Валюта нарығы

ЖОСПАР:

1. ВАЛЮТА НАРЫҒЫНЫҢ ҰҒЫМЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ

2. ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ СИПАТТАМАЛАРЫ
ВАЛЮТА НАРЫҒЫ ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚҰРАЛДАРЫ
1. Валюта нарығы негізінде күрделі әлемдік қаржылық қатынастар пайда болады. Бұл қатынастар ел арасында валюталардың сату және сатып алу қызметтерінде көрініс табады.
Валюта нарығы қаржы нарығының түрлі құрастырушыларының өзара әрекетін қамтамасыз етуде оның аса маңызды бөлігі болып табылады. Бұл механизмнің көмегімен валютаны тұтынушылар мен сатушылардың арасындағы құқықтық және экономикалық өзара қарым-қатынас орнап, мынадай негіздегі мәмілелерді орындауға мүмкіндік туады:
• бөлшек сауда мәмілелері, онда банк клиентпен сату-сатып алу барысында өзара тікелей әрекеттеседі;
• банкаралық көтерме сауда мәмілелері, онда екі банк валюталық брокердің көмегімен бір-бірімен өзара әрекеттеседі, нәтижесінде банкаралық нарық құрылады.
Мәселен, несие беруші банк бос ресурстарды ссудаға өзінің табыстылығын қажетті деңгейде ұстап тұру мақсатында немесе басқа банктермен корреспонденттік қатынасты қамтамасыз ету үшін береді. Дамудың бастапқы сатысында тұрған жас банктер салыстырмалы түрде артық ресурстарға оларды жұмсаудың игерілген сенімді және табысты салаларының жоқтығынан ие болуы мүмкін. Бұл мүмкіндікті олар өз мүдделерінде пайдаланады. Олар банкаралық нарыққа шығып, оны басқа банктерге ұсынады.
Ұлттық валюта жүйесі ұлттық заңмен анықталған елдің валюталық қатынасын ұйымдастырудың формасын білдіреді. Оны мынадай негізгі элементтер сипаттайды:
• ұлттық валюта бірлігі;
• ресми алтын валюта резервінің құрамы;
• валюталардың бірдейлігі (паритет валюты) және валюта бағамын қалыптастырудың механизмі;
• валюталарды қайта қалпына келтірудің шарты және валюталық шектеулердің болуы немесе болмауы;
• елдің сыртқы есеп айрысу тәртібі;
• Ұлттық валюта нарығының және алтын нарығының режимі, елдің валюта қатынасын реттейтін ұлттық мекемелердің мәртебесі.
Мұндай жүйенің ерекшеліктері ел экономикасының даму шарттарымен және деңгейімен, сондай-ақ, оның сыртқы экономикалық байланыстарымен анықталады. Халықаралық сауда-саттық мәмілелері екі және одан да көп ұлттық нарықтардың арасында жүзеге асады. Онда әр түрлі сауда орталықтарының банктері бір-бірімен өзара әрекетеседі. Олар екі немесе бірнеше нарықтардағы арбитраждық операцияларды қамтиды.
Валюта – кез-келген төлем құжаттары немесе халықаралық есеп айырысуларда пайдаланылатын және қандай да бір ұлттық ақша бірлігінде көрініс табатын ақшалай міндеттеме. Ол шетел мемлекетінің тиісті заңды
Пайдаланылған әдебиеттер:

1. Ысқақов У.М., Боқаев Д.Т., Рузиева Э.А.
Қаржы нарығы және делдалдары: Оқулық. – Алматы: Экономика, 2006. – 298 бет.
        
        жОСПАР:
1. Валюта нарыҒыныҢ ҰҒымы жӘне оныҢ ҚҰрылымы
2. ВалюталыҚ операциЯлар жӘне ... ... ... ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚҰРАЛДАРЫ
1. Валюта нарығы негізінде күрделі әлемдік қаржылық ... ... Бұл ... ел ... ... сату және ... алу
қызметтерінде көрініс табады.
Валюта нарығы қаржы нарығының түрлі құрастырушыларының өзара әрекетін
қамтамасыз ... оның аса ... ... ... ... Бұл ... валютаны тұтынушылар мен сатушылардың арасындағы құқықтық және
экономикалық өзара қарым-қатынас орнап, ... ... ... ... ... бөлшек сауда мәмілелері, онда банк клиентпен сату-сатып алу барысында
өзара ... ... ... ... ... ... онда екі банк валюталық брокердің
көмегімен бір-бірімен өзара әрекеттеседі, нәтижесінде банкаралық нарық
құрылады.
Мәселен, несие беруші банк бос ресурстарды ссудаға өзінің ... ... ... тұру ... ... ... ... қатынасты қамтамасыз ету үшін береді. Дамудың бастапқы
сатысында тұрған жас ... ... ... ... ... оларды
жұмсаудың игерілген сенімді және табысты салаларының жоқтығынан ие болуы
мүмкін. Бұл мүмкіндікті олар өз ... ... Олар ... ... оны ... ... ұсынады.
Ұлттық валюта жүйесі ұлттық заңмен анықталған елдің валюталық қатынасын
ұйымдастырудың ... ... Оны ... ... ... ... валюта бірлігі;
• ресми алтын валюта резервінің құрамы;
• валюталардың бірдейлігі (паритет валюты) және ... ... ... ... ... қалпына келтірудің шарты және валюталық шектеулердің
болуы немесе болмауы;
• елдің сыртқы есеп айрысу ... ... ... ... және ... ... ... елдің валюта
қатынасын реттейтін ұлттық мекемелердің мәртебесі.
Мұндай жүйенің ерекшеліктері ел экономикасының даму ... ... ... оның ... ... ... ... сауда-саттық мәмілелері екі және одан да көп ұлттық нарықтардың
арасында жүзеге асады. Онда әр ... ... ... ... ... өзара әрекетеседі. Олар екі немесе бірнеше нарықтардағы арбитраждық
операцияларды қамтиды.
Валюта – ... ... ... ... ... есеп ... және қандай да бір ұлттық ақша ... ... ... міндеттеме. Ол шетел мемлекетінің тиісті ... ... ... ... ... ... ... Ол елдегі бүкіл ақша-несие жүйесіне
басшылық жасайды, ол ақша эмиссиясының, ... ... ... ... және ... ... ... резервтерінің
монополиялық құқығына ие. Валюта нарығының негізгі тауары – ... ... кез ... қаржылық талап. Бүгінгі таңдағы Қазақстанның валюта
нарығы шетелдік валюталар операциясымен ғана ... ... – бұл бір ... ... ... ... ... Валюта нарығының ... ...... ... ... қаржы мекемелері, инвесторлар,
үкімет агенттіктері, кәсіпорындар мен жеке тұлғалар. Валюта нарығында ашық
ұстанымды хеджерлеудің, ... әр ... ... ... ... және ... алу ... бір елден
екіншісіне табыстаудың мүмкіндіктерін қоса алғанда қатысушылардың әр түрлі
қажеттіліктері ... ... ... ақша ... ... ... ... секілді функцияларды жүзеге асырады. Олардың ішіндегі ең жай
операцияға ақша ... ... ... ... барысында валюта
нарығының қатысушылары ... ... ... ... ... ... ... Мұндағы әлуетті залалға, мәселен, мынаны
жатқызуға болады: долларға қатысты теңге ... өсуі ... және ... ... долларлық құны артады. Бұл жағдайда валюта нарығының
қатысушысы ... ... алу ... ... ... ... Теңгені
осылайша форвардтық тұрғыдан сатып алу арқылы тауардың долларлық құнын
бекітеді (тұрақтандырады) әрі ... ... ... ... қамтамасыз етеді.
Валюта нарығы басқа қаржы орталықтарында орналасқан корреспонденттік
банкте сақтаулы ... ... ... айналымы арқылы әрекет
ететін халықаралық төлемдерді ... ... ... механизмін
қамтамасыз етеді.
Валюта нарығында банктер мынадай ... ... ... ... ... салым ақша (талап етілгенге дейінгі депозит)
қаражатының ... ... ... ... ... ... ... коммерциялық тратталарды.
Кез келген елдің ішкі ақша айналымында валюта ақшаның барлық ... ... ғана ... ... ... кең аспектіде – халықаралық
экономикалық қатынастар мен есеп ... ... ... ... ғана ... ... табылады.
Қандай да бір елдің валюта бағамы барлық маңызды ... атап ... ақша ... жағдайын, өндірістің өсу
қарқынын, бағаның деңгейін, еңбектің өнімділік деңгейін және т.б. ... ... ... ... бір ... басқа елге қатысты бәсекеге
қабілеттілігінің артуын немесе кемуін білдіреді.
Валюта бағамына өз әсерін тигізетін ... ... ... бөліп
көрсетіледі:
• жалпы ұлттық өнім;
• сатып алу қабілетінің бірдейлігі бойынша валюта бағамы;
• пайыз мөлшерлемесінің деңгейі;
• инфляция;
• өнеркәсіп өндірісінің ... ... ... екі ақша ... ... арақатынасын білдіреді немесе
бір ақша бірлігінің басқа мемлекеттің ақша бірлігінде көрінетін ... ... ... ... жіктеудің негізгі сипаттамасы мынадай болады: (4-
кесте).
4. Валютаның жіктелінуі *
|Негізгі ... ... ... | ... ... ... |
| ... |
| ... ... ... ... ақша |
| ... ақша ... ... ... ... ... ... айырбасталатын |
| ... ... ... ... ... ... бірдейлігі |
|режимі ... ... |
| ... ... |
| ... ... |
| ... немесе тұрақсыз |
| ... ... ... ... ... ... ... бір мәнде қолданылады және
мәртебесі бойынша былайша жіктелінеді:
• ұлттық валюта – мемлекеттің ақша бірлігі.
• шетелдік валюта – ... ... ақша ... ... – халықаралық төлем резервінің ... ... ... да бір ... ұлттық валютасы.
Төлем құралы ретінде ұлттық валютаның қабілеті мынада: ол басқа валюта
түрімен дереу әрі ең аз шамадағы шығынмен ... яғни оның ... ... және айырбасталатындығында. Осы критерий (өлшем)
бойынша барлық валютаның жіктелінуін үш топқа бөлуге болады:
• еркін айырбасталатын;
• ішінара ... ... ... де, ... ... де кез келген операция түрі
бойынша валюталық мәміледе белгіленген заң ... ... ... ... ... валютаны белгілеу барысында жүзеге асырылады.
Ішінара айырбасталатынға валюта мәмілесі бойынша мөлшер жағынан ... ... ... ... болады.
Валюта нарығының қатысушылары арасында валюта айырбасы болмаса ... да бір ел ... ... ... ... ... анықталмаса, валюталық операцияларды жүзеге асыру мүмкін емес.
Мұндай механизмді валютаның құнын белгілеу арқылы жүзеге ... ... ... ...... ... валютаның бағамдарын
анықтау, осының негізінде айырбасқа ұсынылған олардың ақша бірліктерінің
арақатынасы белгіленеді. Бұл ... ... ... ... ... ... ұдайы өзгеріп отырады.
Валюта бағамының режимі бойынша валюта былайша жіктелінеді:
• оның валюталық бірдейлігі арқылы ... ... ... ... ... ... ... жұмсақ валюта.
Тіркелген валюта бағамын анықтаудың классикалық нұсқасы “тіркеу” сөзінің
мәнінен алынып отыр, яғни әр түрлі ұлттық ... ... ... ... Өзгермелі бағамға тоқталатын болсақ, ол валюта
биржаларындағы сауда-саттық барысында қалыптасады, әрі ... да ... ... мен ... бейнелейді. Әлемдік іс-тәжірибенің талдауы
мынадай тұжырым жасауға мүмкіндік ... ... ел осы ... ... ... тек ... ... сонымен ғана шектеліп
қалған емес, өйткені валюта саясатында осылардың барлық элементі ... ... ... құралдарының құрылымын былайша көрсетуге
болады (16-сурет):
16-сурет. Қазақстан валюта нарығының ... ... ... ... қолданылатын әрі ақша-қаражаттың қажетті
шоғырландырушысы болып табылады. Ол ... да бір ... ... шектеліп
қалмайды, керісінше, байланыс құралдарының күрделі жүйесімен, ... ... ... ... ... ... ... операциялық залдардың желісін білдіреді.
2. валюталық операциялар валюталық қатынастардың бір ... ... ... ... ... ел ... ... сондай-ақ
ел банкі мен шетел банкілері немесе валюта нарықтары арасында ... ... – бұл ақша ... ... ... және
шетелдік валютаға жазылған төлем құжаттарына баға белгілеу операциясы. ҚР
аумағында валюталық операцияларды ... ... мен ... ... емес қаржы ұйымдары арқылы резиденттер еместер де, ... ... ... ... ... ... ... Осы аталған ҚР мекемелерінсіз
шетелдік валюталарды сатуға, ... ... және ... ... ... операцияларды мынадай критерийлер бойынша жіктеуге болады:
1) объектісі бойынша:
• шетелдік және ... ... ... шетелдік валютадағы бағалы қағаздармен операциялар;
• қымбат бағалы металдармен және тастармен операциялар;
2) субъектісі бойынша:
• жеке және ... ... ... мемлекеттік, әкімшілік-аумақтық және муниципалды құрылымдардың
операциялары;
• шетелдік мемлекеттердің және халықаралық ұйымдардың операциялары;
3) ... ... ... ... ... ... жүзеге асырудың құқықтық режимі резиденттік
мәртебеге тәуелді болмайды;
• жекеленген операция, жүзеге асырудың ... ... ... ... ... жүзеге асырудың аумағы бойынша:
• ішкі;
• шетелдік;
5) валюталық операцияларды ... ... ... түрлері бойынша:
• қаржылық-құқықтық – салықтық төлемдерді өтеуге аудару;
• әкімшілік-құқықтық – айыппұлды шетелдік валютада ... ...... ... ... ... ... аударылатын, аударылым ... ... ... ... төлемі;
• халықаралық жеке-құқықтық – экспорттық-импорттық сыртқы сауда
келісім-шарты бойынша резидент ... ... ... валюталық төлемі;
• халықаралық жариялы-құқықтық – халықаралық ... ... ... аударым.
Еліміздің заңына сәйкес мыналар валюталық операциялар болып табылады:
1) меншік құқығының және ... ... ... ... ... ... ... құндылықтарды кез-келген тәсілмен ҚР-на әкелу және салып
жіберу, ҚР-нан әкету және ... ... ... ...... ... ... көрінетін төлем құжаттары, бағалы қағаздар,
шетелдік валюталар; олар арқылы резиденттермен және резидент ... ... ... ... ... ... ... шетелдік
валютада көрінетін тазаланған құйма алтын, ұлттық валюта, бағалы қағаздар
мен төлем ... ... ... туралы” заңына сәйкес валюталық операциялар ... ... ... ... ... қозғалысымен байланысты операциялар.
Ағымдағы операцияларға мыналар жатады:
• төлем мерзімін ұзартуды немесе 180 күннен көп емес ... ... және ... үшін ... ... ... ... мәмілелер бойынша есеп айырысуға арналған аударымдар;
• несиені 180 күннен аспайтын мерзімге беру және осы мерзім ішінде алу;
• салым ... ... ... және ... ... бойынша
дивидендті, сыйақыны, басқадай табысты аудару және алу;
• гранттарды, мұра сомасының ... ... ... және т.б. қоса алғанда саудалық сипаты жоқ аударымдар.
Капитал қозғалысымен байланысты ... ... ... ... ... ... интеллектуалдық меншіктің объектісіне айрықша құқықты толық беруді
қарастыратын мәмілелер бойынша есеп айырысуға арналған ... ... ... ... ... ... ... мүлікке
ие болуға мүмкіндік беретін мүліктік құқықтың төлеміне арналған
аударымдар;
... ... ... немесе 180 күннен көп емес ... ... және ... үшін ... төлемді қарастыратын экспорттық-
импорттық мәмілелер бойынша есеп айырысуға арналған ... ... 180 ... ... ... беру және осы мерзім ішінде алу;
• зейнетақы активтерін ... ... ... ... ... сипатындағы сақтандырудың келісім-шарты бойынша халықаралық
аударымдар.
• сенімді басқаруға валюталық құндылықтарды табыстау.
Көптеген валюталық операциялар мынадай типтерге сараланатын ... ... ... ... ... асырудың мерзіміне қарай:
• мерзімді – “форвард” мәмілелері;
• кассалық – “спот” операциялары;
• айырбас – “своп” ... ... ... ... ... орнына қарай:
• биржалық;
• биржадан тыс.
Мерзімді – бұл бекітілу ... мен ... ... сәті бір-біріне
сәйкес келмейтін мәміле. Яғни, жүзеге ... ... мен ... ... ... өзі ... бір уақыт өткеннен кейін алдағы кезеңде
жүзеге асырылады. Форвардтық мәміле бұрын айтылған баға ... ... ... мөлшерін белгілі бір уақыттан кейін сатуды және сатып алуды
ұйғарады.
Кассалық – бекітілген сәтінен ... ... ... ... ... ары
кеткенде (көп болғанда) 3 жұмыс күнін ұйғаратын мәміле. Оған “спот”
мәмілесі ... ...... ... бастап ең көп дегенде 2 жұмыс күні
ішінде жүзеге асырылатын ... ... ... ... ... ... туралы келісім.
“Своп” мәмілесі валюталарды “спот” шартымен сатып алуды және ... ... бір ... ... ұштастыратын айырбас операциясы
болып табылады. Мұнда “ұзын” немесе “қысқа” ұстаным пайда болмайды, өйткені
сату мен ... алу бір ... ... мәміле – бұл операция, онда қатысушылар пайда алу мақсатында
әр түрлі валюта нарығының валюта бағамдарындағы ... ... ... ... пен ... валюталық төрелікке, жай және
күрделіге, пайыздыққа бөлінеді.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... туралы”, “Лицензиялау туралы”, “ҚР Ұлттық банкі туралы”,
“Банктер мен банк қызметі туралы” және валюта қатынасының жүйесіне ... да заң ... ... ... орындалуына қойылатын бақылау
белгілі бір дәрежеде шектеулі, ал бұл тәртіптің анықтау, ескерту ... ... ... ... ... органдар – ҚР Ұлттық
банкі, ҚР Қаржы министрлігі, ҚР қаржы нарығы мен ... ... ... ... ... ... валюталық бақылау органдары жүзеге
асырады.
Валюталық құндылықтарды пайдаланумен байланысты ... ... ... ... ... пайда болған қоғамдық ... ... ... ... ... деп аталады.
Құқықтық қатынастың екі кешені бар: ішкі мемлекеттік және халықаралық.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Ысқақов У.М., ... Д.Т., ... ... ... және ... ...... Экономика, 2006. – 298
бет.
* Авторлармен құрастырылған.
-----------------------
Валюта нарығы
Шетелдік валютадағы төлем құралдарының нарығы
Шетелдік валюта нарығы
Шетелдік валютадағы бағалы қағаздар нарығы
Пошталық аударым нарығы
Халықаралық ... мен ... ... құйма алтын нарығы
Рынок почтовых переводов

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақша нарығы және валюталық биржалар31 бет
Ақша нарығы мен валюталық биржалардың теориялық негіздері24 бет
Ақша нарығының және валюталық биржалардың ерекшеліктері 26 бет
Валюта бағамымен валюта нарығының түсінігі35 бет
Валюта нарығы және валюталық операциялар8 бет
Валюта нарығы және валюталық реттеу туралы жалпы түсінік43 бет
Валюта нарығы. Валюта курсы және динамикасы20 бет
Валюта нарығының дамуы және оның тарихи аспектілері29 бет
Халықаралық валюта нарығының теориялық негіздері8 бет
Қазақстан Республикасында валюта нарығын реттеу24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь