Әртүрлі қаймақты өндіру технологиясы


Кіріспе
I Әдебиет шолу
II.Тарау Қаймақты өндіру технологиясы
2.1 Қаймақты өндіру технологиясының сипаттамасы
2.2 Қаймақтың түрлері
III. Тарау Сүттің минералдық құрамы, сүттің құрамдас бөліктері
3.1 Сүттің сипаттамасы
3.2 Сүттің химиялық құрамы
IY Қорытынды
Y Пайдаланған әдебиет тізімі
Сүттің адам баласы үшін қаншалықты қажет өнім екені бәрімізге белгілі. Сондықтан да сүттің құрамы мен қасиетін, санитарлық сапасын жақсартуға бүгінгі таңдағы халықтың талап- тілегіне сай келетіндей етіп көңіл аудару сүт өндейтін орындардың төл міндеті. Сондай- ақ сүт өндіретін шарушылықтар құрамында майы, белогы, витаминдері жеткілікті сүт саууға тырысулары керек. Оның үстіне өндейтін орындарға сүтті ескіртпей, таза күйінде тапсыру де естен шығармайтын мәселе.
Сүт- басқа ешқандай азық- түлік тең келмейтін аса бағалы тағамдық өнім. Олай болатын реті де бар. Өйткені организмге оның құрамды бөлігінің 95-98 проценті сіңеді. Сондай- ақ сүт амин қышқылдарының, макро және микроэлементтерінің, витаминдерінің таптырмайтын көзі.
Сүт табиғаттың ең құнды өнімі. Адам организмі оның құрамындағы коректік заттарының 98-99 % – ін пайдаланады. Сүттің жрғары коректік қасиеттерін келесі деректерге қарап білуге болады; бір литр сүт құрамындағы белок мөлшері – 150 г. Сиыр еті, немесе тауықтың 5 жұмыртқасы, немесе 1 кг. Нан құрамындағы белоққа тең. Сүттің жарты литрі адамның амин қышқылдарында деген тәуліктік қажеттілігін қанағаттандырады, ал сүттің бір литрі адамның май, кальций, фосфор, рибофлавинге қажеттілігін толық, белоққа қажеттілігін жартылай, ал аскорбин қышқылы, ретинол, тиаминге қажеттілігінің1/3 бөлігін қамтамасыз етеді.
1. Воробьев А.А. и др. Дисбактериозы- актуальная проблема медицины
/ Вестник Российской АМН.1997 №3 стр. 4-7.

2. Кисықова Х,Нармуратова М.Х. и.д «Актуальные вопросы современной
биологии и биотехнологии» сбор.тезисов Алматы,2004г.

3. Кочетков Н.К.,Бочков А.Ф,Дмитриев Б.А. и др. « Химия углеводов»
1967г.672 стр.

3. Конн Г.О. Либертал М.М. «Синдромы печеночной комы и лактулоза»
Москва « Медицина» 1983-стр.339-377.

Интернеттен алынған ақпараттар :
1 .www.by.all-biz.info/g30881/-Беларусь
2 .Health- ua.com/articles/2099.html
3 .www.emhana8.kz/index.php
4 .islam.com.kz/forum/48.373-0-17
5 .saehon.kz/referat/show/512

Пән: Ет, сүт, шарап өнімдері
Жұмыс түрі:  Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге
Таңдаулыға:   
Тегін:  Антиплагиат

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Жоспар
Кіріспе
I Әдебиет шолу
II-Тарау Қаймақты өндіру технологиясы
2.1 Қаймақты өндіру технологиясының сипаттамасы
2.2 Қаймақтың түрлері
III- Тарау Сүттің минералдық құрамы, сүттің құрамдас бөліктері
3.1 Сүттің сипаттамасы
3.2 Сүттің химиялық құрамы
IY Қорытынды
Y Пайдаланған әдебиет тізімі

Кіріспе
Сүттің адам баласы үшін қаншалықты қажет өнім екені бәрімізге белгілі. Сондықтан да сүттің құрамы мен қасиетін, санитарлық сапасын жақсартуға бүгінгі таңдағы халықтың талап- тілегіне сай келетіндей етіп көңіл аудару сүт өндейтін орындардың төл міндеті. Сондай- ақ сүт өндіретін шарушылықтар құрамында майы, белогы, витаминдері жеткілікті сүт саууға тырысулары керек. Оның үстіне өндейтін орындарға сүтті ескіртпей, таза күйінде тапсыру де естен шығармайтын мәселе.
Сүт- басқа ешқандай азық- түлік тең келмейтін аса бағалы тағамдық өнім. Олай болатын реті де бар. Өйткені организмге оның құрамды бөлігінің 95-98 проценті сіңеді. Сондай- ақ сүт амин қышқылдарының, макро және микроэлементтерінің, витаминдерінің таптырмайтын көзі.
Сүт табиғаттың ең құнды өнімі. Адам организмі оның құрамындағы коректік заттарының 98-99 % - ін пайдаланады. Сүттің жрғары коректік қасиеттерін келесі деректерге қарап білуге болады; бір литр сүт құрамындағы белок мөлшері - 150 г. Сиыр еті, немесе тауықтың 5 жұмыртқасы, немесе 1 кг. Нан құрамындағы белоққа тең. Сүттің жарты литрі адамның амин қышқылдарында деген тәуліктік қажеттілігін қанағаттандырады, ал сүттің бір литрі адамның май, кальций, фосфор, рибофлавинге қажеттілігін толық, белоққа қажеттілігін жартылай, ал аскорбин қышқылы, ретинол, тиаминге қажеттілігінің13 бөлігін қамтамасыз етеді.
Сүт адамның жүрек қызметіне қолайлы әсер етеді. Сүт және сүт өнімдері маңызы жағынан халықты тағаммен қамтамасыз етуде екінші орын алады. Сондықтан сүтті сиыр шарушылығын дамыту, сүт өндіруді ұйымдастыру және оның сапасын жақсарту, шикізаттың алғашқы қасиеттерін сақтай отырып, әртүрлі сүт өнімдерін дайындау технологиясын игеру- малшылардың, әсіресе, мал мамандары- зоотехниктердің басты міндеті.
Сүттің құрамындағы коректік заттарды тиімді пайдалану, белгілі бір уақыт аралығында оның құрамындағы белоктарды сақтап қалу, қосымша өнімдер шығару жолдары, өндірістің және сүт өнімнің өзгергіштік мөлшерінің жыл мезгілдеріне тәуелдік мәселелері бір бірімен байланысты.
Сондықтан бұл проблемалар мамандық көзқарас тұрғысынан бір тұтас түйін ретінде зерттеледі. Казіргі кезде сүттің ең құнды бөлігі белок, тек 45 процент пайдаланылады. Қосымша өнімдердің басым бөлігі мал азықтандыруға жұмсалады немесе мүлде пайдаланылады. Бұл жерде сүттен жасалатын айранды айта кету жөн
Адамзат баласы сүтті сол күйінде де, өнеркәсіп орындары өңдеп шығаратын өнімдері күйінде де іше алады.
Сүттің тағы бір қасиеті - түрлі азық- түлікпен керемет үндесіп, адам тағамының биологиялық құндылығын көтереді. Өйткені сүт организмге түсетін қоректік заттардың көлемін арттырып қана қоймайды, срнымен бірге май, белок, углевод, минералды тұздар, тағы басқалармен бірлесе, үндесе отырып, әлгі коректік заттардың организмге сіңімділігін жақсартады.
Бұл курстық жұмыс қаймақты өндіру технологиясын,әртүрлі қаймақты өндіру технологиясының қарастырады.

I Әдебиет шолу
Қазіргі кезде дүние жүзіндегі дамыған мемелекеттерде функционалды тамақтануды жоғары деңгейінде қарастырыруда. Функционалды тамақтанудан балалардың қалыпты өсуі мен дамуы, аурудың алдын алуға, жұмыс белсенділігін арттыруға және халықтың жасын ұзартуға, қоршаған ортаға бейімделуіне жағдай жасалатындығы дәлелденді.
Қазақстандағы халықтардың функционалды тамақтануы да негізгі мәселе болып отыр. Бірақ, халықтың денсаулығының жағымсыз түрлі әсерлерден өзгеру тенденциясының бұлай етек алуы, экономика дамуының тұрақсыздығы және дұрыс қалыптаспаған экологиялық жағдайдан екендігі бәрімізге мәлім. Организмнің физиологиялық қажеттілігін өтеу үшін қорекпен, энергиямен қамтамасыз ету, аурудың алдын алу және емдеу мақсатында негізгі технологиямен өндірілген жаңа, сапалы өнімдер қажет. Ауру организмді емдеуге қажетті түрлі дәрілік препараттарды алмастыратын, функционалды өнімдерге сұраныс дүниежүзінде арта түсуде. Адамның денсаулығын сақтауда, ішек микрофлорасының дұрыс қалыптасуы мен жұмыс істеуіне көп көңіл бөлінуде. Осы мақсатта пробиотиктер (қалыпты ішек микрофлора биопрепараттары:), бифидо- және лактобактериалды заттар, пребиотиктер(осы пробиотиктердің өсуін қолдайтын, ас қорыту органындағы ферметтерге тұрақты биогенді қосылыс) немесе синбиотиктер(про-және пребиотиктердің жиынтығы) қолданылуда. Жалпы пребиотиктерге лактулоза, тағам талшықтары және олигосахаридтер жатады.
Қазіргі кезде функционалды тағамдардың дамуы 1990 жылдардағы компьютер технологиясының дамуымен бірдей. Оған мына мәліметтер дәлел: 1995 жылы для здоровья азық-түліктерінің даму көлемі 10 млрд доллар. Тек АҚШ-та 2000 жылы 15 млрд. доллар, ал 2002 жылы 33 млрд. долларға тең болды. Функционалды тамақтанудың қазіргі кезднгі табысы АҚШ-қа 100 млрд. доллар алып келеді. Ол әлемдік тағам нарығының 5% құрайды. Болжам бойынша 2010 жылы бұл нарық Европада барлық қолданылатын азық-түліктің 30%-дан артығын құрайды. Бұл мәліметтер біздің еліміздегі функционалды тамақтану индустриясының даму бағытын көрсетеді. Функционалды тамақтану саласындағы Ресей мамандары бұл нарық қанат жайып келе жатқанын айтады. Мұны байқаған көптеген азық-түлік индустрия ұжымдарының басшылары денсаулыққа қажетті азық-түлік өндірісін дамушы орынға қойды. Бұл дамушылық неге байланысты? Мамандар оған мына себепті айтады: Денсаулықты сақтау үшін кеткен қаражаттың өсуі, Батыс елдердегі тұрғындардың тез қартаюы, халықтың денсаулықтың маңыздылығын түсінуі, аурудың алдын алуға тырысуы, кейбір ингридиенттердің денсаулыққа пайдалы екенін ғылыми түрде дәлелденуі; Денсаулық сақтау бағдарламасын қаржыландырып отырған финансистер, денсаулықты жақсартуда функционалды тамақтың технологиясынан тиімді жол жоқ деуде. Денсаулық сақтау министрлігі халықтың денсаулық сақтау механизмінің ролін атқаруда. Аталмыш министрліктің ұсынған бағдарламасының негізін функционалдық тағамдық қоспалары құрайды, олардың көпшілігі ішек микрофлорасын қалпына клтіруге негізделген.
Жапондардың функционалды тамақтану туралы бағдарламасы 25 функционалды қоспалардан тұрады, оның 19-ы тікелей микрофлорамен байланысты, тек біреуі(пробиотик), лактобацилла штамы LGG, ал қалғаны пребиотиктер болып табылады.
Қазіргі кезде емдік және жай сүт тағамдарының арасына шек қою өте қыйын, себебі олардың құрамы және компоненттерінің қатынасы(сүт, қаймақ, сүзбе, сыр және т.б) диеталық және емдік мақсатында қолданылады.
Емдік және профилактикалық бағыттағы сүт сүт тағамдарын дайындау барысында тиісті медициналық зерттеулер жүргізілуі қажет, сонымен қатар оның жасалуы медициналық ұйыммен бірге болуы тиіс. Зерттеулерді жүргізетін ұйымды және оның сапасын тексеруі толығымен автор игілігінде. Бірақ қазіргі кезде жалған емдік сүт тағамдары көптен-көп.
Осыған қарамастан адам ағзасына жақсы әсер ететін арнайы сүт тағамдарының қасиеттерін атап өтуге болады:
* Асқазан-ішек жолдарының физиологиясы және ішек микрофлора жағдайы;
* Иммунды және қан айналым жүйесінің оптимизациясы;
* Глюкозаның, триацилглицириннің және т.б қандағы қоректік көлемін сақтау;
* Оксидантты активтілігі бар қосылыстардың көлемін төмендету;
Бұл толық көрсетілмеген бағыттардың өзі емдік және профилактикалық бағыттағы сүт тағамдарының керектігін, адам ағзасына пайдалылығын көрсетеді.
Лактулозамен байытылған сүт өнімдерінің адам денсаулығына әсерін біле отырып, табиғи сүт өнімдерін пайдаланып лактулозамен байытылған жаңа сүт өнімдерін алу технологиясын жасау.
Қойылған мақсатқа жету үшін төмендегідей талап қойылды:
# Лактулозаның физико-химиялық және физиологиялық қасиетін зерттеу.
# Екіншілік сүт шикізатынан бифидогенді лактулоза концентратын алу әдістері.
# Лактулозаның изомерлеуін зерттеу.
# Екіншілік сүт өнімдерінде лактозаның лактулозаға изомерлену кезіндегі белоктың өзгеруін зерттеу.
# Лактулозамен байытылған сүт тағамдар технологиясын жасау

II-Тарау Қаймақты өндіру технологиясы
2.1 Қаймақты өндіру технологиясының сипаттамасы
Қаймақ - екі жүзден астам органикалық және минералды заттардан құралған биологиялық сұйықтық.Оның құрамындағы су 83%-тен 87%-ке дейін ауытқымалы болады.Ал қалған бөлігі нәруыздар,майлар,минералды заттар,көмірсулар,витаминдер және әртүрлі биологиялдық белсенді заттарды құрайды(гормондар,ферменттер,арнайы қорғағыш заттар және т.б.)
Қаймақтің тағамдық құндылығы-адам организміне қажетті заттар(нәруыздар,майлар,көмірсулар, минералды заттар,витаминдер,сулар) жақсы тепе-теңдік қатынаста және жеңіл сіңірілетін күйде болуымен бағаланады.
Адам тағамында қаймақтен басқа барлық қажетті заттардың комплексін жақсы құрайтын тағам жоқтың қасы(жұмыртқадан басқа).Қаймақтің организмге сіңімділігі96-98%-ды құрайды.Қаймақтің энергетикалық құндылығы жануарлардың түріне байланысты.
Қазақстан бактриан тұқымды түйе қаймақінің каллориясы 900-950 ккал.-ға дейін жетеді.Қыста сауылымның азаюына байланысты қаймақтің каллориялығы 1100ккал-ға дейін артады.
Сондықтан да қаймақ және қаймақ өнімдері тағамдық рационда ерекше орын алады. Қазақстандағы қаймақ алынатын барлық жануарлардың қаймақтерінің барлық
компоненттері адам тағамының физиологиясында ерекше орын алады.
Қаймақтің ең құнды компоненті белок болып табылады. Ол тірі организмді ұлпа мен клетка құрлысының құрастыруда негізгі пластикалық материалы болып табылады. Олардың жалпы массалық мөлшері орташа алғанда 3,2% соның ішінде, казеин -27% және сарысу белогы -0,5құрайды (альбуминдер мен глобулиндер)
Белоктар амин қышқылының ыдырауы әсерінен организм клеткаларын құрайтын материалды, ферменттерді, гормондарды, және антиденелерді құрайтын аса құнды биологиялық компонент.
Адамның амин қышқылына тәуліктік қажеттілігі қаймақ белогының 28,42- мен немесе 14,5 сарысу белогымен қолданғанда толық қанағаттандырады. Барлық жануарлар белогынан қаймақ белогы ең құндысы.
Казеин, альбуминдер және глобулиндер барлық ауыстырылмайтын амин қышқылдары кездеседі.
Амин қышқылдары синтезделмейтіндіктен тек тағам арқылы түзеді.Казеинде жоғары мөлшерде метионин (≈3,5%), лизин (≈6,9%), триптофон (≈1,8%), лейцин (≈12,1%), валин (≈7,0%) кездеседі.Осы амин қышқылының жетіспеуі организмнің өмір қабілетілігіне кері әсер етеді7
Әсіресе жас балаларда өсу процесі , қанның түзілуі, бауыр қызыметінің бұзылуы байқалады. Әсіресе амин қышқылдарына ең алдымен ауыстырылмайтын амин қышқылдарына сарысу белогы байланысты.Олар арнайы қорғау факторлары иммуноглобулиндердің тасушысы. Әдебиеттерге сүйенсек, қаймақтің альбумині өсу процессінде, ал глобулині -иммундық ( қорғаныш) дене түзуде маңызды роль атқарады. Албуминдер мен глобулиндер қаймақ плазмазында ертінді және сарысу белогына жатады. Олардың физиологиялық маңызы зор және иммундық дене тасушы ретінде ана қаймақі арқылы жаңа туылған балаға беріледі. Қаймақтің белогы - май алмасуды реттей отыра, тағамның тепе-теңдігін және басқа белоктардың сіңірілуін жоғарлататын липотрофты қасиетке ие. Қаймақ белоктары асқазанда тұз қышқылы түзілуінен оның қорытылуы мен сіңірілуі анағұрлым жеңілдейді. Әсіресе, сарысу белоктары жақсы сіңіріледі.Түйе қаймақінде әртүрлі белоктар мен басқа да азоты бар қосылыстар табылған. Қазақтың бактриан тұқымының қаймақінде жалпы белок жалпы белок мөлшері-4,45%,соның ішінде, казеин-3,22%, альбумин-0,71% және глобулин-0,46 % екендігі анықталды. Бір өркешті түйе қаймақінде белок мөлшері-3,6%, соның ішінде, казеин-2,8%,альбумин және глобулин-0,87%, ал будандастырылған нарлар қаймақіндегі белок-3,69%,казеин-2,71% және басқа фракциялары-0,84%, қоспактыларда сәйкесінше - 3,7%, 2,8% және 0,9% құрайды.
Қаймақте казеин казеинкальцийфосфат комплексі түрінде кездеседі[48].Ферменттер мен әлсіз қышқылдардың әсерінен казеин тұнбаға түседі. Казеиннің молекулалық массасы 75 000-100 000-ға дейін жетеді.[49] Түйе қаймақінде ол араластырғанда ұсақ бөлшектерге жеңіл ыдырайтын нәзік үрпек құрайды. Казеин - қаймақ және қаймақ өнімдерінің негізгі компоненеті ғана емес, сонымен қатар, гетерогенді белок. Казеиннің физико-химиялық әдістер 3 фракцияға бөлінеді: -, және . Әдебиеттерге сүйенсек, сиыр қаймақінде казеин 2,8-3,5%, ал ана қаймақінде 0,3-0,9% болады. Жалпы белок мөлшерін алғанда, кезеин фракциясы сиыр қаймақінде-80%, ал түйе қаймақінде-70%-ті құрайды. Соған байланысты түйе қаймақі сиыр қаймақіне қарағанда жақсы сіңіріледі, және оны қаймақтің альбумин типіне жатқызады. Ғылымдармен түйе қаймақтінің фракциясының негізгі құрылысы мен сарысу белоктары зерттелген.
Осы зерттулер нәтижесінде, сиыр қаймақінде түйе қаймақінде сияқты негізгі казеин фракцияларына , ,, -казеин жататынын анықтады.
Ғалымдармен түйе және сиыр қаймақінің төрт негізгі фракциясын синтнздеуге жауапты гендерді алу және зерттеуде түбегейлі жұмыстар жүргізілді. мРНҚ экзон және интрон орналасқан жерде нуклеотидтер қосылыстары ның тізбегі анықталған. Соған байланысты , ,, -казеиндердің молекулалық бірінші құрылымы анықталынған. Жұмыс барысында түйе қаймақін сиыр қаймақімен салыстырғанда казеин молекуласындағы амин қышқылдар тізбегінің сәйкестігі және мРНҚ молекуласындағы нуклеотид қосылыстарының тізбектері қарастырылған.
Ғалымдар түйе қаймақіндегі барлық төрт түрлі казеиннің екіншілік молекулалық құрылымын анықтады. Сонымен қатар, сыр өндірісіндегі ферменттер әсерінен ұю қабілеттілігінің -казеин қасиеттерімен байланысты екендігін анықтады. Ғалымдардың айтуы бойынша, -казеин өздерінің қасиеттеріне байланысты түйе қаймақі мен сиыр қаймақінде айырмашылықтары көп. Олардың молекуласында сериннің фосфолирленген бір қалдығы идентифицирленеді. Түйе қаймақінде треониннің гидроксильді тобы бойынша он қалдығы, ал сиыр қаймақінде-он екі қалдығы гликолизденген,және олардың құрамында күкірт қосылыстары бар амин қышқылдары кездеседі. Оларға цистеин және метионин жатады.
Түйе қаймақінде көп мөлшерде -казеин болады. Ол жалпы белок мөлшерін алғанда 65%-ке дейін кездеседі, ал сиыр қаймақінде ол тек 39% табылған. -казеиннің мөлшері түйе қаймақінде-22%, ал сиыр қаймақінде-38% құрайды. Ал -казеиннің мөлшері екі түрлі қаймақте де шамамен бірдей. Гидрофильді белок -казеиннің мөлшері түйе қаймақінде-3,5% және сиыр қаймақінде-13% екені табылған. Ғалымдар зерттей келе, -казеин фракциясының бірінші құрылымы -казеин полипептидтік тізбегінің құрылымымен ұқсастығын анықтады. Сондықтан -казеин фракциясын -казеиннің протеолитикалық гидролиз фрагменттері деп есептейді.[68] Майсызданған қаймақтен казеинді тұндырғаннан кейін сарысуда 0,5-0,8% белок калады, оны сарысу белогы деп айтады. Олардың негізгісі -лактоглобулин, - лактоальбумин, қанның альбумині, иммуноглобулиндер және протеозо - пептондық фракция компоненттері. Сонымен қатар, сарысуда лактоферрин, ферменттер және басқа да минорлы компоненттер болады. Сарысу белогы құрамында ауыспайтын амин қышқылдары (лизин, триптофан, метионин, треонин және цистеин) болады. Сондықтан да оларды тағамдық мақсатта қолдануда тәжірибелік маңызы зор.
-лактоглобулин.
-лактоглобулиннің құрамына барлық сарысу белогының жартысы кіреді. (немесе қаймақ белогының 7-12%-ін құрайды) Қаймақте белок димерлі түрде болады. Олардың әрқайсысының молекулярлық массасы 18 000 болатындай екі полипептидті тізбектен құралады. Қаймақті 30°С жоғары температурадан жоғары қыздырғанда -лактоглобулин мономерге ыдырайды. Оны әрі қарай қыздырғанда дисульфидті байланыстар түзеді.
Пастеризация процесінде денатурацияланған -лактоглобулин мицелл казеиннің - каеинмен комплекс түзеді. -лактоглобулинмен -казеинмен түзілген комплексі -казеиннің ферменттерге шабылуын анағұрлым нашарлатады және мицелл казеиннің термотұрақтылығын төмендетеді. Оның қызметінің бірі - өсіп жатқан организмнің тоқ ішегіне маңызды қышқылға тұрақсыз заттардың тасымалдануы болып табылады. Белгілі болғандай, қандағы анықталған глобулин түрлері металл иондарын, майларды, витаминдерді және басқа да қосылыстардың тасымалдауын қамтамасыз етеді. .
- лактоальбумин.
Сарысу белоктарында - лактоальбумин -лактоглобулиннен кейін екінші орын алады. (оның құрамы қаймақтегі жалпы белок мөлшерінен 2-5%-ін құрайды) - лактоальбумин геретогенді белок. Ол екі генетикалық варианттан тұратын негізгі комплексті құрайды.(молекулаық массасы шамамен 14 000) Сонымен қатар, минорлы қатардан тұрады, олардың кейбіреулері гликопротеидтер. Қаймақте - лактоальбумин жұқа диспергирленген.(бөлшек өлшемі 15-20 нм) Ол изоэлектрлік нүктеде (рн 4,2-4,5) коагулирленбейді, ферменттердің әсерінен ұюымайды, термотұрақты.
Қыздырғандағы - лактоальбуминнің жоғары тұрақтылығы оның молекуласындағы дисульфидтік байланыстардың көп мөлшерде болуымен байланысты. Соңғы ашылған жаңалықтарға - лактоальбуминнің биологиялық ролінің ашылуы жатады. Ол УДФ-галактоза мен глюкозадан лактозаның синтезіне қажетті спецификалық белок екендігі анықталды.

Қарапайым қаймақте иммуноглобулиндер өте аз мөлшерде болады.(жалпы белок мөлшерінен 1,9-3,3%-ті құрайды). Иммуноглобулиндер антидене функциясын атқаратын жоғары молекулалық белоктар (гликопротеидтер) тобын біріктіреді. Олар патогенді микроорганизмдер мен вирустарға қарсы антиденелер түзілуге қатысады. Антидене - жануарлар организміне бөтен әртүрлі белоктарды (антигендерді) және нейтрализдеуші заттарды енгізгенде түзілетін заттар. Оларға аггютининдер, бактериолизиндер, преципитаттар,антитоксиндер және басөалары жатады.
Протеозо-пептонды (протеозо-пептонды фракция).
Бұл сарысу белогының анағұрдым термотұрақты бөлігі. Протеозо-пептонды қаймақті рн 4,6 және 95-100°С-қа дейін 20 минут қыздырғанда ғана тұнбаға түседі.(оларды 12%-тік трихлорсірке қышқылымен бөліп алуға болады).Олар сарысу белогының 24%-ін және барлық қаймақ белогының 2-6%-ін құрайды
Лактоферрин.
Ол - өзінің қасиеті бойынша қандағы трансферринге ұқсас, бірақ ақуыз тізбегі бойынша айырмашылығы бар қызыл темір байланыстырушы белок.
Лактоферрин молекулалық массасы шамамен 77 000 болатын гликопротеидке жатады. Ол E.coli-ге бактериостатикалық қасиетке ие. Сиыр қаймақінде аз мөлшерде кездеседі.(0,1-0,35 мгмл).Бірақ қаймақте оның өлшері мастит кезінде және лактация аяқталар алдында көбейеді.[75] Қаймақтің майы суда диаметрі 0,5-тен 20мкм дейін ұсақ май шариктерінен құралған ұсақ дисперсті эмульсия болып табылады.(1мл-де 3млдр.-тай) Әр шариктің айналасы қапталған, оның құрамы жиі кездесетін фосфолипидтер мен микроэлементтерден тұрады. Тұрып қалған қаймақте май шариктері жоғары көтеріліп, кілігей түзеді. Қаймақ майы құрамында 30-дан астам май қышқылдары болады, соның ішінде адам организміне қажетті қанықпаған май қышқылдары кездеседі. Олар линол, линолен және арахидон қышқылдары жатады.Сонымен қатар, қаймақте май қышқылдарынан басқа күрделі май тәріздес қосылыстар болады. Оларға фосфатидтер, органикалық фосфор, азотты заттар холин және басқа да өмірлік маңызы зор заттар жатады.
Ғалымдардың айтуы бойынша, фосфатидтер организмдегі физиологиялық сұйықтықтың және ұлпаның құрамына кіреді. Ол зат алмасу процесіне, майды реттеу және холестерин алмасуына қатысады. Бауырда артық майдың жиналуына жол бермейді, антисклероздық әсер көрсетеді. Сонымен қатар,қаймақ майында стериндер кездеседі. Соның ішінде, маңыздысы - эргостерин. Ол күн сәулесі немесе ултьрафиолет сәулесі нетижесінде витаминіне айналады. [80]
Қаймақ майының физиологиялық құндылығы құрамында майда еритін витаминдердің болуы. (А,Е,Д,К)
Қаймақ майы өте жақсы сіңіріледі (95%-ке дейін) . Себебі оның құрамына тағамдық сөл әсер еткенде жеңіл еритін ұсақ май бөлшектері болуынан. Сонымен қатар, оның еру температурасы адам температурасынан төмен болуынан жеңіл сіңіріледі. Зерттеулер нәтижесінде, қаймақ майы организмдегі биохимиялық процестердің энергия көзі екендігі анықталды. Қаймақ майымен қатар жүретін липоидтердің де клеткадағы зат алмасуда маңызы зор(фосфатидтар,цереброзидтар, стериндер, балауыздар). Қаймақ майы қаймақ өнімдеріне жағымды дәм береді. Ол оның құрылымы мен консистенциясының гомогендігін көрсетеді.
Көп зерттеулер бойынша сиыр қаймақінің май мөлшері 2,7%-ден 6%-ке дейін ауытқиды. Әртүрлі факторларға байланысты, көбінесе сиыр тұқымына байланысты. Қаймақ зауытынан өңделіп, сатылымға шыққан сиыр қаймақінің майлылығы стандартты 3,2%. Түйе қаймақінің майлылығы тұқымынан,түрінен, жыл мезгілінен, азығынан және басқа да факторларға байланысты. Жұмыс барысында, майлы қаймақті қазақ бактриан тұқымының майлылығы жазда 4,7%-ден қыста 6%-ке дейін ауытқиды, ал орташа майлылығы 5,4%. Сұйық қаймақті түйелер қаймақінің майлылығы 3,6-3,8%, ал майлы қаймақтілерде - 8%-ке дейін жетеді. Порция бойынша сауылған түйе қаймақінің майлылығы сиыр қаймақіне қарағанда аз ауытқиды. Мысалы, бірнеше порцияның сауылымы 3,5-тен 4%-ке дейін, негізгі порция 5,5-тен 6%-ке дейін ауытқиды және соңғы сауылым 8%-тен 12%-ке дейін ауытқиды. [91] Жұмыс барысында, бір өркешті түйе қаймақінің майлылығы-4,47%, будандастырылған түйелерде-5,14% және коспактарда-5,05% екендігі табылды. Түйе қаймақінің майлылыға 43-44,5°С-да ериді және 24-28°С-та қатады.
Көмірсулар. Қаймақтің қүрамында моносахаридтер және оның туындылары (глюкоза, галактоза және тағы басқалары), дисахаридтер - лактоза (қаймақ қанты) және тағы басқа күрделі олигосахаридтер кездеседі. Қаймақтің негізгі көмірсуы - лактоза, ал моносахаридтер мен олигосахаридтер аз кездеседі. Қаймақтегі көмірсулар негізінен лактоза оның мөлшері орташа 4,5-5,2%. Ол малдың физиологиялық және жеке ерекшеліктерінен байланысты болады. Лактоза негізінен энергетикалық функция атқарады. Оның үлесіне қаймақтің 30% энергетикалық құндылығына кіреді. Сонымен қатар, лактозаның бір компонентті глюкоза - жаңа туылған организмге көмірсу резервінің синтезінің көзі болады (гликоген), ал басқа компоненті - галактоза мидың клетка мембранасын құрайды. Лактоза организмдегі биохимиялық процестердің энергетикалық көзі болып табылады. Организмге кальцийдің, фосфардың, ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Солод өндіру технологиясы
Нан өнімдерін өндіру технологиясы
Томат шырынын өндіру технологиясы
Классификациясы және өндіру технологиясы
Қышқыл азықты өндіру технологиясы
Бетонполимер өндіру технологиясы
Балдырларды өндіру технологиясы
Мыс өндіру технологиясы
Ұн және ұн өндіру технологиясы
Күйе өндіру технологиясы
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь