Статистика ғылым ретінде


1. Статистика түсінігі.
2. Статистика тарихы.
3. Статистика ғылым пәнінің негізі.
4. Статистикалық ғылымның теориялық негізі.
5. Статистикалық ғылым әдісі.
6. Статистикалық ғылымның жалпы теория саласы.
7. Қазақстан Республикасы мемлекеттік статистикалық қазіргі жүйесін ұйымдастыру.
Әлемдік дамудың негізгі бағытына барлық салалардағы мемлекеттік ынтымақтастық ауқымының кеңеюі, шаруашылық өмірдің ұлтаралық өсуі, халықаралық ынтымақтастық жатады. Осыған байланысты қазіргі заманғы экономикалық білімнің өзінше жаңа саласы - статистика пайда болды.
Әлеуметтік және экономикалық процестерде елдердің өзара тәуелділігі
мен өзара әсерінің өсуі , статистикалық практикада халықаралық стандарттрың
енгізілуі, кәсіпорынның сыртқы экономикалық қатынасының кеңеюі
қазіргі экономистерге жаңа талаптар қояды. Олар халықаралық экономикалық
статистика әдістерін пайдалана білу қажет, экономика салаларының жетілуін, халықтың өмір деңгейінің халықаралық көрсеткіштер жүйесін, экономикалық қызметтің қаржылық нәтижелерін, өндірістің рентабельдік көрсеткіштерін және сол сияқтыларды білу қажет.
Шетелдегі экономикалық статистика мәліметтері экономиканы жобалауда және реттеуде пайдаланады. Отандық практикада ұлттық шоттар құрылуының халықаралық тәжірибесін пайдалану үлкен мәнге ие. Ұлттық шоттар әдістері көмегімен жасалынған макродеңгейдегі экономикалық талдау жалпы ішкі және жалпы ұлттық өнім, ұлттық табыс және т.б. макроэкономикалық көрсеткіштерді халықаралық деңгейде салыстыруға мүмкіндік береді.

Статистика ғылым пәнінің негізі:

Статистиканың оқыту пәні болып табылатындар: елдің экономикалық және әлеуметтік дамуын салыстыру, халықаралық экономикалық ұйымдардың қызметі, статистикалық
қызметінің ұйымдастырылуы , халықаралық ұйымдардың ресми статистикалық
жинақтары, дамыған елдердің экономикалық көрсеткіштерінің өсу деңгейін бағалау.
Халықаралық статистиканың әдістеріне индекстік әдіс , жобалап есептеулері, жіктеу , статистикалық көрсеткіштерді құру әдістері жатады. Статистикалық салыстыру әдісі
әр түрлі елдерде статистикалық мәліметтерді жинау , өңдеу және талдауда біртұтас
әдістеме болуын талап етеді . Мұнда графикалық әдіс, таралу сипаттамаларын
салыстыру , орталықтану және шоғырлану (концентрация) көрсеткіштерін есептеу
сияқты әдістер пайдаланылады.
Статистиканың ұйымдастырудың орталықтанған жүйесі Батыс Европа елдерінде, сонымен бірге
Канадада қолданылады. Ұйымдастырудың орталытанбаған түрі АҚШ , Жапония, Францияда орын
алған. Шетелдік статистикалық орталықтанған жүесінің біздің елдің статистикалық қызметінен ерекшелігі
ел үшін біртұтас статистика, есеп жүйесі дегенді білдірмейді және есепке алуды формамен әдістердің
біртектілігін тудырмайды. Мысалы, жекеленген аудандардағы статистикалық органдар жергілікті
басқару органының мүддесіне қарай өз бетінше статистикалық бақылау жүргізе алады.

Пән: Статистика
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге
Таңдаулыға:   
Тегін:  Антиплагиат

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Ақтөбе экономика-құқық колледжі.

Мәнжазба

Тақырыбы: Статистика ғылым ретінде.

Ақтөбе 2006 жыл

Тақырыбы: Статистика ғылым ретінде.

Жоспар:
1. Статистика түсінігі.
. Статистика тарихы.
. Статистика ғылым пәнінің негізі.
. Статистикалық ғылымның теориялық негізі.
. Статистикалық ғылым әдісі.
. Статистикалық ғылымның жалпы теория саласы.
. Қазақстан Республикасы мемлекеттік статистикалық қазіргі жүйесін ұйымдастыру.

Кіріспе:

Әлемдік дамудың негізгі бағытына барлық салалардағы мемлекеттік ынтымақтастық ауқымының кеңеюі, шаруашылық өмірдің ұлтаралық өсуі, халықаралық ынтымақтастық жатады. Осыған байланысты қазіргі заманғы экономикалық білімнің өзінше жаңа саласы - статистика пайда болды.
Әлеуметтік және экономикалық процестерде елдердің өзара тәуелділігі
мен өзара әсерінің өсуі , статистикалық практикада халықаралық стандарттрың
енгізілуі, кәсіпорынның сыртқы экономикалық қатынасының кеңеюі
қазіргі экономистерге жаңа талаптар қояды. Олар халықаралық экономикалық
статистика әдістерін пайдалана білу қажет, экономика салаларының жетілуін, халықтың өмір деңгейінің халықаралық көрсеткіштер жүйесін, экономикалық қызметтің қаржылық нәтижелерін, өндірістің рентабельдік көрсеткіштерін және сол сияқтыларды білу қажет.
Шетелдегі экономикалық статистика мәліметтері экономиканы жобалауда және реттеуде пайдаланады. Отандық практикада ұлттық шоттар құрылуының халықаралық тәжірибесін пайдалану үлкен мәнге ие. Ұлттық шоттар әдістері көмегімен жасалынған макродеңгейдегі экономикалық талдау жалпы ішкі және жалпы ұлттық өнім, ұлттық табыс және т.б. макроэкономикалық көрсеткіштерді халықаралық деңгейде салыстыруға мүмкіндік береді.

Статистика ғылым пәнінің негізі:

Статистиканың оқыту пәні болып табылатындар: елдің экономикалық және әлеуметтік дамуын салыстыру, халықаралық экономикалық ұйымдардың қызметі, статистикалық
қызметінің ұйымдастырылуы , халықаралық ұйымдардың ресми статистикалық
жинақтары, дамыған елдердің экономикалық көрсеткіштерінің өсу деңгейін бағалау.
Халықаралық статистиканың әдістеріне индекстік әдіс , жобалап есептеулері, жіктеу , статистикалық көрсеткіштерді құру әдістері жатады. Статистикалық салыстыру әдісі
әр түрлі елдерде статистикалық мәліметтерді жинау , өңдеу және талдауда біртұтас
әдістеме болуын талап етеді . Мұнда графикалық әдіс, таралу сипаттамаларын
салыстыру , орталықтану және шоғырлану (концентрация) көрсеткіштерін есептеу
сияқты әдістер пайдаланылады.
Статистиканың ұйымдастырудың орталықтанған жүйесі Батыс Европа елдерінде, сонымен бірге
Канадада қолданылады. Ұйымдастырудың орталытанбаған түрі АҚШ , Жапония, Францияда орын
алған. Шетелдік статистикалық орталықтанған жүесінің біздің елдің статистикалық қызметінен ерекшелігі
ел үшін біртұтас статистика, есеп жүйесі дегенді білдірмейді және есепке алуды формамен әдістердің
біртектілігін тудырмайды. Мысалы, жекеленген аудандардағы статистикалық органдар жергілікті
басқару органының мүддесіне қарай өз бетінше статистикалық бақылау жүргізе алады.

Статистика тарихы және оның жалпы түсінігі :

Статистика бұл сандық көрсеткіштер жиынтығы. Статистика латынның "статус"
деген сөзі заттың , нәрсенің , құбылыстың жәй күйі деген мағына білдіреді.
Статистика ғылымының даму процесі өзінің бастамасын 17 ғасырдың аяқ кезінен
Англиядан басталды. Оның негізін салушы ағылшын ғалымы Джон Граунд және
Вильям Петти. Сонымен қатар оның дамуына көптеген ғалымдар үлес қосты.
Нарықтың экономикалық өту кезіндегі статистика туралы 1996 жылы заң ережесі қабылданды. Статистика қоғамдық құбылыстардың құрамы мен өзгеру процесін ондағы сандық қарым- қатынастар мен заңдылықтарды сапалық тұрғыда байланыстыра отырып, оның белгілі бір уақытта және қай жерде болғанын зерттейтін ғылым.
Статистиканың сандық жағы деп, құбылыстың процесінің мөлшерін, көлемін сандық көрсеткіштер түрінде сипаттауды айтады. Сапа деп сандық көрсеткіштердің өзіне тән ұғым түрінде берілуін айтады.
Статистика қоғамдық құбылыстармен процестерді зерттеу барысында біртектес элементтерден тұратын
көрсеткіштерді қарастырады. Бұл элементтер "бірліктер" деп аталады, және олардың әрқайсысын
сипаттайтын ортақ қасиеттерін статистика түрінде белгі деп атайды.
Статистика тарихының екінші бір бастауы "Саяси арифметикамен" бір мезгілде шыққан неміс ғалымы Г. Конрингтің (1605-1681) еңбектерінде қалыптаса бастаған мемлекет тану ғылымында жатыр. Мұнда статистика география, этнография, заң және басқа да ғылым салаларымен бірге зерттеледі. Себебі,
статистиканың саяси экономикадан және басқа да әлеуметтік-экономикалық пәндерден әлі де жігін
ажырата қоймаған кезі еді.
Статистиканың одан ары дамуына көптеген ғалымдар өздерінің ғылыми еңбектерімен атсалысты. Солардың ішінде мына ғалымдардың аттарын атамай кетуге болмайды: неміс ғалымы Г. Ахенваль (1719-1772), Бельгия ғалымы А. Кетле (1796-1874), Англия ғалымы А. Боули (1869-1957) және тағы басқалар. Мысалы, 19 ғасырдың ортасына қарай Бельгия ғалымы А. Кетле және оның шәкірттері статистикалық қатарларда бірімен -бірі байланысты заңдылықтардың бар екенін дәлелдеді. А. Кетле - Бельгияда дүние жүзінде бірінші болып мемлекеттік орталық статистика мекемесін құрады және ол бірінші халықаралық статистикалық ұйымдастырушысы болып саналады.
- ғасырдың 2- ші жартысы мен 20- ғасырдың басында статистикалық ғылымы ғарыштап дами
бастады. Оған көптеген ғылымдармен статистиктердің сіңірген еңбектері дәлел бола алады. Мысалы
маетематикалық статистиканың ықтималдық теориясын қолдану арқылы көптеген сандық көрсетркіштерді
есептеу тәсілдерді анықтайды . Бұл салада П. Л. Чебышев, А. А. Марков, А. М. Ляпунов, С. Н. Берныштейн
сияқты атақты математиктер елеулі еңбек етті. Бұл кезде мемлеккетік статистика органдарында жетіліп, дами бастаған мезгіл еді.

Статистика ғылым әдісі:

Статистика әлеуметтік –экономикалық құбылыстар мен процестерге статистикалық зерттеу жұмыстарын жүргізу кезінде қоғамдық ғылымның негізгі қағидалары мен зандылықтарына, яғни құбылыстарды танып білудің диелектикалық әдісіне сүйенеді. Бірақ, басқа ғылымдар сияқты статистиканың да өзіне тән ерекшеліктері мен зерттеу әдістері бар. Ол әдістер өздерінің қолданылуына және бірінен соң бірінің жалғасып келуіне қарай үш сатыға бөлінеді. Олар мыналар; 1) статистикалық бақылау, яғни бастапқы мәліметтерді жинау; 2) жиналған мәліметтерді өздеріне тән ерекшелігіне қарай топтау, өндеу және жинақтау; 3) жинақталға, өңделген мәліметтерге талдау және қортынды жасау. Осы көрсетілген әдістер жиынтығын статистикалық әдістемелер немесе зерттеу кезеңдері деп атаймыз. Статистика бақылау –статистикалық зерттеудің бастапқы сатысы. Мұнда әлеуметтік-экономикалық қүбылыстар мен процестер туралы жаппай мәліметтер алдын - ала жасалған бағдарлама бойынша жиналады. Статистикалық бақылаудың негізгі мақсаты қоғамдық құбылыстардың өзгеруіне әсерін тигізген әрбір фактыны өздеріне тән белгісіне қарай анықтау және нақты шындықтың толық қамтылуы, анық та, дәл, нақты, әрі керекті мәліметтерді жинау. Статистикалық бақылау әрқашанда кең көлемді, толық жүргізіледі. Демек, бақылау кезінде жиналған мәліметтер неғұрлым көп болатын болса, көрсеткіштер соғұрлым толық және айқын болып келеді. Бұл –статистиканың үлкен сандар заңын қорлануы деген сөз. Мысалы, А. Қаласында туған балалардың арасында ұлдарға қарағанда, қыздардың саны көп болды делік, ал бүкіл Қазақстанға шаққанда бұл көрсеткіште өмірге жаңадан келген 100 қыз балаға 106 ұлдан келінді. А. қаласымен салыстырғанда республика бойынша жинақталған мәліметіміз дұрыс. Дегенмен, статистикалық бақылау жүргізу кезінде кездейсоқ қателер болмай қоймайды. Алайда, олар математикалық статистика арқылы, яғни ықтималдықтар теориясы бойынша анықталады.
Статистикалық көрсеткіштерді топтау, өндеу және жинақтау. Бұл-статистикалық зертеудің екінші сатысы болып саналады. Осы әдісті қолдану кезінде статистикалық бақылау арқылы жиналған мәліметтер өздеріне тән жекелеген белгілері бойынша біртекті топтарға және іштей жіктерге бөлінеді. Бірақ, олардың әрқайсысы статистикалық жеке көрсеткіштер жүйесіне сай сипатталады. Сондықтан, зерттеудің ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Экологияның ғылым ретінде анықтамасы
Криминологияны ғылым ретінде қарау
Мәдениеттану ғылым ретінде
Әлеуметтану ғылым ретінде
Социология ғылым ретінде
Педагогика психология ғылым ретінде
Әлеуметтік педагогика - ғылым ретінде
Саясаттану ғылым ретінде
Салыстырмалы педагогика ғылым ретінде
Психологияның ғылым ретінде қалыптасуы
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь