Құрыдымдық типтер.жиындар

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

1 Паскаль . программалау тілі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
1.1 Паскаль тілі туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2 Паскаль тілінің негізі элементтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
1.3 Мәлімет типтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7

2 Құрылымдық типтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
2.1 Жиындар ұғымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
2.2 Жиын элементтерінде орындалатын амалдар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..10
2.3 Жиындар бойынша есептерді шешу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
2.4 Жазулар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13
2.5 Массивтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
2.6 Файлдар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 18

Практикалық бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Қортынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...21

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22
КІРІСПЕ


XXI ғасыр ақпараттық технологиялар дәуірі деп бекер айтылмаса керек. Себебі қазіргі уақытта маман, не болмаса оқушы қандай да болмасын тапсырманы орындағанда ақпаратты сауатты түрде өңдей алуы керек, яғни іздеу, сұрыптау, анализдеу және оны қолдана білуі қажет. Сондықтан да оған информатика білімінің септігі мол. Компьютерді қолдана отырып бұл өңдеудің бір бөлігін қазірде адамның ақпаратты өңдеу жылдамдығынан миллион есе артық жылдамдықпен адам қатысуынсыз айтарлықтай ұзақ жұмыс істей алатын автоматты құрылғыларға арта салуға болады.
ЭЕМ қызметтің барлық салаларына етене сіңісіп келе жатқандықтан онымен жұмыс жасайтын адамдардың шеңбері кеңейе түсуде. Есептеу машиналарын кең көлемде қолдану жағдайында түрлі программалау тілдерінің қолданылуы маңызды роль атқарады. Онсыз ЭЕМ тек қана «қара жәшік» күйінде қалатындығы да айтпаса да түсінікті. ЭЕМ-мен адамның өзара қатынасы тиімділігі жоғарылаған сайын ЭЕМ-мен тіл табысу тілі де соғұрлым түсінікті, әрі қарапайым. Сондықтан да миллиондаған қолданушыларға қол жетімді тілдерге ғана қызығушылық туады.
Логикалық және алгоритмдік ойлау дағдысын дамытуға Pascal программалау тілінің ықпалы зор.
Паскаль тiлiн 1968 - 1971 жылдары швейцариялық ғалым Никлаус Вирт оқып - үйренуге қолайлы программалау тілі ретінде ұсынған болатын. Бұл тілдің стандарты кейiнiрек бекiтiлдi, ол сол кездері кең таралған АЛГОЛ, ФОРТРАН, БЕЙСИК тiлдерiне қарағанда жетiлдiрiлген, жұмыс iстeyгe ыңғайлы тiл болды. Паскаль тiлi өзінің қарапайымдылығының және тиiмдiлiгiнің арқасында дүние жүзіне тез таралды. Қазiргi кезде барлық дербес компьютерлер осы тілде жұмыс iстей алады. Паскаль тiлiнде жазылған программаның дұрыстығын компьютерде тексеру және жiберiлген қатенi түзету оңай.
Қазiргi кезде Паскаль кез келген күрделі есептерді шығара алатын, кең таралған стандартты оқу тіліне айналды.
Курстық жұмыстың өзектілігі – жиындарда күрделі есептерде қолдана отырып, мысалдар арқылы мағынасын ашу және артықшылығын пайдалану.
Курстық жұмыстың мақсаты – жиындар элементерінде орындалатын амалдарды пайдаланып, есептерді паскаль тілінде шешу – программалық мәнін ашу. Файлдармен қазіргі заманға сай жұмыс жасау.
Курстық жұмыстың міндеттері – паскаль туралы жалпы түсінік беру, оның негізгі элементтерін қарастыру және мәлиметтер типін анықтау. Негізгі курстық жобамның тақырыбы құрылымдық типтердің ішіндегі жиындар ұғымын ашу. Жиын элементтерінде орындалатын амалдарға тоқталып, оларға мысалдар келтiре отырып, күрделi есептер шығару.
Курстық жұмыстың зерттеу объектiсi – Turbo Pascal программалау ортасы. Ақтөбе гуманитарлық колледжiнiң компьютер саласы.
Курстық жұмыстың зерттеудiң ғылыми болжамы – Turbo Pascal программалау тiлiнiң мүмкiншiлiктерiн есептеп шығару барысында қолдана бiлу.
Курстық жұмыстың зерттеу әдiстерi:
- оқулықтарды қарап шығу;
- материалдарды жинактау;
- такырып бойынша адебиеттердi зерттеу;
- практикада колдануды корсету;
- талдап корытынды жасау.
Курстық жұмыстың бірінші бөлімінде паскаль – программалау тілі және ол туралы түсінік, сонымен қатар паскаль тілінің негізі элементтері мен мәлімет типтерін қарастырылады.
Курстық жұмыстың екінші бөлімінде курстық жұмыстың негізгі тақырыбы жиындар ұғымы, жиын элементтерінде орындалатын амалдар, жиындар бойынша есептерді шешу, жазулар, массивтер, файлдар қарастырылады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Алексеев Е. Р. Турбо Паскаль 7.0 Идеалный учебный курс. Численные методы. Москва. 2006
2. Балапанов Е.Қ. Бөрібаев Б.Б. Дәулетқұлов А.Б. Жаңа информациялық технологиялар: информатикадан 30 сабақ. Алматы: ЖТИ. 2004
3. Бондарев В.М., Рублинейкий В.И., Качко Е. Основы программирование. Харьков. Фолио. 1997
4. Бөрібаев Б. Нақысбеков Б. Мадиярова Т. Информатика және есептеуіш техника негіздері. Алматы. 2002
5. Бурин Е.А. Программирование на языке TURBO-PASCAL. Алматы. 2000
6. Грызлов В.И. Грызлова Т.П. TURBO PASCAL. Москва: ДМК. 1999
7. Даулеткулов А.Б. Олимпиады по информатике. Алматы: ИНТ. 2004
8. Климова Л.М. PASCAL 7.0. Практическое программирование. Москва. 2000
9. Культин Н.Б. Программирование в TURBO PASCAL 7.0 и Delphi. Санкт-Петербург.1997
10. Марченко А.И. TURBO PASCAL. Киев: Век+. 2000
11. Тойкенов Ғ.Ш. Паскаль тілінде программалау. Алматы: Дәнекер. 2001
12. Федоренко Ю. Алгоритмы и программы на Turbo Pascal. М.; Питер. 2001
13. Фигурнов В.Э. IBM PC для пользователя. Москва: Инфра-М. 1996
        
        КІРІСПЕ
XXI ғасыр ақпараттық технологиялар дәуірі деп бекер айтылмаса керек.
Себебі ... ... ... не ... ... ... да ... орындағанда ақпаратты сауатты түрде өңдей алуы керек, яғни
іздеу, сұрыптау, анализдеу және оны ... ... ... ... да ... ... септігі мол. Компьютерді қолдана отырып бұл өңдеудің
бір бөлігін қазірде адамның ... ... ... ... есе ... адам ... айтарлықтай ұзақ жұмыс істей ... ... арта ... ... ... барлық салаларына етене сіңісіп келе жатқандықтан онымен
жұмыс жасайтын адамдардың шеңбері кеңейе түсуде. Есептеу машиналарын кең
көлемде қолдану ... ... ... ... ... маңызды
роль атқарады. Онсыз ЭЕМ тек қана ... ... ... қалатындығы да
айтпаса да түсінікті. ЭЕМ-мен адамның өзара қатынасы тиімділігі жоғарылаған
сайын ... тіл ... тілі де ... ... әрі ... да ... қолданушыларға қол жетімді тілдерге ғана
қызығушылық туады.
Логикалық және ... ... ... ... Pascal ... ... ... тiлiн 1968 - 1971 жылдары швейцариялық ғалым Никлаус Вирт оқып
- үйренуге қолайлы программалау тілі ретінде ұсынған ... Бұл ... ... ... ол сол кездері кең таралған АЛГОЛ, ФОРТРАН,
БЕЙСИК тiлдерiне қарағанда жетiлдiрiлген, жұмыс iстeyгe ыңғайлы тiл болды.
Паскаль тiлi өзінің қарапайымдылығының және ... ... ... тез таралды. Қазiргi кезде барлық дербес компьютерлер осы тілде
жұмыс iстей алады. Паскаль тiлiнде жазылған программаның дұрыстығын
компьютерде тексеру және ... ... ... оңай.
Қазiргi кезде Паскаль кез келген күрделі есептерді шығара алатын, кең
таралған стандартты оқу тіліне айналды.
Курстық жұмыстың өзектілігі – ... ... ... қолдана
отырып, мысалдар арқылы мағынасын ашу және артықшылығын ... ... ...... ... орындалатын амалдарды
пайдаланып, есептерді паскаль тілінде шешу – программалық ... ... ... ... сай ... ... жұмыстың міндеттері – паскаль туралы жалпы түсінік беру, оның
негізгі ... ... және ... типін анықтау. Негізгі
курстық жобамның ... ... ... ... ... ... ашу.
Жиын элементтерінде орындалатын амалдарға тоқталып, оларға мысалдар келтiре
отырып, күрделi есептер ... ... ... ... – Turbo Pascal ... ... ... колледжiнiң компьютер саласы.
Курстық жұмыстың зерттеудiң ғылыми болжамы – Turbo ... ... ... ... ... ... ... жұмыстың зерттеу әдiстерi:
- оқулықтарды қарап шығу;
- материалдарды жинактау;
- такырып бойынша адебиеттердi зерттеу;
- практикада колдануды корсету;
- ... ... ... ... ... ... ... – программалау тілі және ол
туралы түсінік, сонымен қатар ... ... ... ... мен
мәлімет ... ... ... ... ... курстық жұмыстың негізгі тақырыбы
жиындар ұғымы, жиын элементтерінде орындалатын ... ... ... ... ... массивтер, файлдар қарастырылады.
1 ПАСКАЛЬ - ПРОГРАММАЛАУ ТIЛI
1.1 ПАСКАЛЬ ТІЛІ ТУРАЛЫ ТУСІНІК
Паскаль тiлiн 1968 - 1971 жылдары швейцариялық ғалым Никлаус Вирт ... ... ... ... тілі ... ... ... Бұл тілдің
стандарты кейiнiрек бекiтiлдi, ол сол кездері кең таралған АЛГОЛ, ... ... ... ... ... ... ... тiл болды.
Паскаль тiлi өзінің қарапайымдылығының және тиiмдiлiгiнің арқасында дүние
жүзіне тез ... ... ... ... ... компьютерлер осы тілде
жұмыс iстей алады. Паскаль тiлiнде жазылған ... ... ... және ... ... тузету оңай. Бұл тілде жазылған
программа компьютерде орындалу барысында алдымен трансляцияланады (машина
тiлiне аударылады), объектiк ... ... де ... ... ғана
орындалады. Осы сәтте компьютерде программаның екі нұсқacы болады, ... - ... ... алғашқы түпнұсқасы, ал екiншiсi - объектiк
кодтағы жазылған программа. Есеп нәтижесін ... ... ... ... ... ал программаны түзету қажет болғанда, оның
алгоритмдiк тiлде ... ... ... ... ... ... түрлі салалық информациямен жұмыс істеуде
нәтижелі болғандықтан, дүние жүзінде көп тараған тілдердің бірі. Оның
ыңғайлылығы:
- тіл алгоритм ... ... ... ... ... бірте-
бірте дамыту арқылы ... ... ... болады. Ол
программалау тәсілін үйрену үшін де қажет;
- тілге дамытылған берілгендер типтері енгізілген. Олар өңделетін
берілгендер элементтерін толық ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді;
- мұнда кішігірім жеңіл программалармен бірге күрделі ... құру да ... тіл ... қиын ... ... (операторлардың) саны
мүмкіндігінше азайтылған, т.б.
1.2. ПАСКАЛЬ ТІЛІНІҢ НЕГІЗГІ ЭЛЕМЕНТТЕРІ
Программалар белгілі бір мәселені, есепті шешуге арналған. Есеп шығару
барысында ... ... ... ... оларды қалай
өңделетіндігі көрсетіледі және ... ... ... ... құрылғыға
шығарылатыны айтылады.
Паскаль тілінде программа жеке - жеке жолдардан тұрады. Оларды теру,
түзету арнайы мәтіндік редакторлар атқарылады. ... ... азат ... бос орын саны өз ... ... Бір қатарда бірнеше команда
немесе ... ... ... олар бір - ... нүктелі үтір (;) арқылы
ажыратылып жазылады, бірақ бір ... бір ғана ... ... ... ... ... әрі ... ыңғайлы.
Паскаль тілінде программа үш бөліктен тұрады: тақырып, сипаттау бөлімі
және операторлар бөлімі.
Кез келген программаның алғашқы жолы PROGRAM ... ... ... ... Одан ... ... ішкі ... сипаттау
бөлімі жазылады. Бұл бөлім программадағы айнымалылар, тұрақтылар  тәрізді
объектілердің жалпы қасиеттерін алдын ала ... ... ... ... ... ... тұрады, бірақ программаның
күрделілігіне байланысты көбінесе ол бір немесе екі ғана ... ... ... және ... ... ... ... – болып
табылады. Орындалатын іс - әрекеттер, командалар осы бөлімде орналасады. Ол
begin түйінді сөзінен басталып, бірақ ... ... ... жеке - жеке жолдарға жазылып біткен соң end түйінді ... ... ... ... ... командалар ретімен орналасады. Олардың кейбірі
шартқа байланысты атқарылса, ал кейбір ... цикл ... ... ... ... ... ... орнатылатын негізгі
әрекеттерді қарастырайық. Деректер - сан мәндері мен мәтін түріндегі ... мән ... ... алатын тұрақтылар, айнымалылар т.б. осы
тәрізді құрылымдар немесе солардың адрестері.
Дерек енгізу - ... ... ... дискіден немесе
еңгізу - шығару порттарынан енгізу арқылы жүзеге асады.
Операциялар немесе амалдар - берілген және ... ... ... ... ... ... ... түрде атқару белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... олар аттап өтіледі немесе
басқа командалар жиыны орындалады.
Цикл - белгілі бір шарттар орындалған жағдайда көрсетілген командалар
жиынын ... рет ... ... ... саны ... ... программа - алдын ала қандай да бір атаумен атымен ... ... ... Олар программаның кез келген жерінен оның ... ... ... атқарыла береді.
Түсініктеме - программа жолдары соңында немесе оның түйінді сөздері
арасында қазақша (орысша) ... ... ... жақшаға алынып жазылған
сөз тіркесітері. Олар программа операторларының орындалуына ешқандай әсер
етпейді.
1.3. МӘЛІМЕТ ТИПТЕРІ
Программада ... ... ... ... ... ... алдын ала келісілген типтердің біріне тән болуы тиіс.
Мәліметтердің немесе шамалардың типі деп, олардың қабылдай ... және ... ... болатын амалдардың жиының анықтауды
айтады, яғни тип ... - ... ... ... берілетін
сипаттама.
Мәліметтердің әр типі тек өзіне ғана ... ... ... ... ... Мысалы, 1 мен 2 мәндері бүтін сандар типіне жатады, оларды
қосуға, азайтуға, көбейтуге және ... ... ... және «РС» ... ... ... жатады, бұларды біріктіріп жазуға ғана болады («ІВМ
РС»). Қосуға, ... ... ... ... Кез ... ... функция немесе өрнек өзіне тән бір ... ғана ... ... ... типін көрсету міндетті болып табылады. Сондықтан
программа алдына оның сипаттау ... ... ... ... және оның ... көрсетілуі қажет.
Паскаль тілінде пайдаланылатын барлық типтер ... ... ... ... ... ... екі ... бөлінеді.
Скалярлық (қарапайым) типке шамалардың стандартты типі және жасанды
тип (тағайындалған) жатады. Стандартты типтерге:
- Бүтін - INTEGER;
- ... - ... ... - ... ... (CHAR) тәрізді типтер жатады.
Құрылымдық типтері массивтер - ARRAҮ, жазбалар - RECORD, жиындар - SET
және файлдар - FILE ... ... өзге ... ... типтері сипаттау бөлігінде анықталуы
қажет. Тұрақты сандардың типін олардың сыртқы пішініне қарап - ақ ажыратуға
болады, ал ... мен ... ... программаның сипаттау
бөлімінде көрсетіледі.
Ол үшін type ... сөзі ... ... пішімін былай көрсетуге
болады:
Туре =;
Логикалық шамалар екілік сандар жүйесіне сәйкес «1» және «О» ... ғана ... ... «1» ... белгілі бір шарттың -
логикалық тұжырымның ... яғни ... ... ал «О» сол ... - ... жалған екенін көрсетеді. Бұл екі мән
программада ... ... ... сәйкес true (1) және false ... ... ... ... ... бір символды ғана мән ретінде
қабылдай алады, мысалы, 'R','Л','%'тағы басқа. Бірақ әрбір ... ... ... ... ... сандармен де өрнектеу мүмкіндігі бар.
Мәліметтердің қарапайым түрлерін стандартты типтер деп ... ... ... real ... ... ... деп
аталады, өйткені оларды бүтін сан арқылы өрнектей отырып өсуі не ... ... ... ... типтер. Паскаль тілінде  төмендегі қарапайым типтер
пайдаланылады:
- Бүтін типтер - SHORTINT, INTEGER, LONGINT, ... ... ... тип - REAL, SINGLE, DOUВLE, ... ... ... - ... Симводық - CНAR;
- Ауқымды (диапозонды) тип;
- Саналатын тип;
2 ҚҰРЫЛЫМДЫҚ ТИПТЕР
2.1. ЖИЫНДАР ҰҒЫМЫ
Массив, жазба, жиын және файл ... ... деп ... ... ... ... ... тұрады. Ал, әрбір
компоненттің типі жай да, ... да ... ... ... типтерде
әрбір айнымалылардың компьютер жадынан алатын орны 64 Кбайттан аспауы тиіс.
Математикада жиындар деп белгілі бір қасиеттері ... ... ... ... ... айтады. Мысалы: Түзу, тік
төртбұрыш, шеңбер, ромб, ... ... ... ... ал ... пирамида призмалар кеңістіктегі фигуралар жиыны болып табылады.
Turbo Pascal-да жиындар деп бір ... ... ... ... ... ... бір идентификатормен белгіленеді. Жиындарға
кіретін элементтер типін негізгі тип деп атайды. Негізгі тип ретінде нақты
типтерден ... ... ... ... ... ... ... жиындар айнымалылар (VAR) немесе ... ... ... Жиындар типін сипаттау үшін SET OF ... ... ... ... ... ... ... деп атайды, оның ұзындығы
256-дан аспау тиіс.
Жиындарды_ айнымалылар б_лімінде жазылуы:
var жиын аты: SET OF негізгі тип; сипатталуы:
var А: SET OF ... SET OF ... А, ... аттарын білдіретін идентификатор, SET –жиынды
білдіретін қызметші сөз.
Жиындардың типтер бөлімінде ... мен ... тип ... of ... тип ;
var жиын аты: тип аты;
Type JY= SET OF ... А: ... JY ... ... ... ... 1..31-жиын
элементтерінің негізгі типі, 1-ден 31-ге дейінгі ... ... ... аты ... белгіленген идентификатор.
Өрнектерде жиын элементтерінің мəндері арнаулы ... ... деп тік ... ... ... үтір ... негізгі типті элементтер тізімін айтады, егер жиынның құрамында
ешқандай элемент жоқ болса, онда ... бос жиын деп ... да, ... іші бос болып жазылады. Жиындар өрнекте жазылады мысалдары:
A:=[1,5,2,4,3]; //А жиыны 5 бүтін сандардан тұрады
B:=[‘A’,’B’,’C’, ‘D’]; //В ... 4 ... ... // С ... бос ... ЖИЫН ЭЛЕМЕНТТЕРІНДЕ ОРЫНДАЛАТЫН АМАЛДАР
Жиын элементтерінде орындалатын амалдар, олар:
1. Х:=A+B ( жиындарды біріктіру) –Екі жиынның бірігу нəтижесінде екі
жиынның ... ... ... үшінші жиын шығады.
2. Х:=A*B ( жиындарды қиылыстыру)- Екі жиынның қиылысу нəтижесінде тек
екі жиында да бар элементтерден тұратын үшінші жиын ... Х:=A - B ( бір ... ... ... алу) – бір ... екінші
жиынды алып тастау нəтижесінде бірінші жиыннан ... ... ... ... ... жиын ... ... жиындарға төменгідей логикалық салыстыру амалдарын
қолдануға болады, олар:
1. A=B, A< >B егер А ... ... ... В ... бар, ал ... ... элементтері А жиынында бар болса, жəне олардағы ... ... ... онда А мен В ... тең, ... бұл жиындар тең емес
деп есептеледі.
2. A < = B, B > = A – егер А ... ... ... В ... ... ... X ln B – Х ... В жиынының элементі ... ... ... ақ ln функциясын құрамы шарттардың орнына қолдануға болады,
мысалға:
While ( K>=1 ) And ( K

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 19 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жалпы білім беретін орта мектепте информатика курсының мазмұны28 бет
Массивтер13 бет
Массивтер. Символдық айнымалылар және жолдар24 бет
Delphi-де бағдарламалау52 бет
HTML тілі6 бет
SCADA жүйесіне түсініктеме6 бет
Антикалық дәуір музыкасы. қайта өрлеу дәуіріндегі музыкасы. 18-ғасырдағы музыка11 бет
Жиындар11 бет
Көркем әдебиеттің табиғаты, ерекшелігі және мәндері.Әдебиет теориясындағы әдеби шығарма, орта және автор мәселелері. Әдеби туынды және оның мазмұны мен құрылымы6 бет
Мұрат Мөңкеұлы7 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь