Жайрем кен - байыту комбинатының жұмыскерлер денсаулығына өндіріс факторларының әсері

МАЗМҰНЫ

ШАРТТЫ БЕЛГІЛЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

БӨЛІМ І. ӘДЕБИЕТКЕ ШОЛУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.1 Өндіріс орнының орналасу ауданына және кәсіпорынға жалпы сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.2 Атмосфераны ластағыш көзі ретінде мекемеге қысқаша сипаттама беру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.2.1 «Ұшқатын» кен орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.2.2 ЖКБК орталық өндіріс ауданы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.2.3 «Жомарт» кен орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.3 Негізгі ластаушы заттарға сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
1.4 Қоршаған ортаның антропогендік өзгерістерінің адам денсаулығына әсері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

БӨЛІМ ІІ. ЗЕРТТЕУ ӘДІСТЕРІ МЕН ЖКБК ЖҰМЫСКЕРЛЕРІНІҢ ДЕНСАУЛЫҚ ДЕҢГЕЙІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.1 Атмосфераның ластану деңгейінің анализі мен есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.1.1 Атмосфераның ластануының анализі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.2 ЖКБК жұмыскерлерінің денсаулық көрсеткіштері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.3 Аурушаңдылықты зерттеу әдістемесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
БӨЛІМ ІІІ. ДЕНСАУЛЫҚҚА ЗИЯН ЛАСТАУШЫ ЗАТТАРДЫ АЗАЙТУҒА АРНАЛҒАН ШАРАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

3.1 Кәсіпорынның санитарлық қорғау белдемі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
3.2 Өнеркәсіптен шығатын қалдықтарды заласыздандыру ... ... ... ... ... ... ... ... .
3.3 ЖКБК цехтарының ластаушы зат шығаруын азайтуға арналған шаралар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ҒДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
КІРІСПЕ
Қазіргі заманғы ғылыми-техникалық прогрестің қарыштап алға басуы адамзат өмірін жақсартуға тікелей игі ықпал етумен қатар, қоршаған орта - табиғатқа орны толмас орасан зор зиян да тигізіп отыр. Соған орай бұл күнде атмосфераның, гидросфераның, литосфераның үздіксіз ластануын тежеп тоқтату мүмкін болмай бара жатқандығы шындық. Осыған байланысты қоршаған ортаны қорғау және оны табиғи қалпында сақтау мәселелері бүкіл дүниежүзі елдерінің алдында тұрған ең маңызды міндеттердің біріне айналып отыр. [1]
Адам және табиғат бір-бірімен тығыз байланысты ұғымдар екенін білеміз. Адамзат табиғаттан тыс өмір сүре алмайтыны да белгілі. Осы эволюциялық кезеңге дейін адам табиғатқа бірте-бірте сіңіп, үстемдігін арттырып отыр. Ал қазіргі кезеңде адамдар мен табиғат арақатынастары жылдан-жылға шиеленісіп барады.
Бір сөзбен айтқанда, адам өзінің өмір сүруін жақсарту үшін, материалдық игілігін арттыру үшін өндіріс, өнеркәсіпті ойлап тапты. Бірақ, климаттың өзгеруіне, халық денсаулығына тигізетін әсері туралы ойламады. [20]
Өнеркәсіптің дамуы, әсіресе, ауа қабатының ластануына әсер етеді. Атмофераның ластануынан көп адамдар зардап шегеді. [39]
Актуалдылық.
16.07.1997 ж. «Қоршаған ортаны қорғау» туралы заңда, басты назар – адам денсаулығына зиянды қиын жағдай туғызуы туралы ескертілуге аударылған. Осыған байланысты негізгі актуалдылық антропогендік ауыртпашылықты зерттеу мәселесін тудырады.
Қазіргі кезде ең басты табиғи орта компонентінің бірі – атмосфераның ластануы алаңдануда. өнеркәсіп орындарының артуы, әртүрлі аймақтарда химикаттарды қолдану, энергетика мен транспорттың дамуы зор ықпалын тигізеді.
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Ақбасов А.Ж., Сайнова Г.Ғ. Экология. – Алматы: «Бастау» баспасы, 2003 -113 б.
2. Атмосфералық ауаны қорғау туралы ҚР заңы. Астана, 2002.
3. Антонова К.Л. Влияние общей вибрации на машинистов производственной среды. Сборник научных трудов . – Ленинград, 1990 - 61-63 б.
4. Атмосфералық ауаны ластаушы заттардың кодтары мен тізімдері. Санкт-Петербург, 1995
5. АДЗРК Х2 1.04.2001. Гигиенические критерии оценки и классификация условии труда по показателям вредности и опасности факторов произвоственной среды, тяжести и напряженности трудового процесса. 30.11.2000 – 94
6. Арустамов Э.А. Природопользование / Э.А. Арустамов, И.К. Дашков. – Мосвка, 2000 – 145б.
7. Алтынбеков Б.Е., Сраубаев Е.Н., Конбаев Е.Ш. Физиолого-гигиеническая характеристика условий труда горнорабочих очистного забоя при работе в различные смены. // тезисы докладов. Конференция «Состояние и пути уровня снижения загрезнения окружающей среды: - Қарағанды, 1981.
8. «Әртүрлі өнеркәсіптердің атмосфераға ластаушы заттарды шығаруды есептеу әдістемелері» - Алматы, 1996.
9. Бейсенова Э., Самақова А. Экология және табиғатты тиімді пайдалану – Алматы: «Ғылым» , - 2004. – 307б.
10. Бейсенова Э.С. Шілдебаев Ж.Б. Экология негіздері. – Алматы, 1995 -115б.
11. Владимиров А.М. Охрана окржающей среды. / А.М. Владимиров, Ю.И. Ляхин. – Санкт-Петербург: Гидрометеоизд, - 1996.- 100б.
12. Воронков Н. А. Экология общая, социальная, приклодная. – М: Ангар, 1999 -245 б.
13. Гончарук Е.И. Изучение влияния факторов окружающей среды на здоровье населения. / Е.И. Гочарук, О.В. Вороненко, Н.И. Марценюк. – Киев, 1996 – 165 б.
14. Грунфикель В.С., Коц Я.Н., Шик М.Л. Регуляция позы человека. – Москва, 1965 – 256 б.
15. Жакатаева В.Т. Асобенности и прогнозирование загрязнения воздушного бассейна Караганды, Темиртауского промышленного региона. // Современные проблемы экологии Центрального Казахстана: сб. Статей. – Караганда, 1998 – С.18-31
16. Жатқанбаев Ж.Ж. Экологиялық сөздік, 2002.
17. Коньюктурлық шолу. «Заболеваемости работников ОАО «ЖГОК» за 12 месяцев 2002, 2003, 2004 года»
18. Коптюг В.И. Итоги конференции ООН по окружающей среде и развитию. // Мир науки. – 1995. -№4 -39-45 бб.
19. Кочанова Е.И., Вермель А.Е., Папоян С.Ш. Влияние производственного шума на распространенность артериальной гипертонии. // Мир. Архив. – 1995. - №4 – 125-128 б.
20. Кулкыбаев Г.А. Медицинские аспекты экологии. – Алматы: Ғылым, 1998.
21. «Қоршаған табиғи ортаны қорғау туралы» ҚР заңы. – Алматы, 1997. 05.06.2001ж. қосымшаларымен
22. Құрылыс индустриясы мекемелерінің атмосфераға ластаушы заттарды шығарыун есептеу әдістемелік сілтемелері. – Алматы, 1992.
23. Мазур И.И., Молдаванов О.И. Курс инженерной экологии. – Москва «Высшая школа». – 1999. – 177 б.
24. «Мекемелердің, қондырғылардың санитарлық жіктеу және санитарды қорғау зоналары». СанПиН 2.2.1 / 2.1.1 984-00, Москва, 2000.
25. Новиков Ю.В. Основы экологии и экологической безопасности. Москва: Просвещение, 2000.
        
        МАЗМҰНЫ
ШАРТТЫ ... І. ... ... ... ... ... және ... жалпы
сипаттама..............................................................
............................................
1.2             Атмосфераны ластағыш көзі ретінде мекемеге қысқаша
сипаттама
беру...................................................................
.................................................
1.2.1      «Ұшқатын» кен
орны...................................................................
...................
1.2.2      ЖКБК ... ... ... ... ... ластаушы заттарға
сипаттама.............................................................
1.4             Қоршаған ортаның антропогендік өзгерістерінің адам
денсаулығына
әсері..................................................................
................................................
БӨЛІМ ІІ. ... ... МЕН ЖКБК ... ДЕНСАУЛЫҚ
ДЕҢГЕЙІ.....................................................................
................
2.1 Атмосфераның ластану деңгейінің анализі мен
есебі...................................
2.1.1 Атмосфераның ластануының
анализі...........................................................
2.2 ЖКБК жұмыскерлерінің денсаулық
көрсеткіштері.......................................
2.3 ... ... ІІІ. ... ЗИЯН ... ... АЗАЙТУҒА АРНАЛҒАН
ШАРАЛАР..................................................................
3.1 Кәсіпорынның санитарлық қорғау
белдемі.....................................................
3.2 Өнеркәсіптен шығатын қалдықтарды
заласыздандыру.................................
3.3 ЖКБК цехтарының ластаушы зат шығаруын азайтуға арналған
шаралар.....................................................................
................................................
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
......................................
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ... ... ...... кен – ... ... – зиянды заттар
ҚҰСҚ – қозғалмалы ұсақтап - сырыптау қондырғылары
МОФ – марганец өндіруші фабрика
МЖБ – ... ... ...... ... ... – тәжірибелі-өнеркәсіпті өндіруші фабрика
ТЖЦ – темір жол цехы
УЕЖ – уақытша еңбекке жарамсыздық
ІҰК – ірі ұсақтау ...... ... ... – шекті рауалы шығарынды
КІРІСПЕ
Қазіргі заманғы ... ... ... алға ... ... жақсартуға тікелей игі ықпал етумен қатар, қоршаған орта -
табиғатқа орны толмас ... зор зиян да ... ... ... орай бұл
күнде атмосфераның, гидросфераның, литосфераның үздіксіз ластануын тежеп
тоқтату мүмкін болмай бара жатқандығы ... ... ... ... ... және оны ... ... сақтау мәселелері бүкіл дүниежүзі
елдерінің алдында тұрған ең маңызды міндеттердің ... ... ... ... және ... бір-бірімен тығыз байланысты ұғымдар екенін
білеміз. Адамзат табиғаттан тыс өмір сүре ... да ... ... кезеңге дейін адам табиғатқа бірте-бірте сіңіп, ... ... Ал ... кезеңде адамдар мен табиғат арақатынастары жылдан-
жылға шиеленісіп ... ... ... адам ... өмір ... ... үшін,
материалдық игілігін арттыру үшін өндіріс, өнеркәсіпті ойлап тапты. Бірақ,
климаттың өзгеруіне, халық ... ... ... ... ... дамуы, әсіресе, ауа қабатының ластануына әсер ... ... көп ... ... шегеді. [39]
Актуалдылық.
16.07.1997 ж. «Қоршаған ортаны қорғау» туралы заңда, басты назар –
адам денсаулығына зиянды қиын жағдай туғызуы ... ... ... ... негізгі актуалдылық антропогендік ауыртпашылықты зерттеу
мәселесін тудырады.
Қазіргі ... ең ... ... орта ... бірі – ... алаңдануда. өнеркәсіп орындарының артуы, әртүрлі аймақтарда
химикаттарды қолдану, энергетика мен ... ... зор ... ең ірі ... ... бірі ... ... және
Қарағанды облысы. Бұл аумақтарда көмір, металлургия және ... ... ... осы ... ... ... облысының құрамына кіретін
Жайрем кеншарында металлургиялық комбинат бар. Осыған орай бізді алаңдатқан
мәселенің бірі – ... ... ... ... ... ... мәселелерге байланысты, менің жұмысымның мақсаты – Жайрем кен
- байыту ... ... ... өндіріс факторларының қандай
әсері бар екенін анықтау.
Бұл мақсатқа жету үшін мынадай міндеттер қойылды:
1.     Жайрем комбинатының ... ... ... қарастыру;
2.     Комбинаттағы зиянды заттардың шығарылу көлемі мен әсерін
қарастыру;
3.     өндіріс ... ... ... ... ... ... кеншарының жағдайын жақсартуға ... ... І. ... ... ... ... орналасу ауданына және кәсіпорынға жалпы
сипаттама
ААҚ «Жайрем кен-байыту комбинаты «Қазцветмет», АҚ « ... ... ... ... ... негізінде 1997
жылы құрылған.
Негізгі өндірістік шаруашылығы темір-марганец кендерін өндіру мен
өңдеу болып табылады.
ААҚ « Жайрем кен-байыту ... » ... ... ... ... ... орналасқан. Облыстық орталығы Қарағанды қаласы
солтүстік-шығысқа қарай 300 ... ал ... ... ... ... ... қарай 135 шақырымда орналасқан.
Өнеркәсіптен батысқа қарай 220 шақырымда (ірі кен) мыс ... ... ... ... ірі-өнеркәсіпті Жезқазған қаласы
орналасқан.
60 шақырым жерде шығысқа ... ... ... ... ... қала
Қаражал бар.
Кен орнының ауданы құм-төбелі тізбекті және ұсақ шоқылы жазықты болып
келген. Жайрем кен орны ... руда ... ... ... кен орны
орамендік кремний-карбонатты шөгінділерінің арасында орналасқан. Таулы-
техникалық жағдайының күрдем болуы, жер ... ... мен ... қабатының қалыңдығымен түсіндіріледі. Саз балшықтар істеген, ісіну
мөлшері 6% - 46% ... ... ... ... 2,4 т/м3. ... ... ... бойынша біртекше емес, саңылаулылығы (36-54%) ... ... ... ... 33% ... төмен, қопсыту
коэффициенті 1,19 – 3,40 аралығында. Жәйрем кен орнының полиметалдық рудасы
құрылымы мен ... ... ... тау ... ... ... сәйкес келмегендіктен: карбонатты-кремний,
кремнийлі-ақбалшықты, ... ... ... ... Абсолютті белгілері 360-470 м аралығында, руда ... ... – 25 м ... ... ... ... қауіпті
ауданға жатпайды. Аудан климаты шұғыл-континентальды, құрғақ жауын-шашынның
орташа жылдық деңгейі 173 мм. Температурасының ... +42 ... ... жылдың орташа температурасы +3,5оС.
Ландшафты жартылай шөл далалы, ағаш ... ... ... ... ... Ашық каштан топырақты, жоғарғы
қабаттағы органикалық заттар 2% құрайды.
Жалғыз тұрақты ағын-су – ... (кен ... 20 ... солтүстікке
қарай) өзені.
Темір-марганецті және барий-қорғасындағы “Ұшқатын” кен орны мен Жәйрем
барий-полиметалды кен-орны «Жайрем кен ... ... ... базасы
болып табылады.
«Ұшқатын» руднигінің өндіріс алаңының теміржол тармағы Жарық-Жезқазған
магистралімен жалғасқан. Сонымен қатар «Ұшқатын» руднигі ... ... және қиыр ... ... ... ... жолдары қатынасы
бар. Ашық тау жұмысшылары 1982 жылдан ... ... кен ... ... ... АҚ ... ... бойынша, ал
1984 жылы желтоқсаннан бастап Жәйрем кен-байыту комбинаты ашық әдісінен кен
өндіруді ... ... ... барии-қорғасын бойынша өнімділігі
жылына 500 мың тонна, ал марганец бойынша 600 мың ... 1998 ... ... тек ... қазу және алу ... ... Марганецтің өндіру жолына 600 мың тоннаны құрайды.
Барлық алынған кен орынның өндіріс ауданында марганец өндіру фабрикасы
(МөФ), қозғалмалы ұсақтап-сұрыптау қондырғылары ... ... ... Орталық өндіріс аймағында тәжірибелі-өнеркәсіптік өндіру
фабрикасы (ТөөФ), ірі ұсақтау корпусы корпусы (ІУК)-1,2.
Атмосфераға шығарылатын зиянды ... ... ... ... ... ... ... кен орны;
•        Орталық өндіріс зонасы;
•        «Жомарт» кен орны;
•        Жайрем поселкесі.
1.2    Атмосфераны ластағыш көзі ретінде мекемеге ... ... ... ... ретінде темір-марганец кендерін өндіру
мен өңдеу болып табылады.
Комбинаттың шикізат базасы ретінде ... және ... ... ... табылады. Кен өндіру ашық әдіспен жүргізіледі.
1.2.1 «Ұшқатын» кен орны
«Ұшқатын» кен орны ... ... ... ... ... қарай 12 шақырым жерде. «Ұшқатын» кен орнында атмосфераны ластаушы
заттар көздері ретінде:
1.     Карьер, барлық кен және ... ... Кен ... технологиялық комплексі;
3.     Транспорттық жұмыстар.
Кен жұмыстары.
Кен жұмыстары «Ұшқатын» кен орнында ашық әдіспен ... 1982 ... ... ... 320 га, карьер тереңдігі 82 м. ... ... ... 10 м, алу ... 12 ... ... мерзімдері үздіксіз. 365 күн, 8 сағаттан 3 ... тау ... ашық ... алу және ... ... қазбаларды
ашық әдіспен өндіру ... ... ... бірі ... ... алу және тиеу ... ... таңдау, машиналардан
талап етілетін өнімділік деңгейі, карьердің негізгі техникалық-экономикалық
көрсеткіштеріне байланысты. ЖКБК ... ... ашық ... өдіретін
«Ұшқатын» карьерінде ЭКГ маркалы эксковаторлар көмегімен тау ... ... кен ... ... және жару ... Тау ... ... жарылғыш заттарды салу СБШ –
250 шар ... ... бар ... ... ... көмегімен
жасалады. Айналмалы бұрғылау қондырғысының ... ... кең ... оның ... тау ... ... және
бұрғылау құралының айналу жылдамдығына байланысты. ... ... ... 10 ... ... ... 250 мм, бұрғылау тереңдігі
10-15 м, ылди бұрышы 90оС. Жарылғыш зат ретінде:
•    гранулотол
•    игдонит (гранулит – Э) ... ... ... ... ... ... жоғары
және орташа тау жыныстарына скважина бұрғылаудың жоғарығы өнімділігі,
скважина бұрғылауда үрдестің ... ... ... ... ... және қашаулардың тез тозғыштығы.
Кесте 1. Карьердегі жарылыс жұмыстарының шығаратын шаңдары
( гранулотолуол)
| ... ... ... ... ... | ... ... ... ... | ... ... заттар саны (А) |т |904,4 ... тау ... ... (V) |м3 |1 615 000 ... ... ... ... ... |0,56 ... жарылғыш заттан бөлінетін қатты бөлшектердің | | ... ... |т/т |0,105 ... ЖЗ, ... ... ... бөлінуі |т/т |0,009 ... ЖЗ, азот ... ... ... |т/т |0,0025 ... ... «К»: | | ... ... үшін | |0,16 ... тәрізді | |1 ... ... ... ... (п) | |0,5 ... коэффициент (а): | | ... ... үшін | |1,5 ... оксиді үшін | |1 ... ... үшін | |1 ... ... ... | г/с |484,50 ... = Мсо * ... / 12 600 | | ... ... ... бөлінуі |т/г |6,10 ... = ... | | ... ... ... |г/с |89,72 ... = MNO * ... / 12 600 | | ... ... ... бөлінуі |т/г |1,13 ... = а * К * А * (1-п) | | ... ... ... |г/с |602,93 ... = МҚБ * ... / 12 600 | | ... ... ... бөлінуі |т/г |7,60 ... = а * К * А * (1-п) | | ... 2. ... ... жұмыстарының шығаратын шаңдары ... ... | ... ... ... ... |Параметр мәні |
|Зиянды заттар атауы | ... |
| | ... – Э) ... ... саны (А) |т |6992,95 ... тау массасының көлемі (V) |м3 |7 361 000 ... ... ... ... ... |0,95 |
|1т жарылғыш заттан бөлінетін қатты бөлшектер |т/т |0,92 ... ЖЗ, ... ... салыстырмалы бөлінуі |т/т |0,001 ... ЖЗ, азот ... ... ... |т/т |0,0025 ... ... «К»: | | ... ... үшін | |0,16 ... ... | |1 ... ... ... итімділігі (п) | |0,5 ... ... «а»: | | ... ... үшін | |1,5 ... оксиді үшін | |1 ... ... үшін | |1 ... ... ... |г/с |416,25 ... = МСО * 1 000 000 / 12 600 | | ... ... ... ... |т/г |5,24 ... = а * К * А * (1-п) | | ... ... ... |г/с |693,75 ... = MNO * ... / 12 600 | | ... ... ... ... |т/г |8,74 ... = а * К * А * (1-п) | | ... ... ... |г/с ... ... = МҚБ * ... / 1 260 | | ... бөлшектердің жылдық бөлінуі |т/г |51,47 ... = а * К * А * (1-п) | | |
1 және 2 ... ... заттар гранулатуол мен игданиттің қандай
зиянды заттар бөліп шығаратыны ... және ... ... ... ... жылына 365 күн екі ауысымда 12 сағаттан істейді.
Бұрғылау көлемі 232 мың ... ... ... ... ... ... ... нәтижесінде, алу-арту жұмыстары нәтижесі, тау жыныстарын ... ... кері ... ... ... ... ... шаң, азот оксиді бөлінеді.
«Ұшқашын» кен орнында 01.01.2001 жылдан бастап 13 үйінді бар:
Кесте 3. Кен үйінділерінің ... | | | | ... ... м |ұзындығы, м |Ені, м ... га ... |30 |800 |1 5550 |130 ... | | | | ... |7 |60 |30 |0,2 ... |7 |65 |30 |0,1 ... |3,1 |80 |31 |0,2 ... |2-5 |130 |60 |1,0 ... |5,5 |130 |34 |0,3 ... |7 |140 |130 |1,8 ... |10 |120 |160 |3,3 ... |13 |300 |410 |4,5 ... |18 |400 |175 |3,98 ... |2 |100 |60 |0,6 ... |8,5 |115 |90 |1,0 ... ... ... кен ... ... қанша және қандай
бірліктерде орналасқанын көрсеттік.
Осы үйінділерге карьерлерден кенді БелАЗ-мен әкеледі. Ұйінді ... ... Кен ... керек мөлшерде әкелінеді.
Ұйінділер атмосфераға неорганикалық шаң бөлінеді.
Технологиялық комплекс.
«Ұшқатын» кен орнының өндіріс аймағында мынадай обьектер орналасқан:
•    административті ... ... ... ... ... суларының насос станциялары;
•    механикалық участок;
•    марганец өңдеуші фабрика;
•    ҚұСҚ – 3, рельс қасындағы қойма;
•    ҚұСҚ – 4;
•    ҚұСҚ – 5; ... ... ... ... объектілердің атмосфераға З.З шығару көздері
ретінде: ҚұСҚ қоймаларымен, механикалық участок, котельная, МөөФ.
«Ұшқатын» кен ... ... жыл бойы ... ... Қысқы кезде
мекемелерді, құрылғыларды қыздыруға, ал жазда коммуналды қажеттіліктерге ... ... бір ... ... ... КВМ – 400 ... ... жұмыс істейді. Қыздыруға Шұбаркөл және ... ... ... қолданылады. Орташа зональдылығы 27,6 %. Көмір
шығыны 1200 тоннаны құрайды. Қазандарда отын жағудан ... ... азот ... ... ... бөлінеді.
Механикалық участок орташа қиын бөлшектерді ... ... ... ... үшін участокта төрт станок істейді: винт кесетін, ... жону және ... ... ... ... атмосфераға: металл шаңы,
түсті металл және аброзивті шаң шығарылады. Бұл ... ауа ... ... ... ... ... газды кесуге,
электр біріктіруге қолданылады. МР–4 маркалы бірлікті ... ... ... жылына 720 кг. Металлдарды газбен кесуге пропан
қолданады, жылына 160 кг, жылына 260 күн, 8 ... ... ... ... ... марганец және оның
оксидтері.
Марганец өндіруші фабрика – бұл ... ... ... алу
жүргізіледі. Жабық типтегі жыл бойы жұмыс істелетін мекеме.
Кенді тасу ... жүк ... ... ... ... кен ... бункерге тиеледі, сыйымдылығы 50 т. Жіңішке
пластиналы желтартқыштар арқылы СМД – 190А ... ... ... ... ... 25,5 т. ... кен №1 ... лентасының
ені 650 мм ГИТ-52 маркалы күрсілге беріліп оларды класстарға бөледі. Ірі
класс №3 конвейермен ... ... ... өнім ... ... жеткізілу үшін вагондарға артылады.
МОФ өнімділігі жылына 200 мың тонна
Негізгі З.З. ... ... ... ... шаң, марганец оксиді, темір оксиді шығарылады.
Қозғалмалы ұсақтап-сұрыптау құрылғылары №3 темір-марганец кендерін
өңдеуге қолданады. Осы ... ... ... ... Ірі класс 40-100 мм;
2. Орташа класс 10-40 мм;
3. ұсақ 0-10 мм;
ҚұСҚ-4,5 кендерді сұрыптау мен ... ... ... ... ... шаң, марганец және темір
оксидтері бөлінеді.
Кесте 4. 2004-2008 жылдар аралығында «Ұшқатын» карьеріндегі ашу және кен
өндіру жұмыстарының көлемі.
|Көрсеткіштер ... |2003 |2004 |2005 |2006 |2007 |2008 ... ... | | | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 ... |Мың м |7300 |7420 |7420 |7420 |7420 |7420 ... | | | | | | | ... ... |Мың т |1400 |1350 |1350 |1350 |1350 |1350 |
4 ... ... карьерінде 2004 жылдан бастап кенді бір көлемде
өндіру қағаз жүзінде бекітілген
1.2.2   Жәйрем кен ... ... ... ... ... өндіріс зонасының территориясында мынадай ғимараттар ... ... АМК, ірі ... ... – 1, ІұК – 2, ... цех, темір жол цехы, артық бөлшектер мен құрылғылар қоймасы,
тәжірбиелі - өнеркәсіптік өндіруші ... ... мен ... ... ... техникасының
саймандары мен электр құрылғылардың бөлшектері сақталады. З.З көздері
болып саналмайды, өйткені ... ... ... ... ... ... ... көздері ретінде:
-         ІұҚ-1, ІұҚ-2 және ТөөФ, дайын өнім қоймаларымен бірге;
-         Автокөлік цехы;
-         Темір жол цехы;
-         Энергоцех;
-         ... ... ... ... осы участоктардың жұмыс істеу технологиясына қысқаша сипаттама
беріледі.
ІұҚ-1. Кендерді ұсақтауға және оларды кластарға ... ... ... ұсақтағыш.
Автокөлікті цех.
-         110 тонналықтар гаражы;
-         №1 гараж.
Әр участокта БелАЗ маркалы ауыр жүкті автосамосвалдарды жөндейді (10,
75, 40 ... ... ... ... және ... шаңы бөлінеді.
ЖМБ зиянды зат шығару көздеріне сваркалық, ұсталық және ... ... ... нәтижесінде абразивті, шойын және түсті
металдар шаңы бөлінеді.
Сваркалық участокте ... ... ... ... оксиді,
азот оксиді, фторлы сутек бөлінеді.
ұсталық участокте отты ұсталық көрігі орналасқан. Көріктің жұмысы
нәтижесінде күкірт, азот, көміртегі ... ... ... кен ... кен орны Жайрем поселкасынан 18 шақырымда орналасқан.
Атмосфераға ... зат ... ... ... карьер, барлық тау және үйінді жұмыстарымен;
-         транспорттық жұмыстар;
-         ҚұСҚ жұмыстары.
Кен ... ... 365 күн, үш ... 8 ... Жұмыстар нәтижесінде
атмосфераға неорганикалық шаң бөлінеді.
Кесте 5.
2004-2008 жж аралығындағы «Жомарт» кен орнының карьеріндегі ашу және кен
өндіру ... ... ... ... |2003 |2004 |2005 |2006 |2007 |2008 |
| ... | | | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |8 ... алу |мың м3 |1625 |1625 |1625 |1625 |1625 |1625 ... ... |мың т |325 |325 |325 |325 |325 |325 ... Негізгі ластаушы заттарға сипаттама
Адамзатқа кері әсер ... ... ... және ... ... тигізетін ластаушы заттардың біршама көлемі өнеркәсіп
мекемелерінің жұмыс нәтижесінде бөлінеді.
Оларды ... ... ... және ... ... азайтуға болады. Сондықтан негізгі ... ... беру ... газ – ... , ... және оның ... ... мыс ерітуде, күкірт қышқылының өндірісінде бөлінеді. Кейбір
күкірті бар өнімдердің 10 тоннасы, 1 тонна ... ... ... ... (күкірт оксиді SO2) – суда ерігенде қышқыл жаңбырлар
түзеді: Н2О + SО2 = Н2SО3. ... ... ... мен ... жаққанда,
жылу электр станциясының жұмысының нәтижесінде, құрамында күкірті бар шет
кендерден ... ... ... PbS, ZnS, CuS, NiS, MnS және ... ... SО2 ... ... радиациясының әсерінен
болады, ол оның күкірт ангидридіне айналуына себебін тигізеді.
2SO2 + O2 → 2 SO3 + 185 ... мен ... ... ... ... ... тотықтанады
да, күкірт диоксидін және күкірттің үш ... ... ... бастапқы
жану процесінде күкірттің үш тотығына дейін күкірттің 3% ғана тотығады. Осы
нәтижесінде ... ... ... саны артады. [25]
Азот оксиді – NO және NO2 көп ... жану ... ... болуы, көбінесе ішкі кен дивельді отынмен жұмыс істеледі, ал
табиғатта азот ... ... ... ... ... ... – сары түсті тұрақты газ, көбіне қалаларда қоңыр түс
береді. SO2 бұзылуы 6000С ... ... Азот ... ... таралуынан да пайда болады:
2NO + O2 → 2NO2 + 120 кДж
Сумен араласып азот қышқылын түзеді:
4 NO2 + 2 H2O + O2 = 4 HNO3 ... ... ... ісіп ... және тыныс жолдарын зақымдайды.
Тыныс жолдарының созылмалы аурулары (эмфизема, астма), және де жүрек
ауруларымен ауыратын адамдар азот тотықшаларының ... ... ... ... ... ... пайда болуына қатысады.
Фитохимиялық процестерге пироксиацетил нитратының (ПАН) ... ... ... 0,1-0,5 мг/м3 ... көз жас ... ... мен
өсімдіктердің өлуіне әкеледі. [25]
Көміртегі оксиді (СО) – тұрмыста улы газ аталатын, - атмосфераның ... ... ... ... ... 0,2 млн. бөлігі құрамында.
СО-нің ең ірі көздері – автокөлік. Тағы бір көзі – ... ... ... ... атмосфераға шығарылатын бөлігі 380 Мт, соның ішінде бензин
жағу – 270 Мт, ... – 15 Мт, ... ... – 35 Мт, ...... ... – 15 Мт және орман өрттерінен – 15 Мт. Ірі ... СО ... ... 250 млн. ... орта мәні 20 млн. ... ... ... және темекі түтінімен жұтылып, қанға түседі, ... ... ... ... ... ... СО – оттегіден көрі,
гемоглобин молекуласымен ... ... ... ... ... ... болса, соғұрлым оттегінің гемоглобинмен байланысуы мен ... ... қиын ... Егер ... концентрациясы жоғары болса, қауіпті у
болады. [11]
Қатты қосылыстар (аэрозоль). Бұл категорияға ... ... ... 15-20 % шаңның көлемі адамның қолының ісі. Құрылыс
материалдарының өндірісі, кен өндіруші өнеркәсібінің ... ... ... ... бөлінеді. [25]
өнеркәсіп шаңдарының құрамында әртүрлі металл оксидтері (марганец,
қорғасын, молибден, ... ... ... ... физикалық-химиялық қасиеті бойынша: шаң күш (қатты
бөліктер), түтін, тамшы, тұман, бұлт, жауын-шашын бөледі.
Аэрозольдің құрамында 4 гр зат: ... ... ... ... және су бар. ... атмосферада таралуына метеорологиялық
жағдайлар әсер етеді.
Күйе қалыптасқаннан кейін бірнеше микрометре ... тағы ... ... ... тамшыларымен) араласып, атмосферадан белгілі
бір уақыт мерзімінде жайылып, 1-2 апта аутқиды. Күйенің атмосферадағы жалпы
массасы 5 жылға ... ... ... ... 500 Мт. ... тек қана ... ... ғана емес, сонымен қатар
аэрозольдердің ... күйе және жер ... ... ... 13 мкм) жұтады және сонымен қатар атмосфера мен жер
бетінің термикалық режиміне кері әсер ... Егер де күйе ... ... онда жер ... күйе қабатының қалыңдығы 1 мкм болушы еді.
Негізінде күйенің көп массасы жауын-шашынмен шайылады. [15]
Антропогендік қалдықтар ... ... ... өткен сайын артып келеді
(көміртегі табиғи ... ... және ... заттар табиғидан
25 % артық). Индустриалды орталықтардағы шаңда әртүрлі минералдар: кварц,
гранит, асбест табылған. Аз ... ... ... ... ... ... 20 % темір тотығы, 15 % силикат және 5 % күйе. [6] ... ... ... ... ванадий, молибден, мышьяк, сурьма
және әсіресе, улы селен мен теллур), сонымен қоса фторидтер ... ... ... ... ... ... түскен химиялық заттар бір-бірімен реакцияға түсіп жоғары
токсикалық қосылыстар түзеді. Бұл құбылыс фотохимиялық тұман деп аталады.
Жалпы атмосфераның ластануының техногенді ... 1 ... ... газдар және 300-500 млн т шаңды құрайды.[11]
1.4    Қоршаған ортаның антропогендік өзгерістерінің адам ... ... адам ... мен ... ... ... ... бар екенінде күмән жоқ. Халық денсаулығы мәселесі ... және ... ... ... орта ... және ... орта дамуы туралы Бұұ- ның
конференциясының декларациясында (1992 ж, ... ... ... ... ... және ... өмір сүрудің 27 принципін
қарастырады.[18]
Денсаулық мәселесінің маңыздылығы соңғы 10-15 ... ... ... жаңа ... ... ... ... негізінде
демографиялық процесстер өзгеше өтуі қарастырылады. Денсаулықтың өзгеруін
мына авторлардың пікірі (И.В. ... Е.И. ... М.И. ... ... ... ... барлық динамикалық ... ... ... ... өлім, физикалық даму);
-      эпидемиялық емес патологиялық тип пайда болуы;
-      жаңа демографиялық өзгерістер – урбанизация, өлім көрсеткішінің
ауытқуы;
-      аурулардың ... ... ... пайда болуы (қан
айналым жүйесінің ауралары, тынысалу ауруларының ... ... ... ... ... сирек кездесетін аурулар түрлерінің пайда болуы
(эндокриндік, аллергиялық, имундық жүйе ... және ... ... ... ... (қызылша, сарыауру В);
-      патологиялық көп тенденциялардың қалыптасуы. [13]
ҚР өндіруші және ... ... көп ... ... орта мен
халық денсаулығының күрт төмендеуіне әкеледі.
Негізінде бірінші кезектерде тыныс ... ... ... ... және ... жүйесінің аурулары, жиі кездесетіндерге жүйке
жүйесінің, сүйек-бұлшықет жүйесі жатады.
Балалар өлімі ... ... ... ... ... ... Біріншілік мүгедектік Арал ... көп, ... ... ... ... жүйесінің аурулары, және қатерлі ісік. [19]
Өнеркәсіптік қалаларда ... ... өлім ... ... ... адам ... кері әсер ... жаңа аурулардың
пайда болуға әкеліп соғады. [38]
БӨЛІМ ІІ. ЗЕРТТЕУ ӘДІСТЕРІ МЕН ЖКБК ЖҰМЫСКЕРЛЕР ДЕНСАУЛЫҚ ДЕҢГЕЙІ
2.1 Атмосфераның ластану деңгейінің ... мен ... ... ... ... ... ... өнімді ашық әдіспен өндіретін, ТМД ... және ... ең ... ... комбинаттарының бірі болғандықтан, бұл
өндіріс орнында біршама атмосфераға зиянды ... ... ... ... заттардың максимальды концентрациясын
есептеуде ЖКБК-ның 4 ауданын қарастырдық.
Атмосфераның төменгі қабатында зиянды ... ... ... ... жасаған 1,06 бағытының «Атмосфера» бағдарламасы бойынша жасалған.
2.1.1 Атмосфераның ластану деңгейінің анализі
«Ұшқатын» кен орнында үш зат ... есеп ... ... басқа
заттектер ШРК-дан аспайды. Басты ластаушылар: темір үш хлориді; ... оның ... ... шаң (‹ 20 % ... және оның қосылыстарының максимальды концентрациясы ауада
ШРК-ның 108,01 бөлігін құрайды. Темір үш ... ... ... ... 2,58 ... құрайды. Анорганикалық шаң (< 20% - SiO2) максимальды
концентрациясының 3,88 ШРК-ның бөлігін ... ... ... кен орнының қандай жұмыс орнында қанша
пайыз максимальды концентрациясы көрсетіледі.
| ... ... ... ... атауы |
|Заттың атауы ... үлес ... | |
| ... ... | |
| | ... – 4 ... және оның |46.8 % ... ... | ... ... ... үш хлориді |46.4 % ... |
| | ... |
| | ... ... шаң | ... ... 20% SiO2) |45.4 % ... |
| | |№4 ... ... |
«Ұшқатын» кен орнында бұдан ... да ... ... ... ... жылына қатты заттардан 2460,59 тонна, газ және сұйық заттардан 59,09
тонна шығарылады.
Газдардың ішінде азот ... ... ... ... ... ... ... сияқты зиянды газдар бөлінеді. Осылардың арасында
көміртегі оксиді 1 ... ... ол орта ... 3 мг/м3 ... ... заттардың ішінде бензиннің де ШРК-дан асуы анықталған1,50 ... ... кен ... ... ... ... ... ... ... ... ... | ... ... ... саны |ШРК, мг/м3 ... | | ... |
| | | | |Бір ... ... | ... ... |г/с ... |максимальдылық |тәуліктік | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| ... |193,47 |2519,68 | | | |
| ... ... | | | | | |
| ... ... |163,84 |2460,59 | | | ... ... үш хлориді |0,97 |27,38 | |0,04 |3 ... ... және оның ... | | | | | |
| ... IV) ... |10,08 |285,956 | |0,001 |2 ... |Қорғасын және оның анорганикалық| | | | | |
| ... |0, 000001 ... |0,0010 |0,003 |1 ... ... ... (күйе) |4,32 ... |0,15 |0,05 |3 ... ... ... |0,00010 ... | |0,02 |3 ... ... шаң |148,36 ... |0,50 |0,15 |3 ... жалғасы
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... ... ... шаңы |0,06 |0,4164 | |0,02 |4 ... ... шаңы |0,04 |0,0222 | |0,003 |4 ... ... ... |0,0064 |0,06761 | |0,001 |2 |
| |Газ ... және сұйық |29,63 |59,09 | | | ... ... (IV) ... ... ... |0,26 |6,20 |0,09 |0,04 |2 ... |Азот (ІІ) оксиді (Азот оксиді) |13,06 |9,87 |0,40 |0,06 |3 ... ... ... | | | | | |
| ... ... |0,75 |18,29 |0,50 |0,05 |3 ... ... ... ... ... |0,01 | |2 ... ... ... |15,56 |24,52 |5,00 |3,00 |4 ... ... газ ... ... |0,00 |0,20 |0,02 |0,01 |3 ... ... |0,00002 |0,007 |5,00 |1,50 |4 ... ... ... майы |0,0017 |0,014 | |0,05 |3 ... өндіріс зонасының атмосфераға тасталатын ... ... ... үлес ... ... ... үш хлориді, марганец және
оның қосылыстары, анорганикалық шаң; қара күйе жатады.
Ауада марганец және оның ... ... ... 49,9 ... ал ... үш хлоридінің концентрациясы 6,432 ШРК-ның
бөлігін, құрайды.
Анорганикалық шаң (< 20% SiO2) ... ... 6,94 ... бөлігін құрайды.
Қара күйінің максимальды концентрациясы 1,04 ШРК-ның ... ... 8. ... өндіріс зонасындағы» қанар көздерден шығатын
ластаушы заттардың максималды концентрациясы
| ... ... | ... ... ... үлес ... |Қайнар көздер атауы |
| ... ... | ... және оның | |ІұҚ – 1 ... |46,76% |ІұҚ – 2 |
| | ... |
| | |ІұҚ – 1 ... үш ... |41,5% |ІұҚ – 2 |
| | ... |
| | |ІұҚ – 1 ... шаң |57,45% |ІұҚ – 2 |
| | ... ... күйе |61,18% |МЖЦ ... МЖБ ... 9. ... ... заттардың көрсеткіші |
| ... ... ... | | ... ... ... ... ... |ШРК, мг/м3 ... |
| | | ... |
|Код ... |г/с ... |Бір ... |Орта | |
| | | | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| ... |37,19 |1172,98 | | | |
| ... ... | | | | | |
| ... заттар |35,82 |1129,49 | | | ... ... үш ... |0,87 |27,56 | |0,04 |3 ... ... және оның қосылыстары |13,32 |420,194 | |0,00 |2 |
| ... (VI) ... | | | | | ... |Қорғасын және оның анорганикалық |0,00 |2,2 Е-5 |0,00 |0,00 |1 |
| ... | | | | | ... |Қар күйе |0,93 |29,242 |0,30 |0,10 |3 ... ... ... |0,000 000 39 |1,23 Е-5 | |0,02 |3 ... |Анорганикалық шаң |20,68 ... |0,50 |0,15 |3 ... ... ... шаңы |0,01 |0,26 | |0,02 |4 ... ... шаңы |0,000 108 |0,0034 | |0,0030 |4 ... |Сварка аэрозолі ... ... | |0,0011 |2 |
| |Газ ... және ... |1,378 995 |43,49 | | | ... ... (IV) ... ... ... |0,172 501 |5,44 |0,09 |0,04 |2 ... ... (ІІІ) оксиді (Азот оксиді) |0,003 139 |0,099 |0,40 |0,06 |3 ... ... ... (H2SO4) |0,000 317 |0,01 |0,30 |0,10 |2 ... |Күкірт диоксиді ( ... |0,347 282 |10,9519 |0,50 |0,05 |3 |
| ... | | | | | ... ... |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... |Күкіртті сутек |0,000 382 |0,01204 |0,01 | |2 ... ... газ ... ... |0,000 649 |0,0204 648 |0,02 |0,01 |3 ... ... ... |0,534 773 |16,86 459 |5,00 |3,00 |4 ... ... ... |0,002 000 |0,06 |5,00 |1,50 |3 ... ... ... ... |0,008 498 |0,27 |0,20 | |3 ... |Толуол |0,000 758 |0,0239 088 |0,60 | |3 ... ... |0,003 049 |0,096 14 |0,04 | |3 ... ... ... майы (машина, |0,000 406 |0,0128 | |0,05 |3 |
| ... | | | | | ... ... ... |0,312 569 |9,86 |1,00 | |4 ... ... ... ... қанша және қандай көлемде, қандай
заттар өндірілетіні көрсетілген. Осы ... біз ... ... 1 ШРК-
дан артық екенін көреміз. Оның концентрациясын 3 мг/м3 ... ... ... ... (СО) қан ... ... жататыны, оның патологиялық
пигменттер түзетіні, соның ішінде кабоксигемоглобин (СОНb) мәлім.
СО иіс газының бір ... ... ... ... ... ... кен орны.
Бұл кен орнында маңызды ластағыштарға темір үш хлориді, марганец және
оның қосылыстары және анорганикалық шаң ... ... және ... ... ... ауада 71,01 ШРК-ның бөлігін
құрайды
Анорганикалық шаңның максимальды концентрациясы -32,52.
Темір үш ... ... ... концентрациясы ШРК-ның 14,49
бөлігін құрайды.
Кесте 10. «Жомарт» кен орнындағы ... ... ... ... |Қайнар ... | | ... ... ... |ШРК , мг/м3 ... |
| ... саны | ... |
| | | | |Бір ... | | ... ... |г/с ... ... ... | |
| | | | | ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| ... |59,16 ... | | | |
| ... ... | | | | |
| ... |59,16 ... | | | ... ... |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... ... үш ... |9,41028 | |0,04 |3 ... |Марганец және |3,41 |98,22904 | |0,001 |2 |
| ... ... | | | | |
| ... (IV) | | | | | |
| ... | | | | | ... ... | 55,42 |1292,79684 |0,5 |0,15 |3 |
| |шаң | | | | | |
| |(‹ 20% SiO2) | | | | | ... ... ... азот диоксиді + күкірт ангедриді және
бөлек заттар азот диоксиді (IV); қара күйе; күкірт диоксиді. Олар 1 ... Ал ... ... ... жоғары 1 ШРК-ның 3
бөлігін құрайды.
Күкірт ... ... ... ... ... ... 0,015, азот диоксиді концентрациясы 0,005 ШРК бөлігін, қара
күйенің максимальды ... ... 0,25 ... ... 11. ... поселкесіндегі қайнар көздердің шығаратын ластауыш
заттардың максимальды концентрациясы
| ... ... |
| ... үлес ... | ... ... ... көздер ... ... ... ... күйе |99,5 ... ... ... |41,1 ... |
| |14,7 ... ... үйі |
| |14,6 ... қонақ үйі |
|Күкірт диоксиді |63,3 ... ... ... + |47,1 ... ... ... | | ... ... ... ... ... заттардың тізімі көрсетілген.
Ал жалпы қандай ластағыш заттардың ауаға шығатынын төменде ... ... Олар 1 ... аспайды. Қауіпшілігі жағынан соңғы класстарға
жатады. Осы есепті жүргізе отырып ШРШ ... ... ... 3454,501 т. болу ... Ал ... ... ... тұр. Яғни, ЖКБК-да
нормадан ауытқуды көріп отырмыз.
Кесте 12. ... ... ... ... ... ... ... көздерден | ... ... ... |шығатын ластаушы |ШРК, мг/м3 ... |
| ... ... | | ... ... |г/с ... |Бір |Орта | |
| | | | ... ... |
| | | | |мах. | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| ... |1,726 |54,42 | | | |
| ... ... | | | | | |
| ... |0,93 |29,3523 | | | ... ... күйе |0,93 |29,3523 |0,3 |0,1 |3 |
| |Газ ... ... |25,07 | | | |
| ... | | | | | ... |Азот (IV) оксиді|0,12 |3,70983 |0,085 |0,04 |2 ... ... ... |0,31 |9,6294 |0,5 |0,05 |3 |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... оксиді|0,37 |11,73 |5 |3 |4 ... ... ... ... және оның ... ... үш
хлориді, қара күйе, көміртегі, азот, күкірт ... ... ... өндіріс орнынан шығатын зиянды заттардың жұмыскерлер денсаулығына
тигізетін ... ... ... ЖКБК жұмыскерлерінің денсаулық деңгейі
«Денсаулық» көп мағыналы, оның медициналық ... ... пен ... деңгейдегі еңбекке қабілеттілігін, экономиканың және
жеке тұлға дамуының басты көзі және өмір сапасының маңызды өлшемі ... ... ... және өмірдің жалпы ұзақтығы биологиялық,
табиғи және ... ... ... ... адам ... ... байланысты күнделікті өмірде туындап сақталады.
Денсаулықты анықтайтын міндетті шаралар ... таза су мен ... ... ... ... мен өсімдік әлемінің алуан түрлілігі
жатады. Адам ... ... зор ... ... ... орта факторлары
ішінде ауа жатады. [32]
ЖКБК-ның жұмыскерлерінде қандай аурулар басым екенін қарастыру ... 2002, 2003, 2004 жж ... ... ... ... ... ... қарастырсақ біз жылдан жылға аурушаңдылық деңгейінің
төмендегенін көреміз. Мысалы оны 13-кестеден көре ... Онда ... ... ... 2004 ... есеп берілген.
Енді біз ЖКБК-ның жұмыскерінде қандай ... ... ... жыл 12 айға ... ... ... саны – 1848 ... оның
ішінде 560 әйел. Еңбекке жарамсыз жағдайлардың жалпы саны – 1298, еңбекке
қабілетсіз күндер – ... ... ... ... түберкулезі – 18 адам;
Себебі: 1) жиі суық тию; 2) қауіпсіздік ... ... 3) ... ... нерв жүйесінің аурулары – 72 жағдай.
Себебі: 1) Суық цех: 2) Цехта температураның ... Көз ... – 27 ... 1) ... 2) ... ... – 36 ... Жүрек аурулары – 28 жағдай
Себебі: 1) Жүйкенің шаршауы.
6.     Пневмония – 45 жағдай.
7.     Бронхит – 35 ... ... ... ... ... ... ... язвасы – 25 адам.
9.     Гастрит – 43 адам.
10. ... ... – 26 ... ... ... – 116 ... Тері ... – 54 жағдай.
13. Суйек - бұлшықет аурулары – 89 (радикулит; ... ... ... – 8 жағдай.
15. Тұрмыста улану мен жарақаттану – 168 ... ... ... ... улы ... ... болады. Тыныс
жолдарының зақымдануы азот оксиді, күкірт оксиді (күкірт диоксиді).
Көміртегі оксиді комбинатта ШРК-дан артық өндірілетінін қарастырдық.
Міне, қан ... көп ... да ... болар.
Бауыр аурулары толуол, бензол бөлінгеннен болады.
Енді, 2003 ... 12 айға ... ... ... ... саны – 2030, оның ішінде 560 әйел.
1.     Нервтің перифериялық аурулары – ... Көз ...... ... ... – 78 ... Жүрек ишимиялық аурулары – 35.
5.     Тыныс жолдарының аурулары – 105.
6.     Пневмония – ... ... және ...... ... ... – 23 ... Гастрит – 46 адам.
10. Бауыр аурулары – 26.
11. Бүйрек аурулары – 158 жағдай.
12. Тері инфекциясы – 61 ... ...... ... – 96 адам.
14. өндірістік жарақаттану – 5 жағдай.
15. Тұрмыста улану және жарақаттану – 170 ... 2003 жыл ... 1833 адам ... қабілетсіз күндері болған.
Соңғы 2004 жылда ... ... ... ... ... ... саны – 2093, ... саны – 560.
Еңбекке жарамсыз жағдайлардың барлық саны – 1452, еңбекке жарамсыз
күндер саны – 21 702.
1.     Көз ... + 37,5 % ... ... жолдары аурулары + 3% өсті.
3.     Асқазан язвасының көтерілуі + 36%.
4.     Сүйек – ... ... ... +11% ... ... улану мен жарақаттану + 16% көтерілді. [17]
|Кесте 13. ... ... кен ... ... ... ... ... |
| | ... ... ... атауы | |
| | ... ... ... ... А |200 ... жер бедерінің коэффициенті |1 ... ... ең ... ... ... максимальды температурасы, ТоС | +27 ... суық ... ... ... тепературасы, ТоС |-15 ... ... жел ... % | ... |14 ...... |27 ... |10 ... – шығыс |7 ... |10 ...... |14 ... |10 ... ... |8 ... жылдамдығы (V*), м/с |4,5 ... жел ... ... біз санитарлық сақтау ... ... ... ... ... құжатына сәйкес
барлық металлургиялық кәсіпорындарға олардың қоршаған ортаны ластайтын
компоненттерінің зияндық ... ... ... ... ... ... кешенінен қандай қашықтықта орналастыруға болатыны
көрсетілді.1994 жылы Алматыда шыққан «өнеркәсіп мекемелерінің ... ... ЖКБК ... ССБ, ... ... ... және ... өндіріс белдемінде» 1000 м қашықтықты құрайды.
Жел розасына тәуелді.Желдің соғу бағытына қарай оның ... ... ... бағыттағы ССБ ұзындығын есептеуге қолданылатын формула:
L= Lo* P/Po * ... ... Р > ... ... ... желдің қайталанылулығы (%),
Ро- бірқалыпты айналма жел бағытының қайталанылулығы, % (8 румбалық
жел айналымында Р о=100/8=12.5%);
L-есептелінетін ... ... ... ... ... ол ... жататын класына байланысты
2000м, 1000 м, 500 м, 300 м, 100 м ... 50 м ... ... (16, 17, 18 ) ССБ есепке ала отырып:
•    «Ұшқатын» кен орнына ... ... ... ... ... кен ... арналған мөлшерді көреміз.
ССБ аумағын технологияны өзгерткенде, тиімділігі жоғары және сенімді
тазарту ... ... ... ... ... ... атмосфераны ластайтын кәсіп рындарды елді
мекеннен бөліп тұратын, міндетті түрде ағаш егілген, ... ... ... ... ... және арнайы гигиеналық талаптар
орындалатын аумақ.
ЖКБК бес класстық ССБ-нің ІІ класына жатады.
ССБ сыртында ... ... ... ... ... рауалы
концентрациядан аспауы қажет. См + Сф ≤ ШРК б.ж.
Адамның денсаулығы мен ... ... ... орындардың химиялық
және физикалық әсерлерінен сақтануға санитарлық сақтау ... ... ... ... 16. ... кен орнына арналған ССБ жобалық есебінің өлшемі. ... ... |Жел ... ... |
| ... | |
| | |С |
| ... ... |Жел ... ... |
| ... | |
| | |С |СШ |
| | ... ... | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... ... ... ... | | ... ... және ... |Жыл |Жыл ... заттар |
|котельниі |құрылғыларды жөндеу. ... ... | |
| |2. Газ ... және ауаны | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... | | | |
| |3. ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... 85% ... | | | ... |1. СИОТ ... ... | | | |
| ... шаң ... |2004 ж |2005 ж ... |
| ... ... | | |шаң. |
| |2. ... шаң ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... шаңдары| | | |
| ... ... ... | | | |
| |85 % ... | | | ... ... және ... ... | | | ... ... ... |әрқашанда |Анорганикалық шаң|
|карьерлеріндегі|және ... | | | ... ... ... ... шаң| | | ... |ұстағыш құрылғыларды| | | |
| ... | | | ... ... ұстағышты жиі | | | |
| ... және ... |ІІІ кв. |2005 ж . ... ... ... ... |2004 ж. | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| ... кіру | | | |
| ... | | | |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | |
| |85% ... | | | ... ... ЖКБК-ның өндірісі орталықтарында ... ... ... ... ... ... ... қанша зиянды
ластағыш заттардың шығарылатын, оларды қалай ... ... ... кеттік. Егерде берілген жақсартқыш шараларды өндіріс ... ауа, жер, су ... ... болса да, өмір сүру ... ... ... ... ... ... үшін ... проблема
болып отыр. Сондықтан оларды шешуден бас тартуға болмайды. өйткені ... ... ... күні оны ... зардаптарға қаупі бар. Кең байтақ
республикамыздың экономикалық картасында бір сәт көз ... ... ... барлығына жуығы кездеседі. Осы ... ... және ... кен ... ... Жайрем кен шары
жатады.
Міне, осы Жайрем кен-байыту комбинатының жұмыс ... ... оның әсер ету ... қарастыра отырып, мынадай қорытынды
шығарылды:
1.Жайрем кен-байыту конмбинатының негіздік ... ... ... ... ... мен өңдеу болып табылады. Кен ашық ... ... көзі ... ... ... ... заттардың стационарлы көздері 4 учаскеде орналасқан. ... ... ... ... ... ... кен-байыту конмбинатының
қоршаған ортаға және халық денсаулығына тигізетін зияны ... ... ... ... ... ... ... заттары ретінде
-анорганикалық шаң, күкірт оксиді, күкірт диоксиді, ... ... ... және ... ... анықталды. Бұл зиянды ластағыш заттардың
концентрациясы берілген ШРК-дан ... ... ... ... шекті рауалы
шығарынды 3454 тонна, ал комбинат жылына 5147 тонна шығаратынын есептедік.
3. Осы себептерге байланысты ... кен ... ... ... төмендеуде. 2002-2004 жыл аралығында тыныс алу органдарының,
қанайналу, нерв ... ... ... ... ... екі есе
артқан.
4. Бұдан әрі қоршаған орта мен адам ... ... үшін ... қондырғылар орнатып, жасыл-желек отырғызса, тағы да басқа жақсарту
шараларын қолданса, аз да болса, қалпына келер еді деген сенімдемін.
Сондықтан да ... ... ең ... ... – адам мен қоршаған орта
арасындағы қарым-қатынасты тәртіптеу, айнала қоршаған ортаның, табиғаттың
амандыған сақтау, оған ... ... ... ... оның ... нақтылы іс-шараны жүзеге асыру.
«Қанағат – қарын тойғызады, қанағатсыздық – жалғыз атын ... дем ... ... ... ... ... ... қарпып, көбірек
сорып қалуды міндет тұтқан қанағатсыздыққа қарсы ... ... ... ... ... ... табиғатта бәрі тепе-теңдікте
жаралған.
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1.     ... А.Ж., ... Г.Ғ. ...... ... ... -113 б.
2.     Атмосфералық ауаны қорғау туралы ҚР заңы. Астана, 2002.
3.     Антонова К.Л. Влияние общей вибрации на машинистов ... ... ... трудов . – Ленинград, 1990 - 61-63 б.
4.     Атмосфералық ауаны ластаушы заттардың кодтары мен тізімдері. Санкт-
Петербург, 1995
5.     АДЗРК Х2 ... ... ... ... и ... ... по показателям вредности и опасности факторов произвоственной
среды, тяжести и напряженности трудового процесса. 30.11.2000 – ... ... Э.А. ... / Э.А. ... И.К. ...
Мосвка, 2000 – 145б.
7.     Алтынбеков Б.Е., Сраубаев Е.Н., Конбаев Е.Ш. Физиолого-гигиеническая
характеристика условий ... ... ... ... при ... ... смены. // тезисы докладов. Конференция «Состояние и пути ... ... ... ... - Қарағанды, 1981.
8.     «Әртүрлі өнеркәсіптердің атмосфераға ластаушы ... ... ... - ... ... ... Э., Самақова А. Экология және табиғатты тиімді пайдалану –
Алматы: «Ғылым» , - 2004. – 307б.
10. ... Э.С. ... Ж.Б. ... ...... 1995
-115б.
11. Владимиров А.М. Охрана окржающей среды. / А.М. ... Ю.И. ... ... ... - 1996.- ... ... Н. А. ... общая, социальная, приклодная. – М: Ангар,
1999 -245 б.
13. ... Е.И. ... ... ... окружающей среды на здоровье
населения. / Е.И. Гочарук, О.В. Вороненко, Н.И. Марценюк. – Киев, 1996 ... ... ... В.С., Коц Я.Н., Шик М.Л. ... позы ...... – 256 ... Жакатаева В.Т. Асобенности и прогнозирование загрязнения воздушного
бассейна Караганды, ... ... ... // ... экологии Центрального Казахстана: сб. Статей. – Караганда, 1998 ... ... Ж.Ж. ... сөздік, 2002.
17. Коньюктурлық шолу. «Заболеваемости работников ОАО «ЖГОК» за 12 месяцев
2002, 2003, 2004 года»
18. Коптюг В.И. ... ... ООН по ... ... и ... //
Мир науки. – 1995. -№4 -39-45 бб.
19. ... Е.И., ... А.Е., ... С.Ш. ... производственного
шума на распространенность артериальной гипертонии. // Мир. ...... №4 – 125-128 ... ... Г.А. ... ... экологии. – Алматы: Ғылым, 1998.
21. «Қоршаған табиғи ортаны қорғау туралы» ҚР ...... ... ... ... ... ... атмосфераға ластаушы ... ... ... ...... ... ... И.И., Молдаванов О.И. Курс инженерной экологии. – Москва «Высшая
школа». – 1999. – 177 ... ... ... ... ... және ... қорғау
зоналары». СанПиН 2.2.1 / 2.1.1 984-00, Москва, 2000.
25. Новиков Ю.В. Основы экологии и ... ... ... 2000.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 54 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Текелі қаласындағы қорғасын -мырыш кен орны34 бет
Ахмет Жұбанов жайлы25 бет
Ақшаның шығу тарихын білеміз бе?11 бет
Жылқы шаруашылығында еңбекті ұйымдастыру20 бет
«УАТ» ЖШС сабын комбинатының экономикалық қызметі және еңбек өнімділігін талдау35 бет
Қазіргі кәсіпорындардың қызметтерін дамытуды талдау.ШҚО Үржар ауданының «Ерхан» ет комбинатының қазіргі жағдайына сипаттама39 бет
Өткізудің теориялық және практикалық негіздемелері, олардың қолданыстағы негізгі қағидаттары32 бет
«УАТ» ЖШС сабын комбинатының еңбек өнімділігін талдау35 бет
Адам денсаулығына және организмге жүгірудің әсері17 бет
Адам мен адамзаттың денсаулығына қарсы қылмыстар34 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь