Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізі

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4

1 Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің теориялық негізі ... ... ...
1.1 Орта кәсіби оқу орны менеджерін даярлау мәселелері ... ... ... ... ... .7
1.2 Орта кәсіптік білім беруді жандандыру (инновация) ... ... ... ... ... ... .43

2 Қазіргі кездегі орта кәсіби оқу орындарын тиімді басқарудың құралдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.1 Орта кәсіби оқуорны менеджерінің ұйымдастырушылық. педагогикалық қызметінің құрылымдық функционалдық моделі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .60
2.2 Тәжірибелік.педагогикалық эксперименттің нәтижесі ... ... ... ... ... .65

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..70

Пайдаланған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .74

Қосымша
КІРІСПЕ

Зерттеу өзектілігі. Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізі- адам аспектісіндегі әлеуметтік құндылықтар, қарамағындағы қызметкерлерге сенім білдіру, олардың табысты еңбек етуіне қолайлы жағдай туғызу, ұжым және ондағы қарым-қатынас, жағымды психологиялық климат, басқару мен менеджер ролі, сондай-ақ менеджер мамандығының әлеуметтік мәні, оның мақсатқа сай қызмет етуі және қарамағындағылардың абыройлы жұмыс істеп, одан ләззат ала алатындай мақсатқа қол жеткізудің жоспарын құру- қазіргі заманда өзекті мәселелердің бірі болып отыр.
Орта кәсіби оқу орнының негізгі мақсаты- өмірде кездесетін қиындықтарды өзі шеше білетін, қоршаған ортамен қарым-қатынасқа дұрыс түсе білетін маман даярлау. [1]. Бұл мәселе туралы Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан халқына арналған Жолдауында ерекше атап өткен. Президент өз жолдауында: білім беруді, кәсіптік даярлық пен әлеуметтік саланы XXI ғасырдың деңгейіне көтерілуді жоспарлап, оны жүзеге асыруға күш-жігерін аямайтынын айтады, сонымен қатар, XXI ғасырда білімін дамыта алмаған ел тығырыққа тірелетінін, орта кәсіби оқу орнындағы кәсіби білім беруді әлемдік стандарттар деңгейіне жеткізу керектігін міндеттейді. [2].
Қазақстандағы білім беру жүйесін ұйымдастыру және басқару мәселелерін республика ғалымдары бірнеше бағытта зерттеді. Айталық, қазіргі орта кәсіптік білімнің даму тенденциялары Г.К. Ахметова, Б.Ә. Әбдікәрімов,
С.Ә. Әбдіманапов, Т.Ғ. Ғалиев, В.В. Егоров, А.К. Құсайынов, А.П. Сейтешев және т.б ғалымдардың еңбектерінен көрініс тапты.
Болашақ мамандардың тұлғалық қасиеттерін қалыптастыру (А.А. Бейсенбаева, Қ.Ж. Қожахметова, Б.И. Мұқанова, Р.К. Төлеубаева, С.А. Ұзақбаева және т.б) жолдары арнайы іздестірілуде.
Жоғары педагогикалық білімді басқару (З.А. Исаева, С.Т. Каргин, А.А. Калюжный, С.И. Қалиева, Қ.С. Мусин, М.Н. Сарыбеков, К.С. Успанов,
Н.Н. Хан және т.б) мәселелері кеңінен қарастырылуда.
Білім беру саласындағы менеджмент (Т. Баймолдаев, Б.А. Қойшыбаев және т.б), инноватикалық білім беру (Г.К. Нұрғалиева, Ш.Т. Таубаева және т.б) негіздеріне арналған зерттеулер жргізілуде.
Осы аталған бағыттар бойынша жазылған педагогикалық еңбектердің маңызы өте зор. Сондықтан біздің зерттеулеріміздің өзі орта кәсіптік білім беру жүйесінде жүріп жатқан күрделі де қиын өзгерістердің үйлесімділігін табуға арналған. Әлемдік білім кеңістігіне кіруге байланысты қазіргі кезде Қазақстанда білімнің жаңа жүйесі құрылуда, осыған байланысты басқару процесі де көптеген өзгерістерді қажет етеді: яғни, орта кәсіби оқу орнын жаңаша құруды, қол жеткен табыстарды сын көзбен бағалай отырып, саралауды, оқушылардың шығармашылығын дамытуды, менеджер іс-әрекетін жаңаша тұрғыда ұйымдастыруды талап етеді. Осындай жағдайларды ескере отырып, ғылыми-зерттеу жұмысының тақырыбын «Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізі»- деп таңдауды жөн көрдік.
Мақсаты: Қазіргі орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізін теориялық тұрғыда негіздеу және менеджердің ұйымдастырушылық-педагогикалық қызметінің құрылымдық функционалдық моделі арқылы жұмыстың тиімділігін көрсету.
Нысаны: орта кәсіби оқу орындарындағы басқару процесі.
Пәні: орта кәсіби оқу орнындағы педагогикалық процесті басқару.
Зерттеудің болжамы: Егер, орта кәсіби оқу орнын басқарудың жүйесі жеке тұлғалық, іс-әрекеттік, инноватикалық және технологиялық сияқты әдіснамалық тәсілдер негізінде құрылса, онда басқару болашақ маманның кәсіптік деңгейін жоғарылатуға әсер етеді, өйткені ұсынылған жүйе білім процесі субъектілерінің тұлғалық-іс-әрекеттік құрылымына сәйкес жасалынады.
Зерттеудің міндеттері:
1. орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің мәнін, принциптерін, қызметін анықтау;
2. орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізін айқындау;
3. орта кәсіби оқу орнындағы менеджердің ұйымдастырушылық-педагогикалық қызметінің құрылымдық-функционалдық моделі.
Зерттеудің жетекші идеясы: Әлемдік білім беру кеңістігіне кіру үшін қазіргі кезде Қазақстанда білімнің жаңа жүйесі құрылуда. Соңғы он жылда инноватикалық процесс тек оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғана емес, менеджмент жүйесінде де кеңінен таралуда. Біздің ойымызша басқару ісін қайта құрудағы басты мақсат- «бұйрықшылдықтан арылу», яғни бүгінгі менеджері бұйрық, жарлықтан қарағанда қарамағындағылармен жемісті ынтымақтастық қарым-қатынасқа көшуі тиіс. Мұның өзі басқару стилін өзгерте отырып, жаңа басқару мәдениетін қалыптастыру деген сөз. Бұл жерде ең маңыздысы, менеджер менеджмент теориясының негіздері жөніндегі арнайы біліммен қаруланып қана қоймай, сонымен бірге нақты жағдайларды саралай отырып, нәтижесінде дұрыс қорытынды жасай білуі қажет.
Зерттеудің теориялық маңыздылығы: Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-психологиялық негізі ғылыми тұрғыдан дәлелденіп, менеджердің атқаратын ұйымдастырушылық-педагогикалық қызметінің құрылымдық-функционалдық моделі дайындалып, тәжірибелік эксперименттер жүргізілді.
Зерттеудің әдістері:
- зерттеу тақырыбына қатысты ғылыми-теориялық әдебиеттерді талдау;
- білім беру жүйесіндегі менеджментке байланысты нормативті құжаттар мен мерзімді баспа материалдарын жүйелеу;
- тәжірибелік-педагогикалық жұмыстарды өткізу, алынған қорытынды нәтижелерді өңдеу;
- орта кәсіби оқу орнындағы менеджмент жүйесіне қатысты материалдарды жүйелеу, оның педагогикалық-психологиялық жағдайларын негіздеу.
Зерттеу базасы: Алматы қаласы, №8 Кәсіптік мектеп.
Бітіру жұмысының құрылымы: бітіру жұмысы кіріспеден, екі тараудан, қорытынды және пайдаланған әдебиеттер тізімінен, қосымшалардан тұрады.
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

Білім берудегі менеджмент в образований 2/2006/, 17-19 бет
ҚР Білім беруді дамытудыњ 2015 жыл дарѓа арналѓан мемлекеттік т±жырымдамасы / Жоба/ 2004ж
Э. А. Уткин Профессия менеджер Москва-1992 7-8 стр
Н. И Кабушкин " Основы менеджмента" Минск-2002, 3-4 стр
Е. Е Вершигора " Менеджмент" Москва-2002, 23-25 стр
Журнал " Оразование" 14-15стр
Профессионал Казахстана №6/25/2005, 18-19стр
Э. А. Уткин " профессия менеджер" Москва-1992, 8 стр
А. Д Жайтапова " Басқару мғселелері" Алматы-2004ж,
Журнал " Образование"
Білім берудегі менеджмент в образований №3/2004/, 24 стр
Профессионал Казахстана 12 стр. № 7/26/, 2003
Теория и практика управления всреднем профтехучилищем. А.Г.Соколов Москва- 1988 ж. 12-22 стр.
П.В.Худоминский " К вопросу о конкретности управления некоторых терминов теория управление в школоведческих исследованиях". Сов. Педагогика 1978,№8,71-77стр.
Профессионал Казахстана 18-19 стр. №6/25/ 2005.
С:Ж.Тғуірбекова Педагогикалық іс ғрекетініњ т±лѓаѓа баѓытталуы Алматы-2004.
А.Большаков Мененджмент. Москва-2002 , 14 стр.
Мененджмент организации. Москва — 1993, 25 стр.
А.Г.Соколов Работа руководителя с педогогическими кадрами. Москва —2002, 14 стр.
Мененджмент в образовании 2/2000/, 25 стр.
Профессионал Казахстана № 7 /26/, 2005
Г.Кунцем Принципы управления анализ управленческих функций 6 издание, Москва 1981
Е.Е.Вершигора Мененджмент. Москва 2002, 35 стр.
В. Г-. Афанасьев " Научное управление обществом", Москва 2000, стр.207
А.Большаков " Мененджмент" Санкт-Петербург, Москва 2002, 39-85 стр.
Н.И.Кабушкин " Основы мененджмента", Минск-2002,
67-68 стр.
27. Ю.А.Конаржевский "Системный подход к анализу
воспитательного мероприятия",стр.7
Менеджмент организации, Москва 1995,27-28 стр.
А.К.Бельгибаев " Менеджмент" Алматы 2005,8-10 стр.
Білім берудегі мененджмент в образовании № 2 /2006/, 17-19 стр.
А.Г.Соколов " Теория и практика в управлении средним профтехучилищем". Москва 1988, 8-22 стр.
Основы менеджмента Москва 1988, 31 стр.
Е.Г.Сафонова"Академия профессионального образования."Москва2003,№5/2003/, 11 стр.
И.Н.Герчикова " Менеджмент " Москва 2003, 501 стр.
Менеджмент организации .Москва 1995,45 стр.
Т.П.Абдулова Психологичегские основы и мененджмента". Либерея- Бибинформ,2005,189 стр.
А.К.Бельгинбаев " Менеджмент", Алматы 2005, 284 стр.
Е.М.Уркунчиев." Менеджмент". Тараз: ТарМУ, 2005, 209 стр.
Н.К.Кузнецова "Менеджмент организации современные технологии", Ростов- на Дону; Феникс, 2002, 203 стр.
Д.Д.Вачугов " Основы менеджмента", Москва 2003, 376 стр.
Теория и практика менеджмента /от редакции К.Е.Кубаева/, Алматы 2005, 486 стр.
И.Н.Герчукова " Менеджмент", Москва 2003, 501 стр.
Т.П.Абдулова "Психологические основы менеджмента". Либерия-Бибинформ, 2005, 36 стр.
44. А.К.Кусаинов.Развитие образование в Казахстане и Германии.
Алматы: Ѓылым,1997; 8-15 стр.
45. Р.Башар±лы. Методология развития поликультурного
образования в Казахстане.-Алматы:НИЦ «Гылым», -2002.-236 стр
Начальное и среднее профессиональное образование.-Астана.-2003. 4 стр,
Национальное системы образования: Общая характеристика, структура, под.ред. А.К. Кусаинов. Алматы 2004.8-10 стр.
X. Карасаев. Орта кэсіптік білім беретш оку орындарында тэрбие ж±мыстарын ж‰ргізудіњ т‰бегейлі мэселелері./ «Қайнар»-2004.-№1.-89-93 бет.
Қ. М±стахим±лы. Ел ‰мітін ер актар: «Техникалық жэне кғсіптік білім беруді .ныгайту» // Астана.-2006.-29 маусым (N100).-2 бет.
М.ІІІ.М±кашев. «Кэсіптік білімніњ қажеттілігі артып келеді». Қаз. Кэсіпкері= Профессионал Казахстана:2006.-№11.-41 бет.
Басты мақсат-кэсіптік техникалык білімніњ сапасын артыру. Г.Қ. Шырынбаев. Қазақстан кэсіпкері. №9, 79 бет.
Д.Д Лачугов и др. «Основы менеджмента» М.В.Ш.2001.15 стр.
«Основы менеджмента» Уч.п.под.Ред.А.А.Радугина М Центр 1997,21 стр.
Қ.Р-да білім беруді дамытудыњ 2005-2010 жылдарѓа арналѓан Мемлекеттік баѓдарламасы 4 бет.
Национальные системы образования; Общая характеристика, структура. Алматы 2004.52-54 стр.
Менеджмент организаций: современные технологий, под.ред. П.Г.Кузнецова. Феникс, 2002.19 стр.
Класный руководитель № 5, 2005,25-26 стр.
В.Н.Волкова, А.А.Денисов. Основы теорий систем и системного анализа С.П.б, 2003.5 стр.
59. А.А.Гернеченко, Т.Г.Маметина. Управление реалитзацией
стандартов как инновационным процессом, СПО, 1999, №7.-24 стр.
60. Білім берудегі= менеджмент=в образований, 12-13 стр.
61.2/2005-Білім берудегі= менеджмент= в образований, 3-10 стр.
2/2004-Білім берудегі =менеджмент=в образований, 36 стр.
3/200-. Білім берудегі =менеджмент= в образований,3-7 стр.
А. Г. Соколов. Система управления профтехобразованием. Ленинград 2000, 19 стр
Сборник практических заданий по предмету «Основы управленческой деятельности» Москва 2001, 34 стр
В.Н. Волкова Основы теории систем и системного анализа СП б. 2003, 23 стр.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
БІТІРУ ЖҰМЫСЫ
ОРТА КӘСІБИ ОҚУ ... ... ... ... ... оқу ... ... педагогикалық-психологиялық
негізі
Мақсаты: Білім беру сапасын жоғары жетістікке жеткізу үшін орта кәсіби
оқу орнындағы ... ... ... ... ... ... ... орта кәсіби оқу орындарындағы басқару процесі.
Пәні: орта кәсіби оқу орнындағы ... ... ... ... ... орта кәсіби оқу орнын басқарудың жүйесі жеке
тұлғалық, іс-әрекеттік, инноватикалық және технологиялық сияқты әдіснамалық
тәсілдер негізінде құрылса, онда басқару ... ... ... ... әсер ... ... ұсынылған жүйе ... ... ... ... ... ... орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің мәнін, принциптерін,
қызметін анықтау;
орта кәсіби оқу ... ... ... ... ... оқу ... ... ұйымдастырушылық-педагогикалық
қызметінің құрылымдық-функционалдық моделі.
Зерттеудің жетекші идеясы: Әлемдік білім беру ... кіру ... ... ... ... жаңа жүйесі құрылуда. Соңғы он жылда
инноватикалық ... тек ... мен ... процесінде ғана емес,
менеджмент жүйесінде де ... ... ... ... ... ... ... басты мақсат- «бұйрықшылдықтан арылу», яғни ... ... ... ... ... ... ... көшуі тиіс. Мұның өзі басқару стилін ... жаңа ... ... ... ... сөз. Бұл ... ... менеджер менеджмент теориясының негіздері жөніндегі ... ... қана ... ... ... ... ... саралай
отырып, нәтижесінде дұрыс қорытынды жасай білуі ... ... ... ... ... ... 11
Қосымша: 1
МАЗМҰНЫ
Кіріспе..................................................................
................................................4
1 Орта кәсіби оқу орнындағы менеджменттің теориялық
негізі............
1.1 Орта ... оқу орны ... ... ... Орта ... ... беруді жандандыру
(инновация).........................43
2 Қазіргі кездегі орта ... оқу ... ... ... Орта ... оқуорны менеджерінің ұйымдастырушылық-
педагогикалық қызметінің құрылымдық функционалдық
моделі.............................................................
........................................60
2.2 ... ... ... ... өзектілігі. Орта кәсіби оқу орнындағы ... ... адам ... ... ... қызметкерлерге сенім білдіру, олардың табысты
еңбек етуіне қолайлы жағдай туғызу, ұжым және ондағы қарым-қатынас, жағымды
психологиялық ... ... мен ... ... ... менеджер
мамандығының әлеуметтік мәні, оның мақсатқа сай ... етуі ... ... ... ... одан ләззат ала алатындай
мақсатқа қол жеткізудің жоспарын құру- қазіргі заманда өзекті мәселелердің
бірі ... ... ... оқу ... негізгі мақсаты- өмірде кездесетін
қиындықтарды өзі шеше ... ... ... ... ... түсе
білетін маман даярлау. [1]. Бұл мәселе туралы Қазақстан ... ... ... ... халқына арналған Жолдауында ерекше
атап өткен. Президент өз жолдауында: білім беруді, кәсіптік даярлық ... ... XXI ... деңгейіне көтерілуді жоспарлап, оны жүзеге
асыруға күш-жігерін аямайтынын айтады, сонымен қатар, XXI ... ... ... ел ... ... орта ... оқу орнындағы кәсіби
білім беруді әлемдік стандарттар ... ... ... міндеттейді.
[2].
Қазақстандағы білім беру жүйесін ұйымдастыру және басқару мәселелерін
республика ғалымдары бірнеше ... ... ... ... ... білімнің даму тенденциялары Г.К. ... ... ... Т.Ғ. ... В.В. Егоров, А.К. Құсайынов, ... және т.б ... ... көрініс тапты.
Болашақ мамандардың тұлғалық қасиеттерін қалыптастыру (А.А.
Бейсенбаева, Қ.Ж. ... Б.И. ... Р.К. ... ... және т.б) ... арнайы іздестірілуде.
Жоғары педагогикалық білімді басқару (З.А. Исаева, С.Т. Каргин, А.А.
Калюжный, С.И. Қалиева, Қ.С. Мусин, М.Н. ... ... Хан және т.б) ... кеңінен қарастырылуда.
Білім беру саласындағы менеджмент (Т. Баймолдаев, Б.А. Қойшыбаев ... ... ... беру (Г.К. Нұрғалиева, Ш.Т. Таубаева және т.б)
негіздеріне ... ... ... ... ... ... жазылған педагогикалық еңбектердің маңызы
өте зор. Сондықтан біздің зерттеулеріміздің өзі орта ... ... ... жүріп жатқан күрделі де қиын өзгерістердің үйлесімділігін ... ... ... ... ... ... қазіргі кезде
Қазақстанда білімнің жаңа жүйесі ... ... ... ... де көптеген өзгерістерді қажет етеді: яғни, орта кәсіби оқу орнын
жаңаша құруды, қол жеткен табыстарды сын ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекетін жаңаша тұрғыда
ұйымдастыруды талап ... ... ... ... ... ... жұмысының тақырыбын «Орта кәсіби оқу ... ... ... деп ... жөн ... ... орта ... оқу орнындағы менеджменттің педагогикалық-
психологиялық негізін теориялық тұрғыда негіздеу және ... ... ... функционалдық моделі
арқылы жұмыстың тиімділігін көрсету.
Нысаны: орта кәсіби оқу ... ... ... орта ... оқу ... педагогикалық процесті басқару.
Зерттеудің болжамы: Егер, орта кәсіби оқу орнын басқарудың жүйесі жеке
тұлғалық, іс-әрекеттік, инноватикалық және ... ... ... негізінде құрылса, онда басқару болашақ маманның кәсіптік деңгейін
жоғарылатуға әсер етеді, өйткені ... жүйе ... ... ... ... ... жасалынады.
Зерттеудің міндеттері:
1. орта кәсіби оқу ... ... ... ... ... орта ... оқу ... менеджменттің педагогикалық-психологиялық
негізін айқындау;
3. орта кәсіби оқу ... ... ... ... ... моделі.
Зерттеудің жетекші идеясы: Әлемдік білім беру кеңістігіне кіру үшін
қазіргі кезде Қазақстанда ... жаңа ... ... Соңғы он жылда
инноватикалық процесс тек оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғана ... ... де ... ... ... ... басқару ісін
қайта құрудағы басты мақсат- «бұйрықшылдықтан арылу», яғни ... ... ... ... ... ... қарым-қатынасқа көшуі тиіс. Мұның өзі басқару стилін өзгерте
отырып, жаңа басқару мәдениетін ... ... сөз. Бұл ... ең
маңыздысы, менеджер менеджмент теориясының негіздері жөніндегі арнайы
біліммен қаруланып қана қоймай, ... ... ... ... саралай
отырып, нәтижесінде дұрыс қорытынды жасай білуі қажет.
Зерттеудің теориялық маңыздылығы: Орта ... оқу ... ... негізі ғылыми ... ... ... ұйымдастырушылық-педагогикалық қызметінің
құрылымдық-функционалдық моделі дайындалып, тәжірибелік ... ... ... ... ... ... әдебиеттерді талдау;
- білім беру жүйесіндегі менеджментке байланысты нормативті
құжаттар мен ... ... ... ... ... ... өткізу, алынған қорытынды
нәтижелерді өңдеу;
- орта кәсіби оқу орнындағы ... ... ... жүйелеу, оның педагогикалық-психологиялық жағдайларын
негіздеу.
Зерттеу базасы: Алматы қаласы, №8 Кәсіптік мектеп.
Бітіру жұмысының құрылымы: бітіру жұмысы ... екі ... және ... ... ... қосымшалардан тұрады.
1 ОРТА КӘСІБИ ОҚУ ОРНЫНДАҒЫ МЕНЕДЖМЕНТТІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗІ
1.1 Орта кәсіби оқу орны менеджерін ... ... ... бері біздің қоғамымызда: «басқару- профессионалдық ... ... ... ... ... дайындау керек емес» деген түсінік
қалыптасқан. Білім беру ... ... ... және ... ... ... ... уақытта бояу болса да, дегенмен қалыпты түрде ... ... ... ... ... аңғарылып отыр. Білім беру мекемелеріндегі
менеджрлерді даярлайтын арнайы оқу мекемелері, факультеттер, курстар ... ... ... қазақ тілінде сөзбе- сөз аударылмайды,
оны «басқару» беп аудару қабылданған, ал ... ... ... білдіреді. [4]. Менеджер-арнайы кәсіби дайындығы бар белгілі бір
кәсіпке ... ... ... болу үшін ... ... ... айналысу керек.[5]. Менеджмент –іс ... ... ... ... басқарудың әдістерінің, принциптерінің,
амалдарының жиынтығы. Сондай-ақ менеджмент- минималды шығын және максималды
тиімділікпен ... қол ... ... етуі ... Бұл ... негізі салушы Анри Файоль берген анықтамаға сәйкес келеді:
«Менеджмент – істі мақсатына жеткізу мен одан барынша көп ... ... ... біртұтас, біркелкі оқу мекемелер жүйесінің жойыла бастауына
байланысты, орта кәсіби оқу ... әр ... ... мен ... бола ... ... ... оқитын жерлерді таңдау ... ... ... оқу ... ... оқу бағдарламаларының, оқу
жоспарының, ерекшелігімен, оқылатын ... ... ... істеу
тәртібімен өзгешеленеді. Сондықтан да басқару басқа қасиетке ие ... ... ... ... ... совет уақытынан бері қалыптасып
қалған басқарудағы ойлау стереотипі, әкімшілік-әміршілік басқару әдістері
нарықтық экономикалық жағдайда қажетті ... бере ... [9]. «Біз ... оқу ... менеджмент жүйесін жетілдіреміз»,-деп американдық
немесе жапон менеджментінің жетістіктерін көзді жұмып көшіріп алмау қажет,
яғни ... ... ... ... ... ... ... құруымыз қажет.[10].
Әлемдік білім кеңістігіне кіру үшін ... ... ... жаңа ... ... Бұл ... педагогика теориясы мен оқу-
тәрбие процесінде нақты өзгерістер енгізумен қатар елімізде болып ... ... ... беру ... жаңаша қарауды, қол жеткен табыстарды
сын көзбе ... ... ... ... ... ... іс ... жаңаша тұрғыдан ұйымдастыруды талап етеді. Қазіргі
білім беру саласында оқытудың жаңа технологияларын меңгермейінше ... ... болу ... ... ... он ... ... процесс тек
оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғана емес, басқару процесінде де кеңінен
таралуда. [11].
Қоғам ... ... ой ... ... бүгінгі нарықтық жағдайдағы
экономикалық қиындықтар адам психикасына әсер етпей ... ... ... ... ... ... ... түсіне
білудің маңызы бар. Қайткенде менеджердің жақсы жұмыс істеу ... ... ... ... ... ... ... болады? Бұл
сұрақ тек мені ғана ... ... де ... ... ... Біздің
ойымызша басқару ісін қайта құрудағы мақсат – «бұйрықшылдықтан» арылу, яғни
бүгінгі менеджері бұйрық, жарлықтан қарағанда ... ... ... көшуі тиіс. Мұның өзі басқару стилін өзгерте
отырып жаңа басқару мәдениетін ... ... сөз. Орта ... ... ... бұл ... іс-қимылдар жиынтығы. Бұл жерде ең
маңыздысы, басқару ... ... ... ... ... қана ... ... бірге нықты жағдайларды саралай отырып,
нәтижесінде дұрыс қорытынды жасай білу ... ... ... үшін ... ... шеберлік иесі болу жеткіліксіз. Көп ... ... оның ... қарым-қатынас жасай алуына, жеке
ынтасына, сезімталдығына тәуелді. Демек басқаруды ... үшін екі ... ... ғылым негіздері және менеджмент өнері. ... ... ... мен тәжірибесіне сүйене отырып басқарады. Басты бағыт пен оң
шешім қабылдауға, оның ... ... ал ... ... ... басқару мен бақылау қажеттігін көрсетіп отырады. Сондықтан менеджмент
тек қана ... ғана ... ... білім қоры емес, сонымен бірге ол- өнер.
Күнделікті өзгеріп отыратын жағдайда менеджердің ... ... ... ... ... ... құқық, социология,
басқарудағы білімі мене ... ... ... ... ... ... жоғарғы біліктілігінен
көрінеді.[13].
Нарықтық экономика жағдайында ... үшін ... ... ойы ... ... ... ... қабілеті жеткілікті,
жаңа технологияларды игерген, ұжым құрамында жұмыс істей алатын, өз іс-
әрекетіне жауапкершілікпен ... және ... ... жоғары
менеджерлердің түбегейлі жаңа түрлерін қызметке тағайындауды талап етеді.
Біліктіліктің мазмұны – жеке ... ... ... ... ... ... функцияларын жүзеге асыра ... ... ... ... ... ... ... белсенділігін арттыру, зерттеу.[14].
Басқарудың субъектісі мен объектісі ... ... ... болуы қажет. Осындай байланыс әр түрлі жағдайлардағы
түрлі жұмыстарды ... ... алып ... ... ... субъектісі мен объектісі бір-бірімен ... ... ... сәйкестік болмаса, жұмыс процесінде бір-бірін ... ... ... ... ... асыра алмайды. Екіншіден басқарудыњ субъектісі
де, объектісі де µз беттерімен жұмыс атқара білуі қажет.
Басқарудыњ субъектісі объектініњ барлық ... ... ... ... ... варианттарын қарап, қадаѓалап, кµз алмай ж‰руге
міндетті емес. ‡шіншіден, ... ... ... құқықтық мәдениеті
және объектісі µзара екі жақты байланыстылықты ... ... ... ... іс ... ... ... болып табылады. Басқарудыњ
субъектісі мен объектісініњ ... ... ... тудыруы
тиіс.
Басқарудаѓы субъект - кµп жаѓдайда менеджер ... ... ... - ... ретінде ‰жым алдында кµп сµз сµйлейді, ... ... ... отырады. Кей жаѓдайларда баскдрудаѓы субъект рµлін - барлық
ұжым тобы атқарады, яѓни, басқарудыњ объектісі мен ... ... ... ... µзара тыѓыз байланыста болѓан жағдай кездерінде.
Басқару мәселелері бойынша орта кәсіби оқу ... ... ... ... ... ... ... талдаушылық;
* жоспарлау, болжаушылық;
* ынталандыру;
* ұйымдастыру, ‰йлестіру;
* бақылау, ... ... ... ... ... тањдаѓы білім берудіњ басым баѓыттарыныњ бірі - ... ... ... ... ... тањда білім беруде
т±лѓаѓа баѓытталѓан қарасты ж‰зеге асыру кезек к‰ттірмейтін ... ... ... шешу ... әрбір білім мекемесінде ... ... ... болуы қажет.[16]
Орта кәсіби оқу орнындаѓы «менеджмент» т‰сінігіне «орта ... ... ... ... басқару» деген ұѓым тыѓыз
байланысты.
Орта кәсіби оқу ... ... ... ... компоненттерін қарастырайық. Оқу іс-әрекетіне оқушыларды
арнайы кәсіпке дайындау жатса, ... ... 2 ... ... процесіндегі тәрбие,
б) топтан тыс жэне оқу орнынан тыс тәрбие ж‰мыстары жатады.
Педагогикалық іс-әрекеттерге сонымен ... ... ... кµтеріп отыру және оқытушыларды саяси-идеялық дайындау жатады.
Оқу-тәрбие ж‰мысы - орта ... оқу ... ... ... ... табылады. Сонымен бірге, оқу орнында әр т‰рлі қосымша іс-
әрекеттер де ескеріледі. Оларды схема ... ... ... ... 1
|Оқу орнында орындалатын |Іс-әрекеттіњ атқарылуы ... ... | |
|1 ... ... ... оқу ... бойынша т‰рмысқа |
| ... ... ... |
|2.Жоспарлы ‰йымдастырушылық ... ... ... ... |
| ... есеп ... ... ж‰мыс |
| ... ... ... ... |
| ... ... мен іс-әрекеттерін |
| ... ... ... Материалды-техникалық |Оқу орнындаѓы оқу-тәрбие ‰рдісіне қажетті |
|іс-әрекет ... ... құру ... және |Оқу ... м‰ѓалімдер мен оқушыларды |
|санитарлық-гигиеналық ... жэне ... ... ... ... ету ... ... ... ... оқу орныныњ мәдени және басқа |
|іс-әрекет |да ... ... ... ... да ... оқу ... т.б. |
| ... т‰суі. ... ... |Оқу ... ... ... және µз |
| ... ... ... |
| ... ... ... |
| ... және есеп беру ... ... оқу ... ... ... ... -педагогикалық т‰сінік
қ±райды. Орта кәсіби оқу орнындаѓы менеджменттіњ ... ... ±жым ... ... ... және ... процесс
болып табылады.
Менеджменттіњ теориясы және практикасы-педагогикалық мақсатты ж‰зеге
асырады. Сол себепті оқу ... ... ... ... ... ... орталыѓы қамтиды. Сондықтан да бұларды орта кәсіби
оқу орнындаѓы ... ... ... деп ... ... ... оқу ... ... ... ... ... ... ... ... және оѓан |ретінде қабылдау ... ... ... | ... ... ... | ... |
| | | ... ... ... ... |ынтымақтастыѓы ... | | | ... ... ... | | ... ... ұжымның |Психологиялық т‰рѓыда |
|т‰лѓаѓа дем беру, |психологиялық ... ... мен ... ... |жақсарту ... іс- |
| | ... ... |
| | ... стимул беріп |
| | ... ... ... ... ... алѓа ... мақсатқа жетуге
м‰мкіндік болмайды. Осы ж‰мысқа деген ынта-ықыласты тудыру - менеджердіњ
қол астындаѓы кызметкерлерге ж‰ргізетін ... ... ... ... ... Атап айтатын болсақ, менеджердіњ басқарушылық іс-
әрекетіне: [18]
- µзінен кейінгі ... ... ... ... және ... ... ... анықталѓан психологиялық атмосфераны ұжымда құру;
- директордыњ қол астындаѓы қызметкерлердіњ µз уақыттарын
тиімді қолдануларын қадаѓалау;
- ... ... ... ... ж‰йелілікпен талдау жасау,
- ұжым м‰шелерініњ ... ... ... ... ... ... ... ж±мыстарына ‰немі стимул беріп
отыруыныњ мањызы зор. Яѓни, директор мен ... аз да ... ... ... оныњ ... ... ... отыруы, оны шын ж‰ректен
баѓалауы-м±ѓалімдерді игі істерге итермелейді. [20]
Оқу орнындаѓы менеджмент ресурстары.
Адам ресурсы - ... ... ... топ жетекшілері, пән
м‰ѓалімдері, оқушылар және ж±мысшылар, инфрақұрылым (дәрісхана, зертхана,
кітапхана, асхана, ... зал - ... ... ... ... ... ортасы (бұл білім ортасы), ғылыми орта (интернетке ... ... ... орта ... оқу орнында қолданылатын
принциптері. Менеджмент принциптері - басқарудыњ ±йымдастыру процесіндегі,
қ‰рылымы мен ... ... ... Яѓни, басқаруды
ұйымдастыруды орта кәсіби оқу орны директорыныњ басшылыѓымен іске ... ... ... мен ... ... ... принциптерін - оқу орны басшыларыныњ менеджмент
функцияларын іске асырудаѓы идеялары, ... ... деп ... [22]
Менеджментте барлық принциптер - жалпы және ... деп 2 ... ... ... ... ... ж‰йелік принцип,
көп функциялы, интеграциялық, қ±ндылыққа бейімделу принципі жатады.
Қолданбалы ... - ... оқу ... ... ... ... ... жасауын айтамыз.
Ж‰йелілік принципі - менеджменттіњ µзініњ барлық ... ... ішкі ... ... ... ... ала ... т±тас қ±рылымы
мен ж‰йесін қамтуын айтамыз.[23]
Кµп функциялы принцип - ... ... ... ... ... (ресурстар, қызмет кµрсету) функционалдық (ењбекті
±йымдастыру), мәндік /мақсаттың/ соњѓы нәтижесі.
Интеграциялық принцип - ж‰йе ... ±жым ... ... ... ... ... ... бейімделу принципі - адал ... ... аға мен ... ... арақатынасының қолайлылыѓы және сол
сиякты ... ... ... ... аясына енгізеді. Б‰лар
әрбір педагогтыњ іс-әрекетінде кµрініс таба білу ... ... ... - ... ... ... ... ‰йлестіру принципі жатады. Менеджмент процесініњ
бірінші функциясы жоспарлаудан басталады. ... ... ... ... ... және осы ... жету ‰шін ‰жым м‰шелері не
істеу керек деген с±рақтардыњ шешімі қабылданады. Жоспар - оқу ... ... ... ... болатынын көрсететін күрделі
моделі.
Перспективалық жоспар - орта кәсіби оқу орныныњ ұйымдастырылу жаѓдайына
перспективалық ... ұзақ ... кµз ... бұл жоспарлаудаѓы негізгі
міндет - оқу орныныњ ұйымдастырылуы және µзініњ нарықтық жаѓдайында қалай
ж‰зеге асатынын ... ... ... ... ... жету жолында аз уақыт аралыѓындаѓы ммақсатттыњ
айқындалуы. Жоспар-ол ұйымдастырудыњ тµменгі сатысында ... ... ... ... деп аталады. Оперативтік жоспарда ұйымдаѓы жалпы және
негізгі мақсатқа қол жеткізу жолындаѓы ... ... ... ж‰мысы, іс-
әрекетініњ кµрінісі, т.б. жазылып отырады. Жоспарлау функциясы-ұжым ж‰мысын
талдау негізінде ж‰зеге асады. Оларѓа: ... ... ... ... ... ... ... жауапты атқарушыларды бµлу кіреді. Орта
кәсіби оқу орнындаѓы ж‰мысты жоспарлау ... ... ... және ... ... ... ... талаптар бойынша
құрумен ерекшеленеді.[26].
Орта кәсіби оқу орыны жоспарларыныњ орындалуын м‰ѓалімдер мен оқушылар
қатањ және нақты т‰рде қадалаѓалап отырулары қажет, ... б‰л ... ... ... ... ... ... оқу орнындаѓы ... ... ... ... функциясына-педагогтар мен оқушылардыњ ... ... оқу ... ... ... ... ... құру және жетілдіру, оқу ѓимараттары мен жатақхананы
дайындау, оқу орныныњ ж‰мыс режимін қатањ сақтау, мамандарды ... ... ... олардыњ іс-әрекеттерін ынталандыру, ... ... ... ... ... ... тыс тәрбие ж‰мыстарын
ж‰ргізу, емтихандарды µткізу және дайындалу кіреді. Бұл ... ... ... ... ... ... және ... заттар жұмсалатынын анықтайды. Егер жоспарлау
функциясы - не?, не ... ... нені ... ... ... нені ... ... істеу керек?, нені кµре білу қажет?,-деген ... ... ... ... ... ... қ‰рады: -Кім және қалай?,
кім және қалай жоспарды ұйымдастырып ж‰зеге асырады? «¦йымдастыру» термині
менеджмент ... ... ... ие ... ... ... мақсат, құқық, рольдер, іс-әрекет т‰рлері және ... ... ... ... ж‰йе болып табылады.
Мотивация функциясы. Оқу орныныњ ±жым ... ... ... µтеуге талаптандыратын бір т‰рткі болады. Бұл т‰рткіні
«мотив» деп атайды. Мотивация д/з т‰рлі жагдайлардыњ әсер ... ... ... ... ... µзгерістерге т‰сіп отырады. Осыған орай оныњ
т‰рткілері де, ... жету ... ... ... да ... т‰седі.
Т‰рткініњ µзгеруі іс-әрекеттіњ бағыт-бағдарынан ... әсер ... ... мәні ... т‰рткі іс-әрекет нәтижесіне ерекше әсер етеді.
Атқарѓан ж‰мысына қанагаттану және µз ... ... ... ... ... болу ... ... мақсат сезіміне
алып келеді. Адам оқу процесінде мамандыѓын ... ... және ... мен ... ... ... ... білімін ењбекте іске асырѓысы
келеді. Б‰л қажеттіліктерін µтеген ... ... ... ... және
соѓан сәйкес мотивация дењгейі де арта т‰седі. Осындай жағдайда ... ... ... ... ... ... ... есептейді. Қай
жерде менеджмент пен ењбекті ... ... ... ... м‰мкіндіктер койылады: олардыњ ењбегі жоѓары дәрежеде тиімді, ал
ењбектегі ... - ... ... тиіс. Яғни, педагогикалық ұжымға
т‰рткі беру дегеніміз - қызығушылықтарын ояту, ењбек іс-әрекеті ... ... ... беру ... ... ... ... с±рақтарѓа жауап алуымызѓа болады: Біз нені ‰йрендік?, Келесі
кезде нені басқаша басқаша істеу керек? Позитивтік және негативтік ... ма? ... ... оқу ... ... ... оқушы µмірде кездесетін
талаптарды µз бетімен орындайтын, қиыншылықтарды µз бетімен шеше білетін,
қоршаѓан ортамен ... ... ... ... ... ... иесі ... Орта кәсіби оқу орны болашақ кәсіби маманныњ ... ... ... ... ... болѓандықтан, оныњ ‰лгісін келесі
принциптерден кµруімізге болады:
- Негізгі ... ... ... физикалық, ақыл-
ой, ... ... ... ... жасау;
- Тұлѓаныњ кәсібін терењ мењгеру жолында кездесетін
жаѓдайларѓа талдау жасай білу ... ... ... оқу ... ... ... ... 1 Жаѓымды әрекеттестік арқылы қажеттіліктерді қанаѓаттандыру
Орта кәсіби оқу ... ... құра ... ... іс-әрекеттер
орындалуы қажет:
• Оқушылардыњ оқу процесіндегі ұстанымдарыныњ µзгеруі. ... ... ... ... ... µзгеруі: кењесші, консультант, кењесші;
• Оқушылардыњ бақылау системасыныњ кењдігі. Бақылаудыњ б‰ндай формасыныњ
ж‰ргізіл‰і: µзара бақылау, µзіндік бақылау т‰рінде ... ... ... ... ... бақылау ж‰ргізіп отыруы ... ... ... ... ... - ... ... педагогикалық мәдениет негізінде
қалыптастыру;
• Т‰лѓаныњ ... ... ... ... ... ... ... - диалог - поллилог.
• Дидактикалық құралдарды µњдеу; когнетивтік - себептер - ... ... ... ... білім парадигмасы білімді дайын к‰йінде алу,
ал м±ѓалімге осы дайын ... ... ... ... бас ... айтады. [30]
Бұныњ орнына білім тұлѓаны игілікке тәрбиелеудіњ және оныњ µзіндік
реттелуініњ қ‰ралы ретінде әсер етуі ... ... оқу ... ... ... ... М‰ѓалімніњ оқушыныњ µз бетімен ж‰мыс атқаруына жаѓдай туѓызуы.
- М‰ѓалімніњ оқушылармен бірге µзара ғріптестер ретінде ... ... ... ... орта ... оқу орнындаѓы субъектініњ іс-әрекеті
ретінде қарастырады. Орта кәсіби оқу орнын А.И. ... ... ... ... ... ... арнайы ±йымдастырылѓан педагогикалық
жаѓдай ... ... ... В.И.Панов орта кәсіби оқу орнын:
«Оқушылардыњ ... ... ... яѓни ... ... және жеке ... дамытатын, қалыптастыратын білім ортасы
», - деп т‰сінік береді.
Сонымен қатар, В.И. Панов оқу ... ... ... ... ... Оқушылардыњ оқуына м‰мкіндік береді, сонымен қатар жеке потенциалдары мен
қабілеттерін қалыптастырады.
• Оқыту мен дамытудыњ құралы.
... ... ... ... оқу орныныњ үлгісін құра отырып, мынандай іс-әрекеттер
орындалуы қажет:
... оқу ... ... ... ... белсенді
танымдық іс-әрекеті;
• М‰ѓалімдердіњ ‰станымдарыныњ µзгеруі: кењесші, консультант, кењесші;
• Оқушылардыњ бақылау системасыныњ кењдігі. Бақылаудыњ ... ... ... ... ... ... т‰рінде болады;
• М‰ѓалімдер қызметтердіњ ж‰зеге асуына бақылау ж‰ргізіп отыруы тиіс:
дамытушы, оқытушы, ... ... ... - ... т‰лѓасын педагогикалық мәдениет негізінде
қалыптастыру;
• Т‰лѓаныњ қарым-қатынастыњ мынандай ‰лгісін ... ... ... ... - ... - поллилог.
• Дидактикалық құралдарды µњдеу; когнетивтік - ... - ... ... ... ... µз бетімен ж‰мыс атқаруына жаѓдай туѓызуы.
Орта кәсіби оқу орныныњ ... құра ... ... ... ... ... оқу ... ұстанымдарыныњ µзгеруі. Оқушылардыњ белсенді
танымдық іс-әрекеті;
• М‰ѓалімдердіњ ‰станымдарыныњ ... ... ... ... ... ... ... кењдігі. Бақылаудыњ б‰ндай формасыныњ
ж‰ргізіл‰і: µзара бақылау, µзіндік бақылау т‰рінде болады;
• Мұѓалімдер қызметтердіњ ж‰зеге ... ... ... ... ... оқытушы, тәрбиелеуші;
• Дидактикалық құралдарды µњдеу; когнетивтік - себептер - реактивтек -
дамытушылық;
П.Г.Ковалев білім ортасын құруда 3 ... ... ... Адами факторлар µ оқушылардыњ тыѓыздық ... және ... ... орта µ ... архитектурасы, конструкцияныњ
ашық-жабық дењгейі, щқу структуралық кењістігініњ жэне басқа
ѓимараттардыњ ішкі дизайны т.б.
2. ... ... ... ... ... ... жас ... м±ѓалімдер
т±лѓасы т.б.
3. Оқу баѓдарламасы µ оқушыоар іс-эрекетініњ қ‰рылымы, мұѓалім
стилі және ... ... ... ... ... ±йымдастыру.
В.В. Рубцова т‰сінігінде орта кәсіби оқу орны - орталық, бірліктік
қасиетке ие, сонымен ... жас ... ... ... ... ... ... оқушыныњ ‰лкендермен жэне µзінен кішілермен µзара эрекеттестігі;
Ғ) мањызды процестер - µзіндік т‰сінушілік, коммуникация, рефлекция
ретінде;
Б) тарихи-мәдени компонент ретінде - б‰л қайдан ... ... ... ... анықталады.[31]
Менеджменттің орта кәсіби орнындаѓы негізгі әдістері.
Менеджменттіњ мынандай ... оқу ... ... ... экономикалық.
¦йымдастарушы әдістер - т‰рлі ‰йымдастыру қызметіне қажетті жаѓдай
туѓызады. ұйымдастару әдісініњ негізінде мыналар жатады:
* ... ... ... ... кењістігі бойынша баѓдарлану;
* қажетті құқықтылық - нормативті документтердіњ реттелуі;
- қызметкерлердіњ қ‰қыѓы мен ... ... ... мінез-құлық ерекшеліктері қамтамасыз етіледі.
Әкімшілік әдістер ... ... ... ... ... µте зор. ... сµзбен айтсақ, бұл ... ... ... деп айту қабылданѓан. Б‰л әдістерді қолданудыњ негізгі жаѓдайыныњ
бірі: ұйымдастыру алдында ... ... ... бір ... иелену. Осы әдістердіњ кµп қолданылатын жерлері: әскерде, теміржол
транспорттарында, ... ... ... әдістерді іске асыру,
тәртіп бойынша, орындаушылар қатынасындаѓы сәтті немесе сәтсіз ж‰мыстарды
қолдап, дем беру ... жеке ... ... ... сонымен қатар,
моральді, сыйлық, сый т‰ріндегі экономикалық ... ... ... іске ... ... әдістер ж‰мыстыњ нақты нэтижелерімен тура
байланысқа т‰сетіндіктен субъективтік қасиетке ие. Басқарудаѓы ... ењ ... ... Олар ... ... µсу ... ... анықталѓан нәтижеге қол
жеткізуге баѓытталѓан.
- Олар ж‰мыстыњ инициативаларыныњ ... ... ... іске ... ... дем ... баѓытталѓан.
Экономикалық әдістер. Бұл әдістіњ ... ... ... ... ... к‰рделілігіне (немесе қарапайым
тапсырмаѓа) байланысты жеке ... ... ... байланысты.
Мына себептерден біз шындықтыњ бірталайын ашуымызѓа болады: егер ... ... ... не ... біз ... кедейміз. [32]
Ұжымдағы әріптестер жүйесінің
моделі.
Менеджменттіњ психологиялық негізіне ‰жымдаѓы әріптестердіњ
ынтымақтастыѓы, ... ... ... ... ... қызыѓушылықтары жатады. Орта кәсіби оқу орны ұжымдаѓы әріптестердіњ
мынандай қасиеттерін µтеу ... ... ... ... ... ... сэйкес м‰ѓалімніњ білім алу қажеттілігі;
* м‰ѓалімніњ кәсіби дењгейініњ µсу қажеттілігі;
* бәсекеге ... ... ... жэне ... ... ... ... мақсаты – кәсіби білікті, бәсекеге қабілетті
маманды қалыптастыру болып табылады. ұжым м‰шелерініњ ... ... ... ... ... ... ұжым м‰шелерініњ тењ құқықтылыѓы;
* ж‰ктелген тапсырманы бар ынтамен орындау;
* жауапкершілік;
* ж‰мысты ынтымақтастыққа келісім бойынша орындау;
* қарым-қатынастаѓы ашықтық.
Орта ... оқу ... ... м‰шелерініњ ж‰мыста қызыѓушылықтарын
қалыптастыру - ... ... ... ... яѓни оныњ басқара алу
қабілетіне, ұжымда жақсы психологиялық климат орнатуына, ұйымшылықты сақтай
алу қабілетіне тікелей ... ... ұжым ... ... ... ... ұйымдастыруы тиіс. Сурет 2 [33]
Сурет 3 Мақсат: т‰лѓаныњ ‰здіксіз µз ... ... ... педагогикалық
жаѓдай жасау және оныњ ењбекке қабілеттілігін, әлеуметтік ... және оныњ ... ... әлеуметтік бейімділігін тудыру
Орта кәсіби орнын құрудың негізгі мінездемесін қарастырайық ... ... адам ... ... ... ... ... информация.
• Вертикальді ењбек бµлінісініњ жалпы мақсатпен сәйкестігі, мақсатқа,
әсіресе оныњ ... ... ... ... ... ... ... Горинотальді ењбек бµлінісі оқу орнындаѓы қызметкерлерге негізделгені
айқын: біреуі жалпы білімдік дисциплинаныњ µтілуіне жауап берсе, біреуі ... ... ... - ... тыс ... жэне ... Сыртқы ортамен байланыс: әріптестермен, ақпараттық системамен т.б.
байланыс орнату.
Білім ... ... және ... баѓытталѓан мінездемесі:
• білім алуды ±йымдастырудаѓы прогресс (даму критерийі).
• білім алуды ‰йымдастыруды тиімді дамыту (тиімділік критерийі)
мына схема ... ... ... сапалы реттеу: жоспар —
әрекеттестігі-баѓа тиімділігі ... ... ... ... ... ... оныњ тиімділігін кµрсететін
мақсат, критерийі, ... ... ... ... ... ѓана оқу ... басқаруды
мақсатты - баѓдарламалы деп айта аламыз. Даму баѓдарламасы - ... оқу ... жања ... ... µз ... ... ... қол жеткізуге м‰мкіндік ... ... ... ‰ш шешемді біріктіреді: мазм‰ндық, ... ... ... оқу ... барлық ресурстарын қолдаумен іске асады.
Сурет 4
• оқу орныныњ іс-әрекеті дењгейін (білім алу ... ... ... ... ... есеп беру ... анықтау.
• Оқу орныныњ дамуына болжам жасау, әлеуметтіњ м‰мкіндіктері ... ... ... ... ... ... ... негізі.
Қазіргі замандаѓы менеджментте конфликт дегеніміз – бір-біріне қатар
баѓытталѓан мақсаттар, ... ... ... немесе µзара
іс әрекеттегі екі жақты ... ... ... Ұжым ... ... әсер ету дењгейіне байланысты тиімді немесе тиімсіз конфликт
деп бµлінеді. Тиімсіз конфликт - қызыѓушылықтардыњ ... ... ... ... ... ... ұжым м‰шелерініњ әлеуметтік-психологиялық климатыныњ нашарлауы- жұмысқа
деген қызыѓушылықтыњ болмауына және ењбек тиімділігініњ тµмендеуіне алып
келеді.
• Ұжымныњ болашақтаѓы ынтымақтастық ... ... ... ... ... ... ‰мтылудаѓы проблеманы шешудегі іс-әрекеттердіњ қақтыѓысы.
Тиімді конфликт - басқару ж‰йесініњ тиімділігіне жақсы жаѓынан әсер
етеді, ... ... ... шешуге баѓытталѓан, ол
т‰лѓааралық қатынастыњ қайшылыѓына алып келмейді.
Конфликт жаѓдайлардыњ себептері.
Менеджментте ... ... ... ... ... Дискуссия
кезіндегі д‰рыс айтылмаѓан сын, жэне ... ... ... ... ... Сыртқы себептердіњ негізілеріне мыналар
жатады:
• әлеуметтік-экономикалық және тұрмыстық мінездіњ жетіспеушілігі, мысалы,
теріс эмоция,
• бақылаудыњ ... ... ... қол ... ... орындалмаѓан ж‰мысын бір рет кешіреді, екінші рет, ‰шінші рет
ойламаѓан жерде жазаѓа тартады).
... ... ... ұйымдастыру және т.б.
Конфликтініњ ішкі себептері: тұлѓааралық ... ... ... Топ ... ... ... Топ ішіндегі бақылаудыњ тµмендеуі ж‰ктелген тапсырманыњ ... ... де ... ... тапсырылады, кейіннен кері эмоция,
ашу-ыза сыртқа шыѓып, кµп ... ... ... алып ... себептер әрбір ұйымдастыруда µзініњ орнын тауып жатады.
Басқару тапсырмаларын шешуде ... ... әсер ... қанаѓаттандырылмауы салдарынан информацияны ... ... ... ... алып ... ... ... отырѓан жаѓдайды д±рыс т‰сінбеуге әкеп соѓады. ... ... ... ... ... ... конфликтініњ
себептеріне мыналарды жатқызамыз:
- Оппоненттіњ сын айтуды µзініњ білімдарлыѓын кµрсету мақсатында
пайдалануы.
- ... жеке ... беру ... ... қолайлы, ыњѓайлы
жақтарын айтуы. Оппоненттіњ µзініњ ж‰мыс ... ... ... ... сыни ... ... µзініњ кері эмоциясын ... сын ... ... ... ... ... µзініњ
топтаѓы беделін т‰сіріп алуына алып келеді.[35]
Менеджер ... ... ... ... ... ... ... мыналар:
• Ақылгµлік, менеджер проблеманыњ шешімін таппаѓан кезде адамгершілікке
‰йрететін фразаларды қолданады (біз осы ... ... табу ... ... ... қажет т.б.)
• Менеджердіњ талап ету дењгйініњ µсуі, яѓни ол ... ... ... ... ... ... ... қ‰рметін қолдана
отырып, кµњіл аударудыњ мәжб‰рлік ... іске ... ... оѓан ... кµњіл аударып, қойѓан талаптарын ықтиярсыз
орындайды.
• Сенімді аргументтерден бас тарту, яѓни менеджер алѓа қойѓан сұраққа ... таба ... соњ, ... ... ... ... алдайды ( бәрі жақсы болады, µмір с‰ре бәрін кµреміз, бәрі
орнына келеді т.б.)
Менеджердіњ ... ... ... жіберген қателігін жабу мақсатында
µзіне кір келтірмеу.
• Шабуыл - ... қол ... ... µте ... ... ... сала сµйлеуі, б‰ндай жаѓдай қызметкерлер тарапынан ... ... ... қайтарылады немесе гипермотивация ... ... ... алып ... ... ... талабын д‰рыс жеткізбей, басқаларды шындықтыњ
бетін ашпай жібере салады (мысала, б‰ныњ бәрі ... ... мен ... ... істењдер т.б.)
Шындықтан қашақтау, менеджер µзініњ қабілетсіздігін т‰сіне отырып, ж‰мыстыњ
атқарылуын қызметкерге жаба салады. (менсіз бір ... ... ... қатысуымсыз атқарыњдаршы т.б.) ... ... ... анық ... ... және конфликтіні µзініњ іс-әрекетінде
болдырмауѓа ... ... ... жою ... екі ... бµліп қарастыруѓа болады.
Қ±рылымдық, іс-әрекет конфликтініњ мазм‰нында болѓанда (тиімді конфликтіні
жатқызуѓа болады).
Т‰лѓааралық конфликтігі қатысушылардыњ арасындаѓы µзара әсер
( кµбіне тиімсіз конфликтіге сай ... ... ... ... қарым-қатынасын бұзбауѓа тырысып,
конфликтіге белсенді әсер етпейді, екі жақты қатынастыњ ... ... ... ... б‰л ... ... ... және жиі кµрініс
тауып отыруына алып келеді, бірақ б‰ндай кезде конфликтініњ ... ... ... ... ... жою ... 5 ... тәсілдерін бөліп көрсетеді:
Жұмыс ... анық ... ... яѓни ... қызметкердіњ құқыѓын,
міндеттерін, қызметін, ресурстарын, және ... ... ... ... ... ... емес ... олардыњ қызыѓушылықтары
қиылыспайды.
Басқарудыњ қатањ ж‰йесін қолдану, яѓни басқару шешімін бір ѓана ... баѓа ... ... ... ... ... стимулдарыныњ,
жеке кµрсеткіштерініњ есебі жолымен, яѓни ұйымдастыру жұмысыныњ бірт‰тас
қорытындасыныњ нәтижесінде ... ... ... ... ж‰йесін қолдану - қызметкерлер ‰шін конфликт
жаѓдайы жұмыс қорытындысында материалдық ... ... ... ... ... бойынша рұқсат беру - кофликтініњ шындық
себебі анықталады. Мұндай жаѓдайларда менеджер ... ... ... ... қызметкерлер кµп жаѓдайда жасыруы және µздерініњ
басқа қажеттіліктеріне, пайдасына қолдануы ... ... ... ... адамдарын қызметтегі жоѓарѓы орынѓа ұсынады, егер осы
кезде ұсынылѓан кандидаттарыныњ бірі еврей болса, онда оны ... ... б‰л ... деп айыптады. Шындықтыњ беті ... ... ... ... µз ... ... ... тиіс (мысалы, жоѓарѓы қызмет орнында µзініњ кандидатын ұсыну)
[37] Тұлғааралық конфликтіні жою тәсілінің 7 негізгі түрлері:
Ауытқу - конфликтіге ... ... ... - ... ... ... ... яѓни эрбір конфликтініњ ол ‰шін тиімсіз екендігін т‰сіндіру,
бұл әрине әрбір адам ‰шін ақиқат.
Еріксіз кµндіру - яѓни ... ... бір ... ... ... шешу - үш ... ... Біріншіден, қызметкерлер ‰шін
конфликтініњ проблемасы оныњ шешімінен емес, мақсаттыњ ... ... ... ... ... тиімді есебі ж‰йесі қабылданады,
б‰л екі жақты да қанаѓаттандырады. ‡шіншіден, есеп ... және ... ... ... ... т‰рде қасақана арандатуы, яѓни
конфликтіге т‰скен қызметкерлерді жазалау ... ... ... ... Бір жақты жою - б‰л кей жаѓдайларда ѓана ... яѓни ... екі ... ... ... басқа м‰мкіндіктер болмаѓанда іске
араласады: ж‰мыстан қуу, ж‰мыс орнын ... ... ... ... ... ... - екі жақты конфликтіге т‰сушілер бір-
бірін т‰сінісіп, екі жақтыњ шешімдерін де ... ... деп ... тәсіл де µте тиімді, себебі біліктілігі тµмен ... ... ... ... ... кµп варианттарда екі жақты проблема соњына
дейін шешімін таппайды, себебі екі жақтыњ ... ... ... Егер ... ... мањызды болса, негізін
қайтадан бастау сақталынады.
Орта кәсіби оқу ... ... ... ... ... ... ... кµрсетуге болады.
Мақсат- педагогикалық ... ... ... ... ... факторы, ол ењбек қозѓалысын ... жету ... ... фактор.
«Мақсат – нәтиже» линиясын сәйкестендіруде іс-әрекетке дұрыс
координация беру ... ... ... ... ... ... компоненттеріне негізделеді.
Диагностика арқылы іс-әрекетті қалай ж‰зеге асырылуын анықтау және іс-
әрекеттіњ ерекшеліктерін білу.
Болжау /прогноз/. ... ... ... Менеджер µзініњ
іс-эрекетінен нэтижені кµре білу қабілеті болуы ... яѓни ... ... анықтап, педагогикалық µнімге қалай қол жеткізуге
болатындыѓын және оныњ жолдарын баѓдарлап болжауы керек. [39].
Басқарудың өту ... ... ... ... / ... ... ... тиімді
атқаруы кµп нәрсеге µз әсерін тигізеді, ол педагогикалық ... ... іс ... ... кµз ... келтіре білуіне байланысты. Атқару
процесі жоспардан басталады. Ол ұжым жұмысын талдау негізінде жүзеге асады,
яѓни жұмыс ... ... оныњ ... ... және ... анықтау,
жұмысты атқарушы, жауапкершілігі бар адамдарды бµлу.[40]
Келесі ... ... ... ... жүзеге асырады.
Орта кәсіби оқу орныныњ менеджерініњ болжамдық/ прогноздық/ этаптаѓы
жұмысты тиімді ... кµп ... µз ... ... ол ... ... мақсатты іс әрекеттерді нақты кµз алдына ... ... ... ... ... ... ... теориясы- менеджердіњ қарамаѓындаѓы қызметкерлерге
сенім білдіру, олардыњ табысты ењбек етуіне қолайлы жаѓдай ... ... ... ... адам ... ... құндылықтарѓа
баѓытталѓандықтан, оқу- тәрбие процесіндегі ұстаным ... ... ... ... ... ... ұстанымдарын
ендіру ‰шін бірнеше кезењдер іске асуы тиіс:[41]
- Менеджердіњ басқару теориясыныњ болуы; µзін-µзі ... ... ... ... ... стереотиптерден бас тартуы және µзіндік
‰здіксіз дамуы;
- Менеджменттіњ теориясы мен ... ... ... ... ... ... істі ... алу қабілеті болуы тиіс;
- М‰ѓалімдерді баѓалай алуы, олармен " субъект-субъект" қатынасында
әрдайым т‰сіністікте ... ... ... ... ... ... бәрі ... µзіндік жетілудегі қозѓаушы к‰ш болып
табылады,
- Жауапкершілігінің болуы;
- Жеңіске жетем деген мотивтің ... іс ... ... ... ... туа ... болмайды, оның өзі өмір бойы,
өмір тәжірбиесінің, өзімен-өзі ... ... ... ... ... ... ... қарым-қатынасы көбінесе оның жеке басына және де
сол ұжымен ынтымақты, дұрыс жұмыс ... ... ... ... қарым-қатынасы бір қатар ерекшеліктермен сипатталады:
Біріншіден- ұжымдағы қарым-қатынас ... ... ... ... ... ... ықпал етеді.Ұжым алдындағы міндеттерді шешу үшін
қажетті осындай талаптарды жүзеге ... ... ... ресми,
іскерлік қарым-қатынас орнатудың негізі болып саналады.
Екіншіден- ... ұжым үшін ... бұл тек ... бедел ғана емес,
белгілі бір білімді және ұжым мен ұйым ісін ... ... ... етеді.
Үшіншіден- менеджердің ұжыммен қарым-қатнас этикасы топтасқандықтың,
ұжымды ұйымдастырудың, олардың өз әлеуметтік ... ... ... ... ... Менеджердің осындай қарым-қатынасқа ықпал етуі,
оның өкілеттілігі, құқығы ғана емес, ... ... ... ... ... жеке ... ... ұжым құрамына қарай менеджер өзінің жақсы жағынанда, нашар
жағынан да ... ... ... ... ... ... ... өздері де аңғармай қалады.[42]
Американдық менеджерлерге қойылатын басты талаптардың ... ... және ... ... ... ... ... менеджер- менеджер емес.
Әйтеуір қалайда сынау ... ... ... ... болу ... ... ... түсіп, жұртшылық арасында «бәрібір басшының ... ... ... ... сөз ... Сын әділ болуы, нақты кемшілікті дөп
басуы тиіс. Білікті педагогтар оқыту процесінде оқушылардан тек ... ... ... ... Іскер педагог ешқашанда «бұлай істеме»
деп айтпайды, «былай істесек қайтеді» дейді, яғни ... ... ғана ... Әзіл ... түсіне білу, өз кемшілігіне дер кезінде
күле білудің айрықша маңызы бар.
В.У.Терещенконың айтуынша, АҚШ-та әрбір менеджерлердің өз ... ... олар мұны ... ... ... ... емес, егер адамның
беделі болса, егер көпке құрметі болса, онда ол карикатурадан сескенбейді,
оған ашуланбайды, ... ... ... ... және оны жою ... өз ... көпшілік бөлігін әңгіме, кеңес өткізуге,
тікелей байланыс орнатуға, мәлімет алмасуға жұмсайды. ... орай ... ... ... ... ... ... білудің
айрықша маңызы бар.
Бірінші- қабылдауға түсініп, ұғынуға қатысты кедергілер.
Адамдардың қабылдап, ұғынуына алуан түрлі факторлар ... ... ... ... кемітпес үшін бұларды ескерту қажет.
Коммуникациялық ахуал менеджерлермен қызметкерлер арасындағы өзара ... ... ... өзі осылардың ... ... ... қайшылықтарынан туындайды.
Екіншіден, вербалсыз (лат. вербалис-ауызша сөздей ... ... ... ... ... ... адамның бет-әлпетіндегі
өзгерістерді, мәселен күлкісін, қабылдамау ... ... ... ... ... ... ... кері байланыс.
Кері байланыс өте маңызды, өйткені оның өзі сіздің алған хабарыңыздың
нақтылығын анықтауыңызға мүмкіндік береді. ... ... ... ... кері ... ... жеке адамдар арасында мәлімет алу
тиімділігін ... ... ... ... ... ... ... бірі-адам
хабарды жібергенде де және қабылдағанда да бірдей дәл ... ... ... ... ... ... ... үшін
мынадай жайттар ұсынылады:
- мұқият тыңдай білуге дағдылану;
- өз идеяңды айтпас бұрын айқындап алу;
- өзіңнің дене тұрысыңа, ... ... ... зер ... ... және ашық ... әңгімеге көңіл бөлу. Эмпатия-бұл адамның
сезіміне көңіл аудару, әрі қолдау, көңілді әңгімелесу;
- кері байланыс орнатуға тырысу.[44]
Ұйымдық қарым-қатынас кедергілері және оны жою ... ... ... ... оқу орны ... ... ықпал етеді, сондықтанда, қандай кедергілер ... ... ... ... ... ... білудің зор маңызы бар.
Кедергілердің бірі- хабардың бұрмалануы. Оқу орны ішінде мәліметтің
бұрмалануы жеке адамдар ... ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін.
Екінші бір себебі- мәліметтің екшелік сезілуінен ... ... ... ... оның мәні ... ... тым көп келуінен болады. Мұндайда менеджер
қажетті, ... ... ... әуестенеді.
Орта кәсіптік оқу орнының тиімсіз құрылымы менеджердің қойылған ... және ... ... ... шектейді.
Жоғарыда аталған кедергілердің басқасына жататыны-басқарма кадрларының
құрамы, әрі ... ... ... ... ... мәлімет алмасуды жақсартуға болады, ол үшін кері байланыс
жүйесі құрылуы, мәлімет ... ... ... ... әрекетінің
белсенділігі арттырылуы, ұсыныс жинау ... ... ... ... ұжым ... ... сондай ақ мәлімет алу үшін
кедергі технология жетістігін қолдануы тиіс.[45]
Менеджер міндеттері.
1. Менеджер міндетті, ... оған ... ... ... ... ... ... сапасын және өзінің жұмыс
міндеттеріне сай келетін адамның жұмыс жасайтындығын ... ... ұжым ... мамандарына өз еріктерімен жұмыс жасап,
шешімдер қабылдауына мүмкіндік ... ... іс ... ... жағдайларда ғана араласуға;
3. Өзінің жұмысшыларымен мамандарына,әріптестеріне нақты тапрсырмалардың
орындалу мерзімін және маңызды элементтерін атап беруі керек;
4. Өзінің ұжымының іс қимылдарын ... және ... ... ... ... ... алып отыруы қажет;
5. Өте қауіпті жағдайда ... ... ... ... ... ... Шешімді талқылап, таразылап қабылдауы керек.[46]
Оқу орнындағы педагогтардың міндеттері.
1. Өз өкілеттіліктері ... өз ... ... ... ... өздерінің міндеттерін ұжымға, басқа біреулерге беруге құқықтары
жоқ;
2. Әр уақытта қабылданатын шешім оның өкілеттілік ... ... ол бұл ... ... басшысына айтылуына міндетті;
3. Өз менеджерімен қажет деп санайтын сұрақтар бойынша ақылдасып отыруға
міндетті;
4. Өз ... ... ... ... ойластыруы және
жетілдіруі туралы ұсыныстар беруі керек;
5. Өз жұмысын, қызметін, басқа қызметкерлердің, бөлімдердің жұмыстарымен
үйлестіруі ... Ол әр ... өз ... істелініп жатқан жұмыстары жөнінде хабардар
етіп отыруы керек;
7. Ол әр уақытта өзінің ... ... ... ... отыруға
міндетті.[47]
Ақш пен Қазақстанның орта кәсіби оқу орындарын салыстырып ... 2
| АҚШ | ... ... ... және ... ... ... білім- кәсіби мектеп|
|орнының оқу программасы өндірістің 4|және кәсіби лицейлер жатады. ... ... ... ... әр түрлі салаларына |
|Ауылшаруашылық ... ... ... ... ... |жұмысшыларды даярлайды. ... және ... ... |Кәсіби мектеп 2-3 жыл оқытады, ал ... ... ... ... 3 жыл. ... ... ... (үй | ... ... ... ... ... білім- орта кәсіби маман|
|Осылардың ішінен бір саланы таңдап, |даярлайды. Олардың оқу мерзімі 3-4 |
|меңгеріп шыққан соң олар жұмыс |жыл. ... ... ... |Жалпы орта білімді және ... ... ... ... ... ... ... орта |
|Техникалық және кәсіптік оқу орнына |кәсіби білім алғанда сабақ ... ... ... ... ... ... түрде |
|оқуы ... ... ... өте ... ... ... ... білімі бар азамат екінші|
|келеді. Негізгі оқылатын пәндердің |рет қайта ақылы орта ... ... ... ... ... болады, бірақ ол қысқа уақыт |
|тереңдетілген курсы жаратылыстану |ішінде оқиды. ... шет ... ... ... ... кәсіптік оқу орнында білім | ... ... деп ... | ... орта ... ... екі | ... тест тапсырады. Бұл экзамен | ... ... ... ... | ... ... қай ... жақын: | ... па әлде | ... па соны ... ... | ... | ... сапасын бағалау. | ... ... әр пән ... | ... ... | ... (өте ... ... ... | ... ... ... F(өте | ... Баға ... ... |Оқу ... бағалау. ... ... ... ... |Оқушылардың білімі әр пән бойынша |
|қатар сабақтағы жауап беруіне, ... ... 5 (өте ... 4 ... және жазбаша түрде берілген |(жақсы), 3 (орташа), 2 (нашар).[48] |
|тапсырмаларға да байланысты. Оқу | ... ... ... ... | ... ... білімі | ... | ... ... ... және ... ... ... көпшілік бөлігін өзінің қарамағындағы
адамдармен әңгімелесуге, жұмысының орындалуын ... ... жаңа ... ... ... ... өзі кездесуді
ұйымдастырғанда, біріншіден жұртшылықтың сеніміне ие болу үшін, ... ... әрі ... ... оған ... ... өз жұмысының тәжірибесін көрсету, пайдалы инициативаны ... ... ... ... ... ... ... көпшілік бөлігін қызмет үстінде қабылдау
кезінде жүзеге асырады.[49]
Қабылдау мәнері бойынша менеджер 3 топқа бөлінеді:
1топ- мұндай менеджерлерге ... ... ... ... ... ... ... жиырма шақты қызметкерлері болса, онда
«Ашық есік саясаты» дұрыс деп саналады.
II топ- ... ... кіру де, оны ... табу да өте ... топ- ... менеджерлердің қабылдау тәртібі болады, кезекшілік пен
регламент сақталады, бұл ... ... 2 ... ... ... ... ... (шақыру)
бойынша қабылдау және қол астындағылардың өтініші бойынша қабылдау.
Менеджер қол астындағыларды ... ... ... ... танысу, жұмысын ауыстыру, тапсырма беру немесе жаза ... қол ... ... ... ... ... Егер қол
астындағылар өз мәселесін менеджерсіз шешуге тырысатын ... онда ... ... ... ... ... ... түрге бөлінеді:
1. Менеджер орнынан тұрмайды, бірақ келген кісіге қарайды.
2. ... ... ... ... ... ... ... қарсы алып амандасады.
Тиімді қабылдау үшін қажеттісі:
- қызмет мәселелерінің және ... өзі ... ... ... кезек күттірмейтін мәселелер бойынша қабылдау уақытын дәл белгілеу,
мұндайда қабылдау бағытының баяндамасы немесе мәлімдемесі түрінде өтеді
(көбінесе жұмыс бастаған кезде).
Кезек ... ... ... ... ... ... көмекшілері қатыстырылады. Өзіңіздің ой-пікіріңізді,
позицияңызды жеткізудің, осыған көз жеткізудің ең қолайлы жолы жылы жүзді
әңгімелесу. Әңгімелесу жиі өткізіле бермейтіндіктен, әсіресе ... ... ... мен ... ... ... ... кездесуде барлық
мүмкіндікті пайдалану қажет.
Қабылдауды ұйымдастыру.
- Белгіленген уақытты ... ... ... Егер 10 минуттай кешіксеңіз
кешірім сұрайсыз, ал 30 минуттан астам ... ... ... ... ... ... ... телефон шылдары да бөгет жасамайтын
болсын.
Мәжілісті немесе кеңесуді ойдағыдай өткізуі үшін менеджер өзі айтып
қана ... ... да ... Шет ... өз ... ... атты пәнді енгізетіні белгілі.
Әлеуметтік психология жөніндегі мамандар тыңдаушылырдың қателіктері
мен зиянды әдеттерін зерттеп, осының негізінде арнайы курс ... ... ... ... ... едәуір арттыруға болатындығын
дәлелдеген.[50]
Мұқият тыңдаушының орындауға тиісті жағдайлары.
I-жағдай. Әңгіме ... ... ... ой ... ... ... 4 есе көп ... қорытындылай біліңіз.
II жағдай. Сіз тыңдап отырғанда, келесі мәселені ойластыруға, әсіресе,
қарсы дәлел айтуға әзіренудің қажеті жоқ.
III ... ... ... мәселеге шоғырландырып, қосалқы ойларды
ысырып қойыңыз.[51]
Я. В Радченко бойынша ұжымдағы ... және ... ... құрылымы
|Бейресмин құрылым-бұл | ... ... бұл заң ... ... ... | ... негізделген |
|тәртіп, әдет-ғұрып, | ... ... ... ой | ... жиынтығы. |
|пиғылдарымен туындаған, | | ... ... | | ... | | |
| ... |
| ... |
| ... ... ... ... |1. ... ... ... ету |
|2. Жеке тұлғаның ... |2. ... ... ... |
| ... мақсаттары, тапсырмалары |
|3. Жеке өзіндік мүддесі, ынта |3. Ынталандыру жағдайы және ... ... ... ... ... нақты |4. Бекітілген тұлғалығы ... ... | ... Ықпал, авторитеті |5. ... ... ... ... |
|6. Іс-қимыл стилі |6. ... ... ... ... ... |7. ... міндеттері |
|8. Жетекшілік |8. ... ... ... құқы |9. ... ... ... ... |10. ... көрсету |
|11. Олар үшін ... ... |11. ... шеңберіндегі ... ... жоқ ... ... ... | ... ... ... ... |12. Қызметтік ресмилікті ... ... ... ... ... басынан аяғына дейін |
| ... ... ... ... ... ... |13. ... жұмыстың кәсіптік- |
|өкілеттілігі. ... ... ... ... келесі жұмыстар кіреді ... ... ... ету ... ... ... реттеу, үйлестіру. ... ... ... ... ... ету, қарыз алу т.б |
|Оқу орны ... ... және ... ... ... |
|жүргізу. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... керек |
|1 |Ол ... оң ... және ... ... ... |
| ... өзгертулермен жетілдірулерді құрметтейді, қуаттайды. |
|2 |Ол өзі ... ұжым өз ... ... ... ... |
| ... қамтамасыз етеді. |
|3 |Ол ... ашық ... және ... ... ... |
| ... |
|4 |Ол не ... ... ... және ... ? Яғни нақты тапсырмалар береді. |
|5 |Ол қызметкерлерді қажет болған жағдайда жақсы ... үшін |
| ... ... |
|6 |Ол әр ... ... ... ... |
|7 |Ол ... ... ... да мақсатты бағытты ұстанады, бірінші |
| |шеттен екінші ... ... |
|8 |Ол ұйым ... тәртіпті ұстайды. |
|9 |Ол ... ... және ... ... ... |Ол ... және өзгелерге қатаң негізсіз қызметкерлерге тиіспейді және|
| |жөнімен сынайды. ... |Ол ... өз ... ашық ... ... және |
| ... ... пайдаланады. ... |Ол ... ... ... |Ол ... және ... ... біледі. ... |Ол ... ... тиімді пайдалану шараларын анықтайды, оларды |
| |маңыздылығына қарай ... ... |Ол ... ... қалдырмайды, уақытында шешуге тырысады, өзі |
| |үшін ... ... ... ... |Ол ... жағдайды жетілдіруге тырысады. ... ... ... жоғары. ... ... ... ... ... ... сөйлеу, өзінің ойын нақты, түсінікті және әдемі жеткізе білу. ... ... ... ... ... ... мәдениеті:этика+этика. ... ... ... ... мәдениеті. ... ... ... ... ... және ... ... және оларды қызметкерлеріңе көрсету./52/ ... ... жете ... егеменді алуына байланысты пайда болѓан демократиялық
өзгерістер білім берумен қатар оны ... ... де ... ... ... ... ... үшін стратегиялық және иновациялық
ойы дамыѓан, басқару мәселелерін ... ... ... ... ... ұжым ... ... істей алатын, µз іс-әрекетіне
жауапкершілікпен ... және ... ... жоѓары
менеджерлердіњ т‰бегейлі жања т‰рлерін қызметке ... ... ... ... ... беру мекемелеріне қойылатын кәсіптік талаптар болса да,
американдық менеджерлер ... ... ... Олар:
* басшылық жасау;
* адам ресурстарын басқару т.б ;
- ... жғне ... ... ... ... ... ... білу қабілетініњ болуы);
* адам ерекшеліктерін білуі;
* ұжымда жұмыс істеуі (елді сендіре білуі);
* ойлай білуі ( талдау ... ... және сын ... ... ... бейімделгіштігі (бейімделе білуі).
К‰нделікті µзгеріп отыратын ... ... ... ... басқару ж‰мысында, педагогика, психология, социология, құқық,
басқарудаѓы білімі мен ... ... ... ... ... ... ... біліктілігінен
кµрінеді.
Біліктіліктіњ мазм‰ны- жеке-кәсіптік, интегралдық, сипаттама ретінде
менеджменттіњ тµмендегідей ... ... ... ... білуімен
анықталады, олар: болжау, ұйымдастыру, бақылау, реттеу ‰йлестіру,
сәйкестендіру, ... ... ... ... ... ... жэне ... бµліктерініњ
бірлесуі болып табылады.
Джирасингх пен Лайонс жасаѓан менеджер моделі ... ... ... 14 элементінен тұратын 5 саланы қарастырады:
Бұны кесте түрінде былай көрсетуге болады.
Кесте 3
|Жоспарлау мен әкімшілік ж±мыс ... ... ... білу баѓыттық|
| ... ... ... ... ... |
| ... баѓалау. ... ... ... |Қатыстық қабілеттер, кµз |
|жасау ... ... білу ... және ... ... |Кәсіптік білім, техникалық білім ... жеке ... ... және |
| ... ... арқа |
| ... ... қорытынды жасай білу. |
| |¤з ... ... даму ... |
| ... ... ... елмен араласа |
| ... ... ... ... іс-әрекетін былай кµрсетеді:
- ж‰йелі
басқару және оқу орныныњ дамуы;
* білім беру процесі;
* ... ... ... ... ... ... беру ж‰йесін басқаруды менеджмент аумаѓында қарастыру д‰рыс па деген
зањды сұрақ туады. Б‰ѓан біржақты «Иә», -деп ... ... ... ... теориясыныњ біз ‰шін ұтымды жақтары бар: нарықтық жаѓдайда
жањаша басқару, жања жадайларѓа бейім болу,ұжымда ... ... ... ықпал ету, µсуге талпыну.
Сµзсіз, басшыныњ басқара білуі орта кәсіби оқу орнын тиімді басқару мен
білім алушылардыњ жете білушілігімен тыѓыз байланысты. ... ... ... салаларды басқарудаѓы жете білушілік модельдерін зерттеу
нәтижсінде тµмендегідей модель ... ... ... ... жете ... ... ... -қоршаѓан адамдар арасында
Менеджер крршаѓан адамдар арасында µмір с‰реді және әр ... ... бір ... ... топ, ... ... қоѓам, мемлекет. Барлық
адамдар µз еркімен осы әлеуметтік ж‰йеге ... ... ... ... ... белгілі мына формула ‰немі іске асырып
отырады: «Біз бір-бірімізге қажетпіз!».
Ж‰йедегі адамдар бір-бірімен жақсы қарым-қатынаста, ... ... ... ... ... ... ... менеджердіњ қоршаѓан
адамдармен дұрыс қарым-қатынаста болуы- µзініњ іс-әрекетіндегі ... ... ... ... ... ... адам ... ажырамас бµлігі. С. Н Архангельский былай
атап кµрсетеді: «психологиялық кµзқарас т‰рѓысынан алѓанда адамныњ болашак
іс-әрекетін жоспарлауыныњ мэні сол, ол ... бір ... ... ... құралдарын ой елегінен µткізіп, т‰пкі мақсатка ... ... да ... ... ... қызметі жоспарлануы
қажет. Ол ‰шін дербес ж‰мыс ... ... оқу орны ... жалпы
тәртібі, адамдарды µзара араластыру графигі, жеке шыѓармашылық жоспары т.б
жасалады.
Дербес жұмыс к‰нініњ тәртібі белгілі бір ж‰йемен ж‰зеге ... ... ... ... ... ... бµлініп, ж‰мыс уақытыныњ
құрылымы ойластырылады. Сараптап (эксперттік ) ... ... ... ... ... ... қажетті ж±мыс уақыты анықталады. Жұмыс
к‰нініњ колайлы к‰рылымын және нақтылы қалыптасқан ... ... ... ... ... ... графигі жасалады. Әрбір менеджердіњ дербес ж±мыс
к‰ні тәртібіне, ењ алдымен аткарылатын жалпы ... ... ... кйін ѓана оқу орны ... менеджеріне қатысты басқа
жұмыстар ењгізілуі тиіс.
Ж‰мыс ... ... ... ... бір ... ... ... ішіндегі менеджерлер мен мамандардыњ ж‰мысын ретке келтру, ... ... ... мен ... ... оқу ... ... мен ырѓақтылыѓына қол жеткізу мақсатында басқарудыњ
оперативтілігін арттыру.
Негізгі к‰н тәртібі оқу орны ... ... ... ... ... ... қол астындаѓылармен кездесу, к‰нделікті және болашақ
мәселелерді шешу, ... ... ... ... оқу ... ... мәжілістерге қатысу жоспарланады. Орынбасарларыныњ, бас мамандардыњ
к‰н тәртібімен танысады.
Менеджерлер мен мамандардыњ дербес ж‰мыс к‰ні тәртібіне, ... ... ... ... ... ... ж‰мыстарын орындауѓа тиісті уақыт
белгіленеді. Сондықтан да басқару аппаратыныњ ж‰мыс к‰ні тәртібініњ негізі
белгілі бір ... ... ... ... ж‰мыс
процесі орындалу уақыты болуы тиіс. Б‰л қ‰жатта ж‰мыстыњ басталуы ... ... ... ... жеке ... ... ... қоѓамдық шараларды, сыртқы ұйымдармен байланысу уақытын
кµрсетеді. Б‰л қ‰жатты оқу орны ... ... мен ... ... ... µз белгілеуіне сәйкес келуі
‰шін, олардыњ µз уақыт аралықтары бойынша, сондай-ақ ... ... сай ... ... шыѓармашылық жоспарларѓа оку ... ... ... ... оқу ... қажетті материалдармен қамтамассыз
ету, басқару, кызметкерлердіњ ењбек жаѓдайларын жақсарту,
оқушылардыњ ... ... ... ... ... т..б
нақты шараларды ж‰зеге асыру кµзделеді.
Айрықша қажеттісі:
• ой ењбегінде µзініњ ж‰мысын жолѓа қою. Егер ... ... ... істелетін болса:
• әуелі ењ қиын ж‰мыстан бастаѓан жµн;
• қиын ж‰мыстан-жењіл ... ... ... ... ж‰мысқа
бірте-бірте ауыс.
Егер ж‰мыс аяѓында ісіњ жақсы ж‰ретін болса:
• ењ жењіл ж‰мысты алѓашқы кезекке қалдыр; әуелі ... кµп ... ... ... жењіл ењбектен ауырына, тартымды ењбектен
тартымсызына бірте-бірте ... ... ... ... мақсаткерлігіњді, ұйымдастырушылыѓыњды арттыру ‰шін Л. 3 Зайверт
µзіндік менеджментті ±сынады. ¤зіндік ... ... ... µз
м‰мкіндігіњізді барынша пайдалану, тіршілігіњніњ баѓыт-баѓдарын саналы
т‰рде мењгеру, оныњ µзі кғсіптік жэне µзіндік мақсаттарѓа ... ... ... тиянақты орындауѓа, ењбекті жақсы ұйымдастыруѓа, ... ... ... ... ... ... пайдалануды талдаудан
бастайды, ол ‰шін µзіњ менеджер ретінде қатысатын барлық жұмыс т‰рлерініњ
тізімі жасалып, оныњ деректерін кестеге түсіреді.
Жұмысты және ... ... ... Иә, ... Иә, ... ... ... түрі Уақыт аралығы
А-қажетті жұмыс, Б-уақыт шығынының есесі, В- ж‰мысты орындау тиімділігі,
Г- ж‰мысты ... ... ... ... ... ... алынѓандыѓы.
Тиісті к‰нгі ж‰мыстыњ жалпы ‰зақтыѓы (Ж.Ж.¥) және оныњ әрбір ... жоқ ... ... (ИА, ИБ, ИВ, ИГ) ... ... ... (ИА: ЖЖ¥ 100 т.б). Егер А ... ‰лес 100 пайыздан асса,
онда сіздіњ іс-әрекетіњіздіњ болѓаны, сіз µз билігіњізді ж‰ргізе алѓансыз;
Б- калонкасында 100 пайыздан кем ... ... ... тым кµп, ... ... ... анықтап, оны жою шараларын іздестіріњіз. В- калонкасы
бойынша: істі ... ... ... ... бµлу крек. Г-
калонкасы ... 10 ... ... ... ... сәті жете емес
ойластырылѓандықтан, өз уақытыњызды нашар ... ... ... мақсат қою уақытты жоспарлау, шешім ... ... ... ... ... ... ... азайту және мақсаттылықты, ±йымдастырушылықты арттыру
‰шін неміс ... Л. ... ... ... ұсынады. ¤зіндік
менеджменттіњ негізгі міндеті µзініњ бар м‰мкіндігін жоѓары дењгейде тиімді
пайдалану, сыртқы жаѓдайларды жењу, µміріњді ... ... ... ... ... қою, ... ... оларды іске асыру,
ұйымдастыру және басқару
1.2 Орта кәсіптік білім беруді жандандыру «инновация»
Бүгінгі таңда оқу ... ... ... ... орта ... ... ... кәсіптік білім беру мақсаттарын
жүзеге асырудың педагогикалық жағдайын ... орта ... ... ... ... орта кәсіптік білім беру мүмкіндіктерін
жан жақты талдаумен тікелей байланысты.
Егер бұл жағдайлар оқу ... ... ... ... онда маман даярлау сапасы қойылған мақсатқа сай болады.
Оқыту өнері дидактикалық процесті дүрыс үйымдастырып, оқыту мақсатын дәл
жүзеге асырып, педагогикалық талаптарды орындаумен ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлігі өте жоғары, сапалы
кәсіптік білім беруге бағытталған болса ғана ол оқу ... ... ... ... ... оку ... ... арттыратын негізгі
педагогикалық жағдайлар төмендегілер :
- ... ... ... ... ... жаңа ... мен ... колдануға бағытталған
педагогикалык процестердің әдістемелік жағынан толық қамтамасыздандырылуы;
- педагогикалық ... өз ... ... - ... шұғылдануы;
- мүғалімдердің үздіксіз білім жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... мен оқу - іздестіру жұмыстарын
дамытуды қамтамасыз етуге жағдайлар жасау.
Соңғы жылдардағы саяси, әлеуметтік экономикалық өзгерістер білім ... де ... ... Оны ... ең бір ... - ... процесті стандарттандыру.[56]
Орта кәсіптік білім беру Мемлекеттік жалпы міндетті стандартты кәсіптік
білім беруді ... ... ... оның ... ... білім
беру бағдарламалары мен оларды жүзеге асыруға қойылатын жалпы талаптарды,
мемлекеттік білім беру стандартына кіретін ... ... ... ... ... мен деңгейіне қойылатын ... ... ... ... құжаттардың құрамын
анықтайды. Жоғарыда аталған жағдайлар мамандар даярлау
- оқушылардың ... ... ... ... ... өз ... ... бөлінетін уақыттың
ұлғаюы сияқты белгілі бір талаптарды туындатады.
Бүл талаптарды орындау үшін мемлекеттік ... ... ... жүзеге
асыра отырып, нақты іс-әрекет жасау негізінде мамандардың әлеуметтік ... ... ... ... барлық жағдай жасау керек.
Мемлекеттік стандартты игеру оқытудыға орта ... оқу ... ... ... ... ... әр кезеңінде алатын білім-көлемі туралы толық
мағлұмат беруі керек. Ол оқушыларды оқу ... мен ... ... ... әр кезеңінің мазмүнымен таныстырудан басталады.
Яғни, білімді стандарттау оқушыларға ... ... ... мен мазмұнын
толық түсініп іске кірісуге жетелейді.
Бұл мағлұматты игерген болашақ ... ... ... ... талпыныс көрсетуі керек екендігін толық ... ... ... процесте ерекше орын алатын педагогикалық
ұжымның бағытты әдістемелік ... өте ... Ал ол көп ... және ... құрамдас бөліктері төмендегідей :
- оку құжаттары мен әдістемелік ... ... ... ... ... ... үжымның психолого-педагогикалық шеберлігін жетілдіруте
бағытталған жүмыстар. Педагогикалық шеберлік деңгейінің артуы оқу ... ... ... оның ... әсер ... кәсіби көрсеткіштері, жаңашылдыққа, алдыңғы қатарлы
педагогикалық тәжірибеге ... ... ... мен ... талғам танытулары, өздігімен білімін тереңдету мүмкіндіктері оқу
процесінде оқушылардың білімге деген құштарлығын арттыруға әкеліп соғады.
Аймақтық ерекшелікті ескере отырып ... оку ... ... ... ... оқыту кәсіптік білімді стандарттандыру
жағдайында оқу сағаттары мен студенттердің өз ... ... алу ... ... ... ... екіншінің пайдасына бұру оқушылардың
қажетті ғылыми және кәсіптік білім алудағы белсенділігіне үлкен әсер ... ... ... ... тек қана ... ... жұмыс әсер етеді. ... ... ... оку процесіне
мемлекеттік стандарт енгізген өзгерістерді ... ... ... ... мен ... технологиялардың қолданылуын қамтамасыз етуі
тиіс;
Мысалы, ... жеке ... ... шоғырландырып оқыту,
ойын технологияларын пайдалану сияқтылар. Сондықтан оқу мекемесінің
құрамында ... ... ... - ... ... ... бағытталған ғылыми педагогикалық- әдістемелік кабинеттің
орны ... ... ... беру сапасын арттырудың педагогикалық жағдайын
жасауға бағытталған оның негізгі жұмыс түрлері төмендегідей :
- ... ... ... ... ... ... оқу - әдістемелік материалдар (әдістемелік құралдар, журналдар,
стендтер, т.б.) шығару
- әдістемелік ... ... ... ұйымдастыру,
ізденістік жұмыстардың көрмесін өткізу
- бірыңғай әдістемелік жүйе жасау
Әдістемелік жүмыстағы педагогикалық ... өз ... ... ... мен ... ... оқушылардың белсенділігі өзара ... және бір - ... ... әсер етеді.
Осы байланыс пен өзара жақсы әсерді тек қана әдістемелік ... ... ... ... етеді. Орта кәсіптік білім беруде
болып жатқан өзгерістер оқу ... ... ... ... ... ... ... отыр. Ұстаз тұлғасына қойылатын талаптар
әрқашан да жоғары болғаны әйгілі, ал қазіргі кезде мемлекеттік стандартты
енгізу барысында ... ... ... орындарға қойып,
біліктіліктерін жетілдіру мәселелеріне қойылатын талап көп есе зор.
Сондықтан, мүғалім ... ... пен ... толық көрінуі үшін
жан - жақты жағдай жасау керек, ал ол тек қана жоғары кәсіби ... ... жаңа ... ... игеру негізінде ғана
жүзеге асуы мүмкін. Басқа сөзбен ... ... ... ... ... үшін бүгінгі таңның басты міндетті талабы.[57]
Білімді жетілдірумен әркім өз еркімен шүғылдануы тиіс, ... бар ... ... тез ескіреді, яғни, білімді жаңартып ... өте ... ... ... - ... біліктілікті көтеру
- мамандық бойынша кәсіпкерлік деңгейін көтеру
Мамандық бойынша білім жетілдіру 4-5 жылда бір рет болса, психолого ... ... ... ... ... ... ... Себебі,
мүғалімге оқушылардың ішкі дүниесін түсініп, тұлғаның даму заңдылықтарын,
жас ... ... ... білу ... Бұл ... ... арасында тиімді карым -қатынас орнауына игі әсерін тигізеді.
Мұғалімдердің ... ... ... өз бетінше дайындалу, білімді
арнайы, психолого – педагогикалық әдебиеттерді оқу арқылы ... оқу - ... ... ... құралдар, журналдар,
стендтер, т.б.) шығару
- әдістемелік материалдардың беташарын ... ... ... ... өткізу
- бірыңғай әдістемелік жүйе жасау
Әдістемелік жүмыстағы педагогикалық ұжымның өз бетінше білім жетілдіруін
жандандыру мен ... ... ... ... ... тығыз
байланысты және бір - біріне айтарлықтай әсер етеді.
Осы байланыс пен өзара жақсы әсерді тек қана ... ... ... ... ... етеді. Орта кәсіптік білім беруде
болып жатқан өзгерістер оқу орындарының ... ... ... ... арттыруды қойып отыр. Ұстаз тұлғасына қойылатын талаптар
әрқашан да жоғары болғаны әйгілі, ал қазіргі кезде мемлекеттік ... ... ... ... ... ... қойып,
біліктіліктерін жетілдіру мәселелеріне қойылатын талап көп есе зор.
Сондықтан, мүғалім қызметінде ізденіс пен ынталылық толық көрінуі ... - ... ... ... ... ал ол тек қана ... ... білімділікті,
педагогика- негіздерін, жаңа техяологияларды толық игеру негізінде ғана
жүзеге асуы ... ... ... ... ... біліктілікті көтеру әр
педагог үшін бүгінгі таңның басты міндетті талабы.[58]
Білімді жетілдірумен әркім өз еркімен шүғылдануы тиіс, себебі бар ... ... тез ... ... ... ... ... өте қажет.
Біліктілікті жетілдіру:
- психолого - педагогикалық біліктілікті көтеру
- мамандық бойынша кәсіпкерлік деңгейін көтеру
Мамандық бойынша білім жетілдіру 4-5 ... бір рет ... ... ... ... күнделікті жетілдіріліп, жаңарып отыруы керек. Себебі,
мүғалімге ... ішкі ... ... тұлғаның даму заңдылықтарын,
жас ерекшеліктерін, кәсіби ... білу ... Бұл ... ... ... ... ... -қатынас орнауына игі әсерін тигізеді.
Мұғалімдердің білімін жетілдіру жүйесі: өз ... ... ... психолого – педагогикалық әдебиеттерді оқу арқылы көтеру. Сонымен
қатар, ... ... ... ... ... жаңа білім алу, түрлі білім жетілдіру
факультеттерінде, бөлімдерінде, ... ... ... оқу, ... ... оқу ... ... стажировкалар, мамандану, т.б. оқу
түрлері.
Үздіксіз білім жетілдіру жүйесі педагогикалық ұжымға қазіргі ғылым мен
оқыту ... ... ... ... ... ... одан озып
отыруға мүмкіндік береді, ал ол болса кәсіптік білімді жетілдіруге ... ... оқу ... ... ... мен ... ... жаңа білім мен педагогикалық жұмыс түрлерін игеруге
талпынысы арасынлағы байланыс арқылы оқытушыларды 3 топқа бөлуге болады:
Жоғары ... ... ол үшін ... ... ... оның ішкі ... талабы. Ол әрқашан білімін ... ... ... ... жеке ... білімідік деңгейін жоғарылатады. Диплом алғаннан
кейінгі білімін түрлі конференцияларда, семинарларда т.б. ... ... ... ... мүғалім. Ол негізінен тек қана білім ... ... ... тұрақты түрде ... Жаңа ... ... ... деп таппай, білімін әрбір 5 жылда-
жетілдіретін мұғалім - ол төменгі деңгейлі ұстаз.
Кәсіптік ... ... ... ... - ... қабілеті мен
мүмкіндіктерін ескеру. Сондықтан түлғаның ішкі жан дүниесіне, ақыл- ойына,
дүниетанымына, ... ... ... ... ... Оны жүзеге
асыру тек қана түлғаға бейімдеп оқыту аркылы жүргізілмек. Окытудың ... - ... өз ... ... ... ... шұғылдану
жүйесін жасау.[59]
Окытудың түлғаға бағытталған түрлері студенттердің тұтас - түлғалық
дамуын ... ... ... ... ... Олар : ... бағытталған; демократияны, теңдікті, оқытушы - студент арасындағы
карым қатынасты реттеу; қарым - қатынас технологиясы - ... ... ... ерік- беруге баса көңіл бөлу. Оқытудың ... ... ... ... ... қызығушылығын арттырып, айтылған
мағлұматтарды тез игеріп, оқу процесін ... ... Оны ... ... ... диспутқа айналдырып, студенттердің
белсенділігін арттыру;
көрнекі көп ... ... ... ... ... ... ... өмірлік жағдайларды шешу, сияқты
сабақты жандандыруды енгізу;
мүғалімге оқытушы менеджер ролін беріп, білім беру процесінің сапасын
арттыру. Түлғалық- ... ... беру ... ... ... өз бетінше шешім қабылдауға, оку барысында студенттердің
ғылыми - зерттеушілігінің дамуына жағдай ... ... ... ... өз ... жүмыс жасау түрлерінің барлығын ... пән ... және пән ... ... ... оқу
материалдарының жүйелілігі мен ақпараттық сыйымдылығын камтамасыз етіп,
оқуды ... ... өз ... ... алу қажеттігін қанға
сіңіреді.
Оқу ... ... - ... жүмыстары оқытудьң міндетті элементі
болып, іздену мен білімді ұштау процесінің басты ... ... ... ... ... ... тереңдету мен мұғалімдердің кәсіптік білімдерін
жетілдіруінің тиімді әдісі.
Студенттердің оку - зерттеу, ғылыми зерттеу жүмыстары ... 3 ... ... ... ... ... семинарлық сабақ,
диспуттар, баяндамалар, рефераттар, түпнүсқалармен ... ... ... конференциялар, арнайы әдебиеттерге шолу жасау);
тәжірибелік сабақтарда (тәжірибе өткізу, іскерлік ... ... тыс ... (пәндік үйірмелер, ғылыми қоғамдарда, кәсіптік
конкурстар, шығармашылдық жұмыстар жазу, техникалық ... ... ... зерттеу және рефераттық жұмыстар);
Оқушылардың ғылыми зерттеу және оқулық - зерттеу жүмыстарын жүзеге асыру
шарттары болып : оқудағы ізденістік; ... ... ... ... ... ... ... қимылға бару нәтижесі).
Ғылыми зерттеу жұмыстары барысында пайда болған оқушылардың қызытушылығы
мамандар даярлаудың ... ... ... ... ... ... өтілген кесіптік білім беруді жандандырудың
педагогикалық жағдайлары оқу процесінің сапасы мен ... ... ... ... етуі ... ... оқу ... басшыларымен арнайы ұйымдастырылған
мақсатты жұмыстың жүргізілуі ондағы ... ... ... ... ... ... Кесте Орта кәсіптік оқу орны мекемесі ... ... ... беру жұмысына жұмылдыру жөніндегі нақты-пәндік,
үйымдастырушылық-педагогикалық қызметінің жүйесі
| ... ... оқу орны ... ... ... ... ... кадрлармен қатынасының |
|қатынас ... |
|I ... ... және ... ... көркем |
| ... ... ... ... ... ... оқу орны ... көркемдік-эстетикалық, мүдделері |
|мекемесі менеджерінің |және құндылықтары. ... ... ... беру ... тәжірибесі; ... ... ... ... беру |
| ... ... пәндік тәрбие беру қызметі; |
| ... ... |
| ... қызметтік белсенді және мақсаттық|
| ... ... ... | ... ... беру ... ... және ... жұмысына ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық кадрлардың ... беру ... ... ... олардың |
|қабілеттерін ... ... ... ... ... ... |болуы; бұл қызметке бейімділігі; қызметтің |
| ... ... ... ... |
| ... ... беру ... тұлғалық және|
| ... ... ... ... ... ... ... ... мен ... |
| ... ... |
| ... әңгімелесу |
| | ... ... ... ... ... беру ... |тарту, бүл ретте кәсіпқойлық-тұлғалық ... ... мен ... ... ... диалогтар. |арналған ризашылық; педагогикалық кадрлардың |
| ... ... ... беру ... |
| ... ... ... қатыстыруды |
| ... бұл ... ... |
| ... ... өз ... қосуды күшейту; |
| ... ... бұл ... жете |
| ... және саналы түрде тәрбие беру |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... мен |
| ... ... ... ... беру |
| ... ... мен ... тандауда |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... ұлғайтуға қатыстыру; |
| ... ... ... |
| ... талқылау; тәрбие беру жүмысының |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... беру ... ... беру жұмысының ерекшеліктері, тәрбие |
|жетілдіру жөнінде ... ... ... ... ... беру |
|ұсыныстар, кеңестер. |жұмысын жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық |
| ... ... ... ... ... |
| ... тәрбие беру жұмысының инновациялық |
| ... |
| ... ... ... беру ... тәрбие |
| ... ... ... ... |
| ... ... жеке ... |
| ... ... ... ... |
| ... ... және нәтижелілігін |
| ... ... ... |
| ... ... деңгейде тұлғааралық, |
| ... ... ... ұсыныстар. |
| ... ... ... ... |
| ... ... |
| ... ... Педагогикалық кадрларды|Бір сөзбен айтқанда,одағай сөздермен, ... ... ... ... ... арқылы |
|қолдап-құттау |қатынас орнату. |
| | |
| ... беру ... мәні мен ... оның|
| ... орта ... ... беру |
| ... ... ... ... басты |
| ... ... мен ... оның |
| ... ... ... ... |
| ... ... икем мен |
| ... меңгеруі; оқушыларға өзіндік дара |
| ... ... ... тұрғысынан |
| ... ... беру ... ... |
| ... беру ... ... ... ... ... әр ... формалары, түрлері мен |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... құндылықтарды сүйеніш |
| |ету; ... ... ... |
| ... т.б. ... ... |
| ... ... ... өзара байланысы; |
| ... ... және ... беру |
| ... мақсаттылығы мен мазмұндылығы; |
|V Орта кәсіптік білім беру|Педагогикалық кадрлармен бірге мысалдарды |
|мекемесінің менеджері ... ... беру ... және оның ... ... |нәтижесін қамтамасыз ететін заңдылықтарын, |
|бірге тәрбие берудің ... ... ... |
|перспективті жоспарын |көзқарас,жаңа педагогикалықтехнологияларды |
|талқылау, оны түзету. ... ... ... ... |
| ... ... ... ... және |
| ... жағынан қолдау.[60] ... ... орта ... ... ... білім беру кеңістігіне кіру үшін қазіргі кезде Қазақстанда білімнің
жаңа жүйесі құрылуда. Бүл процесс педагогика ... мен ... ... ... ... ... ... болып жатқан түрлі
бағыттағы білім беру қызметіне жаңаша қарауды, қол жеткен табыстарды ... ... ... ... ... ... дамытуды,
мұғалім іс-әрекетін жаңаша тұрғыда ұйымдастыруды талап етеді.
Қазіргі білім беру ... ... озық ... ... жан-жақты маман болу мүмкін емес. Соңғы он жылда инновациялық
процесс тек оқыту мен тәрбиелеу ... ғана ... ... ... ... ... жылдар бойы орта кәсіби оқу орнының оқу-тәрбие жүмысындағы ... ... оқу ... мен ... ... мен ... ... төмендететін, оқу орны басқаруды тек жоғарғы жақтың нұсқауын
орындаумен, үлгерімнің сапалық ... ... ... ... аударумен
көрінді. Еліміз өркениетке ұмтылған ендігі жерде мұндай көзқарас, ... ... ... ... ... ... ... қарай ой өзгереді, әсіресе бүгінгі нарықтық жағдайдағы
экономикалық қиындықтар адам психикасына әсер ... ... ... ... ... психикалық реттеу механизмдерін түсіне
білудің маңызы зор. ... ... ... ... ... ... болады, олардың кәсіптік шеберліктерін қалай шыңдауға ... ... тек мені ғана емес осы ... ... ... сіздердің де
көкейлеріңізде жүргені анық. Біздің ойымызша ... ісін ... ... ... - ... ... яғни бүгінгі менеджері бүйрық,
жарлықтан қарағанда қарамағындағылармен жемісті ынтымақтастық ... ... ... ... өзі ... стилін өзгерте отырып жаңа басқару
мәдениетін қалыптастыру деген сөз. Білім беру ұйымдарын ... ... ... Бұл жерде ең маңыздысы, басқару
теориясының негіздері жөніндегі арнайы біліммен ... қана ... ... ... ... саралай отырып, нәтижесінде дұрыс қорытынды
жасай білу қажеттілігі.
Ал дұрыс шешім қабылдау үшін жоғарғы ... ... иесі ... Көп ... ... ... оның ... қарым-
қатынас жасай ... жеке ... ... ... ... ... үшін екі ... меңгеру қажет: ғылым
негіздері және басқару өнері.
Басқару дегеніміз – бұл өз ... аз ... ... ... ... ... көздеген адамдар қауымдастығының қызметін ұйымдастыру мен
оларға бағыт-бағдар беру үшін ... әсер ету ... ... өзінің білімі мен тәжірибесіне сүйене отырып басқарады.
Басты бағыт пен оң ... ... оның ... ... ... жалпы жүмысты қалай басқару және бақылау қажеттігін көрсетіп
отырады. Сондықтан басқару тек қана ... ... ... ... қоры ... ... ол - ... орта кәсіби оқу орны менеджеріне ұйымдастырушы, басшы және
педагог ретінде бірнеше қызмет аясын атқаруға тура ... Орта ... ... менеджері ретінде ол мектеп жұмысын жоспарлау, оқу-тәрбие процесін
бақылау, сапасын арттыру, ... ... ... ... ... және ... қызмет нормаларының сақталуын жүзеге асырумен
шұғылданады.
Педагог ретінде ол, ең ... ... оқу орны ... ... жете меңгерген, оқу-әдістемелік дидактикалық жаңалықтан
хабардар, ғылыми-зерттеу, ізденістер ... ... ... ... ... ағымындағы оншақты жыл көлемінде талдау жасайтын болсак, қоғамды
демократияландырудың басталуы, әлеуметтік-экономикалық өзгерістер, білім
мазмұнын, оқу мен ... ... ... жаңарту әр түрлі
жаңалықтарды дүниеге әкеліп. оны іс жүзінде ... кең жол ... ... мазмұнындағы, жаңылықтармен басқарудың арасында айтарлықтай
қайшылықтар пайда ... ... ... ... ... ... толық
зерттеп, оқу орны өміріне енгізудің жетіспей жатқандығынан. Орта кәсіби ... ... ... жасалған талдауға карағанда, мынадай кемшіліктерді
байқаймыз:
Оқу орнындағы педагоггар, оқушылар мен ... ... ... ... ... болмауы;
басқарушының да, бағынышты жақтың да жаңалықты ... ... ... мен ... ... және метериалдық-техникалық
базаның жетіспеуі;
оқу орны және оқу орнынын тыс буындардың көзқарасының әр түрлілігі;
оқу орнының басқару ... ... мен ... оқу орны ... ... ... ұжым - оқу-тәрбие процесін атқарудағы маңызды құрамдас
бөлік екендігі белгілі.
Оқу-тәрбие процесі нәтижесінің басты шарты - бұл ... ... ... ... және ... ... ұмтылысы мен
қанағаттану сезімін калыптастыру мақсатында педагогикалық ұжымдағы жағымды
ақуалды орнықтыруға бағытталған объективті, және ... ... ... Олар ... ... ... жағдайлар;
* ұжымның біртұтастығы, қызметтегі сыйластық;
* ... ... ... ... оған ... әр
келетіндігіне, ұжымға арқа сүйеуге болатындығына сенімі);
* бағыныштыларға оң көзқарас;
* ұдайы білімі мен біліктілігін жетілдіру;
* ұжымдық ... ... ... ... ... ... ... қабылдаудағы қауымдастық немесе алқалық шешім;
* материалдық жағдайы (жұмыс ... ... ... берілуін
қамтамасыз ету, сыйақы тағайындау мүмкіндігі т.б.);
* өзара сенім мен ... ... дер ... дау-жанжалдың алдын-алу;
* педагогикалық қызметтегі жетістіктер;
* оқушымен жақсы қарым-қатынаста болу.
Педагогикалық ұжымдағы әлеуметтік психологиялық хал-ахуалды, мынадай
сұрақ-жауап арқылы зерттеу үлгісін ... ... ... ... ... ... 5
Сіз өз жұмысыңызға қанағаттанасыз ба?
|Өте ризамын |Негізінен иә|Аса риза |Риза емеспін|Білмеймін ... |7 |4 |2 |1 ... ... ... сізді қанағаттандыра ма?
|Толығымен |Қанағаттандырады |Көңіл ... |
| | ... | |
| | ... | ... |10 |3 |3 ... 7 ... ... қарым-қатынаста? Сізге қалай қарайды?
| |өте ... ... ... ... ... ... |50 |10 |2 |1 |- ... ісі |37 |13 |8 |5 |- ... | | | | | ... ... |33 |16 |9 |5 |- ... | | | | | ... |48 |12 |2 |1 |- ... ... ұжым тату ма?
|өте тату |Негізінен тату|Айтарлықтай емес |Тату деп ... тату |
| | | ... ... |
| | | ... | |
|44 |12 |4 |2 |1 |
| |өте ... ... ... ... |
| ... ... | | ... ... орны |53 |5 |2 |3 |- ... | | | | | ... ісі |47 |8 |3 |5 |- ... | | | | | ... ... | | | | | ... | | | | | ... |39 |10 |3 |7 |4 ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... ... қарым-қатынас, көзқарасыңыз?
Кесте 10
Сіздерде дау-жанжал болып тұра ма?
| |өте жиі |жиі ... |өте ... ... |1 |3 |10 |13 |36 ... ісі |7 |10 |15 |15 |17 ... | | | | | ... ... |8 |11 |14 |17 |13 ... | | | | | ... ... |12 |17 |14 |7 ... | | | | | ... ... мәселелер дұрыс шешілгеңде ғана педагогикалық ұжымда жақсы
қарым-қатынас орнап, ... ... өз ... ... ... жұмысын бағалай отырып, ең маңыздысы, субъекті
көзқарастан аулақтап, ортақ істің пайдасын ойлаған жөн. Барлық ... ... мен ... ... ... да болмайды. Мұғалім жұмысын
саралаған кезде, оның бойындағы шыгармашылық ізденіс - зор ... ... ... керек. Сол талпынысты әр уақытта танып,
педагогикалық ... ... ... көтермелеп, марапаттап отыру
орынды. Қәзіргі заманғы менеджер үшін ең ... ... ... және ... ... ... ... табылады. Жаңалықтар, ерекшеліктер бүкіл ұжымның күшімен тексеріліп,
сын елегінен өткізілуі ... ... ... ... ... ... ... ұжым мүшелерінің арасында жылдам
таратуға тікелей байланысты. Осы ретте оқу орны ... ... ... ... ... ... арылып,
шығармашылықпен жұмыс жасап жүрген мұғалімдердің іс-тәжірибесін тыңдау,
тренинг, т.б. түрде өткізуді қолға алдық. Бұл ұжым ... ... ... ... ... Кеңесте ешкім ескерусіз қалмайды, барлығы бір ... өз ... ... салу ... қызметтің табыстылығы ұстаздың өз әрекетін талдай
алатындығына тікелей тәуелді. Бір қарағанда бұл ... ... ... секілді көрінгенмен көп мұғалімнің қиналатынмәселесі. Рефлекция
жаздыру, дәстүрлі түрде айтсақ, өз сабағына жазбаша ... ... ... қажет деген сұраққа:
- педагогикалық проблемаларын анықтауға педагогикалық-психологиялық
ситуациялардың нақты жолдарын іздеуге және шеше ... ... ... ... мен ... үшін өз ... ... жетілу бағытында өзіне нақты не қажет екенін білуге және оны
жою жолдарын анықтауға;
* өзіндік тұлғалық жетілу әдістерін меңгеруге;
* өз ... ... ... мен ... ... жауапты екенін сезінуге көмектеседі, -деп жауап беруге
болады.
Әрине, күн сайын ... ... ... ... жазу ... емес,
сондықтан қай сабағын өзіндік талдауы кажет ... ... өзі ... ... ... ... ... мұғалімнің өзі-өзіне
көзқарасы өзгереді, өзіндік талап пен ... ... ... ... ... ... ... қолға алуды жоспарлап
отырмын. Бұл өзіндік нәтижесін берері хақ.
Инновациялық қызмет, негізінен, екі ... ... ... ... ... және оның ... ... қатынас жағдайына.
Орта кәсіби оқу орны жағдайында бұл, ... ... ... ... ... ... ... қатысушылардың,
педагогтар, оқушылар және ата-аналардың мүдделігі мен ынтасына; ... ... ... ... Осы ... ... қарқынды дамуына жол ашатын факторларды анықтауға көмектеседі.
* Оқу орны мернеджерінің жаңа құндылықты бағдарлауы;
* Қабілеті мен жаңа басшы ретінде бейнесін көрсететін ... ... ... қатысушыларды жаңа технология мен ... ... ... Тек ... ... ... ғана ... сонымен қатар ол жүзеге
асатын ортаның ... ... ... ... ... ... ... Инновациялық қызмет жүзеге асу үшін қажетті әлеуметтік-экономикалық орта,
оны психологиялық-педагогикалық және материалдық-техникалық ... ... ... ... ... белсенді, ықпалды, қарсылықгы және
әрекетсіз қарым-қатынасы.
Бұлардың әрқайсысының оқу орнының даму ... ... ... ... ... ... педагогикалық жаңалық енгізу мынадай бағытта
қарастырылады:
* Білім беру мекемесінің қызметін тұтастай жаңарту;
* Мүғалім еңбегін жаңаша ұйымдастыру;
* Әдістеме және ... ... ... мен ... ... ... мен оқушы ... және ... жаңа ... ... ... ... ... шығармашылық қызметі, ғылыми-зерттеу
жұмыстарымен айналысуы т.б.;
* ... ... ... оның ... ... сай ... ... ету;
* Жеке тұлға ретінде жан-жақты қалыптастыру;
* Дене ... ... ... орындалуы.
Инновациялық қызмет оқу орны ... ... ... ... беру мекемесі- мұғалім-оқушы-ата-аналардың ... ... ... ... мүмкіндік береді және ол ... ... ... ... жеке ... ... ... ғылыми негізді басқарып, оның басты элементтерінің
бірі- ... ... ... ғылыми негізде жүргізу, мұғалімдердің
педагогикалық іс-әрекетін, даму бағытын әділ бағалау, олардьщ ... ... ... ... Оқу орнындағы басқарудың ұйымдастыру-
педагогикалық және әлеуметтік-психологиялық формалары мен ... ... ... демократия мен жариялылық ... ... ... ... негізгі талаптары болып табылады.
Білім сапасын басқарудың қызметі
Басқару қызметі латын тілінен аударѓанда «орындалу» деген мағынаны
білдіреді. Бұл ... ... мен ... объектілерінің арасындағы
мақсатқа бағытталған басқару жүйесіне қатысты белгілі бір ... ... ... ... сай ... ... сол себептен жоспарды
оку орнының білім бағдарламасы түрінде, яѓни оны ... ... ... ... ... ... ... жұмысының нәтижесі талдауда,
дамытуы мен тәрбиелеуі, оқушылардың адамгершілік және физикалық түрғыдан
калыптасып дамуы, ата-аналар мен ... ... ... ... - ... ... мен міндеті.
3. модуль- оқу пәндерінің тізімі.
4 ... оқу ... ... мазмұнының компоненттеріне сай оқу
бағдарламасының, оқу пәндерінің бір ... ... ... ... - ... ... беру бағдарламасына міндетті бағдарламамен
байланысты болуы.
6 модуль- вариативті ... ... ... ... ... оқу-тәрбие үрдісін ұйымдастыру негіздерін сипаттау,
оқушылардың жаңа педагогикалық технологиялармен оқу ... ... ... ... ... ұжым ... жоғары нәтижеге
жеткізбек.
8 модуль- басқарудыњ шынайы ... ... ... ... мен ... ... ... мен баѓалауды ... ... ... ... ... мен ... арқылы
анықтауѓа болады: ұйымдастыру іс ... ... ... ... оѓан ... тапсырмалар мен тәсілдердің шынайылыѓы;
әр қызметкерге берілген міндетті қызметтердіњ ... ... ... ... ... сыни баѓаланып отырылуы;
берілген тапсырманыњ шешімініњ орындалуы мен тиімді ... ... ... т‰скен ақпараттардыњ мазм‰ны бойынша ... және ... ... ... ... ... (басқару ж‰мысыныњ жақсаруына деген және жања ... ... ... ... ... аткарылѓан шешімдер мен
орындалѓан іс-әрекеттер саны; жања баѓыттар, мақсатты ... ... ... саны т.б; ... оперативтілігі және анықтығы (мақсатты
жобаланѓан жұмыстың уакытында ... ... ... оперативті
жғне жан-жакты атқарылуы); психологиялық ... ... ... кµмектесу, басқару жұмысының нәтижелі орындалуына
жауапкершілік).
Мамандардыњ жұмыстарын баѓалау кµрсеткіштері мен критерийлері:
А) Біліктілігі.
Кәсіби педагогикалық (оқу және ... ... ... ... ... болуы);
Басқарудыњ барлық қ‰рылымындаѓы іс-әрекеттердіњ негізгі баѓыттарын
±йымдастырушылық-басқарушылық ... ... ... пен ... ... бµлімініњ жұ-
мысымен айналысатын мамандарды саны мен ... ... ... ... ... ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... ... ... жауапкершілік пен ұқыптылық);
психологиялық конфликтініњ туындауына әкелмеу. Басқару ... ... ... ... ол ... ұжымның жұмыс жасау тәртібі, кестесі,
жеке т‰лѓалардыњ ж‰мыс к‰ндерініњ ... ... ... ауыстыру
кестесі, жеке т‰лѓалық шыѓармашылық жоспарлары т.б. құрастырылуы керек.
М‰кіндіктерді ... ... ... жеке ... ... роль
атқарады. Олардыњ негізінде апталык жоспарлар, әр ... ... ... ... ... принциптері
1. өзіңіздің жұмыс күніңізді 60 пайызѓа жоғары ауырлатпаңыз, себебі
әлеуметтікр күнде ... ... ... ... тура ... ... әр апта ... жиналыс µткізілетін болса, онда µз кестењізге
белгілеп қоюѓа ұмытпањыз.
3.¤зіњіздіњ жеке жоспарларыњызды ұмытпаңыз, одан ... ... ... ... ... күнтізбегіњізге кµшіріњіз, оѓан
белгілі уақыт бµліњіз.
4. Күнтізбеңізден қарањыз, тексеріњіз, қандай қосымша ж±мыстарды ... ... ... жғне ол ... ... алады.
5. Уақ ж±мыстарды бµлек шыѓарыњыз және топтањыз.
Әр күндік жоспар жасаудың негізгі принциптері
1. ‡йден ж‰мысқа дейінгі ... ... к‰н ... ... ... ... ... кешке ойластырып қойыњыз.
2. ¤зіњізге тәртіп қойыњыз, белгілі тапсырмаларды жұмыс к‰нініњ ... ... ... ... ... ж‰мыс к‰ніњізді 10-15 минут ойлаудан
бастањыз.
4. ... ... ... ... ... сипаты, ерекшеліктері.
Менеджментте бірлескен ењбек объективті қажеттілік, µйткені оны ж‰зеге
асыру ‰шін адамдардыњ ... ... етуі ... ал ... µзі ... ... ... ењбектерін салыстыруды мынадай тиісті белгілері бойынша
жүргізуге болады: еңбек заты, тікелей мақсат, ењбек нәтижесі, ... ... ... және оныњ мазм±ны.
Ењбек заты дегеніміз- адам ењегіне арналѓаны, адамныњ ... ... ... ... ... ... оқушылардыњ мањызды, жања
ақпараттарды мењгертеді.
Менеджмент ењбегініњ затына кµбінесе мәліметтерді жатқызады. ... ... ... ... ... Алайда
мәліметтерді менеджмент ењбегініњ бірден-бір ... деп ... ... бір атап ... ... ... ... адамдар болып
саналады.
Ењбек заты- б‰л іс-әрекетке баѓытталѓан нәрсе. Басқару ... ... ... ... ұжым ... ењ алдымен адамдармен жұмыс істеу. Тек мәлімттерді ... ... ... ... ... ... Кей кездерде менеджердіњ қызметкерлермен қарым-қатынасын мәлімет
ісіндегі ерекше т‰рі, мәліметтерді алудыњ және ... ... ... ... ... ... ... менеджменттіњ ерекше және оныњ
негізгі заты ретіндегі «адам жэне оныњ іс-әрекеті» ... ... ... және олардыњ іс-әрекеттеріне менеджмент ... ... ... Ал, мәлімет адамдардыњ іс-әрекетін
бейнелейтін құралы болып саналады.
2 ҚАЗІРГІ КЕЗДЕГІ ОРТА КӘСІБИ ОҚУ ... ... ... ... Орта кәсіби оқу орны менеджерінің ұйымдастырушылық-педагогикалық
қызметінің құрылымдық-функционалдық моделі
Қазіргі заманғы орта кәсіби оқу орны мекемелерінің функцияларының
күрделенуіне ... ... ... беру ... ... қарым-қатынас деңгейінде күшейтудің неғұрлым
жаңа, оңтайлы формаларын табу талап етіледі.
Орта ... ... беру оқу орны ... ... ... беру жұмысындағы белсенділігін арттыру жөніндегі өзінің
коммуникативтік ұйымдастырушылық- педагогикалық қызметін ... ... беру ... ... білімі, жалпы бұл процеске тікелей өзі
әзірлеген тұжырымдамалық, жүйелі көзқарасы, ... беру ... ... ... ... ... ... осының бәрін ескер отырып, зерттеу барысында орта кәсіптік білім
беру ... ... ... кадрларды тәрбие ... ... ... ... ... мына ... қамтиды:
- Орта кәсіби оқу орнындағы педагогикалық кадрлардың кешенді ... ... ... мен ... ... ... Орта ... оқу орны менеджерінің педагогтармен тұлғааралық қарым-
қатынасы.
- Орта ... оқу орны ... және ... ... ... ... Орта кәсіби оқу орны менеджері және әлеуметтік қызмет көрсету ... Орта ... оқу орны ... және педагогика пәнінің оқытушысы.
- Орта кәсіби оқу орны ... және ... тыс ... беру ... мен
оқу орнынан тыс мәдени ағарту жұмысының ұйымдастырушылары.[64]
Орта ... оқу орны ... ... ... ... ... ... кадрлардың
тұлғалық модельдік бейнесіне ықпал етудің нәтижесі ... ... ... ... ... мен ... ... әріптестердің белсенді
өзара шығармашылық әрекеттестіктері арқылы әлеуметтік-кәсіптік себепке,
адамгершілік-этикалық негізге ... Бұл ... ... ... ... адамгершілік, ұйымдастырушылық-педагогикалық,
кәсіптік, коммуникативтік, әлеуметтік жеке қасиетіне, оның ... ... ... және ... ... ... ... мен кішіпейіл қатынасына байланысты. Осыған сәйкес
педагогикалық орта ... оқу орны ... ... қызметінің құрылымдық-функционалдық моделі жасалды. Модельде
менеджердің коммуникативтік, басқарушылық ... ... ... жеке, кәсіптік-әлеуметтік бағыттың мотивациялық ықпалын күшейту,
сыпайы әрі орынды сын, байланысты ... мен ... ең ... ... ... ... беру жұмысына бағдарлау болып табылады. Бұл
арада менеджердің оқытушыға дербес, ... ... оны оқу ... ... сондай-ақ оқудан тыс уақытта да тәрбие жұмысына өз ... ... ... ... ... ... ... әрқайсысының эмоционалдық-тұлғалық, қызығушылық-қажеттілік
ерекшеліктерін ескеруі керек. Педагогикалық ... ... беру ... яғни ... ... беру процесінің мәні мен ... ... ... және азаматтық құндылықтарды сүйеніш ету, оқушыларды
нақты іс-әрекетке үйрету, тірбие берудің әр ... ... ... мен
әдістері, оқушыларға өзіндік дара ... жаңа ... ... ... ... ... ... сияқты мәселелерді кеңінен талқылау.
Оқу орындарының ұстаздар ... ... өте ... сапалы
кәсіптік білім беруге бағытталған болса ғана ол оқу процесінің тиімділігіне
ықпал жасай алады;
Біздің ойымызша оку ... ... ... ... ... ... :
- ... білім беруді стандарттандыру;
- оқытудың жаңа түрлері мен ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыздандырылуы;
- педагогикалық ұжымның өз бетімен ақпараттық - ... ... ... үздіксіз білім жетілдіру жүйесін жасау;
- білім беруде студенттердің ғылыми зерттеу мен оқу - ... ... ... ... ... ... білім берудің кегізгі мақсаты - түлғаның қабілеті мен
мүмкіндіктерін ескеру. ... ... ішкі жан ... ... ойына,
дүниетанымына, мәдениетінің дамуына үлкен назар аударылуда. Оны жүзеге
асыру тек қана түлғаға ... ... ... ... Окытудың түлғаға
бейімдеу - әркім өз мүмкіндіктерін, өзін-өзі басқару, ізденіспен шұғылдану
жүйесін жасау.
Окытудың түлғаға бағытталған ... ... ... ... ... ... ететін нақты педагогикалық технологиялары. Олар
:
- түлғаны қолдауға бағытталған;
- демократияны, теңдікті, оқытушы - студент арасындағы карым қатынасты
реттеу;
- қарым - ... ... - ... ... пен ... ... баса ... бөлу.
Оқытудың түлғаға бейімделген технологиялары оқушылардың пәнге деген
қызығушылығын арттырып, айтылған мағлұматтарды тез игеріп, оқу ... ... ... беру ... белгілі бір жауапкершілікпен
өз бетінше шешім қабылдауға, оқу барысында ... ... ... ... ... жасауы мүмкін. Зерттеу жұмыстары
оқушылардың өз бетімен жүмыс жасау ... ... ... пайдалануға,
пән аралық және пән ішіндегі байланыстарды қамтуға, оқу материалдарының
жүйелілігі мен ... ... ... етіп, оқуды жекелендіріп,
үздіксіз өз бетімен білім алу қажеттігін ... ... ... ғылыми - зерттеу жүмыстары оқытудьң міндетті элементі
болып, іздену мен білімді ұштау процесінің басты шарты болу керек. ... ... ... ... мен мұғалімдердің кәсіптік білімдерін
жетілдіруінің тиімді әдісі.
Студенттердің оку - зерттеу, ғылыми ... ... ... ... ... ... ... (экскурсиялар, іскерлік ойындар, семинарлық
сабақ, диспуттар, баяндамалар, ... ... ... ... ... ' конференциялар, арнайы әдебиеттерге шолу
жасау);
- тәжірибелік сабақтарда (тәжірибе өткізу, іскерлік ... ... ... тыс ... ... ... ... қоғамдарда, кәсіптік
конкурстар, шығармашылдық жұмыстар жазу, техникалық ізденіспен шұғылдану,
іздену жүмыстары, зерттеу және ... ... ... ... және ... - ... жүмыстарын жүзеге асыру шарттары болып :
оқудағы ізденістік, бірігіп жұмыс ... ... т.б. ... ... ... бару нәтижесі) жатады. Ғылыми зерттеу
жұмыстары ... ... ... ... қызытушылығы мамандар
даярлаудың сапасының өсуіне әкеліп соғады.
Қорыта келгенде, аталып өтілген ... ... ... оқу ... ... мен мамандарды кәсіби даярлауға
айтарлықтай ықпал етуі мүмкін.
Сурет 7 Орта кәсіби оқу орны ... ... ... ... ... саладағы
педагогикалық
кадрлардьщ тәрбие жұмысындағы белсенділігін арттыру жөнінде)
2.2. Тәжірибелік- педагогикалық эксперименттің ... ... ... ... ескере отырып,
сабақты қызықты да тартымды өткізу. Себебі, кейбір сабақтар орта кәсіби оқу
орнында қызықсыз өтілуі, ... ... ... мүмкін. Осындай
келеңсіздіктерді болдырмауға осы жүйе ... ... ... ... №8 ... ... 30 ... жүргізілді.
Оқу-іс әрекетіне мінездеме:
Мақсаттылығы (бұл сабақта не істейтінімді өзім анықтадым).
Бағдарлы іс-әрекет (сабақта өзімнің жұмысымның тәртібін өзім
жоспарладым).
Субъектінің сабақты меңгерудегі пікірі (бұл ... мен көп ... ... ... және ... ... (өзімнің жұмысымды
өзім бағалап, қатемді түзеттім және бұл ... мен үшін ... ... мотивациясы
Сыртқы (маған бұс сабақта жақсы баға алу өте мағызды болды).
Ішкі (маған сабақта жұмыс істеу өте қызықты ... ... ... ... ... ... жұмылдырдым).
Оқушының сабақтағы эмоционалды жағдайы
үрей, қауіпсіздік сезімі (сабақта өзімді үрейлі ұстадым, сабақ маған
ұнады).
Өзінің тобын сабақта ұжым сияқты ... ... ... ... ... ... ... атқарды).
Толық талаптану (менің тобым бұл сабақта көп жұмыс атқарды).
Нәтижелері:
Оқушының оқу жұмысын субъект ... ... ... ... ... мен көп жаңа ... үйрендім»)-22 жағдай
100٪-30
х٪-22
х=100*22/30
х=73,3٪
(«Бұл сабақта өзімнің жұмысымның тәртібін өзім жоспарладым»)-20
жағдай
100٪-30
х٪- 20
х= 100*20/30
х= 66.6٪
(«Менің ойымша бұл сабақ басқаларға ұқсамайды»)- 16 ... ... ... ... ... ... ... бағалаулары бойынша
(«Өзімнің жұмысымды өзім бағаладым және қатемді түзеттім»)- 13 ... ... ... бұл сабақта жақсы баға алу маңызды»)- 10 прецедент
100٪-30
х٪-10
х=100*10/30
х=33,3٪
- («Сабақта нені ... ... өзім ... ... ... (мақсатты-бағдарлы іс-әрекет)
100٪-30
х٪-9
х=100*9/30
х=30٪
Оқушылардың қалған талап- тілектері келесідей нәтижелерді көрсетті:
«Сабақ маған ... ... ... ... ... ... ... болды»-5 жағдай
100٪-30
х٪-5
х=100*5/30
х=16,6٪
«Мен өзімді бұл сабақта үрейлі ұстадым» және «Мен бұл ... қол ... үшін ... ... ... ... өзімді бұл сабақта сәті түскен оқушы деп ... және ... бұл ... ... ... ... ... тобым бұл сабақта көп жұмыс атқарды»-1 жағдай
100٪-30
х٪-1
х=100*1/30
х=3,3٪
Эксперименттің білімдік линиясы
Біздің зерттеулерімізде білімдік линиядағы ... ... 2-ге ... ... ... білімді дайын күйінде
беру технологиясы және ... ... өз ... ... ... аталған технологияларды негізге ала отырып, ... ... ... ... болады:
Кесте 11
|Мұғалімдерге ұсыныс |Білімді дайын ... ... ... өз |
| ... ... ... |
|Мақсат ... ... ... оқу ... ... беру |өз ... ... |
| | ... етіп |
| | ... ... әдіс ... ... алға ... ... тыс|
| ... ... ... атқару|
|Сабақты ұйымдастыру |Кинолар көрсету, әр |Оқушыларды оқу-танымдық |
|тәсілі ... ... ... |
| ... ... |қамтамасыз ету, жеке |
| ... ... ... ... | ... әр |
| | ... ... ... ... ... ... көп |
|ұсынылмайтын тәсілдер |оқулықтармен жұмыс ... ... |
| ... ... ... ... |
| ... ... | |
| ... проблемалық | |
| ... ... | ... ... ... ... бақылау, |Материалдарды жеке дара |
| ... ... және ... әр ... |
| ... жазу ... ... |
| | ... ... |
| | ... ... түрлі |
| | ... ... |
| | ... ... қол |
| | ... ... атқарылатын |Дискуссия, сұрақтар, |Материалдарға ... ... ... ... ... |
| | ... қол ... |
Алынған нәтижелерді өңдеу
Сауалнама № 1
Зерттеу объектісі: №8 Кәсіптік мектеп
Бұл сауалнама оқушылардың оқу ұйымдастырушылық ... ... ... үшін ... деңгейі былай бағаланады:
30-33 балл-жоғары
25-28 балл- орташа
20-21 балл- төмен
25- оқушыға жүргізілді. Оның 15-сі 30-33 балл жинады. Енді оқушылардың
неше ... ... ... ... ... ٪- ... ٪ - ... 100*15/25
Х= 60 ٪
Сауалнама №2
Жүргізілген бұл сауалнама тұлға сапасын анықтуға арналған. 5-баллдық
көрсеткішпен анықталады.
68-75 балл- жоғары
60-67 ... ... ... ... ... N ... ... әрқайсысыларының балдары қосып (А1+A2+A3…), оқушылар санына
бөлеміз:
К= 70+68+71+72+67/5=348/5=70
Оқушылардың тұлға сапасының ... ... ... ... ... оқу жүктемелерін анықтау мақсатында осы сауалнама
жүргізілді.
100٪-80٪- ауытқу, яғни ... ... ... яғни ... ... ... (оқушылар саны)=32+23+27+22+22/5=25.2٪
100٪-25.2٪=74.8٪
74.8- қалыпты норма көрсетті.
Сауалнама №4
Бұл сауалнама мұғалімдерге ... яғни оқу ... ... ... ... жүргізілді.
К= 36+37+37+38+38/5=186/5=37.2٪
100٪-37.2٪=62.8٪
Мұғалімдердің оқушыларға тигізетін ауыртпалық мөлшері 62.8٪
ҚОРЫТЫНДЫ
Менеджменттің ... ... ... ... ... теориясы – менеджердің қарамағындағы қызметкерлерге ... ... ... ... ... ... ... туғызу, яғни қазіргі
замандағы менеджмент адам ... ... ... оқу-тәрбие процесіндегі ұстаным – ... ... ... ... беру саласында оқытудың жаңа ... ... ... ... болу мүмкін емес. Соңғы он жылда
инновациялық процесс тек оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғана ... ... ... ... ... орта ... оқу орны ... менеджер және педагог ретінде ол мектеп жұмысын жоспарлау,
оқу-тәрбие процесін бақылау, сапасын арттыру, еңбек ... ... ... құқықтық және әлеуметтік қызмет нормаларының ... ... ... ... ... ол, ең ... жалпы оқу орны
ұжымының психологиялық ерекшеліктерін жете меңгерген, оқу-әдістемелік
дидактикалық жаңалықтардан хабардар, ... ... ... шебер ұстаз болу керек.
Басқару ағымындағы оншақты жыл көлемінде көптеген өзгерістер болды.
Атап айтсақ, қоғамды демократияландырудың басталуы, ... орта ... оқу ... ... ... оқу-тәрбие процесін
түбірімен жаңарту, әр түрлі жаңалықтарды дүниеге әкеліп, оны іс ... кең жол ... ... беру ... ... ... ... қайшылықтар пайда болды. Мұның себебі, ... ... ... ... орта ... оқу орны өміріне енгізудің
жетіспей жатқандығынан. Осындай келеңсіздіктерді жою үшін біз ... ... ... ... ... шет елдердің тәжірибесін
өзіміздің ұлттық ерекшелігімізді, ... ... ... ... ... керек.
Менеджер педагогтардың өмірге және қызметіне ... ... ... ... ... мақсатында педагогикалық ұжымдағы жағымды
ахуалды орнықтыруға бағытталған объективті және субъективті ... ... Яғни ... ... ... шешім қабылдауы үшін жоғары
кәсіби шеберлігі ... Көп ... ... ... оның
адамдармен қарым-қатынас орната білуіне, жеке ынтасына тікелей тәуелді.
Менеджер дұрыс шешім қабылдауы үшін екі ... ... ... ... және басқару өнері.
Орта кәсіби оқу орнының негізгі ... ... ... өзі шеше ... ... ортамен қарым-қатынасқа дұрыс түсе
білетін маман даярлау. Бұл мәселе ... ... ... ... Назарбаев Қазақстан халқына арналған Жолдауында ерекше
атап өткен. ... өз ... ... беруді, кәсіптік даярлық пен
әлеуметтік ... XXI ... ... ... ... оны ... күш-жігерін аямайтынын айтады, сонымен қатар, XXI ғасырда білімін
дамыта алмаған ел тығырыққа тірелетінін, орта ... оқу ... ... ... ... ... ... жеткізу керектігін міндеттейді.
Қазақстандағы білім беру жүйесін ұйымдастыру және басқару мәселелерін
республика ғалымдары бірнеше бағытта ... ... ... ... білімнің даму тенденциялары Г.К. ... ... ... Т.Ғ. Ғалиев, В.В. Егоров, А.К. Құсайынов, А.П.
Сейтешев және т.б ғалымдардың еңбектерінен көрініс тапты.
Болашақ ... ... ... ... ... Қ.Ж. ... Б.И. ... Р.К. Төлеубаева, С.А.
Ұзақбаева және т.б) ... ... ... ... ... ... (З.А. Исаева, С.Т. Каргин, А.А.
Калюжный, С.И. Қалиева, Қ.С. Мусин, М.Н. ... ... Хан және т.б) ... ... ... беру саласындағы менеджмент (Т. Баймолдаев, Б.А. Қойшыбаев және
т.б), инноватикалық білім беру (Г.К. Нұрғалиева, Ш.Т. Таубаева және ... ... ... ... аталған бағыттар бойынша жазылған педагогикалық еңбектердің маңызы
өте зор. Сондықтан біздің зерттеулеріміздің өзі орта кәсіптік ... ... ... ... күрделі де қиын өзгерістердің үйлесімділігін табуға
арналған. Әлемдік білім кеңістігіне кіруге ... ... ... білімнің жаңа жүйесі құрылуда, осыған байланысты басқару
процесі де көптеген ... ... ... ... орта кәсіби оқу орнын
жаңаша құруды, қол жеткен табыстарды сын көзбен бағалай отырып, саралауды,
оқушылардың шығармашылығын дамытуды, ... ... ... ... талап етеді. Осындай жағдайларды ескере отырып, ғылыми-
зерттеу жұмысының ... ... ... оқу орнындағы менеджменттің
педагогикалық-психологиялық негізі»- деп ... жөн ... ... ... оқу ... ... ... бастауына байланысты,
орта кәсіби оқу орындарының әр түрлі ... мен ... ... ... ... ... ... жерлерді таңдау мүмкіндігі күшеюде, сонымен
қатар оқу орындары ... оқу ... оқу ... ... ... ... ... істеу тәртібімен
өзгешеленеді. Сондықтан да басқару басқа ... ие ... ... ... ... ... совет уақытынан бері қалыптасып қалған
басқарудағы ойлау ... ... ... ... ... жағдайда қажетті нәтижені бере алмады. «Біз орта кәсіби оқу
орнындағы менеджмент жүйесін жетілдіреміз»,-деп американдық ... ... ... ... ... ... алмау қажет, яғни іздің
еліміздің спецификалық ... ... ... ... ... ... білім кеңістігіне кіру үшін қазіргі кезде Қазақстанда
білімнің жаңа жүйесі құрылуда. Бұл ... ... ... мен ... ... ... өзгерістер енгізумен қатар елімізде болып ... ... ... беру ... ... ... қол ... табыстарды
сын көзбе ағалай отырып, саралауды, жастардың шығармашылығын дамытуды,
менеджер іс әрекетін жаңаша ... ... ... ... Қазіргі
білім беру саласында оқытудың жаңа технологияларын меңгермейінше сауатты,
жан-жақты маман болу мүмкін емес. Соңғы он ... ... ... ... мен ... ... ғана емес, басқару процесінде де ... ... ... ой ... әсіресе бүгінгі нарықтық жағдайдағы
экономикалық қиындықтар адам психикасына әсер етпей қоймайды. Сондықтан
оның әлеуметтік мінез-құлқын, ... ... ... ... маңызы бар. Қайткенде менеджердің жақсы жұмыс істеу ынтасын
оятуға болады, олардың кәсіптік ... ... ... ... ... тек мені ғана ... сіздердің де көкейлеріңізде жүргені анық. Біздің
ойымызша басқару ісін қайта құрудағы мақсат – «бұйрықшылдықтан» арылу, ... ... ... ... ... қарамағындағылармен жемісті
ынтымақтастық қарым-қатынасқа көшуі тиіс. Мұның өзі басқару стилін өзгерте
отырып жаңа басқару ... ... ... сөз. Орта ... оқу
орнын басқару- бұл шығармашылық іс-қимылдар жиынтығы. Бұл ... ... ... ... ... ... арнайы біліммен
қаруланып қана қоймай, сонымен бірге нықты ... ... ... ... ... ... білу қажеттілігі.Ал дұрыс шешім қабылдау
үшін жоғарғы кәсіби шеберлік иесі болу жеткіліксіз. Көп ... ... оның ... ... ... ... жеке ... тәуелді. Демек басқаруды үйрену үшін екі ... ... ... ... және менеджмент өнері. Кез-келген менеджер өзінің
білімі мен тәжірибесіне сүйене отырып басқарады. Басты бағыт пен оң ... оның ... ... ал ... ... ... қалай
басқару мен бақылау қажеттігін көрсетіп отырады. Сондықтан менеджмент тек
қана ғылым ғана ... ... ... қоры емес, сонымен бірге ол- өнер.
Күнделікті өзгеріп отыратын жағдайда менеджердің ... ... ... ... жұмысында, педагогика, құқық, социология,
басқарудағы білімі мене ұйымдастырушылық, ... ... ... ... ... ... біліктілігінен
көрінеді.
Нарықтық экономика жағдайында басқару үшін ... ... ойы ... ... мәселелерін шешуге қабілеті жеткілікті,
жаңа технологияларды игерген, ұжым құрамында жұмыс істей ... өз ... ... ... және ... ... ... түбегейлі жаңа түрлерін қызметке тағайындауды талап етеді.
Біліктіліктің ... – жеке ... ... ... ... төмедегідей басқару функцияларын жүзеге ... ... ... ... ... ... ... үйлестіру,
сәйкестендіру, белсенділігін арттыру, зерттеу.
Басқарудың субъектісі мен ... ... ... ... болуы қажет. Осындай байланыс әр ... ... ... ... ... алып ... ... Біріншіден
басқарудың субъектісі мен объектісі бір-бірімен ... ... ... ... ... ... процесінде бір-бірін түсіне алмайды,
басқару шешімін дұрыс ... ... ... Екіншіден басқарудың субъектісі
де, объектісі де өз беттерімен ... ... ... ... ТІЗІМІ
Білім берудегі менеджмент в образований 2/2006/, 17-19 бет
ҚР Білім беруді дамытудыњ 2015 жыл дарѓа арналѓан мемлекеттік т±жырымдамасы
/ ... ... А. ... ... ... Москва-1992 7-8 стр
Н. И Кабушкин " Основы менеджмента" Минск-2002, 3-4 стр
Е. Е Вершигора " Менеджмент" Москва-2002, 23-25 ... " ... ... Казахстана №6/25/2005, 18-19стр
Э. А. Уткин " профессия менеджер" ... 8 ... Д ... " ... ... ... " Образование"
Білім берудегі менеджмент в образований №3/2004/, 24 ... ... 12 стр. № 7/26/, ... и ... ... ... профтехучилищем. А.Г.Соколов Москва-
1988 ж. 12-22 стр.
П.В.Худоминский " К вопросу о ... ... ... ... ... в школоведческих исследованиях". Сов. Педагогика
1978,№8,71-77стр.
Профессионал Казахстана 18-19 стр. №6/25/ 2005.
С:Ж.Тғуірбекова ... іс ... ... баѓытталуы Алматы-2004.
А.Большаков Мененджмент. Москва-2002 , 14 стр.
Мененджмент организации. Москва — 1993, 25 стр.
А.Г.Соколов Работа руководителя с ... ... ... —2002, 14
стр.
Мененджмент в образовании 2/2000/, 25 стр.
Профессионал Казахстана № 7 /26/, 2005
Г.Кунцем Принципы ... ... ... функций 6
издание, Москва 1981
Е.Е.Вершигора Мененджмент. Москва 2002, 35 стр.
В. Г-. Афанасьев " ... ... ... ... 2000, ... " ... Санкт-Петербург, Москва 2002, 39-85 стр.
Н.И.Кабушкин " Основы мененджмента", Минск-2002,
67-68 стр.
27. Ю.А.Конаржевский "Системный подход к анализу
воспитательного мероприятия",стр.7
Менеджмент организации, ... ... ... " ... ... ... стр.
Білім берудегі мененджмент в образовании № 2 /2006/, 17-19 стр.
А.Г.Соколов " ... и ... в ... ... ... 1988, 8-22 стр.
Основы менеджмента Москва 1988, 31 стр.
Е.Г.Сафонова"Академия ... 11 ... " ... " ... 2003, 501 стр.
Менеджмент организации .Москва 1995,45 стр.
Т.П.Абдулова Психологичегские ... и ... ... ... " ... Алматы 2005, 284 стр.
Е.М.Уркунчиев." Менеджмент". Тараз: ТарМУ, 2005, 209 стр.
Н.К.Кузнецова "Менеджмент организации ... ... ... ... ... 2002, 203 ... " Основы менеджмента", Москва 2003, 376 стр.
Теория и ... ... /от ... ... Алматы 2005, 486
стр.
И.Н.Герчукова " Менеджмент", Москва 2003, 501 ... ... ... менеджмента". Либерия-Бибинформ,
2005, 36 стр.
44. А.К.Кусаинов.Развитие образование в ... и ... ... 8-15 стр.
45. Р.Башар±лы. Методология развития поликультурного
образования в ... ... ... стр
Начальное и среднее профессиональное образование.-Астана.-2003. 4 стр,
Национальное системы образования: Общая характеристика, структура, под.ред.
А.К. Кусаинов. Алматы 2004.8-10 стр.
X. Карасаев. Орта ... ... ... оку ... ... ж±мыстарын
ж‰ргізудіњ т‰бегейлі мэселелері./ «Қайнар»-2004.-№1.-89-93 бет.
Қ. М±стахим±лы. Ел ... ер ... ... жэне кғсіптік білім беруді
.ныгайту» // Астана.-2006.-29 маусым (N100).-2 бет.
М.ІІІ.М±кашев. ... ... ... ... ... Қаз.
Кэсіпкері= Профессионал Казахстана:2006.-№11.-41 бет.
Басты мақсат-кэсіптік техникалык білімніњ сапасын артыру. Г.Қ. ... ... №9, 79 ... ... и др. ... ... ... стр.
«Основы менеджмента» Уч.п.под.Ред.А.А.Радугина М Центр 1997,21 стр.
Қ.Р-да білім беруді дамытудыњ 2005-2010 жылдарѓа ... ... 4 ... ... ... ... характеристика, структура. Алматы
2004.52-54 стр.
Менеджмент организаций: ... ... ... ... 2002.19 стр.
Класный руководитель № 5, 2005,25-26 стр.
В.Н.Волкова, А.А.Денисов. Основы теорий систем и системного анализа ... ... ... ... ... реалитзацией
стандартов как инновационным процессом, СПО, 1999, №7.-24 стр.
60. Білім берудегі= менеджмент=в образований, 12-13 стр.
61.2/2005-Білім берудегі= менеджмент= в ... 3-10 ... ... ... ... 36 стр.
3/200-. Білім берудегі =менеджмент= в образований,3-7 стр.
А. Г. Соколов. Система ... ... ... 2000, ... ... заданий по предмету ... ... ... 2001, 34 ... ... Основы теории систем и системного анализа СП б. 2003, 23 стр.

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 70 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Weekend турлары77 бет
«бизнес аңыздары. говард шульц»3 бет
«Қырымның қырық батыры» жырлар циклінің зерттелуі, тарихи орны55 бет
Іс қағаздарының қоғамда алатын орны9 бет
А.С.Пушкин көшесі5 бет
Автокөліктің тартуын есептеу62 бет
Автотербелмелі жүйе - Ван-дер-Поль генераторы5 бет
Айранкөл кен орны45 бет
Алматы қаласы музейлеріндегі ат әбзелдері мен қару-жарақ қоры коллекциялары112 бет
Алтын Орда 6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь