Қаржы саясатының теориялық аспектілері

Мазмұны

Кіріспе 3

1 Қаржы саясатының теориялық аспектілері 5
1.1 Қаржы саясаты түсінігі, мақсаты, мазмұны, міндеттері 5
1.2 Қаржы саясатының формалары 9

2 ҚР қазіргі кездегі қаржы саясатын талдау 11
2.1 Қаржы саясатының қоғамның әлеуметтік
дамуына тигізетін ықпалы 11
2.2 Қаржы саясатының салықтық фискалды саласын талдау 15

3 Қазіргі кезде қаржы саясатын жетілдіру жолдары 21

Қорытынды 25

Қолданылған әдебиеттер тізімі 27
Кіріспе


Саясат мемлекет қызметінің барлық бағыттарын қамтиды. Саяси ықпал жасаудың элементі болып табылатын қоғамдық қатынастардың сферасына қарай экономикалық немесе әлеуметтік, мәдени немесе техникалық, қаржы немесе кредит, ішкі немесе сыртқы саясат туралы айтады.
Бұдан бұрын айтылғандай, кез келген қоғамда мемлекет қаржыны өзінің функциялары мен міндеттерін жүзеге асыру үшін, белгілі бір мақсаттарға жету үшін пайдаланады. Қойылған мақсаттарды іске асыруда қаржы саясаты маңызды рөл атқарады. Оны жасап, жүзеге асыру процесінде қоғам алдында тұрған міндеттерді орындаудың шарттары қамтамасыз етіледі; ол экономикалық мүдделерге ықпал жасаудың белгілі құралы балып табылады.
Қаржы саясаты – бұл қоғамның элеуметтік-экономикалық дамуы жөніндегі міндеттерді шешу үшін қаржыны пайдалану жөніндегі мемлекеттің нысаналы қызметі, қаржыны басқарудың түпкілікті мақсаты, оның нақтылы нәтижесі. Ол мемлекеттің экономикалық саясатының құрамды бөлігі болып табылады.
Материалистік диалектика жүйесінде түрлі басқа саясат сияқты қаржы саясаты қондырмаға жатады, ал қаржы саясатында білінетін және өндірістік қатынастардың, белгілі бір экономикалық формацияның бір бөлігі ретінде көрінетін қаржы қатынастары базистік болып табылады. Қаржы саясатын жасау процесінде елдің алдына қойылған міндеттердің орындалуы үшін материалдық жағдайлар қамтамасыз етіледі. Сондықтан тап қаржы саясаты экономика мен әлеуметтік сфераға ықпал жасаудың белсенді тетігі болып табылады.
Демек, қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру және жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың бағыттары бойынша оларды бөлудің міндеттерін шешеді.
Қаржы саясаты өзіне бюджет, салық, ақша, кредит, баға және кеден саясатын қамтиды. Өз кезегінде мемлекеттің қаржы саясаты тек оның экономикалық және әлеуметтік саясатын жүзеге асырудың құралы болып келеді, яғни қосалқы рөлді орындайды. Мемлекеттік саясаттың басқа да бағыттарын – ұлттық, геосаясатты, әскери саясаттарды да ұмытуға болмайды.
Қаржыны басқарудың бүкіл жүйесі мемлекеттің қаржы саясатына негізделеді. Қаржы саясатын жасауға биліктің заңнамалық және атқарушы тармақтары қатысады. Қазақстан Республикасында оның конституциялық ерекшеліктеріне қарай жалпы экономикалық саясат сияқты қаржы саясатын жасаудағы басымдық Қазақстан Республикасының Президентіне жатады, ол жыл сайынғы Жолдауында ағымдағы жылға және перспективаға арналған қаржы саясатының басты бағыттарын анықтайды. Үекімет экономиканы дамытудың басты бағыттарын жүзеге асыру және қоғамдағы әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз ету мақсатымен осы Жолдаудың шеңберінде іс-қимыл жасауы тиіс. Осыған орай биліктің атқарушы тармағының бір бөлігі ретінде Үкімет қаржы саясатын іске асыруға қажетті заңдардың жобаларын жасайды және оларды қарап, қабылдау үшін Президентке тапсырады.
Мезгілінің ұзақтылығына және шешілетін мәселелердің сипатына қарай қаржы саясаты қаржы стратегиясы мен қаржы тактикасы болып бөлінеді.
Қаржы стратегиясы экономикалық және әлеуметтік стратегия мен анықталып, перспективаға есептелген және ірі ауқымды міндеттерді шешуді қарастыратын қаржы саясатының ұзақ мерзімді курсы. Ол макроэкономикалық процестер дамуының ұзақ кезеңіне бағытталған, ал оның шеңберіндегі күнделікті міндеттер басты стратегиялық мақсатқа жетудің кезеңдері ретінде жүзеге асырылып отырады. Сөйтіп, қаржы саясатының мазмұны экономикалық жүйеде қаржыны пайдаланудың стратегиялық бағыттылығымен үнемі анықталып отырады.
Қаржы стратегиясын мемлекет қоғам дамуының ірі тарихи кезеңдеріне үлестіре отырып жасайды. Оны жасау процесінде қаржыны дамытудың негізгі тенденциялары болжанады, оны пайдаланудың тұжырымдары қалыптасады, қаржы қатынастардың ұйымдастырудың қағидаттары белгіленеді. Ұзақ мерзімді мақсаттарды таңдап алу және қаржы саясатында мақсатты бағдарламаларды жасау қаржы ресурстарын экономикалық және әлеуметтік дамудың басты бағыттарында шоғырландыруды қажет етеді.
Зерттеу жұмысының мақсаты қазіргі кездегі қаржы саясатын зерттеу
Зерттеу міндеттері
- Қаржы саясатының теориялық аспектілерін талдау;
- Қаржы саясаты түсінігі, мақсаты, мазмұны, міндеттерін ашу;
- Қаржы саясатының формаларын қарастыру;
- ҚР қазіргі кездегі қаржы саясатын талдау;
- Қаржы саясатының қоғамның әлеуметтік дамуына тигізетін ықпалын анықтау;
- Қаржы саясатының салықтық фискалды саласын талдау;
- Қазіргі кезде қаржы саясатын жетілдіру жолдарын анықтау
Қолданылған әдебиеттер тізімі


1 Финансовая система Казахстана. Зейнельгабдин А.Б.,Астана – 2008 г.
2 Налоги РК и развитых стран. Нурумов А.А., 2005 г.
3 Основы финансов. Мельников В.Д., Алматы – 2007 г.
4 Банковское дело. Сейткасимов Г. С., 2007 г.
5 Налоги и налогообложение в РК. Нурхалиева Д.М., 2007 г.
6 Налоговое право РК. Худяков А.И.,2003 г.
7 Банковская система Казахстана. Сейткасимов Г.С., 2008 г.
8 Макконнелл К. Р., Брю С. Л. Экономика. Баку. 1992. Т. 1. Гл. 17.
9 Обухов Н. П. Кредитный рынок и денежная политика // Финансы. 1995. № 2. С. 21 - 22.
10 Самуэльсон П. Экономика. М. 1992. Т. 1. Гл. 16, 17.
11 Фишер С. Дорнбуш Р. Шмальгези Р. Экономика. М. 1993. Гл. 27, 29.
12 Чекмаева Е. Н. Межбанковский кредитный рынок и его регулирование // Деньги и кредит. 1994. № 5-6. С. 68 - 71.
13 Сақтағанұлы, Төлбек. Экономикалық ілімдер тарихы: оқу құралы / жауапты ред. Н. Даужанов.- Қызылорда, 1999.- 87 б.
14 Сафрончук, Марина Валентиновна. Микроэкономика С 218 конспект лекций : учеб. пособие.- М.: Эксмо, 2006.- 253, с.: ил., табл
15 Сәбден, Оразәлі. ХХІ ғасырға қандай экономикамен кіреміз Алматы: Қазақстан, 1997 ж.- 192 б.
16 Тактамысова, Данара Ануаровна. Экономическая теория: ответы на вопросы студенту.- М.: Экзамен,2006. 48с
        
        Мазмұны
Кіріспе
3
1 Қаржы саясатының теориялық аспектілері ... ... ... ... ... ... ... Қаржы саясатының формалары 9
2 ҚР ... ... ... ... ... Қаржы саясатының қоғамның әлеуметтік
дамуына тигізетін ықпалы ... ... ... ... фискалды саласын талдау 15
3 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... барлық бағыттарын қамтиды. Саяси ықпал
жасаудың элементі ... ... ... ... ... қарай
экономикалық немесе әлеуметтік, мәдени немесе техникалық, қаржы немесе
кредит, ішкі ... ... ... ... ... бұрын айтылғандай, кез келген қоғамда мемлекет қаржыны өзінің
функциялары мен міндеттерін жүзеге асыру үшін, белгілі бір ... ... ... ... ... іске асыруда қаржы саясаты маңызды
рөл атқарады. Оны жасап, ... ... ... ... ... ... орындаудың шарттары қамтамасыз ... ол ... ... ... ... ... ... табылады.
Қаржы саясаты – бұл қоғамның элеуметтік-экономикалық дамуы жөніндегі
міндеттерді шешу үшін қаржыны пайдалану ... ... ... ... ... ... ... оның нақтылы нәтижесі. Ол
мемлекеттің экономикалық саясатының ... ... ... ... ... ... ... басқа саясат сияқты қаржы
саясаты қондырмаға жатады, ал қаржы саясатында ... және ... ... бір ... ... бір бөлігі ретінде
көрінетін қаржы қатынастары базистік ... ... ... ... ... ... алдына қойылған міндеттердің орындалуы үшін материалдық
жағдайлар қамтамасыз етіледі. Сондықтан тап қаржы саясаты ... ... ... ... жасаудың белсенді тетігі болып табылады.
Демек, қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру және
жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың ... ... ... ... шешеді.
Қаржы саясаты өзіне бюджет, салық, ақша, ... баға және ... ... Өз ... ... ... ... тек оның
экономикалық және әлеуметтік саясатын жүзеге асырудың ... ... ... ... рөлді орындайды. Мемлекеттік саясаттың басқа да бағыттарын –
ұлттық, геосаясатты, әскери саясаттарды да ұмытуға болмайды.
Қаржыны басқарудың ... ... ... ... ... ... саясатын жасауға биліктің заңнамалық және атқарушы
тармақтары ... ... ... оның ... ... ... ... саясат сияқты қаржы саясатын
жасаудағы басымдық Қазақстан Республикасының Президентіне жатады, ол ... ... ... жылға және перспективаға арналған қаржы
саясатының басты бағыттарын анықтайды. Үекімет экономиканы дамытудың ... ... ... және ... әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз
ету мақсатымен осы Жолдаудың шеңберінде іс-қимыл жасауы ... ... ... атқарушы тармағының бір бөлігі ретінде Үкімет қаржы саясатын ... ... ... ... жасайды және оларды қарап, ... ... ... ұзақтылығына және шешілетін мәселелердің сипатына қарай
қаржы саясаты қаржы стратегиясы мен ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік стратегия мен
анықталып, перспективаға есептелген және ірі ауқымды ... ... ... ... ұзақ ... ... Ол макроэкономикалық
процестер дамуының ұзақ кезеңіне бағытталған, ал оның ... ... ... ... ... жетудің кезеңдері ретінде
жүзеге асырылып отырады. Сөйтіп, қаржы саясатының ... ... ... пайдаланудың стратегиялық бағыттылығымен үнемі анықталып
отырады.
Қаржы стратегиясын мемлекет қоғам ... ірі ... ... ... жасайды. Оны жасау процесінде қаржыны дамытудың ... ... оны ... ... ... ... ұйымдастырудың қағидаттары белгіленеді. Ұзақ мерзімді
мақсаттарды таңдап алу және қаржы саясатында мақсатты ... ... ... экономикалық және әлеуметтік дамудың басты ... ... ... ... ... ... ... қаржы саясатын зерттеу
Зерттеу міндеттері
- Қаржы саясатының теориялық аспектілерін талдау;
- Қаржы саясаты ... ... ... ... ... ... саясатының формаларын қарастыру;
- ҚР қазіргі кездегі қаржы саясатын талдау;
- Қаржы саясатының қоғамның әлеуметтік дамуына тигізетін ықпалын
анықтау;
- Қаржы саясатының ... ... ... ... Қазіргі кезде қаржы саясатын жетілдіру жолдарын анықтау
1 Қаржы саясатының теориялық ... ... ... түсінігі, мақсаты, мазмұны, міндеттері
Экономикалық дағдарыстан шығу және одан әрі серпінді даму мемлекеттің
сындарлы және негізгі саясаты арқылы болуы мүмкін. Жүргізіліп ... ... ... ... мемлекет болып табылады. Ол қоғамның ұзақ
перспективаға арналған қаржысын дамытудың ... ... ... және алдағы кезеңге арналған міндеттерді, қаражаттарды және оған
жетудің жолдарын анықтайды.
Мемлекеттің қаржы саясатының ... ... ... ... ... отырып және қоғамның даму міндеттеріне сәйкес қаржыны
жоспарлы ... ... ... ... ... әрбір кезеңінде қаржы
саясатының өзіне тән белгілері болады, ол экономиканың жай-күйін, ... және ... ... ... ... қажеттіліктерін және басқа
факторларды ескере отырып, түрлі міндеттерді шешеді.
Мемлекеттің қаржы саясатының мазмұны айтарлықтай күрделі, өйткені ... ... ... оны ... ... ... ... қамтиды,
олар:
- экономикалық заңдардың әрекеті, экономиканың жай-күйі, қоғамның
әлеуметтік-экономикалық дамуының перспективалары негізінде
елдегі қаржының ... ... ... ... ... ... ... мақсаттары мен ... ... ... ... ... және ... тұжырымдау;
- белгіленген іс-әрекеттерді қаржы механизмі арқылы экономикалық
қайта құрудың түбегейлігіне қарай оны жаңғырта және ... іс ... ... ... негізгі үш буынның бірлігі қаржы саясатының ... ... ... ... есепке ала отырып, қоғамды дамытудың
міндеттеріне байланысты қаржыны ұйымдастыру мен ... ... ... мазмұны болып табылады.
Қазіргі кезеңде қаржы саясатының ... ... ... ... ... ... ... елдің дамуының әрбір нақты кезеңінің ерекшеліктері негізінде
қаржы ресурстарының неғұрлым мүмкін болатын көлемін ... ... ... ... ... қоғамдық өндірістің сфералары арасында, ұлттық
шаруашылық секторлары арасында ұтымды бөлу және ... ... бір ... ... ... ... ... бағыттарын орындау үшін тиісті
қаржы механизмін жасап, оны үнемі жетілдіріп ... ... ... ... ... ... экономиканы
экономикалық өсудің траекториясына көшіру, ұлттық шаруашылықтың құрылымын
одан әрі жетілдіру негізінде шаруашылық өмірді ... ... ... ... ... ... оңтайландыра отырып, меншікті
реформалау, сыртқы экономикалық қызметті ұлғайтып, жандандыру, ... ... ... ... жасап, оларды қаржы механизмі
арқылы іске асыру болып табылады.
Елдегі жүргізіліп жатқан реформаларға сәйкес мемлекеттің қаржы саясаты
мен қаржы ... ... ... жағдайында қажетті қаржы ресурстарын
жұмылдыруға, оларды бюджетке толық және дер ... ... ... ... ... ... ... үздіксіз қаржыландыруға және материал, еңбек және ақша
ресурстарын ... әрі ... ... ... ... Бұл ... ... Республикасының әлеуметтік және
экономикалық дамуының, қоғамдық өмірдің ... ... ... ... ... қамтамасыз ету қажеттігінен туындайды.
Қаржы сясатының мақсаты – ... ... аса ... ... ... қаржы ресурстарын толық жұмылдыру. Осыған байланысты
қаржы саясаты кәсіпкерлік қызметті жандандыра ... ... ... ... ... пайдасына кәсіпорындардың табысын алудың ұтымды
нысандарын, сондай-ақ ... ... ... ... қатысу
үлесін анықтауға көп көңіл бөлінеді. Қоғамдық өндіріс салалары арасында
қаржы ресурстарын бөлу жолымен ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік дамудың басты бағыттарына
шоғырландыруға үлкен ... ... ... ... – мемлекеттік бюджет теңгерімділігіне жету
және ... ... ... ... ... қаржы
жағдайын сауықтыру проблемасын шешу.
Қаржы саясатын жүзеге асырудың негізіне жалпы және жеке ... ... ... ... ... ... ... жүргізгенде оның мына қағидаттарын жүзеге асырудың зор
маңызы бар:
- қолда бар нақты қаржы ресурстарын ... ... ... ... және ... ... ... өндірістің барлық
қатысушыларының, әлуметтік, ... және ... ... ... ... ... жоспарлы ұйымдастырылуын қамтамасыз ету;
- қаржы жүйесінің барлық сфералары мен буындарында кірістер мен
шығыстардың теңгерімділігі;
- қаржы резервтерін жасау ... ... ... ... ... қаржыларда қаржы резервтерінің асып түсуі;
- мемлекет пен шаруашылық жүргізуші субъектілердің арасында ... ... ... ... тиімділігін қамтамасыз ететін жалпы қағидаттарға
мыналар жатады:
- объективті әкономикалық заңдардың іс-әрекетін есепке алу;
- нақты тарихи ... ... ... ... ... ... ... және дүниежүзілік тәжірибені
есепке алу.
Жеке өзгеше қағидаттарға мыналарды жатқызуға болады:
- қоғамда қаржы жүйесінің ұтымды ... ... ... ... және ... ... дұрыс құрылуын
қамтамасыз ету;
- қаржы жүйесінің барлық салалары мен буындарындағы кірістер мен
шығыстардың тепе-теңдігі;
- бюджеттегі кірістердің шығыстардан асып ... ... ... ... ... ... құру арқылы экономикалық және әлеуметтік
дамудың маңызды бағыттарына қаржы ресурстарын шоғырландыру;
- негізгі қаржы ресурстарын мемлекет ... ... ... пен ... ... субъектілер арасында тиімді
бөлу;
- қаржы және кредит-ақша саясатының тепе-теңдігі.
Қаржы теориясында Кейнстің қағидалары үлкен рөл ... Оның ... ... жағдайлардан тұрады.
Реттеу – мемлекет экономиканы бар күшімен реттеу керек. Негізгі құралы
бюджеттік саясатты ұстады.
Ұдайы - өндіріс ресурстарының ұсыныс тарапынан емес, ... ... ... саясатын экономикалық саясаттың ажырамас бөлігі ретінде
қарастыру керек
Мемлекеттік шығындардың өсуі жұмыссыздықтың ... ... ... ... ... түсімдері де жоғарылайды.
1940-1970 жылдар аралығында барлық дамыған мемлекеттер ... ... ... сол ... . ... Кейнстің заңдары жоққа
шығарылды. А. Смиттің, М. Фридманның тұжырымдары ... ... 2 ... ... ... Жаңа ... теорияны қалыптастырды.
Кейнст теориясындағы кемшіліктер және қайшылықтар консерваторлық
теорияны қалады.
Консерваторлық теорияда ... ... ... бөлінді. Мектеп
өкілдерінің пікірінше салық саясаты ұзақ ... ... ... ... ... ... Сөйтіп Лаффердің салық қағидасы пайда
болды.
Салықтар саласындағы фискалыдқ саясат олардың ықпал етунің екі ... ... ... үлгі), ұсынымға (ұсыным теориясы). Бірінші
жағдайда салықтар төмендеген кезде жиынтық сұранымы артады. Бұл ... ... және ... ... ... яғни инфляцияның
қарқыны тездейді.
Екінші, жағдайда салықтардың төмендеуі жиынтық ұсынымды көбейтеді,
өйткені ... ... мен ... ... ал ... ... өседі. Қызмткерлердің аз табыс салығы ... ... ... ... ... ... өзі ... ұлғаюына
жеткізеді, бұл ұлттық өнімнің өсуін, бағалардың төмендеуін білдіреді.
Салықтардың инвестициялық қызметке ықпал етуінің ... ... ... ...... ... өкілдері А.Лаффэр
және басқалары әзірлеген салық салудың үдемелілігімен ... ... ... қызмет атқарады.
Лаффэрдің ойы бойынша, бюджетке салық түрінде кәсіпкерлер мен халықтың
табыстарының бүкіл ... ... ... ... ... Егер ... алынатын болса, онда бұл жинақ ақшаны, сонымен бірге экономиканың
жеке ... ... да ... ... ... ... егер ... мөлшерлемесі
бойынша белгілі бір, айтарлықтай жоғары ... ... ... ... ... ... бастамаға арналған ... ... ... және тиісінше, бюджетке түсетін ... ... ... ... ... ... мағынасынан басқа, маңызды
әлеуметтік функция орындайды – халықтың түрлі ... ... ... ... ... Нақ осы функцияны әлеуметтік
бағдарламалыр бойынша бюджеттік ... да ... ... ... ... ... табыстары жоғарырақ топқа ауысады, сөйтіп
әлеуметтік теңсіздік біршама ... ... ... ... ... ... Деңгейлес білікте
отбасыларының пайызы, ал сатылыста ... ... ... ... ... абсолюттік теңдікті, Лоренцтің сызығы теңсіздікті,
бірақ қисық сызық 1 салықты төленгенге ... ... ... 2 ... ... ал қисық сызық 3 мемлекеттік бюджеттен төленетін
трансферттік төлеуден ... ... ... f ... ... ... білдіреді. Сызбаның штрихталынған бөлігі салықтарды
төленгеннен кейінгі табыстардың және мемлекеттік ... ... ... ... ... ... көрсетеді.
Мөлшерлемелердің шамасымен және тиісінше салықтық алымдардың шамасымен
байланысты ... ... ... маңызды аспектісі ішкі қорланымдарды
ұстаудың және шетелдік инвестицияларды тартудың мүмкіндігі болып табылады.
Жоғары салықтар ... ... ... ... ... аз
мөлшерлемелерімен салық салынуы мүмкін, неғұрлым жайлы салық ... ... ... ... ... ... ... салық салу деңгейі төмен немесе тіпті ... ... ... бар ... ... ... ... жағынан,
жоғары салық мөлшерлемелері елге шетелдік капиталдың деңдеп енуіне кедергі
жасайды, мұның өзі ішкі қорланымдардың ... ... ... тежейді.
1.2 Қаржы саясатының формалары
Қаржы саясатының негізгі формалары:
- Салық бюджет саясаты (фискалды)
- Мониторлық ... ... ... ... әр ... экономистердің пікірлері сәйкес
келмейді. Кейбір экономистер ... ... тек ... саясаты деп, ал
ақша теориясын монитарлы саясаттың нәтижелері тек ... ... әсер етіп қана ... ... ... ... да экономиканың
әлеуметтік жағдайының мақсаттарына әкеледі.
Фискалды саясат бұл – ... ... ... ... ... ... ... жиынтығы.
Фискалды саясаттың 2 бағыты бар:
- Ынталандырушы фискалды саясат
- Шектеуші фискалды саясат
Тікелей қаржылық ... ... ... отырып, ұлттық табыстарға
кәсіпорындардың, аймақтардың үлесін көбейту немесе азайту арқылы ... ... ... ... ... ... ... қаржыға аса зерек
өндірістік емес сфераның жай-күйі де осындай тәртіппен реттеледі. Құлдырау
кезінде ынталандырушы ... ... ... ол ... ... ... ... салықтардың төмендеуі;
- мемлекеттің шығыстары артуының үлкен нәтижесін ескере отырып
фискалдық саясаттың бұл бағыттарының үйлесуі.
Тежеушілік фискалдық ... ... ... ... бағдарлануы тиіс.
Артық сұраныммен және инфляция бойынша тежеушілік фискалдық саясат
кері бағыттарды ... ... ... азаюы;
- салықтардың көбеюі;
- бұл бағыттардың үйлесуі.
Дискредициялық емес фискалдық саясат акценті нарықтық зін-өзі реттеуге
қоя отырып, ... ... ... аз ... ... ... емес ... саясат автоматты, яғни кіріктірме
тұрақтандырғыштардың механизмі негізінде іс-әрекет етеді. Бұл ... ... ... ... ... алынымдарының сомасы ұлттық
өнімнің мөлшеріне тепе-тең түрінде ... ... ... ... ... ... ... өседі және автоматты түрде ... ... ... кезінде керісінше, ұлттық өндірістің азаюын
жеңілдете отырып, салық түсімдері төмендейді.
T
тапшылық ... Q1 Q2 ... 1 – ... ... ... ... ... маңызды ерекшелігі бюджет
тапшылықтары мен артығын реттеу болып ... ... ... өрлеу
фазасында қысқарады, онан кейін жоғалады және бюджет артығы пайда ... ... ... ... ... ... өнімнің жоғары деңгейі
инфляциямен жалғасады; құлдырау фазасында ... ... ... тапшылығы біртіндеп өсе бастайды.
Мониторлы саясат бұл – ақша ... ... ... ... есеп ... ... ... шаруашылық канииктураны реттеу
мақсатындағы шаралар жиынтығы
Қазақстан республикасының фискалды саясатын жүргізу органы – ... ... ... ... – Ұлттық Банк
2 ҚР қазіргі кездегі қаржы ... ... ... ... ... ... ... тигізетін ықпалы
Елдің әлеуметтік жағдайын жақсарту мақсатында қолданылған экономикалық
саясаты макроэкономикалық ... ... ... ... ... ... ретінде қарастырылатын қаржы инструменттері: салық салу
немесе ақша эмиссиясы, басқаша айтқанда ақша басып шығару ... ... ... инструменттерінің мемлекеттің негізгі макроэкономикалық
көрсеткіштеріне әсерін анықтау ... Атап ... ... ... ... сондай-ақ өндірістің артуына монетарлық ... ... ... ... (салық салу) қаншалықты әсер етеді? Қазақстанның
қазіргі экономикалық жағдайында осы екі саясаттың ... ... ... ... аз болады? Зерттеуді бастамас бұрын бұл мәселе жөнінде
жасалған ... ... шолу ... жөн. ... ... екі ... де ... келтірілетін жағдайлар
қарастырылады. Есептеулер ... ... ... ... сәйкес келеді, басқаша айтқанда егер инфляция мөлшері 12%-ден
10%-ке азаятын ... ... ... ... ал ... нәтижесінде
азайған мемлекеттің бюджеттік кірісі ЖҰӨ артуына байланысты салықтың да өсу
салдарынан компенсацияланады.
Мәселеге байланысты жазылған еңбектердің ... ... ... ... қозғалған. Атап айтқанда Дж. Дриффилдың «Монетарлық экономика
анатомиясы», сондай-ақ Лукастың «Эконометрика» деп ... ... ... және оның екі ... әсері талқыланған.
Лукас Бэйлидың жасаған теориясын растай ... ... ... ... ақша сұранысы функциясы негізінде анықтауға
болады. Лукас бірқалыпты даму ... және ... ... ... ... проценттік ставкалврды 14%-тен ... ... ... тек ... аз ... ... дәләлдеген; сондай-
ақ салық салудың аз мөлшерде ғана проценттік ставкалардың оптималды деңгейі
0-ге жуық сан ... ... ... ... Штаттары үшін монитарлық саясаттың анағұрлым
қолайлы деген тұжырымға келеді. ... ... ... өзгеше
нәтижелер берді.
Мысалы, инфляцияның ЖҰӨ-мен 1992-1996 ... ... ... ... бар екені дәләлденген, яғни инфляция қарқынының
бәсеңдеуі ... ... болу ... ақша ... азаюына және
өндірістің кемуіне себеп болған. Кейінгі ... ... ... ... ... ... де есептеулер бойынша инфляцияның зияны салық салуға қарағанда
анағұрлым ... ... ... ... ... ... ... бұрыннан пайда болған. Тобинның тұжырымы ... ... ... үшін ... ... жасауға, басқаша инвестициялауға
ұмтылады. Кейінгі экономистер арасында салықтың және ... ... ... көлеміне әсері жөнінде тартыстар басталған.
Олардың келген қорытындалары бойынша инфляцияның өсуі ... ... ... ... әсер ... ... ... инфляцияның капитал өсіміне әсері Фишердың еңбегінде зерттелген.
Осы зерттеу ... ақша ... ... ... ... ... аккумуляциясы немесе инвестициялар да артады. Бұл ... ... ... ... ... ... саясаттырдың тек салыстырмалы түрде эффективтілігі, ... ... ... ... ... ... ... реттеу және бақылау мақсатында мынадай
салық түрлерін қолданылады: тұтынушыдан ... ... және ... ... ... ... сонымен қатар кез- келген пайда көзіне
салынатын ... ... ... ... ... ... ... белгілейді. Бұл жерде қаржылық саясаттың кері ... ... ... және ... ... қалыптасады. Экономикада зиянды
қалыптастыратын салық және инфляция әсерін талдауға болады
Сонымен қатар капитал, жұмыс күші, өндіріс ... ... ақша ... ... ... болған жағдайда екі саясатты қарастыру қажет.
Төменде келтірілген 1-ші ... ... ... және монетарлы саясат
параметрлерінің туынды белгілері көрсетілген.
Осы есептеу негізінде өндіріс функциясы ... аз ... ... ... да ... артады. Сондай-ақ осы жерден өте маңызды
қорытындыға келуге болады: салық және ақша ... ... ... және қоғам зиян-зардаптары тұрғысынан қарастырғанда пайдаға салық
тиімді. Басқаша айтқанда пайдаға салынатын ... еш зиян ... ... ... ... инструменті болып табылады.
Басқа салықтарға келетін болсақ Қазақстанның мәліметтеріне ... ... ... келуге болады: қазіргі Қазақстанның белгілі
инфляция мөлшерінде салық салу (табыс салығы және ... ... ... ... ... ... тиімді болып табылады.
Мақалада c, I,m, k, e және П адам ... ... ... Атап ... c- нақты тұтыну, I-жұмыс күші, ... ... ... ... e-басқа дa сыртқы экономикалық көрсеткіштер, П-
нақты табыс немесе ... ... ... ... ... ... F(k,I,g) және мемлекеттің белгіленген салық ставкалары α, β, ... ... ... ... нақты ақша мен номиналды ақшаның (m)
массаларының қатынасы η және ... үшін ... ... qc, ал ... ... ... 1- ... саясаттың туынды белгілері (r>0, s>0)
|х |х |х |х |
|K |< 0 |< 0 |0 |
|L |< 0 |< 0 |0 |
|M |< 0 |< 0 |0 |
|C |- |- |0 ... |≥ 0 |< 0 |0 ... |< 0 |< 0 |0 |
|G |- |- |≥ 0 |
|E |> 0 |> 0 |0 ... ... ... ... сауда бағасы, ал тұтынушы бағасын
жекелеп сату бағасы деп атайды. Мемлекетке және бюджетке байланысты барлық
көрсеткіштерді ... ... ... ... төменде келтірілген
формуламен анықтауға болады:
gs = τ[wls+rk k ... gc]+ + β(F(kd , ld ,gp ... d )+ ... + +qc gc + ... ... Қазақстанның мәліметтеріне негізделе отырып, мынадай
көрсеткіштерге есептеулер жасауға болады:
α - пайдаға салынатын салық мөлшері немесе ставкасы;
β - қосылған құнға салық мөлшері;
τ - ... ... ... - ... ... (2000-2001 мәліметі).
Қазақстандағы проценттік ставкалардың мөлшері бұл ... ... ол үшін жаңа ... ... керек болады.
Мысалы, мемлекеттік қазына билеттерінің пайыздық мөлшерлемесі 9% құрайды.
Басқаша айтқанда нақты ... ... тең ... сөз. ... ... ... қорларының проценттік ставкасы 30% құраған. Сондықтан
мемлекет ... тек бір ... ... ретінде Қазақстан Ұлттық банктің
проценттік ставкасы жуығымен 18% құрайтыны белгілі.
ЖҰӨ-нің көрсеткішін негізге ... ... ... ... ие
боламыз: k=2.499, c=0.497, w=0.450, m=0.146.
Өндіріс функцисы үшін берілген параметрлер болса: x1=0.797, ... ... ... ... ... ... 0,408 ... үлесі болса 0,368 құрайды сондықтан да өндіріс ... емес ... ... ... өнімнің өсу көрсеткіші және осының
негізінде жұмыс күшінің өсуі нольге тең деп ... ... ... ... негізінде біз бастапқыда жасаған тұжырымның дәлелін келтіруге
болады. Себебі мәліметтер негізінде инфляция өндіріс көлемі, ... ... ... ... ... емес, сондай бола тұрып ақша массасы инфляция
нәтижесінде едәуір ... ... ... ... ... ... ... мен салық ставкаларының өзгерісіне тәуелділігі
сипатталады. Экономиканың жалпы жағдайын сипаттайтын енгізгі 6 ... ... ... ... өнім, яғни елдің өндіру көлемі; ақша массасы;
ақша базасы, сондай-ақ тұтыну және ... ... ... ... ... ... бюджет кірісінің және
сеньораждың артуына ... аз, ... ақша ... ... ... үлкен
мәні оң және инфляцияның артуына қарама-қайшы төмендеп отырады. Үшінші
кестеде ... ... ... ... ... ... ... деуге болады. Аталмыш жағдайда өндіріс көлемі,
ақша балансы және маржиналды бюджет кірістері ... ... ... кірісі және маржиналды түрде зиян арта бастайды. Демек Қазақстан
экономикасындағы қаржы саясатының ... ... ... ... ... ... ... 2- Инфляцияның экономикалық параметрлерге әсері
| |10 |11 |12 |13 |14 |15 |16 |
|Y |0,774 |0,774 |0,774 |0,775 |0,775 |0,775 |0,775 |
|m |0,166 |0,155 |0,146 |0,138 |0,131 |0,124 |0,118 |
|g |0,277 |0,278 |0,278 |0,278 |0,279 |0,279 |0,279 ... |0,144 |0,139 |0,133 |0,128 |0,123 |0,119 | ... | | | | | | | ... |10,02 |13,48 |19,05 |29,48 |56,1 |266,7 | ... | | | | | | | |
| | |0,01 |0,007 |0,0043 |0,0022 |0,0004 |-0,000 |
| |0,017 |0,017 |0,018 |0,018 |0,018 |0,019 | ... 3- ... ... параметрлерге әсері
| |22 |25 |28 |30 |32 |36 |
|Y |0,785 |0,781 |0,776 |0,772 |0,769 |0,761 |
|m |0,158 |0,153 |0,147 |0,144 |0,14 |0,133 |
|g |0,229 |0,251 |0,273 |0,288 |0,303 |0333 ... |0,224 |0,254 |0,268 |0,309 |0,334 |0,391 ... | | | | | | ... |0,485 |0,598 |0,749 |0,881 |1,501 |1,596 |
| | | | | | | |
| |0,463 |0,424 |0,328 |0,351 |0,318 |0,254 ... ... ... ... қорытындаларымыз келесі тұрғыда:
-бюджетті толтыру мақсатында мемлекет қоғамға зиян келтірмейтін
пайдаға салық салу ... ... ... одан ... біршама қосылған құнға
салық және инфляциялық салық қолдану қажет;
-қоғамға өз ретінде ... ... ... ... салық
мөлшерінің өсуі және әлеуметтік төлемдердің артуынан аз ... ... ... ... ... ... ... экономикалық процесіндегі фискалдық саясаттың экномикалық
мәні мен рөлі ... ... ... ... субъектілерінің міндетті
ақшалай төлемдеріне сапалы сипаттама беруге, жалпы ішкі өнім мен ұлттық
табысы ... ... ... құрамдас бөлігі ретінде салық
салуды ұйымдастырудың әдістемелік негізін анықтауға, практикада жинақ ... ... пен ... мемлекеттік реттеудің салықтық құралдар
жүйесінің өзара байланысын өндеуіне мүмкіндік ... ...... ... ... қамтамасыз ету мен
инфляцияға қарсы жалпы ұлттық өнім алуына бағытталған ... ... ... ... шығындар туралы саясат.
Практикада мемлекеттік сатып алу мен салық деңгейі, үкімет сәйкесінше
шешімдерді қабылдамаған ... да ... ... Мұны Дж. М. ... ... ... ... кіріктірме тұрақтылықтың барымен
түсіндіреді. Кіріктірме тұрақтылық ... ... ... әрекет ететін
және экономикалық жағдайдың өзгерістеріне автоматты түрде ... ... ... ... ... ... салудың прогрессивті жүйесі, мемлекет трансферттерінің жүйесі атап
айтқанда жұмыссыздық бойынша қамсыздандыру мен ... ... ... пен ... ... ... ... жүйесі автоматты
түрде циклге қарсы әсерін тигізеді. Мәселен, жұмыспен ... ... ... ... әкеледі, ал бұлардың ... ... ... ақы ... ... ... ... өндірістің
құлдырау кезінде жұмыссыздар саны ... ал ол ... ... ... ... ... жұмыссыздарға берілетін жәрдемақы
төлемдерінің сомасы даартады. Мұндай процесс тұтынуды қолдайды, сұраныстың
төмендеуін баяулатады және ... ... кері ... ... ... мұндай автоматты режимде әлеуметтік ... ... ... де ... айтылған кейнсиандық теорияның көзқарасын қорыта ... ... ... былайынан сипттама беруге болады: ... мәні ... ... ... ... ... ... және
инфляцияны төмендетуді қамтамасыз ету ... ... ... ... және ... сатып алуын айла-шарғылап
басқаруынан ... 2- ... салу ... ... ... өнім ... мен табыстың деңгейіне әсер
етеді және ... ... үшін де ... ... та
американдық экономистердің көзқарастары бойынша фискалдық ... ... ... ... ... себебі салық ставкалары немесе шығын
деңгейіне қандай өзгерістер еңгізу қажеттілігінің айқынсыздығында және ... бәрі ... ... тек ... белгілі бір уақыт өткеннен
кейін ғана көрсетеді.
Қазіргі жағдайдағы фискалдық саясат мемлекеттің ... ... ... ... ... ... және ... негізгі көздерін анықтайды.
Бүгінгі күн Қазақстан Республикасының салық ... ... ... ... болып табылады. Тікелей салықтарды төлеу барысында
мемлекет пен ... ... ... байланысқа түсетіндіктен және
жергілікті ... ... осы ... ... салық жүйесіндегі
осылардың алатын ролі зор. Тікелей ... ... ... және ... ... салынатын салықтар және т.б. жатады.
Қазақстанда барлық әрекет ететін салықтардың ішіндегі ең жасы болып -
әлеуметтік салық есептеледі. ... ... бұл ... 1999 ... ... дейінгі әрекет еткен сақтандыру жарналарының мынадай әлеуметтік, ... ... ... ... ... ... халықты жұмыспен қамту қорларының орнына қабылданған.
Сурет 3 – Мемлекеттің ... ... ... ... ... ... ... халықтың салығы;
–кәсіпорынның табыс салығы;
-қоғамдық қор шығыны;
–кәсіпорын мен инвестицияны бюджеттен қаржыландыру;
–ерекше салықтар.
Осы салықтың алғашқы сомалық ставкасы еңбек ақы қорының 28 ... ол 21 –ға ... ... ... бюджет кірісінің
құрамындағы бұл салықтың үлес салмағы 2006-ші жылдың мәліметтері бойынша 17-
ды, ал ... ... ... ... ... 58-ын құрайды кесте
4.
Кесте 4 – 2006-2009 жылдар аралығындағы Павлодар облыстық бюджетінің ... ... мен ... (мың тг)
| |2006 |2007 |2008 |2009 ... ... | | | | |
| | | | | |
| ... ... төлеушілер болып: жеке кәсіпкерлер, жеке меншікті
нотариустар, адвокаттар, заңды тұлғалар саналады.
Кестеден көріп отырғандай, ... ... ... отыруына ай
сайынғы жұмысшылардың еңбек ақысының артуы салыстру үшін: 2007ж. –қаңтарда
15293 теңге, желтоқсанда – 17616 ... 2008ж. ... 18785 ... – 30024 теңге: 2009ж. қаңтарда -24192 теңге, қыркүйекте -27678
теңге әсер етті.
Әлеуметтік салықты ... ... ... ... ... қалыптастыру үшін қажет болды. Осы салықты енгізген азғана
уақыт ішінде салық ставкасына, ... алу ... және есеп ... өзгерістер мен толықтырулар енгізілді.
Алғашқы кезде әлеуметтік салықтардың басқа салықтардан ерекшелігі
болып, оның бастапқы ... салу ... ... ... ... ... ... дейінгі еңбек ақы қоры есептелінеді.
Ал салық төлеушілер болып, жұмысты ұсынушы – ... ... ... ... ... ... және ... жеңілдік ретінде
ақшалай және натуралды формада есептеліп жұмысшыларға төленеді. Қазақстанда
салық төлеудің екі түрі бар. ... ... ... ... ... есептеу
болса, екіншісі –жұмысшылардың жалақысынан табыс ... ... ... жағдайдағы осы салықтың заңды тұлғалар үшін салық салу объектісі
болып, ... ... ... ... ... материалдық,
әлеуметтік игіліктері немесе басқа да материалдық пайдасы ... ... ... ... ... табысы есептеледі.
Еліміздің салық жүйесінде алып отырған әлеуметтік салық, компания
иелерінің өз қызметтерінің жалақы мөлшерін көбейтуін ... ... бұл ... қалай құтылуды ойластыруда. Қазіргі таңда
кәсіпорындарда қызмет атқаратын жеке ... ... екі ... ... және ... салық салынады. Мәселенің жайын жалақыны
төлейтін заңды тұлғалар ... ... ... онда ... ... ... ... қаржыға шығындалуын байқаймыз. Жалақы
қоры неғұрлым көбейген сайын, кәсіпорындар әлеуметтік салықты соғұрлым көп
төлейді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Кәсіпорындар жалақы көлемін көбейткен ... әр ... ... ... жалақы мөлшерін көтеру және ол үшін
кәсіпорындарды ынталандыру жолдарықарастырылуда.
Осы жердегі мәселе, ... ... ... ... ... ... ... бұл салық салынатын базада да ... ... ... әлеуметтік салықтың ставкасы 4-12 аралығында болып, оны тек
компаниялардың өздері ғана ... ... ... ... ... ... ... істеушілер әлеуметтік салықты мынадай ставкамен
төлейді (Кесте5).
Кесте 5 - Ұлыбританияда әлеуметтік салық ставкасы
|Апталық ... ... ... ... ... дейін |0 ... 500 ... ... |10 ... зейнетақы жүйесіне |8,4 ... ... | ...... Н.Н. ... ... зарубежных стран: |
|Европа и США: Учебное. Москва, 2002 ... ... ... ... ... салықтың ауыртпалығынан
құтылғанымен, жалақы төлеуші компанияларға үлкен ауртпалық жүктеліп ... ... ... ... қоры ... ... ... компаниялар
пайдасының 40-70 құрайды, ал бұған дейін әлеуметтік салық ... ... ... ... өз ... 18-на ... мөлшерін мемлекетке
әлеуметтік салық түрінде төлеуге мәжбүр болған.
Осыған байланысты Елбасы өзінің ... ... ... ұзақ ... ... мен он ... жоспардың ойдағыдай
жүзеге асырылып жатқанын хабарлай келіп, келесі, 2009 жылғы жоғары билік
органдары ... ... ... пен ... ... ... мәдениет,
білім және жалпы руханият салаларын дәйекті түрде дамытудың ... ... ... ... ... ең өзекті мәселе ретінде еліміздің әлеуметтік-
экономикалық жағдайын ... ... ... ... ... ... пен жеке тұлғалардың табыс салықтарының ... ... ... ... кемімелі ставканы 2009 ... ... ... ... салық 20-7-ға, жеке табыс ... ... ... және ... ең ... мөлшерін (6600 тенге) жеке
табыс салығынан мүлдем юосату мәселелері өнделуде.
Қазіргі әрекет етіп ... ... ... ... ... 21
мөлшерінде әлеуметтік салық, сондай-ақ әрбір жұмысшы 30 жеке ... ... ... қорына 10 аударып отыру қажет. Демек ай ... ... ... жиынтығы 61 құраса, онда қазынаға қанша ақша келіп
түсуі қажет екенін ... ... ... ... ... млн. Адам ... ... екен. Ал 2007 жылғы орташа ... ... ... ... ... ... ақы ... млн. теңгеге
тең. Сонда ай сайын жұмысты ұсынушы мен ... 6373582 млн. ... ... отырады екен.
Тәжірибе көрсетіп отырғандай, компаниялардың басым көпшілігі
әлеуметтік ... ... ... ... Комитетіне нақты жалақы
қорының ... ... ... ... кезде қаржы саясатын жетілдіру жолдары
Фискалдық саясатты жүзеге асырудың бірнеше әдістемелік ... ... ... ... ... ... ... келесідей (сурет3).
Бірінші үлгі бойынша жергілікті және республикалық деңгейде салық құқығын
толығымен ... яғни ... ... ... ... ... тізімін
бекітеді. Мұндай үлгі әсіресе АҚШ-та кеңінен қолданылады. Бұл ел – мемлекет
пен оның өңірлері арасындағы фискалдық ... ... ... байланысты еш қандай заңдылық ... ... ... ... ... үлгі Қазақстанда әлеуметтік әділеттілікке қол ... ... ... ... салықтардың ставкасы мен
оларды қайта бөлу проблемасымен байланысты. Бұл үлгіні екі бағытқа ... ... ... шет ... ... ... ... келе,
Қазақстан басқа елдердің жасаған ... ... ... ... ... ... ... алмайтын көздерінтікелей
салықтың барлық формаларынан (табысұа салынатын және әлеуметтік салық басқа
да ұсталымдардан) босату ... ... ... ... ... жұмысшылар,
мемлекет шығынын қаржыландыруға және ... ... ... ... ... және қатыспауы да керек. Мұндай тұжырымдамадан
ақшаны өндіріп алу мағынасыз да, себебі олар ... сол ... ... ... ... ... жүйесіне кіреді. Мұндай
практика қосымша есептеулер мен қаржылық ... ... ... ... ... біздің еліміздегі салық жүйесінің негізгі қызметін
фискалдықтан ынталандырушы қызметіне ... ... ... яғни ... тап ... ресми арттыру үшін жалақыға салынатын салықтардың
ставкасын төмендету. Бүгінгі күнде ... ... өз ... ... сомасын жасыру үшін қос бухгалтерия жүргізуде.
Көптеген елдердің ... ... ... ... ... ... – салық алымдарының деңгейі неғұрлым
жоғары болған сайын, экономикалық өсу ... ... ... және
керісінше, салық жүктемесі неғұрлым төмен болған сайын ... және ... ... ... ... де жоғары.
Үшіншіден, кез-келген салық саясатының ... ... ... және ... рөлдері арасында оңтайлы қатынасқа қол жеткізу
тұрғысынан қарастырамыз. Сонда салық саясаты салық жүктемесін ... ... ... салық ставкасына көшу мен ... ... ... А.И. ... пен Г.М. ... Салық салу теориясы атты
еңбегінде, салықтарды пайдалану сипатына байланысты жалпы және ... ... деп ... Салық салу жүйесінде кейбір салықтар
бюджетке келіп түскең соң, бюджеттің басқа да кірістерімен ... ... ... яғни бұл – ... ... (абстракциялы)
салықтар. Ал енді кейбір салықтар ... бір ... ... ... яғни бұл ... салықтар. Мәселен бұған әлеуметтік салықтарды
жатқызуға ... ... ... ... салықтар (бұрын бюджеттен тыс
қорларға аударылатын) бюджетте ерекшеленіп көрсетіледі. Айта кету ... ... ... ... бюджеттен тыс арнайы қорлардың табыс көзі
ретінде бекітіледі.
Үшінші улгі, салықтың ... ... ... деңгейлері арасында
бөлшектеместен, әртүрлі деңгейдегі ... ... ... ... ... ... Бұл ... жергілікті бюджеттердің нақтылау
рәсімдерін жеңілдетер еді.
Сурет 4 - ... ... ... ... механизмі
Қарастырылған осы үлгілер еліміздің қаржы саласындағы бірқатар
мәселелерді шешіп береді. Атап айтатын болсақ: ... ... ... ... ... ... ... атқарушы органдарға
жеткілікті бюджеттер ... ... ... ... ... ... ... асыруға міүмкіндік беру.
Екіншіден, салықтың әрбір түрін ... ... ... ... ... ... бюджеттер арасында нақтылы бөлу
мүмкіндігін қалыптастыру, ал ол республикалық, сонымен ... ... де ... ... ... барлық аймақтар бюджеттік алымдарды бөлуге де сол сияқты
субвенцияларды алуда да міндеттемелердің тұрақты мөлшеріне ие болады.
Қорытынды
Сонымен зерттеу жұмысы ... ... ... жасауға тура келеді
Қаржы тактикасы қаржы байланыстарын ұйымдастыруды дер кезінде өзгертіп
отыру, қаржы ... ... ... ... ... дамытудың нақтылы
кезеңінің мәселелерін шешуге ... Ол ... ... ... ... ... ... үйлесімсіздіктерді қаржылар жағы ... ... ... ... ... ... отырып, стратегиялық ... ... ... ... ... кезінде қаржы тактикасы орамдылығымен
икемділігімен ерекшеленуі тиіс, ол экономикалық ... ... және ... ... ... ала анықталады.
Қаржы саясатының стратегиясы мен тактикасы өзара байланысты. Стратегия
тактикалық есептерді шешу үшін қолайлы жағдайлар ... ... ... сала ... шешуші учаскелері мен басты проблемаларын анықтай
отырып, тактика әдістерді өзгерту, қаржы байланыстарын ... ... ... ... ... ішінде ысырап пен шығындарды ең аз
жұмсап, қаржы стратегиясы белгіленген міндеттерді ... ... ... ... ... қатынастар тудырады, өйткені қоғам қаржы
саясатын жасауда ерікті ... ол ... ... ... ... ... ... қатынастары дамуының өзінің
айрықшалықты заңдары болады. Қаржының ... ... ... кері ықпал
жасай алады: экономиканы тездетеді немесе оған кедергі жасайды.
Қаржы саясаты қаржы ресурстарын ... және зәру ... ... тап осы ... ... ... ... етуіне
мүмкіндік жасайды. Экономика мен қоғамның әлеуметтік ... ... ... негізделген теориясы негізінде жүзеге асуын талап етеді.
Тек ғылыми көзқарас, ... ... ... ... біліп, зерделеу
оның салыстырмалы дербестігінің ... ... ... ... ... ... ... тәжірибесі қаржы
саясатының экономикадан қол үзуінің қатаң экономикалық қиыншылықтарға
ұрындыратынын, ... ... ... іске асыруды ... ... ... ... ... ... және ғылыми тәсілдеме
қаржы саясатының ... ... ... ... ... ... қаржы саясаты прогрессивті болуы мүмкін.
Қаржы саясаты қазіргі кезеңде қарама-қайшылықты міндеттерді шешеді,
демек қаржы ... ... ... ... ... ... ... негізгі бағыттары мыналар болып
табылады:
- шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысының сферасында нарықтық
қатынастарды нығайту жөнінде шаралар жүргізу;
- ... ... жою және ... жүйесін сауықтандыру;
- халықты әлеуметтік қорғау жөнінде шаралар ... ... ... ... ұзақ ... ... ... болжамдарына
негізделген және қаржы реттеуіштерінің жүйесіне сүйеніп әрекет ететін
тиісті ... ... ... ақша ... күнделікті әрі
перспективалық тепе-теңдігіне жетудің, ... ... ... ... ... ... етудің негізгі өркенниетті әдісі болып
табылады. Ол ... ... ...... ... мен ішкі және ... ... мөлшерін, қаржы рыногын дамыту,
қолданыстағы салық жүйесін жетілдіру, инфляцияның қарқынын төмендету ... шешу үшін ... ... бірге қаржы реттеуіштерінің жүйесімен
айла-шарғы жасау арқылы ... бір ... ... ... ... ... нақты ресурстар тиісті қаржы саясатына жетудің ... бола ... ... ... ... жағдайларға байланыстыра отырып жасау
қажет. Олар қоғам дамуының әрбір кезеңінің өзгешелігін, ішкі, сол ... ... да ... ... ... экономикалық
және қаржылық мүмкіндіктерін ескеруі тиіс. ... ... ... және ... шығындардың тікелей тәуелділігі жай ғана ... ... ... ... және шаруашылық жүргізудің барлық
деңгейлерінде қолдап отырылуы тиіс. Бұл ... ... ... ... мемлекеттік борыштың пайда ... ... ... ... ... есепке алу оның алдыңғы ... және ... ... жаңа ... мен прогресивті құбылыстарды,
дүниежүзілік тәжірибені мұқият зерделеуді де ... ... ... ... ... дамудың толғағы жеткен қажеттіліктерін есепке
алу негізінде қаржы ... дер ... ... ... ... ... ... қысқа уақытта және ең аз шығындармен шешуге мүмкіндік
береді.
Қаржы саясатын ... ... оның ... ... ... барлығы сараптық бағалаудан өткізіледі, неғұрлым оңтайлы нұсқасы
Үкіметке жіберіледі. Көп нұсқалы жоба матеметикалық үлгілеу мен ... ... ... ... ... үнемі өсіп отыратын қаржы
ресурстарының ... ... ... ... сондай-ақ мемлекеттің шаруашылық
жүргізуші субъектілерінің табыстарын алудың неғұрлым оңтайлы үлестерін
анықтау қажет. Қаржы ... ... ... ... ... бөлуге және
оларды негізгі бағыттарға шоғырландыруға үлкен маңыз беріледі.
Елдің қаржы жағдайы бірқатар ... ... ... ... өнім мен ... ... инвестициялаудың ауқымы;
- негізгі қорларды капиталдарды жаңартудың қарқындары;
- еңбек өнімділігінің өсуі;
- халықтың тұрмыс ... ... ... тапшылығы.
Соңғы жылдардағы Қазақстанның қаржы жүйесі мемлекет бюджетіне
төленбеген ... ... ... ... ... ... борышын арттыруға тура еледі.
Тұрақтандырудың қаржы саясаты өзіне мына міндеттерді кіріктіреді:
- инфляцияны тоқтату;
- ... ... ... 2 дейін төмендету;
- мемлекет борышының ЖІӨ-нің 48 ... ... ... ақша-кредит саясаты қосылады. Қаржы саясаты
жетістіктерінің бірі – ... банк ... беру ... ... ... ... ... түрде бас тарту.
Қаржылық тұрақтандырудың міндеттеріне мыналар кіреді:
- тұрақты бағалар ... ... ... ... ... ... 1.8 тең ... дамыған елдерде де болады;
- бюджет тапшылығы ЖІӨ-нің ... ... ... аз ... ... тиіс және тек ... өсуімен
өсуі тиіс.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1 Финансовая система Казахстана. Зейнельгабдин ... – 2008 ... ... РК и ... ... ... А.А., 2005 г.
3 Основы финансов. Мельников В.Д., Алматы – 2007 г.
4 ... ... ... Г. С., 2007 ... ... и налогообложение в РК. Нурхалиева Д.М., 2007 ... ... ... РК. ... А.И.,2003 г.
7 Банковская система Казахстана. Сейткасимов Г.С., 2008 г.
8 Макконнелл К. Р., Брю С. Л. ... ... 1992. Т. 1. Гл. ... ... Н. П. Кредитный рынок и денежная политика // Финансы. 1995. №
2. С. 21 - 22.
10 Самуэльсон П. Экономика. М. 1992. Т. 1. Гл. 16, ... ... С. ... Р. ... Р. ... М. 1993. Гл. 27, 29.
12 Чекмаева Е. Н. Межбанковский кредитный рынок и его ... ... и ... 1994. № 5-6. С. 68 - ... ... ... ... ілімдер тарихы: оқу құралы /
жауапты ред. Н. ... ... 1999.- 87 ... ... ... ... Микроэкономика С ... ... : ... ... М.: Эксмо, 2006.- 253, с.: ил., табл
15 Сәбден, Оразәлі. ХХІ ... ... ... кіреміз
Алматы: Қазақстан, 1997 ж.- 192 б.
16 Тактамысова, Данара Ануаровна. ... ... ... ... ... М.: ... 48с
-----------------------
Аралас жүйе неоклассикалық және кейнсиандық
Салық салу тұжырымдамасы
Неоклассикалық
мектеп
Кейнсиандық
мектеп
1. А.Смит
2. Д.Рикардо
3. Ж.Б.Сей
4. Дж.Милль
5. У.Петти
Және т.б.
1. А.Соколов
2. П.Самуэльсон
3. Кэмпбелла
4. Р.Макконелли
5. С.Л.Брю
Және т.б.
1. Дж.М.Кейнс
2. ... ... ... ... ... мемлекеттің экономикалық құралы ретінде
Экономиканы реттеу мен өзін-өзі реттеудің деңгейі мен шекарасын анықтау
Мемлекеттің экономиканы реттеуі ... ... ... Ал ... ... ... табыс
Мемлекеттік бюджет
М
Қосымша өнім
V
Қажетті өнім
Ж
Жинақ қоры
Т
Тұтыну қоры
Фискалдық саясатты жүзеге асыру ... ... ... салынатын салықтардың ставкасы мен оларды қайта бөлу
мәселесімен байланысты
Үлгі III
Бюджеттер арасында салықтарды тұтасымне түрлері бойынша ... ... ... ... ... өзіндік салық тізімін бекітеді
Екінші вариант қоғамда орта тап санын ресми арттыру үшін жалақыға салынатын
салықтардың ставкасын ... ... ... ... ... ... ... табыс
алмайтын көздерін тікелей салықтың барлық формаларынан босату қажет

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Есеп саясатының техникалық аспектілері31 бет
Кәсіпорынның инвестициялық саясатының теориялық аспектілері44 бет
Нарық жағдайындағы фирма қызметіндегі тауар саясатының теориялық аспектілері17 бет
Аймақтағы инвестициялық іс-әрекетті басқару77 бет
АҚШ-тағы және Оңтүстік-Шығыс Азияның ірі мемлекеттеріндегі қытай диаспорасының мысалында Қытай Халық Ресубликасы мен шетелдік қытай диаспорасының қарым-қатынас тәжірибесін сараптау50 бет
Баға теориясы. Нарықтық экономикадағы бағаның ролі25 бет
Есеп саясатын талдау40 бет
Кадрлық саясат78 бет
Кәсіпорынның өнімді өткізуді ұйымдастырудың теориялық аспектілері67 бет
Мемлекеттік инновациялық саясат аймақтың инновациялық даму деңгейін арттыру механизмі ретінде81 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь