Меншікті негізгі құралдардың теориясы

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5

І БӨЛІМ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...11
1.1 Меншікті негізгі құралдардың экономикалық мәні, жіктемесі ... ... ... ... 11
1.2 Меншікті құралдар есебінің мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
1.3 Меншікті негізгі құралдардың есебін реттеудің жалпы сипаттамасы: жөндеу, түгендеу және тозуын есептеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18
1.4 «КазАгроТрейд» ЖШС.і мен тәуелді компаниясы «Атамекен Агро
Тимирязево» ЖШС.нің қаржылық.экономикалық сипаттамасы ... ... ..33

ІІ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫҢ ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... 45
2.1Меншікті незігі құралдар қозғалысының есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ...45
2.2Меншікті негізгі құралдың тозуының және амортизациясының есебі ... ..50
2.3Меншікті негізгі құралдарды жөндеу есебінің ерекшіліктері ... ... ... ... 59
2.4 Бухгалтерлік есеппен халықаралық стандартқа бейімделу жолдары ... ...64

ІІІ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫ ПАЙДАЛАНУДЫҢ ЖАҒДАЙЫ ЖӘНЕ ТАЛДАУЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 66
3.1 Меншікті негізгі құралдардың техникалық жағдайын және қозғалысын
талдаудағы ақппарат ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...66

3.2 Негізгі құралдардың пайдалану тиімділігін арттыру жолдары ... ... ... ..94
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...102

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 105

ҚОСЫМША
КІРІСПЕ
Диплом жұмысының өзектілігі. Бухгалтерлік есеп көптеген жылдар бойы басқа ғылымдар сияқты дамып, қоғамның экономикалық-әлеуметтік жағдайларына сай өзгерістерге ұшырап келе жатқан, сондай-ақ өмірде өзінің ерекшелігімен оқшауланатын ғылым болып табылады. Белгілі ғалым Б. Дс Солозано осы ғылым туралы "Бухгалтерлік есеп барлық ғылымдар мен өнердің ең алдында тұрады, басқалары онсыз өмір сүре алмаса, бухгалтерлік есеп үшін олардың ешқайсысы қажет емес»- деген болса, оның әріптесі Р.А. Фаулки "Есеп — бұл барлық бизнестің тілі, яғни философиясы" - деп атаған. Бухгалтерлік есеп ұйымның қаржылық ақпараттарын өлшейтін, өңдейтін, есептейтін және оны пайдаланушыларға жеткізіп отыратын жүйе болып табылады. Бухгалтерлік есеп басқару жүйесінде ең маңызды орындардың бірін иеленеді. Бұған дәлел ретінде Біріккен Ұлттар Ұйымының 1992 жылы өткізген конференциясында "Есептей алмаған, басқара алмайды" — деген сөздің бекер айтылмағандығын атап өтуге болады. Жалпы, бухгалтерлік есеп ұйымға оның қаржылық жағдайын жоспарлау, бағалау, бақылау және талдау секілді функцияларды орындауы үшін қажет. Сонымен қатар бухгалтерлік есеп кәсіпорынның активтері мен міндеттемелері, капиталы және өндірілген өнімдері мен олардың сатылғандығы туралы ақпараттарды жинақтап көрсетеді. Тек қана бухгалтерлік есеп арқылы ұйымның табыстары мен шығындарын және шаруашылық қызметінің соңғы қаржылық нәтижесін анықтауға болады. Бухгалтерлік есептің ақпараттық жүйесі қаржылық (сыртқы) және басқарушы (ішкі) есеп болып екіге бөлінеді.
Бухгалтерлік есеп (есеп жүргізу ретінде) дүниежүзіндегі кез келген бухгалтерияның іс жүзіндегі қызметінің мәнін айқындап, бағалауға мүмкіндік береді. Қоғамның дамуы барысында бухгалтерлер үш міндетті шешеді:
1) есепті барынша ақпаратты, әрі дәл жасау;
2) оның қарапайым және арзан болуына қол жеткізу;
3) шаруашылық өміріндегі деректер жөнінде дер кезінде ақпарат алу.
Алайда бұл міндеттер едәуір шамада бірін-бірі өзара жоққа шығарып, болғызбайтын, өйткені меншік иесінің, әкімшіліктің, қызметкерлердің, бағынышты тұлғалардың, кредиторлар мен дебиторлардың мүдделері қарама-қайшы және осы қарама-қайшылықтар есепті регистрде міндетті түрде бейнеленеді.
Зерттеу жұмысының мақсаты. Бухгалтерлік есепте негізгі құралдар деп өндіріс үдерісінде ұзақ уақыт бойы, яғни бір жылдан артық уақыт пайдаланатын, өзінің бастапқы түрін, көлемін сақтай отырып, құнын шығарылған өнімге, орындалған жұмысқа, көрсетілген қызметке есептелген амортизациялық аударым мөлшері шегінде біртіндеп ауыстырып отыратын еңбек құралдарын, яғни материалдық активтерді айтады. «Негізгі құралдарға» — қозғалмайтын мүлік, жер учаскелері, үйлер мен ғимараттар, өткізгіш тетіктер, машиналар мен жабдықтар, өлшеуіш және реттеуіш аспаптары мен құралдары, есептеуіш машиналар мен техникалары және олардың бағдарламалық құралдары, көлік тасымалдау құралдары, аспаптар, өндірістік және шаруашылық құрал-саймандары, өнім және жұмыс малдары, көп жылдық көшеттер, шаруашылықтың ішкі жолы, тағы да басқалар жатады.
Барлық «негізгі құралдар» өздерінің өндіріске қатысуына қарай өндірістік және өндірістік емес болып екі топқа бөлінеді. Өндірістік негізгі құралдар деп өндірісте қызмет ететін, яғни өнім өндіру орындарында пайдаланатын негізгі құралдарды айтады. Оларға: өндіріске арналған үйлер, ғимараттар, өткізгіш тетіктер, құрылыс машиналары, көлік тасымалдау құралдары, әр түрлі станокгар, двигательдер, құрал-саймандар, өлшеуіш аспаптар және тағы басқалары жатады. Өндірістік емес негізгі құралдардың қатарына шаруашылықтың өндірістен басқа салаларында пайдаланатын негізгі құралдар жатады.
«Негізгі құралдарды» халық шаруашылығының салаларына қарай топтастырған кезде олардың қатысуымен шығарылған өнімдердің, болмаса орындалған жұмыстар мен қызметтердің шаруашылықтың қай түріне жататындығы негізге алынады.
Егер кәсіпорындар мен ұйымдардағы негізгі құралдардың бәрі тек қана ұйымның негізгі шаруашылығының түріне ғана қызмет істейтін (жасайтын) болса, онда бұл ұйымдағы негізгі құралдардың барлығы түгелімен сол кәсіпорынның атқаратын қызметі саласындағы топқа жатады.
Негізгі құралдар алдына қойған мақсатына және атқаратын қызметіне қарай әртүрлі топтарға бөлінеді.
Негізгі құралдар есебі Қазақстан Республикасының бухгалтер есеп жөніндегі 1996 ж. 13 қарашадағы Қаулысымен бекітілген № 6 «Негізгі құралдар есебі» бухгалтерлік есеп стандарттарына сәйкес іске асырылады.
Мақсаттық белгілеуіне және орындалатын іс-қызмет аясына байланысты, сонымен қатар Қазақстан Республикасы Ұлттық бухгалтерлік есеп бойынша 1996 ж. 18 қарашадағы №6 қаулысымен бекітілген қаржы-шаруашылық қызметтің бухгалтерлік есебі шоттарының Бас жоспарына сәйкес негізгі құрамдар мынандай топтар бойынша мақсатты белгілеу мен орындалатын іс-қызмет аясына байланысты жіктеледі.
Негізгі құралдарды бастапқы құнына келтіру мақсатымен шаруашылық жургізуші субъект басшылығы кейбір кезде іс жүзіндегі бағаларға сәйкес. Қолданыста жүрген заңдарға орай (Қазақстан Республикасы Үкіметінің 1997 ж. 24 шілдедегі №1174 Қаулысы мен Қазақстан Республикасы Статистика жөніндегі агенттіктің 2002 ж. 3 сәуірдегі № 03-1а-8 «Негізгі құралдардың құнын арттыру индекстері туралы» қатынас хаты) объектілерде қайта бағалау өткізілді, оның нәтижесінде негізгі құралдар есепте және есеп беруде ағымдағы құн бойынша көрсетіледі. Бухгалтерлік есепте қайта бағалау сомасы негізгі құралдардың 12 «Негізгі құралдар» бөлімшесінің тиісті баланстық шоты бойынша тікелей бастапқы құнын арттырады және қатар бір мезгілде 541 «Негізгі құралдарды қайта бағалаудан болатын қосымша төленбеген капитал» 54 бөлікшенің баланстық шоты бойынша көрсетілді.
        
        ҚАЗАСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТІРЛІГІ
Дипломдық жұмыс
Меншікті негізгі құралдардың
теориясы
Дайындаған:
Жетекшісі:
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ---------------------------------------------------------------------
-------------------5
І БӨЛІМ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ... ... ... ... ... ... ... Меншікті құралдар есебінің мәні-----------------------------------------
-----------15
1.3 Меншікті негізгі құралдардың есебін реттеудің жалпы сипаттамасы:
жөндеу, түгендеу және ... ... ... ... мен ... ... «Атамекен Агро
Тимирязево» ЖШС-нің қаржылық-экономикалық сипаттамасы----------33
ІІ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫҢ ЕСЕБІ----------------------------45
2.1Меншікті незігі құралдар қозғалысының ... ... ... тозуының және амортизациясының есебі------50
2.3Меншікті негізгі құралдарды жөндеу есебінің ерекшіліктері---------------
-59
2.4 Бухгалтерлік есеппен халықаралық стандартқа бейімделу жолдары-------64
ІІІ. ... ... ... ... ЖАҒДАЙЫ ЖӘНЕ ТАЛДАУЫ----------
--------------------------------------------------------------66
3.1 Меншікті негізгі құралдардың техникалық жағдайын және қозғалысын
талдаудағы ақппарат---------------------------------------------------------
--------------66
3.2 Негізгі құралдардың пайдалану тиімділігін арттыру жолдары--------------
94
ҚОРЫТЫНДЫ-------------------------------------------------------------------
--------102
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... есеп ... жылдар бойы
басқа ғылымдар сияқты дамып, қоғамның ... ... ... ... келе ... сондай-ақ өмірде өзінің ерекшелігімен
оқшауланатын ғылым болып табылады. Белгілі ғалым Б. Дс Солозано осы ... ... есеп ... ... мен ... ең ... тұрады,
басқалары онсыз өмір сүре алмаса, бухгалтерлік есеп үшін олардың ешқайсысы
қажет емес»- деген болса, оның ... Р.А. ... ... — бұл ... ... яғни философиясы" - деп атаған. Бухгалтерлік есеп ұйымның
қаржылық ақпараттарын ... ... ... және ... ... ... жүйе ... табылады. Бухгалтерлік есеп
басқару жүйесінде ең маңызды орындардың бірін ... ... ... ... ... Ұйымының 1992 жылы ... ... ... басқара алмайды" — деген сөздің бекер айтылмағандығын атап өтуге
болады. Жалпы, бухгалтерлік есеп ұйымға оның қаржылық ... ... ... және талдау секілді функцияларды орындауы үшін ... ... ... есеп кәсіпорынның активтері мен міндеттемелері,
капиталы және өндірілген өнімдері мен олардың ... ... ... көрсетеді. Тек қана бухгалтерлік есеп арқылы ұйымның
табыстары мен шығындарын және шаруашылық ... ... ... ... болады. Бухгалтерлік есептің ақпараттық жүйесі қаржылық
(сыртқы) және басқарушы (ішкі) есеп болып ... ... есеп ... ... ... ... келген ... іс ... ... ... ... ... ... Қоғамның дамуы барысында бухгалтерлер үш
міндетті шешеді:
1) есепті барынша ақпаратты, әрі дәл ... оның ... және ... болуына қол жеткізу;
3) шаруашылық өміріндегі деректер жөнінде дер кезінде ақпарат алу.
Алайда бұл міндеттер едәуір ... ... ... ... ... өйткені меншік иесінің, әкімшіліктің, қызметкерлердің,
бағынышты тұлғалардың, кредиторлар мен дебиторлардың мүдделері қарама-қайшы
және осы ... ... ... ... ... ... жұмысының мақсаты. Бухгалтерлік есепте негізгі құралдар деп
өндіріс үдерісінде ұзақ уақыт бойы, яғни бір ... ... ... ... бастапқы түрін, көлемін сақтай отырып, ... ... ... жұмысқа, көрсетілген қызметке ... ... ... шегінде біртіндеп ауыстырып отыратын еңбек
құралдарын, яғни материалдық ... ... ... ... ... ... жер учаскелері, үйлер мен ғимараттар, өткізгіш
тетіктер, машиналар мен ... ... және ... ... ... ... ... мен техникалары және олардың бағдарламалық
құралдары, көлік ... ... ... өндірістік және шаруашылық
құрал-саймандары, өнім және ... ... көп ... ... ішкі ... тағы да басқалар жатады.
Барлық «негізгі құралдар» өздерінің өндіріске қатысуына ... және ... емес ... екі ... ... ... ... деп өндірісте қызмет ететін, яғни өнім өндіру орындарында
пайдаланатын негізгі құралдарды айтады. Оларға: өндіріске арналған ... ... ... ... ... ... ... әр түрлі станокгар, двигательдер, ... ... және тағы ... жатады. Өндірістік емес негізгі ... ... ... басқа салаларында пайдаланатын негізгі
құралдар жатады.
«Негізгі құралдарды» халық шаруашылығының салаларына қарай ... ... ... шығарылған өнімдердің, болмаса орындалған жұмыстар
мен қызметтердің шаруашылықтың қай түріне жататындығы негізге алынады.
Егер кәсіпорындар мен ұйымдардағы негізгі ... бәрі тек ... ... ... ... ғана ... істейтін (жасайтын)
болса, онда бұл ұйымдағы ... ... ... ... ... ... ... саласындағы топқа жатады.
Негізгі құралдар алдына қойған мақсатына және атқаратын қызметіне қарай
әртүрлі топтарға бөлінеді.
Негізгі құралдар есебі ... ... ... есеп
жөніндегі 1996 ж. 13 қарашадағы Қаулысымен бекітілген № 6 «Негізгі құралдар
есебі» бухгалтерлік есеп стандарттарына сәйкес іске ... ... және ... ... аясына байланысты,
сонымен қатар Қазақстан Республикасы Ұлттық бухгалтерлік есеп бойынша 1996
ж. 18 қарашадағы №6 ... ... ... ... ... ... Бас ... сәйкес негізгі құрамдар
мынандай топтар бойынша мақсатты белгілеу мен орындалатын іс-қызмет ... ... ... ... құнына келтіру мақсатымен шаруашылық
жургізуші субъект басшылығы ... ... іс ... ... ... ... ... орай (Қазақстан Республикасы Үкіметінің 1997 ж.
24 шілдедегі №1174 Қаулысы мен Қазақстан Республикасы Статистика жөніндегі
агенттіктің 2002 ж. 3 ... № 03-1а-8 ... ... құнын
арттыру индекстері туралы» қатынас хаты) объектілерде ... ... оның ... негізгі құралдар есепте және есеп беруде
ағымдағы құн бойынша көрсетіледі. ... ... ... ... ... ... 12 ... құралдар» бөлімшесінің тиісті баланстық
шоты бойынша тікелей бастапқы құнын арттырады және ... бір ... ... ... ... бағалаудан болатын қосымша төленбеген капитал» 54
бөлікшенің баланстық шоты ... ... ... ... Жоғарыда көрсетілген жұмыс мақсаттарына
байланысты мынадай міндеттер туындады:
- негізгі құралдардың теориялық және ... ... ... ... ... техникалық жағдайын және қозғалысын талдау;
- ... ... ... және ... есебін қарастыру;
- негізгі құралдар ... ... ... ... ... ... ... атқаратын қызметтерін бағалау.
Зерттеу жұмысының құрылымы. «Негізгі құралдар есебі» дипомдық жұмысы
кіріспеден, үш ... ... және ... ... ... ... ... негіздері мақсаттары және оларды шешу
көрсетілген. Бірінші ... ... ... ... ... ... тарауда меншікті негізгі құралдардың есебі
сипатталған. Үшінші тарауда меншікті негізгі ... ... және ... ... БӨЛІМ. МЕНШІКТІ НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАРДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1Меншікті негізгі құралдардың экономикалық мәні, жіктемесі
Негізгі құралдар - материалдық активтер олар:
а) ... ... ... қорларды жабдықтау және қызмет
атқару үшін, басқа компанияларға жалға беру үшін немесе әкімшілік ... ... ... ... ... ... ішінде қолданылуды болжайды.
Негізгі қаражаттың ... үшін ... ... ... ... ... активтік пайдалану болжанып, күтілетін (есептік) кезең;
ә) компания активті ... ... ... ... ... айтсақ, негізгі құралдарды пайдаланудың экономикалық пайдасын алу
болжанатын кезең.
Материалдық активтерді негізгі құралдар деп ... ... ... ... ... шарт ... табылады. 6 «Негізгі құралдар есебі» ... 16 ... ... ... ... ... ... мыналар бойынша
бағаланады:
• бастапқы күн немесе өзіндік құнмен - ... ... ... ... ... ... басқа өтелген әділ бағаның немесе төленген ақшалай
каражаттың немесе оның баламасының сомасы;
• ағымдағы құнмен ... бір ... ... ... ... баға
бойынша негізгі қаражаттық құны;
• өткізу құнымен (әділ бағаның) – мәмілеге дайын және ... ... ... арасында жасалған операциялар кезінде активті ауыстыруға
болатын сома;
• жойылу құны - шыққан шығынды тастап ... ... ... ... алатын деп үміттенетін таза сома немесе сынған қалдықтардың
қосалқы бөлшектерінің ... ... ... ... - жойылу құнын алып тастағандағы өзіндік
құнның орнына есеп ... ... ... сома мен ... өзіндік құны;
• баланстың құнмен - жинақталған тозу және баға түсуден жинақталған
залал сомасын алып тастағанда бухгалтер ... ... ... ... ... ... ... - активтің баланстық құны онын орнын толтыратын
құн ан ... ... ... ... ... көп болуын көздейді. Сондықтан да
олардың есептілікті өз мүддесіне ... ... ... да ... ... ... ... аман қалуы үшін несие алуды, өз қаржы
жағдайын ... және т.б. ... және де егер ... ... салу
жүйесі тиімді дамыса, онда ... ... ... ісі ол ... ... қалу және ... ... қашу болып табылады. Мұнда тек
қана біздің республикалық емес, басқа да республика үшін айтылып отыр.
Салық ... ... ... ... ... ... өйткені бұл
қазынаға түсетін иайданы арттырады, ал бүл болса олардың жалақысын өсіреді.
1.2 Меншікті ... ... ... ... құралдардың есебі кәсіпорынның бухгалтериясында жүргізіледі.
Олардың талдамалық есебі ... ... ... ... ... Түгендеме (инвентарълық) объектісі деп ... ... яғни ... ... ... жабдықтармен, саймандармен сатылып
алынған, орнатуды керек етпейтін жабдықтарды, салынып ... ... ... мен ғимаратгарды), өздерінің құрылымы (конструкциясы)
бойынша жекеленген немесе бірімен-бірі құрылымы бойынша біріктірілген, ... бір зат ... ... ... бір ... атқаратын бұйымдарды
айтады.
Кәсіпорындарда негізгі құралдың есебін дұрыс жүргізу үшін және олардың
тиісті түрде сақталуын қамтамасыз ету ушін ... ... ... ... беріледі. Ол тұрақты түрде белгіленеді.
Негізгі құралдар тозуына, бұзылуына, басқа ұйымдар мен адамдарға
берілуіне, ... тағы да ... ... ... ... оның нөмірі ұйымның жаңадан кіріске алған негізгі құралдарына
берілмейді. Түгендеме нөмірі негізгі құралға бекітілген ... ... ... ... ... Түгендеме объектілерді (заттарды)
реттік ... ... ... ... ... жағдайда әрбір жіктеу
тобына кіретін негізгі құралдарға бөлек ... ... ... ол сериялық реттік нөмірді негізгі құралдардың қандай жікгелу
тобына жататындығын көрсететіндей етіп ... ... ... ... ... ... ... оның түгендеме
карточкасында және бір жерден екінші жерге орын ауысуы үшін ... ... ... ... ... ... ... әрбір объектісіне
типтік ведомостволық түгендеу карточка ашылады. Егер жеке бірінсіз-бірі
қызмет ете ... ... ... саймандар, аспаптар жэне тағы
басқалары қосылып бір ... ... ... болса, онда оның
түгендеу карточкасына сол объектінің ... ... ... бұйымдардың
тізімі жазылады. Егер ұйымның бір бөлімшесіне құралдың ... ... ... да ... ... бір түрінің (аты, техникалық
сипаттамасы, бағасы бірдей болатын) бірнешеуі бір ... ... ... онда олар ... карточкаларында тобы бойынша есептеледі. Бірақ
бұл жоғарыда айтылғандарға қарамастан ол негізгі ... ... ... ... ... ... ... барлық түрлерін,
сондай-ақ ұйымға күнтізбелік (календарлық) бір ай ішінде пайдалануға
берілген біртектес ... ... бір ... ... жеке техникалық сипаттамасы мен бағасы бірдей негізгі құралдарды
есептеуде ... түрі НҚ-6 ... ... ... ... ... ұйымның бухгалтериясында тиісті топтары
бойынша тіркеледі.
Негізгі құралдары көп емес ... ... мен ... ... ... ... үшін ... карточкалардың орнына үлгілі НҚ-11
санды түгендеу кітапшасын пайдалана алады. Бүл кітапша негізгі құралдардың
есебін жүргізуге ыңғайлы ... ... және онда ... ... ... топтары бойынша бөлек есептелінеді. Негізгі құралдарды түгендеу
кітапшада есептеген жағдайда түгендеу тізімі жүргізілмейді.
Кәсіпорындарда түгендеу ... ... ... ... ... ... ... техникалық паспорттар және басқа да негізгі
құралдарды сатып алу, сату, салу, орнату, бір жерден екінші жерге ... ... ... және тағы басқа осылар сияқты құжаттар негізінде
толтырылады. Түгендеу карточкалар ... ... ... ... ... ... бір данадан толтырылып, ұйымның ... Ол ... ... ... ... ... саласына
қарай жіктелген топтары бойынша орналастырылады. Әрбір ... ... ... негізгі құралдардың тұрған жері, яғни жұмыс орны,
олардың атқаратын қызметіне жэне ... ... ... мен ... мен ... ... және тағы да ... орналастырылады.
Кәсіпорындарда шығыс етілген және өндіріс орны мен ұйымының ішінде бір
жерден ... ... орны ... ... құралдардың түгендеу
карточкалары есепті айдың соңына дейін картотекада бөлек ... ... ... ... үшін ... тұрған негізгі құралдар мен ... ... ... ... ... да ... ... бұлек
қойылуы қажет.
Түгендеу карточкалар мен кітапшалар талдамалық есептің ... ... ... ... ... құралдардың аталуы, түгендеу нөмірі,
баланста көрсетілген бастапқы құны, ... ... ... ... ... кіріске алынуына және істен (есептен) шығарылуына
байланысты толтырылған актілердің уақыты (айы, күні, жылы) және тағы ... ... ... мен ... ... ... ... карточкаларының үлгілі түрі НҚ-10 санды ведомствоаралық негізгі
құралдарды есептейтін ... ... ... ... жазылып
отырылады. Бұл тізімдеме бухгалтерияда бір дана етіп толтырылып, түгендеу
карточкаларының түгел сақталуын ... үшін ... ... ... ... яғни ... шоттары бойынша тізімдемеге тіркейді.
Негізгі құралдардың сақталып және ... ... ... жері ... түрі НҚ-13 ... ... ... жасалады. Түгендеу карточкаларға
қарағанда бүл тізімдеме келіп-түсіп, кіріске алынған объектілер бойынша ... ... ... яғни ... ... бастапқы құны,
инвентарьлық нөмірі, түгендеу карточка ... ... ... ... ... да мәліметтері жазылады. Ай сайын алғашқы құжаттар негізінде
үлгілі түрі НҚ-13 түгендеу тізіміне кіріске алынған және ... ... ... ... ... ... бухгалтерлік есептің
ақпараттарымен салыстырып, ... ... Бұл ... тізіміне
көрсетілген объектілер мен олардың құны бухгалтерлік есептің мәліметтеріне
сәйкес келуі керек. Есеп құжаттарын ... ... ... ... ... құралдардың қозғалысын, яғни кірісі мен шығысын есептеу үшін ... НҚ-12 ... ... ... Ол ... ... ... тиісті шоттарының түгендеу ... ... ... Бұл ... негізгі кұралдардың жіктелу топтары
мен түрлері есеп беретін ... ... құны ... қалдығы, олардың
кірісі мен шығысы көрсетіледі. Карточканың НҚ-12 санды ... ... ... құралдар жайлы есеп беруге пайдаланады. Ұйым ... ... ... мен ... ... ... ... түрі НҚ-12
санды карточкадағы қалдығы ай ... бас ... ... құралдардың
мәліметтерімен салыстырып, тексеріліп отырады.
Кәсіпорындарда түгендеу карточкалар және ... ... ... ... мен ... жабдықтар мен көліктерге арнайы техникалық
төлқұжат толтырылады. Мұндай төлқұжаттарда негізгі құралдардың ... және ... ... ... және тағы да ... ... ... Негізгі құралдардың есебін реттеудің жалпы сипаттамасы:
түгендеу, жөндеу және тозуын есептеу
Негізгі құрал өндіріс процесіне қатысуымен, жылдар мерзімінің ... ... әсер ... пайдалану процесінде біртіндеп тозады. Тозудың
екі түрі болады: табиғи жэне ... ... ... ... олардың өндіріс процесіне қатысу
нэтижесінен жэне негізгі ... ... ... қатыспай-ақ, түрлі
сыртқы факторлардың ... ... ... ... ... тот ... ... пайда болады.
Негізгі қүралдардың моральдық тозуы техникалық прогреске, өндіріс
эдістерін жетілдіруге және ... ... ... ... Техника мен
технологияны жетілдіру жүмыс істеп түрған негізгі күралдардың үқсас
өнімдерінің арзандауына ... ... ... ... ... өздерінің қүнының бөлігін жоғалтып, қүнсызданғандай болады.
Негізгі қүралдардың моральдық тозуын мынадай ... ... ... ... ... ... ... процесті жетілдіру - жаңа технология ... ... ... мен ... ... ... ... өзгерткенде және жаңартқанда, жүмысшы күшінің еңбекке
қамтылуындағы, жүмысшылар біліктілігіндегі, ... ... ... өндірістің жэне пайдаланылатын машиналар мен
жабдықтар санының азайтылуын талап етуі ... ... ... ... ... ... ... қажетті шикізат
қүрамындағы өзгерістер өнеркэсіптің ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Моральдық тозудың эсері нэтижесінде табиғи тозу мерзімі ... ... ... ... ... эрі ... пайдалы түріне
ауыстырылады. Моральдық тозуды болдырмау мақсатында негізгі қүрал-жабдықтар
обьектілерін ... ... ... ... ... ... жэне көркем
туынды қүндылықтары, кітапхана кітаптары, фильм қорлары, сэулет және ... ... ... ... мен ... жэне ... ... қүралдар моральдық тозуға үшырайды.
Амортизация - тозудың қүндық көрінісін білдіреді.
№ 6 ... ... ... БЕС [5] ... амортизация - активтің
қызмет еткен мерзім бойына амортизацияланған қүнды ... ... қүн ... қүны мен жою ... ... ... аударымдар эрбір есептік кезеңнің шығысы ретінде танылады.
Жаңадан пайдалануға ... ... ... ... ... келіп түскен айдан кейінгі айдың бірінші күнінен басталады, ал
шығып кеткен негізгі кұралдар бойынша - шыққан айдан кейінгі айдың бірінші
күнінен ... ... ... ... ... ... амортизацияны
есептеу қорлардың құны өнімнің құнына толықтай ауысқан айдан ... ... ... күні ... тұрған негізгі құралдар бойынша техникалық тұрғыдан қайта
жарақтандыру барысында, консервацияға ... ... ... алынған негізгі құралдар бойынша амортизация есептеуді жалға беру
шартының немесе шарт талаптарына сай жалға беруші ... ... ... ... ... бойынша амортизация есептелінбейді: жер,
өнім беретін малдар, кітапхана қоры, ... ... ... мен ... ... ... ... жолдары.
Негізгі кұралдардың тозуын есептеу үшін 13 «Негізгі құралдардың тозуы»
бөлімшесінің мынандай синтетикалық шоттары: 131 «Үйлер мен ... 132 ... мен ... тозуы», 133 «Көлік кұралдарының
тозуы», 134 «Басқа негізгі құралдардың тозуы» пайдаланылады.
Негізгі құралдардың амортизациясын есептеудің ... ... ... жүргізуші субьектінің БЕС сәйкес дербес тұрғыда, өздерінің есеп
саясатында амортизацияны есептеудің тэсілі бойынша жасалынады, олар:
- Құнын ... ... ... ) ... ... ... ... орындалғын жұмыстың көлеміне пропорционалды етіп есептен шығару
(өндірістік эдіс);
- Жеделдетіп есептен шығару;
- Қалдығын азайту жолымен есептен ... ... ... ... бойынша ( кумулятивтік эдіс) есептен шығару.
Негізгі құралдардың түрлері бойынша амортизация ... ... ... Бұл ... ... кұралдың бір түрі бойынша бір
ғана тэсілі пайдаланылады.
Таңдап ... ... ... ... ... есеп ... тиіс және ол бір есептік жылдан екінші бір есептік ... ... ... ... яғни ... ... оның ... ету мерзімі
ішінде өндіріс шығындарына біркелкі норма бойынша жатқызылады. Бұл эдіс
негізгі ... ... оның ... ету ... ... ... келеді.
Бұл тәсілде амортизациялық соманы аудару үшін:
- қызмет етудің пайдалы мерзімі. Бұл кезде пайдалануға ... ... ... жэне күтіп ұстау жағдайына да
байланысты болып келеді.
- ҚР ... ... ... ... ... ... жүргізуші субьектісіндегі белгіленген нормалар салық
заңдылығының нормасынан аспауы тиіс. Бүл эдіс мына формуламен есептелінеді:
Негізгі ... ... ... ... табыс алынатын болып
топшыланса ... ... эдіс ... яғни ол ... ... азайғанын көрсетеді.
Өндірістік тәсіл негізгі қүралдардың ... тек ... ... болып табылады жэне оны ... ... ... ... роль атқармайды. Жинақталған тозу сомасы жыл сайын
орсндалған жүмыстың көлеміне ... ... ... ... ... ал ... қүн ... қүнына жеткенше орындалған жүмыстың бір өлшем
бірлігіне тікелей пропорционалды түрде азайып ... оның ... ... ... ... ... қүнын негізсіз
күрт өсіреді, сондықтан оны іс жүзінде пайдаланудың өзі екіталай. Дегенмен
де теоретиктер оның екі түрін ... ... жэне ... ... ... ... тілінен аударғанда- өсу, жиналу деген мағынаны
білдіреді, яғни обьектінің қызмет ету мерзіміндегі жылдар санын қосу арқылы
анықталады.
Азайып отыратын қалдық ... де ... ... принциптері-не
негізделген. Оны екі еселенген амортизациялау ... ... ... ... ... эдісі деп те атайды.
Қалдық қүнды азайту үшін қажетті ... ... ... жылды
қоспағанда, тозуды есептеген кезде жойылу қүны есепке алынбайды ... В.К. [15] ... ... ... ... деп ... эдіс бар, мысалға, күрделі пайыздық эдіс, бірақ
оны тек қана ... ... ғана ... Бүл ... мэні ... ... онда ... қүралды пайдаланудың бірінші жылында тозу
сомасы аз ... ... ... ал ... ... ол ... арта
бастайды. Амортизациялық эдіс өзгертудің нэтижесі ағымдағы жэне болашақтағы
есеп беру ... ... ... ... ... ... бухгалтерлак балансынан:
- физикалық және моральды тозғанда;
- шаруашылық қызметте пайдаланылмаған обьектілер сатылғанда;
- жарғылық капиталға салым ретінде басқа субьектілерге берілгенде;
- ... ... жэне жеке ... ... ... қалдықтарды ұзақ мерзімді жалға бергенде;
- кемшіліктерге, табиғи апаттарға жэне басқа себептерге байланысты есептен
шығарылады.
Шаруашылық ... ... [1] ... өзіне тиесілі үйлерді,
ғимараттарды, жабдықтарды, көлік құралдарын жэне инвентарьларды ... ... ... ... беруге, тегін уақытша пайдалануға
немесе қарызға беруге, егер заңдарда жэне субьектінің жарғысында ... ... ... ... ... ... құқылы.
Кэсіпорындардың, цехтар мен басқа обьектілердің құрылысына, ... ... ... ... ... ... және моральды тозуы
бойынша таратылған кезде, шаруашылық аралық жэне басқа кэсіпорындар ... ... ... ... ... ... ... табыс
еткенде, өткізгенде және айырбастағанда негізгі құралдар шығарылады.
Тарату толық немесе ішінара болады. Ғимараттар, жабдықтар жэне басқа да
тозған ... ... ... мерзімін жұмыспен өтегеннен кейін,
физикалық тозуы салдарынан толық ... ... үй, егер ... қалпына келтіру экономикалық жағынан тиімсіз немесе мүмкін
емес болса жэне оларды басқа шаруашылық ... ... ... ... ... олар ... тэртібімен субьект балансынан есептен шығарылады.
Негізгі құралдар жарамсыздығынан, ... ... ... ... немесе тиімсіздігін анықтау үшін, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... үшін субьект басшысының
бүйрығы бойынша қүрамында:
- бас инженер немесе субьект басшысының орынбасары;
- бас ... ... оның ... негізгі қүралдар үшін жауапкершілік артылған материалды жауапты түлға;
- меншік иесінің немесе өкілетті мемлекеттік органның өкілі болады.
- МАИ ... бар ... ... ... ... құрылады.
Бүл комиссия:
- есептен шығарылатын обьектіге тікелей байқау жүргізеді жэне оны қалпына
келтіруді жэне одан эрі ... ... ... ... ... шығарудың нақты себептерін анықтайды;
- Негізгі қүралдар ... ерте ... ... кінэлі адамдарды
анықтайды жэне оларды жауапқа тартуға үсыныс жасайды.
- Есептен шығарылатын обьектінің жекелеген ... ... ... ... ... жэне оларды бағалайды;
- Есептен шығарылғанның пайдалануға жарамды ... ... ... ... саны мен ... анықтайды жэне олардың қоймаға
өткізілуін бақылайды;
- Негізгі кұралдар обьектілерін ... ... НҚ №3 ... ... ... ... актісімен» жэне НҚ №4 нысанындағы
«Автокөлік қү-ралдарын есептен шығару ... ... ... ... ... ... материалдық жауапты адамда
қалып, қалған тауарлы-материалдық құндылықтарды есептен ... ... ... №3 жэне НҚ №4 ... ... ... немесе салынған
жылы, кэсіпорыйға келіп түскен күні, пайдалануға берілген ... ... ... есептелген тозу сомасы, жөндеулердің саны
көрсетіледі. Акт ... ... ... ... ғана ... кіріседі. Актінің келесі жағында обьектіні ... ... мен ... қүралдар таратудан алынған материалдық қүндылықтардың
түсімі көрсетіледі. Матералдық қүндылықтарды қоймаға өткізу жүкқүжатпен
рэсімделеді.
Осы ... ... ... карточкаларда, инвентарлық
карточкалардың тізімдемесінде жэне ... ... жері ... ... инвентарлық тізімдерінде негізгі қүралдар шығарылғандығы туралы
белгілер қойылады. Бүл субьектінің екіншісіне негізгі күралдардың ... НҚ №1 ... ... - ... ... ... Актінің
негізінде инвентарлық карточкаларда жэне инвентарлық ... ... ... ... ... ... Негізгі қүралдар
сүбьект ішіндегі бір цехтан екінші цехқа ауысуы НҚ №1 «санды қабылдау ... ... ... ... Оның негізінде негізгі күралдар
орналасқан жері бойынша инвентарлық карточкалар мен инвентарлық тізімдерде
қүралдардың қозғалысы туралы белгілер ... ... ... ... барысында табиғи жэне сапалық
жағынан тозатындағы алдыңғы бөлімдерде сөз етілді. Бүтін бөлігі, яғни
табиғи ... ... ... бір ... бір уақытта іске жарамсыз
болып қалмағанымен, негізгі қүралдардың бір бөлшегінің жарамсыз болып,
соның ... ... ... ... ... ... ... іске жарамды
болғанның өзінде кейбір бөлшектерінің ... ... өнім ... азаюы да ғажап емес. Сонымен қатар ... ... ... ... ... ... да толығымен ауыстыруға кэсіпорынның
қаржылық жағынан мүмкіндігі болмай, пайдаланып ... ... ... ... ... ... мерзімі уақытынан бүрын тозып, істен
шығып қалмау үшін белгілі бір уақыт ... ... ... ... ... жөндеу жүмыстары өзінің үйымдастырылуына қарай
ағымдағы жэне күрделі болып екі ... ... ... ... ... қүралдардың тозып, істен шыққан
бөлшегін жүмыс үдерісінде барысында ауыстырады немесе оны ... ... ... ... ... күрделі жөндеу дегеніміз алдын ала
жоспарланып, сапалық және табиғи тозған негізгі қүралдардың ... ... ... ... ... айтады. Бүндай жөндеуге
жүмсалынған шығындар тек обьектінің ... ... ... ... ... тағы да ... ... арттырғанда ғана оның яғни
негізгі қүралдардың бастапқы қүнын ... Яғни ... ... ... ... сомасы негізгі қүралдардың бастапқы қүнына ... ... ... ... көзделеді.
Ал ағымдағы жөндеуге жүмсалған шығындармен негізгі қүралдардың бастапқы
қүнына қосылмайтын күрделі жөндеу үшін шыққан шығындар ... ... ... болып есептеледі.
Егер негізгі қүралдарды үйым өз күшімен жөндейтін болса, бүл шаруашылық
тәсілімен жүргізілген жөндеу болып табылады.
Ал кэсіпорындар өзінің ... ... ... арнайы жабдықталған,
яғни осындай мақсатқа арналған үйымдарды қарастыратын болса, бүл ... ... ... есептеледі. Басқа үйымдарға өзінің ... ... ... ... ... ... ... Ол шартта жөндеу үшін керекті ... мен қай ... ... ... жүргізу мерзімі, жөндеу жүмысының күны, есеп
айырысу тэртібі, тағы да ... ... ... ... ... ... кэсіпорындарды тағайындалған
комиссия мүшелерінің шешімімен қабылдап алады. Ондай негізгі қүралдарды
қабылдау барысында үлгілі түрі НҚ 2 « ... ... ... ... ... ... ... » толтырылады.
Кэсіпорындарда негізгі қүралдардың төлқүжаттарына жэне олардың түгендеу
карточкаларына негізгі қүралдарға жүргізілген жөндеуге байланысты тиісті
деректер жазылуы ... Бүл ... ... ... да ... ... сақталады. Егер негізгі қүралдарды ... ... ... болса, онда жоғарыда ... ... ... кейін қабылдап алу үшін толтырылатын үлгілі түрі НҚ 2
« ... ... ... жэне ... ... ... » екі дана ... толтырылады да, екінші данасы негізгі күралдарға
жөндеу жүргізген кәсіпорынға ... ... ... ... үшін ... ... ... қысқа мерзімді жалға алу немесе қысқа
мерзімге жалға беру деп, бір жылға дейінгі уақытқа ... ... ... ... ... құралдарды айтады. Халықаралық стандартта бұны ... » ... « ... » деп те атайды. Негізгі құралдардың бір жылмен
үш жыл мерзімі аралығында жалға алынуы немесе жалға берілуі орта ... ... ... ... ... ... бұл ... « Хайринг »
деп атайды. Жалдың бұл түрлері бойынша негізгі құралдарды жалға ... ... ... ... ... ұйым сол ... ... жалдық
мерзімі аяқталғаннан кейін олардың иесіне қайтарып береді. ... жэне ... ... жалға алынған негізгі құралдар « Жалға алынған
негізгі құралдар » деп ... ... ... ... дебетінде
есептелінеді. Ал бұл негізгі құралдар өз иесіне, яғни ... ... ... бұл ... ... « ... алынған негізгі құралдар
» деп аталатын баланс сыртындағы шоты кредиттеледі.
Кэсіпорындарда негізгі құралдарды үш ... ... ... ... ... жалға беру ұзақ ... жал ... ... ... бұл ... ... « ... » деп те аталады. Негізгі құралдарды ұзақ
мерзімге жалға алудың немесе жалға ... өзі жай жэне ... ... ... Егер жалға алынған немесе жалға берілген негізгі
құралдар өзінің жал ... ... ... ... соң, міндетті түрде иесіне қайтарылатын болса, онда бұл ұзақ
мерзімді жалдың жай түріне жатқызылады. Ал ұзақ ... ... алу ... берудің қаржыландырылған түрі бойынша ... ... ... соң, ... құралдарды жалға алушының сатып алуына құқығы
бар ... ... ... құралдарды ұзақ мерзімге ... ... ... деп ... шоттардың тиістісі дебиттелініп, «Жалдық міндеттеме»
шоты кредиттелінеді.Осы ұзақ мерзімге жалға алынған негізгі
құралдар үшін ұйым жал ... ... ... міндеттеме» шоты
дебиттеліп, «Ақшалар» бөлімі шоттарының ... ... ... ұзақ ... ... ... «Негізгі құралдарды
есептен шығару бойынша шығындар» деп аталатын шот дебиттеліп, «Негізгі
құралдар» деп аталатын есептелген тозу ... ... ... ... ... ... тиістілері дебиттеліп, «Негізгі құралдар»-деп аталатын
шоттардың тиістісі ... ұзақ ... ... ... ... ... жасалған
келісімшарттағы көрсетілген уақыт аяқталып, ол құрал ұйымның өз ... ... ... құралдар» деп аталатын шоттардың тиістісі
дебеттелініп, «¥зақ ... ... ... ... ... деп ... ... аралық шоттары кредиттелінеді.
Кэсіпорындарда ұзақ мерзімге жалға алынған ... ... ... ... ... ... және ... түгендеме обьектілері
бойынша бөлек жүргізіледі.
Негізгі кұралдардың нақты бар-жоғын ... жэне ... ... ... ... ... жүйелі түрде түгендеу жұмысын жүргізіп
отыруды белгілейді.
Негізгі кұралдарды ... ... ... ... есеп беру мен
баланстарды жасау алдында, жылына ең аз дегенде бір рет, ... ... ... ... жэне ... ... обьектілерді үш
жылда бір рет жылдық ... ... ... ... ... түгендеу міндетіне негізгі ... ... ... ... туралы дэл, толық мэліметтерді алумен қатар бухгалтерлік
есепке алу, мэліметтермен ... ... да ... ... ... ... жэне техникалық жағдайы туралы
мәліметтер « ... ... ... ... ... ... түгендеу біткеннен кейін субьектінің бухгалтериясына өткізіледі.
Тізімдемеде обьектілердің толық аты көрсетіліп, ... ... ... ... ... ... немесе алынған, сақтауға немесе
уақытша пайдалануға берілген негізгі құралдар бойынша келісімдердің, ... ... ... және ... ... ... ... жасамастан бұрын мүліктік карточкалардың
мүліктік түгендеу бар-жоғын жэне олардың қандай күйде екенін, техникалық
паспорттары мен басқа техникалық қүжаттардың бар-жоғын жэне ... ... ... ... ... ... берілген немесе алынған
негізгі
қүралдардың қүжаттарын тексеру қажет. Егерде қүжаттары жоқ ... ... жэне ... ... ... жөн. ... ... алу үшін
регистрлердің жэне техникалық қүжаттардың бір-бірімен сэйкестігін
тексереді. •
Негізгі қүралдарды мүліктік түгендеу кезінде комиссия міндетті ... ... ... толық атын, міндетін, мүліктік түгендеу
тізімін, ... жэне ... ... жэне пайдалану көрсеткіштерін
мүліктік тізімдеріне енгізуі тиіс. Үйлерді, ғимараттарды жэне басқа ... ... ... ... кезінде, көрсетілген обьектілердің
субьектіге тиісті екендігін растайтын қүжаттарды бар-жоғын тексереді.
Сондай-ақ, ... ... жер ... су ... ... ... ... иелену қүқын растайтын қүжаттардың да бар-
жоғы тексеріледі.
Есепке алынбаған обьектілер, сондай-ақ ... ... ... ... ... еместігі айқындалса, комиссия
мүліктік түгендеу тізіміне жэне мүліктік ... ... ... ... ... ... ... дүрыс мэліметтер мен
техникалық көрсеткіштерді енгізуі тиіс. Мысалы, үйлер бойынша - олардың
қандай ... ... жэне сол ... ... ... саны ... жылы; каналдардың үзындығы, тереңдігі жэне ені,
жасанды қүрылыстар, түбі мен ... ... ... ... ... ... материалдардың түрі мен мөлшері; жолдар бойынша -жолдардың
түрлері, қашықтығы, төселген материалдар, ... ені, т. б. ... ... ... ... ... кезінде бағалау эрекет
етіп түрған баға мен үдайы өңдіріс ... ... ... ... ... ... ... қашан салынғанын немесе ... ... ... ... ... мүліктік түгелдеу комиссиясы
белгілеп, оны хаттамада көрсетуі керек.
Негізгі қүралдар өзінің негізгі ... сай ... ... ... Егер ... қайта жаңғыртылып, өзгертілсе,
кеңейтілсе немесе қайта жарақтандырылып, өз қолдану мақсатын ... ... ... ... ... сай ... тіркеледі.
Егер де комиссия күрделі сипаттағы жүмыстар немесе ішінара қүрылыстар
мен қүрылымдардың жойылуы бухгалтерлік есепте көрсетілмегенін байқаса, онда
оларды арнайы қүжаттар ... ... ... қүнының өсуі немесе кему
сомасын анықтап, тізімге өзгерістерді енгізуі тиіс.Сонымен қатар, комиссия
кейбір объектілердің күрделі өзгертілгенін анықтап, олардың ... ... ... ... жэне бухгалтерлік есептің регистірлерінде
көрсетілуін қамтамассыз етуі ... ... мен ... ... мүліктік түгелдеу
тізімінде заводтардың, ... ... ... нөмірі,
шығарылған мерзімі, арналымы, қуаты жэне т.б. ... ... ... шаруашылық заттарының , саймандардың, станоктардың қүндары
бірдей болса, бір цехқа немесе кәсіпорынның күрылымдық бөліміне бір ... ... ... тізімдеріне осы заттардың атауы мен саны ... ... ... объектілеріне берілген реттік сандары
ешқашан өзгермеуі тиіс. Нөмірлерді ... ... ... негізгі
қүралдардың басқа тобына, яғни техникалық-өндірістік мақсатына сай емес
топқа жазған немесе реттеу ... ... ... ғана ... ... ... кәсіпорьгннан тыс жерде түрған немесе негізгі
қүралдар кэсіпорыннан уақытша сырт жерге шығар алдында мүліктік тізімдеуден
өтеді.
Пайдалануға жарамайтын жэне жөндеуге келмейтін ... ... ... ... тізімдеріне енгізілмейді. Мүліктік түгендеу комиссиясы
бүл обьектілердің пайдалануға қосылған мерзімімен мардымсыз болып ... ... ... ... ... меншігіндегі негізгі қүралдардарды мүліктік түгендеу кезінде жалған
немесе жауапты сақтауға алынған негізгі қүралдар да ... ... ... немесе жауапты сақтауға алынғандығын ... ... ... Ол ... расталған мәліметтерден басқа
кэсіпорынның аты; жалдау немесе сақтау мерзімдері көрсетіледі. ... бір ... ... ... ... ... ... алынбаған обьектілердің бағасы
сараптау жолымен анықталады. Бүл ... ... ... ... ... ... ... нэтижелері сол мүліктік түгендеу аяқталған айдың
есебіне жазылуы тиіс. Есепке алынбаған негізгі ... жаңа ... ... толтырылады, кем шыққан негізгі қүралдар баланстан
есептен шығарылады, ал оның ... ... ... орналастырылады.
Мүліктік түгендеу мәліметтері «Негізгі күралдардың ... ... ... ... енгізіледі, бірақ тек есепке
алынған мэліметтерде алшақтықтар болған кезде.
Кем немесе артық ... ... жэне ... ... ... келтірілген, сондай-ақ ... ... ... алу жэне кінэлілерге қатысты қолданатын шаралар бойынша
көрсетілген мүліктік түгендеу комиссиясының жасаған хаттамасы -ең ... ... ... БЕС ... ... ... бастапқы қүнын белгілі бір күнге эрекет
етіп түрған бағасымен сэйкес ... үшін ... ... ... ... соң ол ... жэне есеп беруде көрініс табады. ... ... ... ... ... ... ... субьектілер
заңмен үштастырылған негізгі қүралдардың индексациялауының ережесі мен
тэртібі туралы дербес шешім ... ... ... ... ... ... нақты бары жэне қүрылымы, олардың нақты ағымдағы қүны
мен тозу дэрежесі туралы дэл жэне толық мәлімет алынады. ... ... ... ... өнімнің өзіндік қүнын, рентабельділігін
анықтаудың экономикалық тиімді жағдайларын тудырады, ... ... ... өте ... роль ... Жэне ол негізгі қүралдарды
белсенді түрде жаңартуға қажетті инвестициялық ... ... ... ... күралдарды қайта бағалау техникалық прогресстің
дамуын есепке ала отырып, амортизация нормаларын ... ... ... қазіргі заман талабына сай үдайы ... ... ... ... ... ... ... мен тиімді пайдалануға ... ... ... ... ... үшін түгендеу комиссиясы сияқты
комиссия қүрады жэне кәсіптенген бағалаушыларды шақырады, ал олар ... ... ... ... ... шығарады. Қайта бағаламастан бүрын,
сол негізгі қүралдардың белгіленген тэртіпте ... ... ... ... ... үшін, олардың бастапқы қүны, қызмет ету мерзімі,
техникалық жағдайы қайта бағалаудың ең ... ... ... ... ... бағалау кезінде оларды негізге алады.
Шаруашылық жүргізуші субьекті қалауы бойынша өз меншігіне жататын
негізгі қүралдарын; қоймада ... ... ... қүрал-жабдықтарын;
аяқталмаған күрделі қүрылыстарын қайта бағалауы мүмкін.
Осымен қатар, есептелген тозу сомасына да түзетулер жасалады.
Егер негізгі қүралдардың бастапқы қүны өсетін ... онда ... ... сомасы да өседі, ал керіснше болған жағдайда, олардың баланстық ... тыс ... ... ... ... ... ... бағалау, негізгі
қүралдардың бағасын жэне де ... ... жэне ... ... ... ... реттеуді көздейді.
Егер бүрындары қайта бағалауға қатыспаған негізгі қүралдардың қүны
арзандаса, онда ... ... ... шығыс ретінде танылады, ал
түзетулер жасалған тозу сомасы жай табыс ретінде танылады.
Егер бүрындары қайта ... ... ... ... қүны
арзандаса, онда бүрындары арзандатылған ... ... ... ... ... ... ал егер ол сома
бүрындары қайта багаланган ... асып ... онда ол ... ... ал түзетілген тозу сомасы жай табыс ретінде танылады.
Егер негізгі қүралды қайта ... ... оның қүны ... ... соң ... онда негізгі қүралдың алдыңғы ... ... ... ... тура ... ... жататын, яғни негізгі қүралдың қайта бағалаудан
алынған сомасы табыс ретінде танылады.
Обьектіні пайдалану барысында ... ... ... ... ... ... ... тартылмаған табысқа жатқызылады.
Негізгі қүралды есептеп шығарған кезде, қайта ... ... ... ... ... ... тозу сомасын ескере отырып, ... ... ... ... есвпте актив қүнының өсімін береді, ал ол кезегінде
қосымша төленбеген капиталды өсіреді.
Шаруашылық жүргізуші ... ... есеп ... ... мэні ... ... негізгі қүралдың эрбір түрі ... ... ... ... жэне ... ... кезі; бастапқы
қүнының өзгеру себептері; амортизацияны есептеу үшін ... ... ... ... жэне ... ... ... сомасы; егерде
бөлек қайта бағалау жүргізілсе: эрбір негізгі қүралдардың ағымдағы қүны;
бағалауды ... ... жэне ... ... ... ... ... жүргізгені, т.б.
Сондай-ақ, қаржылық есеп беруді пайдаланатындар үшін ... ... ... ... ... ... ... құны,
міндеттемесі үшін кепілдікке берілген неізгі ... ... ... ... ... қалған қүны, т.б.
1.3 «КазАгроТрейд+» ЖШС-і мен ... ... ... ... ... ... ... шектеулі серіктестігі ... ... ... ... жэне ... шектеулі
жэне қосымша жауапкершілігі бар серіктестіктер ... ... ... ... ... ... ... жүмыс
істейді.
«КазАгроТрейд+» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің жарғысы 2004
жылғы 11 тамызда қатысушылардың ... ... ... [6] ... ЖШС ... ... арналып
күрылған. Серіктестіктің алғашқы тіркелген мерзімі 2003 жылдың 3-қыркүйек
күні, осы мерзімнен ... ... ... ... жэне заңды түлға
қүқығына ие болды жэне тіркелу нөмірі 5986-1902-ЖШС.
«КазАгроТрейд+» ЖШС - не мемлекеттік ... ... ... Қайта
тіркеу жүргізілген күні 2004 жылдың 1-қыркүйегі және тіркелу нөмірі 14893-
1901-ЖШС.
Серіктестіктің қатысушылары мыналар ... ... - 06» ... ... серіктестігі
«Талаға» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі
Серіктестіктің атауы:
Толық: «КазАгроТрейд+» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі
Кысқаша: «КазАгроТрейд+» ЖШС
Серіктестіктің заңды мекенжайы: 473000, Астана қаласы, Алматы ауданы,
Гумилев ... 5-үй, ... ... ... ... балансы, банктерде шоттары, өз
атауы көрсетілген бланкілері болады.
Серіктестіктің ... жэне ... ... өз ... ... ... жэне соның нэтижесінде пайда табу болып
табылады.
Серіктестіктің мәселелері - ... ... ... ... ... ... өндіріс кешенін күру, оның ішінде:
- тэуелді компаниялар астық дақылдарын өндіру үшін ауыл шаруашылық
жерлерін жэне егіс ... ... ауыл ... ... ... ... ... базасын
құру ( ауыл шаруашылық техникасын, ... ... ... ... ... үшін ... инфрақүрылым қүру)
- штатты мамандандырылған персоналмен қамтамасыз ету.
2004 ... ... ... ... ... алу жэне ... ... жылдан бастап серіктестік өндіріс жэне астық өнімдерін өткізу бойынша
вертикалды интеграцияланған күрылым жасау бойынша ... ... ... ... ... ... бойынша 5 тэуелді ауыл шаруашылық кэсіпорындары
қүрылды: Солтүстік Қазақстан облысы, Тимирязево ... ... ... ... жэне ... Мүсіреиов атындағы аудандарда. 2004 жылы осы ... ... ... ... астығын өндіру болып табылды. Ал
басты компания «КазАгроТрейд+» ЖШС-і осы ... ... жэне оған ... ... ... яғни тэуелді кэсіпорындар үшін ағымдық
жэне келешектегі ... ... ... ... кэсіпорындардың өндірістік шаруашылық қызметтеріне бақылауды
жүзеге асырды. Бүл кэсіпорындар ауыл шаруашылық ... ... ... үшін ... ... салу ... ауысу үшін патенттер берілген,
салық кодексіне [3] сәйкес, бүл арнайы салық салу режимі ... - ... ... ... ... жер жэне корпорациялық табыс ... ... 80% ... салық салу бойынша жеңілдіктер қолдануға
мүмкіндіктер береді.
«КазАгроТрейд+» ЖШС тобы «КазАгроТрейд+» бас компаниясынан жэне ... ... ... ... ЖШС, ... ЖШС, ... ЖШС, ... ЖШС,
«Атамекен-Агро-Целинный» ЖШС, «Сагат СК» ЖШС, «Атамекен-Астык» ЖШС.
1-суреттен бақылағанымыздай, Басқарудың жоғарғы органы «КазАгроТрейд+»
ЖШС қатысушыларының жалпы жиналысы болып табылады. Жыл ... ... ... ... ... ... туындағанда (мэселен, еншілес
компанияларды құру, сатып алу, жою сияқты) кезектен тыс ... ... ... ... ЖШС бас ... басшылық етеді. Қызмет
бағыттарының эрқайсы бас жэне еншілес компанияларда ... ... ... Үшінші деңгейде еншілес компаниялардың орындаушы
органдары мен қызметкерлері арқылы жүзеге асады. Бас ... ... ... ... ... төменгі деңгейлерінің жоғарғы
деңгей бұйрықтарына толығымен бағыну шартына құрылған.
«КазАгроТрейд+» ЖШС мен еншілес компанияларының арақатынасына ... ... ЖШС нің ... ... қарастырайық. Еншілес компаниялар
бас компанияның талқылауына жэне бекітуіне қаражатқа, техникаға, улы
химикаттарға, ... ... жэне тағы ... ... ... бойынша ұсыныстарын айтуға құқы бар. Бас компания басқарудың
екінші деңгейі арқылы еншілес компания ... ... ... ақысының көлемін жэне ішкі құжаттарын бекітеді. Еншілес компаниялар
мерзімі келгенде бас компанияға өз қызметі ... есеп ... Бас ... ... есеп ... ... консолидатцияланған есеп
жасайды. Бас компания «КазАвроТрейд+» ... ... ... өнімін
өткізу болғандықтан, оның өндіріспен айналысатын тэуелді компанияларының
қызметіне тоқталып кеткен жөн. Оның ... ... ... қаржылық шаруашылық қызметіне талдау ... ... ... ... 2004 ... Қазақстан облысындағы Тимирязево ... ... ... ... ... ... Бұл ... Республикасының қызмет етуші заңдарымен тұлғалар ... ... ... мен ... бар жеке ... ... Серіктестіктің құрылтайшылары: «КазАгроТрейд+» ЖШС үлесі
92,21% жэне шартты жер үлесін иеленуші жеке ... саны 1938 ... ... %. ... ... күні 2004 ... 27 ... болып табылады.
Мемлекеттік тіркеу нөмірі №8230-1948-ЖШС. Қазіргі уақытта кэсіпорын 38010
га ауылшаруашылық жерлерін иелік етеді. Қызметінің ... түрі ... ... ... ... ... ... Қызметін басқару директор жэне
қүрылтайшылардың жалиы жиналысына жүктеледі. «АтамекенАгроТимирязево» ЖШС-
ның ... мен ... ... ... алу ... ... ЖШС-ның жарғылық капиталы 19171989 ... ... ... мыналар болып табылады:
Жерді пайдалана отырып, ауыл шаруашылық ... ... осы ... ... ... ... - экспедиторлық қызметтер көрсету;
-Ақпараттық, консультациялық қызметтер көрсетуді ұсыну;
-Сауда - сатып алу, коммерциялық, делдалдық қызмет;
-Дүкендер жэне ... ... ... ... ... көрсету;
-Құрылыс, жөндеу, монтаждау жэне іске қосу ... ... ... - импорттық қызмет;
-Маркетинг, инжиниринг жөніндегі қызмет, менеджмент;
-Жанар - жағар май ... ... ... көрсету
станцияларын, автосервис ашу;
-Теміржол көлігі түйықтарында жүктерді түсіру, тиеу;
-Белгіленген заңнамалық тәртіптегі сыртқы экономикалық қызмет;
-Қазақстан ... ... ... ... өзге де қызмет.
Серіктестік 2004 жылдан бастап астық дақылдарын өсірумен айналысады.
2004 жылы ЖШС өндірістік ... ... ... ... ... ... - элемдік лидерлер өндірген тиімділігі
жоғары машиналары мен қүрал - жабдықтармен қамтамасыз ... 2006 ... жер ... 38837 га ... оның ауыл ... басты
қызметі тауарлы бидайды өндіру жэне өткізу болып табылады. Өндірілетін ... ... ... мемлекеттік стандарттың 2 жэне 3 ... ... ... ... ... ... маңызды ерекшелігі өнімді
жинауда, тасымалдауда жэне сақтауда жоғалтулардың аз ... ... ... өзіндік қүнының төмен болуы. Сатылатын бидай жағымды
баға коньюнктурасында Ақмола ... ... ... ... және
жақын шетелге бидай экспорты мүмкін. Мерзімдік тербелістерге қарамастан,
өткізу ... ... ... ... алуда. Серіктестіктің ойынша,
бидайды дүрыс сақтауда жэне түрақты сатып алушылар кезінде өнімін ... жэне ... ... сата ... Кэсіпорынның жалпы өндіріс
көлеміндегі тауарлы өнімі: ... ... ... ... және ... Кэсіпорынның тауарлы астықты және астық пен майлы дақылдарының
түқымдарын өндіруге мамандандырылған. Себу жері қүрылымында астық дақылдары
- 84,7%, ... ... -14,4%. ... ... ... ... мен оған ... байланысты кэсіпорын қыша сёбу көлемін 15210 га
үлғайтты. Себуде шаруашылық қазіргі заманғы себу ... Джон - ... 1840, ... ... ... жинағанда өнімділігі жоғары комбайндар
- Джон - дир 9660, жинау жүмыстарын 15-20 күнде жүргізуге мүмкіндік ... ... ... ... өңдеу канада өндірісінің қазіргі заманғы
астық тазартқыш кептіргіш комплекстерінде жүзеге асады. ... ... ... ... - Астана, Омская-28, Памяти Азиева, қатты бидай ... 90, арпа - ... қыша ... Бүл шаруашылықта барлық
технологиялық ... ... ... ... эрі ... ... Бүл ... барлық операциялар екі сменалы жүмыспен қамтылған.
2006 жылы астық дақылдарының өнімділігі 19 ц/га ... ... ... ЖШС-нің штаты 248 адамнан түрады.
Бұл кәсіпорында есеп жүргізу тэртібіне ... ... ... ... автоматтандырылған жэне 1С: Бухгалтерия бағдарламасымен
камтамасыз етілген, осылайша есеп жүзеге асырылады. Есеп ... ... ... ... ЖПІС ... - шаруашылық қызметі бухгалтерлік
есеп шоттардың типтік жоспарына сәйкес екі жақты жазу әдісімен ... ... ... ... ... ... ... есепті үйымдастыруда жауапкершілік жэне ... ... ... ... жауапкершілік осы ЖШС -нің
директорына жүктелген. ... ... ... ... ... ... ... Бухгалтерияның қызметкерлерінің қүрылымы,
белгілену тэртібі жэне міндеттерін ... ... ... ... ... ... бас ... міндеттемелік
инструкция жэне «Бухгалтерия туралы ережеге» сай жүзеге асырады.
Кэсіпорын жылдық қаржылық есеп беруде қаржылық есеп формаларын жасауда
реттейтін №30 БЕС -на ... ... ... жылдардағы қаржылық
қызметінің нэтижесіне тоқталып кетейік.
1 кесте - Табыстар мен шығындар жайында мәліметтер, мың тг
| |2004 жыл |2005 жыл |2006 жыл ... ж. ... ... | | | ... |
| | | | | |
| | | | |мың тг |% ... ... ... |526115 |736794 |721763 |-15031 |-2 ... ... ... | | | | | ... ... ... |184140 |250620 |327085 |+76465 |+30 ... ... | | | | | ... құны | | | | | ... табыс (1-2) |341975 |486174 |394678 |-91496 |•19 ... ... ... |79973 |94120 |619900 ... | | | | |е ... ... ... |24512 |35013 |+10501 |+42 |
|4.2.жалпы жэне ... |50380 |68369 |388497 ... | | | | |е ... ... шығындары |1400 |1239 |196390 ... | | | | |е ... ... |262002 |392054 |-225222 ... (3-4) | | | | |« ... емес қызметтен |11320 |18016 |11919 |-6097 |-34 ... ... | | | | | ... ... ... |273322 |410070 |-213303 ... | | | | |« ... (5+6) | | | | | ... ... ... |10932 |14440 |3492 |-10948 |-76 ... ... ... |395630 |-216795 ... (7-8) | | | | |с« ... Күтілмеген жағдай | | | | | ... ... | | | | | ... ... табыс (шығын) (9-1|262390 |395630 |-216795 |-612425|■1,6е|
|(У | | | | |се ... ... ... соңғы жылдардағы шаруашылық
қаржылық қызметінің нэтижесін табыстар мен шығындар есебіне сүйене ... ... 2004 жылы ... ... ... ... ... теңге, 2005 жылы - 736794 мың тг, 2006 жылы - 721763 мың тг ... Осы ... ... ... жіберілген шығындар, яғни осы өнімнің
өзіндік қүны сэйкесінше 184140 мың тг, 250620 мың тг жэне 327085 ... ... ... ... ... түскен жалпы табыс 2004 жылы 341975
мың тг, 2005 жылы 486174 мың тг, 2006 жылы 394678 мың ... ... ... бері ең ... жыл - 2005 жыл ... Бүл жылы
кэсіпорынның таза табысы 395630 мың ... ... Ал 2006 жылы ... ... зиян шеккен. Осы жылы кері нэтиже алуына ... ... жэне ... шығындарының көп болуы әсер ... ... ... 619900 мың ... оның ... ... және экімшілік
шығындар үлесі 388497 мың тг қүрайды, осының ... ... таза ... ... екі жыл ... салыстыра отырып, 2005 жылға қарағанда
өндіріске жүмсалған шығындар 2006 жылы 30% үлғайғанын көреміз, дегенмен бүл
шығындар ақталмаған, өткізілген өнім түсімі 15031 мың ... ... ... ... ... 5,5 ... ... Соның нэтижесінде таза табыс
1,6 есеге азайған.
Нарық жағдайында кез келген кэсіпорынның ... ... ... максималдау. Барлық жағдайда осы стратегиялық мақсаттың ... ... ... жэне ... өнімге деген сұраныспен
шектеледі. Кей жағдайларда (нарықта орын жаулап ... ... ... ... кэсіпорын пайданы уақытша төмендетуге, тіпті де зиян шегуге де
барады. Дегенмен ... ... үзақ ... бойы түра ... ... күреске қарсы түра алмайды. Өсімдік шаруашылығы бойынша, оның
ішінде астық дақылдары бойынша ... ... ... ... ... Ш. [21] ... Өнім ... өзіндік қүнын
калькуляциялаудың мэні мынада: негізгі өнімнің өзіндік қүнына жанама өнімге
шығындар жэне табиғи жағдайлардан ... ... ... оны ... ... шығындар кіреді. Астық дақылдарының өнімділігі ... ... ... ... ... ... ал 1 ц ... қүны - қалдық қүрамындағы астық пайызы ... ... ... толықдэнді астықты есептеуді қосқанда, өңдеуден кейінгі
(тазарту, қүрғату) физикалық салмақта алынған өнім ... ... ... ... құны ... ... ... көрсеткішті талдауда көптеген
кедергілер туғызады. Осы көрсеткішті «АтамекенАгроТимирязево» ЖШС-інде
қарастырайық.
2-кестеден ... ... себу ... 1 га ... ... ... индексіне қатынасы өнімнің бір бірлігінің өзіндік
құнын береді.
0,87 / ... ( ... ... 0,82 / ... ( ... ... - Өнімділік деңгейі жэне астық ақылдарының себу ... 1 ... ... ... |/ у 2004 |2005 ... жыл ... |
| |бойынша |жыл | | | |
| |%і ... | | | | |
| | | | |
| |2005 ж|2006 ж|2005 |2006 ж, тг |
| | | |ж, тг | |
| | | | | |
| | | | |04/05 |
| | | | ... |
| | | | |мың тг |
| | | | |мың тг |% |
| ... коэф. (2:4) |15 |6 |60 ... ... ... |514632 |418700 |-95932 ... ... ... мың тг | | | ... ... ... |3915 |3750 |-165 ■ ... ... ... | | | ... ... ... ... |21287 |21287 | ... мың машина-сағат | | | ... ... ... есеп және ... ... туралы заңы еліміздегі бухгалтерлік есепті жүргізу жүйесін анықтайды,
қаржылық есеп беру мен оның пайдаланылуын және ... ... ... мен ... тәртібін, ішкі бақылау және сыртқы аудит ... ... ... ... мен ... белгілейді.
Қазақстан Республикасының аумағында жүмыс ... ... ... есептеу мен қаржылық есеп беруді осы заңға сәйкес жүргізуге
міндетті. Кез келген ұйымда бухгалтерлік есеп жұмысын ... ... ... және басты қажеттілігі болып табылады. Бухгалтерлік
есеп арқылы өндірілген өнімді есепке алуға, ... ... одан ... қаржыны тиімді де ... етіп ... ... яғни
кәсіпорындағы шаруашылық үдерістердің барлығын ... ... ... ... ... ... ... нұсқаулық бекіту туралы Қазақстан
Республикасы қаржы министрлігі қазынашылық департаментінің 1998 ... ... N 30 ... ... Республикасының әділет министрлігінде
1998 жылғы 19 наурыздағы N 489 тіркелді.
1. ... қоса ... ... Республикалық және жергілікті
бюджеттердің есебінен ұсталатын ұйымдардағы бухгалтерлік есеп
жөніндегі нұсқаулық бекітілсін.
1. Қаржы министрлігі 1987 жылғы 10 ... N 61 ... ... ... ұйымдардағы бухгалтерлік есеп
жөніндегі нұсқаулық бекітуі ... қол ... деп ... ... ... ... Бухгалтерлік қызметтің басшылары өз
қызметінде Қазақстан Республикасы Президентінің 1995 жылғы 26 желтоқсандағы
№ 2732 Заң күші бар Жарлығын, ... ... ... ... және есеп беру ... ... Ережелерді және ... ... да ... ... ... ... алады.
Облыстық және қалалық қаржы басқармаларының бухгалтерлік есеп және есеп
беру бөлімі төмен ... ... ... ... ... билік
етушілердің орталықтандырылған бухгалтерияларда және бухгалтерлік есепті
дербес жүргізетін оларға бағынышты бюджеттік ... ... ... және ... ... және есеп ... жасау мәселелері бойынша
нұсқау береді және бақылауды жүзеге ... ... есеп және ... жай күйін жүзеге асырады, сондай-ақ облыстық, ... ... ... және тиісті қаржы органдары басшыларының шешімдері
бойынша облыстық, ... ... ... ... қалалық каржы
бөлімдерінің басқа да қызметкерлерімен бірлесе отырып, селолық, ... ... ... және ... бюджетте тұратын бюджеттік
сметасының атқарылуына тексеріс жүргізуге қатысады.
Қаржы ... бас ... ... ... ... ... жөніндегі жүзеге асыратын операцияларын ... ... ... және ... ... ... ... беруді,
белгіленген мерзімде бухгалтерлік есеп беруді жасауды қамтамасыз етеді.
Қазақстандағы әлеуметтік саланы қаржыландыру деңгейі төмен ... ... ... ... ең ... болып әлеуметтік
қамтамасыз ету мен әлеуметтік көмек, одан соң білім беру, денсаулық сақтау,
мәдениет, спорт және ... ... ету ... орын ... ... ... ... көрсеткіштерге көңіл аударсақ, осы салаға
жұмсалған қаржы деңгейінің, 2000 жылы бұл ... ... ... ... ... құраса, ал 2003 жылы бұл - 36%-ке ... яғни ... ... ... ... ... байқаймыз.
Мақсаттық белгілеуіне және орындалатын іс-қызмет аясына байланысты,
сонымен қатар Қазақстан Республикасы Ұлттық бухгалтерлік есеп ... ... 18 ... №6 ... бекітілген қаржы-шаруашылық қызметтің
бухгалтерлік ... ... Бас ... ... ... ... топтар бойынша мақсатты белгілеу мен орындалатын іс-қызмет аясына
байланысты жіктеледі.
Негізгі құралдарды түгендеу олардың сақталуын бақылау мен ... ... ... ... №6 ... ... ... бухгалтерлік
есеп стандарттарына сәйкес жүргізіледі.
Түгендеу басталмас бұрын техникалық құжаттардың бар-жоғын тексеру керек
- құжаттар жоқ болса, оларды алу ... ... ... ... құрған
комиссия міндетті түрде объектіге байқап қарайды және «Негізгі құралдарды
түгендеу тізімдемесіне» қолардың толық ... ... ... ... және ... ... және пайдаланылатын көрсеткіштерін
жазады. Есепке алынған объектілер табылғанда, сондай-ақ бухгалтерлік есеп
регистрін оларды ... ... жоқ ... немесе дұрыс
көрсетілмесе, комиссия түгендеу тізімдемесіне (опись) және ... ... ... қатар сол объектілер бойынша дұрыс
мәліметтермен техникалық көрсеткіштерді енгізуге тиісті.
Машиналардың, жабдықтардың, үйлер мен ... ... ... ... және үнемді түрлерін, малдардың жаңа немесе
жақсартылған өнімді тұқымдарын, ... ... ... ... ... енгізуге байланысты пайдаланылып жүрген негізгі
құралдарды бұдан әрі ... ... ... ... ... ... ... пайдалану барысында бірқалыпты табыс ... ... ... ... әдіс пайдаланылады, яғни ол ... ... ... көрсетеді.
-----------------------
1
97

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 93 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақпараттық менеджменттің әдістемелік және теориялық негіздері6 бет
"Меншікті капиталдың есебі."23 бет
Авторлық меншік және оның құқықтық белгілері67 бет
Азаматтық құқық бойынша меншік құқығының нысандары мен түрлері23 бет
Азаматтық құқық бойынша меншіктің нысандары29 бет
Азаматтық құқық бойынша меншіктің нысандары мен түрлері9 бет
Аймақтық бюджеттi қалыптастырудағы меншiкке салынатын салықтың экономикалық мазмұны47 бет
Активтер, міндеттемелер және меншікті капитал22 бет
Банктің меншікті капиталы28 бет
Банктің меншікті капиталы туралы13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь