Австралияның географиялық орны

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5

1. Австралияның географиялық орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...7
2. Австралияның геологиялық түзілуінің ерекшелігі туралы ... ... ... ... ... .8
I. Австралия территориясының геологиялық даму тарихы ... ... ... ... ... ... 10
II.Пайдалы қазбалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
Көрнекілік құралдар мен суреттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13

III.Австралияның тектоникасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .15

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 18

Пайдаланған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19

Австралия территориясының геологиялық тарихы мен пайдалы қазбалары.
Кіріспе


Австралия – жер бетіндегі ең кіші материк. Ол іргелес аралдарымен қоса түгелдей оңтүстік жарты шарда жатыр. Басқалардан кейін ашылып, қонысталынған бұл материктің аты латының australis – оңтүстік деген сөзінен шыққан.
Оңтүстік тропик Австралияны одан солтүстікте материктің шағын, оңтүстікте көпшілік бөлігі жататындай етіп кесіп өтеді. Материктің шеткі бөліктері: солтүстікте – Йорк мүйісі (10 41о. е.) оңтүстікте – Оңтүстік – Шығыс мүйісі (39 11 о. е.),батыста – Стип – Пойнт мүйісі (113 05 ш.б.), шығыста – байрон мүйісі (153 34 ш. б.). Австралия солтүстіктен оңтүстікке 3200км – ге, батыстан шығысқа 4100 км шамасында созылып жатады, көлемі – 7631,5 мың км.
Солтүстікте Австралияның жағасында Мелвилл, Батерст, Грут – Айленд және басқа ұсақ аралдар, оңтүстікте – материктік қайраңның шетінде жатқан Тасмания, Кинг, Флиндерс, және Кенгуру аралдары жатыр. Батыстағы ең ірі арал – Дерк – Хартог, шығыста – Фрейзер.
Австралия Тынық және Үнді мұхиттарының суымен ұласып жатыр. Ол ешбір материкпен құрлық арқылы байланыспайды. Сондықтан Австралияны, сондай – ақ оның көлемінің шағын екендігін еске ала отырып, кейде материктік арал деп те атайды.
Австралиядан солтүстікте және шығыста, Тынық мұхиттың оңтүстік – батыс бөлігінде материктік, маржандық және жанар тау текті көптеген ірілі – ұсақты аралдар жатыр. Бүкіл осы аралдардың жиынтығын Мұхиттық аралдар деп атайды.
Мұхиттық аралдардың жалпы көлемі шамамен 1,3 млн. км2. Әдетте, Мұхиттық аралдарды бірнеше бөлікке бөледі. Австралияға ең таяу жатқан Жаңа Зеландиядан басқа, батыстағы ең ірі аралды Меланезия деп атайды. Меланезияға Жаңа Гвинея, Соломон аралдары, Жаңа Каледония т.б. кіреді. Ең оңтүстікте жатқан Жаңа Зеландия ерекше көзге түседі. Меланезиядан солтүстіктегі және 177 ш. б. батыста таман жатқан ұсақ аралдарды (Мариян, Каралин, Маршалл т. б.) Микронезия деп аталады. Тынық мұхиттың орталық және оңтүстік бөлігінде 177 ш. б. шығысқа қарай жатқан қалған барлық аралдар Палинезияға жатқызылады. Олар Гавай, Лайн; Қоғам аралдары т. б. Бұл тарихи және этнографиялық жағынан осылай бөлінген, бірақ ол Мұхитттық аралдарды генетикалық және физикалық – географиялық белгілеріне қарай бөлуге сәйкес келмейді.
6


Жаңа Гвинеядан, шығысқа Фиджи аралдарын қоса, Жаңа Зеландияға дейінгі аралдар доғасы аралдарды және материкті бөліп жататын су бассейндерімен бірге Тынық мұхит геосинклинальды белдеуінің жалғасы болып табылады. Климаттың құрылуы және органикалық дүниенің түзілуі жөнінен ол Австралиямен тығыз байланысты, Шығыс Азия аралдары Евразияға сондай қатынаста. Шетелдік әдебиетте оны кейде Неоавстралия деп те атайды. Бұл аралдық ғоғаны Австралиямен бірге қарастыруға болады. Тынық мұхиттың ашық бөлігініңаралдары пайда болуы жөнінен Тынық мұхит платформасымен (талассократонмен) байланысты және оларға өмір бойы құрлықтың ірі алаптарының әсері тимеген. Олардың табиғатының өзіндік өзгешелігі бар және Австралия материгінің табиғатымен ешқандай байланысы жоқ.
Палеоген кезеңінде оңтүстікке, Үлкен Австралия шығанағының солтүстігіне қарай Юкла ойысының түзілуі жүріп, ол теңіз суына батты. Неоген кезінде теңіз құрғап, оның орнында Наллаарбор жазығы пайда болды.
Жаңа платформаның палеозойлық құрылысының тегістелген орнында ең жаңа қозғалыстар нәтижесінде Үлкен Суайрық жотасы, Флиндерс пен Маунт – Лофти таулары көтерілді. Көтерілу тасман теңізі жағалауларының төмен түсуімен, жазықтар пайда болуымен және әсіресе оңтүстік – шығыста базальт вулканизмдерінің күшті байқалуымен қоса жүрді. Оңтүстікте төмен түсу Басс бұғазы мен Тасманияның бір бөлігінің пайда болуына алып келді.
Неоген бойы мен антропогеннің бас кезінде климат жағдайы әлденеше рет өзгеріске түсті: аридтану кезеңі ылғалдану кезеңі мен ауысты. Плювиалдық кезеңнен Австралияның қуаң аудандарында тек ішінара тұзды суға толған немесе толық сорға айналған гидроморфтық қызыл түсті қабаттар, құрғаған өзен арналары, көл қавзан шұңқырлары ғапна сақталған. Теңізден босаған жас жазықта Австралияның неғұрлым ірі өзендер жүйесі қалыптасты.
Тының мұхит белдеуі шегінде тау түзілуімен байланысты Оңтүстік – Шығыс Азия мен Австралия арасындағы құрлық недәуір ұлғайды, Зонд архипелагы Жаңа Гвинея менАвстралияның ірі аралдары арасында көптеген қайраңдар аралдар мен құм қайырлар пайда болды.
Австралияға Азиялық жануарлардың келуі үшін құрлықтың мұндай ұлғаюы жеткіліксіз еді, алайда, ол материкте адамдардың пайда болуын толық қамтамасыз етті. Ежелгі адамдар ішінара құрлықпен, таяз сулы бұғаздар арқылы, ішінара салдармен Кіші зонд аралына, содан кейін Жаңа Гвинея мен Австралияға өткен. Олармен бірге сірә, кейбір өсімдіктер де, сондай – ақ Австралияның жабайы фауналар құрамындағы сүтқоректілердің жалғыз өкілі динго иті де келуі мүмкін
Пайдаланған әдебиеттер

1.Винаградов З.К. Практикум по физической географический частей света М 1970, 172 с.
2. Власова Т.В. “Материктердің физикалық географиясы” А. 1984ж.
3. Власова Т.В. “Физическая география материков и океанов ” под ред.
Рябчикова М. 1988г.
4. Леонтьев О.К. Физическая география океанов М 1982
5. Физическая география материков и океанов
Географический атлас М. ГУГК 1983
6. Говоров К.А. Океания М. 1971
7. Игнатьев Г.М. Тропические острова Тихого океана М. 1979
8. Кист А. Австралия и острова Тихого океана
9. Мухин В.М. Австралия и океания М. 1980
10. Крылова О.В, Герасимова Т.П. Материктер мен мұхиттар географиясы
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.......................................5
1. ... ... ... ... ... ерекшелігі
туралы.....................8
I. Австралия территориясының ... ... ... ... ... ... тарихы мен пайдалы
қазбалары.
5
Кіріспе
Австралия – жер бетіндегі ең кіші ... Ол ... ... ... ... жарты шарда жатыр. Басқалардан кейін ашылып,
қонысталынған бұл материктің аты ... ...... ... ... ... Австралияны одан солтүстікте материктің шағын,
оңтүстікте көпшілік бөлігі жататындай етіп кесіп өтеді. ... ... ... – Йорк ... (10 41о. е.) ......
Шығыс мүйісі (39 11 о. е.),батыста – Стип – ... ... (113 05 ...... ... (153 34 ш. б.). ... солтүстіктен оңтүстікке
3200км – ге, батыстан шығысқа 4100 км шамасында созылып ... ... ... мың ... ... жағасында Мелвилл, Батерст, Грут – Айленд
және ... ұсақ ... ...... ... ... жатқан
Тасмания, Кинг, Флиндерс, және Кенгуру ... ... ... ең ірі
арал – Дерк – Хартог, шығыста – Фрейзер.
Австралия Тынық және Үнді ... ... ... ... Ол ... ... арқылы байланыспайды. Сондықтан Австралияны, сондай – ... ... ... ... еске ала ... ... ... арал деп
те атайды.
Австралиядан солтүстікте және шығыста, ... ... ...... материктік, маржандық және жанар тау текті көптеген ірілі ... ... ... ... осы ... ... ... аралдар деп
атайды.
Мұхиттық аралдардың жалпы көлемі шамамен 1,3 млн. км2. Әдетте,
Мұхиттық ... ... ... бөледі. Австралияға ең таяу жатқан Жаңа
Зеландиядан басқа, батыстағы ең ірі ... ... деп ... Жаңа ... ... аралдары, Жаңа Каледония т.б. кіреді. Ең
оңтүстікте жатқан Жаңа Зеландия ... ... ... Меланезиядан
солтүстіктегі және 177 ш. б. батыста таман жатқан ұсақ ... ... ... т. б.) ... деп аталады. Тынық мұхиттың орталық
және оңтүстік бөлігінде 177 ш. б. ... ... ... ... ... ... ... Олар Гавай, Лайн; Қоғам аралдары т. б. ... және ... ... ... бөлінген, бірақ ол Мұхитттық
аралдарды генетикалық және ...... ... қарай
бөлуге сәйкес келмейді.
6
Жаңа Гвинеядан, шығысқа Фиджи аралдарын қоса, Жаңа Зеландияға дейінгі
аралдар доғасы аралдарды және ... ... ... су бассейндерімен
бірге Тынық мұхит ... ... ... ... ... ... және ... дүниенің түзілуі жөнінен ол Австралиямен
тығыз байланысты, Шығыс Азия аралдары Евразияға сондай қатынаста. Шетелдік
әдебиетте оны кейде ... деп те ... Бұл ... ... ... ... ... Тынық мұхиттың ... ... ... ... ... ... платформасымен
(талассократонмен) байланысты және оларға өмір бойы ... ... ... ... ... табиғатының өзіндік өзгешелігі бар және
Австралия материгінің табиғатымен ешқандай байланысы жоқ.
Палеоген кезеңінде ... ... ... ... ... Юкла ... түзілуі жүріп, ол теңіз суына батты.
Неоген кезінде теңіз ... оның ... ... ... ... болды.
Жаңа платформаның палеозойлық құрылысының тегістелген орнында ең жаңа
қозғалыстар нәтижесінде Үлкен Суайрық жотасы, Флиндерс пен Маунт – ... ... ... ... теңізі жағалауларының төмен түсуімен,
жазықтар пайда болуымен және әсіресе оңтүстік – ... ... ... ... қоса жүрді. Оңтүстікте төмен түсу Басс
бұғазы мен ... бір ... ... ... алып ... бойы мен антропогеннің бас кезінде климат жағдайы әлденеше рет
өзгеріске ... ... ... ... ... мен ... ... Австралияның қуаң аудандарында тек ішінара тұзды суға толған
немесе толық сорға ... ... ... ... қабаттар, құрғаған
өзен арналары, көл қавзан шұңқырлары ғапна сақталған. Теңізден босаған жас
жазықта ... ... ірі ... ... ... ... белдеуі шегінде тау түзілуімен байланысты Оңтүстік – Шығыс
Азия мен Австралия арасындағы ... ... ... Зонд ... ... ... ірі ... арасында көптеген қайраңдар аралдар мен
құм қайырлар пайда болды.
Австралияға Азиялық жануарлардың келуі үшін құрлықтың мұндай ... еді, ... ол ... ... пайда болуын толық
қамтамасыз етті. Ежелгі ... ... ... таяз сулы бұғаздар
арқылы, ішінара салдармен Кіші зонд ... ... ... Жаңа ... ... ... ... бірге сірә, кейбір өсімдіктер де, сондай – ақ
Австралияның жабайы фауналар ... ... ... ... иті де келуі мүмкін.
8
2. Австралияның геологиялық түзілуінің ерекшелігі туралы.
Европалықтар Австралияны адам тұратын материктердің бәрәнен ... ... ... әрі ... ... оның ... ... келтірді.
Ежелден – ақ ғалымдар Оңтүстік тропиктен оңтүстікке таман жатқан жер бар
деп жорамалдаған. Бұл ... ... ... XVII ғасырдың бірінші
жартысында оларға материктің бүкіл солтүстік, ... және ...... ... ... ... ... жақсы білу үшін
голландиялық теңізге ... ... ... ... зор ... ... ... солтүстік және солтүстік – батыс жағасын зерттеп, 1642 ж.
кейін өзінің атымен аталған Тасмания аралын ашты.
Австралияның ... ... XVIII ... ... ... аса ... теңізде жүзушісі және зерттеушісі Джеймс Кук ашқан
болатын. Кук зерттеулерінің ... ... ... ... бар
екендігі туралы аңыз біржолата жоққа шығарылды және ... ... ... ... Антарктикалық материктің бөлігі емес, дербес
материк екені ... ... ... бастап Австралияны игеру жұмысы ... ... ... ... ... жер ... Материктің
оңтүстік – шығысында айдалған адамдардың қонысы ретінде Сидней қаласы бой
көтерді. Австралияда мал ... үшін ... ... ... ... ... аударды. Сондықтан материктің ішкі аудандарын
зерттеу европалық қоныс аударушылардың малдары үшін ... мен ... ... бай ... кен ... ... байланысты XIXғасырдың
ортасында Австралияға көптеген “бақыт іздеушілер” ағылды. Осы кезде Англия
бүкіл материкті өзінің отары деп ... жер ... ... Австралияның жер бедері де айтарлықтай
күрделі емес. Оның негізінде Австралия ... ... ... өте ... ... ... аса ... – Үлкен Суайрық жотасы
жатыр. Жазықтар мен өзен аңғарлары тауларды жекелеген тау ... ... ... ... ... ... болып келеді. Таулардың шығыс
беткейлері теңізге тік ... ... ал ... ...... болады. Таулардың ең биік ... қиыр ...... Ол ... ... ... бетін шөгінді жыныстардың қалың
қабаты ... ... ... ауысады.
9
Материк екі тең емес бөлікке ... ... ... ... ... және ... ... және палеозой қатпарлы
белдеу. Қатпарлы фундаменттің метаморфтық және вулкандық жыныстардан ... жері үш ... ... Австралиялық платформаның
қалыптасқан ерте және орта пратеразойға тиісті Байкал
орогенезіплатформасының даму тарихында ... ... ... ... ... ... ... аймағы алып жатыр. ... ... ... ... ал шығысында Герцин ... ... ... ... ... мен ... ... ежелгі
Гондвананың құрамында болды. Юраның аяғында пайда ... Үнді ...... және Бордың басында қалыптасқан батыс Австралиялық
қазақшұңқыры континенттің батыс шетін қазіргі заман пішінін ... ... ... ұзақ ... байланысты болмағандығы оның
флорасы мен фаунасын эндемикті болуының негізгі себебі палеозойдың ... беті жай ... ... Оның ... теңіз регрессия
пайда болды. Трансгрессия себебінен материктің шығыс – батысы өз ... ... ... бор және ... ... ... климаттық айырмашылығы айқын байқалмайды.
Материктің батыс шетінен басқа аймақтардан көтерілген ... ... ... ... ... және ойыстар мен тау алды иілмелі
континенттің шөгінділерінің жиналуына алып ... Яғни ... ... тау жыныстары жиналу процестері күшті болды. Неогеннің басында
материктің батысы жазықты түрде болды. ... ... ... ... құрғақтық байқалады. Жауын – шашын түсуі маусымда пайда болды.
Мұндай жағдайда материк бойынша латеризация ... ... алып ... ... ... ... ... жазықтары жер бедерінің
консервация маңызды рол атқарады. Материктің ... ... ... ... ... жоғары қозғалу нәтижесінде
қалыптасады.Ол қозғалыс ... ... ... Жаңа Зеландиядан
Тасманиядан бөлініп шығып алып келді. Шығыс Австралиялық таулар осы ... ... ... ... ... бұл ... ... күшті болды. Оның куәсі тау белдеулерінің ... және ... ... ... ... Ерте ... ... салқындауы материктің оңтүстік шығысының мұз басуына алып келді.
10
Мұз тек Костюшко ... және ... ... биік ... ... ... ... климат болғандықтан оның куәсі көптеген палео
аңғарлар және ... ... ... ... климаттың құрғақ тез
өзгеруі өзендер мен көлдердің саяздануына құм төбелер ... ... ... ... ... алып ... Австралия территориясының геологиялық даму тарихы
Австралияның географиялық тарихы материктің үш ірі аймаққа бөлінуге
алып келеді.
1. Батыс Австралия тау қыраты.
2. ... ... ... ... ... ... көтерілу процесі басым тропиктік
құрғақ климат ... бұл ... жер ... үгілу процестері әлсіз
эрозиялық тілімдену үгілудің ежелгі өнімдердің жиналуы тән. Орталық ... ... ... ... процестердің және көлді теңізді
аккумуляция басты рол атқарады. Бұл аймаққа жазықтықтың сор бағыт процестер
тән. Шығыс ... ... ұзақ ... бойы ... дамыған және қазіргі
ландшафтың қалыптасу орографиялық жағдайдың ... ... ... бар. ... ... тау қыратының шекаралары жер бедерінде
айқын ... ... ... бұл ... ... ... болып,
денудациялық және акуматифтік циклдері көп рет ауысуы мен ... ... ... процестер жер бедерін күрделендіреді. Тау
қыратының ландшафтық шөл және шөлейт ... ... ... сирек
ормандар және оңтүстік субтропиктік сирек ормандар мен бұталар ландшафтық
ылғалдылық жеткілікті жерде қалыптасады. ... ... ... ... ... Мұнда ландшафтың дамуы ылғалдану көбірек ... оның ... ... ... муссонның жағалауға дейін жетуі. Батыс
Австралия тау ... ... ... фералиттік үгілу ққыртысына
байланысты. Мұндай қыртыс ылғалды тропиктік жағдайда ғана ... ... ішкі ... ... ... пен ... ... Орташа
жыл бойы буланғыштық көрсеткіш жауын – шашын нормасынан 10 – 12 есе ... ... ... ... кезде ғана болады. Кескін ориттік
жағдайдағы физикалық үгілу құмды кеңістікті ... алып ... ... 27% ... ... құмды шөлдері басқа тропиктік шөлдерге ұқсамайды. Бұл
шөлдер қызыл түсті басым болатын желдердің бағытына ... бір – ... ... ... құм ... тұрады. Австарияның құмды
шөлдерінге салыстырғанда бай болып келеді. Әртүрлі ... ... ... ... мен ... құмды акация
эвкалиптік бұталы түрлері кездеседі. Ең биік ... және ... (ең биік шыңы Жил 1510 м, ... шыңы 1524 м,) Бұл тау ... ... реликті көлдің кен қазан шұңқырлар бөліп жатыр.
2.Орталық ойпаттың табиғатының негізгі ерекшелігінің бірі палеозойдың
аяғына Бордың аяғына дейін ... түбі ... ... ... ... ... 200 м. Ал ең төмен жері Эйр көлі - 12 – 16 м. ... ... ... ... ... ... толықтырылады. Оның негізгі
көзі үлкен Артезиан бассейіні аймақтың топырақ өсімдік жағдайында ... ... ... ... ... Австралия . Бұл аймаққа Үлкен Суайрық жотасымен ... ... ... ...... ел субэкваторлық
,тропиктік, субтропиктік ... ... ... ... ... Гвинеяда Бисмарк архипелагында және Саламон ... 200 м ... Ең биік шыңы Жаңа ... 5029 м осы ... ... деп аталады. Солтүстік Меланезияның климаты ыстық өте
ылғал аралдардың басым бөлігінде ... ... ... ... тараған.
Меланезияның ең үлкен аралы Жаңа гвинея ауданы 829300 км2. ... ... ... ... ... орынды алады.
Жаңа Зеландия екі аралдан Солтүстік және Оңтүстік тағы да бірнеше ұсақ
аралдардан құралған. Бұл аралдар Австралиядан 2000 м қашықтықта ... ... ... 1500 ... арал ... ... огасабара,
Мариан, Каралин, Маршел, Тува орхипелагы, Науру аралдары, оушен аралдары
кіреді. Ең ірі арал Буа аралдары ... 583 ... ... ... ... ... болуы Австралияда көбінесе ... пен үсті ... ... ... ... ... дейін
таралуын алдын ала белгілеп берді.
Материктің жартысынан көбін алып және Арафур теңізінің, ... ... мен тағы ... эпиконтинентальды бассейндеріне
жапсарлас жатқан ежелгі Австралия платформасы архейлік және ... ... ие, онда ... ... ... ... кендері бар. Фундамент материктің батысында, орталық
бөлігі мен ... жер ... ... жатыр. Қалған территорияда ол
протеерозой және палеозой жасындағы ... ... ... жатыр. Бұл
жамылғының ең қалың жері материктік солтүстігі мен ... ... ... ... Кимберли, Перт және ... жас ... ... шегінде, шығыста, Үлкен Артезиян Бассейні
майысуының жас ... ... ... ... теңіз
шөгінділерінің қабаты жатыр.
Протерозой жамылғысының шөгінділерінде ... ... қоры ... ... жас шөгінділерде көмір және біршама жуықта табылған мұнай
мен газ қоры бар. Австралияның бұл бөлігі жер ... ... ... қыртыстың желге мүжілген қабаттарымен аяқталып, денудация жасымен
сәйкес қабат – қабат жатқан биіктігі 400 – 600 м ... ... ... ... ... ... мен Австралияға солтүстігінен
эпиконтиненттік Тимор және Арафур теңіздері, ... ... ... ... ... ... сулы өңір материктің Үнді мұхитымен ұласып
жатқан батыс және оңтүстік жағалауларынбойлап созылып ... ... жер ... мұхиттық немесе өтпелі типтегі терең қазақ
шұңқырлар болып табылатын (5000 м – ден аса) ... ... ... ... және ... каралдары бар су асты қыраттары мен
жоталарын бөлетін Фиджи, Жаңа Каледония т. б. ... ... ... ... Сырт жағынан, ішінара теңіздер жағынан да аралдар доғасын
бойлап ең тереңдігі 9,тіпті 10 мың м – ден ... ... ... ... ... т. б.) ... кетеді.
Австралияны солтүстік және солтүстік – шығыстан ұласып ... ... ... ... жыл бойы + 27+28 – қа ... ... оңтүстігінде ол қыста 19С – ге дейін, ... ... – ге ... төмендейді.
17
Маржанды теңізден жылы Шығыс Австралияағысы шығып, материктің жағасын
бойлап оңтүстікке қарай бағыт алады. Судың тұздылығы барлық жерде 34,5 ... - ге ... ... ... температурасы Маржан құрылыстарының дамуына
қолайлы жағдай туғызады, олар ... ... өте – мөте ... ... ... ... шетін бойлап 2300 км – ге Үлкен Тосқауыл
риф созылып кетеді. Оңтүстікте оның ені 150 км – ге ... Оның ... ... ... ... ... толысу кезінде су басады. ... ... ... ... ашық теңізден тереңдігі 50 м – ден ... ... ... ... Онда кеме жүзе ... ... да ... Австралияның ірі порттары орналасқан.Соңғы жылдары маржан
ғимараттары әдеттен тыс көбейіп ... ... ... деп ... ... ... ... зардап шегуде. Олар Үлкен Тосқауыл ... ... та ... және бұл бірегей батысыцнда протерозой немесе
төменгі палеозойда дамуы басталған майысу жатыр. ... ... ... жиналуы болған. Материктің орталық бөлігінде едәуір кейініректе
Амадиес майысуы қалыптасқан.
табиғи құрылымды түгелдей құрту қаупін төндіреді.
Үнді ... ... ... оңтүстікке қарай бірте – бірте
төмендейді. Материктің батыс жағалары ... ... ... суық ағысы
өтеді, бірақ ол қыста ғана пайда болады және ауа мен ... ... әсер ... ... құрамынан дербес материк ретінде Юр ... ... Оның ... сол ... ... ... толық сәйкес
келмейтін. Солтүстік Шығысы Жаңа Гвинеяның оңтүстік бөлігіне дейін созылып,
оның үстіне солтүстік – батыс ... Үнді ... суы алып ... және оңтүстік – шығысынан ежелгі Австралия (Тасмания) ... теп ... ... ... ... жатыр. Ол оңтүстік – шығысында байкалдық
құрылымнан шығыс шеті солтүстік – шығысындағы Герциндік құрылымға ... ... ... ... ... бұл ... сол ... жалғасқан Тасманияға дейін созылып жатты. Мезозой ... бұл ... ... ... сипатына ие болады да Австралияның
ежелгі платформасымен тығыз тұтасып кетті. Материктің ... оны ... ... бөліп тұрған Жаңа Гвинея – жаңа ... ... ... ... белдеуі қоршаутын.
Платформаның архей фундаменті шығыңқы жатқан неғұрлым ежелгі учаскесі
батыста, 120 – меридианның екі жағында жататын. Солтүстік және
12
Бор және ... ... ... ... және жас ... ... ... шығанағы, Үлкен Артезиян бассейні (Орталық
жазық) мен Муррей (Марри) өзені ... ... ... ... ... ... ... бөлігін батысынан ұзақ уақыт бөліп тұрған
теңіз ... алып ... ... бөлігінің сол кездегі климат жағдайы аз зерттелді.
Оның батыс жартысының ішкі аудандары аридтілігімен ерекшеленеді ... ... ... ... мен ... аудандарының байланыссыз
жатуы, аридтік жағдайдың басымдылығы органикалық дүниесінің ... ... ... мен архайзмділігіне себепші болды. Сірә, Бор дәуірінің
соңында - Австралиядағы ... бас ... ... және ... кейін құрып біткен алғашқы өкілдері пайда болса керек. Бұл
уақытта қазіргіге жақын флора дами бастайды.
Мезозойдың соңы мен ... ... ... тау ... ... ... шеңберінің шегінде болды. Бұл Жаңа ... ... ... ... ... тау ... ... алып келді,
сондай – ақ Австралияның жас және ежелгі шегіндегі ... ... да ... платформалардың үлкен бөлігінде кайнозой бойында рельеф
ертедегі болған докембрий рельефінің ... ... ... ... ... Австралияның батысында денудация күшейді. Әсіресе күшті өзгеріске ішкі
платформалық цокольдық таулардың ... ... ... ... ... ... ... және протерозойдың шығыңқы жатқан орнында терең ойыс
Амадиес пен (овлакогенмен) бөлінген ... мен ... ... Пайдалы қазбалары.
Австралия материгі пайдалы қазбаларға бай. Олардың қалыптасу
жағдайлары мен ... ... ... ... ... Материк алтын,
алюминий, мыс никель, марганец, темір, мен уран ... ... ... ...... тас көмірдің ірі кен орындары
шоғырланған. Орталық жазықтарда мұнай мен ... мол қоры ... пен ... – Шығыс Австралияның тау құрылысының өн бойында
полиметалл, мыс, ... ... кен ... ... ... ... ... қатпарлы құрылымдарында тас көмір
мен қоңыр көмірдің , сондай – ақ мұнай мен ... көп ... ... ... Австралияны басқа материктермен салыстырғанда
қарапайым болып келеді.
II. 1. Жанғыш пайдалы қазба.
Пайдалы қазба негізінен үшке ... ... ... және ... ... ... ... рудалы қазбаларға тас көмір, қоңыр көмір, мұнай
және газ жатады. Австралияның ...... тас ... ірі ... шоғырланған. Орталық жазықтарда мұнай мен газдың мол қоры бар.
II. 2. Рудалы пайдалы қазбалар.
Рудалы пайдалы қазбаларға алтын, алюминий, мыс, ... ... ... мен ... ... ... ... бағалы зат ретінде сырт
елдерге сатады. ... ... ... ... ... ... ... батыс жағалауында орналасқан. Ал Калгурли
қаласында алтынның кен орындары бар. Оны ... ... ... өндіреді. Ауыр түсті металдарына мыс, қорғасын, мырыш, никель,
қалайы жатады. Қорғасын, мырыш кендері полиметалл кеніне жатады. Қорғасын,
мырыш кен ... ... – Хилл ... ... ... ... Тасмания аралында орналасқан. Алюминий рудалары Оңтүстік ... ... Мыс пен ...... ... мен кабель
өнеркәсібінің негізі металдары болып саналады. Альюминий, титан, ... ... ... Бұл салалар энергияны көп қажет ететіндіктен,
зауыттар ірі электр энергиясы көздеріне жақын салынады.
II. 3. ... емес ... ... заман мәліметтері бойынша Австралия боксит, кобальт, никель,
уран, ... бай. ... емес ... қазбаларға фосфориттер мен ас
тұзы бай кендері бар. Фосфорит пен ас ... кен ... ... ... ... ... шардың басқа материктерінен оқшау
орналасқан. Тек ... ... ... ... ... ... ... оңтүстік – шығысында ғана бірнеше қолайлы
қойнаулар кездеседі. Австралия ... ... және Үнді ... сулары шайып жатыр. Мұхиттағы судың беткі температурасы жазда +28 С –
қа жетсе, ... +20 С – тан ... ... ... ... ... әр ... пішіндегі маржандық құрылымдар көп кездеседі. ... ... ... кезінде ғана ашық мұхитқа шыға ... ...... ... ... ... ... оның көпшілік бөлігінде жауын
– шашын өте аз ... Бұл ... ... суық ... ... ... ... тропик сызығы үстіндегі орнымен байланысты. Ал жылы
ағыстар өтетін ... және ... ... ылғал біршама мол
түседі.
Австралия – сөнбеген жанартаулары жоқ ... – бір ... ... ... ең ... ... оның 2/3 ... шөлді аймақтар алып
жатыр. Материктің басқа құрлықтардан ертерек бөлініп қалуына байланысты
мұнда ... ... ... мен ... мен ... ... ... Материк жағалауында ұзындығы 2300 км,
ені 2 км – ден 150 км – ге ... ... жер ... ең ірі маржандық
құрылым Үлкен Тосқауыл рифі орналасқан. Австралия ... ... ... ел Австралия Одағы алып жатыр.
Материктің теңіз деңгейінен ең биік орналасқан нүктесі – Үлкен Суайрық
жотасының оңтүстігіндегі Косцюшко тауы (2228 м), ... ... ең ... нүктесі – Эйр көлі (деңгейі – 12 м).
Платформа фундаментін құрайтын кристалды жыныстар оның ... ... ... жер ... шығып жатыр. Мұнда 400 – 600 м – лік аласа
таулы ... мен ... ... ... ... ... ... биіктігі 1000 – 1500 м – ге жетеді. ... ... ... физикалық үгілу әсерінен тауларда сан алуан ... ... Тау ... ... ... мен ... жалдар көмкеріп жатыр.
Платформаның шеткі және ... ... ... ... сәйкес келеді. Австралияның географиялық орнының ерекшелігіне және
ежелгі құрылымдардың басым болуына ... ... ... ... мұз басу іздері кездеспейді.
19
Қорытынды.
Австралия материгі пайдалы қазбаларға бай болып келеді. Әсіресе тас
көмір мен ... ... бай. ... Оңтүстік – Шығысында тас көмірдің
ірі кен орындары бар. Тас ... мен ... ... сырт ... ... ... қатар алмаз және алтын пайдалы қазбаларға
бай болып келеді. Олар алмаз шығарудан дүние жүзінде ... орын ... ... ... ... ... сатады. Алмазды алтын мен
жалатып,Ұлыбритания,Франция, АҚШ, Канада, сияқты дамыған елдерге ... Оның құны әр елде ... ... Алмазды өндіреді Австралияның
Оңтүстігінде және Батысында өндіреді. ... ... асыл тас ... ... ... құны ... жоғары. Австралия сонымен
қатар әлем біріншілігіне шығып отырған ел.
Пайдаланған ... З.К. ... по ... географический частей
света М 1970, 172 с.
2. Власова Т.В. “Материктердің физикалық географиясы” А. 1984ж.
3. ... Т.В. ... ... ... и океанов ” под ред.
Рябчикова М. 1988г.
4. Леонтьев О.К. Физическая география океанов М 1982
5. Физическая география материков и ... ... М. ГУГК ... Говоров К.А. Океания М. 1971
7. Игнатьев Г.М. Тропические острова Тихого океана М. 1979
8. Кист А. Австралия и острова Тихого ... ... В.М. ... и ... М. 1980
10. Крылова О.В, Герасимова Т.П. Материктер мен ...

Пән: География
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Австралия жайлы25 бет
Жер бедері25 бет
Австрия еліне экономикалық географиялық сипаттама22 бет
Африка жайлы10 бет
Австралия27 бет
Австралия туралы9 бет
Австралияның экономикалық- географиялық жағдайы16 бет
Ауыстраля одағы9 бет
Жер беті ландшафттарының типтері. Тропикалық және экваторлық ландшафт типтері19 бет
Астық дақылдарымен қоректенудің биологиялық ерекшеліктері9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь