәтижесінде
кешенді түрде шешу;
- еңбек қорғау ... ... ... және ... ... ... кәсіпорындар үшін біріңғай талаптар белгілеу;
- кәсіпорындағы еңбекті қорғау және ... ... ... ... ... және ... ... асыру;
- еңбекті қорғауға қатысты алдыңғы қатарлы ұлттық және шет елдік
тәжірибені, ғылым техника жетістіктерін кеңінен пайдалану;
- ... ... ... техниканы, техналогияны және
құралдарды, еңбекті қорғауға қатысты ғылыми-зерттеу ... ... ... ... еңбекті қорғауды қаржыландыруды мемлекеттік қатысуы;
- кәсіпорындарда еңбектің қауіпсіз жағдайларын қалыптастыруға жағдай
жасайтын салықтық саясатты жүргізу;
- ... ... ... ... ... ... ол ... еңбекті қорғау және қауіпсіздік ... мен ... ... ... ... кәсіпорындардың қызметін еңбекті қорғау тұрғысынан лицензиялау;
- өндірістік мақсаттағы ... ... ... ... ... ... еңбек жағдайына сараптама жүргізетін мемлекеттік органдарының
тікелей жұмыс орындарында, сонымен қатар жаңа және ... ... ... ... ... ... мен
зияндылығын бағалау;
- қызметкерлерді арнайы киіммен және аяқ ... және ... ... ... ... пен және ... ету;
- өндірістегі әрбір қайғылы оқиғаны және әрбір кәсіптік ауруды
қарау мен ... ... ... ... ... кәсіптік
аурудың деңгейі және еңбекті қорғауды жақсартуға қатысты шаралар ... ... ... ... ... қайғылы оқиғалардан жәбір шеккен немесе кәсіптік
аурумен науқастанған қызметкерлердің ... ... ... ... және орта ... оқу ... ... қорғау және
қауіпсіздік техникасы бойынша мамандарды дайындау;
- ... ... ... ... және
жекелеген тұлғалардың өкілдік ұйымдарының еңбекті қорғауды қамтамасыз етуге
бағытталған қызметіне жан-жақты қолдау көрсету;
- еңбекті қорғау мәселелерін ... ... ... ... ... ... қорғау Қазақстан Республикасының
заңдарына сәикес ... ... ... ... ... ... еңбек келісім шартына қол қойылып заңдастырылады. Еңбек
келісім шартында бір айда неше күн және неше ... ... ... ... ... ... Жұмысқа қабылданғанда керек
жағдайда жатар орнымен қамту, тамақпен қамту және де жұмысқа қажетті ... ... ету ... ... ... ... ... таныстырылып қол қойылады. Егер де жұмыс кезінде ... ... ... ... болса алғашқы және жалпы
дәрігерлік көмекпен қамтамасыз етіледі. Және де жұмысшылар ... ... ... ... ... пен ... ... қорғау.
Қазақстан Республикасының қоршаған ортаны ... ... ... ... ... ... ... саласындағы
заңдарының міндеттрі қоршаған ортаның сапасын жақсарту, табиғи ресурстарды
ұтымды пайдалану және молықтыру, заңдылық пен ... ... ... ... мен табиғаттың өзара іс-қимылы саласындағы қатынастарды
реттеу болып ... ... ... ... ... ... ... заңдары
Қазақстан Республикасының конституциясына негізделеді және осы ... ... ... ... және ... туралы заңдарын, сондай-
ақ басқа да заң актілері мен өзге де нормативтік құқықтық ... ... ... ортаны қорғау жөніндегі қатынастарды реттейтін
нормалары бар өзге де акт арасында қайшылық болған жағдайда соңғылары осы
Заңға ... ... ... ... ғана қолданылады.
Жерді, жер қойнауын, суды, атмосфералық ауаны, ормандар мен өзге де
өсімдіктерді, жануарлар дүниесін, экологиялық, ғылыми және ... ... ... ... орта ... ерекше қорғалатын табиғи
аумақтарды қорғау және пайдалану мәселелері осы ... ... ... ... ... заң ... және өзге де
нормативтік құқықтық актілермен реттеледі.
Қоршаған ортаны қорғаудың негізгі принцептері
Қоршаған ортаны ... ... ... адамның өмірі мен денсаулығын қорғаудың басымдығы, халықтың өмірі,
еңбегі мен демалысы үшін қолайлы қоршаған ... ... және ... ... ... ... қатынастар жағдайында тұрақты
дамуға көшуі, адамдарды қазіргі және болашақ ұрпақтарының салауатты және
қолайлы ... ... ... қажеттерін қанағаттандыру мақсатында
қоршаған ортаның ... ... мен ... отырып шешу;
- экологиялық ... ... ... ... ... ету және ... ... экологиялық жүйелерді
қалпына келтіру;
- табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану және ... ... үшін ... ақы ... ... және ... ортаны
қорғауға экономикалық жағынан ынталандыруды енгізу;
- биологиялық алуан түрлілікті және экологиялық, ғылыми және мәдени
жағынан ... ... бар ... орта обьектілерін сақтауды қамтамасыз
ету;
Қоршаған ортаны қорғау туралы заңдарды мемлекеттік ... ... ... ... ... үшін ... ымырасыздығы;
Қоршаған ортаға нұқсан келтіруге жол бермеу, қоршаған ортаға ықпал
ету мүмкіндігін бғалау;
халықтың ... ... мен ... ... басқару
органдарының қоршаған ортаны қорғау саласында белсенді ... ... ... ... ... негізінде қоршаған ортаны қорғау ... ... ... ... ... ... ... ортаны қорғау обьектілері
Жойып жіберуден, бүлінуден, зақымданудан, азып-тозудан, ... ... және өзге де ... ... дүниесі;
Табиғи экологиялық жүйелер, климат және жердің озонды ... ... , ... және ... ... ... құнды қоршаған орта
обьектілері, сондай-ақ ерекше қорғалатын табиғи аумақтар ерекше ... ... ... сыртқы ортаны қорғау үшін барлық жұмыстар
тыйанақты әрі ұқыпты түрде жүргізіледі. Бұған ... ... ... ... ... ... ретінде лақтырылмай, арнайы картоп, жеміс-жидек
егетін орындарға ... ... ... ... қатар шаруашылық
жұмысшыларына осы қалдықтарды ... ... ... үгіт ... Және де осы ... су ... ластамауы қадағаланып
отырады. Маңайда көптеп кездесетін тал, қараған, тобылғы, сексеуіл, шырғай,
жыңғыл сияқты ... ... ... қадағаланып отырады.
Жайылымдарды өрт қауіпінен сақтандыру жұмыстары жүгізіледі.
Қорыта келгенде шаруашылықта қоршаған ... ... ... ... ... ... алынған.
4. Ғылыми зерттеулеу.
4.1. Дипломдық жұмыстың негігі мақсаты.
Диплрмдық жұмыстың негізгі мақсаты «Айеп» ... ... ... ... таралу деңгейін анықтау. Осы қойылған мақсатты
шешу үшін төмендегі сұрақтар қаралады.
1. ... ... ... ... ... ... Аурулардың пайда болу себептерін анықтау;
3. Сиырлардың жасырын желінсауын емдеу;
4.2. Зерттеулерге керекті заттар және тексеру әдістері.
Желін ... ... ... ... ... сауу әдістері
қолданылды. Қарау арқылы зерттегенде желінде өсінділер бар ма? ... ... ... бар ма? және ... ... ма? соны
қарайды. Қолмен тексеру арқылы жергілікті температурасын тексереді,
желіннің ... ... ма? ... ... ... аударады. Сипау
кезінде қарау арқылы алынған мәліметтерге толықтырулар жасалады. Сүтті
сауу арқылы ... баға ... онда ... бар ма? соны ... аз ...... , ... жоқ болса – агалактия. Сауу кезінде
сүттің шығуына, яғни емшек каналының тарылуына назар аударады, сүттің ... ... әт ... ... ... жасырын желінсауға тексеруге
болады.
«Айеп» шаруа қожалығындағы сиырларды жасырын ... ... 10 ... ... ... және ПЭДМ ... қолданылды.
10 пайызды мастидин ерітіндісін пайдалану кезінде желіннің төрт
бөлігінен сауылған сүтті арнайы ойықтары бар пластинкаға ... ... ... ( 1 мл ) ... ... құямыз, қоспаны таяқшамен араластырып
оның түсіне және консистенциясына баға ... Егер ... ... табылса сүт түсі қызыл, консистенциясы қоймалжың болады. Егер сау
болса консистенциясы сұйық түсі ... ... және ... ... ... пайдалану кезінде желіннің төрт бөлігінен сауылған
сүтті аспаптың ұяшықтарына құямыз да ... ... ... Егер ... жанындағы қызыл түсті шам жанса желісау табылды деген сөз. Бұл
сүттің электр ... ... ... ... сүт ... ортаға
ауысып өткізгіштігі жоғарлайды.
ПЭДМ аспабының артықшылығы жасырын желісауды анықтау ... және ... ... ерітіндісін пайдаланып анықтау
ұзақтылығы ұзаққа созылды. ПЭДМ да 2,5-минут, ... ... ... желінсауын ПЭДМ-мен тексеруге дайындық
Сиырдың желінін қолмен тексеру
Сүтті ... ... үшін ... ... табақша
3. Алынған мәліметтер және оларға талдау жасау.
(кесте-6)
«Айеп» шаруа қожалығындағы сиырлардың желін ауруларының түрлері
|№ |Желін ... ... ... ... |
| | | | |
|1 ... ... тарылуы |2 |3,4 |
| | | | |
|2 ... ... ... |3 |5,1 |
| | | | |
|3 ... ... |1 |1,7 |
| | | | |
|4 ... |16 |27,1 |
| | | | |
| |а) ... |2 |3,4 |
| | | | |
| |б) ... |14 |23,7 |
| | | | |
| |( ... ... ) | | |
| | | | |
| ... |22 |37,3 ... ... ... ... ... Осетровтың емшек каналын
кеңейткішін пайдаландым. Ол үшін кеңейткішті енгізгеннен кейін 20-30 минут
қалдырып, ... ... ... ... ... Келесі күні 0,5 мм
үлкейген кеңейткішті қолдандым. Үш күн емдедім.
Емшек терісінің жарылуын ... 1-2 ... сода ... ... ... ... ... тетроциклин майын жақтым.
Сауғаннан соң терісін таза ұстап вазелин майы жағылды.
Желін атрофиясы емделмеді.
(кесте-7)
Желінсаудың түрлері
|Желінсаумен ... ... ... ... ... ... | | ... |% ... |% ... |% ... |100,0 |2 |12,5 |14 |87,5 ... ... ... ... ... ... түріне қарағанда
көп кездесетінін көрсетеді.
Желінсаудың клиникалық түрінен іріңді-катаральді және фибринозды ... ... сауу ... ... ... көрінді,
пальпация кезінде бөліктің сәл қатайғаны білінді. Сүттің түсі ... ... ... ... ... 0,5 ... 80мл новокаинда
ерітілген жылы пенициллинді үрпі каналы арқылы енгіздім. 4-5 сағаттан соң
антибиотик шыққаннан кейін сауылды.
Фибринозды ... ... Сүт ... ... ... төмен,
ауырған бөлігі ұлғайған, қатайған және ауырсыну байқалды, қысып көргенде
қытырлаған дыбыс естілді. Сауу кезінде лайлы, ... ... бар ... Емдеу катаральды желінсаудағыдай бірақ, қосымша бұлшық етке
антибиотиктер егілді.
«Айеп» шаруа қожалығындағы жасырын ... ... ... ... және ... – А ... ... кезінде ауырған желін бөлігіне сүті толығымен
сауылғаннан кейін, күніне 2 рет сүт катетрі ... ... таза ... жылы ... 200 мл ... енгіздім.
Мастисан – А препаратымен емдеу кезінде сүтпен емдегендегідей сүті
толығымен сауылғаннан кейін күніне 2 рет, 5 мл ... сүт ... ... ... ... ... желін бөлігіне енгіздім.
Лактотерапиямен емдеу кезінде сүттің препаратқа қарағанда ... ... ... ... ұзақтылығы көпке созылды және аздап
ауырсыну байқалды.
Емдеу ұақытының ең ұзағы 6 ... ... ең азы 4 ... – А препаратының артықшылығы енгізу ұзақтылығы аз ... ... да аз 3 – 5 ... ... ... |Сиыр малының номері, |Сүтті ПЭДМ-мен|Емдік |Емдеу |
| ... ... ... ... |сүттің |ұзақтылығы |
| | | ... ... |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|1 ... ... ... |Артқы сол |200мл | |
| | ... ... 4 жас, ... оң ... 2 |5 |
| | ... kz0513 |реакция берді |рет, | |
| | ... | ... | |
| | | | ... | |
|2 ... |5 жас, ... kz0513 |Артқы және |200мл | |
| | ... ... оң ... 2 |6 |
| | | ... оң |рет ... |
| | | ... ... | |
|3 ... |3 жас, ... kz0513 ... оң |200мл | |
| | ... ... оң ... 2 |5 |
| | | ... ... | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|4 ... |5 жас, ... kz0513 ... сол |200мл | |
| | |13003 4913 ... оң ... 2 |4 |
| | | ... ... | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|5 ... |3 жас, ... kz0513 |Артқы оң |200мл | |
| | ... ... оң ... 2 |5 |
| | | ... ... | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|6 ... |4 жас, ... |Алдыңғы оң |200мл | |
| | ... ... оң ... 2 |6 |
| | | ... ... | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|7 ... |4 жас, ... kz0513 ... және |200мл | |
| | ... ... сол ... 2 |5 |
| | | ... оң |рет, | |
| | | ... ... | |
| | | | ... | ... ... ... ... ... |Сүтті ... ... |
| ... |номері, тұқымы, |мастидинмен |мөлшері, ... |
| | ... ... |қайталап | |
| | | ... | |
|1 ... |3 жас, ... ... оң |5мл ... 2 | |
| | |kz0513 ... ... оң |рет, сауудан |3 |
| | | ... ... | |
|2 ... |4 жас, ... ... сол |5мл күніне 2 | |
| | |kz0513 ... ... оң |рет, ... |5 |
| | | ... ... | |
|3 ... |4 жас, ... ... және |5мл ... 2 | |
| | |kz0513 ... |алдыңғы сол |рет, ... |4 |
| | | ... оң ... | |
| | | ... ... | |
|4 ... |3 жас, ... |Алдыңғы оң |5мл күніне 2 | |
| | |kz0513 ... ... оң |рет, сауу |4 |
| | | ... ... | |
|5 ... |5 жас, ... |Алдыңғы сол |5мл күніне 2 | |
| | |kz0513 ... ... оң |рет, ... |5 |
| | | ... ... | |
|6 ... |4 жас, ... ... сол |5мл күніне 2 | |
| | |kz0513 ... ... оң |рет, ... |4 |
| | | ... ... | |
|7 ... |3 жас, номер: |Алдыңғы сол, |5мл күніне 2 | |
| | |kz0513 13004 6779 ... оң |рет, ... |3 |
| | | ... оң ... | |
| | | ... ... | ... ... емдеудің көрсеткіштері.
|Р/С |Топтар |Сиырдың саны|Емдеуде ... ... |
| | | ... ... және ... |
| | | ... ... жолы |ұзақтылығы |
| | | | |200 мл ... |
|1 ... тобы |7 |Сүт ... 2 рет |4-6 күн |
| | | | | | ... ... ... ПЭДМ ... желіннің алдыңғы сол және
артқы сол бөлігі жасырын желінсауға ... ... ПЭДМ ... желіннің алдыңғы сол бөлігі
ауруға шалдыққан
4. Қорытынды мен ұсыныстар.
1. «Айеп» шаруа қожалығындағы сиырлардың ... ... ... кездесетіні анықталды: емшек каналының тарылуы, емшек
терісінің жарылуы, желін бөлігінің атрофиясы және желінсау.
2. Жоғарыдағы желін ауруларының таралу деңгейі ... ... ... тарылуы-3,4%, емшек терісінің жарылуы-5,1%, желін
бөлігінің атрофиясы-1,7% және желінсау-23,7% оның ... ... яғни өте жиі ... ... ... Жасырын желінсауды сау сиырдың сүтімен емдегенде жазылу ұзақтылығы
4-6 күнге ... ... ... желін ауруларының негізгі пайда болу
себептері: механикалық әсерлер, мал тұратын ... ... ... ... сауу ... бұзылуы,
желінсауды жоспарлы түрде анықтамау.
Шаруашылықта сиырлардың желін ауруларын ... үшін ... ... ... ПЭДМ аспабын пайдаланып айына бір рет
сиырларды жасырын желінсауға тексеру және ауырған ... ... сау ... (200мл) емдеу, сонымен қоса жоғарыдағы себептерді ... ... ... әдебиеттер тізімі.
1. В.И. Мутовин. «Борба с маститами коров» – Москва, «Колос» - 1974 ... 17, 92, 157-158, 176 ... В.М. ... А.И. ... ... коров» – Москва, «Агропромиздат»
1988 ж. – 6, 8, 32, 34, 36, 37, 41, 67, 68, 186, 225, 228 ... ... ... по ... с ... ... хозяйстве
Ростовской области». Персиановка 1971 ж. – 3,5 беттер.
4. Н.Т. Климов, В.А. Паринов, В.И. ... Е.Е. ... ... А.Н. Модин, А.В. Чурсин, Д.М. Пониткин. «Роль микробного
фактора в возникнавениии и развитии мастита у коров». ... ... №12 ... В.Г. ... «Машинное доения мастит». Ветеринария 1998 - №12 36-
бет.
6. Г.Ф. ... Л.П. ... ... и ... ... молока» –
Минск, «Уроджай» 1990 ж. – 11, 15, 16, 18-79 ... И.С. ... ... зоболеваний коров маститами» КАРТЯ
Молдовеняс 13 ... В.П. ... В.А. ... И.Л. ... ... и ... у ... – Москва, «Россельхозиздат» 1987Ж. – 11 бет.
9. Г.А. Кононов, В.А. Акатов, А.И. Поспелов, И.В. Смирнов. ... и ...... «Колос» 1977 ж. – 438, 439, 453,
455, 476, 493 беттер.
10. .Аятханұлы М. «Мал ... және ... ...
Павлодар, 2006 ж. -350 бет.
11. .Жоланов М. Н., Қойбағаров К.У., ... О.Т., ... ... ... және ... - ... 2005 ж.- 282 ... Париков В. А., Климов Н.Т., Романенко А. И. «Мастит у коров»
(профилактика и ... 2006 №-4. 34-37 ... ... А.Д., ... А.О., Супиева Х.Т. «Меры
борьбы с ... ... - ... ... 1989 ж. ... ... по борьбе с маститом ... ... - М.: ... 1988 ж. т.4. -611 ... ... А.П. НПФ «Провет» представляет комплексную программу по
борьбе с ... у ... ... ... 2002. №-197 3 ... ... Б.А. «Диагностика распространение и этиотропная терапия
субклинических маститов у ... ... ... вет. наук. –
Персиановка,1973 ж. 18 бет.
17. «Пофилактика» маститов у ... : ИЛ № 192 / ... 1ЩТИ. ... 1987 ... ... А. П., ... А. В. ... по борьбе с маститами и
улучшению качества ... ... 2007 №-87 ... ... Ж.К. ... мастита у коров при ... ... ... ... ... науки
Казахстана. «Бастау». 2002. №-9 - 50 - 52 беттер.
20. Велиток И. Г. ... ... ... ... ... «Знание», 1987 ж. 64 бет.
21.Винников И. К., Рудан О. И. ... ... ... ... и диагностики мастита в процессе доения коров»: Сб. Разработка
и использование средств электромеханизации в животноводстве. - Зерноград:
ВНИИТИМЭСХ, 1987 ж. 29-37 ... ... А. В., ... М. Н. ... – комплексный подход
к лечению и профилактике» Ветеринария .-2003. №-11 ... В.И. ... ... ... ... ... ... 1966 №-5 81 бет.
24. И.С. Загаевский. «О диагностике и ... ... ... 1966 №-6. 92-93 беттер.
25. Н.И. Анисимов және т.б. «Применение окситоцина ... у ... ... 1968 №-5. 71 ... Е.В. ... және т.б. «К ... ... у коров».
Ветеринария 1974 №-97 102 бет.
27. И.С. ... ... ... по ... ... ... в молочных комплексах и фермах». г Белая
церковь 1986 ж. 10-11 ... Е.В. ... және т.б. ... противомаститный препарат
– Уберцит» . Ветеринария 2004 №-12. 37 бет.
29. ... және ... ... на ... ... ... №-12. 36 бет.
30. Е.А. ... және т.б. ... ... ... 1966 №-6. 95 ... ... В.И. ... «Длительность выделения
антибиотиков с молоком коров». Ветеринария 1966 №-5. ... ... ... ... блокада».
Ветеринария 1969 №-9. 85-86 беттер.
33. «Ранняя диагностика маститов у ... в ... ИЛ № 191 / ... ШТИ. - ... 1988 ... ... В. А., Староверов С. А. «Эффективность мастомицина при
мастите у коров» ... 2007. №-2. 11-13 ... ... В. А., ... А. В., ... С.В., Новикова С. В.
«Септогель для лечения коров при мастите». ... 2006 №-6. ... ... В.А., ... Т.В., Матвиенко А.Б. «Лазер против
мастита /Ветеринарная газета». 2001. №-1 8 ... ... В. Г., ... Н.Т. ... для ... ... ... Ветеринария. 2005 №-4.34-36 беттер.
38. Миролюбов М.Г., Преображенский О.И. «Лечение и профилактика при
мастите коров». Ветеринария. 1999. №-10. 33-36 ... О.И. ... ... при ... заболеваний
коров». Ветеринарная газета. 1996 №-11. 5 ... ... Н.Т., ... В. Г. ... для ... ... с
маститом». Ветеринария. 2005 №-87 39-40 беттер.
41. Карташова В.М. и др. ... для ... ... при
мастите в период лактации». Ветеринария. 1999 №-5. 40 - 43 беттер.
42. Кукушкин С.А. ... ... при ... и катаральных маститах». Ветеринарная газета. 2002 №-5. 4 бет.
43. Студенцов А.П., ... В.С, ... Л.Г., ... О.И
Ветеринарное акушерство и гинекология». - М.: Агропромиздат, 1986. ... ... ... по ... ... и ... у ... М.: Колос, 1973 ж.- 31 бет.
45. Қоршаған ортаны қорғау. Алматы-2004 ж.
46. Еңбек құқығы. ... А. ... Г. ... ... Г.А. ... ... справочник ветеринарного фельдшера» Л.,
«Колос» 1974.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 61 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
2 IAS халықаралық қаржы есептілігінің стандарты11 бет
«АБДИ» компаниясының қаржысын басқаруды талдау және оның тиімділігін арттырудың кейбір жолдарын ұсыну77 бет
«Шенгел и К» ЖШС63 бет
Аграрлық кәсіпкерлікті құқықтық реттеу52 бет
Ауыл шаруашылығы бөлімі36 бет
Ауыл шаруашылығы саласын дамыту89 бет
Бухгалтерлік есеп бойынша есептер жинағы21 бет
Инвестициялар, олардың түрлері, қызметі және жүйесі14 бет
Кәсіпкерлік құқықтың пайда болу тарихы5 бет
Кәсіпорынның қаржылық-шаруашылық жағдайын талдау60 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь