Видео прокат жүйесінің автоматтандырылған моделін құру


МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ

ІІ ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ

1.1 BDE Administrator ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5.6
1.2 Database Desktop ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6.15
1.3 Программаның баяндалуы (жалпы мағлұматтар) ... ... ... ... ... ... .15.16

ІІІ ТӘЖІРИБЕЛІК БӨЛІМ

2.1 Есептің қойылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
2.2 Есептің алгоритмі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..17
2.3 Логикалық құрылымының баяндалуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...17.18
2.4 Шақыру және жүктеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18.19
2.5 Қажетті техникалық жабдықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
2.6 Кіріс мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 19
2.7 Шығыс мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 19
2.8 Бақылау мысалдарын баяндау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .19

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...21.22

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .23.31

ҚОСЫМША ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31.35
КІРІСПЕ
МББЖ дегеніміз – бағдарламалық қамтама. Бұның арқасында қолданушылар деректер базасын (ДБ) анықтай, құрай және қолдай алады, сонымен қатар оған қатынасты бақылай алады.
МББЖ ортасының компоненттері
1-суретте көрсетілгендей МББЖ ортасынан келесі 5 негізгі компоненттерді бөлуге болады:




КӨПІР
Компьютер Адам

Сурет 1. МББЖ ортасының компоненттері

Аппараттық қамтама. МББЖ мен жұмыс істеу үшін кейбір аппараттық қамтама керек. Ол өте кең шектрде вариациялана алады – дара дербес компьютерден және көп компьютерлерден тұратын желілерге дейін. Қолданылып жатқан аппараттық қамтама қолданылып жатқан МББЖ-ға және организацияның талаптарына тәуелді. Кейбір МББЖ-лер тек қана нақты аппараттық қамтамаға немесе құралға орналған, ал басқалары кең ауқымды аппараттық қамтамалармен және ОЖ-мен жұмыс істей алады. МББЖ мен жұмыс істеу үшін әдетте минимум оперативтік және дискілік жады жеткілікті болады (бірақ ол жүйенің керекті өнімділігіне жеткізе алмайды).
Бағдарламалық қамтама. Бұл компонент МББЖ-ң өзінің бағдарламалық қамтамасын және қолданбалы программаларды қамтиды. Әдетте қосымшалар С, COBOL, Fortran, Ada немесе Pascal деген сияқты үшінші буынды тілдерде немесе SQL сияқты 4-ші буынды тілдерде құрылады. Дегенмен, МББЖ өзі 4-ші буынды құрал-саймандарға ие бола алады. Олардың арқасында ол өзі қосымшаларды тез жасай алады.
МӘЛІМЕТТЕР. МББЖ ортасының ең маңызды компонеттернің бірі – мәліметтер болып табылады. Мәліметтер компьютер мен адамның арасындағы көпірдің рөлін ойнайды. ДБ жұмыс мәліметтерін сақтау мен қатар мәліметтерді де сақтайды, яғни «мәліметтер туралы мәліметтер».
Процедуралар. Процедураларға нұсқаулар мен тәртіптер қатысты. Олар ДБ қолданған және құрастырғанда мәнге алыну керек.
Қолданушылар. Қолданушылар ДБ-ң клиенттері болып келеді. Өйткені ДБ-сы олардың ақпараттық мұқтаждығын күтуі үшін құрылады, проектеледі және қуатталады.
Әртүрлі ұйымдардың табысты жұмыс жасауы үшін ақпаратты жүйенің дамығанын талап етеді. Сонда сол деректермен автоматтандырылған жинауды, өңдеуді және монипуляциялауды іске асырады.
Деректер базасы деп, деректердің электрондық сақтаушысын айтады. Оларға қатынас, бір немесе бірнеше компьютерлер көмегімен іске асады. Әдетте деректер базасы деректерді сақтау үшін жасалады.
DELPHI жүйесі деректер базасын басқару жүйесі болып табылмайды, егер сөздің тура мағынасын алатын болсақ, бірақ толық ДББЖ ( деректер база–сын басқару жүйесі ) мүмкіндіктеріне ие. Ұсынылып отырған DELPHI құралы локальдік және клиент-серверлік деректер базасын құрып, және оның ішінде жұмыс істеуге және кез-келген деректер базасымен жұмыс істей алатын қолданба құруға мүмкіндік береді .
DELPHI-ді кәдімгі ДББЖ деп айтуға, оның өзінің кестелік форматының болмауы ( деректерді сипаттау тілі ) бөгет жасайды.Сондықтан ол басқа ДББЖ кестелік форматын қолданады . Мысалы : dBase, Paradox, InterBase.
Бұны бірақ та жетіспеушілігі деп те айтуға болмайды, себебі аталған форматтар өздерін жақсы қолданушылық қабілетін көрсетті. Сонда да DELPHI мүмкіншіліктері арнайы ДББЖ мүмкіншіліктерінен қалыспайды, кей-кезде олардан асып та тұрады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. В.В.Фаронов DELPHI 5 . Руководство программиста.
Издательство «Нолидж», Москва 2001
2. В.Гофман, А.Хомоненко Работа с базами данных в DELPHI.
Издательство «БХВ – Петербург», Санкт – Петербург 2000
3. А.М. Епанешников , В.А. Епанешников DELPHI база данных
Издательство «ДИАЛОГ – МИФИ», Москва 2000
4. А.Я. Архангельский Програмирование в Delphi 7.
Издательство «Бином», Москва 2004
5. Т. Конноли Базы данных Проектирование, реализация и сопровождение. Теория и практика
Издательсво «Вильямс», Москва 2000
6. В. Понамарев Delphi 7 Studio Самоучитель.
Издательство «БХВ-Петербург», Санкт-Петербург 2003

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге




Видео прокат жүйесінің автоматтандырылған моделін құру

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ

ІІ ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ

1. BDE
Administrator ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... ... .5-6
2. Database
Desktop ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... 6-15
3. Программаның баяндалуы (жалпы
мағлұматтар) ... ... ... ... ... ... ..15-16

ІІІ ТӘЖІРИБЕЛІК БӨЛІМ

1. Есептің
қойылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... 16
2. Есептің
алгоритмі ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... ...17
3. Логикалық құрылымының
баяндалуы ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... .17-18
4. Шақыру және
жүктеу ... ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ...18-19
5. Қажетті техникалық
жабдықтар ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... 1
9
6. Кіріс
мәліметтер ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... ... ..19
7. Шығыс
мәліметтер ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... .
... ... ... ... ... ..19
8. Бақылау мысалдарын
баяндау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
19

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
... ... ... ... ... ... ... 21-22

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... . ... ... ... 23-
31

ҚОСЫМША ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
... ... ... ... ... ... ... ...31-3 5

КІРІСПЕ
МББЖ дегеніміз – бағдарламалық қамтама. Бұның арқасында қолданушылар
деректер базасын (ДБ) анықтай, құрай және қолдай алады, сонымен қатар оған
қатынасты бақылай алады.
МББЖ ортасының компоненттері
1-суретте көрсетілгендей МББЖ ортасынан келесі 5 негізгі компоненттерді
бөлуге болады:

КӨПІР
Компьютер Адам

Сурет 1. МББЖ ортасының компоненттері

Аппараттық қамтама. МББЖ мен жұмыс істеу үшін кейбір аппараттық қамтама
керек. Ол өте кең шектрде вариациялана алады – дара дербес компьютерден
және көп компьютерлерден тұратын желілерге дейін. Қолданылып жатқан
аппараттық қамтама қолданылып жатқан МББЖ-ға және организацияның
талаптарына тәуелді. Кейбір МББЖ-лер тек қана нақты аппараттық қамтамаға
немесе құралға орналған, ал басқалары кең ауқымды аппараттық қамтамалармен
және ОЖ-мен жұмыс істей алады. МББЖ мен жұмыс істеу үшін әдетте минимум
оперативтік және дискілік жады жеткілікті болады (бірақ ол жүйенің керекті
өнімділігіне жеткізе алмайды).
Бағдарламалық қамтама. Бұл компонент МББЖ-ң өзінің бағдарламалық
қамтамасын және қолданбалы программаларды қамтиды. Әдетте қосымшалар С,
COBOL, Fortran, Ada немесе Pascal деген сияқты үшінші буынды тілдерде
немесе SQL сияқты 4-ші буынды тілдерде құрылады. Дегенмен, МББЖ өзі 4-ші
буынды құрал-саймандарға ие бола алады. Олардың арқасында ол өзі
қосымшаларды тез жасай алады.
МӘЛІМЕТТЕР. МББЖ ортасының ең маңызды компонеттернің бірі – мәліметтер
болып табылады. Мәліметтер компьютер мен адамның арасындағы көпірдің рөлін
ойнайды. ДБ жұмыс мәліметтерін сақтау мен қатар мәліметтерді де сақтайды,
яғни мәліметтер туралы мәліметтер.
Процедуралар. Процедураларға нұсқаулар мен тәртіптер қатысты. Олар ДБ
қолданған және құрастырғанда мәнге алыну керек.
Қолданушылар. Қолданушылар ДБ-ң клиенттері болып келеді. Өйткені ДБ-сы
олардың ақпараттық мұқтаждығын күтуі үшін құрылады, проектеледі және
қуатталады.
Әртүрлі ұйымдардың табысты жұмыс жасауы үшін ақпаратты жүйенің дамығанын
талап етеді. Сонда сол деректермен автоматтандырылған жинауды, өңдеуді және
монипуляциялауды іске асырады.
Деректер базасы деп, деректердің электрондық сақтаушысын айтады. Оларға
қатынас, бір немесе бірнеше компьютерлер көмегімен іске асады. Әдетте
деректер базасы деректерді сақтау үшін жасалады.
DELPHI жүйесі деректер базасын басқару жүйесі болып табылмайды, егер
сөздің тура мағынасын алатын болсақ, бірақ толық ДББЖ ( деректер база–сын
басқару жүйесі ) мүмкіндіктеріне ие. Ұсынылып отырған DELPHI құралы
локальдік және клиент-серверлік деректер базасын құрып, және оның ішінде
жұмыс істеуге және кез-келген деректер базасымен жұмыс істей алатын
қолданба құруға мүмкіндік береді .
DELPHI-ді кәдімгі ДББЖ деп айтуға, оның өзінің кестелік форматының
болмауы ( деректерді сипаттау тілі ) бөгет жасайды.Сондықтан ол басқа ДББЖ
кестелік форматын қолданады . Мысалы : dBase, Paradox, InterBase.
Бұны бірақ та жетіспеушілігі деп те айтуға болмайды, себебі аталған
форматтар өздерін жақсы қолданушылық қабілетін көрсетті. Сонда да DELPHI
мүмкіншіліктері арнайы ДББЖ мүмкіншіліктерінен қалыспайды, кей-кезде
олардан асып та тұрады.

ІІ ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ

1.1 BDE Administrator
Құрылатын мәліметтер базасы компьютердің директориясында болуы керек.
Директорияны компьютерде, серверде, түбір каталогта немесе ішкі каталогта
құруға болады, мысалы :
1) C :\ Primer ;
2) C :\ \ \ ... .\ Primer .
Paradox, dBase және FoxPro форматында құрылған МБ-сы (немесе МБ
кестелері ) МББЖ -нің жергілікті режимінде жұмыс істейді.
МББЖ технологиясында МБ атауына псевдоним беріледі, сонда МББЖ
программалары псевданим арқылы іске асырылады.
BDE Administrator утилиті Delphi – мен байланыста болуы тиісті.
МБ – құруда алғашқы қадам компьютердің С:\ немесе D:\ дискілерінде
өзіміздің жұмысымызды сақтау үшін директория құрудан
басталады.
Delphi –де МБ тіркеуі BDE Administrator утилитінің көмегімен іске
асырылады. Сондықтан біздің "C :\ PRIMER " BDE Administrator - да іске
асырылады.
BDE Administrator екі варианттың қолдауында жүреді :
1. Windows жұмысшы столына тікелей :
Пуск Программы Borland Delphi 6 BDE Administrator
2. Алдымен Delphі-дің негізгі модулі жіберіледі, ол экранның IDE-нің
жоғарғы қатарында Delphі-дің басты менюінде орналасқан.
DateBase менюін ашамыз және одан Exproler командасын таңдаймыз. Осы
командамен BDE Administrator утилитін жібереміз.Жібергеннен кейін келесі
амалдар орындалады:
Негізгі менюден Object New элементі таңдаймыз. Көрінген терезеде (Сурет –
2) МБ – ның құрылған типін (Standard) өзгеріссіз қалдырып ОК батырмасын
басамыз. Администратормен терезенің сол жағында STANDARD1 терезесін
көреміз. Оны PRIMER атымен өзгертеміз. Ол үшін МБ атына тышқанды шертіп,
жаңа мәтін енгіземіз.

Сурет – 2 Мәліметтер базасының драйвер типін таңдау терезесі

Оң жақ терезеде МБ параметрлері келтірілген. Оларды өзгеріссіз
қалдырамыз да, тек соңғы параметрін өзгертеміз. Бұл параметр МБ орналасқан
катологқа жолды енгізу үшін жол сілтейді. Жолды енгізу үшін PATH өрісін
шертіп оң жақта пайда болған батырманы басып, С:\PRIMER каталогын
таңдап ОК батырмасын басамыз (Сурет 5). Енді псевдонимнің анықталуын есте
сақтауымыз керек, ол үшін сол жақ терезеде тышқанның оң жақ батырмасымен
псевдоним атын шертеміз және Apply элементін менюден таңдаймыз. Пайда
болған диалогты терезеде псевдонимнің өзгертулерін сақтаймыз да, ОК
батырмасын басуымыз керек.
Сонымен BDE Administrator утилитінен шығуымыз керек. Содан соң псевдоним
құру аяқталады. Енді оған басқа утилиттерден хабарласуға болады. Бірақ МБ
псевдонимі бар каталог әлі бос. Сондықтан мәліметтер базасының кестесін
құру керек.

Сурет 3 - Мәліметтер базасының псевдоним параметрлерінің терезесі

1.2 Database Desktop
Мәліметтер базасының кестелерін құру үшін Database Desktop (DBD) (
Пуск Программа Borland Delphi 6 Database Desktop ) утилитін жіберу
қажетті. Утилит жіберілуінен кейін жұмысшы псевдонимі утилитін орнатамыз.
Бұл псевдоним автоматты түрде жұмыс істейін утилит. Егер жұмысшы
псевдонимі орнатылмаса, онда DBD жұмыс істеген сайын псевдонимді көрсетіп
отыру керек, бұл уақытты көп алады.
Жұмысшы псевдонимін орнату үшін бас менюдан File Working Directory
элементін таңдау керек және Aliases түсетін тізімінде псевдоним атын
PRIMER-ді таңдау , одан кейін Ok батырмасын басу керек. Бас менюдан File
New Table таңдаймыз, осыдан кейін МБ кесте структурасының анықтама
терезесі пайда болады.(6-сурет)

Сурет 6 - Database Desktop утилиті: МБ кестесінің құрылымын анықтау
терезесі

Сурет 7 - Өріс алаңын таңдау

"Афиша" кестесіне кіруші өрістерін анықтаймыз. Field Name бағанасына
материалдар енгіземіз. Өріс типін анықтау үшін, Type бағанасында тышқанның
оң жақ батырмасын басыңыздар. Бұған жауап ретінде керек өріс типін таңдау
үшін өріс типінің тізімі шығады. ( сурет-7).
СУБД Paradox барлық мүмкін типтері 8-суретінде келтірілген.
Paradox пішімінің өрістер типі.
➢ Alpha – кез келген басылатын символдан тұратын, ұзындығы 1-255
байттық жол;
➢ Number – мағынасы оң және теріс болуы мүмкін, ұзындығы 8 байттық
сандық өріс. Сандар диапазоны – 10- нен 10- ге дейін;
➢ $ Money - мағынасы оң және теріс болуы мүмкін сандық өріс. Ондық
нүкте мен ақша белгісін бейнелеу үшін келісім бойынша пішімделген
болып табылады.
➢ Short – тек қана - 32768- ден 32767- ге дейінгі диапазонындағы
бүтін сандардан тұратын, ұзындығы 2 байттық сандық өріс.
➢ Long Integer – -2147483648- ден 2147483648- ге дейінгі
диапазоныдағы бүтін сандардан тұратын және ұзындығы 4 байт болатын
сандық өріс.
➢ # BCD – BCD (Binary Coded Decimal) пішімінің деректерінен тұратын
сандық өріс. Басқа сандық өрістерге қарағанда есептеу жылдамдығы
аз, бірақ нақтылығы жоғары. Ондық нүктеден кейін 0 мен 32
сандарының аралығындағы сандарды қабылдауы мүмкін.
➢ Date – біздің заманымызға дейінгі 9999- шы жылдың 1- ші
қаңтарынан біздің заманымыздың 9999- шы жылының 31- ші
желтоқсанына дейінгі даталардан тұратын , ұзындығы төрт байттық
даталар өрісі.
➢ Time – миллисекундтан түнжарымына дейінгі уақыттан тұратын және де
24 сағатпен шектелген, ұзындығы төрт байттық уақыт өрісі.
➢ @ Timestamp – уақыт пен даталардан тұратын, ұзындығы 8 байттық
жалпылама даталар өрісі.
➢ Memo – ұзындықтарының қосындысы 255 байттан аспайтын және де
символдарды сақтау үшін қолданылатын өріс. Бұл өріс кез келген
ұзындықты қабылдауы мүмкін. Кесте құру кезінде көрсетілетін
өлшемдер кестеде сақталынған барлық символдардың санын қайтарады,
ал қалғандары MB. кеңейтілуіндегі жеке файлдарда сақталады.
➢ Formatted Memo – бұл Memo- ға өте ұқсас өріс. Өрістің Memo- дан
бір артықшылығы – мәтіннің қарібін беру мүмкіндігі.
➢ Binary – кез келген екілік мәліметтерден тұратын өріс. Бұл өріс
кез келген ұзындықты қабылдауы мүмкін. Кесте құру кезінде
көрсетілетін өлшемдер кестеде сақталынған барлық символдардың санын
қайтарады, ал қалғандары MB. кеңейтілуіндегі жеке файлдарда
сақталады. Бұл өріс Inter Base- тегі BLOb өрісіне өте ұқсайды.
➢ Bytes – кез келген деректерден тұратын, ұзындығы 1-255 байттық
сандар жолы.
dBase пішімінің кестелер өрісі келесідей өрістерді қабылдауы мүмкін:
➢ Character (Alpha) – кез келген баспалық символдардан тұратын,
ұзындығы 1-254 байттық жол;
➢ Float (Numeric) – мәндері оң және теріс болуы мүмкін пішімдегі
өлшемі 1-120 байттық сандық өріс. Бұл өте үлкен шамалардан тұрады.
Сондықтан бұл өрістермен жұмыс жасаған кезде шамаларды
дөңгелектеудің салдарынан болатын қателерді қадағалап отыру керек.
Ондық нүктелерден кейінгі цифрлардың саны бүкіл өрістің өлшеміне
қарағанда 2-ге кем болу керек;
➢ Number (BCD) – BCD пішіміндегі деректерден тұратын өлшемі 1-20
байттық сандық өріс. Сандық өлшемдерге қарағанда бұл өрістің
есептеу жылдамдығы бірнеше төмен болғанымен, нақтылығы біршама
жоғары. Ондық нүктелерден кейінгі сандардың саны бүкіл өрістің
өлшеміне қарағанда 2-ге кем болу керек;
➢ Date – ұзындығы 8 байттық даталар өрісі. Келісім бойынша қысқа
даталар пішімі қолданылады (Short Date Format);
➢ Memo – ұзындықтарының жалпы қосындысы 255 байттан аспайтын және
символдарды сақтау үшін қажетті өріс. Өріс кез келген ұзындықты
қабылдауы мүмкін. Бұл өріс жеке файлдарда сақталады. DateBase
Desktop-тың деректерді Memo типті өріске қоюға мүмкіндігі жоқ;
➢ OLE - өзінің өңделуі кезінде өзін құраған қолданбаларды шақыратын
дыбыс, бейне, құжаттардан, яғни OLE деректерінен тұратын (Object
Linking and Embedding) тұратын өріс. Бұл өріс те жеке файлдарда
сақталады және кез келген ұзындықты қабылдауы мүмкін;
➢ Binary – кез келген екілік мәліметтерден тұратын өріс. Берілген
өріс DBT кеңейтілуіндегі жеке файлдарда сақталады және кез келген
ұзындықты қабылдауы мүмкін. Бұл InterBase-тегі Blob өрісінің толық
аналогы;

InterBase пішімінің кестелер өрісі төмендегідей типтерді қабылдауы
мүмкін:
➢ Short – тек қана -32768-ден 32767-ге дейінгі диапазонындағы бүтін
сандардан тұратын ұзындығы 4 байттық сандар өрісі;
➢ Long – -2147483648-ден 2147483648-ге дейінгі диапазонындағы
бүтін сандардан тұратын, ұзындығы 4 байттық сандар өрісі;
➢ Float – мәндері оң және теріс болуы мүмкін, ұзындығы 4 байттық
сандар өрісі. Сандар диапазоны 3.4*10-нен 1.7*10-не
дейінгі мәні 7 символдық сандарды қамтиды;
➢ Double – мәндері оң және теріс болуы мүмкін, ұзындығы 8 байттық
сандар өрісі. Бұл өрістің ұзындығы пиктограммаға байланысты және
сандар диапазоны 1.7*10-нен 1.7*10-не дейінгі мәні 15
символдық сандарды қамтиды;
➢ Array – деректер жиымдарынан тұратын өріс. InterBase 16-лық
өлшемдегі жиымдарды анықтауға мүмкіндік береді. Өріс кез келген
ұзындықты қабылдауы мүмкін. DateBase Desktop-тың Array типті
өрістерді редакциялауға, сонымен қатар оларды құруға да
мүмкіншілігі жоқ;
➢ TextBlob – тек қана мәтіндік мәліметтерден тұратын Blob өрісінің
бағыныңқы типті өрісі. Өріс кез келген ұзындықты қабылдауы мүмкін.
DateBase Desktop-тың TextBlob типті өрісті редакциялауға
мүмкіншілігі бар.
Material алаңы типін анықтау үшін, Alpha таңдаймыз және бағанға Size–ға
керекті мәнін көрсетеміз. Key бағанына жұлдызшаны қоямыз. Осы өрістің
құрамына алғашқы кілттің енетінін білдіреді. Ол үшін клавиатурадан кез
келген символды басамыз.
Кесте-мастері алғашқы кілтіпен индекстеледі.
Materialу кестесінің басқа бағаналарына анықтамалар енгіземіз
(Сурет-9).

Сурет 9 - Materialy кестесінің құрылымын анықтау

Есеп шарттарына сәйкес берілген кестенің барлық өрістері
толтырылуы тиісті . Бір өрістен екінші өріске өту үшін Required Field
ауыстырып-қосқыштарын іске қосамыз. Басқа өрістер мағынасына шек салу үшін
қызмет етеді :
• Minimum value - өрістің ең аз мәнін анықтайды;
• Maximum value - өрістің барынша үлкен мәнін анықтайды;
• Default value – өріс мәнін келісім бойынша анықтайды
Picture – өрістің бейнелеу шаблонын анықтайды . Шаблон құру үшін Assist
батырмасын басу керек. Бір өрісте мәннің болмауы өрістің шектелген мәнінің
қойылмағанын білдіреді.
Кестелерді толтыру және есте сақтау.Кесте құрлымын конструкциялағаннан
кейін Database Desktop-та кестені толтыруға болады. Кестені орыс
алфавитінде толтыру мүмкін болмауы мүмкін, онда латын алфавитін пайдалануға
болатынын атап өтейік.
Содан соң С:\PRIMER каталогында құрылған кесте ( Materialу ) аты
анықтағаннан кейін Materialу файлы құрылады.

Сурет 10 - Кестені сақтау терезесі
Құрылған кесте реструктурлануы. Егер МБ бар кестелерге өзгерістер енгізу
керек болса, FileOpenTable меню элементін таңдау керек, пайда болған
диалогты терезеден кесте атын таңдап Ок батырмасын басу керек. Кесте
мазмұны көрсетіледі. (11-суретте Materialу кестесінде жазуларды жоқ болады,
өйткені біз оған мәліметтерді енгізген жоқпыз ).

Сурет 11 - Materialy кестесінің мазмұны – жазбасы әлі көрінбейді
Біз DBD-дан(бірнеше жазбаға өзгеріс енгізіп немесе өшіргіміз келсе) тура
кестені жаңа жазбамен толтырғымыз келсе F9 батырмасын басуымыз керек.
Кесте құрлымын өзгерткіміз келсе Table Restructure меню элементін
таңдаймыз. Ізінше кесте құрлымын анықтайтын диалогты терезе көрсетіледі.

Кесте деталін конструкциялау. Кесте деталі болып табылатын екінші кесте
құрылымын анықтаймыз " материалдардың түсуі " (сурет .12) . Бұл кесте
құрлымын констукциялау әдісі кесте мастерімен ұқсас. Келесі айырмашылықтар
бар.

Сурет 12 - Prihod кестесінің құрылымы

Барлық өрістерге N_ Prih өрісінен басқасына Required атрибутін
тағайындаймыз, өйткені бұл өріс автоинкрементті болғандықтан оны мәнмен
толтырғанда жаңа жазбаны автоматты түрде есте сақтайды.
“ Кіріс датасы ”,“ Материал ” алаңдарына индекс құрамыз. Ол үшін біз
қиылысатын Table Properties тізімінен Secondary Indexes) элементін
таңдаймыз . Осыдан кейін диалогты терезе 13- суретте көрсетілгендей көрініс
береді.

Сурет 13 - Терезенің оң жағына Secondary Indexes элементі пайда болды
Жаңа индексті анықтау үшін , Define батырмасын басамыз. Көрінген
диалогтық терезеде Fields өрісінде біз анықтаған кестенің тізім мазмұны
көрсетіледі. Index Fields өрісінде құрылған индекске кірушілерді сақтау
үшін тағайындалған. Fields тізімінен Index Fields тізіміне нақтылы өрісті
көшіріп алу үшін оң бағдарша бейнелеуі бар батырманы басу керек. Өріске
тізімді жүйелілі қосу маңызды, өйткені ол тізімде өрістің алмасу ретін
анықтайды. Index Fields тізіміне керек өрістерді таңдаған соң ( сурет
.14), Ok батырмасын басамыз .

Сурет 14 - Индекс құрамына кіретін өрістерді анықтау
Көрінген терезеде индекс аты сұралады ( сурет-15). Атын енгізіп, Ok
батырмасын басу керек .

Сурет 15 - Индексті сақтау терезесі
Индекс атын өріс атымен қою рұқсат етілмейді. Өйткені келесіде көрініп
тұрғандай жаңа индексті қосқаннан кейін оның аты индекстер тізімінде пайда
болады.
16 - суретте көрсетілген, жаңа индексті қосқанан кейін оның аты
индекстар тізіміне пайда болады.

Сурет 16 - Prihod кестесі үшін анықталған индекстер тізімі
Индекс аты бойынша шертіп , біз оны өшіре аламыз (Erase батырмасы)
немесе өзгерту ( Modify батырмасы ).
Құрылған кестені Prihod атымен сақтаймыз.
Мәліметтер базасының конструкциялау. Енді МБ -н кестеден тұтас
конструкциялаймыз. Олардың құрлымы кестелерден тұрады. Есептің
қойылымынан белгілі болғандай " Материалдар " және " Материалдардың кірісі
" кестесі “бірдің-көпке” деген қатынасында, олай дейтініміз Materialy
кестесіндегі бір жазбаға Prihod кестесіндегі сол материалға бірнеше жазба
сәйкес келеді. Байланыс өрісі болып 2 кестеде бар Materialy өрісі болып
табылады. Кесте мәліметтің бүтінділігін анықтайық .
Paradox –те сілтемелік бүтінділік, біріншіден кесте арасындағы
байланысты екіншіден каскадты жерді анықтайды.
Prihod кестесін ( элемент File менюі Table Open ) ашып және кестені
өзгерту құрлымы режіміне ( Table Restructure ) кіреді. Table Properties
түсетін тізімінде Refrential Integrity элементін таңдаймыз және Define
пернесін басамыз. Көрінген диалогтық терезеде ( сурет .17) Fields тізімінде
Prihod кестелерінің өрістері көрсетілген, ал Tables тізімінде – primer
базасының кестелері көрсетілген .

Сурет 17 - Сілтемелік бүтіндікті құруға арналған терезе
Tables тізімінде Materialy кестесін таңдаймыз және сол жақ бағдаршаны
басамыз . Parents Key өрісіне Materialy кестесінің бірінші кілті
көрсетілген .
Update rules айырып қосқыштар Materialy кестесінде жазбаларды жою
немесе Materialy кестесінде өріс байланыс мәнінің өзгеруін Prihod
кестесінің каскады әсерін анықтайды:
• Cascade – Prihod кестесінд бағынышты жазуларды жою немесе каскадты
өзгеріс;
Prohibit - Materialy кестесінде жазбаны жою немесе байланыс алаңына
өзгерісті шектеу. Cascade таңдап ( сурет .18) Ok кнопкасын басамыз.

Сурет 18 - Сілтемелік бүтіндік шартын анықтау
Paradox-те атау сұралып-сілтегішті бүтіндік аталынады. Атын енгіземіз
мысалы Materialy мысалы _Prihod _ Integrity және Ok кнопкасын басамыз .
Prihod ( Save кнопкасын ) кестесіндегі өзгерістерді сақтап, Prihod (
Table Restructure ) кестесінің реструкизациясы режіміне қайта кіреміз.
Table properties тізімінде Secondary Indexes элементін таңдаймыз индекстер
тізімінде Material атмен пайда болған жаңа индексті көреміз .Бұл индекс
сілтегіш бүтіндік құрылған кезде автоматты түрде тұрғызылған ( сурет 19).

Сурет 19 - Сілтемелік бүтіндікті құрғанан кейінгі Prihod кестесіндегі
индекстер тізімі
Осымен МБ процесін құруы аяқталады, реструктуризациялау режимінен
жылжыуымызға болады. Осыдан кейін құрылған кестелермен жұмыс істеу үшін
қарапайым қосымшаларды өңдеуге көшеміз. Ал Кинотеатрлар афишасын құру
таблицаларын Қосымша Ә-де көресіз (Ә 1, 2, 3)

1.3 Программаның баяндалуы (жалпы мағлұматтар)

Delphi ортасы – бағдарламаушының жоғары әрі тиімді жұмысын қамтамасыз
ететін күрделі механизм. Ол визуалды түрде бір уақытта бірнеше ашылған
терезелермен жұмыс атқарады. Терезелер экранда толық немесе бөлшектелген
түрде бір- бірін жаба отырып жылжи алады, бұл Word тексттік процессор
немесе Exsel кестелік процессор ортасының қатаңдығына үйренген
қолданушының дисккомфорт сезімін оятуы мүмкін.
Delphi-дің бірінші нұсқасы 1994 жылы жарыққа шығып, кейінгі жылдары
оның бірте-бірте кеңейтілген 2, 3, 4, 5, 6, 7 – нұсқалары жарық көрді. 5, 6
– нұсқаулардың бір-бірінен айырмашылығы жоқ деуге болады, екеуі де Windows
32 операциялық жүйесінің негізінде дайындалған. Delphi 6-да интернет үшін
қосымшаларды дайындау мүмкіндігі кеңейтілген және берілгендер қорымен жұмыс
істеуде өзгешеліктер енгізілген.
Delphi-дің негізгі ерекшелігі – онда қосымша құруда компоненттік және
объектілік тәсілдер пайдаланылады. Компоненттік тәсілдің мәнісі жеңіл: әр
қосымша арнайы іс-әрекеттерді орындайтын компоненттерден жинақталады. Ол
жеткіліксіз болса, объектіні өңдеуге арналған үстеме бағдарлама құрылады.
Компоненттер визуальды компоненттер кітапханасында (VCL – Visual Component
Library) жинақталған. Компоненттер панелінде түрлі кластарға тиісті
стандартты компоненттер өте көп. Пайдаланушы жаңа компонент дайындап, оны
осы панельге қосуына да болады.
Delphi-де программа дайындау, программа мәзірін құру, анимация,
мультимедиа үрдістерін ұйымдастыру, OLE технологиясын пайдаланып, басқа
офистік қосымшаларды шақыру, олармен жұмыс істеу жене т.б. іс-әрекеттерді
орындауға болады. Delphi көптеген есептерді шешуге мүмкіндік береді, оның
ішінде:
• Әртүрлі бағыттағы аяқталған қосымшаларды Windows үшін құру;
• Кез келген тілде кез келген қосымшалар үшін профессионалды
көрінетін интерфейсті тез құру. Интерфейс Windows- тың барлық
талаптарын қанағаттандырады және қолданушы компьютерінде
орнатылған жүйеге автоматты түрде ыңғайланады. Өйткені Windows-
тың көптеген функцияларын, кітапханаларын қолданады;
• Бағдарламалаудың басқа түрлерінде қолдануға болатын функция,
форма, компоненттердің динамикалы біріктірілетін кітапханасын
(DDL) құру;
• Кез ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Кинотеатрлар мен прокат салалары
Прокат шарты
Деректер базасын жобалау және моделін құру
Медициналық мекеменің автоматтандырылған ақпараттық жүйесін құру
Мәліметтер базасын пайдалана отырып автоматтандырылган жүйе құру
Стационардан шығуларды есептейтін автоматтандырылған ақпараттық жүйені құру
Өткір ішек инфекциясының таралу динамикасының математикалық моделін құру
Автоматтандырылған ақпараттық жүйе (Глоссарий)
Автоматтандырылған оқыту жүйесі
Сабақ кестесі жүйесінің бағдарламалық пакетін құру
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь