Өсімдіктер анатомиясы мен морфологиясы


Жоспар:
І. Кіріспе.
1. ӨСІМДІКТЕР АНАТОМИЯСЫ МЕН МОРФОЛОГИЯСЫ.
ІІ. Негізгі бөлім.
- Өсімдіктер анатомиясы.
- Өсімдіктер морфорлогиясы.
- Өсімдіктер систематикасы.
- Өсімдіктер физиологиясы.
ІІІ. Қорытынды.
Әдебиеттер тізімі.
ӨСІМДІКТЕР АНАТОМИЯСЫ МЕН МОРФОЛОГИЯСЫ
1. Гүлдің құрылысы, оның шығу тегі (жалған және нағыз гүл концепциясы, стробилярлық теория) .
2. Жоғары сатыдағы өсімдіктер, олардың жер бетінде тіршілік етуіне байланысты анатомиялық және морфологиялық құрылысындағы ерекшеліктері.
3. Гүлді өсімдіктердің микро- және мегоспорогенезі, қосарынан ұрықтану. Жабық тұқымдылардың жалаңаш тұқымдылармен салыстырғанда қалыптасу цикліндегі жетістіктері.
4. Өсімдіктердің көбеюі жайында жалпы мәлімет. Өсімдіктердің көбеюінің түрлері.
5. Дара және қос жарнақты өсімдіктердің жапырағы мен қылқанның анатомиялық құрылысы.
6. Өсімдік ұлпасының құрылыс ерекшеліктері мен атқаратын қызметі.
7. Өсімдіктің вегетативті мүшелерінің жер асты және жер үсті метаморфозы.
8. Тамыр жүйесі, тамырдың түрлері. Атқаратын қызметіне байланысты тамырдың анатомиялық құрылыс ерекшеліктері.
9. Өсімдіктің тіршілік формасы.
10. Дара- және қос жарнақты, қылқан жапырақты және ағаш тектес өсімдіктердің сабағының анатомиялық құрылысы.
Өсімдіктер анатомиясы
Өсімдіктер анатомиясы (грек. anatom - кесу, бөлу), өсімдік органдары мен ұлпаларының ішкі құрылысы туралы ғылым; ботаника саласы. Өсімдіктер анатомиясының дамуы микроскоптың пайда болуымен тығыз байланысты. 17 ғасырда итальян биологы Марчелло мальпиги (1628 - 1694) мен ағылшын ботанигі Неемия Грюдің (1641 - 1712) микроскоппен өсімдіктердің ішкі құрылымын зерттеуінің нәтижесінде өсімдіктер анатомиясының негізі қаланды. 19 ғасырда неміс биологы Теодор Шванн (1810 - 1882) микроскоп арқылы жануарлар мен өсімдіктер клеткасының құрылымын зерттеп, клетка теориясын ашты. 20 ғ-дың басында өсімдік ұлпасы клеткалары мен органоидтарын зерттеу негізінде өсімдіктер анатомиясынан клетка туралы ғылым - цитология бөлініп шықты. Өсімдіктер анатомиясын зерттеуде жаңа әдістер - электрондық микроскоп, сол сияқты гистохимиялық зерттеулер, т. б. қолданылады. Анатомиялық зерттеулер көмегімен өсімдіктердің тегі, егістік дақылдарының түрлі сорттары, өсімдіктің сыртқы орта әсеріне төзімділігі анықталады. Қазақстанда өсімдіктер анатомиясы жөніндегі зерттеулер 1930 - 1932 жылдары КСРО ға (Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы) Қазақстандық базасының Ботаника секторында (қазіргі ҚР Білім және ғылым министірлігінің ботаника және фитоинтродукция институты) басталды. Зерттеу жұмыстары, сондай-ақ Бас ботаник. бақта, ҚазҰУ-де (Қазақ ), ҚазҰАУ-дың (Қазақ Ұлттық Аграрлық Университеті) арнаулы кафедралары мен ауыл шаруашылығы министірінің қармағындағы бірқатар ғылыми-зерттеу институттарында жүргізіледі. Алынған ғылыми мәліметтер биологияда, агрономияда, дендрохронологияда, фармацевтикада, тамақ және ағаш өңдеу, т. б. ш-тарда пайдаланылады.
Өсімдіктер генетикасы - жоғары сатыдағы өсімдіктердің тұқым қуалауы және өзгергіштігі туралы ғылым; генетика саласы. Өсімдіктерді генетик. тұрғыдан зерттеудің бірнеше әдісі бар:
моносомдық талдау - әр хромосомның тұқым қуалаудағы және өсімдіктер белгілерінің әр түрлі дамуындағы рөлін анықтау;
экспериментті мутагенез - өсімдіктердің тиімді және құнды мутантты формаларын алу;
будандастыру және будандардың мейоздағы хромосом конъюгация талдаулары - өсімдіктер эволюциясын зерттеу;
алшақ будандастыру және цитогенетика әдістерін бірге пайдалана отырып, хромосомдардың құрылысы мен санының өзгеруіне байланысты түрлі тұқым қуалайтын ауруларды анықтау;
апомиксис - өсімдіктің өзін-өзі ұрықтандыра алмауы.
2. Өсімдіктер морфорлогиясы
Өсімдіктер морфорлогиясы ( гр. morphe - пішін, бейне және гр. logos - ілім) - өсімдіктердің жекеше және тарихи-эволюциялық даму барысында ішкі құрылысы мен пішінін зерттейтін ғылым; ботаника саласы. Қазақстанда Өсімдіктер морфорлогиясы саласындағы зерттеулер жоғары және төмен сатыдағы өсімдіктер флорасын зерттеуге, республикада өсетін өсімдіктер картасын жасауға байланысты 20 ғ-дың 50 жылдарында басталды. Зерттеу жұмыстарымен ҚР Білім және ғылым министлігінің Ботаника және фитоинтродукция институтты, Бас ботаник. бақ, ҚазҰУ, кейбір ауыл шаруашылығы жоғары оқу орындары шұғылданады. Өсімдіктер морфорлогиясының негізгі зерттеу тәсілі - бақылау мен бейнелеу, сонымен қатар өсімдіктердің осы күнгі және ежелгі түрлерін салыстыру.
Сыртқы ортаның өсімдік құрылысына тигізер әсерін тәжірибе арқылы анықтайды. Өсімдіктер морфорлогиясының негізінде ботаника ғылымының жеке салалары бөлінді:
цитология
гистология
өсімдіктер анатомиясы
өсімдіктер эмбриологиясы.
Өсімдіктер морфорлогиясы зерттейтін нысанына қарай:
полинология
карпология
ризология
ӨСІМДІКТЕР СИСТЕМАТИКАСЫ
1. Көк-жасыл балдырлар бөлімі - клетка құрылысының ерекшеліктері. Көбеюі, жіктелуі, таралуы. Экологиясы. Цианейлердің ежелгілігі.
2. Эукариоттар. Жалпы сипаттамасы. Фототрофты (балдырлар) және гетеротрофты (саңырауқұлақтар) эукариоттар. Органикалық әлем жүйесіндегі саңырауқұлақтардың орны.
3. Қоңыр балдырлар бөлімі. Қатпарының құрылысы, жасушалары, қор заттары. Жіктелуі, өкілдері. Ядро фазаларының және ұрпақ алмасуы. Таралуы, экологиясы, маңызы.
4. Саңырауқұлақтар бөлімі. Құрылымдық белгілері, қоректенуі, жіктелуі, әр түрлі кластарының байланыстары, шығу тегі, симбиоз, экологиялық топтары, ядро фазаларының алмасуы.
5. Даму циклінде гаметофиті және спорофиті басым жоғары сатыдағы өсімдіктерге сипаттама. Дамуындағы басым линия. Себебін түсіндіру. Мүктәрізділердің классификациясы.
6. Плаун тәрізділер бөлімі. Морфологиялық - анатомиялық сипаты, тіршілік ету циклі, микрофилия, тең және әр түрлі споралылық. Жіктелуі. Қазіргі плаун кластарының сипаты, шығу тегі.
7. Папоротник тәрізділер бөлімі. Анатомиялық - морфологиялық сипаты. Тең және әр түрлі споралылық. Жіктелуі. Даму циклінің эволюциясы. Құрып кеткен және қазіргі папоротниктер. Ата-тегі жайлы болжамдар.
8. Жабық тұқымды өсімдіктердің шығуы, уақыты, олардың пайда болған орны. Кең таралу жағдайлары. Гүлді өсімдіктердің шығу тегі жөніндегі гибридтік гипотезалар, эволюцияның негізгі бағыттары.
9. Гүлді өсімдіктердің филогенезі және жіктелуі, филогенетикалық системалар. Қос жарнақты және дара жарнақты өсімдіктердің өзара қарым қатынасы.
10. Магнолидтер катары. Құрылысының қарапайымдылығы, қатар ішіндегі гетеробатмия құбылысы, алғашқы топтарға гипотетикалық жақындығы. Жіктелуі, сипаттамасы.
11. Гаммамелидтер класс тармағы. Өсімдіктер әлеміндегі системадағы алатын орны жөніндегі әр түрлі көзқарастар. Жіктелуі. Қайыңдар тұқымдасын мысалға ала отырып, тән белгілеріне сипаттама. Теориялық және практикалық маңызы.
12. Раушандар тұқымдасы. Құрылысындағы жалпы белгілері. Жіктелуі, шығу тегі. Раушандар тұқымдасының мысалында сипаттама бер. Тұқымдас ішіндегі эволюциясы.
13. Сарғалдақтар тұқымдасы. әр түрлі системадағы орны, жалпы сипаттамасы. Гүлдердің тұқымдас аумағындағы эволюциясы. Жіктелуі. өкілдері және маңызы.
14. Лалалар тұқымдасы. Әр түрлі эволюциялық системадағы орны. Анатомиялық және морфологиялық құрылысындағы ерекшеліктері. Жіктелуі. Өкілдері және маңызы.
15. Астық тұқымдастар, анатомиялық - морфологиялық құрылысы. Гүлдерінің шығу тегі. Жіктелуі. Өкілдері және маңызы.
16. Астра тұқымдастар. Эволюция жүйесінде анатомиялық және морфологиялық ерекшеліктері, құрылысы және бағыты. гүл шоғыры, гүл, жеміс эволюциясы. Классификация, өкілдері және маңызы.
ӨСІМДІКТЕР ФИЗИОЛОГИЯСЫ
1. Фотосинтез. 1 және 2 фотожүйелер.
2. Су алмасу. Қазіргі кездегі өсімдік жасушасының осмостық жүйе екендігі туралы ұғым.
3. Өсімдіктің тыныс алуы. Тыныс алудың анаэробты фазасы (гликолиз) .
4. Өсімдіктердегі гармонды реттеу жүйесі.
5. Өсімдіктердің қорғану және төзімділік механизмі.
6. Фотосинтездің жарық фазасы. Фотофосфорлау.
7. Қараңғы фаза. Кальвин, Хэтч және Слэк циклдері
8. Өсімдік бойымен судың қозғалуы. Тамыр қысымы механизмі. Транспирация.
9. Ди- және үшкарбонды қышқыл циклі (Кребс циклі) .
10. Пентозофосфотты цикл. Тотықтырғыш фосфорлау.
11. Фитогармондар (Ауксин, Цитокинин, Гибберелин, АБК, этилен) және өсудің синтетикалық реттегіштері. Олардың өсімдік шаруашылығында қолдану.
Қорытынды.
Өсімдіктер генетикасында молекулярдық биологияның әдістерін (ДНҚ, ДНҚ - РНҚ, т. б. будандастыруды) қолдану гендерді ұқсастыру, оқшаулау, кейін оларды клондау жұмыстарын жеңілдетті. Популяциялық генетика мен биометрияның әдістері белгінің жалпы фенотиптік өзгергіштігінде, олардың тұқым қуалаушылық қасиетінің негізі (генотиптік) мен сыртқы орта әсерімен қабылданған белгілерін (паратиптік) ажыратуда қолданылады. Бұл қолдан сұрыптаудың тиімділігін күшейтеді. Қазақстанда Өсімдіктер генетикасы жөніндегі ғылыми-зерттеу жұмыстары ҚазҰУ-да генетика кабинеті (1939), оның негізінде дарвинизм және генетика кафедрасы ашылғаннан кейін (1948) басталды. Қазақстандық ғалымдар алшақ будандастыру, экспериментті мутагенез, полиплоидия, гетерозис, цитогенетика салалары бойынша зерттеулер (К. Мыңбаев, Г. Бияшев, Н. Удольская, Р. Оразалиев, т. б. ) жүргізді. Түрішілік және алшақ будандастыру, сұрыптау арқылы дәнді және техникалық дақылдардың бағалы сорттары алынды. Академик М. Ә. Айтхожиннің басшылығымен өсімдіктердің молек. биологиясы саласында іргелі зерттеулер жүргізілді. Жүгері, асбұршақ, арпа, арабидопсисті (орамжапырақ тұқымдасына жататын «өсімдік дрозофиласы» не генетикалық зерттеулердің нысандық үлгісі) будандастыру арқылы олардың гендерінің орнықтылығы анықталып, соның нәтижесінде хромосомдардың генетикалық картасы жасалды. Жүгері мен бидайдың мутант сорттары және сортаралық будандары алынды. Өсімдік геномының функциялық өзгеруінің заңдылығы (Р. Берсімбаев) анықталуда. Жұмсақ бидайдың цитогенетикасы зерттелуде. Соңғы кезде, әсіресе, экоогиялық. және радиациялық генетикаға көп көңіл бөлінуде
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz