Пайдалы қазба кен орнын өңдеудің жерасты тәсілін маршейдерлік қамтамасыз ету түрлері



1. Жерасты маркшейдерлік түсірілім
2. Иір ойықты және қалдық өндірулеріндегі маркшейдерлік жұмыстар
3. Орындалған тау.кен жұмыстарын есептеу мен анықтау бойынша жүргізілетін маркшейдерлік жұмыстар
ПАЙДАЛЫ ҚАЗБА КЕН ОРНЫН ӨҢДЕУДІҢ ЖЕРАСТЫ ТӘСІЛІН МАРШЕЙДЕРЛІК ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ТҮРЛЕРІ

Әрбір шахта немесе рудниктер, масштабы қандай болса да, маршейдерлік қызметпен қамтамасыз етіледі. Қалыпты жағдайда, ол жеке өндіріс бөлімшесі (бөлім) түрінде беріледі. Мұндай арнайы қызмет түрінің болуы тау-кен өндірісінің маңызды, күрделі әрі жауапты қызметтерді білікті шешу қажеттілігімен байланысты.
Маркшейдерлік қызметтің негізгі мақсаты – тау-кен өндірісі басшылығын тау-кен жұмыстарын қауіпсіз және тиімді орындауға керекті ақпаратпен қамтамасыз ету болып табылады. Маркшейдерлік жұмыс түрлерін және нақты тапсырманы шешу тау-кен жұмыстарын жүргізу мақсаты мен кен орнын өңдеу жүйесіне байланысты. Пайдалы қазба кен орнын өңдеудің жерасты тәсіліндегі маркшейдерлік жұмыстардың негізгі түріне жерасты маркшейдерлік түсірілім болып табылады.
Жер асты маркшейдерлік түсірілім - олардың графикалық суреттерін, жағдайын, кеңістіктегі орналасуын, сондай-ақ, пішіндерін, құрылымын, сапасын және тау-кен жұмыстары мен пайдалы қазба қыртыстарының жағдайын анықтауда жүргізілетін жер асты жұмыстарындағы өлшеу әрекеттерінің жиынтығы.
Жер асты маркшейдерлік түсірілімдердің нәтижесі кен орынның маркшейдерлі-геологиялық құжаттамаларын құрастырушы негіз болады. Бұл тау-кен кедергілерінде туындайтын түрлі тау-кен техникалық міндеттерді шешуде пайдаланылады.
Жер асты маркшейдерлік түсірілім объектісі болып мыналар табылады: шахтада (рудникте) өтілген немесе өтіліп жатқан барлық тау-кен, барлау орындары; тосқауыл сұлбалары, сақтандыру кентіректері және тау-кен жұмыстарын қауіпсіз жүргізу шекарасы; жер асты өрт ошақтары, суфляр ошағы; қапылыстағы көмір, газ шығарындылар орны; сулар мен қорыстардың олқылығы; жер асты су көздерінің орны; бос орындар сұлбасы, тау-кен соққыларының орны; салқындатылған және салқындатылмаған пайдалы қазба телімінің сұлбасы; сондай-ақ қалау түрлерін қолдану, пайдалы қазбалардың сапасын және қасиетін сыннан өткізу орындары. Түсірілім негізінде алынған құжат толық, нақты және жеңіл оқылатын болуы тиіс.
Маркшейдерлік жұмыстардың негізгі түрлеріне төмендегілер жатады:
 Жер асты маркшейдерлік тірек және түсірілім желісін жасау;
 Жер асты түсірілім мен жер бетіндегі түсірілімді байланыстыратын бағдарлы-байланыстырушы түсірілімдер;
 Жер асты тік (вертикаль) түсірілімдер (тегістеу);
 Дайындық, кесу және қалдық тау-кен өндірісі түсірілімі;
 Тау-кен жұмыстары және тау-кен жыныстары алабын жүргізу ерекшеліктерін түсіру және бақылау;
 Шахта және жер асты кешендері діңдерінің геометриялық элементтерін бақылау және түсіру.
Жер асты түсірілімдерінің негізгі принциптері. Түсірілімдер жалпыдан жекеге принципі бойынша жүзеге асырылады, яғни тірек желілеріндегі көбірек нақты өлшеулерден аз нақтылыққа – қажеттілік түсіріліміне қарай. Мұндай жағдайда қателіктер аз жіберіледі. Барлық өлшеулер берілген тапсырмалардың нақтылығына сәйкес дәлдікпен орындалуы тиіс. Артық дәлдікпен өлшеу артық еңбек шығынын талап етеді, кем дәлдікпен өлшеу – тау-кен жұмыстарын орындауда қателіктерге әкеледі.
Маркшейдерлік жұмыстардың қай түрі болмасын, бақылау жасау негізінде жүргізілуі тиіс, яғни қайталау принципі

Пән: Тау-кен ісі
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 7 бет
Таңдаулыға:   
ПАЙДАЛЫ ҚАЗБА КЕН ОРНЫН ӨҢДЕУДІҢ ЖЕРАСТЫ ТӘСІЛІН МАРШЕЙДЕРЛІК ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ТҮРЛЕРІ

Әрбір шахта немесе рудниктер, масштабы қандай болса да, маршейдерлік қызметпен қамтамасыз етіледі. Қалыпты жағдайда, ол жеке өндіріс бөлімшесі (бөлім) түрінде беріледі. Мұндай арнайы қызмет түрінің болуы тау-кен өндірісінің маңызды, күрделі әрі жауапты қызметтерді білікті шешу қажеттілігімен байланысты.
Маркшейдерлік қызметтің негізгі мақсаты - тау-кен өндірісі басшылығын тау-кен жұмыстарын қауіпсіз және тиімді орындауға керекті ақпаратпен қамтамасыз ету болып табылады. Маркшейдерлік жұмыс түрлерін және нақты тапсырманы шешу тау-кен жұмыстарын жүргізу мақсаты мен кен орнын өңдеу жүйесіне байланысты. Пайдалы қазба кен орнын өңдеудің жерасты тәсіліндегі маркшейдерлік жұмыстардың негізгі түріне жерасты маркшейдерлік түсірілім болып табылады.
Жер асты маркшейдерлік түсірілім - олардың графикалық суреттерін, жағдайын, кеңістіктегі орналасуын, сондай-ақ, пішіндерін, құрылымын, сапасын және тау-кен жұмыстары мен пайдалы қазба қыртыстарының жағдайын анықтауда жүргізілетін жер асты жұмыстарындағы өлшеу әрекеттерінің жиынтығы.
Жер асты маркшейдерлік түсірілімдердің нәтижесі кен орынның маркшейдерлі-геологиялық құжаттамаларын құрастырушы негіз болады. Бұл тау-кен кедергілерінде туындайтын түрлі тау-кен техникалық міндеттерді шешуде пайдаланылады.
Жер асты маркшейдерлік түсірілім объектісі болып мыналар табылады: шахтада (рудникте) өтілген немесе өтіліп жатқан барлық тау-кен, барлау орындары; тосқауыл сұлбалары, сақтандыру кентіректері және тау-кен жұмыстарын қауіпсіз жүргізу шекарасы; жер асты өрт ошақтары, суфляр ошағы; қапылыстағы көмір, газ шығарындылар орны; сулар мен қорыстардың олқылығы; жер асты су көздерінің орны; бос орындар сұлбасы, тау-кен соққыларының орны; салқындатылған және салқындатылмаған пайдалы қазба телімінің сұлбасы; сондай-ақ қалау түрлерін қолдану, пайдалы қазбалардың сапасын және қасиетін сыннан өткізу орындары. Түсірілім негізінде алынған құжат толық, нақты және жеңіл оқылатын болуы тиіс.
Маркшейдерлік жұмыстардың негізгі түрлеріне төмендегілер жатады:
+ Жер асты маркшейдерлік тірек және түсірілім желісін жасау;
+ Жер асты түсірілім мен жер бетіндегі түсірілімді байланыстыратын бағдарлы-байланыстырушы түсірілімдер;
+ Жер асты тік (вертикаль) түсірілімдер (тегістеу);
+ Дайындық, кесу және қалдық тау-кен өндірісі түсірілімі;
+ Тау-кен жұмыстары және тау-кен жыныстары алабын жүргізу ерекшеліктерін түсіру және бақылау;
+ Шахта және жер асты кешендері діңдерінің геометриялық элементтерін бақылау және түсіру.
Жер асты түсірілімдерінің негізгі принциптері. Түсірілімдер жалпыдан жекеге принципі бойынша жүзеге асырылады, яғни тірек желілеріндегі көбірек нақты өлшеулерден аз нақтылыққа - қажеттілік түсіріліміне қарай. Мұндай жағдайда қателіктер аз жіберіледі. Барлық өлшеулер берілген тапсырмалардың нақтылығына сәйкес дәлдікпен орындалуы тиіс. Артық дәлдікпен өлшеу артық еңбек шығынын талап етеді, кем дәлдікпен өлшеу - тау-кен жұмыстарын орындауда қателіктерге әкеледі.
Маркшейдерлік жұмыстардың қай түрі болмасын, бақылау жасау негізінде жүргізілуі тиіс, яғни қайталау принципі сақталуы тиіс.

ИІР ОЙЫҚТЫ ЖӘНЕ ҚАЛДЫҚ ӨНДІРУЛЕРІНДЕГІ МАРКШЕЙДЕРЛІК ЖҰМЫСТАР

Жалпы мағлұматтар. Ойық телімдерде және қалдық блоктардағы иір ойықты және тазалау өндірулері кезіндегі маркшейдерлік жұмыстарды түсірімдік жұмыстар деп атайды.
Бұндай жұмыстар маркшейдерлік қызметтердің негізгі міндеті болып табылады. Иір ойықты және қалдық өндіру қызметтерінің мерзімі үлкен емес. Тау-кен кәсіпорындарының қалыпты өндірістік іс-әрекеті, тау-кен жұмыстарын қауіпсіз жүргізу жедел және дұрыс түсірілімге байланысты. Иір ойықты және қалдық өндірудегі маркшейдерлік жұмыс нәтижелері бойынша төмендегідей тау-кен техникалық міндеттерді шешеді: пішінді нақтылау; дайындық және так-кен жұмыстарын жоспарлау; өндірудің жобалы түрін нақты шындыққа ауыстыру және оған бағыт беру; тау-кен өндірісінің жүргізілу дұрыстығын тексеру.
Маркшейдерлік түсірілім объектісі болып барлық тау-кен орындары, осы тау-кен орындарына тән нүктелер және күрделі құрылыстар, кен орындарын геологиялық құру элементтері, тау-кен қысымының элементтері табылады. Нақтылық түсірілімдерін теодолитті немесе бұрыштық жүріс жасаумен бір уақытта немесе жеке жүргізіледі.

Жерасты теодолитті және бұрыштық жолдардың сипаттамасы 10.1 - кестеде көрсетіледі.

Жүріс
Бұрышты өлшеудегі орташа квадраттық қателік
Жүрсітің шекті ұзындығы
Екі жақты өлшеудегі шекті айырмашылық

Горизонталь
Вертикаль

Теодолитті
Бұрыштық
40''
10'
60''
10'
1.0
0.3
11000
12000
10.1 - кесте. Жерасты теодолитті және бұрыштық жолдардың сипаттамасы

Теодолитті жүрістер тұйықталған, алшақ салынған немесе екі рет салынған болуы мумкін. Теодолитті жүрістердің пункті де жерасты маркшейдерлік тірек желісіндегі уақытша пунктеріндегідей бекітіледі.
Бұрыштық жүрістерде пункттер бекітілмейді. Мұндай жүрістердің ұзындығы 1:1000 масштабында тау-кен өндірісі жоспарын құрастыруда 300 метрден, ал 1:2000 масштабында - 500 метрден аспауы керек. ... жалғасы

Сіз бұл жұмысты біздің қосымшамыз арқылы толығымен тегін көре аласыз.
Ұқсас жұмыстар
Пайдалы қазба қорының дәрежелері
Түсті металлургия шикізатын кешенді пайдалану
Өзен кен орнында қабатты гидроқұммен жару
Кеніштің жылдық өнімділігін анықтау
Желі жыныстары палеозойлік
Қазба байлықтарының жіктелуі және оларға экономикалық баға беру
Кеніштің өнімділігі және қызмет ету мерізімі
«Пайдалы қазба кенорындарынашу және даярлау». Пәннің оқу-әдістемелік кешені
Кенорындарды бағалау мен барлау әдістері мен техникалық құралдары
Көктасжал кен орны кендерінің орташа құрамы
Пәндер