Су айдау

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ 5

1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ 6
1.1 Өзен кен орны жайлы жалпы мәліметтер 6
1.2 Кен орнының геологиялық зерттелуінің және игерілуінің тарихы 8
1.3 Стратиграфия 11
1.4 Тектоника 18
1.5 Мұнайгаздылық 20
1.6 Сулылық 25
1.6.1 Қабат суларының физика.химиялық қасиеттері 27

2 ТЕХНИКА.ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ 28
2.1 Өзен кен орнын игерудің тарихы мен қазіргі жағдайы 28
2.1.1 XVІ горизонтты игерудің жағдайы 41
2.2 Өзен кен орнының өндіру және айдау скважиналары қорының жағдайы 43
2.3 Скважиналар өнімін жинау және кәсіпшілік дайындау жүйесіне қойылатын талаптар 47
2.4 Қабат қысымын көтеру жүйесінің жағдайы 50
2.5 Су айдау . қабаттар мұнай бергіштігін арттырудың жоғарыпотенциалды меңгерілген әдісі 52
2.5.1 Нұсқа ішінен су айдағанда игеру мерзімінің өзгеруі 53
2.6 Мұнайды ыстық сумен ығыстыру 56
2.6.1 Қабатқа ыстық су айдағанда температуралық өрісті есептеу 56
2.7 Кен орнын игеру технологиясын жетілдіру 58

3 ЭКОНОМИКАЛЫҚ БӨЛІМ 61
3.1 «Өзенмұнайгаз» акционерлік қоғамының ұйымдастыру сипаттамалары 61
3.1.1. Негізгі және қосалқы өндірісті ұйымдастыру 61
3.1.2. Техникалық жабдықталу. Автоматтандыру мен телемеханикаландыру дәрежесі 64
3.1.3. Материалдық.техникалық жабдықтауды ұйымдастыру 64
3.1.4 Кәсіпорын транспортын ұйымдастыру 65
3.1.5. Скважиналарды жөндеуді ұйымдастыру 66
3.2. Өзен кен орнын игерудің жобалық және нақты техника.экономикалық көрсеткіштерін талдау 68
3.4. «Өзенмұнайгаз» акционерлік қоғамының 2000 ж. мұнай мен газ өндірудің өзіндік құнына қысқаша талдау 71

4. ЕҢБЕКТІ ЖӘНЕ ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ БӨЛІМІ 76
4.1 Еңбекті қорғау 77
4.2 Қорғау шараларын игеру 80
4.3 Қоршаған ортаны қорғау 84

ҚОРЫТЫНДЫ 87

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі 89

ҚОСЫМША 90
КІРІСПЕ


Қазақстан Республикасы үшін ең басты экономикалық мәселе – материалдық-техникалық базаны жасауда маңызды роль ауыр индустрияға тиесілі, және оның ішінде алдымен энергетика, қара металлургия, мұнай, газ, химия және мұнайхимия өнеркәсіптері, машина жасау.
Қазіргі кезде материалдық өндірістің бірде-бір саласы мұнай мен газ өнеркәсібінің өнімін пайдаланбай дами алмайды.
Мұнай мен газдың мұнайхимия өндірістерде шикізат ретінде қолданудың өсуіне байланысты мұнай мен газ өнеркәсібінің ары қарай жетілуі қарастырылған.
Өндіру тиімділігін жоғарлатуға рационалды игеру жүйелерін қолдану, бұрғылау жұмыстарының технологиясын жетілдіру, олардың техникалық жабдықталуын жақсарту, қабаттар мұнайбергіштігін арттырудың қазіргі жаңа әдістерін кеңінен еңгізу және прогрессивтік технологиялық процестерді пайдалану арқылы қол жеткізуге болады.
Қазіргі кезде су айдау – мұнай кен орындарын пайдаланғанда қолданылатын ең негізгі әдістердің бірі. Су айдаудың әртүрлі әдістері болады, бірақ олардың әрқайсысының артықшалықтары мен кемшіліктері бар. Жобалау кезінде су айдау жүйесін таңдау толығымен кеңіштің құрылысына байланысты.
Өзен кен орны өнеркәсіптік егеруге 1965 ж. берілген. 1998 ж. мұнай өндіру жоспары орындалған жоқ, бұған ең басты себептердің бірі – игерудің басынан бастап ұсынылған жобалық технологиялық ережелердің сақталмауы (су айдауға көшірілудің тым кеш болуы, әсіресе ыстық суға).
Дипломдық жобада Өзен кен орнындағы осы және басқа да проблемалар шешімдерін табу көзделген.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Жданов М.А. – “Нефтепромысловая геология и подсчет запасов нефти и газа” М.:Недра, 1970 ж.
2. “Проект разработки месторождения Узень”, Шевченко, 1965 год.
3. Желтов Ю.П. “Разработка нефтяных месторождений”, М.:недра, 1986 год.
4. Гиматудинов Ш.К., Дунюшкин И.И. “Разработка и эксплуатация нефтяных, газовых и газоконденсатных месторождений”, М.:Недра, 1988 год.
5. Шуров В.И. “Техника и технология добычи нефти”, М.:Недра, 1983 год.
6. Қалабаев Х.А. “2001 мамандығының студенттеріне дипломдық жобаның ұйымдастыру-экономикалық бөліміне әдістемелік нұсқаулар”, Алматы, 1990 жыл.
7. Лутошкин Г.С. “Сбор и подготовка нефти, газа и воды к транспорту”, М.:Недра, 1990 жыл.
8. Годовой отчет АО “Узеньмунайгаз”, Новый Узень, 1997 год.
9. Планов Г.Е. “Охрана труда при разработке нефтяных месторождений”, М.:недра, 1982 год.
10. Келман Г.С. “Зашита окружающей среды при добыче, транспорте и хранении нефти и газа” М.:Недра, 1981 год.
        
        Өзен кені
АНДАТПА
Бұл дипломдық жобада төрт негізгі бөлім қарастырылған:
- геологиялық бөлім;
- техника-технологиялық бөлім;
- экономикалық бөлім;
- еңбекті және қоршаған ... ... ... ... ... жеке ... объектісі болып табылатын
XІІІ-XVІІІ горизонтарға сипаттама берілген.
Техника-технологиялық бөлімде Өзен кен ... ... ... бергіштігін көтеру әдістері (сатылық термалдық, фигуралық
су ... ашып ... ... Өзен кен ... жаңа технологияны қолданудан
болатын экономикалық тиімділік есебі жүргізілген.
”Еңбекті және қоршаған ... ... ... ... ... ... мен жер қойнауы мен қоршаған ... ... ... ету сөз болады.
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ 5
1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ 6
1.1 Өзен кен орны ... ... ... ... Кен орнының геологиялық зерттелуінің және игерілуінің тарихы 8
1.3 Стратиграфия 11
1.4 Тектоника 18
1.5 Мұнайгаздылық ... ... ... ... ... ... ... 27
2 ТЕХНИКА-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ 28
2.1 Өзен кен орнын игерудің тарихы мен ... ... ... XVІ ... игерудің жағдайы 41
2.2 Өзен кен орнының өндіру және айдау скважиналары ... ... ... ... өнімін жинау және кәсіпшілік дайындау жүйесіне қойылатын
талаптар 47
2.4 Қабат қысымын көтеру жүйесінің жағдайы ... Су ... - ... мұнай бергіштігін арттырудың жоғарыпотенциалды
меңгерілген әдісі ... ... ... су айдағанда игеру мерзімінің өзгеруі 53
2.6 ... ... ... ығыстыру 56
2.6.1 Қабатқа ыстық су айдағанда температуралық өрісті есептеу 56
2.7 Кен орнын игеру технологиясын жетілдіру 58
3 ... ... ... «Өзенмұнайгаз» акционерлік қоғамының ұйымдастыру сипаттамалары 61
3.1.1. Негізгі және қосалқы өндірісті ұйымдастыру ... ... ... ... мен ... ... ... жабдықтауды ұйымдастыру 64
3.1.4 Кәсіпорын транспортын ұйымдастыру ... ... ... ... 66
3.2. Өзен кен орнын игерудің жобалық және нақты техника-экономикалық
көрсеткіштерін талдау ... ... ... ... 2000 ж. ... мен газ ... құнына қысқаша талдау 71
4. ЕҢБЕКТІ ЖӘНЕ ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ БӨЛІМІ 76
4.1 ... ... ... Қорғау шараларын игеру 80
4.3 Қоршаған ортаны қорғау 84
ҚОРЫТЫНДЫ 87
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі 89
ҚОСЫМША ... ... үшін ең ... ... ... – материалдық-
техникалық базаны жасауда маңызды роль ауыр индустрияға тиесілі, және оның
ішінде алдымен энергетика, қара ... ... газ, ... ... ... машина жасау.
Қазіргі кезде материалдық өндірістің бірде-бір саласы ... мен ... ... пайдаланбай дами алмайды.
Мұнай мен газдың мұнайхимия өндірістерде шикізат ретінде қолданудың
өсуіне байланысты мұнай мен газ ... ары ... ... ... ... рационалды игеру жүйелерін қолдану,
бұрғылау жұмыстарының ... ... ... ... ... ... мұнайбергіштігін арттырудың қазіргі жаңа
әдістерін кеңінен еңгізу және прогрессивтік ... ... ... қол ... болады.
Қазіргі кезде су айдау – мұнай кен орындарын пайдаланғанда қолданылатын
ең негізгі әдістердің бірі. Су айдаудың әртүрлі ... ... ... ... ... мен ... бар. Жобалау кезінде
су айдау жүйесін таңдау толығымен кеңіштің құрылысына ... кен орны ... ... 1965 ж. ... 1998 ж. ... ... орындалған жоқ, бұған ең басты себептердің бірі – игерудің
басынан бастап ұсынылған жобалық технологиялық ережелердің ... ... ... тым кеш ... ... ... ... жобада Өзен кен орнындағы осы және басқа да проблемалар
шешімдерін табу көзделген.
1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Өзен кен орны ... ... ... кен орны ... ... ... әдебиеттерде Оңтүстік
Маңғыстау ойысы деп аталатын оңтүстік шөл дала бөлігінде орналасқан.
Әкімшілік жағынан кен орны ... ... ... ... Ең жақын елді мекен Жаңа Өзен қаласы, ол кен орнынан оңтүстікке
қарай 8-15 км-де орналасқан. ... 80 км – ... ... ал 150 км ... ... ... ... Маңғыстау ауданы теңіз жаққа, оңтүстік-
батысқа қарай сәл көлбеуленген, төмпешікті үстірт түрінде, оның абсолютті
белгілері ... +260 м және ... +24 м. ... ... ... бөлігінде үлкен ойпаттар бар, ... ... ең ... ... ... – 132 м ... ойпаты.
Аудан рельефі өте күрделі құрылысымен сипатталады. Орталық ... және ... ... ... ... ... ... Үстірттің
абсолюттік белгілері солтүстігінде +260 м және оңтүстігінде +200 м. ... ... кен ... ... шегінде үстірт Өзен ойпаты
жағына қарай кемерлер түрінде күрт ... ... 500 км2 ... ... Ойпаттың түбі жыралармен
кескіленген. Минималды абсолюттік белгісі +31 м.
Қарастырылып отырған аудан топырағы мен ... ... ... ... ... ... шөл далалары негізінен су көзі
жетіспеушілігінен және өсімдік жабынының ... ... ... күрт ... шөлейтті, тәуліктік температураның
күрт өзгеретіндігімен, ыстық, құрғақ ... және ... суық ... Жазда максималды температура +45 (С, минималды температура
қыста –30 (С.
Ауданда күшті желдер соғады. ... қар аз. ... ... және ... көктем-күз мезгіліне келеді.
Атмосфералық жауын-шашынның орташа жылдық мөлшері 100 мм ... ... ... көп ... Өзен ... ауыз су ... ... бұрғыланған
геологиялық скважиналардан 70 км суөткізгіш құбырлармен тасымалданады.
Техникалық сумен қамтамасыз ету ... ... жер ... ... іске ... елді ... тас жол ... Облыстың аудан
орталықтарын байланыстыратын темір жол ... ... ... ... ... ... және одан ары ... Жолаушы және өндірілген газ Қазақ газ ... ... ... ... ... ... ... түседі.
1.2 Кен орнының геологиялық зерттелуінің және игерілуінің тарихы
Маңғыстауды ... ... ... ... ... Маңғыстау
мұнайының алғашқы белгілерін 1899-1901 жж. Таспас орлары мен құдықтарының
ауданында А.А.Насибьянц тапқан.
Өзен көтерілуі ... жж. ... ... ... жүргізгенде анықталған.
1941-1945 жж. арасында Маңғыстауда геологиялық зерттеулер жүргізілген
жоқ.
1950 ж. ВНИГРИ ... ... және ... ... ірі ... ... ... Бұл коллектив ауданды зерттеуге үлкен үлес қосты. 1951 ж.
“Казнефтеобъединение” бас ... ... ... ... ... мұнайлылығы бойынша кең мәлімет берді, барлық геологиялық материал
талданды және Маңғыстаудың мұнайгаздылық болашағы ерекше атап ... ж. ... ... ... ... ... бас геологы А.П.Черняева) Маңғыстау
түбегіне бұрғышылар партиясын ... олар ... ... ... ... ... ... жж. Маңғыстаудың өндірістік мұнайгаздылығы ... ... Бұл ... ... мұнайды іздеу және барлауға үш аудан
ұсынды. Қазан құрылымын ... ... ... Төбешік алаңында
мұнай кен орны анықталды, бірақ ондағы ... ... ... және ... ... ... ал Жетібай және Өзен құрылымдары аумағында мұнайгаз
кен орындары анықталды. 1961 ж. ... ... ... ... N1 ... ... 10 мм штуцерден тәуліктік шығымы 80 м3
фонтан алынды. ... ... ... 1962 ж. ... 3 ... ... 1963 ж. ... басында осы горизонттағы 2 және ... ... ... ... кен ... ... меңгеруді жеделдету мақсатында КСРО
үкіметінің 1963 ж. 7 ... ... ... ... ... “Мангышлакнефть” бірлестігі құрылды да, Өзен экспедициясы ... ... ж. ВНИИ Өзен кен ... ... Бас схемасын жасады және ... ... ... Онда ... жағдайлар қарастырылды:
• кен орнын игерудің басынан бастап қабат қысымы мен температурасын көтеріп
ұстау;
• 4 пайдалану объектілерін бөліп алу: І ...... ... ІІ
объект – XV+XVІ горизонттар; ІІІ объект – XVІІ горизонт; 4 объект – XVІІІ
горизонт;
... ... ... (І және ІІ) ... кен ... ... 4 км блоктарға бөлу;
• барлық объектілерді біруақытта жеке блоктармен игеруге қосу;
• ІІІ объектіні нұсқа сыртынан су айдау ... ... ІV ... ... ... ... ... режимде игеру.
Бірақ кен орнының су айдауға дайын еместігіне байланысты ... 2,5 жыл бойы ... әсер ... ... ... су ... игерілді.
Өзен кен орнының барлық өнімді горизонттары бойынша әсер етудің
қолданылудағы ... ... ... шығымы төмендей берді.
1971 ж. дейін су айдау көлемінің өсуіне қарамастан жылдық өндіру ... ... ... қорының артуы арқылы ғана қол жеткізілді.
Негізгі алаңдар мен горизонттар бұрғыланып біткеннен соң мұнай өндіру
төмендеді және скважиналар өнімінің ... ... ... өндірудің
құлау коэффициенті 1976 ж.-5, 1977-1979 жж. 15,6…10 % .
1974 ж. жасалған игеру жобасында келесі жағдайлар қарастырылды:
• әрбір горизонт жеке ... ... ... ... ... ... ені 2 км ... айдау скважиналары қатарларымен
бөлінеді;
• жаңа скважиналар әрбір горизонтқа жеке бұрғыланады;
• ыстық су айдаудың жобалық көлемі ұлғайтылды және кен ... 1979 ж. ... ... суға ... ... ... орындалуы қосымша 49,3 млн.т. мұнай алуға ... еді. ... жоба ... да, ыстық суға көшу толығымен 1983 ж.
ғана аяқталды.
Өнімді ... ... алу ... ... қорын игеру
сипатының күрделі екенін көрсетті. Күрделі жағдайларда тек блоктық су айдау
жеткіліксіз болғандықтан кейін сатылық-термалдық су ... ... ... ... ... ... Бұл технологиялар кен орнын игерудің
тиімділігін арттыруға жәрдемдесті.
Қазіргі кезде ыстық су әртүрлі қондырғыларда дайындалады. Ыстық суды
дайындауға көп шығын ... ... ... су ... циклдік әдісі
игерілген. Оның мағынасы өнімді қабатқа берілген көлемде ... ... ... су ... Ыстық су айдау процесінде қабаттың жабыны мен табаны
қыздырылады. Бұл жағдайда ... су ... ... ... мен ... жылу ... жылиды, ал, артынан салқын су айдағанда ыстық су
қабатқа қарай ысырылады.
1.3 Стратиграфия
Өзен кен ... ... ... бұрғылаумен қалыңдығы шамамен 3600 м
шөгінді мезозойлық жыныстардың қабаты ... оның ... ... юра,
бор, палеоген, неоген және төрттік шөгінділері орын алады. Олардың былай
белгіленуі скважина үлгітастарын ... ... ... және Маңғыстаудың басқа аудандарының ... ... ... ... ... және ... арасындағы
шекаралар шартты, негізінен электрокаротаж бойынша жүргізілген. Соңғы кезде
микрофауна мен т.б. ... ... ... бар ... ... және ... ... туып отыр.
Өзен кен орнының мұнайгаздылығы юра және ... бор ... Кен ... ... ... бор және юра ... 26 ... горизонттары анықталған. І-XІІ горизонттар (жоғарыдан
төмен қарай) жасы бор - ... ... ... - ... және ... - кен орнының негізгі мұнай-газды қабаты, жеке күмбездерде төменгі
юраның ... ... ... (РТ) шөгінділері Өзен кен орнының ең көне ... ... ... (РТ)
Жоғарғы пермь терең метаморфизм іздері бар ... ... және қара ... көрінеді. Төменгі триас (Т) шөгінділері
қоңыр аргиллиттермен және орта ... ... орын ... Бұл
шөгінділердің оңтүстік Маңғыстаудағы қалыңдығы 440 метрге жетеді, жабынында
шайылудың ізі ... және орта ... ... ... мен қышқылды туфтар
қабатшалары бар қара және қарасұр ... ... ... ... ... ... ... Бүл шөгінділер жалпы қалыңдығы
1500-1600 м болатын біртұтас ... ... ... ... ... (J)
Юра жүйесі шөгінділерінде барлық үш бөлім де кездеседі: төменгі, ... ... ... ... 1300 м.
Төменгі бөлім (J1)
Қиманың төменгі юра бөлігі құмтастар, алевролиттер мен ... ... ... сұр және ... сұр, ... ұсақ және орта
түйіршікті. Ірі ... ... ... тас ... ... ... те ... кездеседі. Кейде құмтастар ақшыл сұр ... ... ... ... мен алевролиттер цементі сазды немесе сазды-кремнийлі.
Саздардың түсі сұр және күңгірт, кейде қоңыр. Олар әдетте ... ... ... ... затпен байытылған. Құмтастар, алевролиттер мен саздардың
алмасуы негізінен қиғаш қабатталады. Төменгі юраның жабынында ... ... ... ... оның ... ... нәтижесінде күрт
өзгерістерге ұшыраған. Төменгі юра шөгінділерінің қалыңдығы 120-130 ... юра ... ... екі ... ... ... ... (J2)
Оңтүстік Маңғыстаудың орта юра шөгінділері мұнайгаздылығы ... ... ... орта юраны бөлшектеп стратиграфиялық мүшелеу өнімді
горизонттарда олардың корреляциясын ... ... ... ... ... ... 700 м аален, байос және бат ярустары айқындалады.
Аален ярусы (J2 a)
Аален ярусы ... ... ... ... ... орта юра қимасының базальді қабаты ретінде қарастырылуы ... ... сұр және ... ... ... ... басым,
олардың арасында орта және ірі түйіршіктілері кең жайылған. Кейде соңғылары
гравелиттермен алмасады. Аален құмтастары мен ... ... ... ... ... және байланысқыш түрлі болады. Біршама
көп жұқа қабаттар түрінде құмтастар мен гравелиттер арасында ұсақ ... да ... ... ... , сұр, ... ... ... тығыз, аргиллитке ұқсас.
Ярустың жалпы қалыңдығы 330 м. Аален мен байос ярустары арасындағы
шекара XXІІ горизонттың табанымен ... ... (J2 ... ... ең көп және барлық жерде тараған. ... ... ... ... ... қабатшалары бар алевролиттер мен
саздардан құралған ... ... ... Байос ярусы
қимасының төменгі бөлігінде сазды және ... ... ... ... ... ... ... қалыңдығы 500-ден 520 м-ге дейін
өзгереді. Зерттеулер кешені бойынша байос ... ... ... ... ... (J2 ... подярустың шөгінділерінің жалпы қалыңдығы 470 м, және саздар,
құмтастар мен алевролиттердің, көмір тектес заттың ... ... ... ... жұқа қабаттармен қатталады. Қүмтастар мен
алевролиттердің түсі негізінен сұр және ... сұр, ... ... және сары ... ... ... ... құмтас-алевролит жыныстар да кездеседі. Саздар
көбіне қарасұр, тіпті қара, кейде қоңыр түсті.
Өзен кен орнының төменгі ... ... XXІІ, XXІ, XX, ... және XVІІ горизонттар орналасқан.
Жоғарғы байос және бат ярустары (J2 b2+bt)
Олардың ... ... саз ... бар ... қалың
құмтастар мен алевролиттер қабаттарынан тұрады. Құмтастар сұр, ... және ... ... ... ... ірі ... және құрамы айқын емес.
Саздар қара қоңыр-сұр. Байос және бат шөгінділерінің ... ... ... XV ... ... ... ... байос-бат
шөгінділерінің қалыңдығы 100-150 м.
Жоғарғы бөлім (J3)
Жоғарғы юра бөлімінде негізінен теңіз шөгінділері мен ... ... ... ... оксфорд және кембридж ярустары
ерекшеленеді.
Келловей ярусы (J3 ... ... мен ... ... ... ... ... қабаттар түрінде кездеседі. Келловей ярусының саздары сұр, ... сұр, ... ... және ... түсті. Қүмтастар мен алевролиттердің
түсі сұр, жасыл-сұр, кейде ... және ... ... арасында ұсақ
түйіршіктілері көп. Келловей ярусында XІV горизонттың жоғарғы бөлігі мен
XІІІ ... ... Оның ... 50-135 ... шөгінділері (J3о- km)
Юра шөгінділерінің мұнайгаздылығын бағалағанда ... ... ... мұнайлы қабатының үстін жапқан сазды-
карбонатты жабын ... ... Ол ... ... ... ... құралған, ара-арасында құмтастар, алевролиттер мен әктастар
жұқа қабатшалар түрінде ... ... ... ... будақ үшін 50-55 м, жоғарғысы үшін 30-97 м.
Бор ... ... ... ... ... юра ... ... бетінде
орналасады және төменгі, жоғарғы бөлімдері мен барлық ярустарымен орын
алған. Литологиялық және ... ... ... бор ... ... ... ... терриген-карбонаттық, ортаңғы терриген (альб,
сеноман) және жоғарғы карбонат (турондат) ярустары. Төменгі бөлікке ... ал ... және ... ... І, ІІ, ІІІ, ІV, V, VІ, VІІ,
VІІІ, ІX, X және ХІ ... ... ... Бор ... ... м ... Бор шөгінділерінің өнімді қалыңдығы алевролит және саз
қабаттары мен будақтарының біртекті астарласуы ретінде көрінеді.
Кайнозой тобы (KZ)
Кайнозой ... ... және ... ... орын ... Палеоген
шөгінділеріне мергель-әктас жыныстары мен ... ... ... ... ... қалыңдығы 150-170 м. Неоген жүйесі ... ... ... ... ... ярусының қалыңдығы 19-25 м, сармат
ярусы - 80-90 м.
Палеоген жүйесі (Р)
Палеоген шөгінділеріне эоцен және ... ... ... ... саз ... ... ... және әктастар түрінде. Олигоцен
бөлімі сұр және ... сұр ... ... ... ... ... ... 150-170 м.
Неоген жүйесі (N)
Неоген шөгінділері тортон және ... ... ... ... ... ярусына саздар, мергелдер, құмтастар мен ... ... ... ... ... ... мен ... тұрады. Неоген жүйесінің жалпы қалыңдығы 115 м-ге жетеді.
Төрттік жүйесі(Q)
Төрттік жүйе эмовиаль-демовиаль текті құмдар, ... ... ... ... 5-7 ... ... Маңғыстау сйыстары жүйесінің солтүстік ... ... ... ... ... ... уақытта біршама
құрылымдар шоғырлары айқындалған, олармен ... және газ кен ... ... ... ... ... ... Теңге, Тасболат,
Асар, Оңтүстік Жетібай, Ақтас, Шығыс Жетібай кіреді.
Солтүстігінде Өзен құрылымы оңтүстік-шығыс антиклиналь ... ... ... ... Қызылсай ойысы жатыр, солтүстік қанатта
жыныстардың құлау бұрышы 3(. Жыныстардың құлау бұрышы 5-6( болатын оңтүстік
бөліктің қатпары да осындай ... ... ... ... ... батыс бөлігінде Өзен қатпарының периклиналі үлкен емес белес
арқылы Қарамандыбас ... ... ... шығыс бөлігінде,
Түнқарақшы ойпатының шығыс шегінде Өзен көтерілуі күрт ... кен орны ірі ... ... ... оның ... км. ... ... симметриялы емес. Оның күмбезі шығысқа ығысқан,
соның нәтижесінде шығыс периклиналь ... ... ... қарағанда қысқа. Оңтүстік қанат ... ... ... ... ... ... ... бұрышы 6-8(. Қатпардың солтүстік бөлігі
біршама жайпақтау. Солтүстік қанаттың ... ... ХІІ ... ... ... ... 1-3(. Құрылымның батыс бөлігінде мұнай
кеніштері бар күмбездер ерекшеленеді: ... және ... ... емес ... ... Өзен құрылымының оңтүстік
қанатын күрделіндіреді. XVІІІ ... ... ... ... 30 ... жетеді, және соңғы 1300 м ... ... ... ... 2,9х0,9 км. Солтүстік-батыс күмбез Өзен құрылымының
солтүстік қанатын күрделілендіреді. 1300 м ... ... ... 3,5х2 км, ... 32 м.
Қатпар периклиналі де симметриялы емес. Солтүстік-батыс периклиналдің
оңтүстік бөлігінен басқа жағы төмендеген, өте жайпақ, қатты созылған. ... ... ... ... ХІІІ ... ... 1700 ... ерекшеленеді. Келесі изогипстер Өзен және ... N58 ... ... ... ... арқылы тұтас көтерілімге
біріктіріледі. Шығыс периклиналь ендік бағытта созылған. ... ... ... ... ... ... 3-4(.
Құрылым өсінің ундуляциясы назар аударады, оның нәтижесінде негізінен
құрылымның ұзын өсіне тураланған күмбез тәріздес ... ... Өзен ... ... ... ... күмбезі кірігеді,
онда да мұнай кеніштері бар. XІV ... ... ... ... өлшемдері
10.8х4.5 км, амплитудасы 105 м.
1.5 Мұнайгаздылық
2000 ж. Өзен кен орнынан 3606100 т мұнай өндірілді. ... ... ... ... ... (%): ХІІІ ... - 27,5; XІV
горизонт - 39,9; XV горизонт - 12; XVІ горизонт - 10,9; XVІІ ... ... XVІІІ ... – 1,7; ... ... - 1,2; ... күмбезі 1,2.
80 жылдарда Қумұрын, Солтүстік-батыс және Парсымұрын ... ... ... ... Бұл ... ... өндірудің сәйкес 4,
66 және 58 %-ке өсуіне әсер ... ... ... мұнай мен
сұйықтықтың басым бөлігі өндіріледі. Олардан өндірілген мұнай барлық ... ... 64 %-ін ... Кен ... ... ... бір ... орташа тәуліктік шығымы мұнай ... 3.1-5,4 ... ... 6,7-15,8 т/тәулік. XІІІ-XІV горизонттар ... ... 64 жеке ... ... ... ... ... бөліктері бір-бірінен бастапқы баланстық, игерілген қорларымен
және өнімді қабаттарының қасиеттерімен, бұрғылану ... ... ... ... мен ... ... кең аралықта өзгереді. 1.01.97 ж.
мұнай мен газ өнімінің ... ... ... кен ... ... механикалық тәсілмен (97 %) өндіріледі: терең сорапты (ШТС) және
газлифт. Газлифт скважиналарының қоры барлық ... ... 9,2 ... ... ... ... мұнай өндіру 16,6 %, ал сұйықтық
өндіру 24 %. Бұл ... ... ... мен ... ... ... қорының 90 %-ін құрайтын терең сорапты скважинадар ... есе ... ... кен ... ... ... газ ... жатады, тереңдеген сайын
этан көбейеді. Газды горизонттарда негізінен азот, көмірқышқыл газы қоспасы
бар «құрғақ» метан газы ... Газ ... ... ... ... ... ... таралуы тиімді мұнайлы қалыңдықтар,
игеру кешендері және тұтас горизонттар карталары бойынша анықталған.
Өзен кен орнының өнімді ... ... ... ... -
қасиеттерінің өзінділігімен ерекшеленетін ... ... ... Бүл ... осы ... ... ... фактор жыныстар құрамында энергетикалық өзгерулерге ұшырайтын,
химиялық және механикалық әсерлерге орнықсыз минералдардың көп болуы.
Егер кварцтық ... ... ... 95 % ... ал Өзен кен
орнының полимикталық коллекторларында кварц ... 30 % ... ... ... 70 % ... минерал орнықсыз саналады.
Негізінен қаңқа фракциясын бекітуге, тығыздауға және ... ... ... көп ... ... ... Нәтижесінде жеке үлгілерде кеуектілік шамасы 30 %-ке жетеді.
Өткізгіштіктің салыстырмалы төмен шамаларындағы суға ... ... да ... ... ... ... 1.1-кестеде
келтірілген.
1.1 кесте - Геофизикалық мәліметтермен анықталған кеуектілік шамалары
|Горизонттар |m, % ... |21 ... |22 ... |23 ... |24 ... Өзен кен орны ... ... ... ... ... анықтау үшін кәсіпшілік-геофизикалық материалдар қолданылды.
Өткен жылдар зерттеулері негізінде үлгітасты талдау ... ... ... ... мен бұл ... ... ... біршама тығыз коррелятивтік байланыстар бар ... ... жеке ... мен ... ... көрсетілді. Табылған өткізгіштік шамалары бөліктерді, белгіленген
аймақтарды және тұтас горизонттарды сипаттауға пайдаланылды. ... ... ... ... болу үшін және ... ... үшін өткізгіштік жайлы барлық мәліметтер перфокарталарға
түсірілді. Кейін ЭЕМ-да арнайы қарастырылған ... ... ... тұтас горизонттағы әрбір қабат, будақ бойынша статикалық ... ... ... ... - ... мен ... ... есептеу нәтижелері
|Горизонттар |kop, мкм2 |Скв. Саны |hM.OP., м ... |0,206 |458 |10,8 ... |0,290 |349 |24,0 ... |0,167 |373 |15,5 ... |0,207 |311 |18,4 ... |0,76 |96 |23,4 ... |0,178 |63 |19,8 ... ... ... шамасы 0,72-0,384 мкм2. Өткішгіштіктің
орташа шамасының ауытқулары әрбір горизонтқа ... ... ... ... ... мұнайға қаныққан қалыңдықтың орташа
арифметикалық шамасы ... Бұл ... ... ... ... мұнайлы қалыңдықтарының әртүрлі екенін ... ... ең аз ... ... ... ... ... геологиялық заңдылық бар: ұсақ
түйіршікті құмтастар, алевролиттер, саздар, ... жұқа ... ... ... ... анық ... ... қалыңдығы 10-47,3
м-ге жететін, барынша сұрыпталған орта және ірі ... ... ... Бұл ... ... ені 200-700 м жұқа ... Біртекті құмтастар үшін өткізгіштік жоғары (0,2-1,2 мкм2) шамасы
мен қабат ... ... 10-51 ... 0,5-1.6 м-ге күрт ... 0,05 мкм2 ... ... ... горизонттың негізгі
бөлігімен нашар ... ... ... ... ... және бастапқы баланстық қорларының жағдайын
талдау үшін барлық нақты материалдар алғаш рет тұтас горизонттардағы ... ... мен ... ... ... үшін ... өңделді. Бұдан
басқа, скважиналар бойынша жаңа ... ... мен ... ... ... ... түрлерінің таралу ерекшеліктері мен ішкі және
сыртқы ... ... дәл ... ... ... ... ... ортаңғы юраның байос ярусының жоғарғы бөлігіне
жататын шөгінділер кешені кіреді. Горизонттың ... ... 40-50 ... қаныққан орташа тиімді қалыңдық 18 м. Барлық ... ... ... ... ... ... табылады. Күрделі болуы қабаттардың
литологиялық қасиеттерінің өзгергіштігіне байланысты. XVІ ... ... және саз ... астарласқан түрінде.
XІІІ-XVІІІ горизонттар мұнайларының қасиеттері аномальдық сипатқа ие:
мұнайда парафин (29 %) мен ... ... (20 %) ... ... қанығу температурасы бастапқы қабат температурасына
тең;
құрылым ... ... ... ... қысымы мен бастапқы қабат
қысымының арасының шамалас болуы;
газсыздандырылған мұнайдың орташа қатаю температурасы +30(С
1.3 кесте - ... ... ... ... |XVІ ... ... ... қанығу қысымы, МПа |10,2 ... ... м3/ м3 |58 ... тұтқырлығы, мПа(с |3,5 ... ... ... ... (С |66 ... ... ж. Өзен кен орнының қимасында терең бұрғылау нәтижесінде ашылған
стратиграфиялық, литологиялық, коллекторлық ... ... ... ... анықталған: бор және юра. Олардың ортасында
қалыңдығы 100 м саздар мен ... ... ... ... ... сулылығы
Юра шөгінділерінде екі сулы кешен көрінеді: келловей ярусының ортаңғы
және төменгі юрадан тұратын терригендік пен карбонаттық жоғарғы юра.
Терригендік сулы ... ... 800-1000 м ... және ... ... ... Юра терригендік сулы кешеннің суларының ... ... хлор ... - 2700-2900 мг.экв./л, магний - 140-180 ... - 400-500 ... йод - 3-8 ... йод ... - 2-3
мг.экв./л. Өзен кен орнының юра сулары үшін алюминий құрамы біршама жоғары
- 60-70 ... Бұл ... ... түріне жатады.
Карбонаттық сулы кешен
Кешен сазды мергель қалыңдығынан бөлектенген және ... ... ... бар ... ... Бұл шөгінділердің сулары жалпы
минералдылығы жағынан да, жеке компоненттер құрамы жағынан да ... ... ... ... ... мг/л шамасында. Йод
құрамы 2-3 мг.экв./л. Су сульфат-натрий түріне ... ... ... ... 700-800 м ... ... ... Бор жүйесінің терригендік шөгінділерінде екі сулы кешен ... және ... ... бір-бірінен бөліп тұрған қалқан ретінде
апт саздарының ... ... ... етеді. Неоком суларының ... - ... г/л. Суда бром – 45 мг/л, ... - 10 ... - 5-10 мг/л. Су ... түрге жатады.
Альб-сеноман сулы кешенінің қабаттық сулары неоком суларына қарағанда
жақсы зерттелген. Бұл қабат суларының жалпы минералдылығы - ... ... - 40-50 ... және олардың концентрациясы жоғарыдан
төмен азаяды. Йод - 1-3 мг/л, ... ... 10 мг/л, ... сульфат-натрийлік, хлоркальцийлік түрге жатады.
1.6.1 Қабат суларының физика-химиялық қасиеттері
Өзен кен ... ... ... ... ... ... екі ... бірінші топ - бор, екінші топ - юра шөгінділерінің сулары.
Бор шөгінділерінің сулары ... ... ... ... ... 10 ... ... өнімді юра горизонттарының қабат сулары құрамы бойынша
біртекті хлоркальцийлік түрдегі, минералдылығы 130-170 г/л ... ... ... ... ... ... ... 500 мг/л,
йод - 20 мг/л және т.б. құнды ... бар. ... ... газ
факторы 0,5-0,9 м3/м3 -тен аспайды және тек мұнай мен газ ... ... ... ... ... ... ... ол 1,0-1,2
м3/м3-қа жетеді.
Суда еріген газ құрамының 80-90%-і метан, 4-8%-і ауыр ... ... 0,5-7,3 %-і ... газ. ... газы ... суларыныңорташа тығыздығы 1081 (ХІІІ горизонт) - 1105 ... ... ... ... ... ... үшін ... 1098
кг/ м3.
Қабат қысымы 11,4 Мпа және температурасы 62(С-де минералдылығы ... су үшін ... ... ... ... - 0,6 ... ... - 1,015, сығымдылық коэффициенті - 3,2 Па-1.
2 ТЕХНИКА-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Өзен кен орнын игерудің тарихы мен ... ... ... ... ғана емес, сондай-ақ бұрынғы КСРО
көлемінде ең ірі кен орындары қатарына жататын Өзен кен орны 1961 ... ... ... 1965 ж. ... Өзен кен орны өте сирек
кездесетін кен орындары қатарына ... және оны ... кен ... жеке ... ие және жобалауда да, игеру практикасында да
бөлек ... ... ... кен орны - көп қабатты, геологиялық құрылысы өте ... ... юра ... қимасында 25 өнімді горизонттар (І-XXV) белгіленген;
мұнайлылықтың ... ... - ... юра ... ... ... ... қалыңдығы өзіне 48 қабатты жинақтаған
18 будаққа мүшеленген. Онша үлкен емес ... ... ... ... XІX-XXІV горизонттарда үш көтерілуге шоғырланған: Қумұрын,
Солтүстік-батыс және Парсымұрын.
XІІІ-XVІІІ горизонттар кеніштері біртұтас сумұнай жанасуымен массивті
қалыңдық ... ... ... ... ... ... ... орташа мұнайға қаныққан қалыңдықпен сипатталады, мұндағы кеуектіліктің
орташа шамасы 22-27 %, ал өткізгіштік 0,179-0,276 ... ... ... ... тұтқырлығы 3,7-4,7 мПа(с, парафин 22
% және асфальтенді-шайырлы заттар 20 %.
Кен орны мен жеке өнімді ... ... ... ... ... ... ... ресми есептеу 1980 жыл жүргізілген
болатын, ал ... ... ... ... бағалаулар жүргізіліп отырылды
және олар ресми ... ... ... ... жоқ. ... кезде кен орнының 1054566 мың т. ... ... ... ... ... Өзен кен орнының қорларының игерілуі мен
өндірістік мүмкіндіктерін анықтағанда негізгі бағдар болып табылады.
Алғашқы жобалық құжаттарда ... ... алу ... (МАК) ... ... ... мен ... бөлік үшін бірдей - 45 %,
мұнайлылықтың төменгі қабаты (Қумұрын, Солтүстік-батыс және ... үшін - 30-35 % ... ... ... ... ... рет
жаңа геология-физикалық ақпараттар және игерудің қалыптасқан күйін есепке
ала отырып, өнімді горизонттар мен жеке ... ... ... ... ... бағалауға әрекет жасалды; алайда алынған нәтижелер дұрыстығы
дәлелденбеді, сондықтан ... мен жеке ... ... ... ... үшін ... ... дейін 1981 ж. бекітілген 464775 мың т.
көлемдегі бастапқы алынатын қорлар қолданылып жүр. Кен ... ... ... ең ... ... және маңызды мәселелердің
бірі - әрбір ... ... ... ... ... және ... ... игерілу күйін есепке ала отырып мұнайдың
алынатын қорларын объективті есептеу.
Көпқабаттылығы, аса ... ... ... ... ... ... біртексіздігі (Орал-Поволжье кен
орындарынан 5-10 есе), ... ... ... және ... кен орнын жобалауда және игеруде негізгі қиындықтар туғызды.
Отандық және шетелдік практикада ... ... кен ... ... ... ... ... емес.
Кен орнын пайдалану жобалық құжаттар негізінде жүргізілді. Олардың
қатарында кен орнына арналған үш ірі жоба мен ... ... аса ... жеке ... ... бірнеше технологиялық үлгілер бар.
Алғашқы жобалық құжат - игерудің бас ... 1965 ж. ВНИИ ... ... ... жағдайларды қарастырды:
кен орнын игерудің басынан бастап қабат қысымы мен ... ... ... кешенін бөлу: І кешен - ХІІІ+XІV горизонттар; ІІ ... ... ... ІІІ ... - XVІІ ... ІV ... - XVІІІ ... және ІІ негізгі пайдалану кешендері бойынша кен орнын айдау ... ені 4 км ... ... ... игеруге жеке бөліктермен бірден қосу;
горизонттар арасында сұйық ағысын болдырмау үшін барлық ... ... кесу ... дәл ... қамтамасыз ету;
ІІІ кешенді нұсқа сыртынан су айдау арқылы игеру;
ІV кешенді қабат қысымын көтерусіз аралас режимде игеру;
өндіру скважиналарында түп ... ... ... ... қысымынан 25 %-
ке төмен ұстау;
айдау желілеріндегі қысымды бастапқы қабат қысымы деңгейінде ұстау;
суды айдау ... - 10 ... ... іске ... ... ... туындады. Қабат қысымын
көтеру жүйесінің ұйымдастырылуы кешігумен жүргізілгендіктен ... ... ... ... ... ... ал ... жобалық
көлемнен көп аз көлемде салқын су айдау арқылы жүргізілді.
Нәтижесінде 1970-1971 жж. ... ... ... алу ... ... ... 1,0...2,8 МПа-ға төмендеді (кейбір жерлерде 3,5...4,0
МПа), ал өндіру скважиналарындағы түп ... ... ... ... 55...65 %-ін құрады. Нәтижесінде ... ... ... ... ... ... кеніштерінің күмбездерінде. Бастапқы ақпарат
жиналуына қарай өнімді горизонттарды игеру күйі мен ... ... ... ... ... ... ... енін 2 км-ге
дейін азайту мақсатында кешендерді айдау скважиналары қатарларымен қосымша
кесу (Өзен кен орнының ауданы 16 ... ... ... ... арқылы І және ІІ кешендерді ірілендіру және әрбір горизонтқа ... ... ... ІІІ және ІV ... ... ... су айдауға
ауыстыру, құмтастардың линза тәріздес даму учаскелерінде бөліктік су
айдаумен қоса ... су ... ... ... рет кен ... ... су
айдауға көшіру туралы шешімдер қабылданды.
Алайда, ыстық суды дайындау қондырғыларының кешігуінен салқын су айдау
жалғаса берді. Мысалы, 1976 ж. (10 жыл ... ... ... су ... 13 %-ін, 1978 ж. - 27,7 %-ін, 1979 ж. - 31,2 %-ін ... 1980 ж. басына дейін кен орны өнімді горизонттарының нұсқа іші
аймағына барлығы 300 ... ... су ... бұл су ... ... ... 85 %-ін құрайды. Өнімді қабат коллектор-жыныстарының
500 млн.м3 көлемі салқындады, температура 5...20 (С-ге ... ... ... ең ... ... 1975 ж. қол жеткізілді - 16249 мың т.,
1976 ж. дейін өндіру ... өсуі ... ... - жаңа ... ... ... және іске қосу арқылы болып отырды. Бұл кезде су айдау
қарқынының артуына қарамастан мұнай ... ... ... ... мен ... ... ... кейін мұнай өндіру төмендеді
(1980 ж. дейін ... ... жоқ) және ... ... ... бұл ... айқын көрінеді.
Мұнай өндірудің құлау коэффициенті 1976 ж. - 5%, 1977 -1979 жж. ... % ... ... ... қолданудағы жүйесінің (бөліктер енін 2
км-ге азайту) қарқынының артуы жағдайында жоғарылады.
1974 ж. XІІІ-XVІІІ горизонттарды ... ... ... (кейін ол бүкіл
кен орнын игеру жобасының технологиялық бөлімі ретінде қарастырылды), бұл
қажеттілік кен орнын игеруді ... ... ... мен ... және ... ... ... геологиялық-кәсіпшілік ақпараттар
есебімен жобалық-технологиялық көрсеткіштерді толықтау шартынан туындады.
Жобаның ... ... ... ... жеке су ... ... бар өз алдына бөлек игеру кешені болып
табылады;
өнімді горизонттар айдау ... ... ені 2 км ... жобадағы скважиналар әр өнімді горизонтқа жеке бұрғыланады;
әрбір скважинаға тиісті бастапқы алынатын қорлар ... ... ... ... ... су ... жобалық көлемдері ұлғайтылады және 1979 ж. ... ... ... ... суға ... жобаланды.
1977 ж. кен орнының өндіру қорында 1422, су айдау қорында 572 скважина
болды. Мұнай ... сол ... ... алу ... ... ... қоры ... көрсеткіштер артығымен орындалды, нақты сулану
жобадағыдан көбірек болды.
Кейінгі жылдары, ... ... ... ... бесжылдықтан
(1976-1980 жж.) кейін мұнай шығымдары азаюы мен суланудың көбеюі кезінде
кен орнын игеруде 1990 ж. дейін ... ... ... болды. Бүл
кезеңде жылдық мұнай өндіру мен сәйкес шығымдардың шамалы төмендеуі ... %-ке), ... су ... ... өсуі ... 40 ... ... өнімнің сулануы аз өзгерді (жылына 1-2,5 %). Скважиналарды
бұрғылау ... ... және ... көбі ... ... ... орналасты. Бұл аймақтардағы мұнай қорларын қолданымдағы бөліктеп
су айдау жүйесінде ... ... ... қиын ... мұнай
учаскелерінде су айдаудың қарқынды жүйесін қолдану керек болды. 01.01.1994
ж. жылғы жағдай ... ... ... өндіру ең үлкен шамамен салыстырғанда
80 %-ке азайды - 3248 мың т., ... ... ... 59,9 % ... ж. ... кен ... ... соңғы игеру жобасына сәйкес жүргізілуге
тиіс болатын. Алайда, ... ... ... ... жағдайдың
нашарлауы, «Узеннефтьң МГӨБ қаржы жағдайының күрделілігі, скважина
бұрғылаудың, жөндеу ... ... және ... ... және т.б. байланысты жобалық шешімдер орындалмады, нақты
көрсеткіштердің жобадағыдан қалуы ... арта ... ... ... ... ... байланысты өндіру және су айдау
скважиналары тоқтатыла бастады, істер тұрған скважиналардың ... ... ... ... ... ... техникалық құралдары
жетіспегендіктен қолдағы бар терең сорап жабдықтарын пайдалануға ... бұл ... оның ... ... ... ... сәйкес келу-келмеуі есепке алынбады, нәтижесінде көптеген
жұмыс істеп ... ... ... емес режимде пайдаланылды,
сондықтан шығымдар жалпы төмендеді.
Нәтижесінде қалыптасқан жағдайларда мұнай мен ... ... ... ... ... ... ... сондықтан
оларды мұнайгаз өндіру басқармасының нақты мүмкіндіктерін есепке ала
отырып, түзету керек. Ал, ... ... жиі ... ... ұзақ уақытқа болжам айту өте қиын.
Мұнайдың бастапқы баланстық қоры 1152 млн т. Өзен кен орны бойынша
мұнайдың ... ... қоры - 215571 мың ... кен ... ... 1998 ж. ... көрсеткіштермен
салыстырғандағы негізгі көрсеткіштері 2.2-кестеде келтірілген. Бүл кестеден
мұнай өндірудің жоспары орындалмайтынын көреміз, тіпті нақты мұнай ... көп аз. 1990 ж. ... ... өндіру қарқынды құлауда. 1991-1997
жж. өндірудің құлау қарқыны жылына 4,3-20,4 %. 1998 ж. ... ... ... ... ... ... істемейтін қордың көбеюі есебінен өндіру скважиналары жұмыс істейтін
қорының күрт азаюы;
қабатқа алдын-ала дайындаусыз минералдылығы жоғары, ... ... және ... ... айдау нәтижесінде болған технологиялық жабдықтың
коррозиясы салдарынан қабат қысымын көтеру жүйесінің бұзылуы;
жаңа скважиналарды бұрғылау, скважиналар мен ... ... ... ... ... процестердің,
скважиналар қорымен профилактикалық жұмыстар көлемінің азаюы;
2.1-кесте - Өзен кен орнын игерудің негізгі технологиядық
көрсеткіштерінің динамикасы
|Көрсеткіштер |1965 |1969 |1975 |1979 |1984 |1989 |1994 |1998 ... ... |1590 |9006 |16249 |10245 |9382 |7589 |3248 |3067 ... т. | | | | | | | | ... ... |1590 |9075 |19514 |21020 |23942 |18818 |8088 |9263 ... т. | | | | | | | | ... % |0 |0,8 |15,9 |54 |62,3 |59,7 |59,9 |68,6 ... ... көлемі, мың |0 |9775 |60487 |58579 |75589 |44226 |51323 |21400 ... | | | | | | | | |
| ... ... |0 |0,016 |0,075 |0,130 |0,169 |0,203 |0,223 |0,231 ... | | | | | | | | ... - 1998 ж. ... АҚ кен орындары бойынша игерудің жобалық
көрсеткіштерінің орындалуы
|Көрсеткіштер ... ... |
| ... ... ... ... |
|1 |2 |3 |4 |5 ... ... ... мың т. |6845,2 |2884,5 |218,5 |182,4 ... ... ... мың т. |30496 |8906 |661 |514,8 ... Орташа жылдық сулану, % |77,6 |67,4 |66,9 |64,5 ... ... ... ... |5,0 |4,3 |2,0 |3,9 ... ... | | | | ... ... ... ... |22,2 |13,3 |6,1 |12,6 ... т/тәулік | | | | ... ... ... ... |289973 |263101 |10040 |9829,5 ... ... мың т. | | | | ... ... ... ... |663268 |513984 |18660 |17871 ... ... мың т. | | | | ... ... ... бастап су |962558 |918450 |30523 |33540 ... мың м3 | | | | ... Бір ... су ... м3 |4233 |2468 |904 |932 ... ... ... қордан |3,3 |1,35 |1,58 |1,11 ... ... % | | | | ... ... ... ... |1,4 |0,59 |1,1 |0,79 ... ... % | | | | ... ... ... |4167 |3603 |350 |309 ... қор, скв. | | | | ... ... ... ... |2118 |316 |148 ... ... скв. | | | | ... Су ... ... |1735 |1205 |81 |58 ... скв. | | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... Су ... ... |1529 |606 |71 |26 ... істейтін қоры,скв. | | | | ... Жыл ... ... |- |1506 |- |118 ... ... скв. | | | | ... ... көтеру жүйелерін қайта қалпына келтіру мен жабдықтардың
болмауы, су айдау ... ... ... ... ... алмау;
мұнай кәсіпшілік жабдықтар мен арнайы техниканың физикалық және моралдық
тозуы.
1998 ж. Өзен кен орны бойынша тәуліктік өндіру - ... үшін 7745 ... үшін 24303 т. ... су ... 61290 м3.
Есептік кезең үшін барлығы 3067 мың т. мұнай өндірілді, бұл 1997 ж.
салыстырғанда 110,3 %.
1.01.1999 ж. ... ... ... 272930 мың т., ... ... 537255
мың т., су айдау 951901 мың м3 ... ж. ... ... ... ... қарқынды алу және ыстық
су айдауды көбейту сияқты жаңа әдістерін ... ... ... 777,2 ... ... ... бұл ... акционерлік қоғамы бойынша өндірудің
25,3 %-і.
Өзен кен орнында қабат қысымын көтеру ... ... ... ... ... үшін ... бұралқы және Волга
суын қолданады (2.3-кесте).
1.01.1999 ж. жағдай бойынша су ... 17 ... ... ... ... 13 БШСС және 4 ШСС ... ... ... 78 ... ... жалпы теориялық өнімділігі 336970 т/тәулік.
1998 ж. өнімді горизонттарға 21400 мың м3 су айдалды, оның ішінде
ыстық су 2081 мың м3 ... ж. ... ... ... ... кәсіпшіліктері мен бұрғылау
мұқтажтарына қолданылатын судың өнімсіз жұмсалуы 2663 мың м3 болды, ... су ... 11 %-і. ... АҚ ... ... қысымын көтеру
жүйесіне айдалатын су жоспарының 4200 мың м3-ке ... ... ... ... ... ... ... салдарынан УПТЖ-ң
теңіз суын айдау жоспарын өтемеуі себебінен болды. ... ... су ... ... ... ... ғана емес, сондай-ақ су
құбырларының тозып жарылуы, ШСС-да судың ысырап болуы, дренажды сораптардың
болмау, ... ... ... болуы, тізбек сыртына ағып кету себеп
болды.
2.3-кесте - Қабат қысымын көтеруге (ҚҚК) қабатқа су айдау (мың ... |1998 жыл |1997 жыл- |
| ... ... |% |+ - |ға % ... АҚ | | | | | ... |25600 |21400 |83 |-4200 |86,1 ... ... | | | | | ... суы |20160 |16008 |82 |-4152 |79,1 ... су |5440 |4861 |89 |-579 |125,6 ... ... су |- |531 |- |- |69,9 ... XVІ ... игерудің жағдайы
1.01.1999 ж. дейің XVІ горизонттың мұнай кеніштерінен 2715,5 мың т.
мұнай және 50601 мың т. ... ... ... ... ... қоры 327 ... (олардың 103-і XVІ+XV, XVІ+XV+XVІІ, XVІ+XІІІ,
XVІ+XІV ... ... ... оның ... 1 фонтандық, 1
газлифт және 325 ШТС-пен жабдықталған. Жұмыс істемейтіндер ... ... ... Су ... ... жұмыс істейтін қоры 94 скважина.
Бақылау скважиналары 63. ... ... 12 ... ... ... ... ... арқылы ыстық су айдау жолымен қабат ... ... ... Одан ... 2а, 3, 3а, 4, 4а ... ... ... термалдық су айдау енгізілген. Талдаулар көрсеткендей XVІ
горизонтты игерудің негізгі көрсеткіштері жобадан төмен.
Айталық, 1.01.1999 ж. дейінгі ... ... ... ... 6,2 ... ... ... жылдық өндірісі жобадан 50,8-57,1 % аз, осының
нәтижесінде өнімнің жалпы ... ... 20-30 % ... ж. орташа жылдық сулану 62,6 % ... ... жж. ... қоры жобадан 40 скважинаға (11,5 %) аз. ... ... қоры ... ... ... ... 2-6 ... горизонтты бұрғылаудың өнімділігі төмен аймақтарда қысымды ... ... ... ... ... ... ... жай жүруіне
байланысты негізінен геологиялық-физикалық шарттары қолайлы учаскелерде
жүргізілгенін айтып кету ... жж. ... және ... скважиналары торының нақты тығыздығы
жобадағыдан 0,3-10,2 %-ке сирек болғанмен, арта ... ... ж. ... 195000 ... ... 186000 ... ... мұнай шығымы жобалық шамаға жақын (3,4 т/тәулік). 1998 ж.
скважинаның сұйық шығымы 9,1 ... ... ... су ... ... 100 % ... өйткені нақты алымдар жобадан төмен. 1998 ж. ысырап
болуларды есепке алғанда бұл горизонтқа 2,633 млн. м3 су ... ... ... ... сұйық алымдарының орнын сумен толтыру қосындысы
121,9 % болды, бұл ... ... ... ... 0,5 МПа-ға көтеруге
жәрдемдесті.
Талдаулар көрсеткендей, XVІ горизонтты игеру көрсеткіштері ... ... да, ... ... бет бұрғанын байқауға болады.
Горизонт бойынша жобалық көрсеткіштердің орындалмауының басты себеі
жобалық өндіру скважиналарының толық ... ... ... ... ... жағдайда мұнай өндіру бойынша жобалық
көрсеткіштерге жетуге, тіпті асып ... ... ... Өзен кен ... ... және айдау скважиналары қорының жағдайы
1.01.1999 ж. жағдайға Өзен кен орнында барлығы 5948 ... ... ... пайдалану қоры - 3603 (60,5 %), олардың жұмыс істейтіндері 2266
скважина, су айдау қоры 1263 (21,2 %), ... ... ... ... ... ... (2.4-кесте).
Жұмыс істемейтін скважиналардың құрылымы:
жерасты жөндеудегі апат - 117 (3,2 %);
суланып ... - 158 (4,4 ... ... ... - 142 (3,9 %);
пайдалану тізбегінің ығысуы - 15 (0,4 %);
перфорациялық тесіктер бітелген - 106 (2,9 %);
пайдасыз скважиналар - 137 (3,8 ... ... күту - 509 (14,1 ... ... ... скважиналар - 126 (3,5 %);
цемент көпірі жоқ - 7 (0,2 %);
жоюды күтуде - 24 (0,7 ... - ... АҚ ... ... ж. ... ... |1997 |1998 ... ... қоры | | ... қоры |3630 |3603 ... ... |2339 |2266 ... ішінде фонтан |13 |16 ... |109 |81 ... |2217 |2169 ... істейтін қордың бос тұрулары |370 |341 ... ... қор |1289 |1335 ... ... ... |5 |5 ... |59 |61 ... |1225 |1269 ... |2 |2 ... Су ... қоры | | ... қоры |1284 |1263 ... ішінде: | | ... ... |706 |632 ... ... |575 |628 ... |3 |3 ... ... ... бос ... |127 |68 |
| ... |4914 |4866 ... ж. ... ... ... пайдалану қоры 1263
скважина, оның 632 ... ... 628 ... және 3 ... ... ... ... себептері:
СКҚ апаты - 101 (15,1 %);
пайдалану тізбегінің бұзылуы - 154 (23,7 ... ... ... - 20 (1,9 ... күту - 244 (40,7 %);
су құбырларын ауыстыру - 17 (2,7 %);
перфорациялық тесіктері бітелген - 39 (6,1 ... ... жоқ - 26 (4,5 ... ... ... ... - 24 (4,3 ... да себептер - 13 (2,4 %).
Жұмыс істейтін скважиналардың көбі ШТС-пен жабдықталған (96 % қор),
газлифт- 3,4 % және ... - 0,6 ... ... 3067 мың т. ... ... оның ... 2839 мың ... %) - штангілі терең сорап, 193,7 мың т. (6,3 %) - ... ... ... мың т. (1,1 %) - фонтандық тәсілмен (2.5-кесте).
Бір скважинаға келетін мұнай мен сұйық шығымы ... 4,1 және ... - ... ... бойынша мұнай өндіру
|Өндіру тәсілдері |Мұнай ... т. ... % |1997 ... |1997 |1998 |1997 |1998 |% ... ... ... |2780 |3067 |66,2 |67,4 |110,3 ... ... тәсілдер | | | | | ... | | | | | ... ... |2357,5 |2838,6 |58,2 |63,6 |120,4 ... |401,5 |193,8 |77,4 |77,3 |48,3 ... |21,0 |34,5 |57,5 |69,6 |164,3 ... ... 90 %-і 30 т/тәулік шығыммен жұмыс жасайды. Бұл
скважиналар фонтандаудың орнықсыз тәртібімен сипатталады, бұл ... ... ... ... және шығару
құбырөткізгіштерінде мұнай қатып ... ... ... ... ... ... ... азайтады және оларды меаникалық
өндіруге ауыстыруды талап ... кен ... ... терең сораптардың жұмысы скважина түбінде
бос газдың болуымен, парафин мен ... ... ... ... ... ... және ... аз
жөндеу аралық кезеңі және пайдалану коэффициентімен сипатталады. ... 70 %-і ... 10 ... аз өнім ... Өщен ... ... ... скважиналар негізінен диаметрі 43, 44, 56 және 68 ... ... ... олар 73 мм-лік СКҚ-ға орнатылады.
Жобада ШТС скважиналарды негізінен жүк көтергіштігі 8 және 12 т ... ... ... яғни 7СК-8 және ... ... нақты негізгі қоры жүк көтергіштігі 6.8 және
12 т ... ... ... 6СКС - 302 ... (14,7 %), 7CK8 - ... %), 7CK12 - 34 (1,7 %), ИР-12 - 129 (5,9 ... тербелмелі станоктардан басқа кен ... 30 ... (АГН) ... ... ... ... біраз
кемшіліктер байқалды: динамометрлеудің жоқтығына ... ... ... ... ... ... ... май ағуы,
осыған байланысты скважинаның тұруы көп. Терең ... ... ... ... бірі ... ... жайлы сенімді ақпараттың болмауы,
бұл кен орнын игеру процесін бақылауды қиындатады. Талдау көрсеткендей, ШТС
скважиналары қорының 34,5 %-інің ... ... ... 5 ... ... кезеңінде өнімнің қату температурасының жоғары болуына байланысты
жоғары болуына байланысты ... ... және ... ... бұл ... тоқтайды. Оларды жұмысқа қайта жіберу арнайы
техниканы талап етеді және мұндай ... ... ... ... ету өте ... Скважиналар өнімін жинау және кәсіпшілік дайындау жүйесіне қойылатын
талаптар
Өзен кен орнында скважиналар өнімін ішкікәсіпшілік жинау бірқұбырлық
саңылаусыз жүйе ... ... ... су, газ ... ... ... және скважинаның буферлік қысымы арқылы өлшеу (ӨҚ)
және топтық (ТҚ) қондырғыларға тасымалданады. ... ТҚ мен ... ... ... ... ... ... игеру
кешендеріне тиістілігін есепке алмай қосылады. Жоғары парафинді және тұтқыр
мұнайларды өндіргенде шығару құбырөткізгіштерін пайдалануда ... және ... ... ... ... жағдайлар туындайды,
әсіресе күз-қыс мезгілінде. Скважиналардың тұрақты жұмысын қамтамасыз ету
үшін оларды ... УН-0.2 ... ... ... ... қыздырады.
Қазіргі кезде жолаушы газбен жұмыс істейтін ... ... ... 6 %-і ... қондырғыда мұнай шығымы өлшенеді, мұнайды айырудың бірінші
сатысы, қыздыру өтеді, ... ... ... және одан ары ... ... (МДАЦ) айдалады. Шығым өлшеу «Спутник ... ... ... ... ... ТҚ-да орнатылған ТОР-1-50
және ТОР-1-80 қосынды сұйық өндіру есептегіштері ... ... ... ... ... ... ... өнімді жеке есептеуді ұйымдастыру
үшін МДАЦ-ына бөлек мұнай құбыры тартылады және ... ... ... ... ... ... (массалық шығымды корригирлі
есептеу) құбырөткізгіштен ағып жатқан мұнайгаз қоспасы мен таза ... ... мен ... ... арналған. Мұнайөткізгіштердің диаметрі
530 мм, ұзындығы 12-25 ... ... ... ... ... ... мұнайды ТҚ-дан МДАЦ-ына
дейін тасымалдауды ... ... ... ... тек ... ... қатуына байланысты қиындықтар ғана емес, сондай-ақ
тұз жиналуларымен, ... ... ... суларының жоғары агрессивтілігі
себебінен қарқынды коррозиямен байланысты қиындықтар туындайды. ... ... ... ... ... және тасымалдау жүйесі
құбырөткізгіштерінің коррозия жылдамдығы 3-8 ... ... ... қызмет мерзімі 2-3 жыл, жарылулар жиілігі жылына 1 ... ... асып ... ... ... ... тек коррозия жылдамдығын
азайтады, бірақ бұл мәселені түбегейлі ... суын ... ... тастау құбырөткізгіштер коррозиясын
төмендетпейді және мұнайды жинау жүйесі мен дайындау ... ... ... ... Түз ... ... да, ... жабдықтарында
да жиналады. Скважина өнімдерінің сулануы артқан ... ... ... ... Бүл ... ... ... бұзады. Тұз
жиналуларымен күрестің ең тиімді әдісі ДПФ-1, СНПХ-5301,SP-203 типті ... ... ... ... ... ... ... жағдайы
Кен орнында қабат қысымын көтеру жүйесі 60 жылдардың аяғы мен 70
жылдардың басында қалыптасқан. ... су ... 1967 ж. ... ол ... орны өнімді қабаттарына 1,8 млн.м3 альб-сеноман суы айдалды. ... су ... ... ... ... 1971 ж. ... қабат қысымын
көтеру қажеттеріне теңіз суы пайдаланылады. Одан басқа, ... ... ... ... суы да ... кен орнының ҚҚК-ң ерекшелігі өнімді горизонттарға ыстық су айдау
болып табылады, бұл шара қабат ... ... ... ... ... ... ... тұру қажеттілігінен туындайды (қабат
температурасының бастапқы мәнінен төмендеуі парафиннің кеуекті ортада қатты
фаза түрінде бөлінуіне жағдай ... ... ... ... ... ... ... сұйық
алымдарынан 1,2 есе көп болуы керек, алайда, нақты берілетін және айдалатын
су көлемі одан бірнеше есе асып ... су ... ... тыс көп ... және оның ... негізгі себебі ҚҚК жүйесінің нашар техникалық күйі мен ... ... ... ... ... ... су ... айдау
скважиналарына дейін.
Айдауға қолданылатын су біршама жоғары жегіштігімен сипатталады. Бүл,
біріншіден, суды сапалы ... ... ... ... мен әрекетті
компоненттердің көптігінен теңіз суы мен қабат суын ... ... ... ... ... қадағалау мыналарды көрсетті:
Механикалық қоспалардың жоғары құрамы - 11-62 г/л, ... мәні 29 ... мәні 0,04 г/л), өз ... ... ... ... ... тазаланбаған су қолдану нәтижесінде жабдық қарқынды абразивтік
тозады және коррозиялық ... ... ... және ... ... ... бұралқы су құрамында мұнай өнімдерінің көп болуы - 0,038-
1,44 г/л, орташа мәні 0,45 г/л ... 0,01 г/л). ... ... тек ... ғана емес, айдау скважиналарына да ... Оның ... ... ... ... ... оның ... жерасты және жерүсті жабдықтарымен
жұмыс істеуде қауіп тудырады.
Суды меаникалық қоспалардан дұрыс ... ... ... ... ... ... түп маңы ... қабаттардың
өткізгіштіктің және сыйымдылықтың азаюына соқтырады, осыған байланысты оны
қалпына келтіру жұмыстарын жүргізу керек.
8.6-9.5 МПа ... ... ... ... шама 10-15 Мпа) ... төмен
учаскелерде орналасқан айдау скважиналарының сыйымдылығының төмендеуіне
(тіпті тоқтауына) әкеп ... Су ... - ... ... бергіштігін арттырудың жоғарыпотенциалды
меңгерілген әдісі
Алғашқы кезде біздің елде су айдау ... ... ... ... скважиналарына су айдаумен байланыстырылатын (нұсқа
сыртынан су айдау).
Нұсқа сыртынан су ... ... ... су айдауға қарағанда тиімді болуы
мүмкін, себебі бұл жағдайда мұнай қабат суымен бірге ысырылады. Алайда,
игеру ... ... ... су ... да ... ... маңы ... қабаттардың күрделі құрылысына және оларда мұнай
тұтқырлығының жоғарылығына байланысты қосымша көп скважина ... ... Ірі кен ... үшін ... ... су ... қолдану кен орнының
орталық бөліктерінде едәуір мұнай қорының консервациясына, ... ... ... және т.б. ... ... нұсқа сыртынан су айдау
біршама су ағып ... ... ... ... 40-70 ... ... нұсқасының сыртына кетеді).
Нүсқа сыртынан су айдаудың дамуынан нұсқа ішінен су айдау жүйесі
туындады. Бүл ... кен орны ... ... ... жеке
жолдарға, бөліктерге немесе жеке игеру алаңдарына бөлінеді.
Мүнай кен орындарын игеру ... ... ... жүйесін
кеніш ені 4-5 км-ден көп болғанда, сондай-ақ егер ені аз, ... ... ... ... мұнайдың жоғары тұтқырлығымен
сипатталса қолдануға болады.
2.5.1 Нұсқа ішінен су ... ... ... өзгеруі
Айталық, мұнайлылық нұсқасында айдау скважиналары қатары болсын ... ... ... ... ... ... ... қорларды анықтаймыз:
(1)
Қазіргі өндіру ... ... ... және (2) ... салыстырсақ
Өзгерулерді бөлеміз және 0-ден Т-ға дейін және L1-ден 0-ге дейінгі
шектерде интегралдаймыз
(4)
Кенішті ... ... ... және (5) ... ... , яғни, жылжымалы галерея
әдісі игеру ... 2 есе ... ... тағы бір айдау скважиналары қатарын орналастырайық (2.2-
сурет).
t1=A/2 x L22; t2 = A/2 x (Lx –L1)2; t3 = A/2 x (L1 – ... ... t1 = t2 ... t1 = t2, Lx = ... t2 =t3 Lx – L2 = L1 – Lx; 2 Lx = L1 +L2 ... L2 = L1 +L2
Бұдан L2 = L1/3; Lx = 2/3 x ... ... ... ... ... ... ... кенішті
бірдей бөліктерге бөлу керек. Нұсқа ішіне су айдауда ... ... ... = A/2 x ... ... су айдағанда
T4 = A2/2 x L12
T4 /T3= A/2 x L12; T4 /T3= L12/L22= 9L22/L22 ... ... ... ... ұту 9/2=4,5, ... ... ... 4,5
есе уақыт ұтуға болады.
2.6 Мұнайды ыстық сумен ығыстыру
Барлық ... 20 %-і ... ... ірі кен ... 25 ... мұнайлары сипаты бойынша аномалдық кен орындары қатарына жатқызуға
болады, ол мұнайларда ... ... ... және т.б. көп ... және т.б.). Мұндай кен орындарын игергенде тек ... ... ... сол ... қабат температурасын да көтеріп ұстаған дұрыс.
Бүл мәселені шешу үшін ыстық су ... ... ... Бүл ... ... ... ... жылуды көбірек тасымалдайтын қасиетін
алдыға тартуға болады.
2.6.1 Қабатқа ыстық су ... ... ... ... ... rc = 0,1 м2;
Айдалатын су тығыздығы (су = 1000 кг/м3;
Айдалатын судың жцлу сыйымдылығы Ссу =4,2кДж/ (кг х К);
Скважинаға су айдау ... qсу =200 ... ... һ=15 м;
Қабаттың және оны қоршаған жыныстардың жылу өткізгіштігі
(ж =2,91 Вт/(м х К);
Қабаттың және оны қоршаған жыныстардың температура
өткізгіштігі (ж = - ... ... ... ... То = 333,3 К(60,3 ... ... ... ыстық судың температурасы
Тm = 353K(80 0C);
t = 13 жыл, Г1 = 0,041, (0 ... ... ... ... ... формуласымен
есептейміз:
T(r, t) – T0/Tc = ... ... x (k /Cж х (ж ... = 4( (kt/Ck (kh2(22 ... = 4 (kt/Ck ... t)- ... су ... басталғаннан кейін t уақыттан соң айдау
скважинасынан r қашықтықтағы қабат температурасы, оС;
erfc(x)=1- erf(x),
бұнда - erf(x) – ... ... ... ...... ... оның ...

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 83 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алдын ала қыздырылған мұнай және мұнай өнімдерін айдау10 бет
Дизель қозғалтқышының отын айдаушы сорғысы22 бет
Жаңажол кеніші мұнайы (айдау және пайдалану скважиналары)95 бет
Жетібай кенорнында қабат қысымын ұстау жүйесіндегі су айдау жұмыстары18 бет
Кен орнында қабатқа су айдау технологиясы23 бет
Магистралды мұнай құбыр арқылы жоғарғы тұтқырлы мұнайды айдау64 бет
Мазутты вакуумдық айдау қондырғысының жобасы38 бет
Мұнай өңдеу зауыты газ, бензин мен дизель фракцияларын ортаға айдау12 бет
Мұнайды айдаудың материалдық балансы5 бет
Мұнайды біріншілік айдау қондырғыларының технологиялық схемалары9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь