Топырақ

Топырақ - үзақ уақыт жүргізілген күрделі және комплекс процесстер нәтижесінде пайда болған және өзгеруші бір түзіліс. Сол себепті химиялық құрамы және кейбір қабаттарының химиялық қасиеттерін үйрену теориялық және тәжірибелік жағдайларды дұрыс шешуге жәрдем береді.
Топырақ құрамында белгілі бір мөлшерде есімдік, жануар және микроорганизм қалдықтары болады. Бұлар топырақ құрамындағы заттардың арганикалық қосылыс түріндегі негізгі қоры болып есептеледі. Топырақта топталған органикалық қалдықтар жайғана шіриді, оның сыртқы көрінісі және химиялық құрамы өзгеріп, күрделі жаңа қосынды түзеді.

Топырақ шіріндісі (гумус) және оны анықтау әдістері

Топырақ шіріндісі күрделі органикалық қосынды болғандығы себепті, оны топырақтан ажыратып алу қиынға соғады. Сол себепті оның жалпы мөлшерін анықтаумен шекаралынады. Топырақ шіріндісінін жалпы мөлшерін түрлі әдістер (Г. Г. Густавсон, Кноп, Робинзон, Ишчиреков және И. В. Тюрин әдістері) мен анықтау мүмкін. Бұлардан академик И.В. Тюрин жасаған көлемдік әдіс өте қолайлы және өңай әдіс болып есептеледі. Сол себепті топырақтың шірінді мөлшерін акад. И. В. Тюрин әдісінде анықтау кірітілген.

Топырақ құрамындағы шірінді мөлшерін Кноп
әдісінде анықтау
Жұмыстын мақсаты:
Бұл әдіс органикалық заттарды оксидтауды хром қышқылы әсері және сульфат қышқылы әсерінде қыздырып, ажыралп шыққан карбонат ангидридті (СО2) тарту жолымен анықтауға негізделген.
Кноп аппаратының құрылысы:
Кноп әдісі бойынша анықтайтын аппарат екі тесікті каучукті жапқышпен жабылған (органикалық заттарды күйдіру үшін) 200-350 мл көлемді Эрленмейер колбадан түзілген.
1. Жапқыштың бір тесігіне шыны бурама колбаны орнатамыз.
2. Астына жетіп барған ажыратушы воронка орнатылады.
3. Каучукты воронка шыны буралған колбамен сілті салынады.
4. Жууға арналған шынымен немесе тұтқышқа кіретін ауаны карбонат ангидридінен тазалау үшін, натрийлі әктас салынған V- тәрізді шыны
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Жамалбеков есбол.
Топырақтану және жапырақ географиясы мен экологиясы
2. Жақсыбаев есбол.
Топырақ өндеуді механикаландыру
3. Биғалиев Айтқожа.
Қазақстан топырағы оның экологиясы
4. Тазабекова тілепбай.
Топырақтану түсіндірме сөздері
5. мамынова Шолпан.
Топырақтану
        
        Топырақ
Топырақ - үзақ уақыт жүргізілген күрделі және ... ... ... болған және өзгеруші бір түзіліс. Сол себепті химиялық
құрамы және кейбір қабаттарының химиялық қасиеттерін үйрену ... ... ... ... шешуге жәрдем береді.
Топырақ құрамында белгілі бір ... ... ... және
микроорганизм қалдықтары болады. Бұлар топырақ ... ... ... ... ... қоры болып есептеледі. Топырақта
топталған органикалық қалдықтар жайғана шіриді, оның сыртқы ... ... ... ... ... жаңа ... түзеді.
Топырақ шіріндісі (гумус) және оны анықтау әдістері
Топырақ шіріндісі күрделі ... ... ... ... оны
топырақтан ажыратып алу қиынға соғады. Сол себепті оның ... ... ... ... шіріндісінін жалпы мөлшерін түрлі әдістер
(Г. Г. Густавсон, Кноп, Робинзон, Ишчиреков және И. В. Тюрин ... ... ... ... академик И.В. Тюрин жасаған көлемдік әдіс ... және өңай әдіс ... ... Сол себепті топырақтың шірінді
мөлшерін акад. И. В. Тюрин әдісінде анықтау кірітілген.
Топырақ құрамындағы шірінді ... ... ... ... әдіс ... ... ... хром қышқылы әсері және
сульфат қышқылы әсерінде қыздырып, ажыралп шыққан карбонат ангидридті ... ... ... ... ... құрылысы:
Кноп әдісі бойынша анықтайтын аппарат екі тесікті каучукті жапқышпен
жабылған (органикалық заттарды күйдіру үшін) 200-350 мл ... ... ... ... бір тесігіне шыны бурама колбаны орнатамыз.
2. Астына ... ... ... ... ... ... ... шыны буралған колбамен сілті салынады.
4. Жууға арналған ... ... ... ... ауаны карбонат
ангидридінен тазалау үшін, натрийлі әктас салынған V- тәрізді ... ... ... Воронкадан колбаға сульфат қышқылы және хром ангидрид ... ... ... ... тік ... ... ... төмегі ұшы орнатылады.
7. Тозаңытқыш шынымен водород хлоридті ұстап қалушы сым темір ... ... ... ... V- ... шынымен және су буларын
сіңдіруші ... ... ... ... ... ... Карбонат ангидридті, әсіресе, су ... ... ... ... ... ... карбонат ангидриттін әрекеті
жолымен натрон ... мен дара ... ... толтырылған шыны
қосылады.
9. Бурама шыны ... ... ... ... үшін және де олардың
қоқыстанбауы үшін екі ұшына және V - тәрізді ... ... ... шыны ... ... ... шынылардың су булары және ауадағы карбонат ... ... үшін ... сон цилиндр мұнара немесе натрон актасы және дара
кальций хлориді салынады ... шыны ... Ол ... ... хлориді салынған тірсекпен қосылады.
12. Аспаптың соңына аспиратор орнатылады.
13. Жұмысты бастаудан алдын ... ... ... көру ... Ол үшін ... ... шүмегін жауып, аспиратор іске
қосылады.
15. ... түзу ... ... ... ауа ... және ... ... аспиратор жұмысы тоқтайды.
Керекті құралдармен реактивтер:
Кальций хлорид, ... ... хром ... 5 ... ... күйдіруші калийдің 5 проценттік ерітіндісі немесе
натрон әктасы.
Жұмыстын барысы:
1. 1мм лі елгезерден өткізілген ... ... ... 50-100 ... ... ... егер ... ұсақ тамыршалар ... ... ... ... шыны ... ... Сол майдаланған топырақ үлгіміздің 0.25 мм лі ... ... Сол ... ... анализ үшін 2-5 г топырақ тартып алып, 200-500 мл
лі Эрленмейер колбасына саламыз.
5. Топырақтағы кальций және магний ... ... үшін ... 20 ... ... ... 20 мл ... (Одан күштірек қышқыл
жаратудың керегі жоқ, өйткені түзілетін гипс ... ... орап ... нәтижелерге кедергі береді).
6. Колба жылдамдықпен ажыралып шығып тұрған карбонат ангидрид реакциясы
аяқталғанша шайқатылады және 12-16 ... ... ... ... соң, ... ... және ол
аппаратқа қосылады.
а) сіңіруші шыны ... ... ... ... ... ... ... каучук шынымен жауылады (Сіңдіруші шынылар
және калий аппараттар номерленіп әксикаторға ... ... ... бөліктері каучук шынымен қосылады.
в) Ажыратушы воронканың шүмегі ашылады.
г) Аспиратор іске қосылады және 3/4 -1 ... ... ... ... (бұл ... ... 1-1.5 л-дей ауа өтеді).
д) Ажыратушы воронканың шүмегі жабылады.
5 Сіңдіруші шынылар немесе калий аппараттар аналитикалық ... және олар ... ... ... ... аппаратты тізбекке
қосылады.
6. Ажыратушы воронканық шүмегі ашылады және оған 45 мл ... ... ... оның суға ... көлем бойынша 3:2 болуы керек.
7. Воронка жабылады және абайлықпен оның шүмегін ашып, сульфат ... ... ... Дәл осы барыста ажыратушы воронка жәрдемінде 50 ... ... 10-20 мл ... ... воронканың шүмегі жабылып аспираторды ажыратамыз,
қолбадағы қосынды және ... ... ... ... ... 15 ... ... Калий аппаратыкан түйіршектер ... ... ... ... ... Хром ангидрид және сульфат кышқылының ... ... ... ... ... шығады:
4СrO3 + 6Н2SО4 = 2Сr (SО4)2 +3O2, + 6Н2О
Сульфат қышқылынан қарайып кеткен органикалық заттардың ... ... ... ... ангидрид түзеді:
3О2 + 3С = 3СО2
13. Карбонат ангидридті сіңдіруші шыны аппараттар жәрдеміңде ... ... ... үшін колбаға кіріткен сульфат қышқылын және
карбонат ангидридін қыздыру, қайнату және ... ... ... ауа
тартылу аралығында калий аппаратынан өтіп тұрған түйіршектердін өту
жылдамдығын жақсылап болжау ... ... ... ... ... ал, калий ... 2-3 ... өтуі ... ... ... ... 15 ... қайнатылүаннан
кейін ашылады, аспираторды қосамыз және ... 3/4 ... 45 ... ... ... ауа ... Ауа ... тоқтатамыз. Сіндіруші шыныларды ажыратамыз, олардың үстін
шыны ... ... ... және шынылар әксикаторға саламыз.
17. Сіңдіруші шыныларды тартамыз, қосымша салмақ тек бірінші ... ... ... ... етіп ... ал оның ... ... Оның салмағы тек карбонат ангидридті жылдамдықпен өтуі ... ... ... ... ұзақ ... ... жұмыс алып бару
нәтижесінде асуы ... Бұл ... ... алу үшін ... ... шынылар өз уақтында
жаңалануы және де карбонат ангидрид бағытының бөлінуін анықтап күзету
керек. -
. ... ... ... мына формула жәрдемінде есептеп шығарылады:
Мұндағы,
X- гумустың процент есебі,
а - екі шыныдағы қосымша салмағы, г есебінде,
Н - ... ... г ... - құрғақ топыраққа айналдыру коэффициенті,
100 - процентке айналдыру коэффициенті,
Р - гумусқа ... ... - 0,471 ... ... ... коэффициенті – 0,273.
Топырақ құрамындағы гумус мөлшерін
И.В.Тюрин әдісінде анықтау
Жұмыстың мақсаты:
Гумус немесе қара ... ... ... ... ... ... Гумус негізінен көміртек, сутек, ... ... май және ... ... ... қатар оның құрамындағы
өсімдіктерге керек негізгі қоректік әлементтер азот, фосфор, күкірт, және
басқалар бар. Топырақтағы ... ... ... гумус
құрамындағы бұл әлементтер босайды да, онымен өсімдіктер ... ... ... ... байланысты топырақтағы шірік мөлшері
түрліше болады. Мысалы, шөлді аймақтың ... қара ... 0,5 - 1 ...... қара топырақты аймақта шірік мөлшері 10 % -ке дейін жетеді.
Топырақ құрамындағы гумус мөлшерін білу тыңайтқыштарды ... ... ... ... әдіс ... ... углеродты хромат ангидридтің сульфат
кислотадағы ерітіндісімен оксидтеу және артылған хроматангидридті Мор ... ... ... + 6Н2SО4 + 3С ... = ... + 6Н2O +3СО2
3 СrO3+6ҒеSО4+6Н2SО4 = Сr2(SО4)3+ 3Fe(SO4)3 + 6H2O
Керекті құралдармен ... ... 10 ... ... ... ... ... бюретка, 0.4 н хромат ангидридінің сульфат кислотадағы
ерітіндісі, фенилаиторанил кислотасы, 0.2 н Мор тұзы.
Жұмыстын барысы:
1. Анализге тесіктері ... 0.25 мм – лі ... ... ... 0.2 - 0.9 г ... ... ... көлемі 100 мл-лі конустәрізді колбаға салынады.
3. Штативте орнатылған бюреткадан 1:1 қатнаста дайындалған 0.4 н
хромат ... ... ... ... 10 мл ... ... ... Колба аузын воронкамен бекітіп 5 ... ... ... ... ... сульфат кислота ... ... ... ... ... ... ... тұрған колбаны суыту мақсатында колба ... ... 20 мл ... жуылады.
6. Колбада түзілген ерітіндіге 3-5 тамшы ... ... ... ... ерітінді көк түске кіреді.
7. Колбадағы ерітінді лайқа жасыл түске өткенге дейін 0.2 н Мор тұзымен
титрленеді.
8. Титрлеу үшін кеткен Мор тұзы ... ... ... ... ... ... дайындалады. Ол үшін 0.4 н таза
хромат ангидридтен 10 мл алып ... ... ... ... Мор ... титрленеді.
10. Шірінді мөлшері мына формула жәрдемінде есептелінеді:
X - үлгі құрамындағы карбонаттар мөлшері, %
а - 10 мл таза ... ... ... үшін ... Мор тұзы ... - ... ... хромат кислотаны оксидтеу үшін кеткен Мор тұзы мөлшері,
млн - топырақ ауырлығы 0.0006 - 0.0006 г ... ... 1 мл 0.2 ... ерттіндісіне тура келетін ... ... ... г) ... ... ... жалпы азот, фосфор, калийді
бір сорымда анықтау
Жұмыстың мақсаты:
Топырақ құрамындағы негізгі азық элементтерінің бір ... ... ... ... ... ... Бұл ... азықтық элементтерін
өсімдіктер пайдалана алмайды. Көптеген ыдыраулар нәтижесінде ғана өсімдік
пайдалана алатын түрге өтеді. Олар ... азық ... ... болып есептелінеді.
Керекті құралдар мен реактивтер:
Аналитикалық таразы, Н2 SО4 және НСІ қосындысы, сигнет тұзы, 50 % -ті
NaОН, тығыз(көк түстегі) ... ... ... ... Неселер реактиві,
10 % ті аммиак, фенолфталеин, ... ... ... ... газ
плиткасы, хлорлы қалай, фотометр, ФЭК, әр түрлі пипеткалар, 50 немесе 100мл
көлемді өлшеу колбалары, 250 мл колбалар.
Жұмыстың барысы:
1. ... ... ... ... ... 0.25 мм електен өткізілген
болуы ксрек. Топырақ аналитикалық ... 2 г алып 100 мл ... ... ... Бұл анализ тарту шкафында жасалынады.
2. Үстіне Н2SО4 және НСІ кислоталар қосындысынан 5мл салынады.
3. Қосынды 30 ... ... ... Колба воронкамен ... ... ... ... ... ... асбест торы үстінде қыздырылады. Уақты-уақтымен
колба ақырын шайқатылып шұрылады.
5. 3 - 4 тамшы хлорлы ... ... және ... ары қарай
жалғастырылады. Уақты-уақтысымен бұл іс ... ... түсі ... ... күйдіру ары қарай жалғастырылады.
6. Күйдіру аяқталғаннан соң ... ... және ... су құйылады және көлемі 100 мл болған өлшеу колбасына
өткіземіз.
7. ... ... ... ... ... Бұл ... ... азот, фосфор және калий анықталынады.
Жалпы азотты анықтау
1. Анықталынатын топырақтағы азоттың ... ... ... 2-5 мл пипетка жәрдемінде алынады.
2. Үстіне сегнет тұзы ... 2 мл ... ... тұзы
қосылмаса ерітіндідегі кальций және магний тұздары ... ... ... ... 10 ... ... ... Колбаға 30 – 40 мл дистилденген су құйылады.
5. Қосынды 50 % ті NаОН пен сілтілі ... ... ... ... ... ... Жұмыстың бұл этапын өте сақтықпен
жасау керек, ... ... ... ... ... ... ... түс
мутный болады, нәтижеде іс қиындасады.
6. Неселер ... 2 мл ... ... ... ... Қосындыны дистилденген сумен өлшеу сызығына дейін жеткіземіз.
8. Ерітінді ФЭК те анықталынады.
9. Нәтиже мына формуламен есептелінеді:
X -жалпы азоттың ... %
а - ... ... ... ... - ... ирек сызықшадан табылған концентрация
м - анализ үшін алынған сорымның мөлшері, мл
100 %-ке айнадыру үшін көбейтіруші
Н- топырақ ауырлығы, мг
Жалпы фосфорды ... ... ... 10 мл алып көлемі 100 мл лі өлшеу колбасына құямыз.
2. Үстіне 40-50 мл ... су ... 10 % ті ... фенолфталеин жәрдемімен қызғыш түске дейін
нейтралициялаймыз.
4. ... ... ... өлшеу сызығына дейін жеткіземіз.
5. Сол ерітіндіден ... ... 5-10 мл ... көлемі 50 мл болған
өлшеу колбасына құйылады.
6. Үстіне 20-25 мл дистилденген су құйылады.
7. ... ... ... 2 мл ... ... ... ... дистилденген сумен толтырылады.
8. Үстіне хлорлы қалай ерітіндісінен 0.5 мл ... ... ... ... 10 ... соң ... ФЭК те анықталынады.
11. Нәтиже мына формуламен есептелінеді:
X -жалпы фосфордың мөлшері, %
а - сорымның жалпы мөлшері, ... - ... ирек ... ... ... - ... үшін алынған сорымның мөлшері, мл
100 %-ке айналдыру үшін көбейтіруші
Н- топырақ ауырлығы, мг
Жалпы калийді анықтау
1. Күйдіріп дайындалынған ерітіндіден 5-10 мл алып ... ... кіші ... ... ... сонша мөлшерде (5-10) дистилденген су құйып шайқатамыз.
3. ... ... ... және ... анықталынады.
4. График кесте түзу үшін ... ... ... ... ... ... бойынша калий мөлшері анықталынады.
5. Нәтиже мына формуламен есептелінеді:
X -жалпы калийдің мөлшері, %
а -сорымның жалпы ... ... - ... ирек ... табылған концентрация
м - анализ үшін алынған сорымның мөлшері, мл
100 %-ке ... үшін ... ... ауырлығы, мг
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Жамалбеков есбол.
Топырақтану және жапырақ географиясы мен экологиясы
2. Жақсыбаев есбол.
Топырақ ... ... ... ... ... оның ... ... тілепбай.
Топырақтану түсіндірме сөздері
5. мамынова ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"шығыс Қазақстан топырақтарына сипаттама"5 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
Агротехника сапасыз болғанда топырақты суарудан соң күтіп-баптау20 бет
Алматы облысы Көксу ауданы «Үйгентас» ЖШС топырақтары және оларды ауылшаруашылығында пайдалану55 бет
Антропогендік іс әрекет және гидросфера. Антропогенез және педосфера. Геожүйелермен экожүйелердің жер-топырақ ресурстарының күйіне антропогендің әсер етудің зардаптары5 бет
Аридтену үрдісінің Сырдария өзенінің төменгі ағысындағы топырақтардың шөлденуіне әсері66 бет
Атырау облысының мұнаймен ластанған топырақтарын мұнай тотықтырушы микроорганизмдер көмегімен тазалау30 бет
Ауыспалы егістерде топырақтағы органикалық заттардың баланысын есептеу13 бет
Биосфераның ғаламдық экологиялық проблемалары: Әлемдік мұхиттың, атмосфераның, топырақтың ғаламдық ластануы. Экологиялық жағдайлар мен экологиялық дағдарыс9 бет
ГОСТ және ОСТ оларлың су,ауа,топырақ,сүт,ет және басқа мал шаруашылығы өнімдерін микробиологиялық және вирусологиялық бағалауға қажеттілігі. Дезинфекция тиімділігін бақылау21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь