Қ.Жұбановтың дәлелді баяндамасы және дыбыстық емле жайы


1 Қ.Жұбановтың баяндамасы
2 Лингвист ғалымның дәлелдемесі
Қ.Жұбанов өз заманында қазақ ұлты мен қазақ тілінің болашағы үшін дұрыс шешім қабылдай білген лингвист ғалымдардың бірегейі болды. Ал ұлт тілі үшін дұрыс шешім қабылдауы, ғалымның ұлт болашағының жанашыры екенін дәлелдейді.
Қ.Жұбановтың 1929 жылы шыққан «Әліппеміз бұқарашыл болсын» мақаласында ұлт тілінің қарапайым халыққа ыңғайлы ,түсінуге жеңіл болғанын қалайтыны анық көрінеді. Ол дыбыс жүйелі емле керектігін мысал келтіре отырып, сатылап дәлелдейді.
Баяндамада қазіргі фонетикада кең қолданылып жүрген үндесдік заңы жақсы көрініс табады. Баяндама материалында қарапайым халықтың ерте заманнан келе жатқан сөздерін өзгерте алмаймыз деген мәселеге кеңінен мән берген.

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 2 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Қ.Жұбановтың дәлелді баяндамасы және дыбыстық емле жайы
Қ.Жұбанов өз заманында қазақ ұлты мен қазақ тілінің болашағы үшін дұрыс шешім қабылдай білген лингвист ғалымдардың бірегейі болды. Ал ұлт тілі үшін дұрыс шешім қабылдауы, ғалымның ұлт болашағының жанашыры екенін дәлелдейді.
Қ.Жұбановтың 1929 жылы шыққан Әліппеміз бұқарашыл болсын мақаласында ұлт тілінің қарапайым халыққа ыңғайлы ,түсінуге жеңіл болғанын қалайтыны анық көрінеді. Ол дыбыс жүйелі емле керектігін мысал келтіре отырып, сатылап дәлелдейді.
Баяндамада қазіргі фонетикада кең қолданылып жүрген үндесдік заңы жақсы көрініс табады. Баяндама материалында қарапайым халықтың ерте заманнан келе жатқан сөздерін өзгерте алмаймыз деген мәселеге кеңінен мән берген. Туыс негізді емлені қолданар болсақ сөз негізі өзгеріссіз қалғаныменен, жалғау жалғанған кездегі сөз мағынасыз өзгереді деген пікір арқылы, туыс негізді емле қабылдай алмайтынымызды, ғалым жете ұқтырады. Жалғауды туыс негізде қашан, қай кезде шыққанын ешкім білмейді деуі арқылы ғалым өз сөзін жүйелі дәлелдеген.
Балалар деген сөзді туыс негізді емле арқылы жазсақ, шағатай тілінде балатір, басқа түркі тілдерінде балалер, баладар болып өзгеруі де әбден мүмкін. Бұл мысалдар арқылы ғасырлар бойы мұра болып келген әдеби-мәдени мұраларымыздағы көп сөздер өзгеріске ұшырап, қазақ халқы бірін-бірі түсінбейтін ұлтқа айналуы әбден мүмкін деген мәселе шығады. Ұлттың ұлы перзенті өзінің ел-халқына жанашырлығын көрсетіп, қазақ тілін көп қиындықтар мен ала шұбарлықтан сақтап қалды.
Жалғаудың қай түрі тұңғыш, қайсысы көне шыққан мәселесі арқылы, туыс емлені қабылдау керек деген ұлт жанашырларына ой салады. Яғни, бұл мәселенің түйіні. Түйінді түсінген адам әрі қарай ойын ой елегінен өткізіп, дыбыс емлені қабылдау керек екеніне ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қ. Қ. Жұбанов еңбегіндегі синтаксистік көзқарастар
Қазақ тілі орфографиясындағы негізгі және қосалқы принциптер
ЛАТЫН ТІЛІНЕ КӨШУДІҢ САЛДАРЛАРЫ
Қазақ тіліндегі дыбыстардың жасалу қоры
Қ.Жұбановтың тілдік мұрасы
ХХ ғ. 20-30 жж. қазақ зиялыларының әліпби айтысы
Орфография және орфоэпия
Латын тілін синхрониялық аспектіде қарастыру
Телжан Шонанұлының сын мақалалары
Ғалым Құдайберген Жұбановтың тіл біліміндегі орны, әдістемелік еңбектері
Пәндер