Құмкөл кен орнында өз мәнінде игеру мен пайдалану

МАЗМҰНЫ

АНДАТПА ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4

Кіріспе 3

1.1. Геологиялық және экономикалық жағдайлар. 5
1.2 Ауданның геология.геофизикалық зерттеу тарихы. 6
1.3. Стратиграфия 7
1.4 Тектоника 10
1.5 Мұнайгаздылық 12
1.6 Жер асты сулары

2 Технологиялық.техникалық
2.1 Құмкөл кен орнын игерудің тарихы және қазіргі жағдайы жөнінде
қысқаша мәлімет.
2.2 Сұйық пен газ өндіру және су айдаудың өзгерісін талдау
2.3 Ұңғыма қорларының өзгеру динамикасы
2.4 Қабаттағы қысым мен газды фактордың өзгеруі 25
2.5 Кен орнындағы қолданылған су айдау әдістері
2.6 Қабатқа су айдау үшін пайдаланатын су көздері 30
2.7. Суды дайындаудың техника және технологиясы 33
2.8. Аймақтап су айдағанда шығымды анықтаудың есебі 38

3 Экономикалық бөлім
3.1 “Құмкөл мұнай” МГӨБ.ң ұйымдастырудың сипаттамасы 46
3.2 Техникалық басшылық органдары 48
3.3 Құмкөл кен орнын игерудің негізгі техника.экономикалық көрсеткіштерді талдау 49
3.4 Товарлы өнімнің өзіндік құнына талдау 50
3.5 Суық су айдауды енгізуден түсетін экономикалық есебі 51

4 Еңбекті қорғау
4.1 Өндірісте қауіпті және зиянды факторларды талдау. 56
4.2 Қорғану шаралары. 57
4.2.1 Өндірістік санитария. 60
4.2.2 Өрт . жарылыс қауіпсіздігі 64

5 Қоршаған ортаны қорғау 65
5.1 Қоршаған ортаға тасымалдау және газ мұнай өңдеу 66
технологиясы әсерінің негізгі факторлары. 66
5.1.1 Атмосфераның ластаушы көздері ретінде технологиялық үрдістердің анализі. 72
5.1.2 Топыраққа және жер қойнауына әсер етуі. 74
5.2 Ұйымдастыру шаралары 75
5.3 Атмосфераны қорғауды қамтамасыз ету 76
5.3.1 Гидросфералы және литосфераны қорғау 77
5.3.2 Өндірісте газбен жұмыс жасайтын двигательдердің зияндығы 79

Қорытынды 81

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі 83
Кіріспе


Мұнай өнеркәсібі еліміздің экономикасында басты орындарының бірі болып табылып, әсіресе энергетикалық саласының дамуына ерекше зор үлесін қосады.
Жалпы, мұнай өнеркәсібі ауыр және жеңіл өнеркәсібтердің, ауылшаруашылығының және транспорттың дамуын жеделдетеді.
Қазақстан Республикасы – мұнайгаз және газдыконденсат кен орындарында өте бай мемлекеттердің бірі.
Осы «дипломдық жобадаң негізі болып отырған Құмкөл кен орнында өз мәнінде игеру мен пайдаланудың көптеген әдістері қолданылып игеріледі.
Құмкөл кен орны 1984 жылдың басында Қазақстан Республикасы Геология Министрлігінің "Южқазгеология" ГӨО-дегі Оңтүстік- Қазақстан экспедициясы мен ашылады.
Фонтанды ағын алу Қазақстан Республикасындағы Оңтүстік-Торғай ойпатындағы өнеркәсіптік мұнай газдылығын растады.
1987 жылы ТМД-ның ҚЖМК-нің бекітуімен баланстық 153208 мың. тонна алынатын 89442 мың.тонна болып мұнай қоры бекітілді.
Соңғы мәліметтерді қолдана отырып, су айдауды енгізуден түсетін экономикалық тиімділігін есептедім.
Ұсынылып отырған диплом жобасы Құмкөл кен орнын игеру талабына сәйкес «Құмкөл мұнай кен орны І-кешенінің нұсқаның ішінен су айдау әдісімен игеруге» арналған.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Иванова М.М, Дементьев Л.Ф, Чоловский И.П. Нефтепромысловая геология и геологические основы разработки месторождений нефти и газа. - М.: Недра, 1985.
2. Работы геохимической экспедиции объединения „Казгеофизика” по выяснению возможности прямых поисков нефти и газа в восточном борту Прикаспийской впадины. - Алматы, 1987.
3. Желтов Ю. П. Разработка нефтяных месторождений. - М.: Недра, 1986.
4. Мищенко И.Т., Сахаров В.А. и др Сборник задач по технологии и технике нефтедобычи. - М.: Недра, 1984.
5. Сулейменов Э.И. и др. Гидродинамические исследования скважин ОАО »ВНИИОЭИГ»
6. Сыромятников Е. С., Победоносцева Н. Н. Организация, планирование и управление нефтегазодобывающими предприятиями. - М.: Недра, 1987.
7. Г. С. Тайкулакова. Экономическая эффективность внедрения новой техники и технологических процессов. – Алматы: КазНТУ, 2000.
8. Куцын П. В. Охрана труда в нефтегазодобывающей промышленности. – М.: Недра, 1987.
9. Панов Г. Е. Охрана окружающей среды на предприятиях нефтяной и газовой промышленности. - М.: Недра, 1986
        
        АНДАТПА
Дипломдық жоба 4 бөлімнен тұрады:
- Техника - технологиялық бөлімінде жалпы кен ... ... ... жағдайлар, сондай-ақ ауданның геологиялық зерттеу
жұмыстары және игеру тарихы, мұнайгаздылығы қарастырылған. ... пен ... және су ... ... талдау жасалған, ұңғыма қорларының
өзгеру динамикасы көрсетілген. Сондай-ақ кен ... ... су ... және ... су көздері кеңінен ашылып, аймақтап су
айдағанда шығымды анқталды.
- Экономикалық бөлімінде қарастырып ... кен ... МГӨБ ... ... кен орнының негізгі ... ... ... су ... ... түсетін экономикалық
тиімділік есептеген.
- Еңбек қорғау бөлімінде кен орны бойынша қауіпті және ... ... ... ... санитария толығымен есептелген.
- Қоршаған ортаны қорғау бөлімінде ... ... ... ... ... ... талдау жасалған. Сондай-
ақ жануарлар әлемін қорғау жөнінде шаралар қарастырылған.
Мазмұны
андатпа...................................................................
.............................4
Кіріспе 3
1.1. ... және ... ... ... Ауданның геология-геофизикалық зерттеу тарихы. 6
1.3. ... ... ... ... ... 12
1.6 Жер асты сулары
2 Технологиялық-техникалық
2.1 Құмкөл кен орнын игерудің тарихы және қазіргі жағдайы жөнінде
қысқаша ... ... пен газ ... және су ... ... талдау
2.3 Ұңғыма қорларының өзгеру динамикасы
2.4 Қабаттағы қысым мен газды фактордың өзгеруі 25
2.5 Кен орнындағы қолданылған су ... ... ... су ... үшін пайдаланатын су көздері 30
2.7. Суды дайындаудың техника және ... ... ... су ... ... ... есебі 38
3 Экономикалық бөлім
3.1 “Құмкөл мұнай” МГӨБ-ң ұйымдастырудың сипаттамасы 46
3.2 Техникалық ... ... ... ... кен ... игерудің негізгі техника-экономикалық көрсеткіштерді
талдау 49
3.4 Товарлы өнімнің өзіндік құнына талдау ... Суық су ... ... ... ... есебі 51
4 Еңбекті қорғау
4.1 Өндірісте қауіпті және зиянды факторларды талдау. 56
4.2 ... ... ... ... ... ... Өрт - ... қауіпсіздігі 64
5 Қоршаған ортаны қорғау 65
5.1 Қоршаған ортаға тасымалдау және газ мұнай ... ... ... ... ... 66
5.1.1 Атмосфераның ластаушы көздері ретінде технологиялық ... ... ... және жер қойнауына әсер етуі. 74
5.2 ... ... ... ... қорғауды қамтамасыз ету 76
5.3.1 Гидросфералы және литосфераны қорғау 77
5.3.2 ... ... ... ... ... ... 79
Қорытынды 81
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... табылып, әсіресе энергетикалық саласының дамуына ерекше зор үлесін
қосады.
Жалпы, ... ... ауыр және ... ... және ... дамуын жеделдетеді.
Қазақстан Республикасы – мұнайгаз және газдыконденсат кен орындарында
өте бай мемлекеттердің бірі.
Осы «дипломдық ... ... ... отырған Құмкөл кен орнында өз
мәнінде игеру мен пайдаланудың көптеген әдістері ... ... кен орны 1984 ... басында Қазақстан Республикасы Геология
Министрлігінің "Южқазгеология" ГӨО-дегі Оңтүстік- Қазақстан экспедициясы
мен ашылады.
Фонтанды ағын алу Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... растады.
1987 жылы ТМД-ның ҚЖМК-нің бекітуімен баланстық 153208 мың. тонна
алынатын 89442 мың.тонна ... ... қоры ... ... қолдана отырып, су айдауды енгізуден түсетін
экономикалық тиімділігін есептедім.
Ұсынылып отырған диплом ... ... кен ... ... талабына сәйкес
«Құмкөл мұнай кен орны І-кешенінің нұсқаның ішінен су айдау ... ... ... ... Кен орын ... ... мағлұмат
Құмкөл кен орны Қазақстан Республикасының Жезқазған обылысы Жезді
ауданында орналасқан Жақын ... ... ... ... ... ... 159 ... қашықтықта орналасқан. Орталық обылыстары кен орнынан
Қызылорда 200 километр, Жезқазған 174 километр қашықтықта ... ... ... ... 116 ... қашықтықта тас жолы өтеді. Қызылорда-
Жезқазған линиялық электр жүйесі кен орнынан 20 километр ... ... ... 230 ... ... қарай Омск, Павлодар, Шымкент мұнай құбыры
тартылған. Техникалық жұмыстар мен ауыз суға ... 80-100 метр ... су ... алып ... Кен орнындағы тұщы судың құрамында
фтор бар екені анықталып ауыз суды кен ... 60 ... ... су ... ... ... Алаң аймағындағы жергілікті
халық жаз мезгілінде мал шаруашылығымен айналысады. Ауданның ... ... ... ... Кен ... тек тас жолы бар. Жаз, ... бұл жолменен барлық көліктер түрі емін-еркін жүре алады. Ал, қыс
мезгілінде қардың үйіліп қалуына байланысты ... ... ... кен ... ... ... теңіз деңгейінен 106-160 метр
биіктікте орналасқан, негізінен бұл жер қырлы болып келеді. Ол ... ... ... ... ... ... құмды Арысқұм массиві
орналасқан және жартылай бекітілген ... ... ... ... Арыс
тұзды көлі толық кеуіп қалған. Батысқа қарай 15 километр жерде ... метр Чинк ... ... тегіс жердің көтеріңкі плитасы 150-200
метр бедер белгісі бөліп тұр.
Ауданның ... тез ... ... тәуліктік ауаның
температура тербелісі ылғалдылығы өте ... және аз ... ... ... ... ... +300,+350с ыстық, қыста –380, 400 аяз. Жыл ... ... ... 150 мм ... ... қыс, күз ... ағып жатқан Сырдария өзені кен орнынан 210 километр
қашықтықта орналасқан. ... ... үшін ... ... ... Қызылорда
гидрогеологиялық экспедициясымен өзгермейтін тегіс жерден артезиан ұңғымасы
бұрғыланған.
Қазіргі кезде ГӨБ (ПГО) ... кен орны ... ... бар ... ... Кен орынның геологиялық құрлымы.
Оңтүстік-Торғай ойпатының тиімділігі 1970 жылдың басқы кезінде
жоғарғы ... ... ... Ол ... ... негізделген магнитті және ... ... ... және 1:200000 ... Қостанай седловинасы бойынша Чу- Сарысу
депрессиясымен аймақтық сирек тарабындағы ... ... ... ... кейін Арысқұммен КМПВ және жыланшық ғылыми
геологиялық зерттеулер жұмыстар нәтижесінде Юра-триас грабень ... және ... ... ... ... ... қимасындағы 2-к құрылымдық ұңғымасында, сонымен
қатар 2-к Арысқұм көрсеткіш ұңғымасында, ал ... ... ... ... ... алғашқы белгілері кездесе бастады.
Турландық ГФЭ "Казгеофизика" өндірістік геология ... ... ... ... 1983 жылы ... 4 ... ... іздестіру
жұмысы атқарылып Құмкөл ойпаты болады.
Осы жылы қосылған ІІІ ... ... ... І- ... ... ... басталып осы процесстерінде кейін 4-П сынау
кезінде ... ... ... 1984 жылы ... неоком шөгінділерінен
алғашқы мұнайдың атқылау ағысын алды, ал одан әрі ... ... Юра ... ... және ... ... болды.
Іздеу барлама жұмыстарының нәтижесінде ... жылы ... ... төменгі неоком, жоғарғы және ортаңғы Юра шөгінділерінде ... ... ... ... ... ... ... тексергенде
Құмкөлдің өз ойпанынан ойпан пайда болып, оны Солтүстік Құмкөл деп атаған.
Келешекті бұрғылау жұмыстары ... ол ... ... ... ... ... 1987 ... басында қайта өңдеу нәтижесінде
сейсмологиялық материалдық қиындатылған бағдарламасы бойынша ... ... ... ... және шығыс учаскелерінің Құмкөл кен
орнымен қиылысатын жері өнімді қабат болып табылады. Маңғышылақ ... 1987 жылы кен ... ... бұрғылау жұмыстарын бастап,
қосымша оның өңдеу жұмыстарын бірге атқарды.
Құмкөл экспедициясы 1988 жылдың ... ... ... жұлдызынан
бастап Құмкөл мұнай бірлестігіне МГӨБ қарамағына беріліп өздігінен жекеше
болып саналады.
1.2.1 Стратиграфия
Құмкөл кен ... ... ... ... ... ... және кен орнында мезозой, кайнозой екі ... ... ... ... ... ... юралық және бор.
Юра жүйесі-J
Ортаңғы бөлік-J2
Ортаңғы Юра ... ... ... (J2d) ... олар
қабаттасқан түрде, сұр аргелиттен құралған. Свитаның ермегіндегі бөлігінде
жиі ... ... ... ... және аргелит қалыңдығы 12-ден
және 56 метрге дейін, ал заты ... ... ... ... ... ... жағындағы құрылымдық қабатында 4-6 метр аралығындағы көмір
қабаты бар. ... ... ... Ю- ІV ... ... ... ... қосымша құрылымдық бөлігіне қосылады.
Оңтүстік-батыс бөлігіндегі шөгінділеріне дощан ... ... Ол оның ... қалыңдығы 219 метрге жетеді.
Арысқұм ойпатының грабень синклиналды свита құрылысы сазды болып, оның
қалыңдығы 502 ... ... ... ... ... кескінінің мәліметтері бойынща бор шөгіндісі кен
орнында және ... ... даул және ... ... төменгі
бөлігі, балапанның жоғарғы бөлігі және турансенон ... ... ... ярус үсті ... ... ... даул свитасына бөлінген.
Аумақтық жылжуымен жатады және Қоскөл свитасының бұрыштық ... ... және ... даул ярусшалары болып бөліктенеді. Төменгі
даул ярусшасы негізінде Арысқұм горизонтының құрамын ұстап ... ... кен ... ... құммен және қоңыр сазды ... ... және ... ... ... (М-І және М-ІІ) ... саналатын төменгі даул
свитасының жоғарғы бөлігі саздан және карбонатты ... ... ... 113-163 ... Бұл өнімді арысқұм горизонтының беткі сұйық тірегі
болып саналады. Жоғарғы даул ярусшасы төменгі және ... ... құм, ... ... саз ... болып, ал жоғарысында сазды болып
құралған.
Апт-альб ярусы (К1а-аlч)
Апт-альб ... ... даул ... ... және ... біріккен. Свита әлсіз цементтелген, сұр және әртүрлі ... ... ... қалыңдығы 250-350 метр.
Төменгі жоғарғы бөлік К1-2
Альб-сеноман ярусы ... ... ... ... ... және ... свиталарына бөлінген, бұлар әртүрлі түсті
саз алевролитінен құм, құмтас қабатшасынан және ... ... ... 87-168 ... ... (К2t). ... ... балапан свитасына бөлінген. Ол
қызылқия свитасына трансгресситі жатыр және сұр ... жұқа ... ... ... ... 150 метр шегінде ауытқуынан тұрады. Мұнда көмір
қалыңдығы және гладконт дәні бар. Жоғарғы туран-төменгі сенон (К2 ... ... ... ... ... ... жынысында жатыр.
Литологиясы бойынша әртүрлі түсті ала ... және 123-236 метр ... ... ... ... (К2- ... сенон құрылымы шөгіндісінің шегі палеоген алдындағы туылу
себебінен көптеген ұңғымаларда жинақталған қабатталған ... ақ ... сұр ... құралған
Палеоген төменгі эоцен (Р1-Р2) палеоген төменгі эоцен шөгіндісі жуылып
жоғарғы бордан әртүрлі горизонттарда жатыр. Олар күңгірт сұр ... ... ... ... ... және ... құмнан жинақталып
сол күйінде көрсетілген. Олардың ең үлкен қалыңдығы 66 метрге ... ... ... (N-Q)
Палеоген төрттік жас шөгіндісі сыртқы ... ... ... Құмкөл құрылымына шартты түрде алаңның бетін жауып тұратын құм,
супейс енгізілген. Олардың қалыңдығы 10 метрге ... ... ... ... ... ... солтүстік щығысында
орналасқан. Ойпат бар полеогеннің табан бойындағы ... ... ... күйінде көрсетіліп, Ұлытау антиклиналының арасына тіркелген
және оның Оңтүстік жалғасы ... ... ... ... ... қыратымен қамтылған, ал солтүстігінде қостанай седловинасымен
қамтылған. Өз ретімен ... ... ... екі ... ... Майбұлақ седловинасына бөліктенген антиклиналды құрылымы
Арысқұм иілімінің шегіне орналасқан. ... бор ... ... ... метрге жетеді. Бұндағы триас-юра шөгіндісі өздігінен
құрылымдық қабат ... ... ... ... ең ... ... тартылуы
және толық стратиграфиялық диапазоны жіңішке сызықтың грабень синклиналы
гетерогенді негізінде геофизикалық ... ... ... иілімінің
шегінде субмеридиональды грабень синклинал бағытында тартылған анықталды,
бұрғылау жұмыстары нәтижесінде және оларды ... ... ... ... фундамент блоктарға бөлінеді. Солтүстік-батыс болып
және солтүстік шығыс-шығысында ... ... ... ... бір ... горсты және грабеньге
бөлінеді. Шығыс бөлігінің құрылымында горсты ойпаты ... ... ... 2,5-3,5 ... және ... 24 ... болғанда амплитудасы 320
метрге дейін барады. Фундаменттің бет жағының жатқан тереңдігі ... ... Юра ... оның екі ... беті ... оның ... горизонтының жоғарғы юра ойпат ернегінің құрылуына шағылады,
екіншісі құмтас ... ... ... сипаттайды. Осы бет жағының
біріншісі Ю-І өнімді ... ... ... осы ... ... бар. ... беткі жағына ІV шағылысу горизонтына
байланысты келесі ретпен өнімді ІV ... ... дәл ... ІV ... ... ... ... өзін брахиантиклинал қыртысы
бойынша көрсетеді. Қыртыс өлшемі изогипс ... 1150 метр ... ... ... ... 160 ... жағында бұл жыныстың құлауы 1030' құрайды, шығысында 2030'
қыртыс тектоникалық (F1, F2, F3) ... ... ... ... ... кілт түсуі шығыстан 80-100 метр құрап қыртысты қамтиды.
Солтүстік жағында бұл бұзылып F3 бұзылысымен ... әрі ... ... ... ... 12, 17, 19 ... ... ұңғымалардан өзгешілігі орта юра шөгінділерінің жоқтығы және
жоғарғы юра жыныстарымен фундамент жабылған. Уақытша қиындатылған ... ... ... юра шөгінді қалыңдығы фундамент бетіне көтерілу
кезінде төменгі бөліктің қимасына қиылысу есебіне анық ... ... ... ... ... Аудандығы ұңғымаларды аз ғана
изометриялық 1х1,5 километр амплитудасы 25 метр ... ... тұр. ... ... тектоникалық бұзылыстармен шектеледі. Орта юраның шөгіндісі
алаңының шегіне қарап 0-ден 200 ... ... ... ... алаң ... тербелісі 55-75 ... ал ... ... ... ... ... ... азаяды.
құмкөл өзін сызықтық ассиметриялық антиклинал қыртыста ... ... ... Опан өлшемі 17х4 километр құрайды, 57 метр
амплитуда кезінде тұйықталған ... ... 1000 ... ... дәл ... ... ... қанаты флексурамен қиындатылып, F1
тектоникалық бұзылуы Юра ... ... ... ойпан беттеріндегі
жоспар бойынша орындарына қоссақ, Арысқұм горизонтының ені азаяды да, оның
конфигурациясы өзгереді және орталық ... Ю-І ... ... бөлігіне
қарай ығысқан.
1.3 Мұнайгаздылық
Арысқұм ойпатын бұрғылау нәтижесінде 1983 жылы 2-ші құрылымдық
ұңғымасынан ... ... ... ... алдық, бұл 13541
сейсмопрофильді аймағында орналасқан. ... және Юра ... ... ... ... ... ... белгілері жақсы байқалды
және керндердің алынған беттерінде ала дақтар болды.
Арысқұм ойпатында жүргізген геология барлама жұмыстары нәтижесінде ... ... ... Юра, жоғарғы Юра және ... ... ... көз ... отыр. Бұдан басқа триас, төменгі
триас кешені бөлініп Jк –Арысқұм көрсеткіш ұңғымасын ... ... ... ... ... ... Осы Құмкөл кен орнындағы өндірістік
қабат кешенінен тұратын алаң, дощан алаңындағы 4- ұңғымадан айырмасы бар.
Жоғарғы Юра ... ... ... ... ... ... ... өндірістік өнімді қабат қоры құмкөл, Арысқұм ... кен ... ... ... ... мұнай ағысын
жоғарғы Юра шөгінділерінің сынау кезінде, қабат сынағышпен алды. Ақшабұлақ
Fк-параметрлік ұңғымасының және 2-к Арысқұм ... ... ... ... ... ... ... керндер мұнайдың бар екені
жағыл түрде және майдың иісі шығып байқалды. қазіргі кезде ... ... ... ... ... тиімді мұнайлылығы
бар Ақшабұлақ және Ақсай үлкен деген алаңдарын ерекше атап өтуге ... ... ... ... ... жыланшық иілімінде тиімді ойпан
шықты. Құмкөл кен орнында ... ... қоры ... ... мен
және юра шөгінділерінде орналасқан төменгі неокомнан екі өнімді (М-І, ... ... ... ... ... үшеу Ю-І, Ю-ІІ, ... және ... біреу (Ю-ІV).
Бор қабатында өнім 1065-1120 метр аралығында орналасқан, ал Юрада 1190-
1370 метр тереңдікте ... ... кен ... екі ... өнімді қабат
бар. Төменгі Бор және Юра ... ... көп ... ... байқалып
кен орнында жақсы таралған. Қалыңдығы 8-ден 20-метрге дейін сазды бөлік М-Ш
және М-ІІ Бор қабатын ажыратып тұр, ал саз ... ... ... Ю-І, Ю-ІІ және ... горизонттары h=18?6 метр деңгейінде болады.
Біркелкі 12-34 метр Ю-ІІІ горизонтының саз ... ... ... жақсы
игерілген Ю-ІV горизонтын бөліп тұр. Алаңның мұнайлылығы және ... ... қоры және ... ... ... ... ... сонымен басқа осындай кен орнының түрі осы сияқты сипатталады. Бор
өнімді ... ... М-Ш ... үш ... коллектор түрінде
көрсетілген, олар саздармен бөлінген жоғарғы екі қабатының қалыңдығы бірдей
тұрақты ... ... ... ... ... ... келіп құлайды.
Төменге қабат қалыңдығы ұстамсыз және 20, 18, 3, 17, 10 ... ... ... Төменгі және ортаңғы қабаттары алаңдағы 9-
шы ұңғымаға құяды. Өнімді қабаттар №№ (37, 9, 23, 24, 32, 40) ... ... ... және ... ... ... ... зерттеулер нәтижесінде 7 және 11 ұңғымалар бойынша су мұнай 7-
ші ұңғымадан 981,7 метр ... ... Ең ... мұнай қалыңдық шамасы
3, 8, 9, 24 ұңғыма аудандарына жалғасқан. Алаңның мұнайлылығы 5109,7 ... ... ... ... 43,2 метр мұнай қабат қоры екі бөлімге
алаңдағы 27,32,40 ұңғымалар жүзделі қабатты қосылыс ... ... ... ... 8,5 ... ал ... жағы 17 метр . Жалпы ... 1622 Па, таза ... ... 800 Па (33%) М-ІІ ... ... ... саздар қалыңдығы 8-ден 20 метрге дейінгі аралықта
ажыратылған және екі ... ... ... көрсетілген. Өнімді қабаттан
сынама алу ... ... ... төрт ... ... ... 14 м3/тәулікке тең, 180м3/тәулікке дейін алады.
Зерттеулер нәтижесінде 3 және 23 ... су ... ... ... ... 6, 8, 24 ... су, ... қосылысы
қабылданған 999 белгісінде болады. Мұнайды сынаушы ұңғымасынан сынама алу
кезінде 994,9-996,4 метр ... ... ... ... 2 ... ... ... қорының биіктігі 17,4 метр, ал
мұнай алаңының көлемі 1084,4 метр. Юра ... ... ... ... ... ... біршама көлемін алып жатыр және төмендегі
Бор қабат қорынан 80-148 метр төмен аралықта жатыр. Горизонтты жауып ... ... ... саз ... ... 106 ... дейін болады.
Геологиялық-геофизикалық зерттеулер нәтижесінде Ю-І горизонты үш құмтас
күйінде көрсетіліп және ... алаң ... ... Құм ... ... ... 2, 5, 11 аймағында ұңғымалар горизонтта көбінесе
бөлшектеліп сипатталады.
Газ, ... қоры ... ... ... ... зерттеу
нәтижесінде 1 ұңғымасынан өндірілген мұнай қорының есебінен шығарылып
тасталған ... ... ... 0,8 ... 12,4 метр ... ... ... газдылықтың қалыңдығы әр ұңғыма сайын 6,6 метрден 8,8 метрге
дейін өзгереді, ал мұнайлылығының тиімді қалыңдығы толық контур ... ... ... ... тұрады.
Ю-ІІ горизонты жоғарғы жатқан Ю-І горизонтынан қалыңдығы 3,6 метрден
18,6 метрге дейін ... ... ... ... ... және ... ... J-2 құмтас қабатшалар күйінде көрсетілген.
Алаңның мұнайлылық қоры 6414 Па құрайды, сонымен бірге таза ... 67%-ті алып ... ... газдылығы 223 Па- ға тең. Газдың ... ... ... ... 9 және 91,5 ... тең.
Ю-ІІІ горизонты жоғарыда аталған бөлімдерден саздармен бөлініп тұр,
саз қалыңдығы 2-8 метр. Горизонт екі ... ... ... ... ... ... тек қана 3,7,13 ... жоғарғы қабат
саздармен араласқан. Мұнда ең кіші тиімді ... мәні ... ... қалыңдығы 1,6 метрден 220 метрге дейінгі деңгейде өзгереді.
Горизонт 13 ұңғымадан мұнай сыналып, осылардың ішінен 12-ші ұңғымадан
мұнай ағыны алды және ... су ... ... ... ... ... ... түйісуін 1198 метр белгісі бойынша қорының биіктігі 84 метр,
алаңның мұнайлылығы 4141,6 Па таза ... ... ... ... аз ғана құмтасты ... ... ... Оның құрамында 15 қабат коллекторларына дейін бөлінеді.
Құмкөл кен орны Оңтүстік ... ... ... ... Кен ... ... ... барысында 22 сулылығы бар 22
объектісі үрлеп шығару ... ашық ... ... ... ... 2,41 ... бар ... 32 ұңғымаға бөлінген. Құмкөл,
Арысқұм ... ... ... барлау нәтижесінде, ... ... ... ... ... ... сулы кешені Юра, Бор, Палеоген, Неогенді және төртттік шөгінділері
бөлінеді, ұңғымаларды сынағанда Құмкөлден минералы 77,6 л су ... метр ... ... кен ... орта юра шөгіндісінің сулылығы жөнінен 2,8,16,12
ұңғымаларынан зерттеледі. Су ағымының ... ... ... сүзгіш қасиетінің
жоғарғы болғанын айтады. Жоғарғы юра сулы кешенінің шөгіндісінде үш сулы ... ... ... ... ... Ол ... жатқан ала әртүрлі
түсті сазды қалыңдықпен ажыратылған су араластырған жыныстар сұр және ... ... Ю-І, ... сулы ... ... ... ... алғанда ағымды жылдам және динамикалық деңгейі тез
қалыптасады. (1 сағаттан 5 тәулікке дейін) Ю-І, ... ... ... ... ... Олар ... сұр құмтасына байланысты болады.
Су қарқынды М-І горизонты үшін 983 метр ... СТИТ ... сулы ... ... ... ... неоком аймағында бірге
жетілген саз қалыңдығымен ажыратылған. Өзіне қосып ... ... ... ... ... 250 ... дейін болады.
Апт-альб кешені жоғарғы белгінің кешенімен ... ... ... 500 ... ... Су ... жыныс болып
жасылдау, сұр қабатшасы және қызылдау, ... ... және ала ... ... құмтастар болып табылады. Горизонт қалыңдығы 4-6 метр. Ағын
суының өнімін 24 мс ... ... ... ... ... ... 22 мг. ... Туран сенонының сулы кешені жергілікті ... Су ... 270 метр ... ... ... сұр және құм болып саналады.
Су тұщы жалпы минерализациясы 0,6л
1.4 Кен ... ... және ... ... кен ... ... жобасын жасаған кезде оны талдап және
баға беру керек.
Құмкөл мұнай кен ... ... ... мұнайлы қабаты бор және
шөгінділерінен құралған. М-І, М-ІІ қабаттарымен Ю-І, Ю-ІІ, Ю-ІІІ және ... ... ... Кен ... ... 300 х 600 метр ... ... Мұнай кен орнында жоба бойынша нұсқаның ішінен су ... ... Оның өзі бір ... қабат қысымын ұстап тұру болса,
екінші жағынан мұнай бергіштік коэффициент көбейту, болып ... ... екі ... ... Кен ... ... және технологиялық
жағдайына қарасақ, тиімді вариант екінші деп есептеледі. Осы ... ... ... ... ... ... өнімі 156568 мың тонна.
Кен орнын игеру мерзімі 50 жыл. Жалпы Құмкөл мұнай кн орны ... 2,5 ... ... өндірілуі керек.
1.5 Игерудің жағдайы
Құмкөл мұнай кен орнының игерілуі 1990 жылы мамыр ... ... ... ... 1 ... мен 2- ... көрсетілген).
1992 жылдан бастап мұнаймен бірге су және газ қосылып шыға ... жылы 1192,43 мың ... ... өндірілсе, оның 1169,25 мың тоннасы
мұнай, 1,94% газ өндіру 92,99 млн. м3 1992 жылы 1393,04 ... ... мың ... ... ... 3,26 ... газ ... 87,69 млн.м3.
1993 жылы (Южказнефтегаз( өндірстік бірлестігі бойынша белгіленген
шаралар арқасында. Мұнай өндіру 1677,5 мың. ... газ ... ... ... Мұнай фонтандық және штангілі терең сорапты НСН-
25.44/30/15 және ... ... ... Жыл ... бері ... тобы (ГУ-8, ГУ-14, ГУ-16) және 2 өлшеу қондырғысы іске ... жылы 23 ... ... ... (№№1004, 2056, 2056, 2057,
1015, 2050, 2054, 2055, 3009, 1005, 1006, 1007, 2025, 2026, 2027, ... 2036, 1002, 1003, 2012, 2018, 2019, 2011). ... 11 ... аударылды (№№347, 150, 1013, 346, 343, 134, 24, 32, 1009,
135, 340)
1 кесте - Құмкөл кен ... І ... ... технологиялық игеру
көрсеткіштері
|T жыл |Мұн-ай |Бас-тап-|Қаб-ат |Жинақт-алғ|Жылдық |Жин-ақтал |Сула-нуы, |
| |өнді-ру,|қы |қы |ан ... ... |ған |% |
| |мың. ... |сымы |өндіру |өндіру, |сұйық | |
| |тон. ... |ның ... ... |өндіру | |
| | ... | ... | |
| | |№ |і, | | | | |
| | | |МПа | | | | ... |244.3 |4.34 |11.09 |244.3 |2443 |24.3 |- ... |519.1 |3.7 |10.5 |763.4 |528.27 |772.57 |1.74 ... |723.07 |3.56 |10.3 |1486.47 |743.15 |1515.72 |2.70 ... |918.1 |3.43 |10.5 |2404.47 |953.13 |2468.85 |3.67 ... |965.14 |2.95 |10.5 |3369.73 |1050.17 |3519.02 |8.09 ... |857.5 |2.9 |10.45 ... |1019.4 ... |15.90 ... жылы су айдау 1267,620 мың.м.куб, игеру басынан бері 1922,825
мың.м.куб. Айдауға керекті судың 3613,6 ... ... яғни ... ... 4,8 ... 1998 жылы кен орны ... 1805623 ... сұйық
мұнай 5,5 млн. м3 газ және 1925655 ... ... ... Жоспардан жоғары
40123 тонна мұнай өндірілді.
Кен орны бойынша орташа өнімнің сулануы 6,2 ... ... ... ... 5 ... ... орташа тәулік шығымы ІІ-кешені бойынша 37,5
тонна мұнай және ІІІ-кешені бойынша 26.8 тонна ... ... 33 ... енгізілді 120 ұңғыманың тәуліктік өнімі, орташа шығымы тәулігіне
50,4 тонна құрады (жоба бойынша бір ... ... 35 ... ... яғни ... жобадағы деңгейден жоғары болуы 44 процентті
құрайды. Жобаға сәйкес мұнай өндірудің ... ... 1800 мың ... ... ... ... қарастырылған.
2001 жылдың аяғында өндіріс объектілерін ... 66,3 ... ... қысымын ұстау үшін, игерудің технологиялық кестесі
қарастырылған үш игеру кешендеріне тоғыз нүктелі ... ... ... су
айдау жүргізіледі.
Қазіргі барлық айдау қоры 24 ұңғыманы құрайды. Су айдау, су ... ... ... бір ШССБ ... 3 ... жұмыс істейді айдау қысымы
10,7;10,8 МПа. Жылына ұңғымалар бойынша ... ... су ... ... ... І-кешенге су айдау, айдау ұңғымалары (№ 24, 101, ... 104, 1001, 1008, 1009, 1012, ... ... ... және 30 өндіру
ұңғымаларына әсер етеді.
Айдау аймағынан алысырақ жатқандықтан ІІ және ІІІ қатардағы № 1015,
1014, 1009, 1010, 1004, 1005, 1006, 10б ... әсер ... ... жылы ... ... ... 1019169 м3 су, ал игеруден бері
2630262 м3 су айдалды.ІІ-кешенге су айдау 13 ұңғыма бойынша (№ 200, ... 2003, 2006, 2007, 2017, 2031, 2035, 2057, 2053, 2064, 2065) ... және 48 ... ... ... тигізеді.
Айдау өрісінен ІІ және ІІІ қатарда орналасқан 13 ұңғыма айдау
әсерінен тыс ... 1998 жылы ... 698115 м3 су, ал ... бері ... су ... ... бар болғаны 3 айдау ұңғымалары а 303,3001,3008 жұмыс
істейді және ... 13 ... ... ... ...... кен ... мұнай өндіру және су айдау көрсеткіші
| t жыл |Мұнай өндіру |Сұйық ... |Су ... |
| |мың. ... ... |мың. ... |
| ... ... ... ... |жоспар |Нақты |
|1998 |111.9 |244.3 |113.8 |244.9 |170.9 |- ... |332.7 |519.1 |344.4 |528.27 |515.3 |140.2 ... |585.7 |723.07 |625.5 |743.15 |930.1 |475.79 ... |725.6 |918.1 |00.6 |953.17 |1183.1 |995.17 ... |867.6 |965.14 |995.1 |1050.4 |1448.1 |1019.17 ... |961.8 |857.5 |1128 |1019.4 |1648 |895 ... жылы ... ... 206352 м3 су, ал ... ... 531544 м3
су айдалды. Жылына мұнайлы қабаттарға бар болғаны 2013635 м3 су айдалды.
Кешендер бойынша ... ... ... 78,8; ... ... орны ... ... өндіруді арттыру негізінен жаңа ұңғымаларды
енгізу арқасында болады. 1998 жылы пайдалануға 95 ... ... ... бойынша өндіру 462,527 мың. тонна мұнайды құрайды. Ай бойынша игеруде
мұнай өндірудің төмендеуі көрінеді. Бұл сол уақыттағы ... ... ... ... ... бір ... тоқтатуға мәжбүр болдық.
Өйткені Құмкөл мұнайы қою, сондықтан Сібір ... ... ... ... айы бойынша 89.0 мың.тонна мұнай және 15,771 мың. ... ... ал 1998 ... алдыңғы айларынан өндіру деңгейі екі есе төмен.
Айдау ұңғымалардың орташа қабылдағыштығы 2.94 ... ... су ... 218,6 мың. м3 болды. Бұл кезде су айдаумен өндіру 161.4
процентті ... ... ... орташа тәулік өнімі 42,2 м/тәулік.
Ақпан айында 24.0 мың тонна мұнай ... бұл ... ... 539
ұңғыма/күн жұмыс жасады. Қабатқа 174.8 мың.м3 су айдалды, қазіргі жағдайда
129,3 процент құрайды.
Наурыз айында І ... ... ... және ... ... ұңғыма төңірегінің қабылдауының нашарлауына байланысты көптеген
ұңғымаларда сулануы артты. Соның әсерінен мұнай және газ ... ... ... ... ... бойынша су айдау тоқтатылды. Сәуір айынан
бастап тоқтатылған және жаңа ұңғымаларды жұмысқа қосуға ... ... өсе ... Оның ... ... ... 194.7 ... деңгейіне жетіп
тұрақтанды. Мұнай өндірудің одан әрі өсуі, ай ... 5-15 ... ... ... іске ... ... болды.
Пайдалану нақты қарының 138 ... яғни 66,3 ... ... 6,2 ... яғни 13 ... 20 процентке дейін, 36 ұңғыма,яғни
16,8 проценті 50 процентке дейін, 13 ұңғыма, яғни 6,2 ... 90 ... 4,3 ... яғни 9 ... 90 ... жоғары сумен өндіреді.
2002 жылы бүкіл кен орны бойынша өнімнің орташа сулануы 9,9 процентті
құрайды. 2002 жылы ... 10 жаңа ... ... оның ... ... (№1009, 1017), ІІ-кешен-5 ұңғыма (№№ 2012, 2061, 2075, 2078, ... ... 3 ... (№№ 3015, 3017, 3023). ... ... тұрған
ұңғымалардан 3 ұңғыма жұмысқа енгізілді. № 201, 2020 ... және ... 1999 жылы ... 2471,459 ... су ... ... толтыру
78,8 процент болды, 1999 жылы 1 кварталға осының өзі қабат қысымына әсерін
тигізеді. ... және ... ... ... ... І және ... МПа және ІІІ-кешенінде 1,75 МПа дейін өсуі белгіленді.
01.01.03 жылы І-ші игеру кешені бойынша 69 ұңғыма бұрғыланды, соның
ішінде 48 ... 12 су ... 2 ... және 6 ... ... ... ... 45-і жұмыс істейді, тоқтап тұрғаны-3 ұңғыма (№№ 1002,
1003 сулануы 70 процентке дейін және ...... ... ... ... қоры 12 ... оның ішінде істеп
тұрғаны 9,1 ұңғыма тоқтап тұр. (№ 100 ... ... және 2 ... күтіп тұр.
01.01.00 жылы кешен бойынша мұнайдың жинақталған өндіру 4227,395 ... ... ... 14.6 ... ... ... ... өндіру
4538,618 мың, тонна қабатқа жинақталған су айдау 3525,945 ... орын ... 62,9 ... ... жылы ... бойынша 857,518 мың,тонна мұнай, 8575,2 мың.м3 газ
өндірілген. Талдау кезеңінде ... ... ... ... 2,95 процент
құрайды. Кешен бойынша сұйық өндіру 1019,467 мың,тонна осы кезде өнімнің
сулануы 15,9 процент болды.
Жыл ... ... ... 895,683 ... су айдалды, күнделікті орын
толтыру 72,5 процент. Тәуліктілік орташа мұнай шығымы 41,3 ... ... 45,8 ... ... ... ... қорының жағдайы
Құмкөл кен орны бойынша 1999 жылы пайдалану қоры 156 ұңғыма болды.
Оның ішінде істеп тұрғаны 78 ... – 9, ... мен ... ... ... ... ішінде
І-кешенде-31
ІІ-кешенде-30
ІІІ-кешенде-17
1999 жылы 18 өндіру ... ... ... ... ... 4 ұңғыма аударылды.
Пайдалану қоры фонтандық тәсілмен өндірілді. Ол қабат қысымының
онымен, қоса ... ... ... ... ... жылы ... қоры 195 ... істеп тұрғаны –101 ұңғыма, 84
ұңғыма фонтандық тәсілмен, 17 ... ... ... Бір ... ... ... орташа шығымы 54 тонна ІІ-ІІІ
кещендерде ... ... ... - Өндіру және су айдау ұңғымаларының өзгеруі
|t жыл | ... ... саны ... ... саны |
| ... ... ... |нақты ... |35 |25 |7 |- ... |52 |28 |10 |- ... |64 |30 |18 |5 ... |78 |37 |26 |4 ... |90 |38 |34 |8 ... |95 |45 |38 |12 ... 9,7 ... ... Оның өзі ... алу ... су айдау қарқыны
жетпей тұр. Өйткені тұрғызу кешендерінің қанағатсыз жұмыс жасауында. Ал,
2002 жылы ... ... ... ... ... келетін болсақ (3
кесте), осы уақыт ішінде .
1. 120 ... өнім ... тұр, 101 ... фонтанды, 19-ы
механикаландырылған тәсілмен жұмыс жасауда.
2. Меңгеру мен тұрғызуда 80, оның ішінде. 47 ұңғымаға көтергіш ... ... ... ... ... 8 ... оның себебі: қабат қысымдары қаныққан қысымнан
төмен.
4. ... ... ... 50 ұңғыма, оның ішінде 30-ы жинау
қондырғыларынан ... ... ... 20-пайдалану
ұңғымалары. Оның 10 ұңғымаларын (№№ 140, 243, 244, 2070, 2080, 242, ... 400, 431) ... ... газ ... ... 10 ... (№№ 1013, ... 152, 240, 2046, 347, 345, 340, 2059) нұсқа болғандықтан 100 процент
суланған.
5. Су айдау қоры 50 ұңғымадан ... оның ... ... тұрғаны. 24
ұңғыма, қалғандары әр түрлі себептермен тоқтап тұр. ... мен ... 18 ... уақытша тоқтап тұрғаны - 2 ұңғыма, істемей ... - 6 ... ... ... – 3
7. Су алатын ұңғымалары – 10, оның ішінде 5-6 ғана ... ... кен ... 2002 ... ... дейін 357 ұңғыма бұрғыланды.
Жобаға қарағанда 46,3 ... ... сол ... ұңғымалардың 256 -
пайдалану, 57 - айдау, 15 - су ... 2 - ... ... ... 3 -
бақылау, 20 - барлау және екі уақытша тоқтатылған ұңғымалар.
Пайдалануға берген 258 ұңғыма орнына 1999 жылдың аяғына шын ... ... ... 215 ... оның 189 ... ... тәсілмен және
26 механикалық тәсілмен жасауда
Қалғандары жұмыс жасамай ... 28, ... мен ... ... ... ... жағдайлармен 43 ұңғыма ... тұр, оның өзі ... 16,6 ... ... І ... ... ... ұңғымаларының қоры
№3 кестеде келтірілген. Жұмыс істемей тұрған 28 мұнай ұңғымасы, оның ішінде
21 фонтандық және 7 ШТС ... 28 ... ... ... 17-сі газ
факторының көбеюіне байланысты тоқтап тұр. Оның 4 ұңғымасы. (№№ 1002, ... 2005) ... ... механикалық тәсілге көшіруге мәжбүр болып
тұр.
Өндіретін екі ұңғыманың көп сулануына ... ... ... жылы ... ... 57 ұңғыма, оның ішінде 37-сі нақты жұмыс
жасап тұр. ... ... ... – 16, ... ... – 4 (№ 100, ... 304). № 100, 301, 304 ұңғымалары апатқа ұшырауына ... ... ... ... ... ... ... шығымы бойынша таралуы
келесі түрде көрінеді: Кен орны бойынша барлығы 208 өндіру ұңғымасы, оның
ішінде 32 ... ... 10 ... ... дейін, 11-ден 30
тонна/тәулікке дейін-71 ұңғыма, 31-ден 50 ... ... –65 ... 70 ... –20 ... ... 90 ... –12 ұңғыма.
2003 жылдың аяғында істеп тұрған ... қоры 182 ... Оның ... ... ... 151 ... ал штангалы терең сорап
тәсілмен 31 ұңғыма игеріледі. Кен орны ... ... ... шығымы 29
тонна/тәулікті құрады.
1.6.1 Мұнай және газды өндіру ... ... ... ... ... ... өндіру ұңғымалары
жылына 395 және 701 мың. ... ... ... Дегенмен 1998 жылы бұл
аудандарда кен орнындарын ... ... ... ... 1805623 тонна мұнай алынды.
2003 жылы қабат қысымы 118 ұңғымада, түп қысымы 258 ұңғымада өлшенді.
8 ... ... ... ... ... № 232, 234, 239, 333,
2010, 2027, 2081 және алынған ... ... ... ... әсер ... ... ... зерттеу жүргізілген соны төменде
келтірілген:
| |Рққ ... ... |40 ... |95 ... ... |64 ... |136 ... |
|ІІ-кешен |14 ... |27 ... ... көп алу ... ... ... судың жиналуына
және әр ұңғымадағы суланудың 95 процентке дейін көтерілуіне ... № 153 ... –30 ... 1006-50 ... № 151-50 ... 187-70 ... № 1007-70 ... 139-80 ... № 345-80 ... 2046-80 процент № 348-80 ... 1009-90 ... № 134-60 ... 1013-95 ... 143-90 ... суланудың тез өсуі мұнайдың шығымын 01.01.99 жылда 93.5
тонна мұнай ... ... 25 ... құрады, яғни әр айға ... Ал, ІІ және ІІІ ... ... орнын жаңа ұңғымаларды
енгізу арқылы толықтырылды, яғни игеруден ... 28 ... ... ... ... бұл ... ... алу әлі де игерілмеген
аудандарындағы қабат қысымының төмендеуіне әсерін, тигізеді. № 2061, ... 2063, 3012 3014, ... ... қысымы гидростатикалық қысымнан
0,6-1,0 МПа төмен.
игеру кешенінде ұңғымалар бойынша 115 рет ... ... және 42 рет ... ... ... ... 01.01.00 жылға дейін өлшенген орташа қабат
қысымы 10,45 МПа. Сұйықты алуға байланысты қабат қысымының ... ... ... ... ... ... ... мерзімге өндіру
ұңғымаларын тоқтатқанда да қабат қысымының тұрақтануы 10,2 МПа-дан 10,8 МПа
болғаны байқалды.
1999жылғы құрастырылған І ... ... ... ... ... түсуі кеніштің батыс жағындағы (№№ ... ... ... ... ... қысымы 9,5 және 9,7 МПа. Онымен ...... ... 1016-21 ... және 1014-38 ... дейін
сулануы байқалды. Бұның өзі мұнайды өте қарқынды (орташа тәулік ... № 1020-100 ... 1018-63 ... ... ... байланысты және қабаттың сүзілуі қасиетінің нашарлауы
ұңғыма № 1014, ... қоса су ... ... алу ... қалып
отыруынан.
Қабат бойынша ең жоғарғы қысым солтүстік бөлігінде белгіленді (ұңғыма
№ 1027-10,5 МПа, № 1028-10,74 МПа, № ... МПа, № ... ... мұнайдың орташа тәулік шығымы 44 тонна/тәуліктен 77 тонна/тәулік
аралығында. Түгелден қабат бойынша, қабат қысымы ... ... ... ... ... ... №№ 104, 1001, 1008 және ... жылдам
таралуына байланысты болды. Тек қана № 149 (9,78 МПа) ... ... ... ... нашарлығына байланысты қабат қысымының
төмендегі байқалды. Сулану картасында ... су ... ... ... ... ... Судың процентін құрамы ұңғыманың шығымына
байланысты 30-80 ... ... ... ... ... ... ... алғанның әсерінен табан суларының көп тартылуы ерекшеленеді.
01.01.03 жылы бұл ... (№130, 131, 139, 143) ... ... ... ... ... энергиясын тұрақтандыру
мақсатында мына шараларды ескеру қажет:
1. Су айдау ұңғымаларының өткізгіштігін---Картина
Жақсарту үшін шараларды жүргізу.
2 № 1009, 1012, 1021 ұңғымаларына су ... ... ал № ... су ... азайту қажет.
3. № 1015, 1016, 1018, 1020 ұңғымаларының шығымын 50-60 тонна/тәулікке
дейін азайту керек.
Игеру басынан бері кен оны бойынша 61009,3 мың.м3 ... ... оның ... ... 42273.9 ... ... 379592.9 ... бойынша 179923.9 мың.м3
ІV-кешен бойынша 8301.6 мың.м3
1.6.2 Қабат қысымын ұстау ... кен ... ... мынадай су айдау жүйелері
қолданылады.
1) Нұсқаның сыртынан
2) ... ... ... ішінен
Игеруде нұсқаның сыртынан су айдау өнімі кен емес мұнай жиындарында
қолданылады. Су айдау мұнай ... ... ... су ... арқылы іске асырылады.
Нұсқаның өзінен су айдау, көлемі аз мұнай кен орындарында, тек қана
нұсқаның ... ... ... ... ... ... ... су айдау негізінен үлкен көлемді ... ... ... ... кен ... нұсқа ішінен су айдаудың тоғыз
нүкте үлгісі кеңінен қолданылады. Іс жүзінде ... ... су ... түрлері қолданылады.
1. Мұнай кен орнының нұсқаның ішімен су айдау мынандай топтарға бөлінеді.
А) Бөлшектеп су айдау
Б) Сұрыптап су айдау
В) Аймақтап су ... ... ... қондырғылары мен жасақталған. Тереңдік
сораптарының диаметрі 0,044; 0,056; 0,070;
0,077; 0,095 метр ... ... ... ... су ... ... саны 47 әр кешен бойынша су айдау
ұңғымалары:
І-кешен 12 су ... ... 26 су ... ... 8 су ... ... ... 1 су айдау ұңғымасы
Аймақтап су айдау І және ІІ юра горизонттарында игеруде
жақсы нәтиже береді.
Коллектордың қуыстылығы керн бойынша анықталады.Көптеген ... ... ... 2-ден 12-ге ... керн ... ... ұңғымалардың қуыстылығын орташа мәні мынадай болды:
І горизонттың орталық алаңында 20,1 проценттен 22,5 процентке дейін.
ІІ горизонттың орталық алаңында 24,7 ... 27 ... ... ... орталық алаңында 26,6 проценттен 51,5 процентке
дейін.
Өткізгіштік кернмен ... ... ... анықталады. Бүкіл
горизонттардың өткізгіштігі аз мөлшердегі керн ... және ... ... ... Кәсіпшілік мәліметтерді есептеу арқылы ... ... ... ... орташа мәндерін алдық.
І горизонт 9,67 МКМ
ІІ горизонт 48,55 ... ... 34,17 ... ... 22,03 ... басында мұнай мен газды ... ... ... ... мұнай мен газдың қанығуы туралы мәлімет бізге
белгісіз.
Аймақтап су айдау қабатқа әсер етуімен және ... ... ... болатын ең жақсы жүйе.
2.6 Қабатқа су айдау үшін пайдаланатын су көздері
Кен орнын ... ... ... ... ... күші жете ... ... мұнай бергіштік және тез арада керек арында мұнай алу
үшін, қазіргі кезде қабат қысымын ... (ППД) ... көп ... ... ... су немесе газ, ыстық бу тағы да басқа арқылы іске асады.
Қабат қысымын ұстау үшін ... ... ... және жер ... ... минералды тұздармен эмульсиялы мұнай бар суларды айдауға
болады.
Құмкөл жақын жерде өзен жоқ. Кен ... су және альб ... суы ... ... сулардың бойында аз мөлшерде минералды
тұздар, әртүрлі ... ... ... ... ... қабат және жер
асты суларында сондай-ақ микроорганизмдер кездеседі. Әртүрлі дәрежедегі
әрбір жұмсалған судың ... ... су ... прцессіне әсер етеді.
Сондықтан су айдау процессін жақсы сапалы сумен ... ету ... ... ... механикалық қоспалар мен микроорганизмдер
фильтрацияның жоғарғы қабатына құйылады, өнімді ... ... ... ұңғымаларының қабілетін азайтады. Мысалға құрамында хлорлы
кальций тұзы бар сульфатты судың айдау ... гипс ... ... ... ... да ... су ... қаныққан күкірт сутектік
сұйықтың айдалатын ... онда ... ... мен оттегі бар су
пайдалынады, ... ... ... ... ... ... ... тұнбасы түзілуі мүмкін.
Құмкөл кен орнының су микробиологиялық талдауы жүргізілген жоқ.
Жиынға айдалған ағын су, кей ... ... ... ... ... ... белгілі бір мөлшерде саз болса су айдау үшін, ағын су ... ... ... ешқандай саздың ұлғаюына жол бермейтін заиттары
бар айдау ұңғыманың жұту ... ... Су ... ... ... ... қабатқа су айдайтын құбырлардың тоттануына
(коррозияға) әкеліп соқтырады. Қабатқа ... суды ... ... ... ... және электрохимиялық тоттану жүреді. Құбырдың
тотталған өнімдері ұңғыманың түп аймағына түсіп қысқа уақытқа осы ұңғыманың
қабылдауын ... ... ... ... Көп ... ... ... мұнай мен
бірге өндірілген қабат суларына аса көңіл ... ... ... ... мен ... өндірілетін судың көлемінің көптігіне
байланысты қабат суларын талдау үшін және оны кері айдау үшін көп ... ... ... ... оны қайтадан қабатқа айдауға
жарамдылығын ... ... ... ... өндірілген қабат сулары
әртүрлі кен орындарында өзінің құрамымен айырылады. Олардың ... ... ... ... ... ... ... құрамында болуы мүмкін, ... 2 ... ... бөледі:
1. Тығыз хлорлі кальцилі немесе хлорлы кальцилі магнилі
2. Сілті немесе гидрокорбонатты натрилі.
Қабат суларының көпшілік бөлігінің құрамында мұнай кен ... ... ... ... ... ... келеді. Барлық тәсілдерде
суды өңдеудің ең негізгі сипаттамасы, оның құрамында ... ... ... Бұл ... ерітінділердің және сілтілік
ортасын анықтайды.
Тәжірибе жүзінде судың классификациясына ... ... 5 ... ... ... 3-ке ... 2) ... қышқылды РН-тан бастап 4-6 ның арасында.
3. 3) Нейтралды РН-7
4) Әлсіз сілтілі 8-10-ға дейін
5) Сілтілі 11-14-ке ... ... ... ... құрамында микрокомпоненттер-фтор,
иод және бор кездеседі. Судың минералдануы өте жоғары. Олар тұзды ... кен ... ... ... ... оның ... құрамдарының қазбалардың
мұнайлылығын сақтауға жақсы екендігін көрсетеді.
Қабатқа айдалатын ... ... ... анықталады. Қабатқа
айдалатын ағын-сулардың сапасына баға ... ... ... ... ... ... ... реттеу әрбір кен орындарының коллектрлі
қасиетінің есептерімен жүзеге асырылады.
Механикалық қоспалардан басқа нұсқаның ішінен және ... ... ... ... ... және айдалатын судың
құрамындағы организмдер кіреді.
2.7. Суды дайындаудың техника және технологиясы
Құмкөл кен ... ... ... ұстау үшін (ППД) ағын су және альб-
сеноман қабатының суы ... Су ... ... алу су ... пункте
(СТП) әр су айдайтын ұңғыма бұрамаларында қондырылған дифмонометр ДСС-712
арқылы және ГИБССБ ... ... ... ... ... ету 11 су ... ұңғымаларынан (№ 2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,13)
өндіріледі.
Бастапқыда су тұндырғышқа V=80 см3 ... ... су ... тазартылады. Әрі қарай механикалық қоспалардан тазартылған су ЦНС-
180 сораптарының қабылдағышына құйылады. Содан кейін су тарататын ... және әрі ... су ... ... ... су ... ... арқылы тұндырғыш V=80 см3 ... онда ... ... ... ... тұздық жиналу үрдісіне әкеліп соғады. Осы қиыншылықтарды
шешу үшін тұз жиналу "Колнокс 2936" ингибиторды МТДЦ тұндырғышына ... ... ... және ағын ... ... кен ... ең қарапайым су жинағыштар қолданылады. Ашық су
жинағыштардың техникалық жетіспеушіліктері ... ... ... байланысты ластандық, сондықтан оны дайындау қиынға ... ... ... ... күш ... бұл ... ... және
судың сапасын тексеретін станциялардың өнімділігін азайтады.
Ашық су жинағыштар сору құбыры сетка (тор) арқылы жасақталады ол ... ... ... ... ... Сору құбырларының өлшемдері,
соратын биіктігі және ... ... ... ... ... есептеледі. Жабық су жинағыш бір немесе бірнеше
ұсақ ұңғымалар топтарынан құрылады. Олар ... ... ... ... ... болу керек.
Ұңғыма төменгі жағынан фильтрге бекітіледі. Ұңғымалар су әдейі
арналған ортадан ... ... ... ... ... және ... ... айдалады. Практикада көрсеткендей сифонды су жинағыш
механикаландырылған су ... ... 15-20 ... ... ... ... ... грунтта қабылдағыш коллекторы болады.
Оған ағынды ұстайтын ... ... және кері ... ... су ... ... ... коллекторы вакумды кателге
бекітіледі. Оның қысымы 0,08 МПа ... ... ... емес ... көмегі арқылы ұңғымалардағы сулардың құрамында газ болмайды.
Сондықтан вакумдық сораптар ... ... ... үшін ... ... ... ... шахталардың бірінші көтерілетін
жеріне орналастырылады.
Шахтаның жоғарғы бөлігіне электрлі ... ... ... ... автоматтандыруға керекті заттар орналастырылады. Шахтада
негізінен ортадан тепкіш сорап сору құбырлары судың ... ... ... ... су ... ... ысырмалар орналастырылады, кері клапанмен шығын
өлшегіш шығару линиясында екеу болады. Бұл ... ... ... ... ... ... өлшегіш құралдар және басқа да қондырғылар
электр құрал жабдықтары бар негізгі шахтаға су кетпес ... ... ... су ... ... ... ... деңгейден төмен
қосымша күшті көтеруге арналған, бергіштік 1-ден 100 ... ... ... ... ... орнатылады, оның арыны 65-200 метр,
электр двигательдің қуаты 2,5-тен 150 квт. тең. Бұл ортадан тепкіш ... су ... су ... ... ... ... ... орналасқан. Ол периодтық күтімді, жөндеуде және ... ... ... ... ... ... Су ... сүзгіш бөлігінің, жұмыс жасауы ... ... ... ... орнына келтіру үшін периодтық тазалауды және ыссы бу
арқылы тазалауды қажет етеді.
Тәжірибе ... ... ... ... сапасының тұрақтылығы целесо
тәрізді емес. Сондықтан ... ... ... жалпақ
диапазонында судың қажеттілігін ... және ... ... В4- ... ... ... ... айдауда, айдау ұңғымаларына қажетті қысыммен
айдалады.
Сумен қамтамасыз ету жүйесіне су жинағыш ... суды ... ... ... ... суды ... ... суды 2-ші
көтеруге арналған станция, тазаланған айдалатын суды бөлетін коллектр және
суды 3-ші рет көтеруге ... ... ... ... бұл суды ... ... отыратын шоғырлама, сорапты станциясы деп аталады.
Сумен қамтамасыз ету жүйесінен әр бөлшектердің арасында артық суға ... ... ... ... Бұлар жүйенің жұмысының ... ... ... қасиетінің өзгермеуін қамтамасыз етеді.
Сифонды су жинағыштарда суды 1-ші көтеруге ... ... ... ... кателдермен бірге орналастырылады.
Механикаландырылған суды 1-ші көтеру станциясында функцияны әр бір ... ... ... ... ... Бұл жағдайда сораптың
арныны жалпы коллекторға жалғанған линиялар одан әрі станцияларға ... ... ... болу ... ... ... ... үзбес үшін қосымша суды ... ... ... Ал, суды 2-ші ... ... ... ... магистралдарға бөлуді және шоғырлану сорабының станциясын ... Бұл ... 6 ... 2 ... тепкіш сорап пайдаланылады.
Сораптың саны, бергіштігі және арыны ... ... сай ... бір ... ... станциялары (КНС), өзіне жақын тұрған қысымына қарап
топталған 3-6 айдау ұңғымаларын сумен қамтамасыз етіп отырады. Әр бір айдау
ұңғымалары шоғырлану ... ... ... ... ... ... ... айдау ұңғымаларын жалғайтын құбыр өте үлкен
қысымда жұмыс жасайды, оның қысымы 25 ... ... ... ... ... 0,089 және 0,102 ... дейін болады, және олар
тереңге орналастырылады. Сұйықтың шығыны ... ... ... ... ... ... ... диафрагментті есептегіштер арқылы
өлшенеді. Әр бір ұңғымаға кететін судың шығыны және айдау ... ... ... бұл ... жиі ... Аяп, БМСТх10 және басқа сораптардың түрлерімен жасақталады.
Қазіргі кезде ... ... ... ... тепкіш сораптардың түрлері
жасалды.
Бұл сораптардың кейбір техникалық көрсеткіштері төмендейді:
ЦНС-180х100, Z=8 Q= ... Р ... Р=12,5 ... Z=12 Р= 15,0 ... –180х175, Z=14 Р= 17,0 МПа
ЦНС –180х200, Z=16 Р= 20,0 МПа
Сорап өлшемдері, м
ұзындығы-1,5
биіктігі-1,5
салмағы-4-5,5 м
Бұл сораптардың номиналды қысымы жоғарғы пайдалы әсер ... ... ... ... ... әсер коэффициентінің есептелу 0,7
валдың айналу жиілігі n=3000 айн/минут. Сораптар 0,8-8 МПа ... ... ... ... ... қысымда көтереді. Қазіргі кезде
шоғырланған сорап станциялар блог шығарылды, олар ... ... және ... ... ... ... ... жерде олар күшті автокрандар арқылы құрастырылады.
Негізгі блокта рама, оған сорап, ... ... ... және ... ... ... Рама темір битонды плитадан жасалады
жоғарыда қондырғыны жауын шашыннан ... үшін ... ... ... ... басқа шоғырланған сорап станциялар блогының құрамына көмекші блоктар
кіреді, олар ... бөлу ... ... коллектордың өнімін бөлетін
қондырғыдан, төменгі вальтті жабдықтардан, және базада жасалған ЦНС 180х150
сорабынан, БКНС-1 автоматтандыру және басқару блогынан ... ... ... ... ... ... ... 1;2 және 3-і ЦНС 180х150 жұмыс сораптары және ... ... бір ... ... ... станциялар блогының ... ... бар. ... жөндеген кезде және оны ... ... ... ... ... ... керек.
Осындай жетіспеушіліктерге қарамай-ақ қабат қысымын ұстау (ППД)
жүйесін жасақтау монтаждық ... ... ... ... ... азайтады, қабаттың қысымын көп төмендеуіне жол бермейді. Қазіргі
кезде шоғырланған сорапты ... (КНС) және ... ... ... ... ... қысымын ұстау жүйесінде жоғарғы автоматтандарылған кешен
болып есептеледі.
Олар практика ... ... ... ... ... ... жұмыс жасай алады.
Қабатқа айдалатын ағын сулардың ... баға беру ... ... Ағын ... әрекеттілігінен құбырлар мен кәсіпшілік
жабдықтары коррозияға ұшырауына әкеліп соғады. Оны жою үшін ағын суға ... ... ... ... ... 2004 жылы 50 тонна ингибитор
және 10 ... ... ... алу ... ... ... су айдағанда шығымды анықтаудың есебі
Мұнай кен орнының мұнайлылығының ... ... ... ... ... үлгісімен орналастырып (3 сур.) игеру жобаланған.
Бұнда өндіретін ұңғымаларының ара ... 500 ... ... ... ... ... h0=11,5 ... тоғыз нүкте үлгісімен орналастыру :
1-Су айдау ұңғымасы
2-Өндіру ұңғымасы
Өткізгіштік коэффициенті 0,2х10-12м2. Қуыстылық m=0,2, ... су ... ... . ... ... ... ... м=1,6МПа х с, су =0,8 Мпа х с.
Мұнайдың және судың тығыздығы:
Sм=0,821 кг/м3, Sсу=1000 кг/м3
Мұнай ... ... =0,58, ... ... ... ... үш су айдау ұңғымасына бір өндіру ұңғымасынан келеді.
Кен орнын игерудің келесі көрсеткіштерінің өзгерісін есептеуіміз керек.
1. Мұнай, ... ... және ... ... бір ... тәуліктік
мұнай бергіштігі.
2. Мұнай өнімі, өнімнің сулануы және бүкіл кен орны ... ... ... анықтау.
Qмө=Qс.а
H=h2х h00,8х11,5 =9,2 метр
Нұсқаның радиусын анықтаймыз
Sпайд ==649519.05 м2
Rнұсқа==454.81 м2
0.01х0=Zф2х(1,5-1,5 Sон-1,5св)
0,01х1,6=Z ф2х1,085- Zф3
Zф3- Zф2х1,085+0,016=0
У1= Zф3; У2= ... Zф-ті ... ... ... ... су және ... ... табамыз.
+
+1,6
=
Жоғарыда берілген формула бойынша мұнай мен судың күнделікті ... ... ... ... ... 4 кестеге енгіземіз.
4 Кесте
|t. тәулік |Rф,м ... ... |Q,т |
|8 |50 |214 |58,5 |22464 ... |100 |211 |57,7 |96936 ... |200 |208 |56,9 |387830 ... |300 |205 |56,1 |1050192 ... |400 |192 |52,5 |1431360 |
| | | ... |2988782 ... мына ... ... кейін:
Анықтамалықтан Ф мәндерін табамыз
5 кесте
|t.жыл | | | | | |
|1 |3.3624 |0.9991 |0.2083 |0.09 |1.383 |
|2 |2.207 |0.9731 |0.4712 |0.19 |1.743 |
|3 |1.531 |0.8740 |0.6536 |0.35 |4.787 |
|4 |1.052 |0.7063 |0.782 |0.45 |1.942 |
|5 |0.680 |0.5035 |0.8712 |0.53 |8.498 ... ... ... ... ... график (4-сурет) тұрғызамыщз
элементтің уақыт бойынша күнделікті мұнай бергіштігінің өзгеруі.
Vмэ=ПR2h0m(1-Sв)=3.14x5002x11x5x0.2(1-0.2)=14444x102xм3
2 Экономикалық бөлім
2.1 “Құмкөл мұнай” МГӨБ-ң ұйымдастырудың сипаттамасы
Негізгі және ... ... ... ... ... басқарма ұйымдастыратын төрт топ бөлімшелерден
тұрады. Инженер–техникалық қызметтерді басқару аппараты. Өндіріске ... ... ... мен МГӨБ қарайтын мекемелер.
Негізгі өндіріске мұнай мен газ өндіретін цех (ЦДНГ) ... ... ... жер асты ... ... ... ... (ЦППН),
жылумен қамтамасыз ететін және канализация участкілері және т.б. кіреді.
Көмекші участкілер мен қызмет ... ... құру ... және ... ... жақсарту шаралары жұмысшыларды бір
тектес және күрделі жұмыстардан босатты. Өндірісті дұрыс ... қою ... ... ... ... ... көмекші шаруашылықтарға байланысты
болады. Көмекші цехтарды ұйымдастыру мұнай өндіру жоспарын орындау ... ... ... ... ... көрсету өндірістік базасы (ККӨБ), пайдалану
құралдарын ... ... цехы ... ұңғыларды жер асты және
күрделі жөндеу цехтары ... ... ... ... ... цехы (ЭҚ мен ЭЖПЖЦ)=ПРЦЭО иЭО және
жабдықтайтын сылау шаруашылығы.
Қызмет ету өндірістік базасы жоғарыда көрсетілген ... ... дер ... ... ... ... ... жұмыс жасауын
қамтиды.
3.1.сурет – “Құмкөл мұнай” МГӨАҚ-ның өндірістік құрлымы.
“Құмкөл МГӨБ-ң еңбекті ұйымдастыру және жалақы алу ерекшеліктері”.
Еңбекті ұйымдастыру қай мекемені алса да, оның ... ... ... ... ... бір ... ... саналады.
Оның үлесіне тиімді жағдайды қарастыру, орналастыру және жұмысшы
кадрлардың жұмыс уақытын және ... ... ... пайдалануын
қарастырады.
Оның үлесіне тиімді жағдайда, кәсіпшілікте еңбекті ұйымдастыруға жұмыс
режимі, жұмысшы кадрларды орналастыру, ... ... және ... ... ... және ... іскерлігін арттыру өз ара
жарыс ұйымдастыру. Мұнай және газ өндіретін комплексті цехта екі ... ... ... 20 адам ... ... ... ... 15 күнмен
жасайды. Жұмыс уақыты күніне 12 сағат цехтың бастығы мен оның ... күн ... ... еңбек ақысы тарифті жүйесімен төленеді. ... ... мен ... ... ... ... төленеді.
2.2 Техникалық басшылық органдары
Техникалық басшылық органдары (техникалық геологиялық өндірістік
бөлімдері) өндіріс резервтері болып ... және өнім ... ... технологияны жетілдіруге тікелей қатысты. Еңбек бөлімі
қызметкерлердің жұмыс ... ... ... ... ... ... бақылайды.
Материалды-техникалық жабдықтау және финанс ...... ... ... ... шараларын қарастырады.
Жоспарлау бөлімі барлық техника-экономикалық жұмыстарды ұйымдастыруды
және методикалық жұмыстарды басшылық береді. Жоспарлау ... ... ... ... бақылап, оның орындалу барысын қадағалап отырады.
Техника-экономикалық бөлімі тиімді техника-экономикалық көрсеткіштерге
қол жеткізу үшін ... ... ... олардың жалпы
тиімділіктерін есептеулерін береді.
2.3 Құмкөл кен орнын игерудің негізгі техника-экономикалық ... ... ... талдауы жасалады. Мұнай
өндірудің жоспары 2002 жылда 104 пайызға орындалуы, мұнда мұнай өндірудің
нақты көлемі 1930,78 мың ... ал ... ... 1857 мың ... ұңғылардың
орташа тәуліктік шығымы соңғы жылдарда жоспарғыдан төмен, яғни, 34,5 тонна
болды. Бұл 2001 жылдың есебі бойынша, ... ... ... өсе түсті,
соған байланысты бұрын жасап тұрған фонтандық ұңғылардың ... ... ... ... ... ... аударуға тура келеді.
Бірақ бұл 2000 жылғы есептен аз шама. Оны қабат қысымның ... ... ... ... тұрған қордың пайдалану коэффиценті 2001 жылда
0,98-ге тең. Өндіріс қызметкер-лердің саны соңғы жылдары өсті, ол ... ... ... ... жарамсыз болып, оны жоспарлы
ескерту жөндеу керек болуында. Еңбек өнімділігі жоспарға қарағанда ... ... өнім ... ... ... құны ... ... қарағанда 155 пайызға өсті, ол жоспар
2001 жылы 1607,93 ... ал 2002 жылы 2489 ... ... ... ... ... ... өндіретін мұнай
өнімінің түсіп кетуімен ... ... ... өсу ... ... ... ... қымбаттауынан және басқа қосымша өндіріске
байланысты кейбір жұмыстардың ... ... ... ... 2001 ... 2003 жылға дейін ұңғылар саны 57-232-ге дейін
өсті. Тек соңғы 2003 жылғы жаңадан енгізілген ұңғылар саны ... ... ... қоры ... ... 1032200 мың ... орындалу пайызы 113.
Жалпы кәсіпорын бойынша жұмысшының орташа еңбек ақысы ... ... ... 74807 ... ... отыр. Осы көрсеткіштердің бәрін ... ... ... ... ... болсақ, кең орны бойынша ... мың ... ... 1914,69 ... ... ... ... 104 пайызға орындалды.
2.4 Товарлы өнімнің өзіндік құнына талдау
Товарлы өнімнің ... ... ... ... есепті жылда өнім өндіру
104 пайызға орындалатынын көрсетеді. Жоспардан жоғары 176130 мың ... ... ... ... ... ... 4772,3 млн теңгені
құрайды. Бір тонна мұнайдың өзіндік құны 2439 ... ... ... ... ... ... ... факторлар әсер етті: жыл ішінде
материал-дардың шикізат-энергетика ресурстарының бағасының өзгеруі, ... ... ... мен ... өзгеруі және жүк тасымалы
тағы басқаларының тарифтерінің өзгеруі.
Есепті жылда істеп ... ... ... ... жақсы
көрсеткіштері көрінеді. Олар түп аймақты ыстық мұнаймен өңдеу, ... жою, ... ... ... арқылы өнім алу, сондай-ақ
игерудің механикаландырылған әдісіне көшу мен ... кен орны ... ... Суық су ... ... түсетін экономикалық есебі
Ұңғының орташа тәулік шығымы:
q=14,5 т/тәулік;
Ұңғының пайдалану коэфициенті:
Кэ=0,98;
Мұнайдың ... ... мына ... ... ... ... ұңғылардың жұмыс уақыты.
Q=14,5*86*360*0,98=439941,6 т/жыл.
Мұнай өндірудің өзіндік құнын табу.
Калькуляция статьялары бойынша мұнай өндірудегі тығындары туғанға ... НГДУ ... ... ... бөлімдер:
1) Мұнай өндірудегі энергияға шығын.
2) Пластқа жасанды жолдарымен әсер ету шығындары.
3) Негізгі және қосалқы ... ... ... төлемдер.
5) Ұңғының амортизациясы.
6) Құрал-жабдықтарды қолдану және ... ... ... ... жер асты жөңдеуге кіреді.
7) Басқа өндірістік шығындар.
8) Ингибитордың көлемін ... Суға ... ... ... мұнайдың өзіндік құнына ... ... ... ... ... ... жуу ... барлық статьялардың өзгеруіне әкеледі деп алсақ,
біздің есептеуіміз мынадай:
1. ...... ... энергияға шығын.” Электроэнергия шығын
айырмашылығы мына формуламен есептеледі:
ЗЭН=Q∕49∕ЦЭ;
ЗЭН=439941,6*49*6,56=1395564тг=9625 $
2. Статья – “Пластқа жасанды жолмен әсер ету ... ... ... ... және ... сыртымен су, газ, реагенттер
айдауға кеткен шығындар да ... ... ... өзгермесе онда электро энергияға кеткен шығындарды
ғана есептейміз.
ЭЗВ=QЗВ∕ЭН∕ЦЭ;
QЗВ – айдалған судың көлемі,
ЭН – 1 тонна суды ... ... ... ... тг =1061227 $
3. ...... және ... еңбек ақысы”
Шығындардың көбеюі немесе азаюына және ... ... ... саны мен ... ... еңбек ақысының қорын тариф ставкасы
бойынша есептеу керек. Ал егер адам саны ғана ... онда ... ... ... ... $
4. ... – “Әлеуметтік төлемдер”
ЕАҚ-ның 36 %, оның ішінде 10% зейнет ақы қоры
ӘТ=ЕАҚ∕0,36=9849412∕0,32=3545788 $
5. ... ... ... ... ... СҚ–ұңғының қалдық бағасы,
Б–ұңғының бастапқы бағасы,
Т–пайдалану уақыты, жыл.
СҚ=596781–596781*6,7*5/100=596781–199921,6=396859 $
ЗА=396859*6,7*86/100=2286702 $
6. Статья – ... ... ... және қадағалауға кеткен шығындар,
соның ішінде жер асты ремонты кіреді”.
Ол ЕАҚ-ның 0,1-0,2%
ЕАҚ∕0,012=9849412∕0,012=118193 $
7. ...... ... шығындар”.
ЕАҚ-ның 25%-құрайды
ЕАҚ∕0,25=9849412∕0,25=2462353 $
8. Статья – “Ингибитордың көлемін есептеу”.
Бұл статьяны анықтау үшін ингибитордың ... мен 1 ... ... ... $
9. ... – “Суға кеткен шығындар”.
Техникалық суды қолданамыз:
ЗСУ=4600∕23=729 $
С2=(9625+355742+1984641+3545788+2286702+112193+2462353+
197974+729)/439941,6=19530033/439941,6=44,4$
ЭЖЫЛ=(С1–С2)Q;
ЭЖЫЛ=(60–44,4)*439941,6 =6863089 $
6863089 – 100%
Х – ... ... ... ... ... таза ... 4804162 доллар.
2.1–кесте 2002 жылы негізгі технико-экономикалық көрсеткіштер
|N ... ... ... |% |+/- |
|1 ... ... мың ... | |961,8 |89 |104,3 |
|2 |Газ ... млн м3. |59,5 |54,6 |109 |4,9 |
|3 ... ... мың ... |1019,4 |1128 |108,6 |108,6 |
|4 ... % |13,9 |14,8 |101 |1 |
|5 |Су ... мың м3. |2500,02 |2463,8 |101 |36,722 |
|6 ... ... ... мұнай |857,5 |961,8 |89 |-104,3 |
| ... | | | | |
|7 ... |816,2 |– |0 |816,2 |
|8 ... |41,3 |– |0 |41,3 |
|9 |СКЖ саны ... |58 |– |0 |58 ... ... қоры, мың теңге |1166986 |1032200 |113 |134786 ... ... ... мың теңге | |– |0 |0 ... ... ... ... |2 |20 |110 |2 ... ... ... ... |0,95 |0,893 |101,9 |0,017 ... ... жалпы саны. |52,16 |– |0 |0 ... ... ... ... |1300 |1240 |105 |60 ... ... еңбек ақысы |74807 |69368 |108 |5469 ... |Су ... ... ... |895 |1648,5 |107 |735,5 ... |СЖЖ ... саны жөндеу |166 |270 |61,5 |-104 ... ... ... көрсеткіштер
|Көресткіштер |2000 |2001 |2002 |2003 ... ... ... |723,07 |981,4 |965,16 |857,5 ... Газ ... млн м3. |111,7 |123,7 |158,3 |143,2 ... ... ... | | | | ... ... ... |30 |37 |39 |45 ... істемей тұрғаны |1 |3 |2 |3 ... ... ... ... |56 |50,4 |41,5 |31,1 ... ... | | | | ... ... коэфициенті |0,91 |0,893 |0,95 |0,98 ... ... ... |560 |691 |975 |1300 ... саны | | | | ... ... ... т/1 |298 |1613 |2758,6 |2623,3 ... | | | | ... Мұнай өндіру өзігдік құны |637,97 |707,16 |1607,93 | ... ... ... ... ... ... ... ... ... |% ... |
| | | | ... ... ... ... көлемі, мың |857,5 |961,8 |89 |104,5 ... | | | | ... ... ... ... мың |849,2 |953,5 |89 |103,3 ... | | | | ... Реализациялық өнім көлемі, мың |849,2 |953,5 |89 |103,3 ... | | | | ... ... ... ... ... ... |0 |4743,327 |
|мың теңге. | | | | ... Өнім ... ... ... мың|3952003 |– |0 |3932003 ... | | | | ... 1 ... ... ... құны |2489 |– |0 |2489 ... ... ... ... $ |
| 1 ... энергия |9 625 |
|2 ... ... ... энергия |1 061 227 |
|3 |ЕАҚ |9 846 117 |
|4 ... ... |3 545 788 |
|5 ... |2 286 702 |
|6 ... ... және ... кеткен шығындар |118 193 |
|7 ... ... ... |2 462 353 |
|8 ... кеткен шығындар |197 974 |
|9 ... ... ... |729 ... ... таза ... |4 804 162 ... ... 400 ... мың т
F=15 678 607 $; P=190 $; V= 3 850 101 $; ... 4 850 101 ... ... $; ТБ=F/(P-V)=740 мың тонна
3 Еңбекті қорғау бөлімі
3.1 ... ... және ... ... талдау.
Қабат қысымын қалыпты ұстау ... ... су ... су ... ... бассейндер, тазарту құрылыстары, бұталы сорап
станциялары, су өткізу ... және тағы сол ... ... ... қалыпты ұстау жүйесінде жұмыс агенттік қабатқа жоғары
қысыммен және жоғары температурада суды айдайды. Сондықтан негізгі көңілді
техника қауіпсіздігі ... ... ... және ... өлшеу
құралдарының, су құбырларының, сорапты және технологиялық қондырғылардың
жылылықты ... ... ... ... ... обьектілерде – бұталы сорап станцияларында, су ... ... ... ... ... ... ... олардың қызметіне және жағдайына қарастан төмендегі
жағдайларда жұмыс істеу рұқсат ... ... ... газ иісі ... жағдайда.
- шу және діріл кезінде.
- жарық болмаған кезде.
- ... ... ... керекті қорғану құралдарының болмаған ... ... ... ... ... ... ... жұмыс бөлмесі механикалық қоздырғышымен ағынды сорып
вентиляциямен жабдықталған.
Сораптардың және транмиссиялардың ... ... ... және ... ... сенімді, берік, жинақты металмен
қоршаулы болады. Айналу бөлігінің сыртқа шығып тұрған бөлшектері ... ... ... ... т.б) ... ... шеңбері бойынша
қаптамалармен қапталады. Механизмінің қоршалған бөліктерінің жөндеу және
байқалуы және ... алып ... ... тек қана ... ... ғана істелінеді. Агрегаттардың іске қосу автоматтарын
арынды келте құбырлардан ... ара ... ... ... ... ... ... металды қаптамалармен қапталады.
Буталы сорап ... ... ... ... ұңғымаларынан судың
қайта жіберілуін болдырмау үшін сораптың ... кері ... ... ... ... қосылған. Жарықтандыру жарылу
қауіптілігі атқаруында орындалған. Электр бөлу ... ... ... ... ... және ... ... бөлек бөлмелерде орналасқан.
ББСС-та өрт қалқаны, құрғақ құммен толтырылған жәшік, өрт сөндіру ... ... ... ... ... ... ... Паспорттағы
келтірілген қысым бойынша, қондырылғанан кейін оны рұқсат етілгеннен
аспайтын ... ... Су ... ... ... ... айдау ұңғымаларын жабдықтауда қорғану қаптамаларын ... ... ... ... арынды су құбырын ажырату
қажет және «Ашпа» деген ескерту ... іліп қою ... ... ... ... ... сақиналарын
ауыстыру кезінде ... ... ... бөлігінің алдында
тұруға рұқсат етілмейді. ... ... ... ... ... керек.
ПТБ-10/160 қыздыру пешін қолдану кезіндегі техника қауіпсіздігі.
Пештің жылу алмасу ... ... ... үш ... ... бар, ... ... байқау үшін пештің алаңы
бар, оған ... ... ... ... ... ... автаматты түрде іске асады. ПТБ-10/160 пешінің автоматизация
жүйесі өз ... бір ... ... ... ... ... Қызметкерлерді күйдіру қаупін ... ... ... ... ... ... жөндеу кезінде ұшқын шығармайтын
құралдар қолданылады. Әрбір пеш өрт ... ... ... ... Қондырғыда ОП-5, ОКП-10 көбікті және ... ... ... құм ... ... шырақпенен жарылу қауіптілігінің атқаруында
орындалған. Беті жағында ... ... ... ... жылу
изоляциясының конструкциясының керекті қалындығын таңдауға тоқталамыз. Ол
1м диаметрлі цилиндірлі обьетілер үшін мына ... ... ... ... ... үшін ... 0,058 Дж/мск- қа тең. )
Dk-жылу бергіштік коэффициенті (1м диаметрлі цилиндірлі бет үшін ... ... ... 34,9 Дж(м2ск)-ға тең)
tт - құбырдың температурасы (800C)
tк - сыртқы температурасы (300C)
tn - бетінде берілген ... ... ... ... ... ... ... dиз=0,2346м.
Сонымен 219,1 мм диаметрлі құбырды изоляциалау үшін стекловаттың 8мм
изоляция қалындығын ... ... бұл ... ... ... ... тек қана
күйіктен қорғап қана қойма, сонымен қатар жылудың жойылуын төмендетеді.
3.2.1 Өндірістік санитария.
Жұмыс орнының метерологиясын жағдайын станцианарлық және ашық ... ... ... ... яғни ... ... кәсіпшілік
ішіндегі газбен ... және ... ... үшін ... ... Ашық алаңда жұмыс істейтін еңбекшілер тобы
үшін кәсіпшіліктің әрбір ... ... ... ...... бөлмелері қарастырылған. Олардың құрамына
душ бөлмелері, және арнайы жұмыс киімінеарналған киім ілгіш шкафтар ... ... және ... ... жасау ензінде көзілдіріктер,
шаңға қарсы респираторлар кию керек.
Қ.Қ.Қ.Ұ цехының ... әр ... ... ... ... ... (100*100) орналасқан әртүрлі процестермен жабдықтар бар. Сондықтан
Қ.Қ.Қ.Ұ цехында территорияны прожекторлы жарықтандыру ... ... ... жарықтандыруда жарықтану территориясы әуе сымдары мен
тіректерімен айтарлықтай аз үйіліп тасталады. Технологиялық жабдықтарды
орналастыру ... ... ... ... ... жұмысты орындау жағдайында жарықтандыру ... ... ... ... және прожектрлы жарықтандыру бірден бір мүмкін
жарықтандыру жүйесі болып табылады. Кемшігі, жұмысшылардың көрмей қалушылық
мүмкіндігі болып саналады, ... ... тым ... ... болады, олар заттарды қарауға кедергі жасайды. Бірақ та,
егер олардың қондыру орнын, иілу бұрышын және ... ... ... онда олар ... ... ... жарықтандыруды жобалау
кезінде алаң ның бұрыштарына 10м биіктікті М1 және М2 прожекторлы (мачта)
қондыру қажет және ... ... ... ... кіші ... қажет, себебі Қ.Қ.Қ.Ұ цехы күні-түні жұмыс істейді және де жұмысы
өте көп.
Есептеу үшін қарастырылып жатқан жобадағы жағдай үшін ... ... ... ... ... Ө=150 ... прожектордың типі
П3с=35 жарылудан сақтаған. Осының негізінде қаралып отырған ... ... иілу ... Ө=120 деп ... келтірейік.
мұнда
Берілген нормаланған жарықтандыруды болдыру үшін ... ... ... ... ... ықпал ету бұрышы 0 сондықтан әрбір
мачтадағы қондырғыға тиісті прожекторлар тобының саны.
барлығы, ... ... ... қондырылуы қажет. Жалпы белгіленген
қуат.
Р=60000:40000=1,5:
|Прож|Мачтадағы есептеу|Иілу бұрышы бойынша жарықтандыру.1к | ... | | ... ... ара | | ... | | ... | | |
|. | | | |
| | |Ө=120 |Ө=120 |Ө=150 | |
| |А |Б |В |Г |А |Б |В |
|1 |9 |5 |2,2 |0,9 |0,15 |7,2 |38,9 |
|2 |9 |5 |2,2 |0,9 |0,15 |7,2 |38,9 |
|3 |11 |5 |2,2 |0,9 |0,15 |8,8 |40,44 ... | | | | | | |118,24 ... ауа май ... ... онда ... мына формуламен анықталады.
Өнімділігі және орыны бойынша каталогпен ПЭК =0,79 ... ... ... ... ... ... Өрт - жарылыс қауіпсіздігі
Нұсқа ішінен суландыру кезінде су айдауға ұңғымаларды ... ... ... Бұл ... өрт ... ... барлық
ережелерін өте қатаң сақтау қажет ұңғымадағы өрт үлкен материалды зиян
келтіруі мүмкін және ... ... ... ... ... ... отты қолдануға, темекі тартуға, электро жабдықтарын қосуға пісіру
жұмыстарын жүргізуге тиым салынады. Жандыруды жою ... ... ... ... ... инертті газбен, ауадан айырумен ... ... ... өрт ... ... инвенторының көмегімен жояды.
Инвенторлар өрт сөндіру ... және ... ... болады.
4 Қоршаған ортаны қорғау
4.1 Қоршаған ортаға тасымалдау және газ мұнай өңдеу
технологиясы әсерінің негізгі факторлары.
Мұнай өндірудің жылдам өсуі және ... ... ... пайдалану және барлама бұрғылаудың әсіресе ... ... ... ... ... жылдамдықтардың жаңа
физико – химиялық ... ... ... ... ... үлкен технологиялық қондырғыларды орналастыру
экологиялық тез зақымданатын аудандарда трансконтиненталды мұнай газ
құбырларын құру ... ... ... өсімдіктерге, топыраққа, суға,
ауаға мұнай газ өндірістерінің нақты және мүмкін әсерлерінің экологиялық
қауіптілігін айтарлықтай арттырады.
Мұнай және газ ... ірі ... және ... ... табиғаттың барлық компоненттерін (ауа, су, топырақ жануарлар әлемі
және т.б) өзгертеді. Дүние жүзінде жылына атмосфераға, ... ... 3 ... ... ... қалдықтар, 500 км3 қауіпті бұралқы
сулар және 1 млрд. ... ... ... және ... ... ауа
тозаңдары тасталады.
Өнеркәсіп саласының мұнай және мұнай өңдеуші кәсіпорындары 40 %-ке жер
атмосферасының ... ... ... ... ... Ол ... ауасын 8 – 12 км радиуста "қанықтырады" делінетін мәліметтер
бар (олардың ... ... ... және ... ... бұралқы
суларды ластаушы негізгі компоненттер болып табылады.
Мұхиттарға жылына 4 млн. ... ... ... және 9 ... ... ... ... түседі. Мұхиттар бетінің бесінші
бөлігі барлық уақытта мұнай қабықшасымен жабулы. Бұл су астында тіршілік
ететін жәндіктердің өмір сүру ... зиян ... ... және ... ... обьектілерінің барлығы дерлік сәйкесті жағдайларда
қоршаған ортаның ... мәні ... ... ... ... ластайды. Табиғаттың өзінің көмірсутектермен, олардың
серіктерінен және ... ... ... ... ... ... ... активті заттар ... ... ... және т.б. ... Олардың ең қауіптісі
және адам ағзасына ... [35;36] ... ... ... ... ... адам ... әсері тұрақсыз және оның құрамына
байланысты. Мұнай аромат көмірсутектерге ... ... ... ... ... булары онша улы емес. Адам терісінің сұйық мұнаймен жанасуы үлкен
әсер ... ... ... ... ... ... адам ағзасына негізінен дем алу жолдары арқылы ауамен жұтылады
және кейін ішек­қарын жолымен қанға сорылады. Бензиннің ағзаға әсер ... оның ... ... ... ... ... жатыр. Бензин
орталық жүйке жүйесіне, теріге ерекше күшті әсер етеді. Өткір ... ... ... олар аяғы ... ... ... Өткір уланулар
ауадағы бензин буларының шоғырлануы 0,005 ­ 0,010 мг/м3 жеткенде болады,
бензин буларының ... ... ... (ШМШ ­ ПДК) ­ 0,003 ... ... әсер етуі бензинге ұқсас. Керосин буларының шырышты
қабықтарға бұзушы ... ... ... Теріге әсер етеді, экземалар және
дермотиттер шығуын болдырады.
Көмір ... ... және ... ... 0С­температурада адам қанында бөлініп таралу коэффициенті ... ... ... күкірт тотығының ШМШ 20 мг/м3­ке тең. 300 мг/м3
шоғырлануды адам 2-4 сағат ... ... ... өткізеді, 600 мг/м3–бұл
уақытта жеңіл улану болады; 1800 мг/м3–10-30 минуттан кейін ауыр ... 3600 мг/м3 – 1 - 5- ... адам қаза ... екі ... ... аз реакциялы газ. Төмен және қалыпты
температураларда жеңіл қышқыл иісі және дәмі ... бір %-ке ... ... улы әсер ... ... дем ... жиілетіп, дем алу мүшелеріне тітіркендіреді, 10%-те ауыр
улануды болдырады.
Шекті көмір сутектер.
Органикалық қоспалар ішінде ... ... ... ... олар
сонымен қатар күшті анаша болып табылады. Сумен қанда аз ... ... ... ... тек қана ... ... бұл ... қаупін тудырады. Шектік көмірсутектермен ... ... ... дақтануын болдырады. ШМШ–300 мг/м3.
Табиғи газ.
Оның әсері шектік көмірсутектердің ... ... ... ... ... ... ауасыз тұншығуын байланысты. Бұл ауада CH4–тың ... ... ... ... онда ... ... мөлшері және
парциалды қысым азаяды. Құрамында H2S бар ... ... өте ... ... қоспалардың зияндылығы аз күкіртті ... ... ... ... улы құрамдас бөлікті газ бөліп
шығарылуымен анықталынады. Әртүрлі кен ... ... ... ... ... еместігімен сипатталады және осыған байланысты
әртүрлі улы қасиеттері болады.
Меркаптандар.
Жоғары улы органикалық күкіртті газ. ... бар ... ... әсер ... ... елеусіз шоғырлануында сезілетін, ұнамсыз иісті, түссіз газ.
Күкіртсутек көп ... ... және ... ... ... атмосферасы құрамындағы анағұрлым улы құрам бөлігі болып
табылады, ... ... оның ауа ... ... ... саны ... күкіртсутек негізінен тыныс алу ... ... және ... тері ... ... ... негізгі улы әсері ... ... ... ағзаға жалпы әсерімен көрінеді. Қазіргі
уақытта күкіртсутектің улы динамикасының негізінде үш үрдісте – ... ... ... ... және ... әсері үрдістері
жатқаны анықталды деп есептеуге болады. Күкіртсутек–жоғары улы у. ... ... ... ... ... ... 140-150 мг/м3 шоғырлануда және
бірнеше сағат әсер ... ... ... ... ... ... кейін адамдар – пневмониямен, менингитпен және энцебролитпен
ауырулары жиі ... ... ... мг/м3 ... ... мг/м3.
Күкіртті ангидрит.
Өткір иісті және түссіз газ. Тыныс жолдарының ... ... ... ... жинап тітіркендіреді. Күкіртті газ жалпы улы ... ... және зат ... ... 20-60 мг/м3 ...
тыныс жолдарының шырышты қабықшаларын және көзді тітіркендіреді, 120
мг/м3–тыныс алу тарылады, адам бұл ... 3 ... ... ... 300
мг/м3-та сананың бұзылуы болады. 1 минут әсер еткенде адам есінен ... ... ... екі ... ... ... ... газ.
Азот тотығы – қанды у. Ол ... ... ... жүйе ... ... әсер ... ... заттектер).
Детеркенттер деп–БАЗ, ... ... ... ... заттар түсініледі. Детеркенттер қоршаған ... бола ... ... ... және ... қауіп төндіреді. Бұралқы
сулармен суаттарға түсіп судың ... ... ... және су ... ... ... өмір ... бұза отырып, атмосферамен суаттар
арасындағы газ алмасуды бұзады және де кейбір кедергілердің пайда болуына
себепші болатын үлкен ... ... ... күшті улы әсері оның судағы шоғырлануы 2000–3000 мг/м3 болғанда
көрінуі мүмкін.
Осылайша мұнай және газ өнеркәсібі қоршаған ... және оның ... ... аса ... ... Олардың ауаға, суға,
топыраққа, өсімдіктер, жануарлар ... және ... ... ... ... ... ... улылығы, химиялық
үрдістерде қолданылатын химиялық заттардың өте көп ... ... - ... ... ... ... ... өңдеудің
және пайдалану аумағының өсуі себепкер.
Қазіргі уақытта мұнайдың және мұнай өнімдерінің 1-16%-і ... ... және ... ... шығындалады. Мұнай-газ
үрдістеріндегі барлық технологиялық үрдістер (барлау, бұрғылау, өндіру,
тасымалдау, өңдеу) ... ... ... ... ... ... ... кейбір экологиялық аспектілерін және олардың алдын
алу жолдарын қарастырайық. Қоршаған ... ... ... ... ... ... және судың жасанды немесе табиғи өзгеруі,
өсімдіктердің және ... өмір сүру ... ... Өнеркәсіптік өндірістің қуатын үзіліссіз өсіру ... ... ... су ... және
атмосфераға ластаушы заттардың ... ... ... ... ... ... ... нәтижесін және осымен байланысты
экологиялық тепе-теңдіктің бұзылу қаупін елемеуге болмайды.
Мұнай–газ өнеркәсібінде ... ... ... ... шығу ... ... ... көптеген объектілер және
әртүрлі технологиялық үрдістер бар.
4.1 кестеде газ желілері ... ... ... негізгі
ластаушылар көрсетілген.
4.1 кесте–Газ желілері объектіндегі қоршаған ... ... ... | ... ... |
| ... ... ... ... | ... ... |
| | ... шаралар |
| 1 | 2 | 3 ... бар ... және газ ... ... |
|газдар (метан, этан, |үлестіруші станциялар (ГКС|ларын қолдану, газ ... ... және ... ГУС) ... газ ... ... ... рының сызықты |тиімді тәсілдерін |
| ... ... ... ... |ГКС ... сүзгілерді |
|агрегаттардың | ... ... ... (СО,| | ... СН4, КО, NО2, | | ... күлді бөлшектері)| | ... және ... ... ... ... ... ... сызықты бөлігі |газқұбырларын сызықты|
|улы өнімдермен, |ГКС, ГУС, ... ... ... ... | ... ... |
|метанолмен, майлармен,| ... ... ... | ... ... |
|ластанған сулар | ... ... ... беттік ) | | ... ... ... ... ... және олардың алдын
алу жолдарын қарастырайық. Қоршаған ортаның ластануы деп – қазір, сондай-ақ
болашақта атмосфераның, жердің және судың жасанды немесе ... ... және ... өмір сүру ... ... ... өндірістің қуатын үзіліссіз өсіру табиғи
шикізаттарды ... ... ... су ... ... ластаушы заттардың тасталынуының ... ... ... ... ... әсерінің нәтижесін және осымен байланысты
экологиялық тепе-теңдіктің бұзылу қаупін елемеуге болмайды.
Мұнай–газ ... ... ... ... ... шығу ... ... табылатын көптеген объектілер және
әртүрлі технологиялық үрдістер бар.
4.1.1 Атмосфераның ластаушы көздері ретінде технологиялық ... ... ... ... ... қондырғыларда минералды
отындарды жағу нәтижесіндегі ... ... ... Күкірт
кейбір кен орындардың табиғи және мұнай газында, мұнайда қоспалар түрінде
болады. Жалындарда газды ... ... ... ... ұшып ... ... күкіртті газдардың аз шоғырлануы адамның ... ... ... ... болдырады. Ал жоғары шоғырлануда
бронхит, өкпенің қабынуы болады.
Мұнай өнімдерін өртеу атмосфераның ... ... ... ... ... қоспаларымен және басқа зиянды заттармен ластануын
болдырды. Мұнай–газ кен орындарын ... ауа ... ... ... және ... ... ... жинау жүйелерінің
және әртүрлі қондырғылар жабдықтары ... ... ... ... тұндырғыштардан, сыйымдылықтардан мұнайдың
булануынан ... ... ... ... жеңіл көмірсутектер
жиі тасталады, олардың шоғырлануы белгіленген мүмкін шектерден жиі артып
кетіп жатады.
Бөліп шығарылған ... ... ... (75%-і) ... ... 5%-і топыраққа түсетіні анықталған. Осылайша мұнай–газ өндіруші
кәсіпорындар ауданының атмосферасын негізгі ластаушыларға ... ... ... көміртектер және қатты бөлшектер жатады.
Сондай-ақ газ және мұнай ... ... ... және ... ... ... ластанатынын айта кеткен жөн. Мысалы, кейбір
зерттеулер мәліметтері бойынша,заводта ... ... ... (МГО ... ...... (өртелетін отын массасына байланысты) – 0,0025-0,0035%.
Күкіртті ангидрит – 200% .
Көміртек тотығы (өртелетін отын массасына байланысты) – 30-40%.
Бұл ... ... ... ... ... резервуарлар; күкіртсутегі бар–кері сумен
қамтамасыз ету жүйесі және ... ... ... құбыр тәрізді пештері (мысалы, ЭЛОУ–АВТ, УЗК, “ыстық“ ... және т. б.) ... ... ... ... сақтау қазіргі кездегі аса маңызды мәселе
болып табылады. Мұнай, газ өңдейтін заводтардың улы ... ... ... ... өнімдерін өртеумен және олардың іс-әрекетімен
шартталған. Осы ... ... ... ... ... ... Ұйымдастырылмаған шығарындылар тастау, мұнай және мұнай
өнімдерін сақтауда және тасымалдауда көмірсутектердің қыздырылуы, сондай–ақ
жалындарда көмірсутекті газдарды өртегенде ... ... ... және ... қондырғылармен қалпына келтіретін
газдар. Соңғы жылдарда залалды заттарды күрт төмендету ... ... ... ... ... ... көп ... өндіруде.
4.1.2 Топыраққа және жер қойнауына әсер етуі.
Мұнаймен ластанудың өсімдіктер әлеміне және топыраққа әсері. СО, СО2,
СН4, КО, NО2, ... кен ... ... ... ... ... өнімдерімен,
әртүрлі химиялық заттармен және жоғары минералданған бұралқы сулармен
ластанады. Мұнаймен ... ... ... көміртегімен азот
арасындағы қатынас күрт өседі, бұл ... ... ... ... ... ... қоректенуін бұзады. Бұдан басқа мұнай жер
бетіне түсіп, грутқа сіңеді де жер асты ... және ... ... өсімдіктер мен микроағзалар тіршілігіне ... ... ... шығарады, осының нәтижесінде жердің өнімді қабаты ұзақ
уақыт бойы қайта қалпына ... және ... ... ... ... оның құрамында
жоғары минералданған қабат суларының болуымен күшейеді.
Құрамында әртүрлі зиянды ... (газ, ... тұз және т.б) бар. ... ... және ... ... ... улылығымен өсімдіктер
әлемімен жаңа ағзаларға кері әсерін тигізеді. Зерттеулер нәтижесінде жердің
құнарлы қабатына мұнаймен ... ... ... ... ол ... қалпына келу уақыты 20 жылдай құрайтыны анықталған. Мұнай және мұнай
өнімдерінің ... ... әсер ету ... және әсер ... ... ... көлемімен, оның қасиетімен, өсімдік жабынының
құрамымен,жыл мезгілімен және басқа факторлармен анықталады. Қатпау
температурасы ... 2750 С ... ... улы көмірсутектер мұнайлы
және керосинді фракциялар екені анықталған.
Мұнай және газ өндіру аймақтарындағы табиғат тепе–теңдігінің ... ... ... және ... уақытша жолдар және
электроберіліс желілері құрылысында топырақтың өсімдік жабынын ... ... кен ... ... мен пайдалануда топырақтың ластануының алдын
алу және өсімдіктер әлемін сақтау келесі шаралар нәтижесінде мүмкін ... ... ... ... ... ... ... және
оларды арнайы бөлінген орындарға шығарудың ... ... ... ... және ... Бұрғылау бұралқы сулары қайта пайдалану есебінен жуу ерітінділерін
қолдану көлемін азайту,оларды тазарту технологиясы мен техникасын
жақсарту;
... және ... ... ... ... тазалауды жасап шығару және енгізу;
• Өндірістік және ауылшаруашылық жерлерде ... ... ... қойнауы. Зерттеулер нәтижесі бойынша мұнай кен орындарын
пайдалануда және ... ... жер ... ... тепе–
теңдігінің бұзылуына жағдай жасалатыны анықталған. Осылай кейбір мұнай кен
орнындарындағы өнімді қабаттардың сулануының ұзақ уақытты тәжірибесі ... ... ... ... минералдануының айтарлықтай төмендеуін және
сульфаттар шоғырлануының жоғарылауын ... ... ... ... дамуы, өз кезегінде мұнайда күкіртсутектің мөлшерін
көбейтеді және қабаттың өткізгіштігін төмендетуге жағдай ... ... ... ... қорғау шараларына жауапты инженер–экологиялық жұмысы
қарастырылған. Экологиялық қауіпсіздіктің барлық жауапкершілігіне ... ... ... ... ... ... ... ”Мұнай жөнінде”,
”Жер қойнауы және жер ... ... және т.б. ... ... ... ... қамтамасыз ету
Ауа бассейінін қорғау аймағында басты мәселе–түтік газдарды тазарту
технологиясының ... ... Бұл ... ... отын ... олармен қондырғыны қоректендіру жүйесіне ... ... ... газдарды тазарту үрдісі жасалған. “Ashland Petroleum”
фирмасы экология талаптарын ескеріп көмір ... ... және ... ... ... төмендетуге арналған үрдіс жасалған.
Германияда “Degassa” фирмасы катализаторды қолданумен түтін газдарды
күкірт оксидтерінен,азоттан тазалауға ... ... ... ... ... ... дәрежесі 90 %-ке жетеді. “Philadelphia Electric”
фирмасы магний оксиді ... ... ... ... ... ... жасап шығарған.
Газдарды жалындарда өртегенде шығарылатын күкіртті ангидриттерді осы
газдардың жиналуын және күкірттен тазартылуын қамтамасыз ... одан ... ... ... немесе газ–фракциялы қондырғыда қайтадан
өңдеумен азайтуға болады. Бұл үшін МОЗ–да факелді ... ... ... салынған қаржылар алынатын отындық газды және конденсатты
пайдаға асырумен қайтарылады.
Жалынды газдардың жануы толық және ... ... ... бұл ... ... және аз дәрежеде газдың құрамымен анықталады.
Газдың түтінсіз жануы үшін ... ... ... ... шоғырлануын
ұстау керек, газ қоспасын қосу немесе крекинг және полимерлеу реакциясын
басу үшін жалын ... ... ... Осы ... сәйкесті
жанарғылардың әртүрлі конструкциялары жасалған.
Мұнай және газ өндіру,тасымалдау және ... ... ... ... ... технологиялық үрдістерді жетілдірумен,
әртүрлі табиғатты қорғау шараларын жасап шығарумен және оларды енгізумен,
жағдайға ... және ... ... ... ... Анағұрлым
тиімділерге келесілерді жатқызуға болады;
• Мұнай газын пайдаға асыруды, газ–мұнай өндіруші және өңдеуші
үрдістердің ... ... ... ... жер асты газ ... пайдалануды;
• Бөлшектерді сұйық сүзгілерде және эмульгирленген мұнайды сіңіру
принципіне негізделген мұнайды сусыздандыруды кеңінен енгізуді;
• Газ ... ... ... ... ... сапалы
тазартуды ұйымдастыру;
Резервуарлардан зиянды шығарындылардың шамасын азайту ... ... ... және ... қолдануға кеңес беріледі:
- понтондар және жүзбелі шатырлар;
- газтеңестіргіш жүйелер;
- резервуарларға кіретін ауа ағымдарын қайтаратын–дискілер;
- ... ... ... ... ... және литосфераны қорғау
Жер қойнауын және жер асты суларын қорғау үшін ... ... ... үшін ... анағұрлым тиімді және үдемелі түрде бұралқы суларды айдау
керек, осылайша сумен қамтамасыз ... ... ... ... ... ... суларды қайтадан пайдалану оларды тастуды
толығымен тоқтатады,тұщы су ... ... және жер ... суларын қорғаудың аса маңызды мәселелерінің бірін шешеді.
Жер асты сулары көздерінің және сулардың ластануының алдын алу ... ... ... ... ... өндіру аудандарында қабаттарды суландыруға ... ... ... ... және жаңа сулардың шекті
қоршауларымен сумен қамтамасыз етудің жабық жүйесін кеңінен
енгізуді;
... ... ... ... мұнай, газ және
қабат суларын дайындаудың тиімді тәсілдерімен әдістерін енгізуді;
... ... ... ... ... қондырғылар) сумен салқындатуын ауамен ауыстыруды;
• Коррозиялық жерлерден жабдықтарды және коммуникацияларды қорғаудың
сенімді әдістерін ... ... ... және газдың құбырмен тасымалдануының
қоршаған ортаға әсерінің мәні құбырдың ... ... ... ... осы ... басқа шамадағы зиянды әсерге қоршаған ортаның барлық
компоненттері ұшырайды. Осылай ... ... ... мұнайдың
күндізгілік жер бетінде ағып жатуы топырақ өсімдік кешенін ластайды, мұнда
өсімдік жамылғысы жайылады, бұл жануарлардың ... ... және ... өзгертуіне әкеліп соқтырады. Төгілген мұнайдың өздігінен өртенуі
немесе оны жер ... жою ... ... ... ... ... ... Жердің ой.учаскелеріне мұнайдың ағуы ... жер асты ... ... жағдай жасайды.
Айдау станцияларында және магистралды құбырлар желісінің мұнай ... ... ... ... ... және ... ... арналған әртүрлі сыйымдылықтар, тазалу құрылымдары жатады. Сонымен
қатар бұл объектілер жоғары шамалы ... ... ... ... агрегаттардың көп санымен жабдықталған. Оларға ілмек арматура,
әртүрлі біріктірулер және құбырлық коммуникациялар ... ... ... ... құю ... және айдау станцияларында
атмосфераны ластаушы негізгі көздердің бірі болып–буланудан ... ... ... ... ... ... ... газбен жұмыс жасайтын двигательдердің зияндығы
Мұнай кен ... ... ... ... ... ... жұмыс жасайтын зиянды ... ... ... Ауаға бөлінетін, қолданылған газдың көлемі мына
формуламен анықталады:
мұнда Ne – двигательдің эффективті күші, кВт;
ge – жанармайдың меншікті шығыны, кг/Дж;
=0,85-0,90 – ... ... ... – 1кг ... ... керекті ауаның теориялық көлемі (көзделіп
отырған есептерге LO =15кг), кг;
Vr – ... ... ... ... ... ... ... ауаның теориялық көлемі
мұнда 0,23 – ауадағы ... ... С, Н, ОТ- ... ... 1кг жанармайдың құрамында бар ... ... ... ... ... ... ... орташа элементтік
құрамы.
| ... ... |1кг ... ... ... түрі | ... ... көлемі |
| | ... ... үшін |
| | С | Н |О+S+N | К моль | кг ... |0,851 |0,148 |0,001 |0,518 |14,98 ... ... |0,860 |1,135 |0,005 |0,506 |14,63 ... майы | | | | | ... |0,860 |0,130 |0,110 |0,500 |14,46 |
| |0,870 |0,115 |0,015 |0,485 |14,03 ... ... азот оксидтерінің және альдегиттердің айқынды бөлініп
шығуы:
MNOx = VCNOx;
Ma=VCа
Мұнда V- жұмсалған газдың көлемі, м3/с; CNO,
Cа – азот оксидімен ... ... ... ... шығуы,
г/м3 (табл 18)
Көмірқышқыл газынын, күкірт қышқыл газының, көміртегі ... ... ... ... ... ... ... зиянды заттардың бөлінуінің төтрактілі
іштен жанатын двигательдің маркасы 9,5/11 пайдалы есептеу.
Берілгені:
Двигательдің қуаты Ne, кВт . . . . ... ... ... ge, кг/Дж . . . . . .200
Ауаның . . . . . ... . . ... . . ... ... . . . . . . . ... ... ... ... көлемі,
Жұмсалған газдың зиянды компонеттердің орташа мінезделуі.
|Дизель ауырлығы,% |Зиянды ... ... ... мг/м3 ... | |
| ... ... ... |
|0 |0,54 |700 ... |0,84 |1300 ... |0,84 |2700 ... |1,05 |3700 ... |2,94 |3500 ... L0- 1кг жанармайдың қатетті ауаның теориялық көлемі (L0=15);
Vr – ... ... ... (1 кг/м3 деп ... ... азод оксидінің бөлінуі
MNOx = VCNox =0,017*3,7=0,063г/с
Жұмсалған газдың альдегитінің ... ... ... ... газоранализатор арқылы анықтауға болады.
Қорытынды
2003 жылы Құмкөл кен орнының І кешені бойынша мұнай ... ... ... су өндіру 42,145 мың тонна, сұйық өндіру 1019,4 мың
тонна, газдың фактор 97 ... ... 91,2 мың ... ... ... МПа, өндіру ұңғымалары 45 су айдау ұңғымалары 12-ге жетті.
Сулану 4,8%, компенсация 72,5%. Ал, су ... 895 ... ... ... ... саны 7 ұңғымаға көбейеді. Су айдау ... Су ... ... 4-ге өсті, қабат қысымы бір қалыпты.
I кешенінің технологиялық-техникалық көрсеткіштерін жолдай келіп
кешендегі ... ... ... үшін ... ... су ... беру керек. Өйткені диплом жобасында көрсетілген экономикалық
есептердің нәтижесінде нұсқаның ішінен су ... ... ... ... ... ... ... Иванова М.М, Дементьев Л.Ф, Чоловский И.П. ... и ... ... ... ... ... и ... -
М.: Недра, 1985.
2. Работы геохимической ... ... ... ... ... ... ... нефти и газа в ... ... ... - Алматы, 1987.
3. Желтов Ю. П. Разработка нефтяных ... - М.: ... ... Мищенко И.Т., Сахаров В.А. и др Сборник задач по ... ... ... - М.: ... ... Сулейменов Э.И. и др. Гидродинамические исследования скважин ОАО
»ВНИИОЭИГ»
6. Сыромятников Е. С., ... Н. Н. ... ... ... ... ... - М.: ... 1987.
7. Г. С. Тайкулакова. Экономическая эффективность внедрения новой
техники и технологических процессов. – Алматы: КазНТУ, 2000.
8. Куцын П. В. ... ... в ... ... ... ... 1987.
9. Панов Г. Е. Охрана окружающей среды на предприятиях нефтяной и
газовой ... - М.: ... ... ìåí ... àëà»û
ÑÆÀÊÆ Ï²ÏÆÖ
Êîìïðåññîð ñòàíöèÿñû
ÑÆÀ²Æ öåõû
²²² àëà»û
Àéäàó ... ... ...

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 77 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Арысқұм кен орнының м-іі кешенін механикалық әдіспен игеру және жабдықтарды таңдау82 бет
Арысқұм кен орнының мұнай өндіру ұңғымаларының түп аумағына әсер ету әдістерін талдау76 бет
8 IAS халықаралық қаржы есептілігінің стандарты16 бет
Дәстүрлі қазақ шаруашылығын күшпен күйрету науқандары74 бет
«Мұнай кенорынды игеруге және пайдалануға салынған ақша қаражаттарының тиімділігін талдау»8 бет
Актас мұнай кен орнын игерудің оптималды жобалық шешімін анықтау67 бет
Ащысай кен орнындағы тереңдігі 1250 м пайдалану ұңғымасын бұрғылау жобасы51 бет
Геологиялық барлау жұмыстарына және пайдалы қазба кенорындарына өнеркәсіптік игеруге салынған инвестицияларының инвест жобаның тиімділігін бағалау39 бет
Жетібай кен орнында өз мәнінде игеру мен пайдаланудың көптеген әдістері қолданылып игеріледі66 бет
Жоғары оқу орнында болашақ география мұғалімдерін этнопедагогикалық даярлауды жетілдіру34 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь